Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2179/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-11-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 381 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1668
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
article: art. 5
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Andrzej Góraj, Protokolant referent stażysta Radosław Fijałkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2021 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia do informacji publicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Narodowego Centrum Badań i Rozwoju wydał w dniu [...] kwietnia 2021 r. decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej w zakresie:

- punktu [...] wniosku [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. z dnia [...] stycznia 2021 r., tj. jak NCBR ocenił sytuację finansową Beneficjenta, w szczególności w kontekście stosunku posiadanego przez Beneficjenta kapitału zakładowego (400.000 zł), zysku osiągniętego przez Beneficjenta w roku poprzedzającym przyznanie dofinansowania (19.000 zł) do wartości realizowanego projektu (ponad trzydzieści milionów złotych) oraz w kontekście krótkiego okresu funkcjonowania Beneficjenta na rynku (od lipca 2019 roku)?

- punktu [...] wniosku zdanie drugie, tj. jaki był wynik tego wywiadu?

W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ nadmienił, że [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. pismem z dnia [...] marca 2021 r. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją nr [...]. Wskazanej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego:

1) art. 5 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 381 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie żądane informacje stanowią ustawowo chronioną tajemnicę przedsiębiorstwa;

2) art. 37 § 6 i 7 ustawy - o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 poprzez niezastosowanie art. 37 § 7 tejże ustawy, zgodnie z którym dokumenty i informacje wytworzone lub przygotowane przez właściwe instytucje w związku z oceną dokumentów i informacji przedstawianych przez wnioskodawców nie podlegają udostępnieniu jedynie do czasu rozstrzygnięcia konkursu.

Wnioskodawca wniósł o uchylenie decyzji w całości oraz udzielenie informacji publicznej zgodnie z wnioskiem.

W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] organ wskazał, że dokonał ponownej analizy złożonego wniosku oraz podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy zarzutów.

Organ nadmienił, iż przepisy u.d.i.p. nie naruszają przepisów innych ustaw określających w sposób odmienny zasady i tryb zapewnienia przez organy administracji publicznej dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5 u.d.i.p. wskazującym na ograniczenia skorzystania z tego prawa, które uzasadnione są ochroną innych dóbr prawnie chronionych. Ograniczenia w dostępie do informacji publicznej wynikają z samej u.d.i.p., ale również z Konstytucji RP w art. 61 ust. 3.

Organ po przeanalizowaniu wskazanych przez stronę zastrzeżeń nie podzielił podniesionych zarzutów i argumentacji. Zdaniem organu gdyby przyjąć przytoczone przez rozumowanie wnioskodawcy, złożenie jakiegokolwiek wniosku o dofinansowanie do Narodowego Centrum Badań i Rozwoju wiązałoby się dla potencjalnego beneficjenta z tym, iż jego wiedza, rozwiązania i inne wartości, które chciałby chronić przed konkurencją, byłyby narażone na upublicznienie tylko z racji faktu aplikowania o ośrodki publiczne za pośrednictwem NCBR i przyznania mu dofinansowania, czy też umieszczenia na liście rankingowej projektów rekomendowanych do dofinansowania i w konsekwencji zawarcia umowy o dofinansowanie i realizację projektu.

Zgodnie z art. 381 ust 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce "Wnioski, opinie, umowy i raporty dotyczące zadań finansowanych ze środków finansowych, o których mowa w art. 365 pkt 4 lit. h oraz pkt 5, pkt 7, pkt 11 i pkt 12, oraz dotyczące Mapy stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. 2. Dokumenty wytworzone w toku prac zespołu doradczego, o którym mowa w art 341, dotyczące zadań finansowanych ze środków finansowych, o których mowa w ust 1, nie stanowią informacji publicznej. 3. Dane osobowe osób oceniających wnioski o przyznanie środków finansowych, o których mowa w ust. 1, nie podlegają ujawnieniu i nie stanowią informacji publicznej."

Zadania z jakich realizacją związana jest "tajemnica przedsiębiorstwa", ustawodawca powiązał m.in. z zadaniem wymienionym w art. 365 pkt 11, tj. "Środki finansowe na szkolnictwo wyższe i naukę przeznacza się na (...)) zadania finansowane przez NCBiR, w tym badania naukowe i prace rozwojowe na rzecz obronności i bezpieczeństwa państwa." Realizacja przez NCBR zadań Instytucji Pośredniczącej m.in. dla Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój i prowadzenie naboru wniosków o dofinansowanie, ich oceny oraz zawieranie i monitorowanie realizacji umów o dofinansowanie projektu stanowi, pośród innych ustawowych zadań wymienionych w art. 27, art. 28, art. 29 oraz art. 30 ustawy - o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, zadanie przypisane NCBR w ustawie.

Argumentacja powołana przez wnioskującego, zdaniem organu, nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzucane naruszenie przez NCBR art. 5 u.d.i.p. w zw. z naruszeniem art. 381 ust. 1 ustawy polegające na uznaniu, że ustawodawca w ustawie celowo wyodrębnił środki pochodzące z budżetu UE i opisane w art. 365 ust. 1 pkt 9 ustawy jako te, w odniesieniu do których nie ma zastosowania reguła opisana w art. 381 ust. 1 ustawy, nie występuje.

Zdaniem organu przepis art. 365 pkt 11 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce jest przepisem szczególnym i dlatego ujęty został w katalogu środków na naukę jako jednostka redakcyjna obejmująca wszystkie zadania finansowane przez NCBR. Przepis art. 365 kształtuje bowiem ogólny katalog środków finansowych na naukę i odnosi się do wszystkich podmiotów zaliczanych oraz tworzących system nauki i szkolnictwa wyższego oraz podmiotów działających na rzecz tego systemu, zdefiniowanych w katalogu art. 7 ust. 1 i 2 ustawy.

Biorąc pod uwagę systematykę ustawy oraz zasady techniki prawodawczej, przepis art. 365 pkt 11 ustawy bez żadnych wątpliwości obejmuje realizowane przez NCBR zadania ustawowe sformułowane w art. 30 ust. 5 ustawy o NCBR.

Fakt pochodzenia środków w danym projekcie ze środków funduszy Unii Europejskiej nie wyklucza tego, iż dane zadanie finalnie finansowane jest właśnie przez NCBR. Stanowiłoby to wybiórcze traktowanie poszczególnych programów w zakresie oceny dostępu do informacji publicznej w odniesieniu do tychże i byłoby zupełnie nieracjonalne. Beneficjent (w programach finansowanych ze środków funduszy UE) oraz wykonawca projektu (w programach krajowych czy międzynarodowych) składając wniosek o dofinansowanie projektu badawczego, byłby traktowany odmiennie. W zakresie jednego naboru jego dane ujęte we wniosku, jak i opinie dotyczące tego podmiotu objęte byłyby ochroną jako tajemnica przedsiębiorstwa, zaś w innym reżimie (UE) – nie, pomimo że projekty obejmowałyby prace nad innowacyjnymi rozwiązaniami, np. technologicznymi. NCBR stoi na stanowisku, że źródło pochodzenia środków nie ma w takim przypadku znaczenia.

Tajemnica przedsiębiorstwa jest dobrem prawnie chronionym, którego ochrona, jak wynika to z całokształtu przepisów: ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, ustawy wdrożeniowej, ustawy o NCBR oraz u.d.i.p. w tym jego art. 5 - została uznana przez ustawodawcę jako dobro nadrzędne w porównaniu do prawa dostępu do informacji.

Organ nadmienił również, iż NCBR jako dysponent środków publicznych jest niewątpliwie podmiotem zobowiązanym do transparentnego dysponowania wydatkami oraz jasnych reguł przyznawania dofinansowań i wszelkich form wsparcia. Jednocześnie NCBR jest dysponentem know-how podmiotów, które składają do tego podmiotu wnioski i NCBR zobowiązane jest do zachowania określonych ustawowo informacji w tajemnicy. Informacje o przedsiębiorcach, ich sytuacji finansowej, planowanych do rozwoju technologiach, nowych produktach/usługach przesądzających o przewadze konkurencyjnej, są danymi niezwykle wrażliwymi i przedsiębiorca występując z wnioskiem do NCBR, musi być pewny, że informacje w tym zakresie nie będą udostępniane, w szczególności podmiotom stanowiącym konkurencję dla nich.

Przedstawiona przez wnioskodawcę wykładnia przepisów stoi w sprzeczności z ideą zapewnienia odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa dla podmiotów, które składają wnioski o dofinansowanie i tym samym "powierzają" NCBR wiele szczególnie wrażliwych informacji.

Organ nadmienił również, że zgodnie z art. 37 ust. 6 ustawy wdrożeniowej "dokumenty i informacje przedstawiane przez wnioskodawców nie podlegają udostępnieniu przez właściwą instytucję w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jednocześnie, zgodnie z art. 37 ust. 7 ustawy wdrożeniowej "Dokumenty i informacje wytworzone lub przygotowane przez właściwe instytucje w związku z oceną dokumentów i informacji przedstawianych przez wnioskodawców nie podlegają, do czasu rozstrzygnięcia konkursu albo zamieszczenia informacji, o której mowa w art. 48 ust. 6, udostępnieniu w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem organu informacje, o których udostępnienie wystąpił wnioskodawca, stanowią bez wątpienia informacje wprost odnoszące się do treści zawartych we wniosku o dofinansowanie projektu, nawiązując do wskazanych tam danych finansowych i gospodarczych. W ocenie więc NCBR mieszczą się w treści normy opisanej w art. 37 ust. 6 ustawy wdrożeniowej. Stanowią przedmiot ochrony jako "tajemnica przedsiębiorstwa" w związku z treścią art. 381 ust. 1 ustawy i z tego względu w oparciu o art. 5 ust. 1 u.d.i.p. nie podlegają ujawnieniu w trybie dostępu do informacji publicznej.

Kolejny zarzut, do którego odniósł się organ, dotyczy braku dostatecznego wyjaśnienia powodów nieudostępnienia informacji publicznej. Pytanie wnioskodawcy (czy NCBR przeprowadził wywiad gospodarczy na temat Beneficjenta oraz jego powiązań osobowych i kapitałowych? Jaki był wynik tego wywiadu?) dotyczyło, w ocenie organu, tego czy NCBR przeprowadził określone czynności. Wnioskodawca otrzymał informacje w piśmie z dnia [...] marca 2020 r., iż NCBR nie przeprowadzało wywiadu gospodarczego. Wobec tego brak było wyników wywiadu gospodarczego. Natomiast wskazano, iż kwestie powiązań kapitałowych i osobowych były badane przed zawarciem umowy o dofinansowanie, w celu potwierdzenia statusu przedsiębiorstwa oświadczonego we wniosku. Wynik tego badania był przedmiotem decyzji administracyjnej. Organ nie ograniczył się do oceny czy posiada dokument, który określiłby jako "wywiad gospodarczy na temat Beneficjenta oraz jego powiązań osobowych i kapitałowych" jako całości, tylko czy czynności prowadzące do zbadania określonych faktów zostały wykonane i czy organ posiada w tej mierze odpowiednie informacje. Pytanie wnioskodawcy zostało podzielone na dwie części. Odpowiedź na to pytanie była przedmiotem informacji o braku wykonania wywiadu gospodarczego przy jednoczesnym przekazaniu informacji, iż NCBR badało powiązania kapitałowe i osobowe, wynik tych drugich z uwagi na tajemnicę ustawowo chronioną był przedmiotem decyzji odmawiającej dostępu do informacji publicznej. Takie podzielenie pytania wnioskodawcy, w ocenie Organu, stanowi wnikliwą analizę celu zapytania.

Organ ponownie przeanalizował kwestię, w jaki sposób winien wykazać istnienie tajemnicy ustawowo chronionej. Wynikiem tejże analizy jest wniosek, iż zasadnym było powołanie się na orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 listopada 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 1082/15, zgodnie z którym w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, w myśl którego z woli ustawodawcy, w odniesieniu do wniosków, recenzji, umów i raportów z realizacji zadań finansowanych ze środków na naukę, podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej został zwolniony z obowiązku samodzielnego ustalenia, czy przesłanki przepisu art. 11 ust. 4 (obecnie art. 11 ust. 2) ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji zostały spełnione. Dokumentom wskazanym w art. 15 ust. 1 u.z.f.n. ustawa nadaje status tajemnicy przedsiębiorstwa bez żadnych uwarunkowań i, co istotne, bez ograniczeń czasowych. Kategorycznemu sformułowaniu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki nie towarzyszą żadne regulacje mogące dawać podstawę do zmiany statusu ww. dokumentów.

Wnioskodawca zarzucił zaskarżonej decyzji powoływanie argumentacji nieznajdującej zastosowania w przedmiotowej sprawie poprzez opieranie się na orzecznictwie dotyczącym starego stanu prawnego, to jest na podstawie dorobku orzeczniczego wynikającym z ustawy o zasadach finansowania nauki. Organ po ponownym przeanalizowaniu sprawy stwierdza, iż powołane orzecznictwo zachowuje aktualność. Istotna jest przytoczona w decyzji idea powołania przepisów o tajemnicy chronionej. Organ doszedł do wniosku, iż kluczowe w przedmiocie informacji publicznej oraz jej ograniczenia jest ustalenie zakresu i pochodzenia żądanych informacji. Istotne bowiem nie jest tylko literalne wymienienie określonego dokumentu, ale fakt, iż informacje w nim zawarte mogą znajdować się również w innych danych posiadanych przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej. Rzutuje to na kwestię oceny udostępnienia danej informacji, która to, jeśli wynika to z przepisów prawa, podlega limitacji w przekazaniu wnioskodawcy.

[...] sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...].

Skarżący zarzucił przedmiotowej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego:

1) art. 5 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zw. z art. 381 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie żądane informacje stanowią ustawowo chronioną tajemnicę przedsiębiorstwa;

2) art. 37 § 6 i 7 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (dalej jako: u.z.r.p.) poprzez niezastosowanie art. 37 § 7 u.z.r.p., zgodnie z którym dokumenty i informacje wytworzone lub przygotowane przez właściwe instytucje w związku z oceną dokumentów i informacji przedstawianych przez wnioskodawców nie podlegają udostępnieniu jedynie do czasu rozstrzygnięcia konkursu udostępnieniu w trybie przepisów u.d.i.p., a w konsekwencji w sposób nielogiczny uzasadnienie odmowy informacji, pomimo że zapytanie odnosi się do oceny poczynionej przez ekspertów NCBR.

Z uwagi na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zobowiązanie organu do udzielenia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem. Wniósł ponadto o uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. w całości poprzedzającej ją decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2021 r. i zasądzenie na rzecz zwrotu kosztów postępowania. Wniósł również o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

W ocenie skarżącego zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i jako taka nie może się ostać.

Nadmienił, iż zgodnie z art. 381 ustawy o szkolnictwie, wnioski, opinie, umowy i raporty dotyczące zadań finansowanych ze środków finansowych, o których mowa w art. 365 pkt4 lit. b oraz pkt 5, pkt 7, pkt 11 i pkt 12, oraz dotyczące Mapy stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Zadania finansowe, o których mowa w art. 365 pkt 4 lit. b oraz pkt 5, pkt 7, pkt 11 i pkt 12 to:

- działalność naukowa (art. 365 pkt 4 lit. b ustawy );

- utrzymanie: a) aparatury naukowo-badawczej lub stanowiska badawczego, unikatowych w skali kraju, b) specjalnej infrastruktury informatycznej - mających istotne znaczenie dla realizacji polityki naukowej państwa (art. 365 pkt 5 ustawy);

- programy i przedsięwzięcia ustanawiane przez ministra (art. 365 pkt 7 ustawy);

- zadania finansowane przez NCBiR, w tym badania naukowe i prace rozwojowe na rzecz obronności i bezpieczeństwa państwa (art. 365 pkt 11 ustawy);

- zadania finansowane przez NCN (art. 365 pkt 12 ustawy).

W przedmiotowej sprawie skarżący zwrócił się do NCBR o udzielenie informacji publicznej w związku z dofinansowaniem przyznanym na rzecz Beneficjenta Konkursu w ramach POIR - czyli zadania finansowanego z udziałem środków, o których mowa w art. 365 pkt 9 ustawy Prawo o szkolnictwie. Zgodnie z Programem POIR, jest on finansowany z funduszy UE, jednak na finalną kwotę dofinansowania składa się również oprócz środków unijnych wkład krajowy. Wkład krajowy to zgodnie z art. 112 ust. 1 pkt 9 ustawy o finansach publicznych odrębny wydatek budżetu państwa, a tym samym nie jest on objęty finansowaniem ze środków na szkolnictwo wyższe i naukę.

Zgodnie z punktem 7.2.1 Programu POIR, w celu zapewnienia pełniejszego i bardziej efektywnego przygotowania, organizacji oraz nadzoru nad prawidłowym funkcjonowaniem systemu realizacji POIR, przewiduje się powołanie IP (Instytucji Pośredniczących), które w związku z realizacją zadań w Programie mogą współpracować z innymi podmiotami. NCBR została jedynie wybrana na Instytucję Pośredniczącą osi I i IV Programu. Do zadań NCBR związanych z realizacją projektu należy m.in. zarządzanie środkami finansowymi przeznaczonymi na realizację I i IV osi priorytetowej POIR pochodzącymi ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

Powierzenie NCBR takiego zadania wynika z art. 30 ust. 5 ustawy o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju oraz z rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie udzielania pomocy publicznej za pośrednictwem Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.

Działania NCBR w zakresie dotyczącym niniejszej sprawy nie są "zadaniem finansowanym przez NCBR", o którym mowa w art. 365 pkt 11 ustawy – Prawo o szkolnictwie, na co w sposób bezzasadny powołuje się w uzasadnieniu decyzji Dyrektor NCBR. Można by je określić jako zadania realizowane przez NCBR, jednak takiego rodzaju zadania nie przewiduje katalog z art. 365 ustawy.

Zdaniem skarżącego powyższe prowadzi do konkluzji, że art. 381 ust. 1 ustawy, na który powołuje się organ, nie powinien znaleźć w przedmiotowej sprawie zastosowania. Z listy zadań NCBR jako IP POIR wynika, że w realizacji swoich zadań jako Instytucji Pośredniczącej NCBR obowiązują m.in. ustawa o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 oraz wytyczne Instytucji Zarządzającej POIR.

W ocenie skarżącego na uwzględnienie nie zasługuje także argumentacja zawarta w decyzji, zgodnie z którą przedstawiona przez skarżącą wykładnia przepisów ustawy – Prawo o szkolnictwie stoi w sprzeczności z ideą zapewnienia odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa dla podmiotów, które składają wnioski o dofinansowanie i powierzają NCBR wiele wrażliwych informacji. Organ pominął w ramach powoływania się na ten argument zupełnie kwestię tego, że u.z.r.p. zawiera przepisy szczególne odnoszące się do sposobu postępowania w ramach rozpatrywania wniosków o udzielenie informacji publicznej w przypadku projektów realizowanych z udziałem środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej. Dlatego właśnie w tym zakresie nie powinna mieć zastosowania ustawa – Prawo o szkolnictwie.

Zdaniem skarżącego po zakończeniu konkursu, żądane informacje mogą podlegać udostępnieniu w trybie przepisów u.d.i.p. Informacje wytworzone lub przygotowane przez właściwe instytucje w związku z oceną dokumentów i informacji przedstawianych przez wnioskodawców nie podlegają, do czasu rozstrzygnięcia konkursu albo zamieszczenia informacji, o której mowa w art. 48 ust. 6, udostępnieniu w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Skarżący podkreślił, że pytanie zawarte w pkt [...] wniosku z dnia [...] stycznia 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej stanowią informacje wprost odnoszące się do treści zawartych we wniosku o dofinansowanie projektu. Pytania odnoszą się wprost do oceny dokumentów i informacji przedstawianych przez Beneficjenta, nie zaś do samych tych dokumentów. Pytanie zawarte w pkt 13 wniosku wprost odnosi się do czynności, które powinny zostać wykonane przez instytucję przed zawarciem umowy o dofinansowanie (na podstawie §11 ust. 6 Regulaminu). Ewentualna odmowa udostępnienia informacji publicznej wymagałaby uzasadnienia, w jaki sposób poprzez udzielenie żądanych informacji mogłaby zostać naruszona tajemnica przedsiębiorstwa Beneficjenta.

W przedmiotowej sprawie skarżący skonstruował pytanie nr 11 w oparciu o publicznie dostępne dane pozyskane za pośrednictwem Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego. Dane takie jak wysokość kapitału zakładowego, osiągnięty zysk czy okres funkcjonowania na rynku są publicznie dostępne. Po dokonaniu analizy tych danych, Beneficjent jawi się jako spółka od niedawna funkcjonująca na rynku, założona niespełna miesiąc po ogłoszeniu konkursu, dopiero rozpoczynająca swoją działalność gospodarczą, o czym świadczy relatywnie niski przychód wykazany za 2019 r. Skarżąca w pytaniu nr 11 chciała poznać zapatrywania Komisji na tę okoliczność. Pytanie zatem referowało bezpośrednio do oceny Komisji. Organ w swojej decyzji nie uprawdopodobnił, że informacje te mają ze względu na swój charakter, sposób zastosowania itp. szczególną wartość gospodarczą, co w konsekwencji ich ujawnienia mogłoby narazić Beneficjenta na szkodę.

Z kolei w pytaniu nr [...] skarżący również odniósł się do wywiadu gospodarczego, który zgodnie z Regulaminem ma poprzedzać zawarcie umowy o dofinansowanie projektu z beneficjentem (§11. Regulaminu). Zatem i w tym przypadku odpowiedź na to pytanie nie naruszałaby tajemnicy przedsiębiorstwa Beneficjenta, a pytanie miało na celu jedynie ustalenie działań podjętych przez NCBR.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja odpowiada prawu, pomimo częściowo błędnego jej uzasadnienia.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określoną w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).

Regulacją prawną uszczegóławiającą realizację konstytucyjnego prawa do informacji publicznej jest u.d.i.p., określająca zasady i tryb dostępu do informacji mających walor informacji publicznych. Akt ten wskazuje też, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Zakres przedmiotowy informacji publicznej wymienia art. 6 u.d.i.p. Na podstawie powyższych regulacji przyjmuje się, iż każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz, podmiotów sprawujących funkcje publiczne albo odnosząca się do innych podmiotów, wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, stanowi informację publiczną podlegającą udostępnieniu.

Wyjątki od powyższej zasady wprowadzają przepisy art. 5 u.d.i.p. W myśl art. 5 ust. 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Natomiast według art. 5 ust. 2 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

Jak wynika z treści art. 5 u.d.i.p., a także z art. 61 ust. 3 Konstytucji RP, dostęp do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom, przy czym ograniczenie to może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w przepisach okoliczności.

W niniejszej sprawie okolicznością niesporną było to, iż spełniony został zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania u.d.i.p. Nie ulega bowiem wątpliwości, że organ, do którego zwrócił się skarżący, mający status agencji wykonawczej w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2021r., poz. 305), jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, o którym mowa art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.

Także objęte wnioskiem informacje mieszczą się w szeroko rozumianym pojęciu informacji publicznej, co nie było podważane przez żadną ze stron postępowania. Dotyczą one bowiem zadań ustawowych wykonywanych przez agencję wykonawczą w rozumieniu ustawy o finansach publicznych.

Sporna między stronami w niniejszej sprawie była natomiast kwestia ograniczenia dostępu do wnioskowanej informacji z uwagi na tajemnicę przedsiębiorstwa, która to tajemnica – zdaniem organu – powstała z mocy ustawy na podstawie art. 381 ust. 1 w zw. z art. 365 pkt 11 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.

Prezentowany przez organ pogląd jest – w ocenie Sądu – trafny.

W pierwszej kolejności godzi się wyjaśnić, iż stosownie do art. 381 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, wnioski, opinie, umowy i raporty dotyczące zadań finansowanych ze środków finansowych, o których mowa w art. 365 pkt 4 lit. b oraz pkt 5, 7, 11 i 12, oraz dotyczące Mapy stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

W myśl art. 365 pkt 11 ww. ustawy, środki finansowe na szkolnictwo wyższe i naukę przeznacza się na zadania finansowane przez NCBiR, w tym badania naukowe i prace rozwojowe na rzecz obronności.

Zgodnie natomiast z art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1861), zwanej dalej "ustawą o NCBR", Centrum może uczestniczyć w realizacji programów operacyjnych, o których mowa w ustawie z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r., poz. 818). Realizacja zatem przez NCBiR zadań Instytucji Pośredniczącej dla Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój i prowadzenie wniosków o dofinansowanie, ich ocena oraz zawieranie i monitorowanie realizacji umów o dofinansowanie projektu stanowi zadanie ustawowe Centrum.

Przepis art. 365 pkt 11 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce obejmuje, zdaniem Sądu, realizowane przez NCBiR zadanie ustawowe sformułowane w art. 30 ust. 5 ustawy o NCBR. Nie ma przy tym znaczenia – w ocenie Sądu – to, czy środki finansowe służące realizacji danego programu operacyjnego są wyłącznie środkami krajowymi, czy też pochodzą także z funduszy Unii Europejskiej. Zadania finansowane przez NCBiR są to bowiem zadania, o których mowa między innymi w art. 30 ust. 5 ustawy o NCBR, a więc zadania polegające na uczestniczeniu w realizacji programów operacyjnych.

Należy w tym miejscu zauważyć, iż przychodami Centrum są środki finansowe otrzymane w formie dotacji celowych i podmiotowych, a także środki finansowe z tytułu realizacji innych zadań Centrum oraz zadań, o których mowa w art. 27 ust. 3 ustawy o NCBR, budżetu Unii Europejskiej, międzynarodowych programów badawczych, komercjalizacji wyników prowadzonych badań naukowych lub prac rozwojowych, odsetek od wolnych środków przekazanych w depozyt zgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych, zapisów i darowizn (art. 46 ustawy o NCBR). Zadania NCBR są zatem finansowane zarówno ze środków krajowych, jak i środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej.

W świetle powyższych wywodów należy – zdaniem Sądu – przyjąć, iż organ trafnie zastosował w sprawie art. 381 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, uznając, że żądane informacje, tj. ocena sytuacji finansowej Beneficjenta i wywiad gospodarczy, z mocy tego przepisu objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa. Odmowa udostępnienia żądanych informacji znajduje zatem oparcie w art. 5 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 381 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Ocena sytuacji finansowej Beneficjenta i wyniki wywiadu gospodarczego o Beneficjencie przeprowadzone bowiem zostały w toku postępowania konkursowego w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020, Priorytet I, Działanie 1.1., Poddziałanie 1.1.1., konkurs [...] – Szybka ścieżka dla projektów z regionów słabiej rozwiniętych, w którym w roli Instytucji Pośredniczącej występowało Centrum, a działania te miały oparcie w art. 30 ust. 5 ustawy o NCBR, co oznacza – jak to powyżej podkreślono – iż nie ma znaczenia, czy zadania te finansowane były za pomocą środków krajowych, czy też środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej. Zarówno bowiem jedne, jak i drugie środki są przychodami Centrum.

Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji.