Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 266/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 9
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędzia del. WSA Mariola Kowalska (spr.) Protokolant Andżelika Borek po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. i T. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 października 2006 r. sygn. akt II SA/Gd 242/04 w sprawie ze skargi J. i T. B. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] marca 2004 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 4 października 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. i T. B. oddalił skargę na decyzję Wojewody P. z dnia [...] marca 2004 r., nr [...].

W uzasadnieniu Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

Starosta Powiatowy w L. decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. działając na podstawie art. 35 ust. 3 i art. 5 ust. 1 punkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (tekst jednolity Dz.U., nr 106 z 2000 r., poz. 1126 ze zm.) odmówił J. i T. B. zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na zabudowę przejścia pod budynkiem mieszkalno-usługowym z przeznaczeniem na lokal użytkowy, usytuowanym na działce nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w L. Organ uznał, że zabudowę przejścia zaprojektowano nie uwzględniając uzasadnionego interesu osób trzecich, w szczególności właścicieli przyległej działki nr [...].

Wojewoda P. po rozpoznaniu odwołania J. i T. B. decyzją z dnia [...] marca 2004r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ II instancji wskazał, że projekt budowlany przedłożony przez skarżących przewiduje zamurowanie wejścia prowadzącego na II kondygnację budynku zlokalizowanego na sąsiedniej posesji - działka nr [...] przy ul. [...] i jest to jedyne bezpośrednie wejście do części mieszkalnej obiektu. Istotne i nie do pominięcia w sprawie są fakty związane z lokalizowaniem obiektów przy ul. [...] w L., a w szczególności warunki określone w wydanej przez Urząd Miasta informacji o terenie, ustalenia planu realizacyjnego i jego zatwierdzenie oraz udzielenie pozwoleń na budowę zespołu obiektów usługowo - mieszkalnych w zabudowie szeregowej. Wskazano, że w 1984 r. na zlecenie Urzędu Miasta L. została opracowana i zatwierdzona koncepcja zabudowy ul. [...] w układzie szeregowym. Począwszy od 1984 r. Naczelnik Miasta wydawał informacje o terenie, w których zastrzegł jednoznacznie, że projekt techniczny musi być wykonany według koncepcji opracowanej przez B. P. "[...]" S., wykonawcą projektu musi być autor koncepcji i zewnętrzna elewacja musi być uzgodniona z Urzędem Miasta w L. W wyniku tych działań organu powstały przejścia ogólnodostępne przez nieruchomości, wejścia do budynków bezpośrednio z cudzej nieruchomości bez ustanowienia niezbędnych w tym zakresie służebności gruntowych.

Organ odwoławczy wskazał, że wprawdzie trudno nie zgodzić się z prawem właściciela do dysponowania nieruchomością zgodnie z jego potrzebami to jednak dysponowanie to musi być zgodne z obowiązującym prawem, tzn. nie może naruszać uzasadnionych interesów osób trzecich- art. 5 ust. 1 punkt 9 prawa budowlanego. Organ nadto wskazał, że zamknięcie istniejącego przejścia pod budynkiem spowoduje zlikwidowanie drogi ewakuacyjnej z kondygnacji mieszkalnej sąsiedniego budynku co jest niezgodne z § 207 ust. 1 pkt 4 oraz § 236 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Realizacja przedstawionego rozwiązania, jak wskazał organ II instancji, zagraża bezpieczeństwu osób uniemożliwiając ich bezpieczną ewakuację, a także właściwe korzystanie z kondygnacji mieszkalnej. Niezależnie od powyższych ustaleń organ II instancji podał, że w omawianej decyzji nie przesądza o możliwości zastosowania innych rozwiązań projektowych spełniających zarówno uzasadniony interes wszystkich stron, jak i zgodność z przepisami techniczno- budowlanymi.

J. i T. B. złożyli skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o uchylenie decyzji organu I i II instancji.

Zarzucając naruszenie art. 7 i 77 kpa skarżący w szczególności podnieśli, że Wojewoda dokonał błędnego ustalenia stanu faktycznego i nie wziął pod uwagę faktów przytoczonych i udowodnionych. Skarżący wskazali, że wprawdzie w wyniku inwestycji zamurowane zostanie wejście znajdujące się na sąsiedniej działce, lecz wejście znajduje się na działce skarżących i nie jest jedynym dojściem do sąsiedniego budynku. W oryginalnym projekcie zostały przewidziane wejścia do obu części budynku, z kilku stron. W wyniku licznych późniejszych przeróbek, dokonywanych bez odpowiednich decyzji administracyjnych, pozmieniano układ wejść i przejść odchodząc od pierwotnych rozwiązań. W tej sytuacji wewnętrzna komunikacja w takim budynku jest sprawą właściciela i nie może stanowić podstawy do ingerencji w prawa właścicieli nieruchomości sąsiednich. W omawianym budynku od strony zaplecza było wejście na klatkę schodową prowadzącą na II kondygnację. Jednak właściciele przebudowali dom zwiększając powierzchnię sklepową i zamykając to wejście.

Nie jest także prawdą, stwierdzenie, że realizacja zamierzenia zagraża bezpieczeństwu osób mieszkających w sąsiednim budynku uniemożliwiając ich bezpieczną ewakuację a także właściwe korzystanie z kondygnacji mieszkalnej, a to dlatego, że inne wyjście i inna droga ewakuacji są możliwe. Skarżący podkreślili, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza, że nieruchomość sąsiednia ma zapewniony dostęp do drogi publicznej w inny sposób niż poprzez korzystanie z działki skarżących i w tej sytuacji nie było konieczności uzupełniania projektu o wskazanie zamiennego rozwiązania wejścia do budynku na działce nr [...].

W piśmie procesowym z dnia 9 lipca 2004r. skarżący uzupełnili swoją skargę zgłaszając kolejne zarzuty, w tym zarzut naruszenia konstytucyjnej zasady proporcjonalności. W tym zakresie skarżący podali, że zasadniczą kwestią do rozstrzygnięcia jest ustalenie czy interes osób trzecich stanowi wartość nadrzędną nad prawami właścicielskimi skarżących i czy w związku z tym zasadne jest udzielenie temu interesowi ochrony prawnej w postaci odmowy wydania decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku dokonując kontroli zaskarżonej decyzji nie stwierdził wad i naruszeń prawa uzasadniających jej uchylenie, stąd też skarga na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlegała oddaleniu.

Sąd wskazał, iż zgodnie z treścią art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego w razie stwierdzenia naruszeń w zakresie określonym w ust. 1 i 2, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin, a po jego bezskutecznym upływie, wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.

W okolicznościach niniejszej sprawy, po rozpatrzeniu wniosku skarżących, na podstawie art. 39 i art. 40 ust. 1 i 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym wydana została decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zabudowie przejścia pod budynkiem mieszkalno - usługowym z przeznaczeniem na lokal o funkcji handlowo - usługowej na działce nr [...] przy ul. [...] w L. W decyzji tej organ przywołał art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w myśl, którego nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wskazując że wnioskowane zamierzenie nie jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego śródmieścia L. Jednocześnie organ wskazał, że zgodnie z art. 46 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Organ podał, że w zakresie wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich przy projektowaniu zamierzenia należy uwzględnić wymogi określone w art. 5 ust. 2 ustawy Prawo budowlane.

Sąd wskazał, że art. 43 ustawy z 7 lipca 1994 r. zabrania organom administracji odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie nie jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wydanie takiej decyzji jest pierwszym etapem procesu inwestycyjnego, a postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę jest postępowaniem odrębnym.

Organ administracji budowlanej prowadząc postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę obowiązany był do sprawdzenia zgodności przedłożonego przez skarżących projektu zgodnie z przepisem art. 35 ust. 1 i 2 prawa budowlanego, a przypadku stwierdzenia naruszeń w zakresie określonym w ust. 1 i 2 uprawniony był do nałożenia postanowieniem obowiązku usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin, a po jego bezskutecznym upływie wydać decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.

W niniejszej sprawie Starosta L. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 r. działając na podstawie art. 35 ust. 3 prawa budowlanego postanowił o nałożeniu na skarżących obowiązku usunięcia w terminie 14 dni nieprawidłowości i braków, podając, że zgodnie z art. 5 ust. 1 prawa budowlanego należy tak zaprojektować przebudowę budynku aby zapewnić poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Nałożony na wnioskodawców obowiązek nie został wykonany i w konsekwencji powyższego organ wydał decyzję o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę powołując się na przepisy art. 35 ust. 3 i art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.

Podnoszone przez skarżących zarzuty, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty L. narusza prawo, a szczególności prawo skarżących do zabudowania nieruchomości będącej ich własnością, poprzez uznanie, że prawo osób trzecich wejścia do budynku przez działkę skarżących jest nadrzędnym nad prawem własności Sąd uznał za niezasadne. Za niezasadne uznać też należy zarzuty skarżących wskazujące na naruszenie przez organy administracji zasad postępowania administracyjnego zawartych w art. 7 i 77 kpa.

Sąd wskazał, że do akt sprawy zostały złożone dokumenty w postaci projektów budowlanych dotyczących budynków mieszkalnych jednorodzinnych z częścią usługową położonych w L. przy ul. [...] (dawniej [...]) - działka nr [...], stanowiąca obecnie własność skarżących i przy ul. [...] - działka nr [...].

W zakresie dotyczącym działki nr [...] dokumentacja zawiera między innymi decyzję z dnia [...] kwietnia 1989 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalno - usługowego. W zakresie dotyczącym działki nr [...] dokumentacja zawiera szereg decyzji zatwierdzających projekt budowlany i udzielających pozwolenia na budowę budynku mieszkalno -usługowego dla kilku inwestorów, w tym decyzję z dnia [...] października 1987 r., z dnia [...] maja 1985 r. i z dnia [...] marca 1995 r..

Zatwierdzone projekty budowlane przewidywały, co prawidłowo ustaliły organy administracji, istnienie niezabudowanego przejścia pieszego między budynkami położonymi przy ul. obecnie [...] i [...], przy czym ogólnodostępne przejście zostało zlokalizowane na działce nr [...] /ul. [...]/. W przejściu tym zaprojektowano drzwi i wejście na klatkę schodową do budynku sąsiedniego położonego na działce nr [...].

Istniejąca zabudowa zawierająca powołane wyżej przejście a nadto wejście na klatkę schodową do budynku sąsiedniego z tego przejścia między budynkami jest wynikiem wydanych ostatecznych decyzji administracyjnych, które to decyzje przewidziały taki sposób zabudowy ulicy [...]. W następstwie tych decyzji właściciel działki nr [...] przy ul. [...] uzyskał możliwość wejścia do budynku i na klatkę schodową poprzez drzwi znajdujące się w przejściu między budynkami. Proponowana przez skarżących zabudowa przejścia, która miała obejmować również zamurowanie tego wejścia do budynku, niezależnie od tego czy w budynku sąsiednim znajdują bądź znajdowały się inne drzwi stanowiące wejście do budynku, nie mogła w tym stanie faktycznym zasługiwać na uwzględnienie.

W ocenie Sądu I instancji, organ administracji nie mógł w ramach decyzji zatwierdzającej projekt budowlany akceptować stanu, w którym inwestor wskazuje na taki sposób realizacji zamierzenia inwestycyjnego, którego realizacja będzie polegać na nieuprawnionej ingerencji w prawo sąsiada do korzystania z nieruchomości poprzez pozbawienie go wejścia do nieruchomości-budynku zagwarantowanego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. W tym stanie rzeczy organy administracji w sposób zgodny z prawem odmówiły udzielenia pozwolenia na budowę powołując się na przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Nie powinno budzić w zaistniałej sytuacji wątpliwości, że projektowane zamurowanie wejścia do sąsiedniego budynku w sposób oczywisty nie zapewnia poszanowania interesów osób trzecich skoro uniemożliwia im wejście do budynku, nadto wejście do sąsiedniego budynku nie znajduje się na działce będącej własnością inwestorów. Organy administracji prawidłowo zatem nie zaaprobowały bezpośredniej i nie mającej prawnej podstawy ingerencji skarżących w prawo własności osób trzecich, w tym przypadku właścicieli działki sąsiedniej.

Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnieśli J. i T. B. wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania. W skardze kasacyjnej zawarto także wniosek o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skargę kasacyjną oparto na podstawie naruszenia:

1. prawa materialnego - przez błędne zastosowanie przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane, polegające na przyjęciu, że wynikające z prawomocnej decyzji administracyjnej prawo właściciela nieruchomości sąsiedniej do korzystania z nieruchomości skarżących na potrzeby korzystania z trzeciego, dodatkowego wejścia do budynku jest prawem nadrzędnym nad prawem własności przysługującym skarżącym, że prawo to stanowi "uzasadniony interes osób trzecich" w rozumieniu wyżej wymienionego przepisu i daje organowi administracji publicznej podstawę do odmowy wydania skarżącym zezwolenia na zabudowanie części nieruchomości, - tj. na przesłance wynikającej z art. 174 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

2. zarzut naruszenia przepisów postępowania przez naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. w związku z naruszeniem art. 7 i 77 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na nie wyjaśnieniu stanu faktycznego w zakresie ustalenia czy umiejscowienie otworu drzwiowego do nieruchomości sąsiedniej na granicy z nieruchomością skarżących jest w okolicznościach niniejszej sprawy niezbędne i korzysta z ochrony prawnej przewidzianej art. 5 ust. I pkt 9 ustawy - tj. na przesłance wynikającej z art. 174 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Właściciele nieruchomości sąsiedniej dysponują wydaną w roku 1984 ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę własnego budynku, w treści której przewidziany jest dodatkowy otwór drzwiowy, znajdujący się w przejściu, na granicy z budynkiem skarżących. Wyżej wymieniony otwór drzwiowy stanowi trzecie wejście do budynku sąsiedniego i jego utrzymywanie nie jest konieczne czy to ze względów ochrony przeciwpożarowej czy jakichkolwiek innych. Osiem z dziesięciu budynków wchodzących w skład istniejącego ciągu zabudowy posiada po dwa wejścia - od strony ulicy i od strony parkingu. Utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy Wojewoda P. rozwinął tezę Starosty L. wskazując, że zamknięcie istniejącego przejścia spowodowałoby zlikwidowanie drogi ewakuacyjnej z kondygnacji mieszkalnej sąsiedniego budynku, a zatem naruszałoby uzasadniony interes osób trzecich, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane.

Skarżący nie zgodzili się ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uznając, że wynika ono z błędnie ustalonego stanu faktycznego (co uzasadnia zarzut naruszenia przepisów postępowania) oraz niewłaściwego zastosowania przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego (co uzasadnia zarzut naruszenia prawa materialnego).

Zarzut naruszenia prawa materialnego jest zasadny z uwagi na to, że możliwość korzystania z dodatkowego wejścia do budynku nie może być prawem nadrzędnym w stosunku do prawa własności nieruchomości, które jako najszersze prawo do rzeczy może podlegać ograniczeniom jedynie wtedy gdy wynikają one z ustawy. Wygoda właścicieli nieruchomości sąsiedniej nie może stanowić "uzasadnionego interesu osób trzecich" w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane w sytuacji gdy wykonywanie tego uprawnienia przez właścicieli nieruchomości sąsiedniej w sposób jednoznaczny narusza istotę prawa własności.

Projekt budowlany może obejmować inwestycję wyłącznie w zakresie, w którym wnioskodawca legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżący zatem nie mogli przedłożyć organowi projektu budowlanego obejmującego rozwiązania dotyczące nieruchomości sąsiedniej. Samo zatem wydanie postanowienia powołanego przez Sąd w uzasadnieniu wyroku było sprzeczne z prawem. Z treści znajdującego się w aktach sprawy dowodu w postaci projektu techniczno-budowlanego budynku sąsiedniego wynika jednoznacznie, że wyższe kondygnacje budynku są bezpośrednio skomunikowane z wyjściem na zewnątrz, znajdującym się na tylnej ścianie budynku. Takie samo rozwiązanie zastosowano w przypadku innych budynków znajdujących się w ciągu zabudowy, w których nie znajdują się ogólnodostępne przejścia.

Zarzut naruszenia prawa procesowego polega na nie wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy i nie dokonaniu właściwej oceny materiału dowodowego, oraz akceptacji stanowiska organów administracji publicznej, w zakresie uznania, że samo zamurowanie drzwi wejściowych znajdujących się w przejściu stanowi naruszenie uzasadnionego interesu właścicieli nieruchomości sąsiedniej. Nie wyjaśnienie stanu faktycznego polega na zaniechaniu ustalenia, że klatka schodowa w budynku sąsiednim jest bezpośrednio skomunikowana z innym wejściem do budynku, znajdującym się na jego tylnej ścianie i w świetle zakresu przysługującego skarżącym prawa własności, interes właścicieli nieruchomości sąsiedniej w posiadaniu wejścia do budynku znajdującego się w przejściu, nie mieści się w kategoriach "uzasadnionego interesu osób trzecich", o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane.

Ustalenie przez Sąd, że zamurowanie spornego wejścia naruszy uzasadniony interes właścicieli nieruchomości sąsiedniej również w związku z tym, że pozostałe wejścia do budynku znajdują się na działkach nie stanowiących własności tych osób jest nieprawidłowe. W istniejącym ciągu zabudowy wszystkie budynki pobudowano w ten sposób, że ich granice pokrywają się z granicami działek, a wyjścia z budynków znajdują się na granicy z gruntem gminnym.

Skarżący nie zgadzają się również z ustaleniem Sądu, że wystąpienie z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę stanowiło przejaw bezpośredniej i nie mającej prawnej podstawy ingerencji skarżących w prawo własności osób trzecich. Stan faktyczny i prawny jest całkowicie inny, bowiem to właściciele nieruchomości sąsiedniej nie posiadają tytułu prawnego do korzystania z części budynku skarżących w postaci przejścia, ponieważ przejście to nie ma charakteru publicznego, nie posiadają oni również jakiegokolwiek tytułu prawnego do części nieruchomości skarżących, wynikającego z przepisów prawa rzeczowego czy zobowiązań.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku niesłusznie - w ocenie skarżących - wywiódł z faktu istnienia w decyzji o pozwoleniu na budowę obiektu sąsiedniego ustaleń dotyczących umieszczenia dodatkowych drzwi na granicy z działką skarżących, fakt istnienia tytułu prawnego do części nieruchomości skarżących, który jest nadrzędny nad prawem własności. Podkreślić należy, że właściciele nieruchomości sąsiedniej nie mają interesu prawnego w korzystaniu z przedmiotowego przejścia, a jedynie zatwierdzony wadliwą decyzją administracyjną interes faktyczny. Pomimo tego, że interes faktyczny mieści się w zakresie interesów osób trzecich w rozumieniu przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 Ustawy prawo budowlane, to jednak może on być uwzględniony wyłącznie, gdy nie jest sprzeczny z obowiązującym prawem. Ponadto właściciele nieruchomości sąsiedniej mają nieskrępowany dostęp do drogi publicznej ze względu na to, że istnieją inne wyjścia z budynku.

W dniu 10 marca 2008 r. wpłynęło do Sądu pismo procesowe skarżących, w którym poinformowali oni o wydaniu w dniu [...] lutego 2008 r. przez Wojewodę P. decyzji na mocy których została stwierdzona nieważność decyzji Naczelnika Miasta L. z dnia [...] maja 1987 r. zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z usługami na działce nr [...] przy ulicy [...] oraz decyzji z dnia [...] października 1984 r. zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z usługami na działce [...] położonej przy ulicy [...].

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153 , poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. Badając stosownie do treści art. 183 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaistnienie którejkolwiek z przesłanek nieważności, Sąd nie dopatrzył się w tym zakresie takich naruszeń, stąd też ograniczono rozpoznanie sprawy do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna wniesiona w przedmiotowej sprawie przez pełnomocnika skarżących oparta została o zarzuty wskazane w art. 174 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania. W sytuacji przytoczenia w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje ostatnio wymieniony zarzut. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd przepis prawa materialnego.

W skardze kasacyjnej zarzucono Sądowi I instancji naruszenie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 7 i 77 k.p.a. przez błędną ocenę zebranych w sprawie dowodów.

Zarzut ten uznać należy za nieuzasadniony. Z analizy uzasadnienia wyroku wynika, iż Sąd I instancji ocenił szczegółowo postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organy administracji, uznając je za wystarczające dla oceny niniejszej sprawy. Tej oceny nie podważają zarzuty skargi kasacyjnej, jak również jej uzasadnienie. Nie wskazując jakie dowody istotne dla sprawy zostały pominięte w postępowaniu administracyjnym oraz jaki to miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd instancji skarga kasacyjna stanowi w istocie polemikę ze stanowiskiem Sądu i instancji co do stanu faktycznego sprawy. Wbrew stanowisku skarżących, Sąd I instancji wziął pod uwagę również okoliczności wskazywane przez wnoszących skargę kasacyjną, w tym również możliwość korzystania przez osoby trzecie z innej klatki schodowej. Ustalenia powyższe, jak trafnie wskazał Sąd I instancji nie mogły prowadzić do zakwestionowania obowiązujących ostatecznych decyzji administracyjnych o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę, dotyczących zarówno działki skarżących jak i działki sąsiedniej o nr [...] jak również skutków prawnych tych decyzji. Tym samym nie można było uznać, iż Sąd I instancji naruszył przepis art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, co starali się wykazać skarżący podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez niewyjaśnienie sprawy.

Przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane nakazuje projektować i budować obiekt budowlany w sposób określony w przepisach, w tym techniczno -budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Osoby korzystające z sąsiedniej nieruchomości miały prawo oczekiwać, iż ostateczne decyzje administracyjne dające im uprawnienie do korzystania z konkretnej klatki schodowej i wyjścia z budynku, będą uwzględniane przez organy również w postępowaniach prowadzonych na podstawie ustawy Prawo budowlane. W niniejszej sprawie interes osób trzecich, znajdujących się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji, ukształtowany został przez uprzednio wydane na podstawie Prawa budowlanego decyzje, i niewątpliwie mieści się w dyspozycji przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Prawidłowo zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż decyzja administracyjna odmawiająca zatwierdzenia projektu budowlanego, w którym interes prawny osób trzecich nie był respektowany, nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Podkreślenia wymaga, iż przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku była decyzja wydana na podstawie art. 35 ust. 3 i 5 Prawa budowlanego o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Zarzutów w tym zakresie jednakże skarżący nie sformułowali, a zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł ocenić wyroku Sądu I instancji w tym zakresie.

Wskazane przez skarżących decyzje Wojewody P. z dnia [...] i [...] lutego 2008r. nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie zapadłe przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z uwagi na kasacyjny charakter tego Sądu.

Zaskarżony wyrok nie naruszył więc art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego. Nie naruszył też art. 7, art. 77 K.p.a. Pomijając bowiem, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny prowadząc postępowanie nie stosował wymienionych przepisów, lecz tylko oceniał prawidłowość ich zastosowania przez organy administracyjne, należy stwierdzić, że skarga kasacyjna w żaden sposób nie wykazała ich naruszenia zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak też sądowym.

Skarga ta jest więc nieuzasadniona i podlega oddaleniu na mocy art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.)