Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SAB/Ke 44/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2012-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Zobowiązano do dokonania czynności
Powołane przepisy: article: art. 149, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.  170c ust. 3, art. 3 ust. 3
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym
article: art. 2, art. 13, art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 6 ust. 1 pkt 2c, art. 9, art. 10 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 stycznia 2012r. sprawy ze skargi Fundacji A. z siedzibą w P. na bezczynność Rektora Politechniki w przedmiocie dostępu do informacji publicznej I. zobowiązuje Rektora Politechniki do rozpatrzenia wniosku Fundacji A. z siedzibą w P. z dnia [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej - w terminie 14 dni od daty zwrotu akt postępowania do organu administracji publicznej wraz z odpisem prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że nie miała miejsca bezczynność rażąco naruszająca prawo; III. zasądza od Rektora Politechniki na rzecz Fundacji A. z siedzibą w P. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W piśmie z dnia [...] Fundacja Przedsiębiorczości Akademickiej w P. zwróciła się do Politechniki o udostępnienie na podstawie art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001r. informacji o ilości doktorantów aktualnie studiujących na tej uczelni dla wszystkich lat według stanu na pierwszy dzień roku akademickiego 2011 – 2012. Następnie, w związku z brakiem jakiejkolwiek odpowiedzi na to pismo 28 października 2011r., za pośrednictwem Politechniki, wniosła skargę na bezczynność, w której domagała się nakazania kierownikowi jednostki, aby udostępnił informację publiczną jak we wniosku z dnia 11 października 2011r.

W związku z nieprzekazaniem tej skargi do Sądu w ustawowym terminie Fundacja w dniu 28 listopada 2011r. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o ukaranie Rektora Uczelni za nieprzekazanie akt ze skargą temu sądowi.

W odpowiedzi na ten wniosek Rektor Politechniki w dniu 12 grudnia 2011r. przesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę wraz z pismem zawierającym zarówno odpowiedź na wniosek o ukaranie grzywną jak i odpowiedź na skargę na bezczynność. Odnośnie skargi na bezczynność Rektor Politechniki na wstępie wskazał, że stosownie do art. 53 § 1 p.p.s.a. w sprawach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie 30 dni od upływu terminu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, a jeśli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od naruszenia prawa. Najwcześniej zatem termin do ewentualnego naruszenia prawa może być liczony od 15 października 2011r. i to pod warunkiem, że żądanie wysłane za pośrednictwem faksu zostanie uznane za dokument. Przesłane faksem żądanie nie zostało uwiarygodnione poświadczonym odpisem KRS. Skarżąca powinna zachować profesjonalny tryb złożenia wniosku. Poza tym skarżąca nie wyczerpała właściwej drogi odwołania. Jej żądanie mogłoby być uwzględnione, gdyby skierowane zostało we właściwej formie i to bezpośrednio do Rektora Politechniki . W dniu 16 kwietnia 2009r. wydane zostało przez Rektora zarządzenie nr 9/2009, które określa zasady obowiązujące w zakresie polityki informacyjnej Uczelni. Odnosząc się merytorycznie do skargi Rektor wskazał, że jego zdaniem informacja, jakiej udzielenia domaga się skarżący, nie jest informacją objętą regulacją ustawy o dostępie do informacji publicznej albowiem jest to zwykła informacja z zakresu danych liczbowych. Jest to informacja statystyczna, która figuruje w rocznikach statystycznych GUS, w części szkolnictwo wyższe. Poza tym informacje takie są publikowane także w bazie danych Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w systemie POL-ON. Dlatego też nawet gdyby przyjąć, że żądana informacja jest informacją publiczną, to powinna być udostępniona tylko wtedy, gdy nie funkcjonuje w obiegu. Tymczasem tego typu informacje funkcjonują w obiegu i to w sposób podwójny: w systemie POL-ON oraz w rocznikach statystycznych GUS.

Sprawa z wniosku o ukaranie została rozstrzygnięta postanowieniem wydanym w sprawie sygn. akt II SO/Ke 19/11.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W związku z podniesionymi przez organ zarzutami należało w pierwszej kolejności rozważyć, czy dla złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej konieczne jest zachowanie szczególnej formy i czy wniosek taki, aby mógł zostać rozpoznany, musiał być adresowany do Rektora, czy też wystarczające było wysłanie go na adres Politechniki .

Otóż jak wynika z odpowiedzi na skargę do podległej Rektorowi Uczelni w dniu 15 października 2011r. wpłynął dołączony do akt sprawy wniosek z 12 października 2011r. W ocenie Sądu okoliczność, że nie był on adresowany do Rektora ale do Politechniki nie zwalniało Rektora z obowiązku rozpoznania tego wniosku. Rzeczą zwierzchnika uczelni jest takie zorganizowanie pracy jej poszczególnych jednostek organizacyjnych, aby przekazywały one wpływające pisma do rozpoznania i stosownego załatwienia właściwej osobie. Skoro stosownie do art. 2 u.d.i.p. każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej i od osoby wykonującej to prawo nie wolno żądać wykazania interesu prawnego i faktycznego, za nieuzasadnione uznać należy stanowisko organu, że Fundacja do wniosku, aby mógł on zostać rozpoznany, powinna załączyć poświadczony odpis z KRS. Jak wskazał Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w wyroku z dnia 10 listopada 2010 r. sygn. II SAB/Wa 259/10 wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, a osoba jej żądająca nie musi być nawet w pełni zidentyfikowana, skoro nie musi wykazywać ani interesu prawnego, ani też faktycznego (LEX nr 756216).

Zgodnie z art. 13 udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej może być wniesiona do sądu administracyjnego bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa (por. przykładowo wyroki NSA z dnia 21 lipca 2011r. sygn. I OSK 678/11, z dnia 24 maja 2006 sygn. I OSK 601/05, postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2010r. sygn. I OSK 646/10). W sprawach o udostępnienie informacji publicznej nie ma zastosowania art. 52 p.p.s.a., który uzależnia uruchomienie drogi postępowania sądowoadministracyjnego od wyczerpania środków zaskarżenia. Ma on bowiem zastosowanie wówczas, gdy takie środki przysługują. Ustawa o dostępie do informacji publicznej takich środków nie przewiduje; nie przewiduje ona także stosowania w tej materii przepisów kpa. Jak wskazał NSA w wyroku w sprawie II OSK 2002/11 "udzielenie informacji następuje w formie czynności materialnotechnicznej, a odmowa w drodze decyzji. W art. 16 ust. 2 ustawy ustawodawca dokonał wyraźnego odesłania do przepisów k.p.a. jedynie w odniesieniu do decyzji wydawanych (zgodnie z ust.1) w razie odmowy udzielenia informacji i umorzenia postępowania w przypadku określonym w art.14 ust.2. Nie dokonał takiego odesłania w stosunku do całego postępowania zmierzającego do udzielenia informacji. W tym zakresie użycie w art. 16 ustawy wyrazów "do decyzji" służyć miało również wyłączeniu stosowania reguł tego Kodeksu do faz postępowania".

Przechodząc do oceny zasadności skargi rozważenia wymaga, czy Rektor Politechniki jest organem, o jakim mowa w art. 4 u.d.i.p. oraz czy żądana informacja jest informacją publiczną. Otóż jak wynika ze statutu Politechniki (opublikowanego na stronie internetowej tej uczelni) Politechnika jest uczelnią publiczną, wykonującą zadania publiczne i dysponującą majątkiem publicznym. Tak więc jest podmiotem, o jakim mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164 poz. 1365 z późniejszymi zmianami) uczelnie, pełniąc misję odkrywania i przekazywania prawdy poprzez prowadzenie badań i kształcenie studentów, stanowią integralną część narodowego systemu edukacji i nauki. Skoro więc kształcenie studentów stanowi jeden z podstawowych przedmiotów działalności uczelni, w którym mieści się także kształcenie doktorantów (art. 195 i następne ustawy o szkolnictwie wyższym) zdaniem Sądu nie może budzić wątpliwości, że informacja dotycząca ilości doktorantów aktualnie studiujących na Politechnice jest informacją publiczną, o jakiej mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 "c" u.d.i.p., zgodnie z którym udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o przedmiocie działalności i kompetencjach.

Odnosząc się do stanowiska Rektora, że nie miał on obowiązku odpowiedzieć na wniosek, gdyż żądana informacja dostępna jest w dwóch miejscach, a mianowicie w rocznikach statystycznych oraz w systemie POL-ON, stanowisko to także jest błędne. Zauważyć należy, iż stosownie do art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek. Oznacza to, że tylko wówczas organ może odmówić udzielenia posiadanej informacji, gdy jest ona opublikowana w BIP, a i tak powinien o tym poinformować podmiot występujący o udostępnienie informacji publicznej. Ani roczniki statystyczne ani też system POL-ON nie są Biuletynem Informacji Publicznej w rozumieniu art. 9 u.d.i.p. Poza tym roczniki statystyczne nie zawierają informacji dotyczących poszczególnych uczelni, pomijając, że w dacie wystąpienia z wnioskiem przez skarżącą Fundację nie mogły one jeszcze zawierać danych na datę określoną we wniosku, a mianowicie na pierwszy dzień roku akademickiego 2011-2012. Ostatnia uwaga dotyczy także informacji zawartych w systemie POL-ON (Systemie Informacji o Szkolnictwie Wyższym), odnośnie którego dodatkowo wskazać należy, iż stosownie do art. 170c ust. 3 ustawy o szkolnictwie wyższym jest on dostępny tylko właściwym ministrom wskazanym w art. 33 ust. 2, rektorom uczelni, Radzie oraz Komisji.

Badając zasadność skargi na bezczynność Sąd uwzględnia stan istniejący na datę orzekania. Skoro do chwili obecnej złożony przez skarżącą wniosek o udostępnienie informacji nie został rozpoznany, bowiem Rektor Politechniki ani nie udostępnił żądanej informacji ani nie wydał decyzji odmawiającej jej udzielenia, skarga podlegała uwzględnieniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 149 p.p.s.a. Jednocześnie jednak Sąd stwierdził, że nie miała miejsca bezczynność rażąco naruszająca prawo. Zauważyć bowiem należy, iż skarga na bezczynność została wniesiona już w dniu 28 października 2011r., jak zaś wynika z odpowiedzi na tę skargę, brak odpowiedzi na wniosek wynikał z wątpliwości organu, czy żądana informacja faktycznie jest informacją publiczną.

O kosztach postępowania Sąd orzekł zgodnie z art. 200 p.p.s.a., zasadzając na rzecz skarżącej Fundacji poniesione przez nią koszty odpowiadające uiszczonemu wpisowi od skargi.