Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SAB/Po 37/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Zobowiązano do podjęcia czynności
Zobowiązano do podjęcia czynności
Powołane przepisy: article: art. 149, art. 151, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1, art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1261
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 lipca 2018 r. sprawy ze skargi [...] na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wielkopolskim w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wielkopolskim do pełnego rozpoznania wniosku [...] z dnia 27 marca 2018 r. i udzielenia odpowiedzi w zakresie punktów 1-3 tego wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi; 2. stwierdza, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowie Wielkopolskim dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wielkopolskim nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. w pozostałym zakresie skargę oddala; 5. zasądza od Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wielkopolskim solidarnie na rzecz [...] kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów uiszczonego wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

[...]a i [...] [...]ła w dniu 28 marca 2017 r. wnieśli do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej: "PPIS") w Ostrowie Wlkp. na podstawie art. 2 w zw. z art. 14 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej u.d.i.p.) o udzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem określonym w pytaniach:

1. Ile zostało odnotowanych Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych w ciągu ostatnich 10 lat na terenie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wlkp. dotyczących szczepień przeciwko: błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus Influenze, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince i różyczce?;

2. Ile zostało odnotowanych Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych w ciągu ostatnich 10 lat na terenie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wlkp. po podaniu w/w szczepionek?;

3. Jaki charakter miały odnotowane Niepożądane Odczyny Poszczepienne? (proszę o odpowiedź z podziałem na ilość i rodzaje - w zakresie pytania 1 oraz 2);

4. Czy zostały odnotowane przypadki śmiertelne?;

5. W jaki sposób i przez kogo jest ustalana aktualna sytuacja epidemiologiczna na terytorium Polski, w oparciu o którą jest opracowywany Program Szczepień Ochronnych na dany rok?;

6. Z jakich względów nie zostało wydane rozporządzenie właściwego ministra do spraw zdrowia przewidziane w art. 4 ust. ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi ?;

7. Czy w Polsce przeprowadza się badania nowonarodzonych dzieci w celu stwierdzenia czy dziecko narodziło się z wrodzoną obniżoną odpornością? (Stwierdzenie wrodzonego lub nabytego niedoboru odporności stanowi przeciwwskazanie do szczepienia);

8. Czy rejestr Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych prowadzony przez Państwa instytucję podlega kontroli sądowej? Jeśli tak to jaki sąd jest władny, jeśli nie, to proszę o wyjaśnienie z jakiego powodu nie podlega kontroli?;

9. Czy stwierdzenie ciężkiego NOP powoduje skutki prawne (np. konieczność wy-cofania partii szczepionki) ?;

10. Z jakiej statystyki wynikają dane, którymi Państwo dysponują?;

11. Od którego roku dane te są gromadzone?;

12. Czy w innych krajach Unii Europejskiej szczepienia, do których Państwo wzywacie mają charakter obowiązkowy?;

13. Czy w związku z przystąpieniem Polski do UE w roku 2004 i obowiązującą w ramach UE zasadą swobody przepływu osób odnotowaliście Państwo epidemie chorób, co do których w krajach UE szczepienia są dobrowolne?;

14. Wedle Światowej Organizacji Zdrowia wyszczepialność na Ukrainie nie przekracza 50 %, zaś od 11 czerwca 2017 r. obywatele Ukrainy poruszają się swobodnie w ramach strefy Schengen (bez wiz) i obecnie przebywa ich na terytorium naszego państwa blisko 1 milion - Czy w związku z powyższym odnotowaliście Państwo epidemie chorób, których przymus dotyczy wśród tych obywateli lub obywateli naszego kraju?;

15. Czy wystosowując pismo przymuszające do szczepienia jesteście Państwo świadomi ilości powikłań poszczepiennych nieodnotowanych, a który to problem z odnotowywaniem zauważa prof. Andrzej Zieliński (strona www.pzh.gov.pl), prof. Jacek Wysocki, dr Hanna Czajka (Neurologia i Neurochirurgia Polska 2004; 38, 1 (supl. 1): S 17—S 24) oraz dr Paweł Grzesiowski (wywiad z dnia 5 grudnia 2016 r., telewizja WP, program Tu i teraz);

16. Czy jest Państwu znane orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w kwestii obowiązku szczepień wskazujące, że przymus stanowi naruszenie art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w sytuacji przymusu szczepień i braku systemu odszkodowawczego "Trybunał przypomina, że życie prywatne obejmuje integralność fizyczną i psychiczną osoby (nr 32647/96, decyzja 07.01.98 , DR 94 , s. 91-93 ). W związku z tym Trybunał zbadał wniosek na podstawie artykułu 8 Konwencji, który stanowi co następuje: Każdy ma prawo do poszanowania swojego życia prywatnego i rodzinnego, swojego mieszkania i swojej korespondencji. Władza publiczna nie może ingerować w korzystanie z tego prawa, z wyjątkiem przypadków, zgodnie z prawem koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, na ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności lub ochronę praw i wolności innych osób. Trybunał uważa, że obowiązkowe szczepienia jako przymusowe zabiegi medyczne oznaczając ingerencję w prawo do poszanowania życia prywatnego, gwarantowanego przez art. 8 ust. 1. "

- orzeczenie Matter v. Słowacja wyrok z dnia 5 lipca 1999 r., niepublikowany, tak też orzeczenie Sahetti vs Włochy z 2002 r., 42197/98.;

17. Czy jest Państwu wiadomo, czy w związku z działalnością Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wlkp. została skierowana już skarga do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka?;

18. Czy prawdą jest, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarnego w Ostrowie Wlkp. dystrybuuje, dystrybuował, sprzedawał, sprzedaje szczepionki?;

19. Jaki zysk Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarnego w Ostrowie Wlkp. uzyskał z dystrybucji, sprzedaży szczepionek z uwzględnieniem podziału na poszczególne lata kalendarzowe jak i sumaryczny?;

20. Czy nie jest sprzeczne z zasadami demokratycznego Państwa Prawa w szczególności z zasadą państwa prawa (art. 2 Konstytucji RP2), zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników (art. 8 k.p.a. - zasada pogłębiania zaufania do prawa ) przymuszanie do szczepień przez ten sam organ, który prowadzi rejestr NOP mający świadczyć o bezpieczeństwie szczepień, jak i dystrybuujący, sprzedający szczepionki do których szczepienia przymusza?;

21. Czy szczepionki, które mają być podane były w sposób prawidłowy przechowywane?;

22. Czy kontrolowali Państwo przychodnię, która wykonuje szczepienia, w szczególności czy posiada ona agregat zabezpieczający przerwanie dostaw energii elektrycznej?;

23. Czy w zakresie szczepionki, która ma być podana został zachowany ciąg chłodniczy pomiędzy Ministerstwem Zdrowia, hurtownią, apteką, przychodnią czy też właściwą państwową powiatową stacją sanitarną?

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowie Wlkp. odpowiedział na ww. wniosek z dnia 28 marca 2017 r. w dniu 11 kwietnia 2017r.

W odpowiedzi organ odniósł się do wszystkich pytań z wniosku. W odpowiedzi na pytania nr 1, 2 i 3 organ wskazał, że wyciągi z Powiatowego Rejestru Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych zgłoszonych do PPIS w latach 2009-2018 przedkłada w załączeniu. Ponadto wskazał, że informacje dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych, które zgłoszono po podaniu szczepionek dostępnych w Polsce są ogólnodostępne na stronach Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - Państwowego Zakładu Higieny w zakładce - Meldunki epidemiologiczne - Epimeld - Biuletyn "Szczepienia Ochronne w Polsce". Szczegółowe informacje o rodzaju oraz częstości występowania niepożądanych odczynów poszczepiennych po konkretnych szczepionkach, można znaleźć w ulotce dołączonej do opakowania danej szczepionki oraz w Charakterystyce Produktu Leczniczego (ChPL). Informacje te obejmują wyniki badań klinicznych oceniane w czasie rejestracji szczepionki, badania porejestracyjne oraz ocenę występowania NOP po zarejestrowaniu szczepionki, w czasie kiedy szczepionka jest dostępna na rynku. Aktualne Charakterystyki Produktu Leczniczego dla każdej szczepionki są dostępne na stronie Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych Wyrobów Medycznych i Preparatów Biobójczych lub na stronie Europejskiej Agencji Leków (w przeglądarce należy wpisać nazwę handlową szczepionki i słowa Charakterystyka Produktu Leczniczego).

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wlkp., w zakresie udostępnienia informacji wnieśli skarżący zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem i wnosząc:

1. o zobowiązanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wlkp. do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, a także wnosząc o orzeczenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

2. o orzeczenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

3. o wymierzenie organowi grzywny na postawie art. 149 § 2 p.p.s.a w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a

W uzasadnieniu wskazano, że do dnia wniesienia skargi organ administracji publicznej nie udostępnił pełnej żądanej informacji, ani też nie wydał decyzji odmownej zgodnie z art. 16u.d.i.p., czym naruszył 14 dniowy termin zapisany art. 13 ust. 1 u.d.i.p.

PPIS w Ostrowie Wlkp. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podnosząc, że w dniu 11.04.2017r. udzielił odpowiedzi. Wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, przy czym dzień, w którym wniosek wpłynął lub został osobiście złożony nie jest wliczany do 14-dniowego terminu. Skoro wniosek o udostępnienie informacji publicznej wniesiono do siedziby organu dnia 28 marca 2018 roku, to udostępnienie informacji publicznej winno nastąpić do dnia 11 kwietnia 2018 roku. W świetle powyższego stwierdzono, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowie Wielkopolskim udzielił w ustawowym terminie wyczerpującej odpowiedzi na wniosek [...]y i [...]a [...]ła złożony dnia 28 marca 2018 roku, przez co przedmiotowa skarga winna ulec oddaleniu, jako w oczywisty sposób pozbawiona podstaw faktycznych. Za niezasadny uznano wniosek strony skarżącej nie tylko w zakresie stwierdzenia, że doszło do bezczynności organu, ale także o orzeczenie, że miała miejsce bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania z rażącym naruszeniem prawa. W konsekwencji czego skarżący wnieśli o wymierzenie organowi grzywny. Wnioski zawarte w skardze uznać należy więc w całości za oczywiście bezzasadne.

Działaniom Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wielkopolskim zdecydowanie nie można przypisać znamion rażącego naruszenia prawa, które zachodzi w razie oczywistego lekceważenia wniosków i jawnego braku woli organu do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa i rażącego opóźnienia w podejmowanych przez organ czynnościach. O takim stanie rzeczy można by mówić, gdyby organ utrudniał zdobycie informacji przez skarżących. Działania Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wielkopolskim w oczywisty sposób nie wypełniały wyżej wskazanych znamion rażącego naruszenia prawa. Jednocześnie skarżący w istocie nie wskazują, na czym polega bezczynność organu, ani w jakim zakresie organ nie udzielił żądanej przez stronę informacji publicznej. W ocenie organu wynika to z faktu, że skarga ta jest oparta o niedostosowany do okoliczności sprawy wzór zaczerpnięty z portalu internetowego www.stopnop.com.pl. (podobnie jak wcześniejszy wniosek o udostępnienie informacji w zakresie podanym przez skarżących). Całokształt powyższych okoliczności przemawia za uznaniem, że nie jest to skarga merytoryczna, a jej celem jest jedynie przedłużenie postępowania przed wdrożeniem postępowania egzekucyjnego celem wykonania przez skarżących ustawowego obowiązku zaszczepienia dziecka.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie w części.

Dokonując oceny zasadności przedmiotowej skargi wskazać należy, że w myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017, poz. 1369 – dalej jako: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Wskazać również należy, że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest bezczynność organu związana z udostępnieniem informacji publicznej.

Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1764 - dalej jako: u.d.i.p.), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym. Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który wprowadza w tym zakresie pewne ograniczenia związane z ochroną informacji niejawnych oraz innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy.

W myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a w szczególności:

1) organy władzy publicznej;

2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;

3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;

4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;

5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Sąd administracyjny orzekając w sprawie dotyczącej skargi na bezczynność organu administracji publicznej na gruncie u.d.i.p. nie przeprowadza kontroli określonego aktu lub czynności, a więc nie bada merytorycznej zasadności podjętego działania. Sąd ten ma natomiast obowiązek dokonania oceny, biorąc za podstawę stan faktyczny i prawny danej sprawy, czy rzeczywiście organ (podmiot wykonujący zadania publiczne) pozostaje w bezczynności (por. wyroki NSA: z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 812/08, z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 2051/09, z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt II GSK 827/09, niepubl., dostępne w CBOSA; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2013, s. 585). Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli zatem podmiot obowiązany do udzielenia informacji publicznej przed wniesieniem skargi na bezczynność do sądu administracyjnego udzielił informacji publicznej i której się ona domagała, to oznacza, że brak jest podstaw do uznania, że podmiot ten pozostaje w bezczynności.

W kontrolowanej sprawie pozostaje poza sporem, że stosowny wniosek został złożony pismem dnia 28 marca 2018 r., zaś adresat wniosku na przedmiotowy wniosek zareagował pismem z dnia 11 kwietnia 2018 r. Analiza treści powyższego pisma, w kontekście złożonej skargi na bezczynność organu wymaga stwierdzenia, że złożenie wniosku przez osobę wykonującą o prawo do informacji nie nakłada na podmiot zobowiązany obowiązku automatycznego udostępnienia informacji, gdyż w pierwszej kolejności powinien on stwierdzić, czy jest on w posiadaniu wnioskowanej informacji, a następnie czy przepisy komentowanej ustawy znajdują zastosowanie w danej sytuacji.

Oceniając zatem pod względem podmiotowym złożony przez skarżących wniosek wskazać należy, że podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej. Nie ulega wątpliwości, że organem władzy publicznej w rozumieniu art.4 ust.1 pkt 1 u.d.i.p. jest organ Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny. Informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3, 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (j.t. Dz.U. z 2017, poz. 1261) w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie, stanowią bowiem informację publiczną.

Mając powyższe na uwadze należy sprawdzić, czy pytania objęte zakresem wniosku złożonego przez skarżących stanowią informację publiczną, czy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowie Wielkopolskim był zobowiązany do udzielenia wnioskowanej przez stronę informacji oraz czy udzielił informacji zgodnie z wnioskiem.

Odnosząc się szczegółowo do poszczególnych pytań zawartych we wniosku o udzielenie informacji publicznej złożonego przez skarżących należy w pierwszej kolejności stwierdzić, iż przesłana skarżącym odpowiedź Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ostrowie Wlkp. Odnosi się do wszystkich wskazanych we wniosku skarżących 23 punktów. Skarżący w skardze nie wskazali w jakim zakresie informacje przekazane przez PPIS są niepełne. W tej sytuacji konieczne stało się dokonanie, szczegółowej analizy udzielonych odpowiedzi i ustalenia, czy zawierają one informacje, których udzielania domagali się Skarżący.

W ocenie Sądu skarżącym nie udzielono pełnej odpowiedzi na pytania nr 1, 2 i 3, podczas gdy w ocenie Sądu zadane pytania dotyczące danych w zakresie liczby odnotowanych niepożądanych odczynów poszczepiennych dotyczących szczepień przeciwko chorobom wymienionym we wniosku obejmują informacje publiczne w rozumieniu art. 1 i art. 6 u.d.i.p. W tym miejscu Sąd zauważa, że pytania nr 1 i nr 2 dotyczą tak naprawdę tożsamego zakresu. Co do zasady stanowią informację publiczną informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2 3, 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017, poz. 1261) w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie. Przede wszystkim informację publiczną stanowią informacje zbierane przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych, które gromadzone są w powiatowym rejestrze zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych, prowadzonym na podstawie art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2016 r., poz. 1866 ze zm.) oraz § 8 i nast. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania ( Dz. U z 2010 r. nr 254, poz. 1711) - por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 września 2017 r., II SAB/Po 96/17 – (orzeczenie dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wprawdzie w § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. określono sposób udostępnienia informacji zawartych w tym rejestrze, tj. poprzez okazanie rejestru do wglądu, sporządzenie wyciągów, odpisów lub kopii, wydanie oryginału, jednakże ze względu, iż regulacja ta nie ma wyczerpującego charakteru - w pozostałym zakresie nie wyklucza to stosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej (por. również wyrok WSA w Poznaniu z dnia 18 stycznia 2018 r. sygn. II SAB/Po 159/17, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Należy zauważyć, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny odniósł się do pytań skarżących, jednak odpowiedzi udzielono poprzez odesłanie do informacji zawartych na stronach Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - Państwowego Zakładu Higieny w zakładce - Meldunki epidemiologiczne - Epimeld - Biuletyn "Szczepienia Ochronne w Polsce" oraz na stronie Urzędu Rejestracji Produktu Leczniczego.

Sąd wskazuje, że należy mieć na względzie, że w świetle art. 10 u.d.i.p., dla udzielenia informacji publicznej niewystarczające jest wyłącznie opublikowanie wnioskowanej informacji na stronie www lub w jakimkolwiek innym niż Biuletyn Informacji Publicznej systemie informatycznym. Jak bowiem zauważa się w orzecznictwie sądów administracyjnych tylko informacje publiczne opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej uważa się za udostępnione, zaś wszystkie inne informacje są udostępniane na wniosek bez względu na to czy funkcjonują w obiegu publicznym, na stronach internetowych podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznych, a także czy dostęp do tych informacji, tj. do internetu, domagający się ich udostępnienia ma łatwy czy też utrudniony. O obowiązku udostępnienia informacji publicznej nie opublikowanej w Biuletynie, a będącej na stronie internetowej, przesądza nie dostęp do internetu, ale niepublikowanie w Biuletynie Informacji Publicznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 września 2014 r., sygn. akt I OSK 34/14, Baza NSA). Jednocześnie zwrócić uwagę należy, że skarżący zwrócili się o udzielenie informacji na temat liczby odnotowanych niepożądanych odczynów poszczepiennych wywołanych przez wskazane szczepionki. Analiza treści odpowiedzi organu nie zawiera wskazanych danych. Z tego względu zarzut skargi w zakresie dotyczącym pytań 1, 2 i 3 uznać należało za zasadny. Ponadto w odniesieniu do odpowiedzi na pytanie nr 3 organ przedstawił tabelę niepożądanych odczynów poszczepiennych bez wskazania ich ilości. Przy czym podkreślenia wymaga, iż z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. wynika zasada, że do udzielania informacji publicznej zobowiązane są podmioty będące w ich posiadaniu. Oznacza to, iż adresat wniosku jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, jeżeli ją ma, bez względu na to, czy ją samodzielnie wytworzył, czy wiąże się ona z zakresem jego kompetencji, czy też jest informacją uzyskaną od innych podmiotów.

Na pozostałe pytania organ odpowiedział, jednak nie wszystkie pytania dotyczyły informacji publicznej. Sąd wskazuje, że pytania nr 8, 9, 12, 13, 14, 15, 16, 20 nie dotyczyły informacji publicznej. Nie dotyczą informacji publicznej pytania dotyczące udzielenia informacji co do tego czy rejestr Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych podlega kontroli sądowej (pyt. 8), jak również czy stwierdzenie ciężkiego Niepożądanego Odczynu Poszczepiennego powoduje skutki prawne (pyt. 9), jak również pyt. 12 o to czy w innych krajach Unii Europejskiej wskazane szczepienia mają charakter obowiązkowy, oraz pytania dotyczące świadomości organu co do ilości powikłań nieodnotowanych (pyt. 15) oraz znajomości organu w zakresie orzecznictwa Europejskiego Trybunału Spraw Człowieka (pyt. 16). Informacje dotyczące swobody przepływu osób, polityki szczepień ochronnych w innych krajach Unii Europejskiej oraz na Ukrainie (pyt. 13, 14), a także świadomości organu co do ilości powikłań poszczepiennych nie odnotowanych, znajomości przez organ orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka i świadomości wnoszenia skarg na jego działalność oraz oceny zgodności z Konstytucją RP zasad funkcjonowania organów inspekcji sanitarnej (pyt. nr 20) nie są uważane na informację publiczną w rozumieniu ustawy, skutkiem czego organ nie jest zobowiązany do ich udzielenia (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 grudnia 2017r. sygn. IV SAB/Po 72/17; dostępny w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie - https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Sąd wskazuje, że informacja o przepisach prawa nie podlega udostępnieniu na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2015 r. sygn. II SAB/Wa 989/14; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 kwietnia 2018 r. sygn. IV SAB/Po 4/18; dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie - https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zwrócić należy uwagę, że wiedza organu w zakresie orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, literatury medycznej dotyczącej szczepień ochronnych oraz prawa krajowego obowiązującym w innych niż Polska krajach Unii Europejskiej wykracza poza pojęcie informacji publicznej. Treść regulacji prawnych dotyczących obowiązku szczepień obowiązujących w innych krajach Unii Europejskiej w ramach ich prawa krajowego nie została wytworzona przez polskie władze publiczne i nie odnosi się do polskich władz publicznych, czy też wykonywania na terenie Polski zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem publicznym. Ponadto z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej nie wynika , iż w trybie i na zasadach przewidzianych w tej ustawie organ jest obowiązany dokonywać ocen dotyczących zgodności prawa krajowego z prawem międzynarodowym, czy też racjonalności i celowości regulacji prawnych stanowiących podstawę działania tegoż organu. Innymi słowy, na zasadach określonych w przepisach o dostępie do informacji publicznej nie można domagać się dokonywania przez organ oceny prawidłowości funkcjonowania tego, bądź innych organów władzy publicznej, a do tego sprowadzały się pytania skarżącej kwestionujące bezpieczeństwo szczepień obowiązkowych dla osób im podlegających oraz zgodność działań organów inspekcji sanitarnej w tym zakresie z prawem międzynarodowym. Podkreślenia wymaga, iż aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się ona odnosić do sfery faktów (czyli do istniejącego już stanu rzeczy oraz do czynności dokonanych już przez organ władzy publicznej), a nie do sfery przypuszczeń, bądź podejrzeń podmiotu domagającego się udostępnienia informacji, względnie przekonań tegoż podmiotu co do potencjalnej szkodliwości szczepień i niezgodności regulacji dotyczących szczepień obowiązkowych z innymi przepisami (por. wyrok WSA w Poznaniu z 14 września 2017 r. o sygn. akt II SAB/Po 99/17 - dostępny na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności nie udzielając w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. odpowiedzi na pytania zawarte w pkt 1, 2 i 3 wniosku. Wobec powyższego Sąd działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. uznał iż Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowie Wlkp. rozpoznając wniosek skarżących dopuścił się bezczynności (pkt 2 wyroku) i na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał tenże organ do pełnego rozpoznania wniosku w zakresie w jakim doszło do bezczynności organu (pkt 1 wyroku).

Jednocześnie Sąd na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdził, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 3 wyroku). Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1 a p.p.s.a., będzie bowiem stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Jak wynika z akt sprawy organ odpowiedział na większość pytań. Tym samym zachowanie organu nie nosiło cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych przez u.d.i.p. Z tych samych powodów Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania środków określonych w art. 149 § 2 p.p.s.a. Z powołanych powyżej przyczyn skarga podlegała oddaleniu w pozostałym zakresie na podstawie art. 151 p.p.s.a. ( pkt 4 wyroku ).

O należnych skarżącym kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 5 wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. uwzględniając uiszczony wpis w wysokości 100 zł.