Postanowienie WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 569/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-01-14 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 1 pkt 73, art. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 658
law: Ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
article: art. 199, art. 245 par. 3, art. 246 par. 1 pkt 2, art. 260 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J Z o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J Z na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł z dnia [...]r. nr[...] w przedmiocie odmowy uznania za uzasadnione zarzutów na postępowanie egzekucyjne postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

W dniu 2 maja 2015r. J Z wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł z dnia [...]r. w przedmiocie odmowy uznania zarzutów na postępowanie egzekucyjne za zasadne.

Zarządzeniem z dnia 12 czerwca 2015r. Przewodniczący Wydziału III wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł.

W odpowiedzi na to wezwanie, w dniu 6 lipca 2015r. skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W uzasadnieniu tego wniosku stwierdziła, że obecnie znajduje się w trudnej, "wręcz tragicznej sytuacji finansowej oraz rodzinnej". Posiada liczne zobowiązania, zadłużenia i inne obciążenia finansowe względem kontrahentów, banków, urzędów skarbowych oraz ZUS. Toczą się przeciwko niej liczne postępowania egzekucyjne. Aktualna sytuacja finansowa skarżącej spowodowała nie tylko utratę płynności finansowej, ale poważnie zagraża jej egzystencji jako człowieka i obywatela. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca wskazała, że z tytułu działalności gospodarczej uzyskuje dochód miesięczny brutto w wysokości 903,16 zł. Nie wskazała żadnego majątku w postaci nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 3 000 euro.

Uznając, że to oświadczenie za niepełne i nie zawierające wszystkich niezbędnych informacji, referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 10 sierpnia 2015r. wezwał skarżącą do nadesłania w terminie 14 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy: poświadczonych za zgodność z oryginałem odpisów zeznań podatkowych za lata 2013-2014 lub stosownego zaświadczenia z urzędu skarbowego o wysokości osiąganych w tych latach dochodów (w sposób umożliwiający ustalenie wysokości przychodów i kosztów uzyskania przychodów), odpisów deklaracji podatkowych VAT-7 za ostanie 6 miesięcy lub raportów skróconych, okresowych (miesięcznych) dotyczących dochodów z prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej za okres ostatnich sześciu miesięcy, wyjaśnienia, czy skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z G Z i D Z, sprecyzowania wysokości ponoszonych kosztów bieżącego utrzymania w gospodarstwie domowym skarżącej i wyjaśnienia źródeł uzyskiwanych środków finansowych służących pokryciu kosztów utrzymania w jej gospodarstwie domowym.

W odpowiedzi na to wezwanie skarżąca złożyła informacje o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym 2013 i 2014 (PIT/B), zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2013 i 2014 (PIT-36), deklaracje dla podatku VAT-7 za styczeń, luty, marzec, kwiecień, maj i czerwiec 2015r., wyciągi z rachunków bankowych w[...] Banku [...] z dnia 31 stycznia, 28 lutego, 31 marca, 30 kwietnia, 30 maja, 25 czerwca 2015r., zestawienie operacji na rachunku bankowym w [...]Banku za okres od 1 maja 2012r. do 7 lipca 2015r., podsumowanie księgi przychodów i rozchodów z dnia 17 września 2015r. za okres "od 1 stycznia do 31 grudnia 2015r", obejmujące 6 miesięcy. Skarżąca oświadczyła nadto, że nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z G Z i D Z. Prowadzi firmę, z której uzyskuje środki na swoje utrzymanie. Miesięcznie wydaje na utrzymanie gospodarstwa 300 zł, a na wyżywienie 600 zł.

Postanowieniem z dnia 30 września 2015r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy.

W sprzeciwie od tego postanowienia skarżąca zarzuciła obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na jego treść, tj. art. 246 § 1 z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., poprzez błędne jego zastosowanie i uznanie, że skarżąca nie wykazała okoliczności uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, mimo iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a tym bardziej nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku.

W uzasadnieniu sprzeciwu skarżąca stwierdziła, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy precyzyjnie i wyczerpująco wykazała, iż nie jest w stanie uiścić opłaty sądowej bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. Nie posiada żadnych środków pieniężnych na pokrycie opłaty sądowej. Obecnie sytuacja majątkowa skarżącej nie jest dobra. To, że jest współwłaścicielem kilku nieruchomości, nie oznacza, że z tego tytułu czerpie pożytki. Wręcz przeciwnie, musi ponosić związane z tym liczne ciężary, zwłaszcza te o charakterze publicznym. Nie można mylić osiąganego przez nią dochodu z przychodem. Przychód stanowi uzyskany lub należny wpływ wartości, korzyści materialnych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Wysokość przychodów przedsiębiorcy nie odzwierciedla jego rzeczywistej sytuacji finansowej. Osiągane przez skarżącą dochody z działalności gospodarczej są na tyle niskie, że nie pozwalają ma samodzielne utrzymanie i zmuszona jest korzystać z pomocy rodziny i znajomych. Skarżąca, jako współwłaściciel nieruchomości, jedynie w części korzysta z dotacji unijnych. Skarżąca nie mogła liczyć się z możliwością powstania obowiązku uiszczenia opłaty i nie miała możliwości zaoszczędzenia na nią. Brak zwolnienia skarżącej od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, uniemożliwi jej realizację konstytucyjnego prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP).

Zarządzeniem z dnia 26 listopada 2015r. skarżąca została wezwana w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy do wyjaśnienia, na jakiej podstawie zajmuje nieruchomość przy ul. T [...] w R, wskazania tytułu prawnego do tej nieruchomości i przedstawienia dokumentów potwierdzających przysługujący jej tytuł prawny do tej nieruchomości (np. akt notarialny potwierdzający jej nabycie, umowa najmu, itp.); wskazania i udokumentowania wydatków, jakie skarżąca ponosi miesięcznie w związku ze swoim utrzymaniem, w tym wydatków związanych z utrzymaniem nieruchomości przy ul. T [...] w R, gdzie zamieszkuje oraz udokumentowania źródła ich finansowania; wyjaśnienia, czy jakieś osoby pozostają na jej utrzymaniu i z jakiego tytułu; przedstawienia zaświadczeń z banku(ów) potwierdzających fakt istnienia zobowiązań względem banku(ów), zawierających informację o terminie zawarcia umów kredytowych, wysokości obciążających skarżącą zobowiązań, terminach i wysokości spłacanych rat; przedstawienia dokumentów, w tym zaświadczeń, potwierdzających fakt istnienia innych wymagalnych zobowiązań obciążających skarżącą względem Skarbu Państwa i innych podmiotów; przedstawienia wyciągów i wykazów z wszystkich posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, w tym z konta w [...] Bank [...].; złożenia stosownych, niezbędnych wyjaśnień w powyższym zakresie i innych dokumentów potwierdzających aktualną sytuację majątkową skarżącej;

W odpowiedzi na to wezwanie w piśmie z dnia 21 grudnia 2015r. skarżąca stwierdziła, że mieszka w domu należącym do jej babci. Ponownie stwierdziła, że "znajduje się w trudnej, wręcz tragicznej sytuacji finansowej oraz rodzinnej". Posiada liczne zobowiązania, zadłużenia i inne obciążenia finansowe względem kontrahentów, banków, urzędów skarbowych oraz ZUS. Aktualna sytuacja finansowa skarżącej spowodowała nie tylko utratę płynności finansowej, ale poważnie zagraża jej egzystencji jako człowieka i obywatela. Zobowiązania skarżącej wynoszą wobec: ZUS – 300 000 zł, US – 150 000 zł, banku – 2 000 000 zł.

Do pisma tego skarżąca ponownie dołączyła wyciągi z rachunku bankowego w [...] Banku [...] z dnia 31 stycznia, 28 lutego, 31 marca, 30 kwietnia, 30 maja, 25 czerwca 2015r., a nadto upomnienia dotyczące podatku VAT za sierpień i wrzesień 2015r. łącznie na kwotę 11 151,20 zł wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], zawiadomienie o zajęciu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego[...] innej wierzytelności pieniężnej z dnia 3 grudnia 2015r. łącznie na kwotę 51 741,94 zł oraz wyciągi z rachunku bankowego w[...]r Banku za wrzesień, październik i listopad 2015r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 260 § 1 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 658), zwanej dalej ustawą zmieniającą, rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie z art. 2 ustawy zmieniającej przepisy ustawy, o której mowa w art. 1 (p.p.s.a.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Z powyższej regulacji prawnej wynika, że przepis art. 260 § 1 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym przez jej art. 1 pkt 73 nie ma zastosowania do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, co miało miejsce w dniu 15 sierpnia 2015r. Przepis art. 1 pkt 73 ustawy zmieniającej nie został bowiem wymieniony w art. 2 jako przepis, który należy stosować do postępowań wszczętych przed jej wejściem w życie. Do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie tej regulacji stosuje się więc art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu sprzed nowelizacji. Natomiast do spraw wszczętych po dniu 15 sierpnia 2015r. stosuje się tę regulację w nowym brzemieniu. Postępowanie sądowe w niniejszej sprawie zostało wszczęte przed dniem 15 sierpnia 2015r., wniesieniem przez skarżącą skargi w dniu 2 maja 2015r. za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy również został złożony przed dniem 15 sierpnia 2015r., tj. w dniu 6 lipca 2015r. Oznacza to, że w niniejszej sprawie stosuje się art. 260 p.p.s.a. w jego dotychczasowym brzmieniu. Zgodnie z art. 260 zd. 1 p.p.s.a. w tym brzmieniu w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Tym samym z mocy art. 260 p.p.s.a. w zw. z art. 1 pkt 73 w zw. z art. 2 ustawy zmieniającej uznać należy, że postanowienie referendarza sądowego ze względu na skuteczne wniesienie sprzeciwu utraciło moc, a wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Oznacza to, że sąd nie dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu i nie dokonuje oceny zasadności sformułowanych w nim zarzutów. W razie bowiem skutecznego wniesienia sprzeciwu zaskarżone zarządzenie lub postanowienie automatycznie traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu musi zostać rozpoznana przez sąd (zob. H. Knysiak-Molczyk [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Tadeusz Woś (red.), Warszawa 2005, s. 654).

Instytucja prawa pomocy, która ma gwarantować możliwość realizacji prawa do sądu, wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, stanowi wyjątek od sformułowanej w art. 199 p.p.s.a. zasady, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Jak wskazuje się w orzecznictwie i doktrynie, w przypadku przyznania prawa pomocy koszty postępowania sądowego pokrywane są z budżetu państwa. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Przyznanie prawa pomocy bądź odmowa jego przyznania muszą się przy tym opierać wyłącznie na kryteriach ustawowych określonych w art. 246 p.p.s.a. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest kryterium majątkowe. Sąd nie kieruje się w tym zakresie zasadami słuszności, lecz bada stan majątkowy i rodzinny wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 27 stycznia 2010r., II OZ 26/10). Korzystanie z tej instytucji powinno mieć miejsce jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a przez to nie może zrealizować przysługującego mu prawa do sądu. Celem instytucji prawa pomocy, która w istocie oznacza dofinansowanie strony postępowania przez Skarb Państwa, jest zagwarantowanie prawa do sądu osobom najuboższym, przede wszystkim bezrobotnym, samotnym bez źródeł stałego dochodu i bez majątku, a więc znajdującym się w wyjątkowo złej sytuacji materialnej, które całkowicie nie są w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów związanych z dochodzeniem swych praw przed sądem. Powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Poza tego rodzaju wypadkami strony postępowania sądowoadministracyjnego muszą samodzielnie ponieść ciężar uiszczenia kosztów sądowych. Prawo pomocy nie może chronić lub też wzbogacać majątku podmiotów prywatnych. Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli dysponuje jakimkolwiek stałym miesięcznym dochodem lub wolnym od obciążeń majątkiem, który może przynosić potencjalne pożytki, jak również służyć jako zabezpieczenie pożyczki czy kredytu, jeżeli brak jest bieżących środków finansowych na ponoszenie określonych wydatków związanych z postępowaniem. Posiadanie wolnego od obciążeń prawami osób trzecich majątku, szczególnie nieruchomości, w zasadzie wyklucza możliwość zwolnienia od kosztów sądowych (por. postanowienia NSA: z dnia 23 lipca 2013r., II FZ 565/13, z dnia 29 maja 2013r., II OZ 406/13). Osoba ubiegająca się o prawo pomocy powinna wcześniej poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznego do swojego utrzymania. Dopiero gdyby okazało się, że zgromadzenie w ten sposób jakiejkolwiek kwoty nie jest możliwe albo oszczędności poczynione w ten sposób okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa (por. postanowienie SN z dnia 24 września 1984r., II CZ 104/84, Lex nr 8623; postanowienie NSA z dnia 19 marca 2012r., I FZ 10/12). Zawarty w przepisie art. 246 § 1 p.p.s.a. zwrot "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Wnioskodawca winien zatem wykazać, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W związku z tym to w interesie wnioskodawcy leży przedstawienie stosownej argumentacji, która potwierdzałaby jego niezdolność do pokrycia jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania, tj. do podania wszystkich tych okoliczności, które wskazywać będą na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Wniosek powinien być rzetelnie sporządzony, a przedstawione w nim okoliczności powinny odpowiadać prawdzie (por. postanowienie NSA z dnia 17 stycznia 2008r., II OZ 1400/07). Niewykazanie przez stronę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy przesłanek określonych w art. 246 p.p.s.a. obliguje sąd do odmowy uwzględnienia takiego wniosku. Ostatecznie też do sądu należy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się przy tym jedynie do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub też nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek, a także obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia niezbędnych środków finansowych. Sąd może kierować się w tym względzie wyłącznie przesłankami wynikającymi z art. 246 p.p.s.a. W razie pojawienia się wątpliwości co do przedstawionych na formularzu danych, bądź jeśli okażą się one niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, sąd administracyjny może na podstawie art. 255 p.p.s.a. wezwać wnioskodawcę do złożenia dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego i dochodów.

Zważywszy na powyższe sąd uznał, iż wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do przepisu art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o jakim stanowi art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie oraz rodzinie minimum warunków socjalnych, natomiast przez wydatki utrzymania koniecznego należy rozumieć wydatki na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, takie jak żywność, mieszkanie, odzież i niezbędne opłaty (por. postanowienie NSA z dnia 29 stycznia 2008r., I FZ 437/07).

Zważywszy na powyższe stwierdzić trzeba, że skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prowadzi ona wszak działalność gospodarczą, z której miesięczny dochód brutto ma wynosić, według jej oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, 903,16 zł. Jednocześnie zadeklarowała, że nieruchomość, na której zamieszkuje stanowi własność jej babci, a miesięczne wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa i wyżywieniem wynoszą łącznie 900 zł. Odpowiadając na wezwania do złożenia dokumentów potwierdzających powyższe oświadczenia, skarżąca części dokumentów w ogóle nie przedstawiła, a część przedstawiła w sposób niepełny. Skarżąca nie udokumentowała wysokości wydatków, które ponosi w związku ze swoim utrzymaniem. Nie przedstawiła zaświadczeń z banków potwierdzających fakt istnienia zobowiązań w wysokości 2 000 000 zł oraz zaświadczeń potwierdzających istnienie zobowiązań wobec "ZUS" i "US" na łączną kwotę 450 000 zł oraz wobec kontrahentów. Chociaż skarżąca wyjaśniła, że nieruchomość położona w R przy ul. T [...], na której zamieszkuje, stanowi własność jej babci, to nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających tę okoliczność. Tym samym skarżąca uniemożliwiła sądowi dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. Dokumenty, które przedstawiła, nie potwierdzają natomiast jej trudnej sytuacji materialnej. Z zeznań o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) oraz informacji o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej wynika, że w 2013r. przychód skarżącej wyniósł 785 478,11 zł, koszty – 599 190,86 zł, a dochód 186 287,25 zł. W 2014r. przychód skarżącej wyniósł 752 682,43 zł, koszty – 730 460,21 zł, a dochód 22 222,22 zł. Z deklaracji VAT wynika, że wykazana przez skarżącą podstawa opodatkowania z tytułu dostawy towarów i świadczenia usług wyniosła w 2015r.: w styczniu 48 757 zł, w lutym 43 403 zł, w marcu 89 640 zł, kwietniu 92 318 zł, w maju 104 417 zł, w czerwcu 116 461 zł. Według "podsumowania księgi przychodów i rozchodów" z dnia 17 września 2015r. w 2015r. przez sześć miesięcy skarżąca sprzedała towary i usługi za 494 996,48 zł, nie dokonywała w tym czasie zakupu towarów, poniosła koszty w wysokości 431 127,08 zł obejmujące wynagrodzenia w gotówce i naturze w wysokości 91 373,37 zł oraz pozostałe wydatki w kwocie 339 753,71 zł. Pomimo deklarowania trudności finansowych, skarżąca prowadzi nadal działalność gospodarczą, która nie została zawieszona i generuje niemałe obroty. Podejmowane przez skarżącą działania biznesowe skutkują obowiązkiem zapłaty podatku od towarów i usług. Wysokie koszty wykazywane przez skarżącą mogą natomiast mieć bardzo różne źródło, np. w czynionych przez nią inwestycjach, odpisach z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, różnicach kursowych i nie świadczą jeszcze o jej trudnej sytuacji finansowej. Ze złożonych przez skarżącą wyciągów z rachunków bankowych związanych z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą wynika, że na rachunku bankowym w [...] Banku [...] salda końcowe były dodatnie. Wynosiły one odpowiednio w styczniu 2015r. 129,53 zł, w lutym 2015r. 5 445,34 zł, w marcu 2015r. 10 715,64 zł, w kwietniu 2015r. 11 021,91 zł (bezpośrednio przed złożeniem skargi), a w maju 2015r. 15 431,33 zł. Na rachunku bankowym w [...] Banku saldo końcowe we wrześniu, październiku i listopadzie 2015r. również było dodatnie i wynosiło odpowiednio 5 865,06 zł, 6 835,21 zł oraz 7 508,31 zł. Kwoty te znacznie przewyższają wysokość kosztów sądowych, jakie na obecnym etapie postępowania przed sądem obciążają skarżącą, tj. wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł. Zestawienie operacji na rachunku bankowym w [...]Banku za okres od dnia 1 maja 2012r. do dnia 7 lipca 2015r. dotyczy prawie wyłącznie opłat za prowadzenie rachunku i kartę (poza jednym przelewem przychodzącym w dniu 9 maja 2012r. na kwotę 221,40 zł). Z zestawienia tego nie wynika jednak, jakimi środkami na tym koncie obracała skarżąca. Faktu obciążenia kredytami bankowymi skarżąca nie wykazała, chociaż obciążenia z tego tytułu miały wynosić 2 000 000 zł. Jeżeli rzeczywiście skarżącej udzielono kredytów, które spowodowały powstanie zadłużenia w tej wysokości, to nie sposób nie zauważyć, że w procedurze poprzedzającej udzielenie kredytów banki niewątpliwie badały sytuację majątkową skarżącej i musiały uznać ją za stabilną. Spłata kredytów nie jest uznawana za okoliczność uzasadniającą zwolnienie od kosztów sądowych. Podejmując bowiem decyzję o ich zaciągnięciu skarżąca musiała liczyć się z koniecznością ich spłaty i analizować swoje możliwości finansowe ich spłaty. Konieczność spłaty zaciągniętych zobowiązań kredytowych nie może mieć priorytetu zapłaty przed ponoszeniem kosztów sądowych (por. postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 2014r., I OZ 1/14). Należy także wskazać, że skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wskazała żadnego majątku, w tym nieruchomości oraz oświadczyła, że znana jest jej treść art. 233 § 1 k.k. o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy (pkt 13). W sprzeciwie oświadczyła natomiast, że jest współwłaścicielem kilku nieruchomości i w części korzysta z dotacji unijnych. Chociaż nie wskazała ani powierzchni tych nieruchomości, ani wysokości dopłat, które otrzymuje, to taki sposób przedstawiania sytuacji materialnej przez skarżącą dodatkowo podważa wiarygodność jej oświadczeń. W orzecznictwie wskazuje się, że pod pojęciem stanu majątkowego należy rozumieć nie tylko zasób gotówki znajdujący się w posiadaniu strony, lecz również środki finansowe ulokowane w majątku ruchomym i nieruchomym (por. postanowienia NSA z dnia 11 maja 2012r., II FZ 390/12; z dnia 10 marca 2011r., I OZ 144/11). Z tego względu posiadanie majątku, w postaci jakichkolwiek aktywów, zawsze rzutuje na ocenę prawa do zwolnienia strony z kosztów postępowania. Sposób w jaki właściciel wykorzystuje swój majątek, nie może mieć wpływu na ocenę, czy posiada on dostateczne środki na uiszczenie wpisu. Istotne jest bowiem, że posiadany majątek może przynosić potencjalne pożytki (por. postanowienie NSA z dnia 30 sierpnia 2005r., I OZ 835/05). Niewykorzystywanie posiadanego majątku, w sytuacji gdy obiektywnie jest to możliwe, należy ocenić jako świadome pozbawianie się środków koniecznych do zaspokajania potrzeb swoich i rodziny, ale i do prowadzenia spraw sądowych (por. postanowienie NSA z dnia 18 lutego 2010r., I OZ 110/10; postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 12 lipca 2012r., I SA/Sz 428/12). Strona, która dysponuje wolnymi od obciążeń składnikami majątku, takimi jak gospodarstwo rolne, jest w stanie bez pomocy państwa pokryć wydatki związane ze swym udziałem w sprawie (por. postanowienia NSA z dnia 20 października 2004r., FZ 454/04; z dnia 17 października 2007r., II OZ 1022/07; z dnia 18 lutego 2010r., I OZ 110/10; z dnia 26 września 2012r., I OZ 704/12). Wydatki związane z prowadzeniem przez skarżącą działalności gospodarczej nie mogą mieć pierwszeństwa zaspokojenia przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, a do takich zalicza się koszty sądowe. Brak jest podstaw do uznania, że istnieją przesłanki przemawiające za obciążeniem Skarbu Państwa kosztami prowadzonego przez skarżącego postępowania sądowoadministracyjnego. Nie można uznawać wszelkich kosztów tej działalności, które z natury rzeczy pomniejszają dochód, za priorytetowe wobec kosztów prowadzonego postępowania sądowego. Skarżąca, składając skargę w niniejszej sprawie, powinna była liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania i zapewnić na ten cel niezbędne środki. Skoro skarżąca środków tych nie zapewniła i jedynie we własnej, subiektywnej ocenie ich nie posiada, to okoliczność ta nie powoduje, że prawo pomocy należy jej przyznać. Wobec obiektywnych możliwości pokrycia kosztów sądowych przez skarżącą we własnym zakresie odmowa przyznania prawa pomocy nie pozbawia skarżącej konstytucyjnego prawa do sądu.

Mając powyższe na uwadze, sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.

k.p.