Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 1200/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2004-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński /sprawozdawca/, Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Asesor WSA Lidia Serwiniowska, Protokolant Aleksandra Markiewicz, po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi N. P. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą; II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz N. P. kwotę 10 /dziesięć/ zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. nr [...], na podstawie art. 127 § 3 i 138 § 1, 105 § 1 k.p.a. oraz art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich /Dz.U. nr 87, poz. 395 ze zm. dalej jako ustawa/, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymano w mocy decyzję własną z dnia [...]r. o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wniosku N. P. o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego. W motywach podano, że wniosek powyższy został złożony z uchybieniem materialnoprawnego terminu do jego złożenia, który w myśl art. 4 ust. 5 ustawy, upłynął w dniu 31 grudnia 1999r.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego N. P. wniosła o uchylenie powyższej decyzji podnosząc, że jej wnioski w sprawie składane dwukrotnie w Wojewódzkim Zarządzie Stowarzyszenia Polaków Poszkodowanych przez III Rzeszę w W., ginęły.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, powtarzając swoją argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm./ jednakże do końca 2003 r. postępowanie sądowe nie zostało zakończone.

Zgodnie z art. 91 § 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r.- Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Stosownie do art. 145 a § 1 kpa można żądać wznowienia postępowania również gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się jednolicie, że skoro stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego /przesłanką wznowienia/, to taka sytuacja uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Jest bowiem zasadą, że Naczelny Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego /z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2002 r., III RN 200/01/. Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2003 r., sygn. P 24/02 Trybunał Konstytucyjny, orzekł, że art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Przepis art. 4 ust. 5 ustawy stanowił, że wnioski o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego osoby zainteresowane mogły składać do Kierownika Urzędu do dnia 31 grudnia 1999r.

Akt normatywny uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą nie powinien być stosowany przez Sąd w odniesieniu do stanów faktycznych sprzed ogłoszenia orzeczenia Trybunału /postanowienie SN z dnia 7 grudnia 2000 r., III ZP 27 / 00 , OSNP 2001 / 10 / 331/.

% został powołany w obu

Przepis art. 4, ust. 5 ustawy ... został powołany w obu wymienionych wyżej decyzjach Kierownika Urzędu w uzasadnieniu umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego, gdyż wniosek o jego przyznanie został wniesiony po dniu 31 grudnia 1998 r.

Jednakże skoro przepis ten został uznany za niekonstytucyjny, co stwarza podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego /art. 145 a § 1 kpa/ na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.

Orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania sądowego oparto na podstawie art. 55 ust. 1 cytowanej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym w związku z art. 97 § 2 wymienionych wcześniej Przepisów wprowadzających /.../.

Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż nie ma ona przymiotu wykonalności /art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/.