Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 969/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Danuta Rzyminiak- Owczarczak Sędziowie NSA Paweł Miładowski (spr.) WSA Bożena Popowska Protokolant sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi Z.R.K. D. sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zajęcia pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Powiatowego Zarządu Dróg w O.. z [...]r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej Z. R.K. D. sp. z o.o. w P. 455 /czterysta pięćdziesiąt pięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania w tym kwotę 255 /dwieście pięćdziesiąt pięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ B. Popowska /-/ D. Rzyminiak- Owczarczak /-/ P. Miładowski A.T WSA/wyr.1-sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...]r. Z. R. K. D. w P. Sp. z o. o. zwrócił się do Powiatowego Zarządu Dróg w O. . o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w celu prowadzenia robót budowlanych, umieszczenia urządzenia w pasie drogowym oraz przywrócenia pasa drogowego do poprzedniego stanu użyteczności, wskazując, że roboty mają się odbyć na drodze powiatowej nr [...] J. . – W. . miejscowość J., remont przejazdu kolejowego na linii K.-P.. Wskazano, że konieczna jest naprawa powierzchni drogowej i kolejowej. PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Zakład Linii Kolejowych w O. w piśmie z dnia [...]r. oświadczył, że prace naprawcze będą wykonywane na zlecenie Zakładu w związku z bardzo złym stanem technicznym przejazdu zagrażającym bezpieczeństwu ruchu.

Decyzją z dnia [...]r., nr [...], Zarząd Powiatu O. zezwolił na zajęcie pasa drogowego w celu prowadzenia robót przy naprawie powierzchni drogowej i kolejowej na przejeździe kolejowym i przywrócenie pasa drogowego do poprzedniego stanu użyteczności, określił termin zajęcia pasa drogowego oraz jego powierzchnię, a także ustalił opłatę za zajęcie pasa drogowego na kwotę [...]zł.

Pismem z dnia [...]r. Z. R. K. D. w P. Sp. z o. o. wniósł odwołanie od decyzji Zarządu Powiatu O., wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania. Zainteresowana Spółka podniosła, że a contrario z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r., nr 204, poz. 2086 ze zm., dalej: ustawa o drogach publicznych), na zajęcie pasa drogowego na cele związane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg nie jest wymagane zezwolenie zarządcy drogi w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 28 wskazanej ustawy, budowa, przebudowa, remont, utrzymanie i ochrona skrzyżowań dróg z liniami kolejowymi w poziomie szyn, wraz z zaporami, urządzeniami sygnalizacyjnymi, znakami kolejowymi, jak również nawierzchnią drogową w obszarze między rogatkami, rogatkami a w przypadku ich braku – w odległości 4 m od skrajnych szyn, należy do zarządu kolei. Remont drogi kolejowej jest jednocześnie remontem drogi.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r., [...], utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Kolegium uznało, że remontowany przejazd kolejowy stanowiący skrzyżowanie linii kolejowej z drogą powiatową znajduje się w pasie drogowym drogi powiatowej i zajęcie tego pasa w celu przeprowadzenia remontu przedmiotowego obiektu wymaga zezwolenia zarządcy drogi i podlega opłacie. Wskazano, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z wnioskiem Zainteresowanej Spółki.

Pismem z dnia [...]r. Z. R. K. D. w P. Sp. z o. o. wniósł skargę do sądu administracyjnego, żądając uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia na rzecz Skarżącej kosztów postępowania. W skardze zaprezentowane zostały argumenty, wcześniej przedstawione w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W przedmiotowej sprawie organ zarządzający drogą na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych udzielił zezwolenia na zajęcie pasa drogowego oraz określił szczegółowe warunki realizacji prac. Decyzja w sprawie wydana została na skutek złożenia przez Skarżącą wniosku o wydanie zezwolenia. Jednakże już w odwołaniu z dnia [...]r. Skarżąca zwróciła się z wnioskiem o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, wskazując, że zamierzony remont przejazdu kolejowego i związane z nim zajęcie pasa drogowego nie wymaga zezwolenia zarządcy drogi. Argumenty te Skarżąca podtrzymała w postępowaniu przed sądem administracyjnym.

Sądowa kontrola wydanych w przedmiotowym postępowaniu decyzji prowadzić musi do ich usunięcia z obrotu prawnego.

Przede wszystkim wskazać bowiem należy, że okoliczność, iż strona postępowania administracyjnego zwraca się do organu administracji publicznej z precyzyjnie sformułowanym wnioskiem, który wydaje się mieć oparcie normatywne, nie zwalnia organu od obowiązku precyzyjnego odniesienia treści żądania strony do obowiązujących przepisów prawa. Tylko takie postępowanie organu jest zgodne z wyrażonymi z ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: kpa) zasadami ogólnymi postępowania. W szczególności, przypomnieć należy, że każde działanie organu skierowane na zewnątrz systemu administracji publicznej posiadać musi oparcie w przepisach prawa. Wydanie decyzji poprzedzone zaś musi być przeprowadzeniem postępowania, które odpowiadać będzie zasadzie prawdy obiektywnej. W procesie stosowania prawa przed dokonaniem konkretyzacji uprawnień bądź obowiązków strony postępowania organ winien więc dokonać ustalenia stanu faktycznego po to, by jednoznacznie stwierdzić spełnienie przesłanek określonych w hipotezie znajdującego zastosowanie przepisu prawa.

W kontrolowanym postępowaniu stan faktyczny ustalony przez organy administracji publicznej jest bezsporny. Sporna okazała się jedynie kwestia dopuszczalności zastosowania do stwierdzonego stanu faktycznego art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

Przepis ten stanowi, że na zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymagane jest zezwolenie zarządcy drogi w drodze decyzji administracyjnej. Zastosowanie przytoczonej regulacji uzależnione jest od spełnienia przesłanki celu zajęcia pasa drogowego. Ustawodawca nakazuje uzyskanie zezwolenia wówczas, gdy zajęcie następuje na cele niezwiązane z określonymi pracami dotyczącymi dróg. A contrario, jeżeli zajęcie pasa drogowego nastąpić ma na cele związane z tymi pracami, uzyskanie zezwolenia nie jest konieczne. Art. 4 ustawy o drogach publicznych definiuje pas drogowy jako wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą, zaś drogę jako budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Art. 28 ustawy o drogach publicznych wskazuje zaś, że budowa, przebudowa, remont, utrzymanie i ochrona skrzyżowań dróg z liniami kolejowymi w poziomie szyn, wraz z zaporami, urządzeniami sygnalizacyjnymi, znakami kolejowymi, jak również nawierzchnią drogową w obszarze między rogatkami, a w przypadku ich braku - w odległości 4 m od skrajnych szyn, należy do zarządu kolei.

Z przytoczonej powyżej regulacji wynika wprost, że zarząd kolei przystępując do remontu skrzyżowania drogi z linią kolejową realizuje ustawowy obowiązek. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że remont takiego skrzyżowania ze swej istoty obejmuje zarówno linię kolejową, jak i drogę. W pełni więc należy zgodzić się z argumentacją Skarżącej, iż prowadzenie tak określonych robót nie odpowiada przesłankom stosowania art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

Podkreślić także należy, że analiza znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji pozwala na dostrzeżenie, że zajęty w wyniku prowadzenia prac odcinek drogi obejmuje również fragment znajdujący się w stosunkowo znacznej odległości od zapór. Jednakże, uznać należy, że zamknięcie tego odcinka drogi zmierzało do zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego, i w związku z tym funkcjonalne powiązanie z robotami prowadzonymi w ramach ustawowego obowiązku zarządu kolei zezwala na wyłączenie zajęcia spoza zakresu regulacji art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych.

Wskazane powyżej naruszenie prawa miało istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: ppsa) orzekł, jak w sentencji wyroku.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ppsa, uwzględniając w zasądzonej sumie kwotę 200 zł uiszczoną tytułem wpisu, kwotę 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.) oraz kwotę 15 zł uiszczoną tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

O braku możliwości wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 ppsa.

/-/ B. Popowska /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ P. Miładowski

A.T