Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 20/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6361 Rejestr  zabytków
Hasła tematyczne: Zabytki
Skarżony organ: Generalny Konserwator Zabytków
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 1, art. 22 ust 2
journal: Dz.U. 2014 poz 1446
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 26 października 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny (spr.) Sędziowie sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. NSA Andrzej Irla Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu w dniu 18 października 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 października 2014 r. sygn. akt II SA/Gd 397/14 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na czynność [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie włączenia karty zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków 1) oddala skargę kasacyjną; 2) zasądza od [...] sp. z o.o. w [...] na rzecz [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] kwotę 346,50 zł (trzysta czterdzieści sześć złotych pięćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę [...] sp. z o.o. w [...] na czynność [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] z [...] marca 2014 r. w przedmiocie włączenia karty zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków.

Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

[...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...] w dniu [...] marca 2014 r., na podstawie art. 22 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.) i § 15 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków (Dz.U. Nr 113, poz. 661), włączył do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków województwa [...] obiekty zlokalizowane na terenach stoczniowych w [...] według załączonego wykazu, w tym obiekty stanowiące własność [...] sp. z o.o. w[...] : betonowe słupy bramy/furtki u zbiegu ul. [...] (karta ew. nr[...]), garaże elektrowozów przy ul. [...] (karta ew.[...]), warsztat działu R-4 przy ul. [...] (karta ew. nr[...]), hala prefabrykacji przy ul. [...](karta ew. nr[...]), hala stolarni przy ul. [...](karta ew. nr[...]), stolarnia przy ul. [...](karta ew. nr[...]), fragmenty torowisk i nawierzchni brukowej (karta ew. nr[...] ).

Skarżąca spółka w piśmie z 10 kwietnia 2014 r. wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa, którego organ nie uwzględnił w odniesieniu do wyżej wskazanych obiektów.

Skarżąca wniosła skargę na czynność [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] z dnia [...] marca 2014 r. w zakresie powyższych obiektów (art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r. poz. 718 ze zm.) - dalej: P.p.s.a.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, oddalając skargę, stwierdził, że zaskarżona czynność odpowiada prawu. Nie podzielił zarzutu skarżącej dotyczącej prawidłowości włączenia do ewidencji betonowych słupów bramy/furtki (karta ew. nr[...]) i twierdzeń, że obiekt ten stanowi ruchomość, a zatem ujęcie go w ewidencji mogła nastąpić jedynie za zgodą skarżącej (art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami). Sąd I instancji podzielił pogląd organu, że słupy stanowią część składową nieruchomości gruntowej, zatem są zabytkiem nieruchomym. Wskazał, że części składowe nieruchomości stanowią w szczególności obiekty budowlane trwale powiązane z gruntem. Osadzone w gruncie słupy betonowe stanowiące uprzednio element części ogrodzenia, na którym zamocowana była furtka, są elementem trwale związanym z gruntem, na co wskazuje zarówno ich fizyczne trwałe połączenie, jak i związek funkcjonalny. W ocenie Sądu I instancji identyczne argumenty należy odnieść do fragmentów torowisk i nawierzchni brukowej. Zaakceptował stanowisko w tym zakresie wyrażone w opinii z 2 września 2014 r. przez Narodowy Instytut Dziedzictwa.

Następnie Sąd I instancji stwierdził, że zabytkowy charakter obiektów włączonych do ewidencji został przez organ prawidłowo zweryfikowany. Wskazał, że włączone obiekty spełniają definicję zabytku z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Stanowią one świadectwo minionej epoki i istotnych z punktu widzenia losów Polski zdarzeń historycznych, jakimi były strajk robotników w sierpniu 1980 r. i powstanie Niezależnego Związku Zawodowego "Solidarność", stanowiących impuls zmian polityczno-ustrojowych w Polsce i Europie Środkowo-wschodniej i prowadzących do budowy suwerennego i demokratycznego państwa polskiego. Ich zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną. Organ wyspecjalizowany w zakresie ochrony zabytków dysponuje odpowiednią kadrą urzędniczą i mógł w ramach własnego urzędu dokonać oceny wartości zabytkowych obiektów, których włączenie do ewidencji skarżąca kwestionuje. Organ poddał ocenie cały obszar dawnej Stoczni Gdańskiej, analizując wartości zabytkowe poszczególnych obiektów w wymiarze kulturowym i historycznym - na wszystkich etapach rozwoju stoczni, począwszy od Królewskiej Bazy Korwet, przez Stocznię Królewską przekształconą w Stocznię Cesarską, przez Stocznię Schichaua, aż po okres powojenny i Stocznię Gdańską im. Lenina. Uwzględniono również aspekt najnowszej historii Polski, w tym walkę polskiego społeczeństwa o wolność i niepodległość od obcych wpływów. Stocznia Gdańska postrzegana jest rozpoznawalnym na świecie symbolem Polski i ruchu wolnościowo-demokratycznego. Działania związane z zabiegami o wpis tego terenu na listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Przyrodniczego, stanowiącej rejestr najwybitniejszych zabytków, zespołów i miejsc zabytkowych oraz pomników przyrody i obszarów chronionych, prowadzonej w ramach wypełniania Konwencji o Ochronie Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Naturalnego przyjętej w Paryżu w dniu 16 listopada 1972 r. przez Konferencję Generalną Organizacji Narodów Zjednoczonych (Dz. U. 1976 nr 32 poz. 170) przez Komitet Dziedzictwa Światowego UNESCO (Organizacji Narodów Zjednoczonych dla Wychowania, Nauki i Kultury), dodatkowo potwierdzają rangę i znaczenie tego terenu jako zabytkowego nie tylko dla Polski, lecz istotnego także z punktu widzenia globalnego. Z tych względów analiza wartości zabytkowych obiektów stanowiących własność skarżącej nie mogła zostać dokonana w sposób wybiórczy, lecz w powiązaniu z całokształtem dawnej infrastruktury stoczniowej oraz kontekstem miejsca, w jakim znajdują się te obiekty, jego charakterem i znaczeniem. Sąd I instancji podkreślił, że Konserwator dokonał czynności włączenia kart ewidencyjnych zabytków zidentyfikowanych na terenach postocznionych w oparciu o opracowanie zatytułowane "Ewidencja obiektów dawnej Stoczni Gdańskiej", sporządzone przez autorów: dr inż. arch. A. S., mgr inż. arch. A. D. i mgr inż. arch. A. W. Przedmiotem opracowania uczyniono obiekty historyczne dawnej Stoczni Gdańskiej, które w trakcie opracowania zostały rozpoznane i udokumentowane na kartach ewidencyjnych. Ewidencją objęto elementy kultury materialnej pochodzące z różnych okresów działalności Stoczni, reprezentujących zróżnicowane walory architektoniczne, stan zachowania i wartość materialną, składających się jednak na unikatowy zasób dziedzictwa kulturowego. Z opracowania tego wynika, że wykonanie ewidencji obiektów postoczniowych polegało na identyfikacji podczas prac terenowych wartościowych kulturowo obiektów i uporządkowaniu ich na zbiorczej liście ewidencyjnej. Następnie w oparciu o zgromadzony materiał wykonany został katalog kart ewidencyjnych pokazujących dokładną lokalizację obiektu na terenie Stoczni wraz z podstawowymi danymi administracyjno-adresowymi, uzupełnionymi o przedstawienie stanu zachowania na ilustracjach fotograficznych. Dopełnieniem materiału opracowanego na kartach ewidencyjnych były ilustracje fotograficzne poszczególnych obiektów uporządkowane i zapisane na nośniku elektronicznym oraz zbiorcza mapa obszaru w skali 1:2000. Konserwator poddał przedmiotowe opracowanie krytycznej analizie, co potwierdza fakt, że zaewidencjonowano 290 obiektów na terenie stoczniowym, a tylko 240 spośród nich włączono do ewidencji. Konserwator przy podejmowaniu kwestionowanych czynności poza opracowaniem, o którym mowa powyżej, oparł się również na dokumentacji technicznej i fotograficznej. Skorzystał z opinii sporządzonej przez Narodowy Instytut Dziedzictwa Dział Ekspertyz i Analiz Konserwatorskich w sprawie oceny kategorii zabytków jako nieruchomości. Nadto zgromadził on pisma związane z monitami społecznymi w sprawie ochrony obiektów Stoczni Gdańskiej i publikację dotyczącą wartościowania dziedzictwa techniki. Wpisane do ewidencji obiekty, których dotyczy skarga, pochodzące z okresu Stoczni Schichaua, powstałej na przełomie XIX i XX wieku posiadają wartość zabytkową, jako relikty zabudowy historycznej Stoczni Schichaua. Obiekty te położone na terenie Stoczni Gdańskiej stanowią zabytki techniki - w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, w dziedzinie przemysłu stoczniowego. Sąd I instancji zaznaczył, że przepisy prawa regulujące włączenie karty zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków nie przewidują szczegółowych wymogów dotyczących sposobu prowadzenia tego postępowania ani wymogu udziału właściciela w tym postępowaniu. Właścicielowi zabytku, który został ujęty w wojewódzkiej ewidencji zabytków służy uprawnienie do zweryfikowania tej czynności z zakresu administracji publicznej poprzez złożenie skargi do sądu administracyjnego i uruchomienie kontroli legalności dokonanej czynności. Nie podzielił stanowiska skarżącej, że nieobjęcie obiektów ochroną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wyłącza możliwość włączenia ich do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Na koniec Sąd I instancji odwołał się do treści preambuły oraz przepisów Konstytucji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] sp. z o.o. w[...], zaskarżając go w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. zarzuciła: a) mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7 i art. 77 K.p.a. poprzez nieprawidłową ocenę twierdzeń organu co do podstawy włączenia kart ewidencyjnych obiektów do wojewódzkiej ewidencji zabytków oraz nieuprawnione - w tym częściowo sprzeczne ze stanowiskiem samego organu - uznanie, iż przedstawione przez organ materiały wskazują na spełnienie przesłanek do uznania ich za zabytki w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami; b) naruszenie prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. § 10 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem poprzez niezasadne przyjęcie, iż karty ewidencyjne wykonane w oparciu o opracowanie "Ewidencja obiektów dawnej Stoczni Gdańskiej" stanowią karty ewidencyjne zabytków nieruchomych niewpisanych do rejestru zabytków, zawierające treści wskazane w § 10 ust. 1 rozporządzenia i sporządzone w formie wynikającej z załącznika nr 3 wskazanego w § 10 ust. 2 rozporządzenia; art. 22 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w związku z § 14 i § 15 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem poprzez pozbawione uzasadnienia uznanie, iż obiekty objęte skargą stanowią zabytki w rozumieniu ustawy, w związku z czym podlegają one włączeniu do wojewódzkiej ewidencji zabytków prowadzonej przez organ oraz zawiadomieniu o tym fakcie Prezydenta [...] w celu ujęcia tych obiektów w gminnej ewidencji zabytków.

Uzasadniając podstawy kasacyjne skarżąca podkreśliła, że z opracowania "Ewidencja obiektów dawnej Stoczni Gdańskiej" autorstwa dr inż. arch. A.O., mgr inż. arch. A.D. oraz mgr inż. arch. A.W. nie wynikają żadne kryteria, które mogłyby posłużyć do uznania obiektów za zabytki zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i włączenia ich do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Tezy zawarte w opracowaniu nie dotyczą konkretnych obiektów, które podlegały inwentaryzacji. Z opracowania wynika, że organ dokonał inwentaryzacji 290 obiektów, ale do ewidencji włączył jedynie 240 z nich. Oznacza to, że organ dokonał jeszcze dodatkowej oceny, której kryteriów nie wskazał. W ocenie skarżącej Sąd I instancji niezasadnie przyjął, że obiekty objęte skargą spełniają przesłankę interesu społecznego mającego przemawiać za jego zachowaniem, zebrane w sprawie materiały nie wskazują na społeczny interes w zachowaniu konkretnych, objętych skargą obiektów. Skarżąca nie może więc zgodzić się z twierdzeniem Sądu I instancji, że organ dokonał analizy wartości zabytkowych poszczególnych obiektów. Działania podejmowane przez organ nakierowane były na zachowanie krajobrazu postoczniowego jako całości bez odnoszenia się do jego poszczególnych elementów. Skarżąca nie zakwestionowała tego, że to zadaniem organu jest ocena, czy dany obiekt spełnia kryteria uznania go za zabytek i włączenia go do wojewódzkiej ewidencji. Wskazała jednak, że organ powinien zgromadzić materiały uzasadniające dokonanie omawianej czynności materialno-technicznej, czego w rozpoznawanej sprawie organ nie uczynił. W ocenie skarżącej nie jest dopuszczalne uzupełnienie braków przez organ na rozprawie, podczas której podjęto próby obszerniejszego uzasadnienia wpisów konkretnych obiektów do ewidencji. Skarżąca podkreśliła, że sporządzone karty ewidencyjne nie posiadają niektórych z wymaganych elementów, o których mowa w § 10 pkt 1 rozporządzenia, a ich forma nie jest zgodna z wzorem zawartym w załączniku nr 3 do tego rozporządzenia.

Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącej kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Nie są zasadne zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 7 i 77 K.p.a. Należy wskazać, że wojewódzka ewidencja zabytków jest prowadzona przez wojewódzkiego konserwatora zabytków w formie kart ewidencyjnych zabytków znajdujących się na terenie województwa (art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami). Konsekwencją włączenia karty zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków jest obowiązek zawiadomienia o tym fakcie właściwej gminy w celu ujęcia tego zabytku w gminnej ewidencji zabytków (art. 22 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami). Wojewódzka ewidencja zabytków nie stanowi formy ochrony zabytków, które zostały wskazane w art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003r., ale, zgodnie z art. 21 tej ustawy, jest podstawą do sporządzania programów opieki nad zabytkami przez województwa. Organ prowadzący ewidencję zabytków nie jest w świetle ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami zobowiązany do przeprowadzenia jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego w przedmiocie włączenia karty danego obiektu do ewidencji, i w związku z tym nie wydaje żadnej decyzji administracyjnej. Działanie organu stanowi czynność (o charakterze materialno-technicznym) z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, zaskarżalną do sądu administracyjnego na mocy art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Ustawa nie przewiduje obowiązku organu w zakresie informowania stron, w tym przede wszystkim właścicieli nieruchomości, o podjętych czynnościach zmierzających do włączenia karty zabytku do ewidencji, ani nawet o samym dokonaniu takiego włączenia. W tym przypadku ustawodawca odstąpił od traktowania działań wojewódzkiego konserwatora zabytków jako działań jurysdykcyjnych, które jako zorganizowany ciąg czynności proceduralnych wymagają dla zapewnienia ich poprawności szczegółowego unormowania. Brak przepisów określających tryb postępowania skutkuje tym, że kontrola legalności działania organu sprowadza się do badania zgodności tego działania jedynie z przepisami administracyjnego prawa materialnego (por. wyrok NSA z 21 stycznia 2015 r. II OSK 2189/13 - na gruncie art. 22 ust. 5 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami dotyczącego gminnej ewidencji zabytków). Wobec tego ujęcie w ewidencji zabytków nie następuje przy zastosowaniu kodeksu postępowania administracyjnego, dlatego nie można mówić o naruszeniu przepisów tego kodeksu, w tym art. 7 i 77 K.p.a. Brak sformalizowania reguł postępowania wiążącego się z włączeniem karty zabytku do ewidencji nie oznacza jednak, że dokonanie tej czynności może nastąpić bez analizy przyczyn uzasadniających jej dokonanie, jak też udokumentowania jej chociażby w uproszczonej formie. Jest oczywiste bowiem, że włączenie karty zabytku do wojewódzkiej ewidencji musi wynikać ze stwierdzenia przez organ, że obiekt charakteryzuje się cechami, które uzasadniają objęcie go szczególną formą ochrony ze względu na posiadaną przez niego wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Tylko taki obiekt, który spełnia definicję zabytku z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami może zostać ujęty w ewidencji. Nie jest natomiast konieczne, aby na okoliczność potwierdzenia walorów zabytkowych organ zlecał sporządzenie opinii przez właściwego biegłego. Wojewódzki konserwator zabytków jest wyspecjalizowanym organem dysponującym wykwalifikowaną kadrą kompetentną do badania wartości zabytkowych obiektów na obszarze województwa.

W rozpoznawanej sprawie, jak trafnie wskazał Sąd I instancji, walory zabytkowe obiektów stanowiących własność skarżącej zostały należycie zweryfikowane. Są one zabytkami techniki w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w zakresie przemysłu stoczniowego i stanowią relikty zabudowy historycznej Stoczni Schichaua powstałej na przełomie XIX i XX wieku. Ich zachowanie leży w interesie społecznym. Wartość historyczna i architektoniczna wskazanych obiektów została należycie udokumentowana w kartach zabytków i nie została przez skarżącą skutecznie podważona. Wbrew zarzutom zawartym w skardze kasacyjnej, prawidłowe, a nawet konieczne było dokonanie oceny wartości zabytkowych obiektów w kontekście historycznym obszaru całej dawnej Stoczni Gdańskiej na poszczególnych etapach jej rozwoju. Okolicznością powszechnie znaną jest, że Stocznia Gdańska kojarzy się z walką o wolność i godność człowieka oraz stała się rozpoznawalnym na świecie symbolem przemian demokratycznych. Nie można zatem pomijać, że poszczególne obiekty uznane za zabytkowe na terenach postoczniowych razem składają się na unikatowy zasób dziedzictwa kulturowego i historycznego. Prawidłowo uznał Sąd I instancji za zasadne oparcie się przez organ na opracowaniach zatytułowanych "Ewidencja obiektów dawnej Stoczni Gdańskiej" autorstwa dr inż. arch. A.O., mgr inż. arch. A.D. oraz mgr inż. arch. A.W., w których opisano metodologię i kryteria służące do oceny wartości zabytkowych poszczególnych obiektów. Opracowania te posłużyły do wykazania wartości historycznych obiektów postoczniowych, w tym stanowiących własność skarżącej. Organ, jak trafnie zauważył Sąd I instancji, zebrał informacje o historii obiektów, czasie ich powstania, a także roli użytkowej pełnionej w przeszłości i obecnie. Ustalił cechy techniczne obiektów i zmiany jakie zaszły w trakcie ich eksploatacji, opierając się na dokumentacji technicznej i fotograficznej. Na podstawie zebranych danych stwierdził niewadliwie, że obiekty będące własnością skarżącej spełniają definicję zabytku i podlegają ochronie – bez względu na stan zachowania, jako zabytki nieruchome będące obiektami techniki. Nie ma znaczenia przy tym, że w ewidencji obiektów postoczniowych wskazano 290 obiektów, a do wojewódzkiej ewidencji zabytków organ włączył karty 240 z nich. Oznacza to, że organ dokonał analizy zidentyfikowanych podczas prac terenowych obiektów pod kątem ich wartości zabytkowych. W przeciwnym razie bezkrytycznie włączyłby do ewidencji wszystkie obiekty ujęte w wyżej wspomnianym dokumencie. Nietrafny okazał się zatem zarzut naruszenia art. 3 pkt 1 i art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Nie został także naruszony § 14 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem. Organ przed włączeniem kart zabytków do wojewódzkiej ewidencji dokonał sprawdzenia danych zawartych w kartach pod kątem tego, czy są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym. Zebrana dokumentacja fotograficzna umożliwia identyfikację zabytków. W konsekwencji stwierdzenia, że obiekty będące własnością skarżącej stanowią zabytki w rozumieniu ustawy i włączenia ich kart do wojewódzkiej ewidencji następuje zawiadomienie właściwej gminy ([...]) przez organ, dlatego § 15 powołanego rozporządzenia również nie został naruszony. Chybiony jest też zarzut naruszenia § 10 tego rozporządzenia. W punkcie 1 wskazanego paragrafu w pozycjach 1-12 wymieniono rubryki, jakie zawiera karta ewidencyjna zabytku nieruchomego niewpisanego do rejestru, a punkt 2 normuje wzór karty ewidencyjnej, który określa załącznik nr 3 do rozporządzenia. Karty obiektów zostały sporządzone według wskazanego wzoru. Okoliczność, że niektóre dane dotyczące obiektów nie zostały zamieszczone w kartach ewidencyjnych nie stanowi tego rodzaju wadliwości, która prowadziłaby do wniosku, że karty nie zostały sporządzone i włączone do ewidencji w skuteczny sposób. Na podstawie danych wskazanych w kartach możliwa jest identyfikacja obiektów i ich wartości zabytkowych.

Wobec niezasadności powyższych zarzutów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w oparciu o art. 204 pkt 1 P.p.s.a.

-----------------------

9