Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 849/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 11 pkt. 1, 6 i 6 w zw z art. 31 ust. 1 i art. 33 ust. 1 pkt. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 640
law: Ustawa z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge- Lissowska Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Sędzia del. WSA Rafał Wolnik Protokolant asystent sędziego Łukasz Sielanko po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 2 grudnia 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 609/15 w sprawie ze skargi G.M. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy [...] z dnia 3 kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do dokonania ustaleń okoliczności i przyczyn wypadku oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 2 grudnia 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 609/15 oddalił skargę G.M. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy [...] z dnia 3 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do dokonania ustaleń okoliczności i przyczyn wypadku.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W dniu [...] grudnia 2014 r. Okręgowy Inspektorat Pracy [...] został poinformowany przez Policję o wypadku, który miał miejsce na drodze gminnej w [...]. W toku postępowania Starszy Inspektor Pracy OIP w dniach 31 grudnia 2014 r. oraz 7, 8 i 28 stycznia 2015 r. przeprowadził kontrolę w Zakładzie Handlowo-Usługowym G.M., [...].

Inspektor Pracy Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy [...], w oparciu o wynik w/w kontroli, w dniu 17 lutego 2015 r., na podstawie art. 11 pkt 1, 6 i 6a w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 640 ze zm., dalej w skrócie "ustawa o PIP"), wydał nakaz nr [...] skierowany do Zakładu Handlowo-Usługowego G.M., w którym nakazał w/w podmiotowi dokonać ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku, jakiemu w dniu [...] grudnia 2014 r. w miejscowości [...] uległ J.W. podczas posypywania piaskiem drogi lokalnej przy użyciu rozsiewacza nawozowego, oraz sporządzić na okoliczność tego zdarzenia stosowną dokumentację wypadkową.

W uzasadnieniu nakazu podał, że J.W., jako pracownik Zakładu Handlowo-Usługowego G.M., uległ w dniu [...] grudnia 2014 r. wypadkowi w trakcie posypywania piaskiem drogi lokalnej przy użyciu rozsiewacza do nawozów zainstalowanego do ciągnika "[...]", upadając na jezdnię. W wyniku upadku doznał urazu głowy, który był najprawdopodobniej przyczyną jego śmierci. Pracodawca pomimo powzięcia wiadomości o zaistnieniu tego wypadku, do dnia kontroli nie dopełnił obowiązku wynikającego z przepisów § 4, § 5, § 7, § 9 i § 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy (Dz. U. Nr 105, poz. 870) - tj. nie powołał zespołu powypadkowego i nie zapewnił (niezwłocznego i w przewidzianym trybie) ustalenia okoliczności i przyczyn tego zdarzenia oraz nie sporządził na tę okoliczność stosownej dokumentacji powypadkowej.

Na skutek wniesienia przez G.M. od powyższego nakazu odwołania, sprawę rozpoznawał Okręgowy Inspektor Pracy [...], który decyzją z dnia 3 kwietnia 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia 17 lutego 2015 r. nr [...]. W uzasadnieniu decyzji podał m.in., iż ze wstępnych ustaleń dokonanych przez Komendę Powiatową Policji w [...], która zawiadomiła Okręgowy Inspektorat Pracy [...] o zaistniałym wypadku wynikało, że kierowca ciągnika S.M. wraz z pomocnikiem J.W. posypywali drogę w miejscowości [...] przy pomocy rozsiewacza "podczepionego" do ciągnika. J.W. najprawdopodobniej jechał na rozsiewaczu. W trakcie jazdy spadł i doznał urazu. Zakład Handlowo-Usługowy G.M. w Gminie [...] wygrał przetarg na usługę odśnieżania i posypywania dróg gminnych. S.M., mąż G.M. wykonywał pracę związaną z posypywaniem drogi na rzecz firmy żony.

W ocenie organu odwoławczego, przedstawiona przez stronę kopia listy obecności z której wynika, że J.W. w dniu [...] grudnia 2014 r. przebywał na urlopie wypoczynkowym jest niewiarygodna, gdyż wniosek urlopowy nie został przez niego podpisany. Ponadto wskazał, że miejscowość [...] znajduje się w odległości około 20 km od miejscowości [...], a droga do miejscowości [...], gdzie mieszkał poszkodowany, prowadzi w przeciwnym kierunku. W związku z powyższym jako wątpliwe uznał twierdzenie, że J.W. towarzyszył S.M. w podróży, a następnie podczas wykonywania usługi związanej z posypywaniem drogi, wyłącznie w celu podwiezienia go do miejsca zamieszkania.

W konsekwencji Okręgowy Inspektor Pracy [...] stwierdził, że wobec przesłanek wskazujących na związek zdarzenia wypadkowego z pracą wydanie przedmiotowego nakazu było zasadne. Jednocześnie wyjaśnił powody wydania decyzji jeszcze przed zakończeniem kontroli i sporządzeniem protokołu wskazując, że zawiera ona ustalenia faktyczne stanowiące podstawę jej wydania.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi G.M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 11 pkt 1, 6 i 6a w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy o P i P w zw. z § 4, § 5, § 7, § 9 i § 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy, polegające na niewłaściwym zastosowaniu powołanych przepisów prawa wskutek uznania, że zdarzenie z dnia [...] grudnia 2014 r. z udziałem J.W. było wypadkiem przy pracy oraz że zachodzą podstawy do dokonania ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy oraz sporządzenia dokumentacji wypadkowej.

Wskazując na powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy Okręgowemu Inspektorowi Pracy [...] do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podała, że zdarzenie z dnia [...] grudnia 2014r. w którym uczestniczył J.W. nie miało jakiegokolwiek związku z pracą. W tym dniu był on nieobecny w pracy, gdyż w okresie od dnia 22 do dnia [...] grudnia 2014 r. przebywał na urlopie wypoczynkowym, który został udzielony na jego prośbę i w tym czasookresie nie miała ona z nim żadnego kontaktu. Okoliczność tę potwierdzają listy obecności pracowników oraz wniosek urlopowy, który nie został przez poszkodowanego podpisany, albowiem w tym celu nie zgłosił się on do zakładu pracy. W tym czasie skarżąca z uwagi na okres świąteczny nie prowadziła robót poza bieżącym posypywaniem dróg gminnych przez jej męża. Nie było potrzeby, aby w tych czynnościach pomagał mu inny pracownik. Przedmiotowe czynności wykonuje się mechanicznie, bez udziału drugiej osoby.

Ponadto skarżąca wskazała, że jej zdaniem w niniejszej sprawie bez znaczenia jest okoliczność, iż miejscowość [...] nie znajduje się na trasie prowadzącej do miejscowości zamieszkania poszkodowanego, gdyż w dniu [...] grudnia 2014 r. mąż skarżącej spotkał J.W. na przystanku i zaoferował mu podwiezienie po wykonanej pracy w drodze powrotnej.

W konsekwencji G.M. stwierdziła, że skoro nie ma związku pomiędzy zdarzeniem z dnia [...] grudnia 2014 r., a zatrudnieniem J.W., to brak jest podstaw do prowadzenia procedury powypadkowej oraz sporządzenia związanej z tym dokumentacji.

Okręgowy Inspektor Pracy [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku stwierdził, że w całości podziela stanowisko oraz ustalenia organu co do kwalifikacji zdarzenia z dnia [...] grudnia 2014 r., którego skutkiem była śmierć J.W. Ustalone przez organ okoliczności dawały pełne podstawy do przyjęcia, iż nastąpiło nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodującą śmierć, które pozostawało w związku z pracą wyżej wymienionego, czyli w okolicznościach określonych w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 1242 ze zm.). Przebywanie J.W. w czasie i miejscu wykonywania pracy przez S.M., treść notatki urzędowej sporządzonej w dniu [...] grudnia 2014 r. przez Inspektora Pracy, opisującej tragiczny w skutkach wypadek drogowy, a także brak podpisu pracownika na wniosku o udzielenie urlopu, świadczą jednoznacznie przeciwko twierdzeniom strony skarżącej. Dla oceny tej nie pozostaje przy tym również obojętna, z uwagi na zasady logiki i doświadczenia życiowego, okoliczność znacznej odległości pomiędzy miejscem zamieszkania poszkodowanego ([...]) oraz miejscem wypadku ([...]). Zbieg tych wszystkich okoliczności nie pozwalał uznać organom Inspekcji Pracy za odpowiadające rzeczywistości twierdzeń G.M. o wyłącznie przypadkowym charakterze zdarzenia, tj. podwiezienia J.W. do miejsca zamieszkania przez S.M.

W ocenie Sądu pierwszej instancji, z uwagi na stwierdzone fakty, organy Inspekcji Pracy zasadnie przyjęły, że na skutek wypadku przy pracy pracodawca był zobowiązany wykonać normę określoną w art. 234 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j.: Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm., dalej skrócie "K.p."), zobowiązującą pracodawcę w razie wypadku przy pracy do podjęcia niezbędnych działań eliminujących lub ograniczających zagrożenie, zapewnienia udzielenia pierwszej pomocy osobom poszkodowanym i ustalenia w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyn wypadku oraz zastosowania odpowiednich środków zapobiegających podobnym wypadkom. Tryb ustalania okoliczności i przyczyn wypadku określają przepisy w/w rozporządzenia, które nie pozostawiają wątpliwości co do istnienia po stronie G.M. obowiązku ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku, jakiemu uległ w dniu [...] grudnia 2014 r. J.W., oraz sporządzenia w związku z tym zdarzeniem dokumentacji wypadkowej. Ponieważ skarżąca powyższych obowiązków nie wykonała, organ pierwszej instancji prawidłowo skierował do niej nakaz z dnia 17 lutego 2015 r., co miało podstawę w art. 11 pkt 6 ustawy o PiP.

Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie podzielił stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę, że w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy wydanie przedmiotowego nakazu, pomimo braku protokołu kontroli, nie narusza art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy o PiP w stopniu, który uzasadniałby jego uchylenie. Przemawia za tym przede wszystkim charakter zdarzenia oraz jego skutki dla poszkodowanego. W tej sprawie wymagane było bowiem podjęcie niezwłocznych działań wyjaśniających przewidzianych w Kodeksie pracy oraz w przepisach wykonawczych. Postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone zgodnie z regułami K.p.a. i z tego względu do skierowania do skarżącej nakazu w oparciu o art. 11 pkt 6 ustawy o PiP protokół z kontroli pracodawcy nie był niezbędny. Protokół ma walor dowodowy polegający na opisie stanu faktycznego sprawy. Skoro okoliczności wypadku przy pracy są niewątpliwe, zostaną potwierdzone innymi dowodami, a pracodawca swym zachowaniem utrudnia przeprowadzenie kontroli (w niniejszej sprawie inspektor podejmował kilkukrotne próby przeprowadzenia kontroli) zachodzą podstawy do wydania nakazu. Przyjęcie stanowiska prezentowanego przez skarżącą mogłoby prowadzić do znacznego oddalenia w czasie wykonania obowiązków pracodawcy polegających na wyjaśnieniu okoliczności wypadku, a tym samym utrudniać ich ustalenie. W sprawie jest niesporne, że protokół kontroli został sporządzony po wydaniu nakazu, a jego treść potwierdza okoliczności, na których nakaz został oparty.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."), skargę oddalił.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła G.M., reprezentowana przez radcę prawnego i zaskarżając wyrok w całości zarzuciła naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu, wskutek uznania, że decyzja Okręgowego Inspektora Pracy [...] z dnia 3 kwietnia 2015 r. nr [...] została wydana bez naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 11 pkt 1, 6 i 6a w zw. z art. 31 ust. 1 i art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 640 ze zm., dalej w skrócie "ustawa o PIP") w zw. z § 4, § 5, § 7, § 9 i § 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy (Dz. U. Nr 105, poz. 870), a więc na niewłaściwym zastosowaniu w/w przepisów prawa i w konsekwencji błędnym stwierdzeniu, że zdarzenie z dnia [...] grudnia 2014 r. z udziałem J.W. było wypadkiem przy pracy oraz że zachodzą podstawy do dokonania ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy i sporządzenia dokumentacji wypadkowej.

Wskazując na powyższy zarzut wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przytoczyła argumentację mającą wykazać zasadność podniesionego w niej zarzutu. Podała, iż J.W. znalazł się przypadkowo w czasie i w miejscu wskazywanym przez S.M., co znajduje potwierdzenie w przeprowadzonych w sprawie dowodach. Usługa wykonywana przez jej męża, polegająca na posypywaniu drogi materiałem uszorstniającym, nie wymagała żadnej pomocy ze strony J.W., gdyż czynności z tym związane wykonywane były stosownym sprzętem – ciągnikiem oraz posypywarką.

W sprawie nie ma też znaczenia okoliczność, że na wniosku urlopowym brak jest podpisu J.W., gdyż przepisy prawa nie wymagają składania podpisu na takim wniosku, może on mieć również formę ustną, która często jest praktykowana w małych firmach, a jedynie dla celów porządkowych pracodawca dokumentuje dla własnych celów we wniosku urlopowym uzgodnienia ustne dokonane z pracownikiem (co miało miejsce w niniejszej sprawie). Z dokumentów przedstawionych przez G.M. wynika, że J.W. w okresie od dnia 22 do dnia [...] grudnia 2014 r. przebywał na urlopie wypoczynkowym, który został mu udzielony na jego prośbę i w podanym czasookresie skarżąca nie miała z nim kontaktu. Wniosek urlopowy nie został przez niego podpisany albowiem w tym celu nie zgłosił się on do zakładu pracy. Ponadto okres tego urlopu obejmował okres świąteczny, kiedy skarżąca kasacyjnie nie prowadziła robót poza bieżącym posypywaniem dróg gminnych (zależnie od potrzeb), które wykonywał S.M.

W ocenie autora skargi kasacyjnej, podniesiona przez Sąd okoliczność znacznej odległości pomiędzy miejscem zamieszkania poszkodowanego ([...]) oraz miejscem wypadku ([...]) nie pozostaje w żadnej sprzeczności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Wynikała ona z faktu, że J.W. wracał od swojego brata, który mieszka pomiędzy tymi miejscowościami. Zebrane w sprawie dowody potwierdzają, że w dniu [...] grudnia 2014 r. mąż skarżącej S.M. udał się swoim samochodem do miejscowości [...], celem wykonania usługi polegającej na posypaniu drogi gminnej przy pomocy ciągnika rolniczego oraz posypywarki. Jadąc tam, spotkał J.W., który stał na przystanku autobusowym, zatrzymał S.M. i poprosił o podwiezienie go do domu w miejscowości [...]. Mąż skarżącej powiedział wówczas J.W., że jedzie do [...] posypać drogę gminną, ale potem będzie wracał i wtedy może go podwieźć. S.M. miał podwieźć J.W. do jego domu podczas drogi powrotnej.

Mając powyższe na uwadze, skarżąca kasacyjnie wskazała na brak podstaw do ustalania jakiegokolwiek związku pomiędzy zdarzeniem z dnia [...] grudnia 2014 r. a zatrudnieniem J.W. w Zakładzie Handlowo-Usługowym G.M. W tym dniu przebywał on na urlopie i przypadkowo jechał wraz ze S.M. W tej sprawie nie istnieją także podstawy do prowadzenia procedury powypadkowej oraz sporządzania związanej z tym dokumentacji.

Autor skargi kasacyjnej zauważył również, iż przed wydaniem nakazu na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy o PIP nie został sporządzony protokół z kontroli Inspektora Pracy o którym mowa w art. 31 ust. 1 ustawy o PiP do którego G.M. przed podpisaniem mogłaby wnieść umotywowane zastrzeżenia co do ustaleń w nim zawartych. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, podstawy takiej nie stanowi powoływana przez Sąd pierwszej instancji potrzeba podjęcia niezwłocznych działań wyjaśniających, gdyż przepisy ustawy o PiP nie zwalniają z obowiązku sporządzenia protokołu kontroli, nawet z uwagi na takie okoliczności, które w niniejszej sprawie nie miały miejsca. Nie było bowiem potrzeby podejmowania przez organ pilnych czynności wyjaśniających, gdyż poszkodowany był nieprzytomny i czynności powypadkowe z jego udziałem byłyby niemożliwe, a ponadto w sprawie wypadku drogowego stosowne czynności wyjaśniające oraz dowodowe prowadziła Policja.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W rozpoznawanej sprawie istota zarzutu podniesionego w skardze kasacyjnej naruszenia wymienionych w nim przepisów sprowadza się do zakwestionowania podzielonego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stanowiska organów, które uznały związek zdarzenia wypadkowego z dnia [...] grudnia 2014 r. z udziałem J.W. z pracą i nakazały Zakładowi Handlowo Usługowemu G.M. zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 234 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy ( Dz. U. z 2014r. poz. 1502 ze zm.) dokonanie ustalenia w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyn zaistniałego wypadku oraz sporządzenie na okoliczność tego zdarzenia stosownej dokumentacji wypadkowej. Przepis ten stanowi, że w razie wypadku przy pracy pracodawca jest obowiązany podjąć niezbędne działania eliminujące lub ograniczające zagrożenie, zapewnić udzielenie pierwszej pomocy osobom poszkodowanym i ustalenie w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyn wypadku oraz zastosować odpowiednie środki zapobiegające podobnym wypadkom.

Wskazać należy, iż sposób i tryb postępowania przy ustalaniu okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy oraz sposób ich dokumentowania określają przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy ( Dz. U. Nr 105, poz. 870), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 §1 pkt 1 i 2 Kodeksu pracy.

W świetle § 4, 5, 6 cyt. rozporządzenia jednym z podstawowych obowiązków pracodawcy związanym z powzięciem informacji o wypadku, jakiemu uległ pracownik, jest powołanie zespołu powypadkowego w celu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku oraz dokonania kwalifikacji prawnej wypadku. Obowiązujące przepisy nie dopuszczają sytuacji, w której pracodawca byłby zwolniony od wykonania wyżej opisanego obowiązku. Przesłanką takiego zwolnienia nie może być nawet oczywisty brak związku wypadku z pracą ( por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2002 r., II SA 3189/01, LEX nr 121876). Powołany przez pracodawcę zespół powypadkowy powinien dokonać niezbędnych ustaleń określonych w § 7 powołanego rozporządzenia, w tym zebrać informacje dotyczące wypadku oraz dokonać jego prawnej kwalifikacji zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.). Przepis art. 3 ust. 1 tej ustawy zawiera definicję ustawową wypadku przy pracy. Z kolei art. 3 ust. 2 i 3 powołanej ustawy określa przypadki w których wypadek lub zdarzenie z udziałem pracownika traktuje się na równi z wypadkiem przy pracy. W kontekście normatywnym wypadki wymienione w art. 3 ust. 2 oraz w ust. 3 tej ustawy są także uznawane za wypadki przy pracy, gdyż są traktowane jako wypadki zrównane z wypadkiem przy pracy.

Stosownie do treści § 9 cyt. rozporządzenia zespół powypadkowy po ustaleniu okoliczności i przyczyn wypadku sporządza protokół powypadkowy według wzoru ustalonego przez ministra właściwego do spraw pracy na podstawie art. 237 § 2 Kodeksu pracy, w którym dokonując prawnej kwalifikacji wypadku stwierdza czy zdarzenie jest wypadkiem przy pracy. Zauważyć jednak należy, iż ostatecznie uznanie bądź nieuznanie konkretnego zdarzenia za wypadek przy pracy, czy wypadek zrównany z wypadkiem przy pracy w protokole powypadkowym, jest wyrazem stanowiska pracodawcy, a nie organów Państwowej Inspekcji Pracy. Nieuznanie zdarzenia za wypadek przy pracy powinno być szczegółowo uzasadnione, ze wskazaniem dowodów stanowiących podstawę takiego stwierdzenia (§ 12 ust. 1 powołanego rozporządzenia).

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, na wstępie wskazać należy, iż w tej sprawie Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo przyjął, że organy Inspekcji Pracy uznały przedmiotowe zdarzenie z dnia [...] grudnia 2014 r. z udziałem J.W. za wypadek przy pracy. Dokonując oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdziły jedynie istnienie przesłanek wskazujących na związek zdarzenia wypadkowego z pracą i nakazały Zakładowi Handlowo Usługowemu G.M. dokonanie ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku jakiemu uległ w dniu [...] grudnia 2014 r. J.W. podczas posypywania piaskiem drogi lokalnej przy użyciu "rozsiewacza nawozowego", oraz sporządzenie na okoliczność tego zdarzenia stosownej dokumentacji. W okolicznościach niniejszej sprawy, realizacja przez pracodawcę obowiązku ustalenia w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy, czy wypadku zrównanego z wypadkiem przy pracy, musi dotyczyć powołania zespołu powypadkowego i jest niezależna od podnoszonej przez pracodawcę argumentacji. Jak już wyżej wyjaśniono, w postępowaniu powypadkowym (w protokole powypadkowym), to ostatecznie pracodawca uzna bądź nie, zdarzenie z dnia [...] grudnia 2014 r. z udziałem J.W. za wypadek przy pracy czy wypadek zrównany z wypadkiem przy pracy i w tym zakresie przedstawi stosowne uzasadnienie.

Zamierzonego przez autora skargi kasacyjnej skutku nie mógł odnieść również zarzut naruszenia art. 31 ust. 1 ustawy o PIP poprzez brak sporządzenia przez organ do dnia wydania nakazu protokołu z kontroli. Sąd pierwszej instancji zasadnie wskazał, że w okolicznościach faktycznych tej sprawy brak sporządzenia tego protokołu nie stanowił naruszenia art. 31 ust. 1 i art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy o PiP, które miało wpływ na wynik niniejszego postępowania. Ustalenia zawarte w kwestionowanym nakazie zostały potwierdzone innymi dowodami i znajdowały odzwierciedlenie w całości zebranego w sprawie przez organ materiału dowodowego. Ostatecznie protokół kontroli został przez organ Inspekcji Pracy sporządzony, lecz pracodawca odmówił jego podpisania.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.