Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1117/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 2 pkt. 5, art. 42 ust. 3, art. 45
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędziowie: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Protokolant asystent sędziego Aleksander Jakubowski po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 2227/12 w sprawie ze skargi A. G. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 27 czerwca 2012 r. nr 3585 w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 7 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 2227/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. G. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia 27 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie rozkazem personalnym z dnia 1 sierpnia 2011 r. nr [...], działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 42 ust. 3 i art. 45 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.), z dniem 10 sierpnia 2011 r. rozwiązał stosunek służbowy ze st. post. A.G. i decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności na mocy 108 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu podano, że rozkazem personalnym nr [...] Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 11 czerwca 2008 roku, skarżący został zwolniony ze służby w Policji z dniem 30 czerwca 2008 r. na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji i podstawą tej decyzji był upływ 12 miesięcy zawieszenia wymienionego w czynnościach służbowych. Po złożeniu odwołania, Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia 6 października 2008 r. nr [...], uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji i ustalono tę datę na dzień 31 października 2008 r., a w pozostałej części utrzymał go w mocy. Następnie rozkaz ten został zaskarżony przez skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Natomiast wyrokiem Sądu Rejonowego dla Krakowa Śródmieście w Krakowie z dnia 8 września 2009 roku sygn. akt [...], skarżącego uniewinniono od zarzucanych mu czynów i wyrok ten stał się prawomocny w dniu 9 grudnia 2009 r., a do Komendy Wojewódzkiej Policji w Krakowie wpłynął w dniu 21 grudnia 2009 r. W tej sytuacji A. G. zgłosił gotowość do podjęcia służby pismami z dnia 14 grudnia 2009 r. i z dnia 21 grudnia 2009 r., a z uwagi na długotrwałą nieobecność w służbie, skierowano go do Komisji Lekarskiej nr 1 MSWiA w Krakowie, która orzeczeniem z dnia 6 maja 2010 r. uznała go za zdolnego do służby. Niezależnie od powyższego organ zgodnie przepisami ustawy z dnia 22 stycznia 1999 roku o ochronie informacji niejawnych, polecił Pełnomocnikowi do spraw Ochrony Informacji Niejawnych w KWP w Krakowie przeprowadzenie poszerzonego postępowania sprawdzającego w stosunku do wymienionego z uwagi na to, że funkcjonariusz posiadał poświadczenie bezpieczeństwa uprawniające tylko do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne" ważne do dnia 28 sierpnia 2010 r. i postępowanie to miało na celu sprawdzenie, czy wymienionemu można wydać poświadczenie bezpieczeństwa do dostępu do informacji niejawnych o klauzuli "tajne", które było niezbędne do wykonywania przez niego obowiązków służbowych na stanowisku równorzędnym do zajmowanego przed zwolnieniem ze służby w Policji, zgodnie z decyzją nr [...] Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 17 stycznia 2008 r. w sprawie określenia stanowisk w KWP w Krakowie, z którymi łączy się dostęp do informacji niejawnych stanowiących tajemnicę państwową i służbową. Po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego w stosunku do skarżącego, Pełnomocnik do spraw Ochrony Informacji Niejawnych w KWP w Krakowie podjął decyzję o cofnięciu poświadczenia bezpieczeństwa nr [...] z dnia 26 września 2001 r. upoważniającego wymienionego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne" i jednocześnie poinformował, że toczące się wobec niego poszerzone postępowanie sprawdzające zakończono w dniu 30 czerwca 2010 r. decyzją o odmowie wydania poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego go do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "tajne". Powyższa decyzja została zaskarżona przez skarżącego do Komendanta Głównego Policji, który decyzją z dnia 14 października 2010 r. nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję Pełnomocnika ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie, natomiast ten sam organ decyzją z dnia 14 października 2010 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję z dnia 30 czerwca 2010 r. o cofnięciu skarżącemu poświadczenia bezpieczeństwa nr [...] upoważniającego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne". Następnie Pełnomocnik ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie, po przeprowadzeniu poszerzonego postępowania sprawdzającego, w dniu 22 listopada 2010 r. wydał decyzję o odmowie wydania skarżącemu poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "tajne". Po wniesieniu odwołania, Komendant Główny Policji decyzją z dnia 28 marca 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wobec powyższego Naczelnik Wydziału Kadr i Szkolenia KWP w Krakowie pismem z dnia 18 kwietnia 2011 r., zwrócił się z prośbą do Pełnomocnika ds. Informacji Niejawnych w KWP w Krakowie o przekazanie informacji, czy w garnizonie małopolskim występują stanowiska policyjne, na których nie jest wymagane poświadczenie bezpieczeństwa do dostępu do informacji niejawnych i w odpowiedzi poinformowano go, że na terenie całego województwa małopolskiego nie występują stanowiska policyjne, które nie wiązałyby się z dostępem do informacji niejawnych. W tym miejscu zasygnalizowano, że zgodnie z decyzją Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 3 stycznia 2011 r. nr [...] w sprawie poziomu dostępu do informacji niejawnych policjantów i pracowników cywilnych zatrudnionych w KWP w Krakowie, wszystkie stanowiska związane ze służbą lub pracą w KWP w Krakowie wymagają posiadania uprawnienia do dostępu do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej, jak również w karcie opisu stanowiska pracy sporządzanej dla stanowiska referenta Referatu Policji Sądowej Wydziału Konwojowego KWP w Krakowie zajmowanego przed zwolnieniem przez skarżącego, zawarta jest informacja o wymogu posiadania dostępu do informacji niejawnych o klauzuli "tajne". Ponadto art. 14 ust. 1 ustawy o ochronie informacji niejawnych stanowi, że kierownik jednostki organizacyjnej w której są przetwarzane informacje niejawne, odpowiada za ich ochronę, w szczególności za zorganizowanie i zapewnienie funkcjonowania tej ochrony, a art. 30 ust. 6 ustawy zmusza osobę uprawnioną do obsady stanowiska, niezwłocznie po otrzymaniu zawiadomienia o odmowie wydania poświadczenia bezpieczeństwa w zakresie dostępu do informacji niejawnych, by uniemożliwiła dostęp do informacji niejawnych osobie, której odmowa dotyczy. Stąd też st. post. A. G nie mając takiego poświadczenia, nie może być pozostawiony w służbie na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, jak też przeniesiony na inne stanowisko, ponieważ charakter służby w Policji sprawia, że funkcjonariusze wykonując przydzielone zadania mają na co dzień dostęp do informacji niejawnych. W dalszej części stwierdzono, że po wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie, zwrócono się do Zarządu Wojewódzkiego Niezależnego Związku Zawodowego Policjantów woj. małopolskiego o zajęcie stanowiska w przedmiotowej sprawie i Prezydium ZW NSZZ Policjantów po zapoznaniu się z treścią materiałów w tej sprawie, postanowiło nie wnosić zastrzeżenia, co do trybu zwolnienia ze służby w Policji st. post. A. G. na mocy art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy. Z kolei pełnomocnik skarżącego poinformowała, że od decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia 28 marca 2011 r. o odmowie wydania poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "tajne", złożona została skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, która nie została do chwili obecnej rozpatrzona i wobec tego – jej zdaniem – wydawanie decyzji w przedmiocie zwolnienia jest przedwczesne zwłaszcza, iż przyczyną zwolnienia jest nieuzyskanie przez wymienionego certyfikatu bezpieczeństwa. Jednakże – co podkreślił organ –decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia 28 marca 2011 r. nr [...] w sprawie utrzymania w mocy decyzji o odmowie wydania poświadczenia bezpieczeństwa jest ostateczna oraz prawomocna i mimo jej zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, organ nie jest zobligowany, aby decyzję o zwolnieniu wymienionego ze służby w Policji wydać dopiero po rozpoznaniu tej skargi przez sąd. Ponadto podkreślono, że zgodnie z art. 42 ust. 3 ustawy o Policji, jeżeli po przywróceniu do służby okaże się, że mimo zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby policjant nie może zostać do niej dopuszczony, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy chyba, że zaistnieje inna podstawa zwolnienia. Z kolei pojęcie "ważny interes służby" jest pojęciem niedookreślonym, jednak oznacza sytuację, w której w ocenie przełożonego, funkcjonariusz nie może pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych, a nie istnieje inna podstawa prawna do zwolnienia ze służby. Niezależnie od powyższego, do zwolnienia ze służby wystarczy sam fakt zaistnienia przesłanki "ważnego interesu służby", który w tym przypadku był oceniany w sposób indywidualny, a interes społeczny przewyższył słuszny interes strony, zaś wątpliwości, które powstały w trakcie postępowania sprawdzającego prowadzonego wobec skarżącego, stanowią wystarczający powód do przyjęcia, że interes służby musi przeważać nad interesem wymienionego i uzasadniają rozwiązanie z nim stosunku służbowego. Na koniec zaś odniesiono się do kwestii finansowych oraz stwierdzono, że uwzględniając ważny interes służby polegający na niemożności pełnienia służby przez policjanta nieposiadającego poświadczenia bezpieczeństwa, decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

W odwołaniu z dnia 16 sierpnia 2011 r. do Komendanta Głównego Policji, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, względnie o jej uchylenie i umorzenie postępowania zarzucając naruszenie art. 42 ust. 3 w zw. z art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o Policji.

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia 29 czerwca 2012 r. nr 3585, mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny z dnia 1 sierpnia 2011 r. W uzasadnieniu – powołując się na argumentację organu pierwszej instancji oraz ustalony przez niego stan faktyczny – podał, że skarga na decyzję z dnia 28 marca 2011 r. nr [...], została oddalona nieprawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1338/11, podobnie jak skarga na decyzję z dnia 14 października 2010 r. nr [...] na cofnięcie poświadczenia bezpieczeństwa nr [...], która została oddalona nieprawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sygn. akt II SA/Wa 2109/10.

Nadmieniono dalej, że mimo nie zakończenia przed Naczelnym Sądem Administracyjnym postępowania prowadzonego ze skargi na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 2109/10 dotyczący cofnięcia wymienionemu poświadczenia bezpieczeństwa wydanego w dniu 26 września 2001 r. i upoważniającego go do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne", poświadczenie to utraciło ważność z dniem 25 września 2011 r. Natomiast zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy, służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych. Stosownie natomiast do art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych, dopuszczenie do pracy lub pełnienia służby na stanowiskach albo zlecenie prac związanych z dostępem do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej może nastąpić, z zastrzeżeniem art. 34, po uzyskaniu poświadczenia bezpieczeństwa oraz odbyciu szkolenia w zakresie ochrony informacji niejawnych. Podkreślono również, że zgodnie z decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie nr [...] z dnia 3 stycznia 2011 r. w sprawie poziomu dostępu do informacji niejawnych policjantów i pracowników cywilnych zatrudnionych w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Krakowie, wszystkie stanowiska związane ze służbą lub pracą w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Krakowie wymagają posiadania uprawnienia do dostępu do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej. Stąd też powyższe bezwzględnie przemawia za podjęciem decyzji o rozwiązaniu ze skarżącym stosunku służbowego. Ponadto zawód policjanta łączy się ze szczególnym obowiązkiem zachowania tajemnicy służbowej, w tym bardzo często również i tajemnicy państwowej, dlatego też posiadanie przez niego certyfikatu bezpieczeństwa jest niezbędne do wykonywania zadań. W dalszej części wskazano na treść art. 42 ust. 3 ustawy stwierdzając, że w rozpoznawanej sprawie zaistniała taka sytuacja. W dalszej części dodano, że Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie, działając w granicach uznania administracyjnego, przed podjęciem rozstrzygnięcia i podjęciem decyzji, w jakim zakresie uczyni użytek ze swych uprawnień, wyjaśnił wnikliwie i wszechstronnie stan faktyczny sprawy, a przed wydaniem decyzji, zgodnie z art. 7 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a oraz art. 77 k.p.a. rozpatrzył sprawę w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego mogących mieć do niej zastosowanie. Natomiast odnosząc się do kwestii możliwości wydania przez organ I instancji rozstrzygnięcia przed rozpoznaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie sprawy ze skargi st. post. A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji o odmowie wydania poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego go do dostępu do informacji niejawnych, oznaczonych klauzulą "tajne" stwierdzono, że stosownie do art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, zaś art. 16 k.p.a. stanowi, że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych i z tych też względów decyzje takie podlegają wykonaniu. Wniesienie więc skargi, nie stanowiło przeszkody do wydania przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie decyzji o zwolnieniu. W dalszej części stwierdzono, że wykonanie decyzji nieostatecznej ma charakter wyjątkowy, dlatego przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności poddawane są ścisłej wykładni i jedną z tych przesłanek jest "niezbędność" niezwłocznego wprowadzenia rozstrzygnięcia decyzji w życie i może to nastąpić wówczas, gdy w danym czasie i w danej sytuacji nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym, określonym w art. 108 § 1 k.p.a (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt V SA 686/97, ONSA 1998/4/147). Ponadto nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności organ pierwszej instancji miał na uwadze ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, która jako formacja służąca społeczeństwu i przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego jest jedną z instytucji, której szczególna rola i zhierarchizowana struktura wymaga skutecznego i prawidłowego działania, której nic może wypełniać w przypadku gdy w jej szeregach znajdują się funkcjonariusze, którzy tej służby z przyczyn pozamerytorycznych nie powinni pełnić. Stąd też w świetle powyższego, zaskarżona decyzja spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 k.p.a., gdyż w jej uzasadnieniu przytoczono okoliczności wskazujące, że zachodzą przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm postępowania zarzucając naruszenie:

– art. 42 ust. 3 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji polegające na błędnym zastosowaniu i przyjęciu, że ważny interes służby przemawia za zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji,

– art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 10 k.p.a. poprzez niedokonanie wnikliwego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i przepisów prawa materialnego mogących mieć w sprawie zastosowanie,

– art. 108 § 1 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że zachodzą przesłanki do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.

Sąd I instancji uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności Sąd I instancji podniósł, iż stosownie do treści art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, (tekst jedn. z 2011 r. Dz. U. nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), jeżeli po przywróceniu do służby okaże się, że mimo zgłoszenia gotowości niezwłocznego podjęcia służby policjant nie może zostać do niej dopuszczony, gdyż po zwolnieniu zaistniały okoliczności powodujące niemożność jej pełnienia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5, chyba, że zaistnieje inna podstawa zwolnienia, zaś w myśl art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego interes społeczny.

Następnie Sąd wskazał, że – jak wynika z dowodów załączonych w poczet materiału w sprawie, a to z pisma Naczelnika Wydziału Ochrony Informacji Niejawnych i Archiwum KWP w Krakowie z dnia 26 kwietnia 2011 r. nr [...] decyzji nr [...] Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 3 stycznia 2011 r. w sprawie poziomu dostępu do informacji niejawnych policjantów i pracowników zatrudnionych w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Krakowie oraz z wykazów stanowisk w Wydziale Konwojowym – na poprzednio zajmowanym przez skarżącego stanowisku służbowym referenta (poziom informacji "tajne") oraz na innych w tym wydziale, jak i wśród pracowników cywilnych, nie ma żadnego stanowiska bez możliwości dostępu do informacji niejawnych. Dodał, iż decyzją Komendanta Głównego Policji z dnia 14 października 2010 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Pełnomocnika ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie, cofnięto skarżącemu poświadczenie bezpieczeństwa nr [...] upoważniające do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "poufne", zaś decyzją Komendanta Głównego Policji z dnia 28 marca 2011 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Pełnomocnika ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie, odmówiono skarżącemu wydania poświadczenia bezpieczeństwa upoważniającego do dostępu do informacji niejawnych oznaczonych klauzulą "tajne".

Sąd I instancji podkreślił, że skarżący w związku z brakiem poświadczenia bezpieczeństwa, nie wykonywał obowiązków służbowych i w tej sytuacji nie może się skutecznie powoływać na swój własny interes, bowiem fakt ów niewątpliwie – w ocenie Sądu – wpływał negatywnie na organizację służby i jej dobro oceniane przez pryzmat zadań nałożonych na Policję. Z tego zatem powodu – co słusznie zauważył organ – należało nadać zaskarżonemu rozkazowi rygor natychmiastowej wykonalności.

W dalszej części rozważań Sąd podniósł, że zarówno w orzecznictwie sądowym, jak i w praktyce przyjęto, iż na podstawie cytowanego art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy można dokonać zwolnienia tych funkcjonariuszy, którzy w ocenie przełożonych nie powinni z przyczyn pozamerytorycznych pełnić dalej służby, ale nie można ich zwolnić na innej podstawie prawnej. Jednakże, co już wielokrotnie podkreślono w judykaturze, przesłanka "ważnego interesu służby" powinna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych składających się na taką ocenę. Zatem w rozpoznawanej sprawie istota zagadnienia sprowadza się do wyjaśnienia i udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy w aktualnym stanie faktycznym, skarżący może pełnić służbę w Policji i czy nie przeciwstawia się temu "ważny interes służby". Stąd też mając na uwadze, że w myśl przepisu art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych, a według art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych, dopuszczenie do pracy lub pełnienia służby na stanowiskach albo zlecenie prac związanych z dostępem do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej może nastąpić, z zastrzeżeniem art. 34, po uzyskaniu poświadczenia bezpieczeństwa oraz odbyciu szkolenia w zakresie ochrony informacji niejawnych, to skarżący nie legitymując się owym poświadczeniem bezpieczeństwa, nie może pełnić służby w Policji w ogóle na równorzędnym do poprzednio zajmowanego stanowiska, lub bez uszczerbku dla jej ważnego interesu. Sąd dodał ponadto, że przed podjęciem decyzji organ zasięgnął opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów, do czego zobowiązuje go przepis art. 43 ust. 3 ustawy i podkreślić należy, że skoro organizacja związkowa zgodziła się ze stanowiskiem organu, to wskazuje również na fakt, iż została spełniona przesłanka "ważnego interesu", bowiem obiektywność związku zawodowego nie może w tym względzie budzić żadnych wątpliwości.

Odnosząc się zaś do zarzutu, że decyzje cofającą oraz odmawiającą wydanie poświadczenia bezpieczeństwa były w chwili procedowania w sprawie zaskarżone, to jednak w chwili wydania zaskarżonego rozkazu personalnego były już ostateczne i nie stało to – w ocenie Sądu–na przeszkodzie w jej podjęciu. Sąd zauważył następnie, że skarga na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 14 października 2010 r. nr ]...], utrzymująca w mocy decyzję Pełnomocnika ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie, została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 maja 2011 r. sygn. akt II SA/Wa [...], zaś wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2011 r. sygn. akt I OSK 1708/11, oddalono skargę kasacyjną skarżącego od wyroku sądu pierwszej instancji. Natomiast skarga na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 28 marca 2011 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Pełnomocnika ds. Ochrony Informacji Niejawnych KWP w Krakowie, została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1338/11, a postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt OSK 299/12, odrzucono skargę kasacyjną skarżącego na ów wyrok.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł A. G., zaskarżając go w całości zarzucił mu naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie - art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a ze względu na błędne przyjęcie, że w stosunku do przedmiotowej decyzji nie zaszły okoliczności uzasadniające jej uchylenie.

Ponadto skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego tj.

1) art. 42 ust. 3 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji polegające na błędnym zastosowaniu i przyjęciu, że ważny interes służby przemawia za zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji.

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż jak wskazywano wielokrotnie na etapie postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego w przedmiocie uzyskania poświadczenia bezpieczeństwa, skarżący przez wiele lat wykonywał służbę w Policji w sposób nie wzbudzający żadnych zastrzeżeń. Okoliczności objęte postępowaniem karnym, w wyniku którego skarżący został uniewinniony miały miejsce w roku 2003 a więc ponad 9 lat temu. Od czasu zdarzeń objętych postępowaniem karnym, skarżący w żaden sposób nie naruszył obowiązujących zasad prawnych. Postępowanie w sposób bez zarzutu, brak kontaktów ze środowiskiem przestępczym czy nawet wątpliwym powinny przemawiać za przyjęciem, że pozostawienie skarżącego w ramach służby w policji nie pozostaje w sprzeczności z jej ważnym interesem. Wobec tego krzywdzącym dla skarżącego jest przyjęcie, iż pomimo uniewinnienia skarżącego w postępowaniu karnym oraz przywrócenia go do służby jej pełnienie przez skarżącego stoi w sprzeczności z ważnym interesem służby.

Ponadto wskazano, że w ocenie skarżącego brak było podstaw do nadania na podstawie art. 108 kpa rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji organu I instancji. Wskutek nadania przedmiotowego rygoru decyzji I instancji, nie doszło do zmiany daty zwolnienia skarżącego ze służby po rozpoznaniu odwołania od tejże decyzji przez Komendanta Głównego Policji. Jak wskazywano już w odwołaniu od decyzji I instancji w zakresie możliwości nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności, to jeśli chodzi o konkretyzację wymagań interesu społecznego, bo w tej kategorii przesłanek z art. 108 § 1 kpa umieścić należy interes służby, to nie zostało to należycie uzasadnione w treści decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 Ppsa Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc, postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie stanowił przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji – Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm. Zgodnie z jego treścią, policjanta można zwolnić ze służby, w przypadku gdy wymaga tego ważny interes służby. Decyzja podejmowana na podstawie tego przepisu powinna uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes skarżącego (art. 7 K.p.a.). Ma to szczególne znaczenie gdy ustawodawca używa wyrażeń nieostrych, prawnie niezdefiniowanych - w postaci "ważnego interesu służby". Stąd też skoro ustawodawca kwestie związane ze zwolnieniem policjanta na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji pozostawił uznaniu organu zwalniającego, to organ ten musi ocenić zebrany materiał dowodowy w jego całokształcie. Przesłanka "ważnego interesu służby" powinna być oceniana indywidualnie, w odniesieniu do konkretnego policjanta.

W wyroku z dnia 21 kwietnia 1999 r. II SA 426/99, Lex 47389 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z 1990 r. o Policji, pozwala na zwolnienie policjanta ze służby w Policji, gdy wymaga tego "ważny interes służby". Przesłanka "ważnego interesu służby" powinna być w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzowana przez wskazanie okoliczności faktycznych składających się na taką ocenę. Okoliczności te winny odnosić się do art. 1 powołanej ustawy o Policji. Stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby w Policji nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych. Może być również uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta, które uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów. We wcześniejszym wyroku z dnia 1 grudnia 1994r. III ARN65/94 Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że przy zwolnieniu policjanta ze służby z powołaniem się na art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji należy uwzględnić okoliczności konkretnego przypadku, dotyczące zachowania się policjanta w służbie i w życiu prywatnym, bądź zdarzenia, które uniemożliwiają lub utrudniają pełnienie służby ( OSNP 1995/3/31 ). Pojęcie ważnego interesu służby można również łączyć z koniecznością realizacji przez struktury policyjne podstawowych zadań Policji, o których mowa w ustawie (wyrok NSA z dnia 16 marca 1995 r., sygn. akt II SA 1802/94). Ważny interes służby obejmuje więc przyczyny zarówno obiektywne (wynikające z obiektywnej sytuacji) jak i subiektywne. Może on mieć też charakter mieszany, jednak nieobjęty zakresami innych przepisów regulujących odrębne przesłanki zwolnieniowe (wyrok NSA z dnia 3 września 1993 r. sygn. akt II SA 1645/93 i z dnia 3 kwietnia 2000 r. sygn. akt II SA 2629/99 ). W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji można rozwiązać stosunek służbowy z policjantem, który w ocenie przełożonych nie powinien pełnić służby z przyczyn pozamerytorycznych, ale nie można zwolnić go ze służby na innej fakultatywnej lub obligatoryjnej podstawie prawnej określonej w ustawie o Policji.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przez pojęcie "ważnego interesu służby" uzasadniającego zwolnienie policjanta na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji, należy rozumieć sytuację, w której pierwszeństwo ochrony przysługuje Policji, nawet gdy następuje to kosztem zwalnianego policjanta.

W niniejszej sprawie zwolnienie skarżącego ze służby z powołaniem się na jej ważny interes jest całkowicie uzasadnione. Uzasadnieniem tym jest brak po stronie skarżącego poświadczenia bezpieczeństwa, bez posiadania którego mianowanie na jakiekolwiek stanowisko służbowe jest niemożliwe. Brak poświadczenia bezpieczeństwa jest równoznaczny z niedawaniem przez skarżącego rękojmi w zakresie ochrony informacji niejawnych. To zaś stanowi negatywną przesłankę do mianowania policjanta.

Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Policji służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych.

Jak wynika z akt sprawy wszystkie stanowiska w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Krakowie wiążą się z dostępem do informacji niejawnych. Stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz.U. Nr. 182, poz. 1228 z 2010r.) informacje niejawne mogą być udostępnione wyłącznie osobie dającej rękojmię zachowania tajemnicy i tylko w zakresie niezbędnym do wykonywania przez nią pracy lub pełnienia służby na zajmowanym stanowisku albo wykonywania czynności zleconych. Z kolei według art. 21 ust. 1 ustawy o ochronie informacji niejawnych dopuszczenie do pracy lub pełnienia służby na stanowiskach albo zlecenie prac związanych z dostępem do informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej może nastąpić, z zastrzeżeniem art. 34, po:

1) uzyskaniu poświadczenia bezpieczeństwa oraz

2) odbyciu szkolenia w zakresie ochrony informacji niejawnych.

W świetle powyższego w ważnym interesie służby leży dopuszczenie do służby wyłącznie osób spełniających ustawowe kryteria dostępu do informacji niejawnych. Skoro skarżący kryteriów tych nie spełnia, nie może tym samym pełnić służby w Policji.

Niemożność pełnienia służby z przyczyn niezależnych od policjanta, a niewymienionych w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji stanowi o spełnieniu przesłanki uzasadniającej zwolnienie policjanta na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji.

Na zastosowanie tego przepisu nie ma wpływu okoliczność, że skarżący został uniewinniony od zarzutów popełnienia przestępstwa. Bez znaczenia w sprawie jest także znaczny upływ czasu od zaistnienia okoliczności uzasadniających wszczęcie postępowania karnego wobec skarżącego oraz i to, że cieszy się on dobrą opinią. Istotne w sprawie bowiem jest wyłącznie to, że skarżącemu odmówiono wydania poświadczenia bezpieczeństwa, przez co uniemożliwiono pełnienie służby w Policji.

W przekonaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego ważny interes służby zostałby naruszony w sytuacji dopuszczenia do jej pełnienia osób, które nie dają rękojmi właściwego postępowania z informacjami niejawnymi, a więc takim którym cofnięto lub odmówiono wydania poświadczenia bezpieczeństwa osobowego. W braku takiego poświadczenia należy upatrywać zagrożenia dla ważnego interesu służby.

Z tych względów zastosowanie w sprawie przez organy administracji i Sąd I instancji art. 41 ust. 2 pkt. 5 ustawy o Policji należy ocenić jako poprawne.

Odnosząc się do wywodu skargi kasacyjnej związanego z art. 108 Kpa., to wobec nieujecia tego przepisu podstawami niniejszej skargi kasacyjnej, kontrola zaskarżonego wyroku w tym zakresie stała się niemożliwa.

Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 Ppsa orzekł jak w sentencji.