Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2211/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 134 ust. 1, art. 146 ust. 1 i 2, art. 149 ust. 1 pkt 7, art. 152 ust. 1, art. 153, art. 154 ust. 6
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Protokolant Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "M." M., T. Spółki Jawnej w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 22 kwietnia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 1598/12 w sprawie ze skargi "M." M., T. Spółki Jawnej w S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1598/12 oddalił skargę "M." M., T. Spółka jawna w S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] października 2011 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ogłosił konkurs ofert o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: fizjoterapia ambulatoryjna na obszar miasta S. i powiatu s.. Ogłoszenie o postępowaniu zawierało obligatoryjne elementy określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. z 2004 r. Nr 273, poz. 2719), zwanym dalej "rozporządzeniem w sprawie postępowań konkursowych i rokowań".

W przedmiotowym postępowaniu zostało złożonych 5 ofert. W części jawnej komisja konkursowa zgodnie z art. 142 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.; dalej: ustawa o świadczeniach), stwierdziła prawidłowość ogłoszenia konkursu oraz liczbę złożonych ofert.

Po rozpoznaniu ofert w części jawnej komisja konkursowa uznała, że oferta skarżącej spełnia warunki formalne i nie podlega odrzuceniu w tej części postępowania.

Prawidłowość i prawdziwość oświadczeń strony skarżącej zawartych w ww. ofercie poddana została weryfikacji podczas kontroli w dniu [...] listopada 2011 r., przeprowadzonej u skarżącej spółki w trybie § 6 ust. 2 rozporządzenia w sprawie postępowań konkursowych i rokowań. W wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że wymienione w części VIII formularza ofertowego sprzęt i aparatura medyczna nie znajdowały się w miejscu udzielania świadczeń. Komisja stwierdziła, że w części V formularza ofertowego w poz. 12 i 13 skarżąca spółka wskazała sprzęt z określeniem statusu jego posiadania "będę posiadał" i określeniem daty jego uzyskania na dzień [...] grudnia 2011 r.; w pozycji 17, 18, 19 i 20 strona skarżąca wykazała sprzęt z określeniem statusu jego posiadania "będę posiadał" i określeniem daty jego uzyskania na dzień [...] stycznia 2012 r.

W toku kontroli strona skarżąca okazała faktury pro forma (nr [...] - data wystawienia [...] października 2011 r., oraz nr [...] - data wystawienia [...] października 2011 r.) na sprzęt i aparaturę medyczną wskazaną w formularzu ofertowym.

W związku z powyższymi ustaleniami kontroli, komisja konkursowa uznała, że strona skarżąca nie miała podstaw do udzielenia odpowiedzi o przytoczonej treści w pytaniach części VIII. 1 formularza ofertowego.

W dniu [...] listopada 2011 r. komisja konkursowa, działając na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 i pkt 7 ustawy o świadczeniach - odrzuciła w całości ofertę skarżącej spółki, przyjmując, że strona nie miała podstaw do udzielenia odpowiedzi o przytoczonej treści we wskazanych punktach formularza ofertowego, a zatem oferta zawiera nieprawdziwe informacje, a tym samym nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa.

Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. skarżąca złożyła protest, jednocześnie wnosząc o zawieszenie postępowania konkursowego. Skarżąca spółka zarzuciła, że komisja konkursowa błędnie przyjęła, iż zakres znaczeniowy sława "zapewnia" (użytego w pytaniach w formularzu ofertowym) i pojęcia: "posiada" jest tożsamy. Skarżąca wyjaśniła, że w dniu składania oferty posiadała umowy przedwstępne w postaci faktur pro forma na sprzęt i aparaturę medyczną, o której mowa w formularzu ofertowym. Do wniesionego protestu strona załączyła kopie wspomnianych faktur pro forma. Skarżąca spółka stwierdziła, że w części V. formularza ofertowego dot. "Wykazu zasobów" oferent ma możliwość wskazania, jakie urządzenia posiada, bądź też, jakie urządzenia będzie posiadał i w jakim okresie. W ocenie skarżącej spółki, pytania dotyczyły określenia, czy oferent zapewnia sprzęt i aparaturę medyczną. Zdaniem strony skarżącej, mając na uwadze treść możliwych odpowiedzi w części V. formularza ofertowego, udzielone odpowiedzi były zgodne z prawdą.

Komisja konkursowa w dniu [...] grudnia 2011 r. oddaliła protest, uznając go za bezpodstawny. Stwierdziła, że okazane w dniu kontroli faktury pro forma nie stanowią podstawy do przyjęcia, iż w dniu złożenia oferty i w dniu czynności kontrolnych skarżąca posiadała tytuł prawny do wskazanego w ofercie sprzętu i aparatury medycznej. W konsekwencji komisja konkursowa w powiadomieniu oferenta o rozstrzygnięciu protestu stwierdziła, że w wyniku jej czynności nie doszło ani do naruszenia zasad postępowania konkursowego, ani do naruszenia interesu prawnego oferenta.

W dniu [...] grudnia 2011 r., na podstawie przepisu art. 151 ust. 1 ustawy o świadczeniach, nastąpiło rozstrzygnięcie postępowania konkursowego od wyników którego skarżąca spółka złożyła odwołanie.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. oddalił w całości odwołanie. Organ stwierdził, że skarżąca nie spełniła warunków wymaganych prawem, określonych w treści zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010, ponieważ nie posiadała w miejscu wykonywania świadczeń; rotorów do ćwiczeń kończyny górnej i dolnej, stołu lub tablicy do ćwiczeń manualnych ręki, zestawu do elektroterapii, aparatów wykorzystujących prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości oraz zestawu do biostymulacji laserowej. Zdaniem organu I instancji komisja konkursowa prawidłowo oceniła ofertę skarżącej spółki, bowiem posiadanie faktur pro forma nie jest tożsame z posiadaniem sprzętu i aparatury wymaganych w miejscu udzielania świadczeń przez przepisy cyt. zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wyjaśnił jednocześnie, iż Załącznik nr 3 do zarządzenia nr 53/2010/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w poz. 2.6. określa sprzęt i aparaturę medyczną wymaganą do realizacji świadczeń oraz sprzęt i aparaturę medyczną ocenianą dodatkowo (rankingującą). Organ zauważył, że na pytanie ankietowe w części VIII. formularza ofertowego wyżej powołanej oferty w rozdz. 3.1. pkt. 1, cyt: "Czy oferent zapewnia wanny do masażu wirowego kk górnych i kk dolnych - w miejscu?" skarżąca spółka udzieliła odpowiedzi: "Tak". Zdaniem, Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, użyty w w/w pytaniu zwrot "zapewnia" w czasie teraźniejszym, przy określonych wyłącznie dwóch alternatywnych odpowiedziach "tak" lub "nie", jednoznacznie wskazuje, że tylko posiadanie tego aparatu w dniu składania oferty, w miejscu udzielania świadczeń - powoduje, że warunek ten jest spełniony. Organ zauważył ponadto, że w rozdz. 6.5 pkt. 1 na pytanie: "Czy oferent zapewnia rotory do ćwiczeń kkg i kkd-w miejscu?" – skarżący oferent udzielił odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". Z kolei w rozdz. 6.5. pkt 3 na pytanie - "Czy oferent zapewnia stół lub tablicę do ćwiczeń manualnych ręki- w miejscu?" - strona skarżąca udzieliła odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". W rozdz. 6.5. pkt. 4 na pytanie: "Czy oferent zapewnia zestaw do elektroterapii z osprzętem, aparaty wykorzystujące prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości- w miejscu?" - odwołujący udzielił odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". W rozdz. 6.5. pkt. 7 na pytanie: "Czy oferent zapewnia zestaw do biostymulacji laserowej - w miejscu?", strona skarżąca udzieliła odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniała od początku obowiązywania umowy".

Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego NFZ uznał, że użyty w w/w pytaniach zwrot: "zapewnia (...) w miejscu" (jak podkreślono użyty w formie czasu teraźniejszego), w korelacji z udzielonymi odpowiedziami "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy" jednoznacznie potwierdza, iż strona skarżąca, składając ofertę, gwarantowała posiadanie wymaganego sprzętu zarówno w dniu składania oferty, jak i od początku obowiązywania umowy, we wskazanym przez siebie miejscu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej.

Organ I instancji podkreślił ponadto, że strona skarżąca dołączyła do w/w oferty oświadczenie zgodne z załącznikiem nr 2 do zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 46/2011/DSOZ. Organ zauważył, że w pkt. 1 przedmiotowego oświadczenia skarżąca spółka oświadczyła, że zapoznała się z przepisami zarządzenia oraz warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do stosowania, zaś w pkt. 13 oświadczyła, iż dane przedstawione w niniejszej ofercie i oświadczeniach są zgodne ze stanem faktycznym i prawnym.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ zwrócił uwagę na definicję pojęcia "warunki realizacji umowy" oraz zasadę wynikającą z przepisu § 5 cyt. zarządzenia. Organ wskazał, że zgodnie z § 2 pkt 23 zarządzenia Prezesa NFZ nr 46/2011/DSOZ, warunki zawierania umów określone są w przepisach wydanych na podstawie art. 31d ustawy o świadczeniach oraz zarządzeniach Prezesa Funduszu w sprawie warunków zawierania i realizacji umów o udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej dla danego rodzaju lub zakresu świadczeń. Natomiast, według postanowień § 5 cyt. zarządzenia, oferent zobowiązany jest do przygotowania i złożenia oferty zgodnie z przepisami zarządzenia, spełniającej warunki zawierania umów. Zdaniem organu I instancji, oferta w dacie jej złożenia winna spełniać warunki określone w zarządzeniu Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 53/2010/DSOZ.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wskazał ponadto, że skarżąca spółka w pkt 6 lit. b) oświadczenia zgodnego z załącznikiem nr 2 do zarządzenia nr 46/2011/DSOZ Prezesa NFZ, oświadczyła, że posiada tytuł prawny do korzystania ze sprzętu i aparatury medycznej stanowiącej wyposażenie lokalu, w którym będą udzielane świadczenia. Organ podkreślił, że wspomniany sprzęt w rzeczywistości nie znajdował się jednak we wskazanym przez skarżącą spółkę miejscu udzielania świadczeń, co stwierdzono podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2011 r.

Mając na uwadze powyższe, Dyrektor POW NFZ ocenił, że komisja konkursowa zasadnie przyjęła, że skarżąca spółka podała w swojej ofercie informacje, które nie odpowiadały rzeczywistemu stanowi faktycznemu i prawnemu, co skutkuje uznaniem takiego działania za wyczerpujące warunek określony w przepisie art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach.

Ponadto Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ stwierdził, że okazane przez skarżącą spółkę faktury proforma nie stanowią podstawy do przyjęcia, iż w dniu złożenia oferty i w dniu czynności kontrolnych strona skarżąca posiadała tytuł prawny do w/w sprzętu i aparatury medycznej.

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 134 ustawy o świadczeniach, Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wskazał, że komisja konkursowa przeprowadzając przedmiotowe postępowanie oceniła wszystkie oferty z zastosowaniem takich samych zasad i kryteriów określonych w przepisach prawa. Organ I instancji podniósł, że skarżąca ani w toku postępowania, ani też w odwołaniu nie wykazała, że komisja konkursowa stosowała inne kryteria oceny i inne zasady prowadzenia postępowania konkursowego wobec skarżącej i innych uczestników postępowania konkursowego.

W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącej, Prezes NFZ - działając na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy o świadczeniach oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] , utrzymał w mocy w/w decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ oddalającą odwołanie skarżącej spółki od rozstrzygnięcia spornego konkursu ofert.

W uzasadnieniu decyzji Prezes NFZ stwierdził, że ocena oferty strony skarżącej została dokonana według jednolitych zasad dla wszystkich świadczeniodawców. Kryteria oceny ofert, zasady punktowania i warunki wymagane od oferentów były jawne i nie podlegały zmianie w toku przedmiotowego postępowania. Prezes NFZ podkreślił, że skarżąca spółka nie spełniła wymaganych warunków, określonych w treści zarządzenia Prezesa Funduszu nr 53/2010, ponieważ nie posiadała w miejscu wykonywania świadczeń: rotorów do ćwiczeń kończyny górnej i dolnej, stołu lub tablicy do ćwiczeń manualnych ręki, zestawu do elektroterapii z osprzętem, aparatów wykorzystujących prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości, a także zestawu do biostymulacji laserowej. Z akt sprawy wynika bezspornie, iż komisja konkursowa, przeprowadzając postępowanie konkursowe, w wyniku kontroli w siedzibie skarżącej spółki - stwierdziła, że wymagany sprzęt i aparatura medyczna nie znajdowały się w miejscu udzielania świadczeń.

Prezes NFZ uznał, że niespełnianie warunku wymaganego do realizacji świadczeń finansowanych ze środków publicznych, jest niezgodne z rozporządzeniem w sprawie świadczeń gwarantowanych. Oznacza to, że nie zostały także spełnione warunki wymagane w załączniku nr 3 do zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010. Powyższe ustalenia, zdaniem organu odwoławczego, stanowiły powód odrzucenia oferty strony skarżącej.

Ponadto, zdaniem Prezesa NFZ, zasadne było odrzucenie oferty skarżącej spółki z powodu niespełnienia warunków wymaganych do zawarcia i realizacji umowy, albowiem komisja konkursowa, zgodnie z przepisem art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, miała podstawy do odrzucenia ww. oferty jako zawierającej nieprawdziwe informacje. W ocenie organu, posiadanie faktur pro forma nie jest bowiem tożsame z posiadaniem sprzętu i aparatury wymaganych w miejscu udzielania świadczeń przez przepisy cyt. zarządzenia Prezesa NFZ nr 53/2010.

"M." M., T. Sp. jawna z siedzibą w S., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skargę na w/w decyzję Prezesa NFZ.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w W. w dniu 7 grudnia 2012 r., po rozpoznaniu wniosku o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania, Sąd dopuścił do udziału w sprawie, w charakterze uczestnika postępowania - SP ZOZ O. w S., który to podmiot był uczestnikiem spornego postępowania konkursowego.

Ponadto Sąd uwzględnił wniosek dowodowy skarżącej spółki o przeprowadzenie dowodu z załączonych do pisma procesowego z dnia [...] marca 2013 r. dokumentów w postaci protokołów odbioru sprzętu, karty gwarancyjnej oraz faktur VAT. Jednocześnie Sąd oddalił wniosek dowodowy skarżącej o wystąpienie do [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o nadesłanie dokumentacji ofertowej składanej w spornym postępowaniu konkursowym przez pozostałych oferentów w nim uczestniczących.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalając skargę stwierdził, że zaskarżona decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r. - nie narusza przepisów prawa. Zdaniem Sądu, organy, nie naruszyły ani przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w tym przede wszystkim art. 134 ust. 1 i art. 148 tej ustawy, ani unormowań zawartych w określonych przez Prezesa NFZ przepisach zarządzeń regulujących sporne postępowanie konkursowe, tj. w Zarządzeniu Prezesa NFZ Nr 53/20l0/DSOZ z dnia 2 września 2010 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju rehabilitacja lecznicza (ze zmianami), Zarządzeniu Prezesa NFZ Nr 46/2011/DSOZ z dnia 16 września 2011 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ze zmianami), a także w Zarządzeniu Prezesa NFZ Nr 54/2011/DSOZ z dnia 30 września 2011 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ze zmianami).

Sąd stwierdził, że Prezes NFZ, dokonując oceny prawidłowości przebiegu spornego postępowania konkursowego oraz prac komisji konkursowej powołanej przez Dyrektora POW NFZ, w tym przede wszystkim legalności podjętej przez komisję w dniu 24 listopada 2011 r. decyzji o odrzuceniu oferty skarżącej spółki - nie dopuścił się jakiejkolwiek obrazy normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 149 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach, prawidłowo przyjmując, że zachodziły podstawy do jej zastosowania przez komisję w spornym postępowaniu konkursowym.

Ponadto, w ocenie Sądu, zarówno Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Funduszu, jak i Prezes NFZ zasadnie przyjęli w swych decyzjach, że podczas spornego postępowania konkursowego nie doszło do naruszenia norm prawnych wynikających z przepisów rozporządzenia w sprawie postępowań konkursowych i rokowań.

Rozstrzygając w niniejszej sprawie, organy obu instancji prawidłowo uznały również, iż ocena ofert, dokonana przez komisję konkursową, nastąpiła w oparciu o wytyczne zawarte w cyt. zarządzeniach Prezesa Funduszu nr 53/2010/DSOZ oraz nr 54/2011/DSOZ.

W ocenie Sądu, organy administracji publicznej, wydając obie sporne decyzje, nie dopuściły się ponadto naruszenia norm postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim przepisów art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Zdaniem Sądu, istotą niniejszej sprawy jest przede wszystkim ustalenie, czy komisja konkursowa, a następnie Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Funduszu, jak i Prezes NFZ - zasadnie przyjęli, że skarżąca spółka, pomimo okazania w toku kontroli faktur pro forma dotyczących zamówienia sprzętu, nie posiadała wspomnianego sprzętu i aparatury medycznej w miejscu udzielania świadczeń i czy organy te w ogóle prawidłowo uznały, że - w świetle obowiązujących unormowań prawnych - strona skarżąca, jako oferent, była zobowiązana faktycznie posiadać ów sprzęt i aparaturę w miejscu udzielania świadczeń (w siedzibie centrum rehabilitacji) na dzień złożenia oferty, a nie - jak twierdziła skarżąca spółka - dopiero na dzień rozpoczęcia udzielania świadczeń objętych konkursem, a więc na dzień [...] stycznia 2012r. Zadaniem Sądu było zbadanie również prawidłowości przyjętego przez komisję konkursową, a także organy Funduszu obu instancji - stanowiska, że z powodu niespełnienia przez stronę skarżącą warunków wymaganych do zawarcia i realizacji umowy (vide: brak zadeklarowanego w formularzu ofertowym sprzętu w miejscu udzielania świadczeń), zaszły podstawy prawne do odrzucenia jej oferty, na podstawie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym, odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje.

Zdaniem WSA w niniejszej sprawie przyjęta do postępowania konkursowego oferta skarżącej spółki została oceniona przez komisję konkursową według jednolitych zasad obowiązujących wszystkich świadczeniodawców (oferentów) biorących udział w tym postępowaniu. Kryteria oceny tych ofert, zasady ich punktowania i warunki wymagane od oferentów były jawne i nie podlegały zmianie w toku przedmiotowego postępowania.

Sąd uznał, że skoro w toku kontroli komisja konkursowa ustaliła, że skarżąca spółka nie posiadała w miejscu wykonywania świadczeń (w prowadzonym przez spółkę centrum rehabilitacji): rotorów do ćwiczeń kończyny górnej i dolnej; stołu lub tablicy do ćwiczeń manualnych ręki; zestawu do elektroterapii z osprzętem, aparatów wykorzystujących prąd stały oraz impulsowy małej i średniej częstotliwości oraz zestawu do biostymulacji laserowej, zachodziły pełne podstawy do uznania, że strona skarżąca - po pierwsze, nie spełnia warunków określonych w treści zarządzenia Prezesa Funduszu Nr 53/2010/DSOZ, a - po drugie, że udzielone przez nią odpowiedzi w formularzu ofertowym zawierały nieprawdziwe informacje, dające podstawę do odrzucenia oferty w trybie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach.

Sąd I instancji nie podzielił stanowiska strony skarżącej, iż - w świetle obowiązujących unormowań prawnych - skarżąca, jako oferent, nie była obowiązana faktycznie posiadać owego sprzętu i aparatury w miejscu udzielania świadczeń (w siedzibie centrum rehabilitacji) na dzień złożenia oferty, lecz dopiero - jak twierdziła skarżąca - na dzień rozpoczęcia udzielania świadczeń objętych konkursem, a więc na dzień [...] stycznia 2012 r. Stwierdził, że oba etapy postępowania prowadzącego do zawarcia umowy ze świadczeniodawcą (postępowanie konkursowe ofert lub rokowania oraz zawarcie umowy z wybranym świadczeniodawcą) są ściśle ze sobą powiązane, tworząc jedno postępowanie mające za cel zawarcie umowy z wybranym świadczeniodawcą. Ścisły związek wspomnianych etapów wyraża się podporządkowaniem treści przyszłej umowy o udzielanie świadczeń zdrowotnych warunkom zgłoszonym w ofercie, których ocena zadecydowała o wyborze danego świadczeniodawcy. Zdaniem Sądu, powyższe oznacza, że wynik postępowania ofertowego rzutuje wprost na ostateczny rezultat, jakim jest zawarcie umowy i oznacza, że nie jest możliwe zawarcie ze świadczeniodawcą, który wygrał konkurs, umowy na innych warunkach, niż podane przez niego w ofercie. Dlatego też błędne jest stanowisko strony skarżącej, która sugeruje, że inne są wymagania stawiane stronie na etapie postępowania ofertowego (na dzień złożenia oferty i ewentualnej kontroli jej prawidłowości oraz prawdziwości złożonych oświadczeń ofertowych), a inne na etapie zawarcia umowy. Przy takim rozumowaniu, wynik postępowania konkursowego nie miałby, poza wskazaniem konkretnego świadczeniodawcy, większego znaczenia dla treści przyszłej umowy, ani też nie gwarantowałby zawarcia umowy. Tymczasem, z przepisu art. 158 ustawy o świadczeniach wynika związanie stron warunkami umowy, które podlegały ocenie przy wyborze oferty. Zatem, to co strona przedstawiła w ofercie (formularzu ofertowym) jest wiążące i będzie przedmiotem umowy zawartej po wygraniu konkursu przez oferenta. Dlatego też informacje przedstawione w ofercie (formularzu ofertowym) muszą być aktualne i prawdziwe i w dacie składania oferty musi być pewne, że zobowiązania przedstawione w ofercie będą możliwe do wykonania i będą wykonane.

Niewątpliwie oświadczenia skarżącej spółki zawarte zarówno w odpowiedziach na pytania w formularzu ofertowym, jak i w załączonym do oferty oświadczeniu oferenta, pozostawały w sprzeczności z ustaleniami kontroli przeprowadzonej przez komisję konkursową w dniu [...] listopada 2011 r. Z całą pewnością nie jest w tej sytuacji trafne stanowisko jakoby konieczne było badanie przez komisję, czy w przyszłości, przy zawieraniu umowy, skarżący oferent będzie miał w swojej dyspozycji stosowny sprzęt i aparaturę medyczną niezbędne do udzielania świadczenia w prowadzonym centrum rehabilitacji.

Zdaniem Sądu, na etapie przystąpienia do ogłoszonego przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ konkursu ofert, skarżąca spółka, jako oferent, miała obowiązek wykazać, że przedmiotowy sprzęt i aparatura medyczna znajduje się w jego dyspozycji – czego strona nie udowodniła ani w toku postępowania konkursowego, ani w późniejszych postępowaniach - administracyjnym oraz sądowym.

Sąd, nie zgodził się również z zarzutem strony skarżącej podniesionym w skardze, jakoby z uwagi na fakt okazania w toku kontroli faktur pro forma, posiadała ona wymagany sprzęt i aparaturę medyczną w miejscu udzielania świadczeń objętych spornym konkursem. Wskazał, że w piśmiennictwie, jak i orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż faktura pro forma pełni wyłącznie funkcję informacyjną. Jest zapowiedzią, że kontrahent wkrótce otrzyma fakturę VAT. Jednocześnie przyjmuje się, że dowodem zawarcia transakcji oraz dowodem księgowym jest dopiero faktura VAT, wskazując jednocześnie, że na podstawie faktur pro forma nie należy dokonywać zapisów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów, ewidencji VAT oraz ewidencji księgowej.

Biorąc powyższe pod uwagę, należało uznać, że okazane w toku kontroli przez skarżącą spółkę faktury pro forma, analizowane dodatkowo w kontekście załączonych na etapie postępowania sądowego "ostatecznych" faktur Vat (faktury Vat załączone do pisma procesowego z dnia [...] marca 2013 r.), nie mogły, zdaniem Sądu, świadczyć o tym, że skarżąca spółka nabyła sporne sprzęty i aparaturę i była w ich prawnym (cywilno-prawnym) posiadaniu jako właściciel owych rzeczy ruchomych. Zdaniem Sądu, brak jest bowiem jakichkolwiek danych zawartych w tych fakturach, jak również towarzyszących im czynnościach obu stron (kontrahentów transakcji dotyczącej owych sprzętów), które mogłyby wskazywać, że doszło do skutecznego zawarcia umowy kupna-sprzedaży w trybie przyjęcia oferty.

W konsekwencji Sąd uznał, że nie można podzielić stanowiska strony skarżącej, iż udzielone przez nią odpowiedzi na pytania zawarte w formularzu ofertowym zawierały prawdziwe informacje. Komisja słusznie przyjęła, że skarżąca spółka nie miała podstaw do udzielenia odpowiedzi na pytania dotyczące statusu posiadania wymaganego sprzętu, które zawarte były w części VIII. 1 formularza ofertowego. W tej sytuacji, jednoznaczne brzmienie odpowiedzi udzielanych przez stronę skarżącą, skutkujące przyznaniem jej określonej liczby punktów, naruszały warunek określony w zarządzeniu Prezesa Funduszu Nr 54/2011/DSOZ, a więc strona nie mogła odpowiedzieć w formularzu, iż "spełnia warunek w dniu złożenia oferty i będzie go spełniać od początku obowiązywania umowy", gdyż - wbrew takiemu zapewnieniu - nie spełniała stosownych warunków (nie posiadała wymaganego sprzętu) w dniu złożenia oferty oraz w dacie przeprowadzonej później kontroli.

W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zarówno komisja konkursowa, jak również organy Funduszu obu instancji, zasadnie przyjęły, że z powodu niespełnienia przez stronę skarżącą warunków wymaganych do zawarcia i realizacji umowy, zaszły podstawy prawne do odrzucenia jej oferty, na podstawie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym, odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje.

Sąd uznał, że błędne jest stanowisko strony związane z zarzutem nieprzeprowadzenia kontroli pozostałych oferentów biorących udział w spornym postępowaniu konkursowym. Tego rodzaju obowiązek nie wynika ani z ustawy o świadczeniach, ani też z § 6 ust. 2 rozporządzenia w sprawie postępowań konkursowych i rokowań. Powołany przepis nie nakłada na komisję obowiązku kontrolowania wszystkich oferentów, a jedynie daje uprawnienie do przeprowadzenia tego rodzaju czynności kontrolnych w stosunku do tych świadczeniodawców, których oferty mogą budzić wątpliwości co do prawdziwości lub prawidłowości danych zawartych w ofercie.

W konkluzji Sąd stwierdził, iż wbrew zarzutom skarżącej spółki, organy obu instancji zgromadziły w sposób należyty materiał dowodowy, odnosząc się w sposób pełny do wszystkich przywołanych przez stronę skarżącą argumentów na okoliczność braku podstaw do rozstrzygnięcia konkursu na niekorzyść skarżącej.

"M." M., T. Sp. j. wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną, zaskarżając go w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie:

I. na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako p.p.s.a.) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 134 ustawy o świadczeniach poprzez nieprzestrzeganie zasad równego traktowania świadczeniobiorców oraz prowadzenia postępowania w sposób nie gwarantujący zachowania uczciwej konkurencji, a wyrażający się w przyjęciu uprzywilejowanej pozycji części świadczeniodawców, którzy dotychczas mieli podpisaną umowę o świadczenie usług z NFZ, a tym samym posiadali wymagany sprzęt medyczny, podczas gdy pozostali oferenci od dnia ogłoszenia konkursu do dnia złożenia oferty mieli zaledwie kilkanaście dni na spełnienie wszystkich wymagań.

II. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, dalej jako p.u.s.a.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na całkowitym braku rozpoznania i dokonania oceny prawnej, a także nieustosunkowaniu się w uzasadnieniu wyroku do zarzutu skarżącego odnośnie niezmiernie krótkiego czasu pomiędzy ogłoszeniem konkursu ([...] października 2011 r.), a dniem składania ofert ([...] listopada 2011 r.)

b) art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 9 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. polegające na oddaleniu, zamiast uwzględnieniu skargi, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji organów administracji obu instancji, pomimo iż nie wyjaśniono jaki zakres odpowiedzi miał oferent składający ofertę w przedmiotowym konkursie, jakie odpowiedzi mógł udzielić, czy oferta miała zamknięty katalog odpowiedzi w formularzach, co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem skarżącemu w uzasadnieniu obu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych, mających wpływ na ustalenie praw i obowiązków skarżącego, będących przedmiotem postępowania administracyjnego.

W uzasadnieniu kasator stwierdził, że w formularzu ofertowym złożonym do konkursu w części V – wykaz zasobów – oferent miał możliwość wskazania jakie urządzenia posiada na dzień złożenia oferty, a jakie będzie posiadał, z możliwością zakreślenia stosownej daty. Spełniając wymagania konkursu wypełniając złożoną ofertę skorzystał z możliwości jaką przewidywał system do składania ofert na świadczenie usług i wskazał na datę na jaką będzie w pełni posiadać urządzenia i sprzęt medyczny.

Podkreślił ponadto, że okoliczność, iż konkurs został ogłoszony w dniu [...] października 2011 r., a oferty należało składać do dnia [...] listopada 2011 r., uniemożliwiała ewentualnym świadczeniodawcom przygotowanie prawidłowych ofert. Kilkanaście dni od daty ogłoszenia konkursu i wymagań jaki musi spełniać świadczeniodawca, uniemożliwiło skompletowanie w tak krótkim czasie odpowiedniego sprzętu medycznego. Decyzje organów nie uwzględniały faktu, iż oferent nie miałby możliwości zakupu – w terminie od ogłoszenia konkursu do dnia złożenia ofert – sprzętu i jego fizycznego posiadania w miejscu prowadzenia działalności. Kasator dopełnił wszelkich możliwych starań aby wymagany sprzęt posiadać na dzień ewentualnego obowiązywania umowy. Sprzęt został zamówiony, dostawca wystawił faktury pro forma. Dlatego też odpowiedzi zawarte w formularzu, w ocenie kasatora, były zgodne z prawdą. Za niesprawiedliwy uznał kasator wymóg posiadania kompletnego sprzętu jeszcze przed ogłoszeniem konkursu ofert, mając na uwadze ilość urządzeń oraz czas realizacji potencjalnych zamówień.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionej podstawie.

Przed odniesieniem się do jej poszczególnych zarzutów przypomnieć należy, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, którego elementy konstrukcyjne i treściowe wyznaczają granice jej rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez podstawy

i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Zasada związania granicami skargi kasacyjnej determinuje zakres kontroli instancyjnej, jaką Naczelny Sąd Administracyjny powinien podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega więc na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz na kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie wskazanym w zarzutach przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach powołanych podstaw kasacyjnych.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), jak

i naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach, uznaje się, że jeśli w skardze kasacyjnej zarzucono zarówno naruszenie prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, w pierwszej kolejności podlegają rozpoznaniu zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego. Dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji jest prawidłowy można przejść do kontroli jego subsumpcji pod zastosowany przepis prawa materialnego.

Za nieusprawiedliwiony należało uznać zarzut naruszenia przepisów postępowania, poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli wyrażające się w wadliwym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, polegające na całkowitym braku rozpoznania i dokonania oceny prawnej, ponadto na nieustosunkowaniu się do zarzutu skarżącej dotyczącego niezmiernie krótkiego czasu pomiędzy ogłoszeniem konkursu a dniem składania ofert, czym naruszono art. 141 § 4 p.p.s.a.

Wadliwość uzasadnienia wyroku może co prawda stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a., jednak zasadniczo w sytuacji, gdy nie zawiera stanowiska odnośnie do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak również, co jest nie mniej istotne, gdy sporządzone jest w sposób uniemożliwiający instancyjną kontrolę zaskarżonego wyroku – vide wyrok NSA z 17 czerwca 2014 r. w sprawie I GSK 166/13 (LEX nr 1484775). Tymczasem uzasadnienie kontrolowanego wyroku zawiera wszystkie wymienione w tym przepisie elementy, w tym obszerną analizę podstawy prawnej rozstrzygnięcia, pozwalające na dokonanie kontroli kasacyjnej. Zasygnalizowane w skardze kasacyjnej nieustosunkowanie się do zarzutu odnośnie krótkiego czasu pomiędzy ogłoszeniem konkursu a dniem składania ofert jest niewystarczające dla uznania tego zarzutu za usprawiedliwiony. Przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a. stanowi o naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie stanowi wystarczającego wykazania wpływu potencjalnej wadliwości na wynik postępowania powtórzenie ustawowego sformułowania, że uchybienie to " miało wpływ na treść wydanego orzeczenia", do czego ograniczył się autor skargi kasacyjnej.

Na marginesie jeszcze tylko można zauważyć, że okres między opublikowaniem ogłoszenia o konkursie był taki sam dla wszystkich potencjalnych oferentów i obowiązek równego traktowania przez Fundusz świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej wyklucza odstąpienie od obligatoryjnych warunków wymienionych w zarządzeniu Prezesa NFZ z 2 września 2010r. nr 53/2010 ( obowiązek posiadania w miejscu udzielania świadczeń określonego sprzętu) tylko w stosunku do niektórych z nich – np. wnioskodawcy. Kwestia zasady równego traktowania potencjalnych oferentów będzie w dalszym ciągu przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego przy ocenie zarzutu naruszenia prawa materialnego.

Nie mógł również zostać uznany za trafny kolejny zarzut naruszenia przepisów postępowania, w którym zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej połączył z zarzutem naruszenia wymienionych przepisów k.p.a., nie wyjaśniając jednak na czym konkretnie polegało naruszenie każdego z tych przepisów, przy czym trzeba zauważyć, że większość wymienionych artykułów należy do tzw. zasad ogólnych postępowania administracyjnego (art. 7, 8, 9 k.p.a.). Skarżąca kasacyjnie zarzucając jednocześnie niewyjaśnienie w uzasadnieniach obu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych – nie wskazała jako naruszonego art. 107 § 3 k.p.a.

Jednakże, mimo dostrzeżonych błędów, mając na względzie treść uchwały Pełnego Składu NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09 (publ. j.w.) Naczelny Sąd Administracyjny dokonał oceny tego zarzutu. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu. Tak uczynił w kontrolowanej sprawie Sąd I instancji, rozpoznając ją co do istoty.

WSA uwzględnił, że komisja konkursowa ma za zadanie ocenę ofert oraz warunków zawartych w ofertach – i na tej właśnie podstawie rozstrzyga konkurs , nie jest natomiast jej zadaniem ustalanie zdarzeń przyszłych, które mogą, ale nie muszą nastąpić. Sąd podkreślił, że niewątpliwie zarówno oświadczenia skarżącej spółki zawarte w odpowiedziach na pytania w formularzu ofertowym, jak i w załączonym do oferty oświadczeniu oferenta pozostawały w sprzeczności z ustaleniami kontroli przeprowadzonej przez komisję konkursową w dniu [...] listopada 2011r. W konsekwencji Sąd uznał, że nie można podzielić stanowiska strony skarżącej, iż udzielone przez nią odpowiedzi na pytania zawarte w formularzu ofertowym zawierały prawdziwe informacje. Komisja słusznie przyjęła, że skarżąca spółka nie miała podstaw do udzielenia odpowiedzi na pytania dotyczące statusu posiadanego sprzętu, które zawarte były w części VIII. 1 formularza ofertowego. W tej sytuacji jednoznaczne brzmienie odpowiedzi udzielanych przez stronę skarżącą, naruszały warunek określony w zarządzeniu Prezesa Funduszu Nr 54/2011/DSOZ, a więc strona nie mogła odpowiedzieć w formularzu, iż "spełnia warunek w dniu złożenia oferty i będzie go spełniać od początku obowiązywania umowy", gdyż wbrew takiemu zapewnieniu – nie spełniała stosownych warunków (nie posiadała wymaganego sprzętu) w dniu złożenia oferty oraz w dacie przeprowadzenia późniejszej kontroli.

Nie ulega więc wątpliwości, że WSA ocenił odpowiedzi udzielone przez stronę w określonych rubrykach – na gruncie możliwych w ramach formularza. To, że skarżąca nie zgadza się z ww. oceną nie oznacza, że Sąd nie zbadał sprawy co do istoty lub, że uczynił przedmiotem badania legalności inną sprawę, niż będąca przedmiotem skargi. Tym bardziej, że strona nie kwestionuje w skardze kasacyjnej stanowiska Sądu I instancji, co do oceny posiadanych przez nią tzw. faktur pro forma na wymagany w konkursie sprzęt. W tym miejscu zauważyć też trzeba, że w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej Spółce zarzucono niezgodne z prawdą wypełnienie właśnie pkt VIII.1 formularza ofertowego, a nie pkt V, który dotyczył wykazu zasobów sprzętowych, i w którym było możliwe ujęcie sprzętu, który oferent będzie posiadał w późniejszym terminie. Zatem nie mogą odnieść skutku prawnego argumenty autora skargi kasacyjnej, że w tej części formularza (pktV) skarżąca wskazała datę w której będzie posiadać "w pełni" urządzenia i sprzęt.

Zarzut naruszenia art. 134 ustawy o świadczeniach wiąże się częściowo z omówionym już zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. i zdaniem autora skargi kasacyjnej wyraża się w przyjęciu uprzywilejowanej pozycji części świadczeniodawców, którzy mieli już podpisaną umowę o świadczenie usług z NFZ, a tym samym posiadali wymagany sprzęt, podczas, gdy pozostali oferenci mieli zaledwie kilkanaście dni na spełnienie wszystkich wymagań.

Na wstępie należy zauważyć, że w art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach prawodawca wprowadził zasadę równego traktowania wszystkich świadczeniodawców. Sposób realizacji tej zasady jest określony w ust. 2, jak również w kolejnych przepisach ustawy o świadczeniach dotyczących zasad prowadzenia postępowania. Wyrazem przyjęcia zasad zapewniających równe traktowanie świadczeniodawców jest określona w art. 146 delegacja do wydania przez Prezesa Funduszu dokumentu określającego kryteria oceny ofert. Zgodnie z art. 146 ust. 1 ustawy o świadczeniach Prezes Funduszu określa przedmiot postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, kryteria oceny ofert oraz warunki wymagane od świadczeniodawców, przy czym stosownie do art. 146 ust. 2 ustawy o świadczeniach Prezes Funduszu przed określeniem przedmiotu postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, kryteriów oceny ofert i warunków wymaganych od świadczeniodawców zasięga opinii właściwych konsultantów krajowych. Natomiast zasada jawności warunków wymaganych od świadczeniodawców i zakaz ich zmiany w toku postępowania wynika z treści art. 147 ustawy o świadczeniach.

Zasada równego traktowania świadczeniodawców przejawia się w stosowaniu takich samych kryteriów do wszystkich świadczeniodawców biorących udział w danym postępowaniu. Naruszeniem omawianej zasady byłoby stosowanie w danym postępowaniu w stosunku do niektórych świadczeniodawców dodatkowych kryteriów, względnie wyłączenie stosowania określonych kryteriów wobec niektórych świadczeniodawców. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie nastąpiła.

W ogłoszonym konkursie o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej – w rodzaju rehabilitacja lecznicza, zakres podstawowy: fizjoterapia ambulatoryjna, na obszarze miast S. i powiatu s. - obowiązywały te same wymagania w stosunku do wszystkich biorących udział w konkursie świadczeniodawców i tożsame kryteria ocen, określone w zarządzeniu Nr 53/2011/ DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 20 września 2010 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju: rehabilitacja lecznicza. Nie dokonano zmian tych warunków w toku postępowania. Skarżąca spółka przystępując do konkursu ofert wiedziała, iż warunkiem skutecznego uczestnictwa w tym konkursie jest posiadanie określonego sprzętu i aparatury medycznej w miejscu wykonywania świadczeń. Skarżąca ani w dacie złożenia oferty, ani w czasie kontroli tego wymogu nie spełniała.

Kwestionując orzeczenie Sądu pierwszej instancji strona skarżąca nie wykazuje, iż w toku postępowania o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej doszło do naruszenia zasad postępowania, lecz zwalcza wymogi stawiane świadczeniodawcom biorącym udział w konkursie ofert, do którego przystąpiła. Tak sformułowane zarzuty pomijają to, że kontroli instancyjnej sprawowanej w jej granicach poddany został wyrok Sądu I instancji oddalający skargę na decyzję administracyjną Prezesa NFZ wniesioną w oparciu o przepis art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Przepis ten stanowi, że świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154 tej ustawy. Przytoczony przepis kreuje nie tylko uprawnienia świadczeniodawców do wnoszenia środków odwoławczych, ale także określa niezbędne przesłanki determinujące wynik postępowań odwoławczych jak i wynik sądowoadministracyjnej kontroli. Dla uznania skuteczności wniesionych środków odwoławczych konieczne jest bowiem najpierw pozytywne ustalenie, iż w przeprowadzonym postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej zostały naruszone zasady tegoż postępowania, po czym ustalenie, że naruszenie to spowodowało uszczerbek w interesie prawnym strony. Ustalenie, iż nie doszło do naruszenia zasad postępowania czyni zbędnym dalsze badanie. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że zastrzeżenia oferentów obejmujące warunki wymagane od świadczeniodawców, określone przez Prezesa NFZ, o ile nie dotyczą naruszenia zasad postępowania nie mogą być uwzględnione (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2009 r., sygn. akt II GSK 748/08, wyrok z 24 lutego 2011r.sygn. akt II GSK 263/10 ). Już tylko z tego powodu zarzuty skargi kasacyjnej uznać należy za nieusprawiedliwione. Podkreślić przy tym należy, że warunki wymagane od świadczeniodawców określone przez Prezesa NFZ, zgodnie z zasadą równego traktowania, były jawne i takie same dla wszystkich oferentów biorących udział w tym konkursie ofert.

O charakterze prawnym " zarządzenia" Prezesa NFZ wydanego w oparciu o art. 146 ust. 1 ustawy o świadczeniach Naczelny Sąd Administracyjny wspomniał już wyżej, stanowisko w tej kwestii jest zresztą ugruntowane w orzecznictwie sądowym ( por. ww. wyrok sygn. akt II GSK 263/10, wyrok z 25 maja 2011r.sygn. akt II GSK 519/10). Brak jest jakichkolwiek argumentów dla przyjęcia tezy, iż dokument określający warunki wymagane od świadczeniodawców biorących udział w określonym konkursie ofert określa prawa lub obowiązki uczestników tego konkursu. Określenie warunków wymaganych od uczestników konkursu nie kreuje praw, czy też obowiązków potencjalnych uczestników tego konkursu, lecz wskazuje (poprzez określenie wymagań) adresatów, którzy mogą wziąć udział w konkursie. Spełnienie przez oferenta i ofertę warunków wymaganych od świadczeniodawców, określonych przez Prezesa Funduszu na podstawie art. 146 ust. 1 pkt 3 ustawy o świadczeniach, jest nakazem ustawowym wynikającym a contrario z art. 149 ust. 1 pkt 7 tej ustawy.

Zakres kontroli sądowoadministracyjnej decyzji wydanej w oparciu o przepis art. 154 ust. 6 ustawy o świadczeniach, co wyżej wspomniano, obejmuje ocenę, czy w toku przeprowadzonego postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej doszło, czy też nie, do naruszenia zasad postępowania. Zasady postępowania określone są zarówno w przepisach ustawy o świadczeniach jak i w dokumentach wydanych w oparciu o art. 146 ust. 1 tej ustawy. Kwestionowanie zasad prowadzenia postępowania w trybie określonym w art. 154 ustawy o świadczeniach jest nieuprawnione, dlatego też bezzasadne jest zarzucenie Sądowi pierwszej instancji, że dokonał błędnej wykładni i zastosowania art. 134 ustawy o świadczeniach w sposób określony w skardze kasacyjnej.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.