Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 442/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2012-09-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 1)
journal: Dz.U. 2004 nr 121 poz 1266
law: Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - tekst jedn.
article: § 46 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Serafin-Kosowska Sędziowie SO del. Jarosław Szaro /spr./ WSA Kazimierz Włoch Protokolant ref. st. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 września 2012 r. sprawy ze skargi F. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości i rolnym za 2012 rok - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] lutego 2012r., nr [...] ustalającą F.Z. łączne zobowiązanie pieniężne w podatku rolnym i podatku od nieruchomości za 2012r. w kwocie 18.581,00 zł.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. art. 13 § 1 pkt 3 i art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz art. 1, art. 3 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 6a ust. 5 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.), art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.).

Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że Wójt Gminy Z. ustalił F.Z. i Z.O. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku rolnym i podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 18.581,00 zł. na podstawie danych z wypisu z ewidencji gruntów oraz stawek podatkowych określonych w uchwale Rady Gminy Z. z dnia [...] listopada 2011r., Nr [...] w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od nieruchomości oraz uchwały Rady Gminy Z. z dnia [...] listopada 2011 r., Nr [...] w sprawie obniżenia średniej ceny skupu żyta dla celów obliczenia podatku rolnego.

Z powyższymi ustaleniami jak i dokonanymi na ich podstawie wyliczeniami nie zgodził się F.Z. . W odwołaniu od decyzji organu I instancji przedstawił własne wyliczenia dla określenia wysokości podatku, według których podatek rolny powinien zostać ograniczony do gruntów rolnych o powierzchni 2,60 ha a nie, jak jest w decyzji 3,4478 ha. Różnica 0,8478 ha dotyczyła gruntów przeznaczonych do zalesienia. Jak wskazał dalej, w 2011r. zgłoszono wniosek o uznanie rekultywacji gruntów na działce nr 652 w P. za zakończoną, a przewidywany termin odbioru robót miał nastąpić do końca II kwartału 2012 r. W związku z powyższym wniósł o niedochodzenie egzekucyjnie zobowiązań, gdyż po odbiorze zostanie zmieniony wykaz w Starostwie Powiatowym w S. W odwołaniu poruszył również kwestię przeprowadzanego w 2003r. odbioru rekultywacji oraz nawożenia śmieci na przedmiotową działkę.

Powyższa argumentacja w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. pozostawała bez wpływu na wynik sprawy, który w ocenie tegoż organ był prawidłowy.

Powołując się na obowiązujące w tym zakresie przepisy jak również orzecznictwo, organ odwoławczy wskazał, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych, wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych (w tym podatkowych) i w przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z tejże ewidencji. Dane z ewidencji gruntów i budynków mają bowiem walor dokumentu urzędowego, o jakim mowa w art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej, a zatem stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Oznacza to, że organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do wielkości gruntu i jego klasyfikacji. Organy podatkowe nie są również podmiotem legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji, ani też nie są uprawnione do zmiany tych danych z urzędu, nie mogą również weryfikować poprawności dokonanej klasyfikacji gruntów (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 kwietnia 2009r., I SA/Sz 739/08, LEX nr 511280; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 6 stycznia 2009r., I SA/Gd 736/08, LEX nr 483130; wyrok NSA w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2008r., IIFSK 372/07, LEXnr 490966).

Tymczasem z zalegającego w aktach sprawy aktualnego wypisu z rejestru ewidencji gruntów wynikało, że F.Z. i Z.Z. (wcześniej Z.O.) są użytkownikami wieczystymi gruntu Skarbu Państwa, położonego w jednostce ewidencyjnej Z. obręb P., oznaczonego jako działki nr: [...] o pow.6,2775 ha, 661 o pow. 6,5282 ha i [...] o pow. 0,4766 ha.

Wezwani przez organ podatkowy, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., do złożenia informacji o gruntach oraz informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, takich informacji nie udzielili, wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego prawidłowo ustalono podatek na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nie znalazło również podstaw do kwestionowania kwoty podatku rolnego, która została prawidłowo wyliczona na podstawie iloczynu powierzchni gruntów przeliczeniowych i równowartości pieniężnej 2,5 q żyta, obliczonej według średniej ceny skupu żyta za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy (obniżonej uchwałą Rady Gminy Z. Nr XIII/81/2011 z dnia 9 listopada 2011 r. z kwoty 74,18 zł za 1 q na 58,00 zł za q. Taki sposób ustalenia, jak wskazał organ odwoławczy, jest zgodny z dyspozycją art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym.

Również prawidłowe w ocenie organu odwoławczego okazały się wyliczenia dotyczące podatku od nieruchomości od gruntów innych niż użytki rolne, sklasyfikowanych w ewidencji gruntów jako grunty kopalniane (K) o pow. 3,1612 ha oraz inne tereny zabudowane (Bi) o pow. 1,8317 ha. Ustalona zaskarżoną decyzją kwota podatku od nieruchomości, stanowi iloczyn powierzchni gruntów pozostałych i stawki podatkowej, przewidzianej dla gruntów pozostałych w Uchwale Nr XIII/82/2011 Rady Gminy Z. z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Podkarpackiego z 2011r. Nr 184, poz. 2767). Zgodnie z § 1 ust. 1 lit. c) ww.

Odnosząc się do podnoszonego przez F.Z. zarzutu dotyczącego zmiany użytków gruntowych w związku z rekultywacją, organ odwoławczy wskazał, że złożenie wniosku o uznanie rekultywacji gruntów na działce nr [...] za zakończoną nie ma żadnych skutków prawno podatkowych. Dopiero decyzja właściwego organu o zakończeniu rekultywacji mogłaby stanowić podstawę do przyjęcia innych klas i rodzajów użytków gruntowych niż wynikające obecnie z ewidencji.

W takim stanie rzeczy, jak podkreślił organ II instancji, dla ustalenia stanu faktycznego sprawy, przesądzające są zapisy ewidencji gruntów, potwierdzające z kolei prawidłowość danych przyjętych przy ustalaniu podatku przez organ pierwszej instancji.

Niezadowolony z takiego rozstrzygnięcia F.Z. złożył do tutejszego Sądu skargę. W skardze jak również piśmie stanowiącym jej uzupełnienie zarzucił, że zobowiązanie nie zostało naliczone prawidłowo, a odpowiedzialność za niezakończenie procesu rekultywacji ponosi zarówno Wójt Gminy Z. jak również Starostwo Powiatowe w S.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które były podstawą wydania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

Zarówno organ I instancji, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze słusznie uznały, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie mieć będą przepisy o podatku od nieruchomości, nie zaś podatku rolnym.

Nie są kwestionowane w sprawie dane wynikające z ewidencji gruntów i nieruchomości wynikające z wypisów z rejestru gruntów sporządzonego na dzień 01.03.2012 r. odnośnie działki [...] o łącznej powierzchni 6.2775ha położonej w obrębie ewidencyjnym P.. Z danych tych wynika, że część tej działki o powierzchni 3,1612 jest wykorzystywana jako użytki kopalne. Pozostała część działki posiada wykorzystanie jako rola, łąka, pastwisko lub jest nieużytkiem. Działka objęta jest księgą wieczystą [...].

Odnośnie zaś działki [...] o powierzchni 6.5282 cześć działki o powierzchni 1.8317 posiada oznaczenie Bi co oznacza inne tereny zabudowane. Działka objęta jest księgą wieczystą [...].

Zgodnie z uchwała nr XII/82/2011 Rady Gminy Z. z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od nieruchomości stawka od gruntów pozostałych, a więc innych niż przeznaczonych pod działalność gospodarczą oaz znajdujących się pod jeziorami, zbiornikami wodnymi retencyjnymi i elektrowniami wodnymi wynosi 0,36 złotego za metr kwadratowy.

Stawka ta jest odpowiednia dla gruntów o opisanym powyżej przeznaczeniu.

Grunty o takiej klasyfikacji podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Przepis art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz.U. z 2012 nr 193 poz. 1287 ) w art. 21 ust.1 stanowi, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę do wymiaru podatków i świadczeń. Przepis ten należy rozumieć tak ,że trakcie postępowania podatkowego o ustalenie wysokości podatku od nieruchomości organ musi oprzeć się na danych wynikających z ewidencji gruntów w zakresie powierzchni działki i jej przeznaczenia ( por. wyrok NSA z 14.09.2011; II FSK 533/10 , wyrok NSA z dnia 11.05.2011 r.; II FSK 259/10, wyrok NSA z dnia 25.11.2010; IIFSK 1291/09czy też wyroki WSA w Rzeszowie z dnia 10.11.2011r.; SA/Rz 574/11, czy z dnia 12.05.2011 r. I SA/Rz 147/11 , czy np. WSA w Gdańsku z 25.01.2011 I SA/Gd 1166/10 – wszystkie orzeczenia w bazie www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Fakt związania organów podatkowych danymi zawartymi w ewidencji gruntów i nieruchomości nie jest kwestionowany w orzecznictwie sądów administracyjnych.

Poza zupełnie wyjątkowymi sytuacjami dane te stanowią podstawę do dokonywania ustaleń w zakresie wielkości powierzchni i przeznaczenia gruntów podlegających opodatkowaniu.

W przedmiotowej sprawie organy podatkowe oparły swoje decyzje na danych zawartych w ewidencji, a zatem nie naruszyły dyspozycji art. 21 ustawy prawo geologiczne i kartograficzne.

W sprawie zastosowanie mieć będzie ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004 r., nr 121, poz. 1266 z zm.). Określa ona zasady ochrony gruntów rolnych i leśnych, wyłączanie ich z produkcji rolnej, jak również tryb postępowania oraz zasady rekultywacji terenów rolnych i leśnych zdewastowanych na skutek prowadzenia na nich pozarolniczej działalności gospodarczej.

Ustawa ta wskazuje ,że gruntem rolnym jest grunt figurujący w ewidencji gruntów jako rolny.( art. 2 ust. 1 pkt 1).

Ustawa definiuje przy tym, że przez rekultywację gruntów - rozumie się nadanie lub przywrócenie gruntom zdegradowanym albo zdewastowanym wartości użytkowych lub przyrodniczych przez właściwe ukształtowanie rzeźby terenu, poprawienie właściwości fizycznych i chemicznych, uregulowanie stosunków wodnych, odtworzenie gleb, umocnienie skarp oraz odbudowanie lub zbudowanie niezbędnych dróg.

Przewiduje ona na tym etapie uprawnienia dla starosty, który określa w drodze decyzji:

1) stopień ograniczenia lub utraty wartości użytkowej gruntów, ustalony na podstawie opinii, o których mowa w art. 28 ust. 5;

2) osobę obowiązaną do rekultywacji gruntów;

3) kierunek i termin wykonania rekultywacji gruntów;

4) uznanie rekultywacji gruntów za zakończoną.

Zwłaszcza to ostatnie rozstrzygnięcie, a więc decyzja o uznaniu rekultywacji za zakończoną będzie miała istotne znaczenie w niniejszej sprawie. Uprawomocnienie się decyzji o zakończeniu rekultywacji umożliwi dokonanie zmiany w ewidencji gruntów w zakresie przeznaczenia gruntów, co obecnie jest kwestionowane przez podatnika.

Jak wynika z dokumentacji przedłożonej przez skarżącego Wójt Gminy Z. pozytywnie zaopiniował rekultywację części terenów na których prowadzona była działalność w zakresie pozyskiwania kopalin uznając, że jedynie na części działki [...] istnieje konieczność dalszej rekultywacji z uwagi na konieczność umocnienia i zabezpieczenia skarpy właśnie, a więc dokonania czynności, o której mowa wprost w ustawie.

Przeprowadzenie postępowania w zakresie rekultywacji gruntów jest postępowaniem szczególnym, przewidzianym przez ustawę sposobem zmiany przeznaczenia gruntu i uznania go ponownie za grunt rolny. Ten wyjątkowy tryb nie może być zastąpiony żadnym innym postępowaniem. Tylko w jego toku może dojść do wydania decyzji ustalającej, że teren został zrekultywowany, a zatem możliwe jest uznanie go za grunt rolny poprzez wpisanie do ewidencji gruntów takiego właśnie przeznaczenia. Należy wskazać, że ustawa wskazuje jako właściwy do wydania takiego rozstrzygnięcia inny organ niż występujący w niniejszej sprawie organ podatkowy. Właściwym jest bowiem starosta, podczas gdy organem podatkowym jest wójt gminy. Dlatego też w ocenie Sądu Administracyjnego organ podatkowy nie był uprawniony do dokonania ustaleń w zakresie przeznaczenia gruntu i np.: uznania go za rolny, a tym samym do wymierzenia podatku rolnego za przedmiotowa część działki zamiast podatku od nieruchomości. Do wydania decyzji umożliwiającej taka zmianę właściwy jest tylko i wyłącznie starosta po zasięgnięciu opinii właściwego organu np.: urząd górniczy lub wójt ( w tym przypadku).

Wydanie takiej decyzji umożliwi dokonanie zmiany w ewidencji gruntów i budynków gdyż z mocy § 46 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. nr 38, poz. 454 ze zm.) podstawą do dokonania takich zmian z urzędu są zmiany wynikające z:

1) prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych,

2) opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych,

3) dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,

4) ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów.

Szerzej ujęte są uprawnienia strony do żądania dokonania zmian w ewidencji, jednak strona musi wykazać, w tym przypadku stosowaną aktywność, której w przedmiotowej sprawie nie wykazała.

Reasumując powyższe rozważania należy wskazać, że dopiero wydanie stosownej decyzji starosty o zakończeniu rekultywacji terenu umożliwi wpisanie go do ewidencji gruntów jako gruntu rolnego, co będzie miało istotne znaczenia dla obowiązku podatkowego skarżącego. Nie może się on przy tym powoływać na treść art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stanowiącego, że jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie, ponieważ dotyczył on będzie tylko takich sytuacji gdy zmiana przeznaczenia wykorzystania gruntu zostanie wpisana do ewidencji gruntu i od tego wpisu będzie można naliczać podatek rolny zamiast podatek od nieruchomości. Takiej wykładni przepisu należy dokonać z uwzględnieniem treści art. 21 ust.1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne. Skoro bowiem ewidencja jest podstawą do określania przeznaczenia gruntu, to o zaistnieniu zmiany przeznaczania gruntu można dowodzić jedynie wtedy, gdy dojdzie do zmiany w ewidencji dotyczącego tego właśnie przeznaczenia. W przepisie tym brak jest tej przesłanki, jednak jest to usprawiedliwione tym, że okoliczności mogące mieć znaczenie dla zmiany sposobu wykorzystania przedmiotu opodatkowania mogą polegać na zmianach nie wpisywanych do ewidencji np. zakończeniu prowadzenia działalności gospodarczej.

Z uwagi na przewidziany przez ustaw szczególny tryb postępowania przy prowadzeniu rekultywacji nie jest możliwe ocenianie jej jako zakończonej w postępowaniu podatkowym. Takie ustalenie przekracza uprawnienia organów podatkowych określone art.194 § 3 Ordynacji podatkowej, a zwłaszcza organy te nie mogą zastąpić decyzji starosty w tym zakresie.

Dlatego też nie można było w niniejszym postępowaniu uznać rekultywacji za zakończoną, a tym samym uznać ,że grunty mają charakter rolny.

W tej części rozważań wskazać przy tym należy, że organ podatkowy nie zastosował stawki podatku stosowanej przy wymiarze podatku jeżeli przedmiot opodatkowania związany jest z działalnością gospodarczą, a więc kwestia zakończenia prowadzenia przez skarżącego takiej działalności jest w niniejszej sprawie bez znaczenia.

Na wymiar podatku wpływ miała też część opodatkowanego terenu określonego w ewidencji jako inne tereny zabudowane. Stawka podatku od nieruchomości jest tym zakresie taka sama, jak w części dotyczącej gruntów kopalnych. Podatnik nie podał żadnych okoliczności mogących wskazywać, że posługiwanie się w tym zakresie ewidencją podatkową przez organa naruszało prawo i doprowadziło w swej konsekwencji do wydania decyzji z nim sprzecznej. Dane z ewidencji gruntów stanowią w tej części wystarczającą i jedyną podstawę do określenia powierzchni i przeznaczenia gruntu i wydania na tej podstawie decyzji ustalającej zobowiązania podatkowe w podatku od nieruchomości w tej części.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił myśl art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).