Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 924/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 102 par. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: par. 12 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 50 poz 449
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postepownaiu egzekucyjnym  w administracji
article: art. 130 a
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 stycznia 2007r. sygn. akt I SA/Wr 857/06 w sprawie ze skargi R. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów z tytułu przechowywania ruchomości podlegającej likwidacji oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

I OSK 924/07

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 25 stycznia 2007 r., na skutek skargi R. W., uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia kosztów z tytułu przechowania ruchomości podlegającej likwidacji.

W uzasadnieniu wyroku przedstawiono następujący stan faktyczny sprawy.

Na parkingu strzeżonym należącym do R. W. w 2003 r. funkcjonariusze Komendy Miejskiej Policji w W. umieścili samochód osobowy [...] o nr rej. [...], usunięty z drogi w trybie art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Właściciel pojazdu, jak wynika z akt sprawy, powiadomiony o okolicznościach prawnych związanych z usunięciem pojazdu, nie dokonał odbioru samochodu w terminie sześciu miesięcy od jego usunięcia w związku z czym Naczelnik Urzędu Skarbowego W. – P. P. postanowieniem z dnia [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa i zakończył je wydaniem decyzji w dniu [...] Wskazany samochód został sprzedany w drodze licytacji.

Następnie, R. W. wystąpił do organu o zapłatę wynagrodzenia za parkowanie pojazdu w kwocie 274,50 zł wskazując w treści wystawionej faktury, że parkowanie obejmuje okres od dnia 21 października 2004 r. do dnia 22 grudnia 2004 r. Żądana kwota została wnioskodawcy zapłacona. Niemniej jednak, pismem z dnia 17 października 2005 r., R. W. zgłosił żądanie obejmujące domaganie się wypłaty wynagrodzenia w wysokości [...] zł. Jako argument swego żądania wskazał przechowywanie przedmiotowego pojazdu w okresie od dnia 7 września 2003 r. do dnia 21 października 2004 r.

Naczelnik Urzędu Skarbowego W. – Ś., postanowieniem z dnia [...] ustalił dla R. W. łączną kwotę wynagrodzenia w wysokości 274,50 zł stanowiącą równowartość kosztów związanych z przechowywaniem zabezpieczonego samochodu na parkingu wnioskodawcy w okresie od dnia 21 października 2004 r. do 22 grudnia 2004 r., odmówił zaś przyznania pozostałej kwoty objętej wnioskiem. W uzasadnieniu organ wskazał, że koszty przechowania rzeczy, które wystąpiły do czasu przekazania akt, pozwalających na wszczęcie procedury likwidacyjnej winny obciążyć organy decydujące o przechowaniu. Natomiast organy likwidacyjne zobowiązane są do pokrywania wydatków od dnia otrzymania dokumentów pozwalających na prowadzenie postępowania likwidacyjnego. Wobec tego, że Naczelnik Urzędu Skarbowego dokumenty umożliwiające uruchomienie postępowania likwidacyjnego samochodu otrzymał z Komendy Miejskiej Policji w dniu 21 października 2004 r. zobowiązany był do wypłaty wynagrodzenia obejmującego okres od tego dnia do dnia 22 grudnia 2004 r.

W złożonym od tego postanowienia zażaleniu R. W. podniósł, iż to organ likwidacyjny ponosi finansową odpowiedzialność za cały okres parkowania samochodu, a nie tylko za okres, od kiedy otrzymał dokumentację likwidacyjną w następstwie przejęcia rzeczy na własność Skarbu Państwa.

Dyrektor Izby Skarbowej w W., postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że organ likwidacyjny zobowiązany jest do pokrywania wydatków związanych z parkowaniem pojazdów, które przeszły na własność Skarbu Państwa wyłącznie od dnia, w którym jednostka prowadząca parking powiadomiła ten organ o nieodebraniu w wyznaczonym terminie pojazdu z parkingu lub od dnia otrzymania dokumentów pozwalających na prowadzenie postępowania likwidacyjnego. Z żadnego przepisu prawa nie wynika, aby organ likwidacyjny zobowiązany był do uiszczenia opłat związanych z parkowaniem, a należnych za okres przed wymienionymi zdarzeniami.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, R. W. zarzucił organowi naruszenie przepisów § 7 i § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów w związku z § 12 rozporządzenia Rady Ministrów z 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie wniesionej skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 stycznia 2007r. zauważył, że stosownie do treści art. 130 a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd usunięty we wskazanym trybie i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się go i przechodzi na rzecz Skarbu Państwa.

Tryb postępowania w zakresie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa uregulowany został w przepisach rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 134, poz. 1133). Według § 7 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia, w przypadku nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie określonym w art. 130 a ust. 10 ustawy jednostka prowadząca parking strzeżony powiadamia o tym właściwy miejscowo urząd skarbowy oraz podmiot, który wydał dyspozycje usunięcia pojazdu. Na podstawie § 8 ust. 1 rozporządzenia, o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa orzeka naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego. Dozorca obowiązany jest, stosownie do treści art. 102 § 1 ustawy egzekucyjnej, przechowywać zajętą ruchomość z taką starannością, aby nie straciła ona na wartości, oraz wydać ją na wezwanie organu egzekucyjnego lub poborcy skarbowego. Stosownie natomiast do § 2 organ egzekucyjny przyznaje, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór, chyba że dozorcą jest jedna z osób wymienionych w art. 101 § 1 ustawy egzekucyjnej.

W tych okolicznościach, Sąd I instancji nie podzielił stanowiska organów administracji co do tego, że przechowawcy należy się wynagrodzenie jedynie za część okresu przechowania, czyli za okres następujący po tym, jak organy otrzymały dokumentację umożliwiającą podjęcie orzeczenia o nabyciu własności samochodu przez Skarb Państwa i wdrożenie następnie procedury likwidacyjnej.

Wynagrodzenie, jak argumentował Wojewódzki Sąd Administracyjny, stanowi ekwiwalent za świadczenie dozorcy mające charakter świadczenia ciągłego, polegającego na przechowaniu rzeczy. Jednostka prowadząca parking zasadniczo przechowuje rzecz już od dnia, w którym usunięty z drogi samochód został jej powierzony. Nie ma znaczenia dla kwestii analizowanej w niniejszej sprawie, że dyspozycję usunięcia pojazdu wydała jednostka Policji. Należy zauważyć, że w odniesieniu do przypadków usunięcia pojazdu w trybie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie da się wyodrębnić takiego momentu, z którym można by utożsamić oddanie pod dozór ruchomości przez orzekający organ administracyjny, bądź organ wykonawczy. Organy te prowadzą postępowania już w warunkach przechowywania rzeczy przez przechowawcę. Nie ma zatem podstaw, jak wywodził dalej Sąd I instancji, do ograniczenia skarżącemu wynagrodzenia. Z przytoczonej powyżej regulacji wyraźnie bowiem wynika, że orzeczenie o wynagrodzeniu przechowawcy podejmuje organ likwidacyjny i to on jest zobligowany do określenia wynagrodzenia za cały okres przechowania. Co prawda art. 102 ustawy egzekucyjnej nie podaje miernika, według którego należałoby ustalić wysokość wynagrodzenia dozorcy, niewątpliwie jednak wynagrodzenie to powinno uwzględniać sposób wywiązania się dozorcy z jego obowiązków, zdeterminowanych celem dozoru.

Kluczowe znaczenie, dla każdego postępowania, ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest prawidłowe ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania. Przypomnieć w związku z tym trzeba, że zgodnie z treścią art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Zasady ogólne postępowania podatkowego są integralną częścią przepisów regulujących procedurę podatkową i są dla organu podatkowego wiążące na równi z innymi przepisami tej procedury. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu, art. 122 Ordynacji podatkowej (dawniej art. 7 K.p.a.) jest nie tylko zasadą dotyczącą sposobu prowadzenia postępowania, lecz w równym stopniu wskazówką interpretacyjną prawa materialnego, na co wskazuje zwrot zobowiązujący do "załatwienia sprawy" zgodnie z tą zasadą. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, stan faktyczny sprawy nie został należycie wyjaśniony. Organy w ponownym postępowaniu powinny przede wszystkim ustalić, jak argumentował Sąd, w jakim zakresie R. W. wykonywał obowiązki dozorcy i czy dołożył w tym zakresie należytej staranności.

Skargę kasacyjną od tego wyroku złożył organ, w której zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego.

Naruszenia prawa procesowego upatrywał w naruszeniu:

1. art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz U nr 153 poz. 1269) poprzez wadliwe wykonanie kontroli decyzji pod względem jej zgodności z prawem, co doprowadziło do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji zgodnej z prawem w związku z art. 133 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez wydanie wyroku niezgodnie z przedstawionymi aktami sprawy, tj. nieuwzględnienie całego materiału zgromadzonego w sprawie przez organy prowadzące postępowanie,

2. przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, iż organy administracyjne prowadzące postępowanie naruszyły normy postępowania dowodowego zawarte w przepisie art. 7 kpa poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, gdy w rzeczywistości organy administracji przeprowadziły przedmiotowe postępowanie zgodnie z normami wyrażonymi we wskazanym wyżej przepisie postępowania administracyjnego, a wskazane w wyroku okoliczności, które w ocenie Sądu nie zostały udowodnione nie mają znaczenia dla wydanego w sprawie rozstrzygnięcia,

3. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, że zaskarżone postanowienie musi być uchylone zgodnie z art. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c albowiem, zdaniem Sądu, organy orzekające w sprawie dokonały wadliwej interpretacji przepisów art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W ocenie pełnomocnika organu, organ likwidacyjny był zobowiązany do pokrycia kosztów przechowywania samochodu od momentu przekazania mu przez Policję dokumentacji dotyczącej zabezpieczonego samochodu,

4. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, że zaskarżone postanowienie musi być uchylone zgodnie z art. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c albowiem zdaniem Sądu organy administracyjne dokonały błędnej interpretacji art. 100 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i przyjęły, iż wydanie przez jednostkę Policji dyspozycji usunięcia pojazdów pozostaje bez znaczenia dla oddania pojazdu pod dozór w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podczas gdy z przepisu art. 100 § 1 ustawy jednoznacznie wynika, iż to poborca skarbowy oddaje zajętą ruchomość pod dozór,

5. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 6 kpa w związku z 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez zastosowanie innych kryteriów kontroli decyzji administracyjnej niż kryterium legalności, a tym samym wykroczenie poza zakres sprawy administracyjnej,

6. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 141 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez błędne uzasadnienie polegające na wadliwej ocenie zebranego materiału dowodowego oraz brak wskazania co do dalszego prowadzenia postępowania.

W ocenie organu, Wojewódzki Sąd Administracyjny wydając zaskarżony wyrok naruszył art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz § 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym ponieważ przyjął, iż organ likwidacyjny zobowiązany był do pokrycia kosztów przechowywania samochodu za okres wcześniejszy niż od dnia przekazania mu przez organ Policji dokumentacji dotyczącej zabezpieczonego samochodu. Z przepisu art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, iż organ egzekucyjny (likwidacyjny) przyznaje na żądanie dozorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Natomiast stosownie do treści § 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wydatki związane z przechowywaniem lub sprzedażą ruchomości niestanowiących własności Skarbu Państwa pokrywa się z kwot uzyskanych ze sprzedaży tych nieruchomości. W myśl ust. 2 powołanego przepisu przedmiotowe wydatki w części przekraczającej kwotę uzyskaną ze sprzedaży, pokrywa się z budżetu państwa. Pojazdy, o których stanowi art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym nie mieszczą się w kategorii przedmiotów niestanowiących własności Skarbu Państwa, jeżeli podlegają likwidacji na podstawie przepisów prawa karnego lub celnego oraz przepisów o rzeczach znalezionych oraz likwidacji niepojętych depozytów i nieodebranych rzeczy. Sąd, w ocenie pełnomocnika organu, naruszył przepis art. 100 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ponieważ przyjął, iż wydanie przez jednostkę Policji dyspozycji usunięcia pojazdu pozostaje bez znaczenia dla oddania pojazdu pod dozór w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na uwzględnienie zasługuje również okoliczność, iż art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym stanowi, iż pojazd usunięty i nieodebrany przez osobę uprawnioną w terminie sześciu miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się, a przejście pojazdu następuje z mocy ustawy. Należy przez to rozumieć, iż do tego dnia pojazd jest nadal własnością właściciela pojazdu, który może go odebrać. Oddanie pojazdu na przechowywanie przez jednostkę Policji jest oddaniem pod dozór w rozumieniu art. 100 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W związku z tym, brak jest podstaw prawnych do przyjęcia, jak argumentował dalej pełnomocnik organu, że organ likwidacyjny był zobowiązany do pokrycia kosztów przechowywania samochodu za okres wcześniejszy. Na zakończenie pełnomocnik organu podkreślił jeszcze, iż pełnomocnik skarżącego podnosił żądanie zapłaty za parkowane przedmiotowego samochodu jedynie za okres od dnia 7 września 2003 r. do dnia 21 października 2004 r. Organy orzekające o tym żądaniu rozpatrywały więc jedynie okres sporny wskazany przez pełnomocnika skarżącego, a to oznacza, że nie można mówić o naruszeniu zasad postępowania dowodowego wynikających z kodeksu postępowania administracyjnego.

Skarżący w odpowiedzi na skargę kasacyjną organu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zarzuty postawione w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej P.p.s.a., tj. naruszenie wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania należy uznać za nieuzasadnione.

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Takiej właśnie kontroli, w oparciu o kryterium legalności, dokonał Wojewódzki Sąd Administracyjny. Jak wynika bowiem z pisemnych motywów zaskarżonego wyroku kontrola ta obejmowała zarówno ocenę prawidłowości zastosowania przez organ administracji norm materialnoprawnych stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia, jak również przepisów postępowania dotyczących postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzygał przy tym na podstawie przedstawionych akt sprawy (art. 133 § 1 P.p.s.a.), dysponował więc pełnym materiałem dowodowym zgromadzonym w postępowaniu administracyjnym, orzekał również w całokształcie przedmiotowej sprawy w jej granicach (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Nie znajdują więc uzasadnienia zarzuty wnoszącego skargę kasacyjną naruszenia wymienionych przepisów ustrojowych i normujących postępowanie przed sądami administracyjnymi. Z kolei zarzut naruszenia art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego jest o tyle chybiony, że Sąd pierwszej instancji nie stosował tego przepisu i to nawet pośrednio, nie mógł zatem dopuścić się jego naruszenia. Jak trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 712/06, skuteczność zarzutu realizowanego w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. uzależniona jest od wykazania, że doszło do naruszenia przepisów postępowania sądowego, nie zaś postępowania administracyjnego, a następnie że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pozbawiony usprawiedliwionych podstaw okazał się zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów art. 102 § 2 ustawy z dnia

17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) oraz § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449). Pierwszy z wymienionych przepisów stanowi, że na żądanie dozorcy organ egzekucyjny przyzna zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Z kolei powołane przepisy rozporządzenia regulują kwestię pokrywania wydatków związanych z przechowywaniem lub sprzedażą ruchomości nie stanowiących własności Skarbu Państwa. Wydatki te zasadniczo pokrywane są z kwot uzyskanych ze sprzedaży ruchomości, a w części przekraczającej tę kwotę – z budżetu państwa. Wnoszący skargę kasacyjną nie kwestionuje, że Skarb Państwa – co do zasady – ponosi koszty związane ze sprawowaniem dozoru za pojazd usunięty z drogi, podważa natomiast termin, od którego Skarb Państwa winien te koszty ponosić.

Dokonując oceny zasadności zgłoszonych zarzutów w pierwszej kolejności należy odwołać się do regulacji prawnej normującej zagadnienie usuwania pojazdu z drogi, co dostrzega Sąd pierwszej instancji, a przemilcza autor skargi kasacyjnej, tj. przepisów art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.). Pojazd jest usuwany z drogi lub może być usunięty z drogi na koszt właściciela w przypadkach określonych w ust. 1 i 2. Pojazd usunięty z drogi w tym trybie umieszczany jest na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie (ust. 5c). Nieodebranie zaś tego pojazdu przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucenie pojazdu z zamiarem wyzbycia się.

W takiej sytuacji pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy (ust. 10). Wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 130a ust. 11 ustawy - Prawo o ruchu drogowym przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 134, poz. 1133 ze zm.), obowiązującego w dacie orzekania przez organy, stanowiły, że w przypadku nieodebrania w terminie pojazdu z parkingu jednostka prowadząca parking strzeżony powiadamia o tym, nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu terminu, właściwy miejscowo urząd skarbowy oraz podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu (§ 7 ust. 2), a o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa pojazdu orzeka naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego (§ 8 ust. 1).

Z przedstawionej regulacji prawnej płynie wniosek, że po pierwsze - pojazd usunięty z drogi i nieodebrany staje się własnością Skarbu Państwa w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia z mocy samego prawa. Po drugie zaś - decyzja właściwego urzędu skarbowego o stwierdzeniu nabycia z tą chwilą własności pojazdu nie ma charakteru konstytutywnego, lecz wyłącznie deklaratoryjny, skoro potwierdza tylko to, co nastąpiło z mocy prawa.

Zatem początkowym terminem ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów związanych ze sprawowaniem dozoru za pojazd winna być data, w której upłynął

6-miesięczny termin, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Od tej bowiem chwili Skarb Państwa staje się właścicielem pojazdu i wchodzi w prawa i obowiązki dotychczasowego właściciela. Wbrew więc odmiennym twierdzeniom autora skargi kasacyjnej dla ustalenia początkowego terminu, od którego Skarb Państwa ponosi koszty za sprawowanie dozoru nie ma żadnego znaczenia moment, w którym urząd skarbowy otrzymał dokumenty umożliwiające wszczęcie postępowania w przedmiocie wydania decyzji o stwierdzeniu przejścia na Skarb Państwa własności pojazdu. Z żadnego przepisu prawa, przede wszystkim zaś z treści § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na który powołuje się wnoszący skargę kasacyjną, nie można wywieść, iż termin ten należy liczyć dopiero od dnia przekazania właściwemu urzędowi skarbowemu pełnej dokumentacji związanej z usunięciem pojazdu z drogi i umieszczeniem go na parkingu strzeżonym. Przepisy powołanego rozporządzenia określają jedynie z jakich źródeł pokrywa się wydatki związane z przechowywaniem rzeczy niestanowiących własności Skarbu Państwa. Bez względu więc na datę przekazania tej dokumentacji urzędowi skarbowemu, czy nawet na datę wydania decyzji stwierdzenie nabycia własności pojazdu przez Skarb Państwa następuje z upływem 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu z drogi. Dodatkowo stwierdzić przyjdzie, że błędne jest odwoływanie się autora skargi kasacyjnej na poparcie swych twierdzeń do tych poglądów, w świetle których jeżeli przedsiębiorca prowadzący parking strzeżony na zlecenie Policji umieszcza na parkingu pojazdy usunięte z drogi, to należy domniemywać, że łączy go z Policją umowa przechowania. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt III CZP 47/07 – Lex nr 270447 stosunek prawny, którego przedmiotem jest przechowywanie na parkingu usuniętych z drogi pojazdów jest typowym stosunkiem administracyjnoprawnym, powstałym na skutek władczych działań organów administracji. W wyniku nieodebrania pojazdu przez uprawnioną osobę w ustawowym terminie nie dochodzi również do zawarcia umowy przechowania pojazdu, gdyż – na co już wskazano – nowy właściciel (Skarb Państwa) wstępuje jedynie w taki sam stosunek administracyjnoprawny, jaki łączył dotychczasowego właściciela z przedsiębiorcą prowadzącym parking strzeżony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał więc trafnej wykładni przepisu art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w takim znaczeniu, że dla ustalenia początkowego terminu od jakiego Skarb Państwa winien ponosić koszty związane ze sprawowaniem dozoru nie może być uznany dzień przekazania organowi skarbowemu dokumentacji związanej z usunięciem pojazdu z drogi. Jednakże wypowiadając taki pogląd nie wskazał Sąd, od jakiej daty należy ten termin liczyć. Wobec tego, że w wyniku przeprowadzonej kontroli doszło do uchylenia zaskarżonego postanowienia, obowiązkiem Sądu pierwszej instancji było zawarcie w uzasadnieniu swego wyroku oceny prawnej również w tym zakresie. W myśl bowiem art. 141 § 4 P.p.s.a. pisemne motywy orzeczenia sądu administracyjnego winny zawierać m.in. przedstawienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Skoro uchylono kontrolowany akt administracyjny i sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji w uzasadnieniu należało zawrzeć precyzyjne wskazania co do dalszego postępowania, będące konsekwencją oceny prawnej. Zasadnie zatem zarzuca wnoszący skargę kasacyjną naruszenie przez Sąd pierwszej instancji wymienionego przepisu, aczkolwiek zarzut ten sformułowany został w oparciu o inne przesłanki. Jednakże uchybienie to, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie wywarło istotnego wpływu na końcowy wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny dokonując wykładni przepisów odnoszących się do zwrotu, na żądanie dozorcy, wydatków związanych z wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór pojazdu usuniętego z drogi w trybie art. 130a ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym odniósł się nie tylko do zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną, ale jednocześnie zajął stanowisko, od jakiego momentu Skarb Państwa ponosi te koszty, tym samym sformułował ocenę prawną, która w świetle art. 153 P.p.sa. ma moc wiążącą. Pogląd, iż terminem początkowym ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów związanych z wykonywaniem dozoru jest dzień, w którym upłynął 6-miesięczny termin liczony od usunięcia pojazdu z drogi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest ugruntowany (por. w szczególności wyroki z dnia 8 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1184/05 i z dnia 17 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 1848/06).

Z tych wszystkich względów zaskarżony wyrok pomimo częściowo błędnego i niepełnego uzasadnienia w ostatecznym wyniku odpowiada prawu. Z niekwestionowanych ustaleń organu, przyjętych następnie przez Sąd pierwszej instancji wynika bowiem, że samochód osobowy został usunięty z drogi i umieszczony na parkingu strzeżonym w 2003 r., co oznacza, że 6 – miesięczny termin, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, upłynął wcześniej niż data uzyskania przez organ skarbowy dokumentacji umożliwiającej wszczęcie postępowania likwidacyjnego, co nastąpiło w dniu 2 marca 2004 r. Skoro zatem, uwzględniając przedstawioną argumentację, zachodziły podstawy do uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonego postanowienia za nieusprawiedliwiony należało uznać ostatni z zarzutów naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekł więc jak w sentencji wyroku na podstawie art. 184 P.p.s.a.