Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1029/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2008-03-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Straż pożarna
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 153, art. 190
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: par. 2 ust. 2, par. 207 ust. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: art. 104, art. 107 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.), Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2008 r. przy udziale -- sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ochrony przeciwpożarowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia [...]., nr [...]; 2. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł. kwotę 455 (czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w Ł. na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 roku o Państwowej Straży Pożarnej (t. j. Dz. U. z 2002 r., Nr 147, poz. 1230 ze zm.), art. 104 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a., przepisu § 11 ust.1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 121 po. 1138) w związku z § 207 ust. 2, § 246 ust. 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. 75, poz. 690), w związku z § 12 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej A administratorowi bloku mieszkalnego nr [...] przy ul. A w Ł. wyposażenie klatek schodowych budynku w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu, w terminie do dnia 31 grudnia 2007r.

W wyniku rozpatrzenia odwołania od powyższej decyzji Spółdzielni Mieszkaniowej A Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 107 i 138 § 1 k.p.a., w związku z art. 27 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...].

Uzasadniając Komendant Wojewódzki wskazał, iż przeprowadzone w bloku [...] na osiedlu A im. A przy ul. A w Łodzi czynności kontrolno – rozpoznawcze wykazały m.in. brak klap oddymiających, drzwi do piwnic i na ostatniej kondygnacji budynku w wykonaniu zwykłym. Organ podkreślił, iż zastosowane przez Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. przepisy stanowią podstawę do oceny stopnia zagrożenia użytkowanego budynku dla bezpieczeństwa ludzi. Zaznaczył, iż projekt techniczny budynku faktycznie nie przewidywał oddymiania klatki schodowej, przewidywał jednak inne zabezpieczenie w postaci wyposażenia obiektu w drzwi dymoszczelne do piwnicy i na korytarz na XI kondygnacji oraz do wszystkich mieszkań. W ocenie organu wyposażenie obiektu w urządzenia zapobiegające zadymianiu lub służące do usuwania dymu stanowi niezbędne minimum, które w istotny sposób wpłynie na poprawę warunków bezpieczeństwa lokatorów, w sytuacji ewentualnego pożaru.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.

Strona skarżąca powtórzyła za odwołaniem, iż decyzja Komendanta Wojewódzkiego i poprzedzająca ją decyzja Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej nakładają obowiązki dostosowania budynku wybudowanego w 1970 roku, zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami, do uregulowań zawartych w aktualnie obowiązujących przepisach, do czego brak jest podstaw prawnych. W ocenie Spółdzielni wskazane akty nie zawierają w swej treści jednoznacznie brzmiących przepisów przejściowych, które regulowałyby problematykę dostosowania istniejących budynków i zakresu tego dostosowania do obecnie obowiązujących przepisów. Wskazała, iż przepis § 207 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. stanowi, że przepisy tegoż rozporządzenia, dotyczące bezpieczeństwa przeciwpożarowego stosuje się do budynków istniejących. W ocenie strony skarżącej wskazany przepis § 207 w/w rozporządzenia może mieć zastosowanie jedynie w przypadku przebudowy, nadbudowy bądź zmiany sposobu użytkowania budynku. Zdaniem strony skarżącej stanowisko powyższe wynika z § 2 ust. 2 przywołanego rozporządzenia. Kończąc strona wskazała, iż nie do pogodzenia z zasadami zaufania do państwa i zaufania do prawa, tj. z zasadami określonymi w art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. jest wydawanie decyzji administracyjnych opartych na przepisach pozaustawowych (rozporządzeniach), nakładających istotne obowiązki dostosowywania istniejących budynków, wykonanych, oddanych do eksploatacji zgodnie z prawem obowiązującym w dacie ich wykonania i oddawania do eksploatacji.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Ł. wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2006r. oddalił skargę Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia [...].

Wskazując na podstawy rozstrzygnięcia Sąd stwierdził, iż aktualne przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, będące podstawą zaskarżonej decyzji, należy stosować także do budynków z tzw. starych zasobów mieszkaniowych. Przepis § 207 ust. 2 w/w rozporządzenia wprost stanowi, iż przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego stosuje się z uwzględnieniem § 2 ust. 2 również w stosunku do użytkowanych budynków istniejących, jeżeli zagrażają one życiu ludzi. Powołany § 2 ust. 2 rozporządzenia przewiduje zaś możliwość spełnienia wymagań w zakresie ochrony pożarowej w inny sposób niż określony w rozporządzeniu w wypadku rozbudowy i remontu budynków już istniejących. Nietrafnie jednak zdaniem sądu spółdzielnia wyprowadza z w/w przepisów wniosek, iż w przypadku budynków już istniejących obowiązki dostosowania ich do wymagań ochrony pożarowej można nałożyć jedynie w razie rozbudowy, nadbudowy czy remontu. Wskazana interpretacja przepisu § 207 ust. 2 rozporządzenia nie znajduje uzasadnienia w jego treści. Uzasadnienia takiego nie daje również wykładnia celowościowa oraz treść § 2 ust. 2 rozporządzenia, istota tego uregulowania sprowadza się do możliwości zastosowania innych rozwiązań zabezpieczeń ppoż, niż przewidziane w rozporządzeniu, ale na podstawie odpowiednich ekspertyz. Nie oznacza natomiast, że w budynkach starych z dostosowaniem ich do wymogów ochrony przeciwpożarowej należy oczekiwać do prowadzenia prac remontowych, bliżej nieokreślonych w czasie. Ponadto § 207 ust. 2 rozporządzenia wskazuje wyraźnie, iż przepisy rozporządzenia stosuje się w razie, gdy użytkowane budynki zagrażają życiu mieszkańców. Uzasadnienie wystąpienia tej przesłanki w bloku nr [...] zostało szeroko omówione w uzasadnieniu decyzji organu II instancji, który wskazał m.in. na zagrożenia płynące z utrzymywania niedrożnych dróg pożarowych i braku urządzeń oddymiających, powodujących, iż w razie pożaru klatki schodowe stają się kominami, którymi dym oraz gorące gazy spalinowe wędrują swobodnie i zadymiają cały budynek, odcinając ludzi od dróg ewakuacyjnych.

Sąd uznał nadto za niezasadny zarzut strony skarżącej, iż podstawą nałożonych na Spółdzielnię obowiązków są wyłącznie przepisy pozaustawowe tj. przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, gdyż akty te wydane zostały na podstawie delegacji ustawowej i nie wykraczają w tej mierze poza jej ramy, stanowią sprecyzowanie obowiązków wynikających z ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r. nr 207, poz.2016 ze zmianami) oraz art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U. z 2002r. nr 147, poz.1229).

Z urzędu Sąd stwierdził, iż wadliwym było sporządzenie jednego protokołu tj. protokołu z dnia 30 czerwca 2005r. z czynności przeprowadzonych w różnych terminach (w dniach 9, 16, 20, 27 i 30 czerwca 2005r.). Takie sporządzenie protokołu uzasadnia stwierdzenie, iż uchybia on przepisom art. 67 § 1 i 2 pkt 2 i art. 68 Kpa. Ponieważ jednak Spółdzielnia miała możliwość ustosunkowania się do treści protokółu i nie zakwestionowała faktów w nim zawartych, stanowiących podstawę wydanych decyzji, uchybienie to nie miało istotnego znaczenia w sprawie.

W terminie prawem przewidzianym Spółdzielnia Mieszkaniowa A w Ł. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA w Łodzi do ponownego rozstrzygnięcia Spółdzielnia zarzuciła naruszenie:

1/ przepisów prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w szczególności § 11 ust. 1 oraz § 12 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów w zw. z §2 ust. 2, § 207 ust. 2, § 246 ust. 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zw. z §12 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów poprzez przyjęcie, że choć przedmiotowy budynek mieszkalny nr [...] został zaprojektowany, wybudowany i odebrany, a także dopuszczony do eksploatacji na podstawie obowiązujących przed wielu laty norm projektowych, techniczno-budowlanych i przepisów o ochronie przeciwpożarowej, to w ocenie Sądu, organy obu instancji były uprawnione do nałożenia na skarżącą Spółdzielnię obowiązków jego dostosowania do obecnie obowiązujących regulacji prawnych, dotyczących m.in. ochrony przeciwpożarowej, choć nie został on poddany nadbudowie, przebudowie czy też zmianie sposobu jego użytkowania, czego wymaga § 2 ust. 2. Nie wykazano, poza jednostronnym stwierdzeniem organów stanu zagrożenia bezpieczeństwa mieszkańców, co w praktyce oznacza naruszenie zasady lex retro non agit, zwłaszcza, że przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej nie zawierają wyraźnego upoważnienia ustawowego do wydania przedmiotowych przepisów wykonawczych, które ingerowałyby z mocą wsteczną w sferę stanów faktyczno-prawnych, zaistniałych przed wejściem w życie przedmiotowej ustawy,

2/ naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 145 §1 ust. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, że decyzje obu organów są zgodne z prawem, mimo uznania przez Sąd, że sporządzenie protokołu z dnia 30 czerwca 2005 r., obejmujące czynności z kilkunastu dni narusza art. 67 § 1 i 2 oraz art. 68 Kpa i mimo, że decyzje w sposób oczywisty naruszają treść art. 107 § 1 Kpa, gdyż nakładają na stronę nie dość precyzyjnie określone w ich osnowie obowiązki, których ścisłe wykonanie nie zawsze będzie możliwe, a próby sprecyzowania ich można dopiero doszukiwać się w treści ich uzasadnień, czy też w treści przepisów wskazanych, jako podstawa ich wykonania.

Strona powołała sygnatury spraw, które przy identycznym stanie faktycznym sprawy zostały rozstrzygnięte przez tutejszy Sąd w sposób odmienny.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Ł. wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 września 2007r., sygn. akt II OSK 1254/06, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi.

Ustosunkowując się do pierwszego zarzutu skargi kasacyjnej NSA stwierdził, iż jest on nietrafny, ponieważ ustawa z dnia 24 sierpnia 1991r. o ochronie przeciwpożarowej zawiera przepisy, które stanowią podstawę do nałożenia na właścicieli budynków, obiektów budowlanych obowiązków zapewniających ochronę przeciwpożarową (art. 4), określając, że odpowiedzialność za naruszenie przepisów przeciwpożarowych ponoszą m.in. właściciele, zarządca lub użytkownik budynku (art. 3). Z kolei, w art. 13 ust.1 ustawy upoważniono ministra właściwego do spraw wewnętrznych do określenia w drodze rozporządzenia sposobów i warunków ochrony przeciwpożarowej budynków i innych obiektów budowlanych i terenów. Określając zakres spraw przekazanych do uregulowania wskazano m.in. na sposób, w jaki spełnione winny być obowiązki w zakresie ochrony przeciwpożarowej, warunki ewakuacji oraz warunki, w których użytkowany budynek istniejący uznaje się za zagrażający życiu ludzi. Wykonując to upoważnienie, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w dniu 16 czerwca 2003 r. wydał rozporządzenie w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, zawierające w Rozdziale 4 "Ewakuacja" m.in. wymagania w zakresie szybkiego i bezpiecznego opuszczenia strefy zagrożenia pożarem. W § 12 określono, że podstawą do uznania użytkowanego budynku istniejącego za zagrażający życiu ludzi jest niezapewnienie przez występujące w nim warunki techniczne możliwości ewakuacji ludzi. Rozporządzenie to obowiązywało w chwili podejmowania zaskarżonej decyzji. Organy administracji, podejmując zaskarżoną decyzję działały na podstawie i w granicach prawa, jak słusznie przyjął sąd wojewódzki.

NSA podniósł również, iż wskazane akty prawne mogły być też stosowane przez organy administracji publicznej do budynku, który został wybudowany zanim weszło w życie powołane rozporządzenie oraz powołana ustawa o ochronie przeciwpożarowej. Ustawa ta nie reguluje stosowania jej do budynków wybudowanych przed jej wejściem w życie. Wobec tego, należy stosować zasadę bezpośredniego działania nowego prawa. Podobnie jest z przepisami powołanego rozporządzenia, przy czym w tym przypadku należy wskazać, że rozporządzenie to zawiera wprost przepisy, które wyjątkowo opóźniają albo wykluczają stosowanie nowego prawa w odniesieniu do niektórych stanów faktycznych (§ 40), co świadczy, że w pozostałych przypadkach należy je stosować bezpośrednio. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, taka regulacja nie narusza wskazanej w skardze kasacyjnej zasady lex retro non agit. Istnienie budynku, który wprawdzie został wybudowany pod rządami "starego" prawa, ale istnieje nadal i jest użytkowany pod rządami "nowego" prawa jest, według NSA, zdarzeniem ciągłym, sytuacją trwającą także po wejściu w życie nowej ustawy. Wprowadzenie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej dla takich budynków jest działaniem retrospektywnym prawa, a nie działaniem retroaktywnym. Należy także mieć na uwadze ważny interes publiczny we wprowadzeniu nowych, skuteczniejszych środków ochrony przeciwpożarowej w celu ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Ustawodawca musi bowiem mieć możliwość w dostosowaniu ochrony przeciwpożarowej istniejących budynków do nowych, skutecznych środków przeciwpożarowych. Reasumując Sad uznał, że zastosowanie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej do wcześniej wybudowanych budynków nie narusza wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów i zarzuty skargi nie są w tej części zasadne.

Za uzasadniony NSA uznał drugi zarzut skargi kasacyjnej, dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. NSA podkreślił, iż organy administracji nakazały administratorowi bloku mieszkalnego nr [...] przy ul. A w Ł. "wyposażenie klatki schodowej budynku w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu", nie precyzując konkretnie tych obowiązków, a także określiły, że "na podstawie § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nakazane obowiązki mogą być spełnione w inny sposób, niż podany w przedmiotowym rozporządzeniu, z zachowaniem trybu postępowania określonego w wymienionym przepisie". Zdaniem Sądu, nie można wydać decyzji, która jedynie odsyła do § 2 ust. 2 rozporządzenia, bez określenia obowiązków koniecznych do wykonania. Decyzja taka jest nie tylko nie możliwa do wykonania, ale również nie jest możliwe wyegzekwowanie jej przez organ egzekucyjny. Faktem jest, że częścią składową decyzji jest też uzasadnienie faktyczne i prawne, które służy wyjaśnieniu rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji, to jednak nie określa ono, jakie konkretnie obowiązki winny być wykonane przez skarżącą Spółdzielnię.

Uwzględniając powyższe uchybienia Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Sąd administracyjny uprawniony jest do badania zaskarżonej decyzji wyłącznie pod względem zgodności z prawem, to znaczy ustalenia, czy organy administracji prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w oparciu o należycie ustalony stan faktyczny sprawy (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., a także art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a"). Przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). A zakresem rozpoznania sądu administracyjnego objęte są wszystkie rozstrzygnięcia wydane w danej sprawie administracyjnej, niezależnie od tego, w jakim stadium postępowania zostały wydane. Sąd ma więc uprawnienia do pozbawienia bytu prawnego wszystkich rozstrzygnięć, wydanych w sprawie, a niezgodnych z prawem (art. 135 p.p.s.a).

Podkreślić należy także, iż sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż sprawa ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł. była już przedmiotem kontroli tutejszego Sądu, który wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2006r. oddalił skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. w przedmiocie nałożenia obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej. W wyniku pozytywnego rozpoznania skargi kasacyjnej od powyższego orzeczenia, wniesionej przez stronę skarżącą, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 września 2007r. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania tutejszemu Sądowi. Powyższe jest o tyle istotne, iż uwagi na treść przepisu art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 190 tej ustawy, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przepis art. 153 p.p.s.a. w związku z art. 190 w/w ustawy, stosowany jest odpowiednio w sytuacji, gdy uwzględniając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu. Oznacza to, iż dokonując badania zasadności wniesionej skargi, wojewódzki sąd administracyjny związany jest ustaleniami poczynionymi przez Naczelny Sąd Administracyjny w przedmiocie naruszenia prawa i wynikającymi z niej wnioskami, co do dalszego postępowania.

Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z określenia "związany wykładnią prawa" należy wyprowadzić wniosek, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest związany oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego co do stanu faktycznego sprawy, albowiem ocena ta nie jest wykładnią przepisów prawa. W pozostałym zakresie jednakże ocena wyrażona przez NSA wiąże sąd rozpoznający sprawę ponownie. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu wykładni prawa istnieje tylko wtedy gdy: a) stan faktyczny ustalony w wyniku ponownego rozpoznania sprawy uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego nie mają zastosowania przepisy wyjaśnione przez NSA; b) po wydaniu orzeczenia NSA zmieni się stan prawny (wyrok WSA z dnia 24 marca 2006r., sygn.akt III SA/Wa 3345/05, publ. System Informacji Prawnej LEX, Lex nr 204758).

Wydany w niniejszej sprawie wyrok odzwierciedla stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który za uzasadniony uznał zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 104, art. 107 § 1 Kpa. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż zarówno zaskarżona decyzja Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie precyzuje obowiązków nałożonych na Spółdzielnię Mieszkaniową A, będącą administratorem bloku mieszkalnego nr [...] przy ul. A w Ł. w zakresie ochrony przeciwpożarowej budynku, co powoduje, że decyzje te nie są możliwe do wykonania, a także nie jest możliwe ich wyegzekwowanie przez organ egzekucyjny. Stanowisko to, wyznacza w istocie kierunek postępowania w sprawie, który uwzględniony musi zostać przez obecnie orzekający Sąd.

Przechodząc do meritum sprawy, przypomnieć należy, iż zaskarżoną decyzją z dnia 18 listopada 2005r. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w Ł. z dnia [...] nakazującą Spółdzielni Mieszkaniowej A, administratorowi bloku mieszkalnego nr [...] przy ul. A w Ł., wyposażenie klatek schodowych budynku w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu. Organ wskazał jednocześnie, iż na podstawie § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nakazany obowiązek może być spełniony w inny sposób, niż podany w rozporządzeniu, z zachowaniem trybu postępowania określonego w wymienionym przepisie.

W ocenie Sądu ocena prawidłowości zaskarżonych rozstrzygnięć organów administracji oparta być musi na treści przepisów art. 104 i art. 107 § 1 Kpa. I tak w myśl przepisu art. 104 Kpa organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej, decyzja rozstrzyga zaś sprawę co do jej istoty. Decyzja administracyjna jest zatem aktem władczym, jednostronnym oświadczeniem woli organu ją wydającego, rozstrzyga o prawach lub obowiązkach jej adresata. Charakteryzuje ją podwójna konkretność tj. konkretny adresat i konkretna sytuacja, którą ten akt rozstrzyga.

Z kolei zgodnie z art. 107 § 1 Kpa prawidłowo sformułowana decyzja administracyjna winna zawierać oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji.

Dla potrzeb niniejszej sprawy ważne jest właściwe, prawidłowe zrozumienie istoty i charakterystyki rozstrzygnięcia, które zawarte jest w sentencji decyzji. Osnowa decyzji (jej sentencja), jako jeden z niezbędnych elementów decyzji (art. 107 § 1 w związku z art. 104 § 2 ab initio Kpa) powinna być wyrażona w sposób jednoznaczny i nie budzący jakichkolwiek wątpliwości (wyrok WSA z dnia 24 listopada 2006r., sygn.akt III SA/Wa 2515/06, publ. System Informacji Prawnej LEX, Lex nr 302409). Rozstrzygnięcie, z którego wypływa dla adresata decyzji określone prawo lub obowiązek, musi być sformułowane w sposób jednoznaczny, jasny, nie budzący wątpliwości i nie pozwalający na domniemania i dowolność w zakresie nałożonego na stronę obowiązku. Obowiązek ten winien być wyrażony precyzyjnie, bez niedomówień. Rozstrzygnięcie wyraża rezultat stosowania norm prawa materialnego do konkretnego wypadku, w kontekście konkretnych okoliczności faktycznych i materiału dowodowego sprawy. Z rozstrzygnięcia decyzji musi wprost wynikać konkretny obowiązek, samo zaś uzasadnienie decyzji służy jedynie wyjaśnieniu tegoż rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji z tych względów nie może rozstrzygnięcia zastępować (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2001 roku, sygn.akt II SA 924/01, Lex nr 81816; wyrok NSA z dnia 3 listopada 2000 roku, sygn.akt IV SA 13/98, Lex nr 53448; wyrok WSA z dnia 21 września 2005r., sygn.akt II SA/Gd 718/02, Lex 235075).

W pojęciu rozstrzygnięcia mieści się to, że decyzja organu administracji państwowej, nakładająca na stronę postępowania administracyjnego obowiązek określonego zachowania, powinna obowiązek ten wyrażać precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji, w przeciwnym wypadku decyzja w zasadzie może być niewykonalna (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 1996 r., sygn. akt SA/Gd 1537/95, Lex 44086). Takie sformułowanie ma na celu zapewnienie wykonalności takiej decyzji, dobrowolnie przez jej adresata lub z zastosowaniem środków egzekucji administracyjnej.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż decyzja organu I instancji nie czyni zadość wymogom ukształtowanym przez treść przepisu art. 107 § 1 Kpa. Z rozstrzygnięcia tegoż aktu wynika ogólnie sformułowany, a nałożony na administratora budynku, nakaz "wyposażenia klatki schodowej budynku w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu". Organ nie sprecyzował nałożonego obowiązku, wskazał jedynie, że na podstawie § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nakazane obowiązki mogą być spełnione w inny sposób, niż podany w przedmiotowym rozporządzeniu, z zachowaniem trybu postępowania określonego w wymienionym przepisie. Przywołany § 2 ust. 2 w/w rozporządzenia stanowi, iż przy nadbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków istniejących lub ich części wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż podany w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.

Powołanie w rozstrzygnięciu decyzji przytoczonego § 2 ust. 2 w/w rozporządzenia przy zastosowaniu § 207 ust. 2 tegoż rozporządzenia, zgodnie z którym przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego stosuje się, z uwzględnieniem § 2 ust. 2, również do użytkowanych budynków istniejących, jeżeli zagrażają one życiu ludzi, sprowadza się w istocie do stwierdzenia, że w odniesieniu do budynków istniejących zamiast stosowania wymagań zawartych w rozporządzeniu można zastosować wskazania ekspertyzy technicznej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego lub rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych uzgodnionych z komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub wojewódzkim inspektorem sanitarnym – odpowiednio do przedmiotu ekspertyzy.

Reasumując wywieść należy, iż dopiero po sporządzeniu ekspertyzy technicznej, a właściwie po zapoznaniu się z jej wynikiem, organ może sprecyzować obowiązki, jakie strona skarżąca powinna wykonać w ramach ochrony przeciwpożarowej budynków. Odesłanie adresata decyzji do normy prawnej zawartej w § 2 ust. 2 w/w rozporządzenia jest możliwe dopiero po precyzyjnym określeniu nakładanego na stronę obowiązku, koniecznego dla wykonania decyzji. Organ administracji wydając decyzję, która nie czyni zadość tym wymogom musi się liczyć z tym, iż wydaje decyzję, która od samego początku nie jest możliwa do wykonania, nie będzie tym samym możliwe jej wyegzekwowanie na drodze postępowania egzekucyjnego.

Z tych wszystkich względów oraz wobec faktu, iż organ odwoławczy nie dostrzegł powyższych uchybień przepisom art. 104, art. 107 § 1 Kpa i nie podjął kroków w celu ich usunięcia, zarówno decyzja organu I jak i II instancji, z uwagi na swą niewątpliwą wadliwość musiały zostać wyeliminowane z obrotu prawnego.

W toku ponownie prowadzonego postępowania administracyjnego organy winny mieć na uwadze stwierdzone uchybienia i dążyć do ich wyeliminowania. Nowo wydane decyzje winny sformułować w sposób umożliwiający ich weryfikację, a przede wszystkim wykonanie nałożonych nią obowiązków przez jej adresata.

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy.

A.D.