Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 333/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2014-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 46 ust. 1,
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: art. 2 pkt 8, art. 20 ust. 1 pkt 1, art. 22 ust. 3
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 maja 2014r. sprawy ze skargi S. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 28 lutego 2014 r., znak: [...] , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach po rozpatrzeniu odwołania S. D., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, utrzymał w mocy decyzję Starosty K.ego z 17 grudnia 2013 r. orzekającą

o odmowie aktualizacji operatu ewidencyjnego w odniesieniu do nieruchomości położonych w obrębie K. gmina S., ujawnionych:

- w jedn. rejestrowej nr [...] jako działka nr [...] o pow. 0,5600 ha, stanowiąca własność C. Ł. s. S. i J. na podstawie księgi wieczystej [...] oraz

- w jednostce rejestrowej Nr [...] jako działka nr [...] o pow. 0,1900 ha, stanowiąca własność S. S. c. J. i G. na podstawie księgi wieczystej Kw nr [...].

W uzasadnieniu organ wskazał, że pismem z 20 stycznia 2013 r., S. S. zwróciła się do Starosty K.ego z wezwaniem "do usunięcia naruszenia prawa", polegającego na rozpowszechnianiu fałszywych informacji oraz danych ewidencyjnych, dotyczących działek nr [...] i [...] położonych w obrębie K. gmina S., na podstawie przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego w dniu 21 sierpnia 2009 r. dokumentacji geodezyjnej nr [...], której integralną część stanowi mapa do zasiedzenia ww. działek, wykonana przez geodetę uprawnionego Z. G..

Pismem z 14 lutego 2013 r. S. S. przekazała Staroście K. decyzję Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej

w K. z dnia 16 lutego 1970 r. jako dokument, którego brak jest w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, a który w jej ocenie jest niezbędny do wykonania wszelkich robót geodezyjnych i kartograficznych, mających na celu ustalenie prawidłowych danych dla działek nr 365 i [...] położonych

w K. w tym do usunięcia naruszenia prawa opisanego w piśmie z dnia 20 stycznia 2013 r.

Starosta K. w piśmie z 1 marca 2013 r. ustosunkował się do przekazanego przez Stellę Derdę dokumentu oraz przedstawionych przez nią zarzutów, wyjaśniając szczegółowo wszystkie kwestie podniesione przez wnioskodawczynię w przywołanych wyżej pismach, odniósł się również do zarzutów dotyczących mapy do zasiedzenia nr [...].

Niezadowolona ze stanowiska Starosty K. S. S. pismem

z 11 marca 2013 r. wniosła o kolejne wyjaśnienia dotyczące nieprawidłowości

w przedmiocie sporządzenia dokumentacji geodezyjnej, dotyczącej mapy do zasiedzenia, wykonanej przez geodetę uprawnionego Z. G..

Pismem z dnia 15 kwietnia 2013 r. Starosta K. poinformował S. D., że poruszone przez nią kwestie dotyczące kontroli dokumentacji technicznej

i nałożenia kary na geodetę uprawnionego, który ją wykonał, nie należą do właściwości Starosty K. i że w tej sprawie winna złożyć odrębne podanie do Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego

i Kartograficznego w K.

W odpowiedzi na zapytanie organu I instancji, Sąd Rejonowy w K. Wydział I Cywilny pismem z 6 września 2013 r. poinformował Starostwo Powiatowe w K., że przed Sądem toczy się sprawa z powództwa C. Ł. przeciwko S. D. o wydanie nieruchomości oznaczonej numerami działek nr [...] i [...] i że w dniu 3 września 2013 r. wpłynął do Sądu szkic graniczny zaewidencjonowany w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej

i Kartograficznej w K., sporządzony przez biegłą sądową L. S..

W oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy Starosta K. wydał decyzję z 17 grudnia 2013 r. - o jakiej mowa na wstępie - podnosząc, iż zapis

w rejestrze ewidencji gruntów i budynków obrębu K. gmina S.

w odniesieniu do działek nr nr [...] i [...] jest zgodny z zapisem w księdze wieczystej nr Kw KI [...] prowadzonej dla działki nr [...] i w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej dla działki nr [...] . Zatem w obecnym stanie prawnym brak jest podstaw do wprowadzenia żądanych przez wnioskodawczynię zmian.

W złożonym odwołaniu S. S. zarzuciła Staroście K. naruszenie przepisów kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz naruszenie przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne

i kartograficzne i rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa

z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Podniosła, że sporządzona przez geodetę uprawnionego Z. G. mapa do zasiedzenia zawiera w swej treści liczne błędy. W ocenie skarżącej księga wieczysta KW Nr [...] dla działki nr [...] również została założona

z naruszeniem prawa "gdyż nie jest poparta żadnymi dokumentami prawnymi na które powołuje się J. Ł." w umowie przekazującej gospodarstwo rolne synowi – C. Ł.

Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach wskazał, że na podstawie aktu własności ziemi z 13 kwietnia 1973 r. wydanego przez Wydział Rolnictwa i Leśnictwa PPRN w K., G. O. c. F. i B. - matka S. D., stała się właścicielką działek nr [...] o łącznej powierzchni 0,77 ha, położonych w obrębie K. gmina S..

Umową z 3 lipca 1978 r., zatwierdzoną decyzją Naczelnika Gminy w M. z 10 października 1978 r., G. O. sprzedała Spółdzielni Kółek Rolniczych w M. działki nr [...] i [...] o powierzchni 0,58 ha, pozostawiając sobie zabudowaną działkę nr [...] o pow. 0,19 ha.

Następnie umową darowizny sporządzoną w formie aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia 1 kwietnia 1988 r. G. O. darowała córce - S. D. działkę nr [...] o pow. 0,19 ha.

Dla nieruchomości oznaczonej numerem działki [...] o pow. 0,19 ha Sąd Rejonowy w K. Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą Kw nr [...] (aktualny numer [...]) założoną pierwotnie dla G. O., na podstawie aktu własności ziemi z dnia 13 kwietnia 1973 r. Nr [...] oraz wyrysu z mapy ewidencyjnej nr ewid. [...] z 23 czerwca 1987 r. W 1988 r. zapis ten uległ zmianie i jako właścicielka działki nr [...] , została ujawniona S. S. na podstawie aktu notarialnego rep A [...] z dnia 1 kwietnia 1988 r.

W aktualnym rejestrze ewidencji gruntów obrębu K. gmina S. działka nr [...] o pow. 0,1900 ha ujawniona jest w jednostce rejestrowej [...] jako własność S. D., na podstawie aktu notarialnego Nr [...] oraz księgi wieczystej [...].

Z kolei, na podstawie aktu własności ziemi z dnia 13 kwietnia 1973 r. [...], wydanego przez Wydział Rolnictwa i Leśnictwa PPRN

w K., rodzice C. Ł. tj. S. Ł. i jego żona J. Ł. stali się właścicielami nieruchomości oznaczonej numerami działek [...] położonej w miejscowości K..

W 1978 r. na terenie obrębu K. została przeprowadzona wymiana gruntów. Projekt wymiany gruntów został zatwierdzony ostateczną decyzją Wojewody Kieleckiego z dnia 5 grudnia 1978 r. Wymianą została objęta wymieniona w akcie własności ziemi nr [...] działka nr [...] o pow. 0,46 ha, za którą C. i J. małż. Ł. otrzymali ekwiwalent w działkach nr [...]

i [...] o łącznej powierzchni 0,58 ha, co można stwierdzić porównując rejestr szacunkowy przed i po wymianie gruntów.

W rejestrze ewidencji gruntów obrębu K. gmina S. w jedn. rejestrowej Nr 129 wykreślono działkę nr 937, a w jej miejsce wpisano działki nr [...] i [...] jako własność S. i J. małż. Ł..

Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w K. Wydział Cywilny sygn. akt I Ns [...] z 30 grudnia 1980 r. o dziale spadku po S. Ł.

i zniesienie współwłasności, J. Ł. stała się właścicielem gospodarstwa rolnego położonego w obrębie K. gmina Mniów oznaczonego numerami działek: [...] o pow. 4,10 ha.

Umową przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego z 2 lutego 1981 r. sporządzoną przed Naczelnikiem Gminy w M., J. Ł. przekazała opisane wyżej gospodarstwo, oznaczone numerami działek przed wymianą, synowi C. Ł.

W oparciu o ww. dokumenty, w 1981 r. w rejestrze ewidencji gruntów obrębu K. w jedn. rejestrowej Nr [...] C. Ł. s. S. i J. został wykazany jako właściciel gospodarstwa położonego w obrębie K. gmina M. oznaczonego numerami działek: [...] o pow. 4,22 ha.

Na podstawie umowy przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego z dnia 2 lutego 1981 r., postanowienia Sądu Rejonowego w K. Wydział Cywilny sygn. akt I Ns [...] z dnia 30 grudnia 1980 r. oraz mapy ewidencyjnej nr ew. [...] z dnia 18 czerwca 1994 r., zawierającej uwagę, że "działki nr [...] o łącznej powierzchni 4,10 ha, wymienione w umowie [...] odpowiadają dz. nr [...] o łącznej pow.4,24 ha, po wymianie gruntów wsi K. zatwierdzonej decyzją Wojewody K. Nr [...]", dla działek nr [...] została założona księga wieczysta [...], gdzie w dziale II jako właściciel został wykazany C. Ł..

Działka nr [...] o powierzchni 0,56 ha, położona w obrębie K. gmina S., będąca przedmiotem niniejszego postępowania, w aktualnej ewidencji gruntów wykazana jest w jedn. rejestrowej [...] jako własność C. Ł. na podstawie zapisu w księdze wieczystej [...].

Świętokrzyski Inspektor wskazał, że z akt sprawy wynika, iż przedmiotem prowadzonej przez Starostę K. sprawy jest aktualizacja operatu ewidencyjnego w odniesieniu do działek nr nr [...] i [...] położonych w K. gmina S., w zakresie przebiegu granicy pomiędzy tymi działkami oraz ich powierzchni.

S. S. rości sobie prawa do części działki nr [...] stanowiącej własność C. Ł.. Część ta, o powierzchni 0,1571 ha, została przedstawiona na szkicu granicznym sporządzonym przez biegłą sądową do sprawy sygn. akt [...] Sądu Rejonowego w K. jako działka nr [...].

Jak wynika z uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego w K. Wydział I Cywilny w sprawie sygn. akt [...], S. S. w piśmie procesowym z dnia 22 września 2009 r. wniosła o stwierdzenie nabycia prawa własności poprzez zasiedzenie działki nr [...] o powierzchni 0,1571 ha, przedstawionej na mapie do zasiedzenia nr [...], wyodrębnionej

z działki nr [...] o pow. 0,5600 ha, stanowiącej własność C. Ł.a.

W uzasadnieniu wniosku S. S. podała, że od ponad 30 lat włada tą działką jako posiadacz samoistny, początkowo wraz z matką G. O., a od kwietnia 1988 r. samodzielnie.

Sąd Rejonowy w K. Wydział I Cywilny, postanowieniem z 21 lutego 2011 r. sygn. akt [...] oddalił wniosek S. D. o zasiedzenie części nieruchomości nr [...] o powierzchni 0,1571 ha, a Sąd Okręgowy w K. Wydział II Cywilny Odwoławczy, postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2011 r. sygn. akt [...] oddalił apelację S. D. wniesioną od powyższego postanowienia.

Przytaczając treść art. 22 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 44 i § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków, organ odwoławczy podniósł, że przedmiotem żądania S. D. było w istocie wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów i budynków obrębu K. gmina S., polegającej na przesunięciu granicy pomiędzy działką nr [...] i nr [...] , a w konsekwencji na przyłączeniu do działki nr [...] stanowiącej własność wnioskodawczyni, części nieruchomości

o powierzchni 0,1571 ha, oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,5600 ha, stanowiącej własność C. Ł.a na podstawie KW nr [...]. Żądanie skarżącej odnosi się zatem faktycznie do zmiany zasięgu prawa własności nieruchomości, do czego Starosta K. jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie jest upoważniony.

Organ odwoławczy stwierdził, że wydana przez Starostę K. decyzja

z dnia 17 grudnia 2013 r. jest prawidłowa.

Podnoszone w odwołaniu zarzuty, dotyczące mapy do zasiedzenia sporządzonej przez geodetę Z. G., pozostają - w ocenie organu - bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Ocena prawidłowości pracy geodezyjnej wykonanej przez geodetę Z. G. w celu zasiedzenia nieruchomości, została dokonana przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. w trybie art. 7b ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożyła S. S. wnosząc o jej uchylenie oraz

o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zarzucając:

- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające w szczególności na:

a) niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji

o odmowie aktualizacji operatu ewidencyjnego,

b) niedostatecznym wyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy w szczególności nie wzięciu pod uwagę faktu, że to Starostwo Powiatowe w K. nie rejestrowało,

a wręcz samo tworzyło fakty, które wpisywało bezprawnie do ewidencji gruntów,

c) braku pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej poprzez dowolne przyjęcie, że w danym obszarze można zafałszować mapy ewidencyjne,

d) dowolności w wydaniu decyzji poprzez niedostateczne i niepełne jej uzasadnienie, z którego wynikałoby dlaczego ten sam stan faktyczny i prawny uzasadnia różne decyzje w analogicznych sytuacjach.

Skarżąca zarzuciła również "błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie,

w jakim organ odwoławczy przyjął wszystkie założenia – naruszenie przepisów prawa materialnego".

W uzasadnieniu S. S. podniosła, że wszystko co było do udowodnienia wykazała we wcześniejszych pismach. Wskazała, że C. Ł. nie jest prawowitym właścicielem działki nr [...], a zatem nigdy nie mógł być stroną

w sprawie. Jej zdaniem Z. G. "zafałszował swoją pracę geodezyjną od samego początku, czyli wezwań". Biegła L. S. nie dość, że popełniła wykroczenie – przedłużenie pracy – to na dodatek "dokonała fałszu"

w zeznaniach przez sądem, a wszystko to zatwierdził podinspektor Z. Z.

Skarżąca wskazała, że geodeta zmienił konfigurację stodoły na mapie, czyli przesunął jej położenie w stronę granicy o całą jej szerokość czyli 5 metrów, przez co granica wykazana przez geodetę od narożników stodoły została "przybliżona" o tę właśnie długość. Zdaniem skarżącej operat zawierał zafałszowane karty i fakty,

a najdobitniejszym jest karta nr 16 operatu czyli protokół czynności przyjęcia przebiegu granic nieruchomości z dnia 11 lipca 2009 r. Skarżąca wyjaśniła, że J. S. i M. S. to bracia, którzy nie żyją już od 10 i 15 lat, a nie jak wynikałoby z wpisu - jedna osoba o 2 imionach.

S. S. wskazała, że księga wieczysta nr [...] C. Ł. została założona w Sądzie Rejonowym w K. z rażącym naruszeniem prawa. Nie dołączono do wniosku o jej założenie żadnych dokumentów, za wyjątkiem umowy z dnia 2 lutego 1981 r. przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego przez matkę C. Ł. – J. Ł..

W ocenie skarżącej gospodarstwo należało przekazać w sposób trwały, gdy przejmującym był m.in. następca. Ponadto przejmujący gospodarstwo musiał posiadać kwalifikacje zawodowe przydatne do prowadzenia działalności rolniczej. Jak natomiast wynika z umowy przekazania gospodarstwa z dnia 2 lutego 1981 r. przez J. Ł. synowi C. Ł. – ten jako następca odpowiada wymogom art. 75 wymienionej ustawy i posiada kwalifikacje do prowadzenia gospodarstwa rolnego na podstawie świadectwa, ma tytuł wykwalifikowanego rolnika wydany przez Urząd Wojewódzki w K. Skarżąca wskazała, że świadectwa tego nie załączono do umowy, nikt go nie widział i nie wiadomo czy istnieje. Zarzuciła, że do umowy przekazania gospodarstwa nie dołączono również postanowienia Sądu Rejonowego w K. sygn. akt [...] z 30 grudnia 1980 r.

Skarżąca podniosła, że umowa z 2 lutego 1981 r. nigdy nie była potwierdzona aktem notarialnym zgodnie z art. 158 kc, a zatem z mocy prawa jest nieważna,

a C. Ł. nie jest prawnym właścicielem działki nr [...].

Duże wątpliwości skarżącej budzą też dołączone do wniosku o założenie KW (a także jako załącznik do pozwu C. Ł. z 11 stycznia 2012 r.) opis

i mapa sporządzone przez geodetę uprawnionego E. P. Opis ten nie zawiera już numerów działek przyznanych przez SR w K. J. Ł.

w spadku po mężu – S., poza jedną – nr [...]. W uwagach zaznaczono, że działki te zmieniono po wymianie gruntów wsi K. zatwierdzonej decyzją Wojewody K., a jako akt własności podano "umowa [...]". Nadto w miejscu wpisu imienia i nazwiska podane jest "władającego – właściciela"

i tutaj, zdaniem skarżącej, winno się skreślić niepotrzebne, czego nie zrobiono. Skarżąca wskazała, że konstytutywnymi elementami decyzji są: oznaczenie strony, oznaczenie organu oraz rozstrzygnięcie i podpis, a w ww. decyzji brak oznaczenia strony czyli S. Ł..

Zdaniem S. D., jeżeli w ewidencji gruntów na dzień 30 grudnia 1980 r. nie wprowadzono zmian dokonanych wymianą to znaczy, że do niej prawnie nie doszło – minęły bowiem ponad 2 lata od decyzji Wojewody.

W ocenie skarżącej ewidencja gruntów, jak i [...] nie odzwierciedlają stanu prawnego nieruchomości. Przyczyniła się do tego mapa do celów prawnych do sprawy o zasiedzenie sporządzona w trybie administracyjnym przez geodetę Z. G..

Skarżąca zarzuciła, że sprawa o wydanie nieruchomości od początku jest dotknięta nieważnością. Nieuregulowany stan prawny działek nr [...] i [...] stanowi poważny problem w realizacji projektu zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy S..

Wskazała, że G. O. wraz z mężem zakupili 1,40 ha ziemi, czego dowodem jest akt notarialny z 15 lutego 1960 r. W Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej zarejestrowano jednak nie 1,40 ha, a 1,21 ha i od tego czasu wszystkie dokumenty zawierają zaistniałą pomyłkę. Na gruncie ziemia pozostała taką samą,

o tej samej powierzchni i od lat w tych samych granicach. Przyjmując, że G. O. władała nie 0,77 ha, a 0,84 ha, sprzedając SKR-owi 0,58 ha pozostawiła sobie nie 0,19 ha, a 0,26 ha.

Skarżąca zasugerowała nadto, że Starostwo Powiatowe w K. chciało coś przed kimś ukryć, gdyż niektóre dokumenty zaczęły pojawiać się dopiero pod koniec roku przed wydaniem decyzji o odmowie aktualizacji operatu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

W piśmie z 19 maja 2014 r. uczestnik C. Ł. wniósł o oddalenie skargi jako "nie znajdującej uzasadnienia prawnego".

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego

i Kartograficznego w Kielcach, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji

o odmowie aktualizacji operatu ewidencyjnego w sposób żądany przez Stellę Derdę.

Przed przystąpieniem do oceny legalności decyzji objętej skargą konieczne jest przypomnienie istoty ewidencji gruntów i budynków w świetle przepisów ustawy

z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. 2010.193.1287 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, oraz przepisów Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów

i budynków (Dz. U. z 2001r. Nr 38., poz. 454 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem.

Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy celem ewidencji gruntów i budynków jest stworzenie jednolitego dla kraju i systematycznie aktualizowanego zbioru informacji

o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. W świetle treści art. 20 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 powołanej wyżej ustawy, w ewidencji gruntów wskazuje się informacje dotyczące między innymi:

- położenia gruntów, ich granic i powierzchni, rodzaju użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, a także oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;

- właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych – inne osoby prawne i fizyczne, w których władaniu znajdują się grunty lub ich części.

W myśl przepisów § 46 ust. 1 rozporządzenia dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów

i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11 rozporządzenia.

Stosownie do art. 22 ust. 3 ustawy, osoby zgłaszające zmiany są obowiązane dostarczyć dokumenty geodezyjne, kartograficzne i inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.

Zapisy zawarte w ewidencji gruntów, dotyczące uprawnień podmiotowych (w tym szczególnie prawa własności), mają charakter pochodny w stosunku do informacji wynikających ze źródeł wskazanych w § 12 rozporządzenia wykonawczego. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym podkreśla się, że źródeł wpisów praw podmiotowych do gruntu, wskazanych w § 12 rozporządzenia wykonawczego nie można interpretować w sposób dowolny (wyroki NSA z dnia 10.02.2003r. sygn. II SA 1907/01, Lex nr 156364 oraz z dnia 19.03.2003r. sygn. II SA 1018/02, Lex 156374).

Naczelny Sąd Administracyjny w swoim orzecznictwie wielokrotnie też wyjaśniał, że zapisy w ewidencji mają charakter wyłącznie techniczno-deklaratoryjny. Organy ewidencji rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie mogą natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu, budynku lub lokalu. Stąd poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością (tak między innymi wyrok z dnia 17.02.1993r. sygn. II SA1155/92, ONSA 1994/61, wyrok z dnia 16.04.1998r. sygn. II SA 258/98, Lex nr 41288, wyrok z dnia 20.08.1998r. sygn. II SA 766/98, Lex nr 82005)). Ujawniony w ewidencji stan prawny musi być oparty na odpowiednich dokumentach (prawomocnych orzeczeniach sądowych, ostatecznych decyzjach administracyjnych, czynnościach prawnych dokonanych w formie aktów notarialnych, spisanych umowach i ugodach w postępowaniu sądowym i administracyjnym lub innych dokumentach posiadających moc dowodową dla ustalenia prawa własności). Postępowanie ewidencyjne służy rejestrowaniu bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach i ma charakter wyłącznie informacyjny.

Z § 12 rozporządzenia wynika, że prawa podmiotowe właścicielskie do gruntów objętych ewidencją, a także wynikające z użytkowania wieczystego, zarządu lub trwałego zarządu nieruchomościami, użytkowania gruntów państwowych

i samorządowych jednostek organizacyjnych oraz dzierżawy zgłoszonej do ewidencji, podlegają uwidocznieniu w ewidencji wyłącznie na podstawie:

1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych,

2) prawomocnych orzeczeń sądowych,

3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali,

4) ostatecznych decyzji administracyjnych,

5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych,

6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2.

Treść § 12 rozporządzenia, enumeratywnie wskazującego podstawy nanoszenia (ewidencjonowania) zmian podmiotowych w ewidencji, odczytywana

w powiązaniu z treścią § 46 ust. 2 rozporządzenia określającego przypadki wprowadzania zmian do ewidencji z urzędu, pozwala stwierdzić, że zmiany wynikające z opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające wykazy zmian danych ewidencyjnych (§ 46 ust. 2 pkt 2) mogą dotyczyć wyłącznie zmian przedmiotowych (numeracji działek, oznaczenia budynku, czy powierzchni gruntu)

i nie mogą uzasadniać zmiany danych w zakresie praw podmiotowych do gruntu.

Przenosząc powyższe ogólne uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że słusznie oba organy przyjęły, że nie ma podstaw prawnych do uwzględnienia żądania S. D., które faktycznie dotyczy określenia zakresu prawa własności działek nr [...] oraz nr [...] i nie może być rozstrzygane

w drodze postępowania administracyjnego, mającego na celu jedynie rejestrację danych wynikających z dokumentów ściśle określonych w przytoczonych wyżej przepisach.

Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego:

I. Co do działki nr [...] :

1) na podstawie aktu własności ziemi z 13 kwietnia 1973 r. wydanego przez Wydział Rolnictwa i Leśnictwa PPRN w K., G. O. stała się właścicielką działek nr [...] o łącznej powierzchni 0,77 ha,

2) umową z 3 lipca 1978 r., zatwierdzoną decyzją Naczelnika Gminy w M.

z 10 października 1978r., G. O. sprzedała Spółdzielni Kółek Rolniczych w M. działki nr [...] i [...] o pow. 0,58 ha, pozostawiając sobie zabudowaną działkę nr [...] o pow. 0,19 ha,

3) umową darowizny z 1 kwietnia 1988 r. G. O. darowała córce – S. D. działkę nr [...] o pow. 0,19 ha,

4) w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej w Sądzie Rejonowym w K., jako właściciel działki nr [...] w K., gmina S.,

o pow. 0,19 ha wpisana została na podstawie ww. umowy darowizny S. Renata S.,

5) w oparciu o powyższe w rejestrze ewidencji gruntów ujawniono Stellę Derdę jako właścicielkę działki nr [...] .

6) II. Co do działki nr [...]:

1) na podstawie aktu własności ziemi z 13 kwietnia 1973 r. wydanego przez Wydział Rolnictwa i Leśnictwa PPRN w K., S. Ł. i J. Ł. stali się właścicielami nieruchomości położonej w K., oznaczonej numerami działek: [...] ha,

2) na skutek przeprowadzonej w 1978 r. wymiany gruntów, której projekt zatwierdzony został ostateczną decyzją Wojewody K. z 5 grudnia 1978r., C. i J. Ł. otrzymali za działkę nr 937 ekwiwalent

w postaci działek nr [...] i [...] o łącznej powierzchni 0,58 ha,

3) w oparciu o powyższe w rejestrze ewidencji gruntów obrębu K. wykreślono działkę nr 937, a w jej miejsce wpisano działki nr [...] i [...] jako własność S. i J. małż. Ł.

4) Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z 30 grudnia 1980r. sygn. akt [...] o dziale spadku po S. Ł. i zniesieniu współwłasności, J. Ł. stała się właścicielem m.in. działki nr 937,

a następnie umową z 2 lutego 1981 r. przekazała ją wraz z innym działkami synowi – C. Ł. W umowie zaznaczono, że wskazane w niej numery działek, to numeracja "przed wymianą gruntów wsi K.",

5) W księdze wieczystej Kw nr [...] prowadzonej w Sądzie Rejonowym w K., C. Ł. figuruje jako właściciel nieruchomości położonej w K. gmina S., o pow. 363 ha, w tym m.inn. działki nr [...]. Jak podstawę wpisu wskazano umowę przekazania gospodarstwa rolnego z 2 lutego 1981r.

6) w oparciu o powyższe w rejestrze ewidencji gruntów C. Ł. został wykazany jako właściciel m.in. działki nr [...].

Powyższe wskazuje na to, że organ w sposób prawidłowy ustalił, iż zapisy

w ewidencji gruntów oraz w operacie ewidencyjnym w odniesieniu do nieruchomości objętych skargą są aktualne, a wpisy w nich dokonane oparte zostały o prawidłowe dokumenty i materiały źródłowe. Przede wszystkim odpowiadają tytułom własności stron, a w szczególności treści ksiąg wieczystych.

Skarżąca nie przedłożyła natomiast jakiegokolwiek dokumentu (o charakterze następczym wobec opisanych wyżej aktów administracyjnych i postanowienia sądowego), wymienionego w zamkniętym katalogu zawartym w cytowanym § 12 ust. 1 rozporządzenia, który mógłby stanowić podstawę żądanych zmian w ewidencji gruntów obrębu K., gmina S., w odniesieniu do działek nr [...] i [...] .

Nie ma przy tym racji S. S. twierdząc, że pierwszy wpis w ewidencji gruntów dotyczący powierzchni nieruchomości należącej do jej matki zawierał błąd, gdyż zgodnie z aktem notarialnym z roku 1960 G. O. wraz z mężem zakupiła grunt o pow. 1,40 ha. Pamiętać bowiem trzeba, że akt własności ziemi z 13 kwietnia 1973 r. wydany przez Wydział Rolnictwa i Leśnictwa PPRN w K., zgodnie z którym G. O. stała się z mocy prawa właścicielką działek nr [...] i [...] o łącznej powierzchni 0,77 ha, stwierdzał stan prawny na datę 4 listopada 1971r., zgodnie z ustawą z 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 27, poz. 250 ze zm.). Tym samym, to dane wynikające z tego aktu – jako późniejszego - a nie z aktu notarialnego z roku 1960, podlegały ujawnieniu w ewidencji gruntów, która zawsze rejestruje aktualny stan prawny.

Nawet gdyby jednak przyjąć – jak chce skarżąca - że pierwszy wpis przy założeniu ewidencji gruntów dotyczący powierzchni nieruchomości należącej do jej matki wynikał z błędu – to i tak okoliczność ta pozostaje bez znaczenia prawnego

w niniejszej sprawie, gdyż dokumenty określające poprzedni i nieaktualny już stan prawny nieruchomości nie mogą stanowić podstawy do zarejestrowania tego stanu

w ewidencji gruntów i budynków, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnym dokumentem, z którym ustawodawca związał skutek wiążącego ustalenia stanu prawnego danych działek gruntu (por. wyrok WSA w Warszawie z 4 maja 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 125/09). Należy jeszcze raz podkreślić, że podstawę wpisu danych ewidencyjnych stanowi najpóźniej wydany dokument.

Zgodzić należy się z organem, że żądanie skarżącej dotyczyło w istocie przesunięcia granicy pomiędzy działkami [...] i [...] poprzez przyłączenie do stanowiącej jej własność działki nr [...] - części działki nr [...]. Wolą skarżącej jest więc dokonanie zmiany zasięgu prawa własności nieruchomości, a do takich działań organy prowadzące ewidencję gruntów nie są uprawnione, na co wskazano już na wstępie niniejszych rozważań.

Nie sposób podzielić zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Uznać bowiem należy, że organ zebrał w sposób pełny i wyczerpujący materiał dowodowy sprawy, rozpatrzył go i dał temu wyraz

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi zauważyć należy, że, podobnie jak te podnoszone w toku postępowania administracyjnego, dotyczą one kwestii związanych z prawem własności działek stanowiących przedmiot sprawy.

Z przyczyn przedstawionych powyżej organ, a w konsekwencji także i Sąd, nie był właściwym do merytorycznego odniesienia się do nich jako wykraczających poza przedmiot postępowania w sprawie. Z tych samych powodów za bezzasadne należy uznać zarzuty dotyczące prawidłowości dokonania wpisów we właściwych księgach wieczystych – postępowanie wieczystoksięgowe nie jest bowiem objęte kognicją sądów administracyjnych.

Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.