Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2770/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-09-07 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 7 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

P. O. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i dwójką dzieci, posiada udział 50% w działce budowlanej, natomiast nie posiada innych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W rubryce 10 wniosku oświadczył, iż osiąga dochód w wysokości 5.000 zł miesięcznie z tytułu działalności gospodarczej, zaś jego żona w wysokości 1.750 zł z tytułu umowy o pracę. W uzasadnieniu podniósł, iż posiadane przez niego rachunki bankowe zostały zajęte w toku prowadzonej egzekucji, co uniemożliwia mu opłacenie wpisu sądowego. Nadto wskazał, iż jest w trakcie spłaty dwóch kredytów bankowych, zaś miesięczne raty kredytowe wynoszą łącznie 4.117,09 zł.

W dodatkowym oświadczeniu z dnia 24 sierpnia 2015 r. wyjaśnił, iż mieszka nieodpłatnie w mieszkaniu należącym do jego ojca. Miesięczne wydatki wnioskodawcy i jego rodziny wynoszą łącznie 6.827,09 zł, na które składają się: opłaty za mieszkanie – 270 zł, wyżywienie – 1.600 zł, środki czystości – 100 zł, ubrania – 150 zł, leczenie 140 zł, artykuły szkolne – 50 zł, raty kredytowe – 4.117,09 zł, inne wydatki (internet, tel. Komórkowe, alarm, ubezpieczenie) – 400 zł. Wnioskodawca wskazał, iż do czasu zajęcia rachunków bankowych korzystał z posiadanego debetu na rachunku firmowym, zaś obecnie brakujące środki pożycza od najbliższej rodziny, dzięki czemu nie zalega ze spłatą kredytów. Oświadczył, iż nie posiada majątku ruchomego znacznej wartości, ani zasobów pieniężnych zgromadzonych w inny sposób niż na rachunkach bankowych. W okresie od stycznia do lipca 2015 r. skarżący osiągnął przychód w wysokości 197,25 zł, zaś od 1 sierpnia 2015 r. zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej. Żona wnioskodawcy jest zatrudniona od listopada 2014 r., zaś wcześniej była zrejestrowana jako osoba bezrobotna. Do pisma załączył m. in. wyciągi z siedmiu rachunków bankowych, odpisy zeznań podatkowych za 2014 r., a także kopie 12 tytułów wykonawczych wystawionych w dniu 28 maja 2015 r. i kopie 5 zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego wystawionych w dniu 3 lipca 2015 r.

Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:

Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)).

Wniosek zasługuje na uwzględnienie albowiem skarżący wykazał, iż spełnia ustawowe przesłanki do udzielenia prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Przed wyłożeniem motywów jakie legły u podstaw podjętego rozstrzygnięcia wskazać należy, iż ocena zasadności wniosku o prawo pomocy polega na dokonaniu porównania wysokości obciążeń finansowych w postępowaniu sądowym z rzeczywistymi możliwościami płatniczymi wnioskującej strony, biorąc pod uwagę jej wydatki niezbędne dla utrzymania siebie oraz rodziny. W przypadku wnioskodawcy z urzędu wiadomym jest, iż zainicjował on w tutejszym Sądzie dwanaście postępowań i został wezwany do uiszczenia wpisów sądowych w łącznej wysokości 10.226 zł.

Zasadniczy wpływ na udzielenie skarżącemu prawa pomocy wywarła właśnie okoliczność, iż nie jest on w stanie ponieść jednorazowo wydatku w wysokości 10.226 zł. Analiza złożonych oświadczeń, poparta weryfikacją przedłożonych dokumentów prowadzi do wniosku, iż wnioskodawca i jego żona posiadają wprawdzie stałe źródła dochodów, jednakże nie dysponują w chwili obecnej środkami pieniężnymi, które mogą przeznaczyć na opłacenie wpisów sądowych.

Zauważyć należy, iż organ podatkowy wystawił w dniu 28 maja 2015 r. dwanaście tytułów wykonawczych opiewających na łączną kwotę 295.204,00 zł należności głównej oraz kwotę 54.330 zł z tytułu odsetek. W dniu 3 lipca 2015 r. wystawiono 5 zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, skierowanych do 4 banków oraz do naczelnika urzędu skarbowego. Wobec tego przyjąć należało, iż wnioskodawca nie jest w stanie swobodnie dysponować środkami pieniężnymi zgromadzonymi na tych rachunkach, poza kwotą wyłączoną spod egzekucji, która jednak również nie może być przeznaczona na koszty sądowe.

W dalszej kolejności stwierdzić należało, iż analiza przedłożonych wyciągów z rachunków bankowych prowadzi wprawdzie do wniosku, że w okresie którego wyciągi te dotyczą (do dnia 31 lipca 2015 r.) skarżący obracał na bieżąco środkami pieniężnymi przekraczającymi wysokość poszczególnych wpisów sądowych, jednakże łączna suma uznań za dany miesiąc w zasadzie nie przekraczała łącznej kwoty wpisów (10.226 zł), a należało mieć przy tym na uwadze, że suma obciążeń zazwyczaj była jej równa bądź ją przewyższała.

Również analiza wydatków rodziny wnioskodawcy prowadzi do wniosku o zasadności przyznania skarżącemu prawa pomocy. Jakkolwiek w orzecznictwie przyjmuje się, że spłata kredytów bankowych nie może mieć co do zasady wpływu na ocenę w ramach prawa pomocy, bowiem tego rodzaju zobowiązania nie mają charakteru priorytetowego przed kosztami sądowymi, to biorąc pod uwagę obecne zajęcia egzekucyjne, nie można zakładać, że wnioskodawca jest w stanie dokonać jakichkolwiek przesunięć wydatków w budżecie domowym, czy zabezpieczyć środki na zapłatę kosztów sądowych. Wzięto przy tym pod uwagę oświadczenie wnioskodawcy o uzyskiwanej – od czasu zajęcia rachunków bankowych – pomocy ze strony najbliższej rodziny w spłacie rat kredytowych.

Dodatkowo wzięto pod uwagę oświadczenie skarżącego, iż od dnia 1 sierpnia 2015 r. zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej, co prowadzi do wniosku, że czteroosobowa rodzina wnioskodawcy pozostaje na utrzymaniu jego żony, która osiąga dochód brutto w wysokości 1.750 zł (przelew wynagrodzenia na rachunek bankowy w dniu 31.07.2015 r. w wysokości 1.286,16 zł).

W konsekwencji przyjąć należało, iż wnioskodawca i jego żona – na których utrzymaniu pozostaje dwoje dzieci – nie posiadają wystarczających środków na pokrycie kosztów sądowych we wszystkich zainicjowanych sprawach. Biorąc zaś pod uwagę oświadczenie wnioskodawcy, iż nie posiada on zasobów pieniężnych zgromadzonych w inny sposób aniżeli na rachunkach bankowych, jak również brak nieruchomości czy ruchomości o znacznej wartości, uznać należało, iż wykazał to, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.