Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Ka 1285/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2004-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie WSA Małgorzata Jużków (spr.), Asesor WSA Małgorzata Walentek, Protokolant Joanna Spadek, po rozpoznaniu w dniu 10 września 2004 r. sprawy ze skargi A Spółka Jawna w K. K.F. B.K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Sygn. akt 3/I SA/ Ka 1285 /03

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w K. stwierdził powstanie długu celnego w kwocie [...] zł wraz z należnymi od tej kwoty odsetkami spowodowanego zaniechaniem wykonania przez B.K. i K.F., prowadzących działalność gospodarczą jako A Spółka jawna w K. obowiązku wynikającego ze stosowania procedury odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła, którą objęty został towar: skrzynki z tworzywa sztucznego- 80 sztuk, butelki szklane o pojemności 0,5 l- 1600 sztuk, beczki metalowe 50 l- 168 sztuk, beczki metalowe 30 l- 156 sztuk. W uzasadnieniu decyzji Organ Celny wyjaśnił, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte z urzędu w dniu [...], w konsekwencji odmowy zmiany terminu powrotnego wywozu przedmiotowych towarów lub nadania im innego przeznaczenia celnego. Zgłoszenie celne zostało złożone przez właścicieli A w dniu [...] lipca 1999 r. wraz z wnioskiem o objęcie towaru procedurą odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła. Pozwolenie na korzystanie z odprawy czasowej nr [...] zostało wydane przez Dyrektora Urzędu Celnego w K. w dniu [...] (zmienione [...] i [...]) i obejmowało wymienione wyżej opakowania wielokrotnego użytku oraz obowiązywało w okresie od [...] do [...]. W dniu [...] wspólnicy Spółki jawnej złożyli kolejny wniosek o uchylenie powyższej decyzji w części określającej termin powrotnego wywozu towarów lub nadania im nowego przeznaczenia celnego i wydłużenie czasu jego obowiązywania do dnia [...]. Wniosek ten nie został uwzględniony. Naczelnik Urzędu Celnego w K. decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił zmiany terminu powrotnego wywozu towarów lub nadania mu nowego przeznaczenia celnego. Decyzja ta nie została przez stronę zaskarżona i stała się ostateczna w dniu [...]. Dalej Organ Celny wyjaśnił, ze zgodnie z art. 212 Kodeksu celnego dług celny powstaje w chwili niewykonania obowiązku bądź w chwili objęcia towaru odpowiednią procedurą celną, jeżeli stwierdzono, że nie został spełniony lub został naruszony jeden z warunków wymaganych do objęcia towaru ta procedurą. Dłużnikiem jest zaś osoba zobowiązana do przestrzegania warunków wymaganych do objęcia towaru tą procedurą celną. W przypadku powstania długu celnego w stosunku do towarów przywożonych, kwota takiego długu zostaje obliczana według elementów kalkulacyjnych z dnia przyjęcia zgłoszenia celnego o objęcie ich procedurą odprawy czasowej (art. 150 Kodeksu). W niniejszej sprawie dług celny powstał tym samym w dniu [...].

Jako podstawę prawną swej decyzji Naczelnik Urzędu Celnego w K. wskazał: art. 207 Ordynacji podatkowej, art. 90 § 1, art. 93 § 1 i § 2, art. 145 § 1 i 3, art. 148, art. 150 § 1, art. 212 § 2 i § 3, art. 222 §4 , art. 242 § 2 i § 3, art. 262 ustawy Kodeks celny. § 1 ust.2, § 2 ust.1.2.3.4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania (Dz. U. Nr 147, poz. 958 ze zm.), § 134, § 135 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 1 grudnia 1997 r. w sprawie gospodarczych procedur celnych i procedur uproszczonych (Dz. U. Nr 147, poz. 989 ze zm.) oraz ust. 7 części pierwszej- Postanowienia wstępne A. Stawki celne i części drugiej- Tabela stawek celnych- Taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. Nr 158, poz. 1036 ze zm.).

W odwołaniu od decyzji organu I instancji B.K. i K.F. wnieśli o jej uchylenie w całości i przekazanie do ponownego rozpatrzenia lub umorzenia postępowania. W uzasadnieniu podnieśli, że została ona wydana w oparciu o błędne ustalenia faktyczne, bez uwzględnienia faktu zagarnięcia towaru objętego procedurą odprawy czasowej przez właścicieli Spółki B w upadłości z siedzibą w P. Podkreślili, iż podnosili powyższy argument we wniosku o zmianę terminu wywozu opakowań, co nie zostało jednak uwzględnione. Opakowań nie wywieźli wyłącznie dlatego, że ich nie posiadali, a podejmowane działania w kierunku ich odzyskania okazały się bezskuteczne.

Organ odwoławczy nie uznał argumentacji odwołania i zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926) w związku z art. 262 ustawy Kodeks celny utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Za chybione uznano argumenty skarżących w części dotyczącej wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o błędne ustalenia faktyczne. Sami skarżący w całej rozciągłości je potwierdzili z tym tylko, że wyprowadzili z nich odmienne wnioski. Organ celny wskazał na przepisy art. 262, art. 208, art. 3 § 1 pkt 2, art. 212, art. 211, art. 147 Kodeksu celnego oraz § 1 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 czerwca 1999 r. w sprawie określenia wypadków, w których nie powstaje dług celny. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu dług celny w przywozie powstaje, z zastrzeżeniem ust.2, w wypadku uchybienia terminu, w jakim towary objęte procedurą celną lub towary składowane czasowo powinny zostać objęte procedura celną lub otrzymać inne przeznaczenie celne, pod warunkiem że organ celny wydał zgodę na przedłużenie terminu. Organ odwoławczy podkreślił, że w niniejszej sprawie organ celny takiej zgody nie wyraził, a tym samym przesłanka ta nie miała zastosowania. Nie podjął też polemiki z zarzutami odwołania, które tyczą innej decyzji posiadającej walor ostateczności, przyjmując iż nie pozostają one w związku z przedmiotem sprawy.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 16 czerwca 2003 r. właściciele A zarzucili wydanie jej z obrazą prawa materialnego- art. 212 § 4 Kodeksu celnego w związku z § 1 ust. 1 pkt 1 i § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 czerwca 1999 r. w sprawie określenia wypadków, w których nie powstaje dług celny i wnieśli o jej uchylenie. W uzasadnieniu ponownie podniesiono argumenty dotyczące wniosku o wydłużenie terminu do wywozu towaru objętego procedurą odprawy czasowej oraz dotyczące odmowy objęcia należności celnych restrukturyzacją.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Celnej w K. wniósł o jej oddalenie wskazując na ustalenia dowodowe i obowiązujący w chwili zdarzenia stan prawny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyz zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Na wstępie należy zauważyć, że 31 grudnia 2003 r. utraciła moc ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszła w życie reforma sądownictwa administracyjnego i na podstawie art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) z tą datą w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego utworzono w ich miejsce, na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) wojewódzkie sądy administracyjne.

Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (...) sprawy, w których skargi zostały wniesionego Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270). Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72 , poz. 652) dla obszaru województwa śląskiego utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.

Sąd administracyjny, zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie. W tym trybie kontroli została poddana decyzja administracyjna wydana w niniejszej sprawie. Art. 134 tej ustawy stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany z zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a stosownie do art. 145 § 1 uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji należy w pierwszej kolejności ustalić, czy organy celne miały podstawy do zakwestionowania procedury odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła towarów objętych pozwoleniem nr [...] obowiązującym do [...]r. Bezspornym jest, iż skarżący uchybili powyższemu terminowi wskazując jako przyczynę niedochowania terminu wywozu towarów poza polski obszar celny "zagarnięcie go" przez inny podmiot gospodarczy. Również bezspornym jest, że przed upływem tego terminu złożyli wniosek o jego wydłużenie do [...], który nie został uwzględniony, a towar w postaci zwrotnych opakowań nie został wywieziony poza polski obszar celny. Naruszenie terminu powrotnego wywozu towaru objętego procedurą odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła skutkowało tym, że nie została zakończona przewidziana prawe procedura odprawy czasowej i z mocy prawa powstał dług celny (art. 212 § 2 Kodeksu celnego). Zasadnie zatem organ celny dokonał naliczenia odsetek, o których mowa w art. 242 § 3 Kodeksu celnego oraz odsetek wyrównawczych stosownie do zapisu art. 222 § 4 tej ustawy.

Wnikliwa analiza przeprowadzonego postępowania dowodowego i poczynionych na jego podstawie ustaleń wyklucza możliwość uznania słuszności zarzutów skarżących, które w rzeczywistości odnoszą się nie do zaskarżonej decyzji, a do decyzji o odmowie zmiany pozwolenia na korzystanie z odprawy czasowe przedmiotowego towaru w części określającej czas jego obowiązywania. Zgodnie z art. 212 § 1 pkt 1 i 2 dług celny w przywozie powstaje w razie niewykonania obowiązku wynikającego z czasowego składowania towaru podlegającego należnością celnym przywozowym lub ze stosowania procedury celnej, którą towar ten został objęty, bądź niedopełnienia warunku wymaganego do objęcia towaru procedurą celną lub do zastosowania obniżonych lub zerowych stawek należności celnych przywozowych, ze względu na przeznaczenie towaru, albo do zwolnienia towaru z należności celnych przywozowych ze względu na przeznaczenie. § 2 tego przepisu stanowi, ze dług celny powstaje w chwili niewykonania obowiązku bądź w chwili objęcia towaru odpowiednia procedurą celną, jeżeli stwierdzono, ze nie zostały spełnione lub został naruszony jeden z warunków wymaganych do objęcia towaru ta procedurą lub do udzielenia częściowego lub czasowego zwolnienia z należności celnych przywozowych ze względu na jego przeznaczenie. W przypadku odprawy czasowej obowiązek uiszczenia należności celnych powstaje w pierwszym dniu po upływie terminu wywozu towaru z kraju lub przywozu towaru do kraju ( wyrok NSA z dnia 15 czerwca 1994r.-VSA 2626/93, Fiskus 1995/4/19). Dłużnikiem zaś jest osoba zobowiązana do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym lub wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty albo osoba zobowiązana do przestrzegania warunków wymaganych do objęcia towaru ta procedurą lub do udzielenia częściowego czy całkowitego zwolnienia z należności celnych przywozowych ze względu na jego przeznaczenie.

Trafnie zatem uznał organ odwoławczy, że dla powstania długu celnego nie miały znaczenia podnoszone przez skarżącego okoliczności , które spowodowały naruszenie przez niego warunków procedury odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od cła w sytuacji posiadania przymiotu ostateczności decyzji o odmowie przedłużenia terminu odprawy czasowej towaru nim objętego. Na marginesie Sąd zauważa, ze argumenty podnoszone w niniejszej sprawie strona skarżąca winna podnosić konsekwentnie w postępowaniu odwoławczym o tej właśnie decyzji, czego nie uczyniła. Za chybiony uznał podniesiony zarzut naruszenia art. 212 § 4, który stanowi, ze dług celny nie powstaje, jeżeli uchybienia, o których mowa w § 1, nie miały istotnego znaczenia dla czasowego składowania towarów lub odpowiedniej procedury celnej w powiązaniu z § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 czerwca 1999 r. w sprawie określenia wypadków, w których dług celny nie powstaje. Wbrew twierdzeniom skarżących organ odwoławczy wyjaśnił, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki negatywne, które mogłyby wyłączyć powstanie długu celnego wynikające z treści zapisu § 1 ust.1 pkt 1 wskazanego rozporządzenia. Zgodnie bowiem z przytoczoną wyżej jego treścią dług celny nie powstaje w wypadku uchybienia terminu, w jakim towary objęte procedura celną powinny zostać objęte procedura celną lub otrzymać inne przeznaczenie celne, pod warunkiem ze organ celny wydał zgodę na przedłużenie terminu. W niniejszej sprawie organ celny takowej zgody nie wydał, a uchybienie terminowi miało istotne znaczenie dla dokonania odprawy czasowej. Art. 147 kodeksu celnego stanowi, że organ celny wyznacza termin, w którym towary przywożone powinny zostać powrotnie wywiezione lub otrzymać nowe przeznaczenie celne. Osoba posiadająca pozwolenie na korzystanie z procedury odprawy czasowej przejmuje pełną odpowiedzialność za przebieg procedury, dochowanie obowiązków i warunków oraz terminów jej stosowania. Na osobie tej ciąży także obowiązek użytkowania towaru zgodnie z pozwoleniem oraz zakończenie procedury w terminach wskazanych w pozwoleniu. Nie mogła mieć zatem zastosowania regulacja zastrzeżenia z ustęp 2 § 1 cytowanego rozporządzenia. Skarżący nie powiadomili organu celnego o "kradzieży" opakowań trwałych będących przedmiotem niniejszej sprawy i mieli pełną świadomość niemożności wywiązania się w zakreślonym terminie z nałożonego pozwoleniem obowiązku ich wywozu. Składali tylko wniosek o wydłużenie terminu, który nie został uwzględniony, a decyzja dla nich negatywna nie została zaskarżona. Nie można zatem mówić, że niewykonanie obowiązków lub niedopełnienie warunków procedury odprawy czasowej towaru nastąpiło bez ich winy lub niedbalstwa, a wszystkie formalności celne niezbędne do uregulowania sytuacji towaru zostały dokonane niezwłocznie po zaistnieniu wypadków opisanych w ust 1 rozporządzenia.

Ponieważ sąd administracyjny dokonuje oceny zaskarżonej decyzji pod kątem zgodności z prawem obowiązującym w chwili jej wydania Sąd stwierdza, że poza sferą jego kompetencji pozostała ocena zarzutów podniesionych w stosunku do innej decyzji wydanej w innym postępowaniu administracyjnym przez uprawniony organ celny o odmowie pozytywnego rozpatrzenia wniosku o objęcie restrukturyzacją należności celnych ustalonych zaskarżoną decyzją.

Mając na względzie powyższe wobec stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę oddalił.