Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1679/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 25 ust 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2007 nr 124 poz 859
law: Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów.
article: art 3 ust 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2013 poz 21
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi E. R. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wezwania do zagospodarowania odpadu oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ) znak: [...] z [...] marca 2014 r. wydane na podstawie art. 144, art. 138 § 1 pkt 2, art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.) i w związku z art. 3a ustawy z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz.U. z 2013 r., poz. 686), art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz.U. nr 124, poz. 859 ze zm., dalej: u.m.p.o.), w związku z art. 24 ust. 3 lit. a i art. 2 pkt 35 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz.Urz. UE L 190 z 12 lipca 2006 r., s. 1, dalej: rozporządzenie nr 1013/2006), art. 18 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r., poz. 1162), wydane po rozpatrzeniu zażalenia pani E. R. (dalej: strona, strona skarżąca, skarżąca), na postanowienie GIOŚ znak: [...] z [...] sierpnia 2013 r.: 1. wzywającego stronę, do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia nr 1013/2006, poprzez zagospodarowanie odpadu o kodzie 16 01 04*, w postaci uszkodzonego na skutek zalania pojazdu marki: [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], sprowadzonego z terytorium [...] na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: RP), przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu na prowadzenie działalności w zakresie punktu zbierania pojazdów. 2. wskazującego, że obowiązek określony w pkt 1 postanowienia może być wykonany za pośrednictwem przedsiębiorcy posiadającego decyzję na prowadzenie działalności w zakresie punktu zbierania pojazdów oraz

3. określającego termin realizacji działań określonych w pkt 1 na 30 dni od daty doręczenia postanowienia.

W postanowieniu z [...] marca 2014 r. GIOŚ: 1. uchylił postanowienie z [...] sierpnia 2013 r. w zakresie terminu jego wykonania; 2. utrzymał w mocy ww. postanowienie w pozostałym zakresie; oraz 3. określił termin wykonania postanowienia, tj. w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania postanowienia.

Stan sprawy przestawiał się następująco.

W piśmie z [...] kwietnia 2013 r. Kierownik Oddziału Celnego "Baza Kontenerowa" Urzędu Celnego w G. powiadomił GIOŚ o ujawnieniu nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadu w postaci pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...] GIOŚ po przeanalizowaniu nadesłanej dokumentacji w dniu [...] maja 2013 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne, znak: [...] w sprawie określenia sposobu gospodarowania odpadem o kodzie: 16 01 04* w postaci uszkodzonego na skutek zalania pojazdu marki: [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], przez panią E. R., będącą odbiorcą odpadu, odpowiedzialnym za jego nielegalne międzynarodowe przemieszczenie z terytorium [...] na terytorium Polski.

W piśmie z [...] maja 2013 r. pełnomocnik strony przesłał do GIOŚ wyjaśnienia w przedmiotowej sprawie składając jednocześnie wniosek o umorzenie postępowania administracyjnego. Ponadto pełnomocnik poinformował, że przedmiotowy pojazd nie stanowi odpadu, z uwagi na fakt, że został on nabyty od poprzedniego właściciela na podstawie umowy kupna-sprzedaży, co według strony nie pozwala na przyjęcie, że wnioskodawca wszedł w posiadanie tego pojazdu na skutek pozbycia się (porzucenia). GIOŚ po przeanalizowaniu zgromadzonej w sprawie dokumentacji, w tym również wyjaśnień strony, podtrzymał swoje stanowisko w kwestii uznania przedmiotu postępowania za odpad i w postanowieniu z [...] sierpnia 2013 r. wezwał stronę postępowania do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, poprzez zagospodarowanie przedmiotowego odpadu w postaci uszkodzonego na skutek zalania pojazdu, przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami, wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów, określając termin realizacji powyższych działań na 30 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia. W uzasadnieniu ww. postanowienia organ przytoczył dowody i okoliczności, które w ocenie organu dowodzą, iż przedmiot postępowania stanowi odpad w rozumieniu art. 3 ust. 3 pkt 6 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 21 ze zm. dalej: u.o.).

W zażaleniu na ww. postanowienie pełnomocnik strony podniósł, iż postanowienie organu I instancji wydane zostało naruszenie art. 7 w związku z art. 77 § 1 oraz art. 80 ustawy k.p.a. poprzez dowolne przyjęcie, iż podmiot B. z siedzibą w [...] pozbył się pojazdu mechanicznego marki: [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...] na rzecz strony postępowania. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik Strony ponownie dokonał wykładni terminu "pozbycia się" jako przesłanki uznającej przedmiot postępowania za odpad, przytaczając orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W postanowieniu z [...] marca 2014 r. GIOŚ: 1. uchylił postanowienie z [...] sierpnia 2013 r. w zakresie terminu jego wykonania; 2. utrzymał w mocy ww. postanowienie w pozostałym zakresie; oraz 3. określił termin wykonania postanowienia, tj. w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania postanowienia.

W zaskarżonym postanowieniu GIOŚ wykazał, że okoliczność braku wypełnienia dokumentu Salvage Certificate w kluczowych polach, które bezwzględnie winny być wypełnione i dotyczyły rodzaju uszkodzeń pojazdu (co w kontekście rodzaju dokumentu jakim jest Salvage Certificate jest informacją zasadniczą) oraz przeznaczenia pojazdu (warunkującego możliwości dalszego wykorzystania pojazdu w sposób zgodny z jego pierwotnym przeznaczeniem), w konfrontacji z ofertą sprzedaży przedmiotowego pojazdu wskazującą, że pojazd posiadał dokument Salvage Certificate ze przeznaczeniem "wyłącznie na części" na dwa tygodnie przed nabyciem pojazdu przez Skarżącą Spółkę, w odniesieniu do polityki Wspólnoty w dziedzinie środowiska naturalnego (stawiającej za cel wysoki poziom ochrony, opierającej się na zasadzie ostrożności oraz na zasadach działania zapobiegawczego) - jako całość dowodzą, że organy miały do czynienia z odpadem w rozumieniu powołanych wyżej przepisów o odpadach.

Skarżąca zaskarżyła ww. postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie w całości postanowień obu instancji oraz zarzucając, że postanowienie z [...] marca 2014 r. zostało wydane z naruszeniem art. 7 w związku z art. 77 §1 i w związku z art. 80 k.p.a., poprzez dowolne przyjęcie, że [...] podmiot B. pozbył się przedmiotowego pojazdu na rzecz skarżącej.

W skardze strona skarżąca podniosła, że pojazd samochodowy marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...] był przedmiotem kliku umów sprzedaży. Strona postępowania nie nabyła przedmiotowego pojazdu samochodowego w wyniku aukcji, w której wskazany został sposób jego wykorzystania. Skarżąca twierdzi, że ustalenia faktyczne GIOŚ oparte są przy tym na dowolnym założeniu, że stan fizyczny pojazdu samochodowego w okresie pomiędzy rozpoczęciem aukcji, a jego nabyciem przez stronę postępowania nie uległ zmianie. Zdaniem skarżącej, wniosek taki jest uprawniony w kontekście uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w którym wskazano, że rodzaj uszkodzeń przedmiotowego pojazdu samochodowego jest zbieżny z rodzajem uszkodzeń wskazanych w aukcjach internetowych. Według skarżącej, GIOŚ nie przedstawił argumentacji pozwalającej na dokonanie takich konstatacji. Nie jest również jasny pogląd GIOŚ w przedmiocie braku wiarygodności lub wręcz nieważności dokumentu SALVAGE CERTIFICATE. Strona skarżąca podnosi, że GIOŚ nie jest uprawniony do samodzielnej oceny sposobu wypełnienia ww. dokumentu w kontekście zgodności jego treści z przepisami stanowymi lub federalnymi [...]. W ocenie skarżącej, GIOŚ nie wskazał na rozstrzygnięcie uprawnionego organu lub instytucji w przedmiocie prawidłowości lub ważności dokumentu SALVAGE CERTIFICATE. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie odwołuje się również do przepisu, który przewidywałby utratę ważności dokumentu SALVAGE CERTIFICATE z mocy prawa. Zdaniem strony skarżącej, ww. dokument nie może być zatem traktowany jako uniemożliwiający potwierdzenie własności pojazdu. Kiedy spełnione są wymagania w zakresie prawa okaziciela do posiadania pojazdu (jego najważniejszych części) dokument SALVAGE CERIFICATE może bowiem stanowić dowód własności. Zdaniem skarżącej, w realiach rozpatrywanej sprawy prawo sprzedającego, to jest B., do własności przedmiotowego pojazdu mechanicznego nie jest kwestionowane. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia w zakresie nieważności ww. dokumentu opiera się przy tym nie na ustaleniach faktycznych, lecz hipotezach wskazujących na ewentualne usunięcie nieokreślonych zapisów z treści dokumentu SALVAGE CERTIFICATE. Według skarżącej, wadliwe jest również ustalenie, że w realiach rozpatrywanej sprawy ww. dokument uniemożliwia zarejestrowanie pojazdu na terytorium RP.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

W piśmie z [...] grudnia 2014 r., skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona skarżąca działając na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. zgłosiła wniosek o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentu w postaci oświadczenia B. z [...] listopada 2014 r. wraz z tłumaczeniem wierzytelnym na język polski.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 p.p.s.a., sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie GIOŚ znak: [...] z [...] marca 2014 r., wydane po rozpatrzeniu zażalenia strony skarżącej, na postanowienie GIOŚ znak[...] z [...] sierpnia 2013 r.

W ocenie Sądu, organ orzekający wydając zaskarżone postanowienie, w sposób właściwy dokonał oceny zgromadzonego materiału dowodowego w kwestii uznania przedmiotowego pojazdu za odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o., zobowiązując skarżącą do oddania przedmiotowego odpadu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. przez odpady rozumie się "każdą substancją lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia jest zobowiązany".

Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w kontrolowanej sprawie, poprzedni właściciel tj. firma B. z uwagi na poważne uszkodzenia spowodowane zalaniem wodą pozbyła się spornego pojazdu na rzecz strony skarżącej, co słusznie organ orzekający uznał, iż stanowi pozbycie w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. Nadto ustalono, iż sporny pojazd w momencie przemieszczenia był uszkodzony, co potwierdza dokumentacja fotograficzna oraz treść dokumentu Salvage Certificate.

Ponadto fakt, że pojazd uległ zalaniu wodą potwierdza ocena techniczna nr [...] z [...] kwietnia 2013 r. wykonana przez rzeczoznawcę samochodowego pana mgr inż. K. R. W ww. ocenie stwierdzono m.in., że pojazd posiada uszkodzenia powstałe na skutek działania sił natury (huragan), a jego uszkodzenia dotyczą: pogiętej maski silnika z ubytkami powłoki lakierniczej i nalotem korozyjnym oraz zawilgocenia wnętrza reflektorów tylnych. Według powyższej oceny technicznej, wnętrze pojazdu zostało zanieczyszczone i zawilgocone po zalaniu z zapachem pleśni. W pojeździe występuje zawilgocona skórzana tapicerka posiadająca nalot pleśni, wilgotna wykładzina podłogowa z rdzawymi naciekami, skorodowane metalowe elementy foteli, nadmierny korozyjny nalot (biały) na aluminiowym osprzęcie silnika, tarcze hamulcowe kół skorodowane.

W opisie internetowej oferty sprzedaży przedmiotowego pojazdu znalazły się m.in. informacje o treści: Rodzaj Title: Parts Only; Rodzaj uszkodzenia: uszkodzenie przez wodę/powódź. Na żadnym etapie postępowania administracyjnego skarżąca nie zakwestionowała ustaleń organów co faktu, że pojazd posiada uszkodzenia spowodowane przez zalanie wodą.

W ocenie Sądu, organ II instancji wykazał, że rodzaj uszkodzeń przedmiotowego pojazdu, stwierdzony w toku czynności celnych, jest zbieżny z rodzajem uszkodzenia tego pojazdu, wskazanym w ofercie jego sprzedaży przedstawionej na stronach internetowych serwisu aukcyjnego zawierającego ofertę jego sprzedaży.

Dla ww. pojazdu skarżąca przedstawiła dokument Salvage Certificate, który według uwierzytelnionego tłumaczenia jest "Świadectwem Własności Pojazdu Powypadkowego". Dokument ten nie został wypełniony w najważniejszych sekcjach, dotyczących rodzaju uszkodzenia pojazdu oraz jego przeznaczenia. Pomimo, iż główne uszkodzenia przedmiotowego pojazdu w sposób oczywisty były skutkiem działania wody/powodzi, które to uszkodzenia jednoznacznie zostały stwierdzone przez funkcjonariuszy celnych oraz inspektora [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska, a także jednoznacznie wskazane w ofercie sprzedaży przedmiotowego pojazdu, winny ono zostać ujęte w treści sekcji 2 dokumentu Salvage Certificate. W sekcji 2 zaznaczono jedynie pole: "Inne, podać jaka", które zostało opatrzone nieczytelnym wpisem dotyczącym rodzaju uszkodzeń ww. pojazdu. W sekcji 2 dokumentu nie wykazano natomiast uszkodzeń pojazdu spowodowanych powodzią, jednoznacznie określonych w ofercie sprzedaży pojazdu i stwierdzonych przez funkcjonariuszy celnych. Należy podkreślić, że z uwagi na to, że dokument Salvage Certificate wydawany jest dla pojazdów uszkodzonych, szczególnie ważne jest, aby określał on rodzaj uszkodzeń pojazdu, dla którego został wydany, a także przeznaczenie tego pojazdu, warunkujące dalsze wymagania dotyczące możliwości jego użytkowania. Żadne z pól, które powinny zawierać ww. informacje nie zostało wypełnione. Słusznie, zatem uznał GIOŚ w niniejszej sprawie, że powyższe okoliczności uzasadniały uznanie dokumentu Salvage Certificate za niewiarygodny.

W zaskarżonym postanowieniu organ wskazał na adnotację ww. [...] dokumencie, według której "Wprowadzenie zmian lub skreśleń w dokumencie powoduje utratę jego ważności". Uprawniony jest, zatem wniosek organu, iż brak wypełnienia dokumentu w polach szczególnie wymaganych czyni ten dokument niewiarygodnym.

Pojazd objęty kontrolowanym postępowaniem w chwili nabycia go przez stronę skarżącą nie był zarejestrowany, ani homologowany. Do akt sprawy został dołączony dokument Salvage Certificate. Przepisy ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), przewidują, że rejestracji pojazdu dokonuje się na podstawie dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany (art. 72 ust. 1 pkt 5), a w przypadku pojazdu sprowadzanego z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim zamiast dowodu rejestracyjnego, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, dopuszcza się przedstawienie innego dokumentu stwierdzającego rejestrację pojazdu, wydanego przez organ właściwy do rejestracji pojazdów w tym państwie (art. 72 ust. 2a).

W niniejszej sprawie organ słusznie na podstawie zebranego materiału dowodowego zakwalifikował dokument Salvage Certificate, jako niewiarygodny i nieważny. Należy zaznaczyć także, że ww. dokument nie stanowi odpowiednika dowodu rejestracyjnego pojazdu. Powyższe skutkowało brakiem możliwości zarejestrowania pojazdu na terytorium RP, a tym samym brakiem możliwości użytkowania pojazdu w sposób zgodny z jego dotychczasowym przeznaczeniem. Okoliczność związana z możliwością użytkowania pojazdu w sposób zgodny z jego pierwotnym przeznaczeniem oraz funkcją ma, bowiem wpływ na uznanie, bądź nie uznanie, pojazdu za odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. Jeżeli pojazd samochodowy utracił swoją pierwotną funkcję, dla której został wytworzony, to spełniona została tym samym przesłanka ustawowa kwalifikująca ten przedmiot jako odpad. Z powodu utraty pierwotnej funkcji, dotychczasowy posiadacz pojazdu pozbył się go na rzecz skarżącej.

W literaturze wyrażono pogląd, według którego kluczowym elementem definicji odpadów jest pojęcie "pozbycie się", gdyż przedmiot staje się odpadem właśnie z chwilą "pozbycia się" go przez dotychczasowego posiadacza (M. Górski, Gospodarowanie odpadami w świetle prawa wspólnotowego i polskiego prawa wewnętrznego, Poznań 2005, s. 41.).

Z orzecznictwa TS Unii Europejskiej wynika, że ważną przesłanką, która przesądza o tym, że przedmiot staje się odpadem, jest zachowanie się posiadacza (K. Karpus, Gospodarowanie odpadami w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na gruncie dyrektyw ramowych w sprawie odpadów, Włocławek 2011, s. 12 i n.). M. Górski zwraca uwagę na duże znaczenie wykładni określenia "pozbycie się". Jego zdaniem, powinna ona być indywidualizowana, w szczególności gdy pojawiają się wątpliwości, czy wskutek pozbycia się dany przedmiot jest odpadem (J. Jerzmański, M. Górski, Pojęcia "odpady", "odpady komunalne", [w:] M. Górski, K. Nowacki, Prawne i organizacyjne obowiązki gmin w postępowaniu z odpadami komunalnymi, Wrocław 2012, s. 55.). Z definicji ustawowej wynika dwoista natura odpadu. Odpadem jest substancja lub przedmiot. Ta szczególna cecha jest związana z określonymi zachowaniami posiadacza odpadów. Polegają one na: pozbywaniu się odpadów, zamiarze pozbycia się odpadów lub obowiązku pozbycia się odpadów.

Czynność polegającą na pozbyciu się odpadu należy odnosić do pojęcia subiektywnej lub obiektywnej wartości substancji lub przedmiotu, którą ona przedstawia dla jego posiadacza. Jest ona bezpośrednio powiązana z utratą pierwotnej funkcji substancji lub przedmiotu. Miernik wartościowy substancji lub przedmiotu wymaga stosowania kryteriów, które zawiera definicja ustawowa pojęcia "odpady". W przypadku substancji lub przedmiotu, które stają się odpadem możemy mówić np. o wartości początkowej oraz wartości bieżącej, uzasadniającej podstawę pozbycia się przez dotychczasowego posiadacza.

TS Unii Europejskiej podnosi, że zakres pojęcia "odpad" zależy od interpretacji pojęcia "pozbywać się" (zob. wyrok ETS z 18 grudnia 1997 r. w sprawie C-129/96 oraz wyrok ETS z 8 września 2005 r. w sprawie C-121/03.). W orzecznictwie NSA ukształtowanym na gruncie ustawy o odpadach z 27 kwietnia 2001 r. wyrażony został pogląd, według którego "Pojęcie "pozbycie się", które stanowi przesłankę do uznania za odpad, w istocie oznacza zmianę sposobu użytkowania wskazanego przedmiotu, czyli użytkowanie w inny sposób aniżeli nakazuje to przeznaczenie danego przedmiotu, a nowy sposób użytkowania mógłby wywoływać niekorzystne oddziaływanie na środowisko (zob. Wyrok NSA w Warszawie z 9 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 960/08, LEX, nr 1276193.).

Elementem istotnym, które należy brać pod uwagę w interpretacji pojęcia "odpady", jest określenie "użyteczność", które oznacza zdolność do zaspokajania ludzkich potrzeb. Celem działalności gospodarczej jest wytworzenie rzeczy i usług, które mają określoną użyteczność. Produkt, jeżeli zaspokaja jakąś potrzebę, jest użyteczny, a użyteczność stanowi jego wartość. Nieużyteczność substancji lub przedmiotów może być charakteryzowana z uwzględnieniem podziału na: względną i bezwzględną. Nieużyteczność względna ma miejsce wówczas, gdy substancja lub przedmiot nie nadaje się do wykorzystania w produkcji podstawowej w miejscu, w którym powstały, posiada natomiast wartość w produkcji ubocznej lub podstawowej w innym miejscu. Nieużyteczność bezwzględna ma miejsce wówczas, gdy substancja lub przedmiot utraciły wszelką wartość użytkową. Skala uszkodzeń w samochodzie powodująca jego zakwalifikowanie jako odpadu wyklucza możliwość jego dalszego użytkowania zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem oraz funkcją dla której był on przeznaczony.

Odpadem jest każda substancja lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. Nie są one więc dla posiadacza użyteczne. TS Unii Europejskiej podkreśla jednocześnie, że pozbyciem się jest poddanie przedmiotu procesom odzysku, jeżeli posiadacz przedmiotu w opinii powszechnej uznawanego za odpada poddaje go procesowi określonemu przez normę prawną za sposób odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, to znaczy, że właśnie pozbywa się go, czyli przekształca w odpad (zob. wyrok z 15 czerwca 2000 r. w połączonych sprawach C-418 oraz C-419.).

Przenosząc powyższe rozważania ogólne na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że GIOŚ dokonał prawidłowej analizy materiału dowodowego i wyjaśnił, iż jako istotną okoliczność w tym zakresie należy wskazać, że poprzedni właściciel ww. pojazdu, tj. [...] podmiot B., zbywając pojazd na rzecz skarżącej, przekazał stronie wadliwie sporządzony dokument Salvage Certificate. Zdaniem Sadu, w przedmiotowej sprawie wystąpiły przesłanki pozbycia się odpadu przez dotychczasowego jego posiadacza (B. ) na rzecz strony skarżącej. Zgodnie z ogólnym znaczeniem słowo "pozbywać się" oznacza "uwolnić się od czegoś niepotrzebnego, uciążliwego. Pozbyć się starych ubrań, mebli. Pozbyć się długów, kłopotów, uciążliwości, obowiązków" (T. Szymczak (red.), Słownik języka polskiego, t. 2, Warszawa 1979, s. 886).

Z treści dokumentu Salvage Certificate wynika, że pierwotnie przedmiotowy pojazd był własnością firmy A., która przekazała tytuł własności pojazdu podmiotowi V., a ten z kolei przekazał własność pojazdu na rzecz podmiotu B.

Jak wskazują wydruki internetowych ofert sprzedaży przedmiotowego pojazdu, był on przeznaczonego wyłącznie na części. Pojazd w takim stanie został kupiony przez stronę skarżącą. Słusznie, zatem stwierdził organ w zaskarżonym postanowieniu, że powyższe okoliczności wskazują, że przedmiotowy pojazd na terenie [...] był zbywany, jako pojazd wycofany z eksploatacji, przez zbywającego przeznaczony na części, posiadający szkody główne określone jako "woda/powódź". Pojazd nie został poddany naprawie na terenie [...], lecz jako posiadający identyczne szkody, a więc w takim samym stanie technicznym, został zbyty na rzecz strony. Podstawą takiego twierdzenia organu jest fakt, iż skarżąca nabyła przedmiotowy pojazd od firmy B.

Należy podkreślić, że pojazd sprowadzony do Polski w dalszym ciągu posiadał uszkodzenia spowodowane wodą/powodzią.

Uszkodzenia tego rodzaju potwierdziły zarówno ustalenia z rewizji, jak również załączona do materiału dowodowego opinia techniczna.

Ponadto strona skarżąca, na żadnym etapie postępowania nie podważała stanowiska organu, co do stanu pojazdu, tj., że pojazd został uszkodzony w wyniku działania wody lub zalania w wyniku powodzi.

W zaskarżonym postanowieniu GIOŚ prawidłowo wykazał, że okoliczność braku wypełnienia dokumentu Salvage Certificate w najważniejszych miejscach, które bezwzględnie winny być wypełnione i dotyczyły rodzaju uszkodzeń pojazdu oraz przeznaczenia pojazdu oraz w konfrontacji z treścią oferty sprzedaży dowodzą, że pojazd marki: [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], sprowadzony z terenu [...] na terytorium RP stanowi odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o.

Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej, należy stwierdzić, że GIOŚ przedstawił wystarczającą ilość argumentów na poparcie stwierdzenia, iż rodzaj uszkodzeń przedmiotowego pojazdu jest zbieżny z rodzajem uszkodzeń pojazdu opisanym w ofercie aukcji internetowej. W tym zakresie GIOŚ wskazał na dowody i okoliczności związane z przenoszeniem własności pojazdu na kolejnych nabywców, daty tych zdarzeń oraz stwierdzone uszkodzenia. W wydrukach stron internetowych, przedstawiających ofertę sprzedaży widnieje numer identyfikacyjny pojazdu (VIN), co potwierdza, że oferty dotyczą pojazdu objętego postępowaniem prowadzonym przez GIOŚ. Oferty wskazują jednoznacznie, że przedmiotowy pojazd posiada uszkodzenia spowodowane powodzią/zalaniem.

W zaskarżonym postanowieniu organ wykazał, że przedmiotowy pojazd został sprzedany na rzecz podmiotu A. [...] lutego 2013 r., jako pojazd, który uległ poważnemu uszkodzeniu w wyniku zalania. Pojazd ten został sprowadzony do Polski w stanie jednoznacznie dowodzącym, iż uległ zalaniu, co wynika bezsprzecznie z przywołanej przez organ w zaskarżonym postanowieniu oceny technicznej nr [...], a także z ustaleń poczynionych przez funkcjonariuszy celnych. Odtworzona przez GIOŚ na podstawie dokumentów kolejność zdarzeń jednoznacznie potwierdza, że pojazd został przeznaczony na części jeszcze na terenie [...].

Nie można także zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, że GIOŚ nie jest uprawniony do samodzielnej oceny sposobu wypełniania dokumentu Salvage Certificate w kontekście zgodności jego treści z przepisami stanowymi lub federalnymi [...]. Zdaniem Sądu, ma rację organ, twierdząc, że z samej treści dokumentu wynika, iż opisany w nim stan nie odpowiada rzeczywistemu stanowi pojazdu, jest on sporządzony wadliwie, co też organ szczegółowo opisał w zaskarżonych postanowieniach obu instancji.

Należy zaznaczyć, że dokument ten nie został wypełniony w polach, które zawsze winny być wypełnione, a których brak wypełnienia wskazuje na jego nieważność. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie można mieć żadnych wątpliwości, co do konsekwencji wynikających z tak wypełnionego dokumentu, którego adnotacje w sposób jednoznaczny informują czytelnika o wymaganiach co do sposobu jego wypełnienia oraz o konsekwencjach wypełnienia lub niewypełnienia zgodnie z instrukcją. Nadto istotne jest, że ww. dokument posiada charakter deklaracji, czego dowodem jest treść ww. dokumentu. Przedmiotowy dokument, jako urzędowy formularz wydany przez Wydział Komunikacji [...] został wypełniony pismem odręcznym. Informacje dotyczące przeniesienia własności pojazdu na podmiot B., zostały potwierdzone przez zbywającego (przedstawiciela podmiotu V.) oraz nabywcę (przedstawiciela podmiotu B.).

Należy zgodzić się z stwierdzeniem organu, że deklaratywny charakter formularza, opatrzony klauzulami dotyczącymi odpowiedzialności karnej za składanie nieprawdziwych informacji, a także jasne i niepozostawiające wątpliwości instrukcje wypełniania dokumentu oraz konsekwencje jego nieprawidłowego wypełnienia, w konfrontacji z informacjami w nim podanymi, dają podstawę do uznania ww. dokumentu za niewiarygodny i nieodpowiadający stanowi faktycznemu, co do przeznaczenia omawianego pojazdu na terenie [...].

Nie można zgodzić się zarzutem strony skarżącej, według której w niniejszej sprawie wystąpiła wadliwość ustaleń organu, co do braku możliwości rejestracji spornego pojazdu na terytorium RP, a która wiąże się z dokumentem Salvage Certificte. W zaskarżonym postanowieniu organ przedstawił szeroką analizę zapisów dokumentu Salvage Certificate w zakresie obejmującym informacje o rodzaju uszkodzeń w odniesieniu do rzeczywistych uszkodzeń pojazdu oraz przeznaczenia pojazdu określonego na terenie [...] tuż przed sprzedażą pojazdu na rzecz skarżącej. Powyższe stanowiło dla organu, argument przemawiający za brakiem uznania dokumentu Salvage Certificate za odpowiednik dowodu rejestracyjnego, który umożliwiłby skarżącej zarejestrowanie pojazdu na terytorium RP. W tym zakresie organ przywołał treść przepisu art. 72 ust. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym. W ocenie Sądu, organ orzekający zasadnie uznały, iż przedmiotowy pojazd należy sklasyfikować pod kodem 16 01 04*.

Skoro zatem pojazd ten był odpadem, to w dalszej kolejności należało ustalić kto jest odpowiedzialny za jego międzynarodowe przemieszenie.

Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 2 u.m.p.o, stanowi, iż w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów albo na podstawie powiadomienia o nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadów trybie art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1013/2006, GIOŚ wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wzywa odbiorcę odpadów (jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi odbiorca odpadów) w drodze postanowienia, do zastosowania procedur określonych w art. 24 rozporządzenia nr 1013/2006, określając termin realizacji działań wynikających z tych procedur, nie dłuższy niż 30 dni. Stosownie zaś do art. 24 ust. 3 rozporządzenia nr 1013/2006, jeżeli odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie ponosi odbiorca, właściwy organ miejsca przeznaczenia zapewnia, że przedmiotowe odpady zostaną poddane odzyskowi lub unieszkodliwianiu w sposób racjonalny ekologicznie przez odbiorcę lub, jeżeli jest to niewykonalne, przez właściwy organ albo osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu.

Przez odbiorcę odpadów sprowadzonych nielegalnie rozumie się każdą osobę fizyczną, prawną lub jednostkę organizacyjną, do której zostały przemieszczone nielegalnie odpady (art. 2 ust. 1 pkt 4 u.m.p.o.). Sąd podziela zatem stanowisko organu orzekającego w niniejszej sprawie, że strona skarżąca jest odpowiedzialna za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów w postaci wskazanego pojazdu, ponieważ była odbiorcą tego odpadu.

Natomiast zgodnie z art. 18 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, właściciel pojazdu wycofanego z eksploatacji przekazuje go wyłącznie do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. Wobec treści ww. przepisu prawa, organ orzekający słusznie zobowiązał skarżącą do zagospodarowania sprowadzonego nielegalnie odpadu w sposób określony w wyżej wymienionym przepisie.

Reasumując stwierdzić należy, że organ orzekający w niniejszej sprawie prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy, wreszcie w sposób wyczerpujący uzasadnił, dlaczego pojazd marki: [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...] został uznany za odpad. Uzasadniając swoje stanowisko GIOŚ prawidłowo powołał się na normy prawa materialnego. Sąd działając z urzędu nie dostrzegł innych naruszeń prawa, które pozwalałyby na uwzględnienie skargi. Nadto organ orzekający w sposób prawidłowy wyznaczył także, nowy termin na oddanie odpadu o kodzie 16 01 04*, w postaci uszkodzonego na skutek zalania, spornego pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona postanowienie odpowiada prawu. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlegała oddaleniu.

| |