Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2044/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 8a
journal: Dz.U. 2019 poz 288
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony  Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1  lit. a i c, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącego S. Z. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] października 2019 r. nr [...], na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r.

o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2019 r. poz. 288 ze zm.), zwanej dalej również ustawą

o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), odmówił wyłączenia stosowania wobec S. Z. art. 15c, art. 22a i art. 24a powołanej ustawy.

Organ wskazał, że w uzasadnieniu wniosku S. Z. poinformował,

że służbę rozpoczął w dniu 1 września 1986 r. w Wydziale "[...]" Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych w [...], a jego zadaniem była piesza obserwacja w sprawach dotyczących przestępczości zorganizowanej, kryminalnej, gospodarczej i pospolitej. Zainteresowany wskazał, że od dnia [...] września 1987 r. do dnia [...] czerwca 1988 r. przebywał na kursie w Szkole [...] "[...]" Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w W., a następnie w Wyższej Szkole Oficerskiej w [...]. Strona oznajmiła, że po pozytywnej weryfikacji została z dniem 1 sierpnia 1990 r. przydzielona do Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], w którym przeszła wszystkie szczeble kariery zawodowej, czyli od stanowiska asystenta do stanowiska naczelnika ww. Wydziału. Zainteresowany dodał, że w ciągu długoletniej służby - 27 lat – swoje zadania wykonywał w ciągłym stresie, napięciu, był poddany negatywnemu wpływowi urządzeń łączności radiowej w szczególności na słuch i serce, służył w nienormowanym czasie pracy, nieregularnie się odżywiał, co w konsekwencji wywołało u niego poczucie wypalenia zawodowego. Ponadto ww. stwierdził,

że większość swojego życia poświęcił służbie Rzeczypospolitej Polskiej. Wnioskodawca wskazał, że został wyróżniony Srebrnym i Brązowym Krzyżem Zasługi, Złotą, Srebrną

i Brązową Odznaką "Zasłużony Policjant", Medalem Złotym "Za Długoletnią Służbę Medalem XX - lecia oraz XXV - lecia "Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów, Złotą Odznaką Honorową, Srebrną i Brązową Odznaką "Zasłużony Honorowy Dawca Krwi" oraz zdobył tytuł "Policjant Roku" w województwie [...] w 2010 r.

Organ ustalił, że wnioskodawca został zwolniony ze służby w Policji w dniu [...] lutego 2016 r. i ma ustalone prawo do emerytury oraz renty inwalidzkiej, których wysokość zweryfikowano z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na posiadanie prawa do korzystniejszej emerytury.

Minister podał, że zgodnie z pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r. Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu - stanowiącym Informację o przebiegu służby, wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy, w okresie od dnia [...] września 1986 r. do dnia 31 lipca 1990 r., tj. 3 lata i 11 miesięcy. Organ ustalił, że całkowity okres służby ww. wynosi 28 lat, 5 miesięcy i 15 dni, tj. od dnia [...]września 1986 r. do dnia [...] lutego 2016 r. Dodatkowo do wysługi emerytalnej doliczono okres zasadniczej służby wojskowej wynoszący 1 miesiąc i 12 dni (od dnia [...] września 1982 r. do dnia [...] października 1982 r.).

Z kopii akt osobowych, przekazanych za pismem z dnia [...] maja 2018 r. przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania nie wynika, aby S. Z. nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r. Komendant Główny Policji w piśmie z dnia [...] czerwca 2018 r. oraz w piśmie z dnia [...] grudnia 2018 r. przekazał informacje dotyczące przebiegu służby S. Z. Ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że były funkcjonariusz po dniu 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki.

Z informacji dotyczącej przebiegu służby wnioskodawcy wynika, że w trakcie służby ww. miał podwyższone uposażenie zasadnicze, był awansowany na stanowisku służbowym oraz w stopniu służbowym, wyróżniano go pochwałami oraz nagrodami pieniężnymi. Ponadto były funkcjonariusz otrzymywał zwiększenia dodatku służbowego i dodatku funkcyjnego, a także liczne podziękowania, w tym za wzorową współpracę oraz zaangażowanie, profesjonalizm, sumienność, terminowość przy wypełnianiu obowiązków służbowych. Odnotowano również pozytywne opinie służbowe, ponadto ww. został wyróżniony Brązowym i Srebrnym Krzyżem Zasługi, Brązową i Srebrną Odznaką "Zasłużony Policjant", Brązową i Srebrną Odznaką "Zasłużony Honorowy Dawca Krwi", Medalem XX - lecia Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów oraz Medalem Złotym "Za Długoletnią Służbę". W materiałach Policji

nie stwierdzono informacji o wymierzonych wobec wnioskującego karach dyscyplinarnych. Poinformowano jednocześnie o braku dokumentów odnoszących

się do czynności służbowych, w trakcie których wystąpiło zagrożenie życia lub zdrowia byłego funkcjonariusza.

Organ przytoczył art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). Podał, że wskazane przesłanki muszą być spełnione łącznie.

Odnosząc się do pierwszej z przesłanek organ wskazał, że krótkotrwałość musi być każdorazowo oceniana indywidualnie, wszelako z zastrzeżeniem, że winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Podał, że krótkotrwałość jest wprawdzie pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak powołując się na wykładnię językową stwierdził, że krótkotrwałość jest tożsama

z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością.

Analizując drugą z przesłanek organ wskazał, że pojęcie rzetelności w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych definiować należy jako sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków.

Rzetelne wykonywanie obowiązków służbowych oznacza ich realizację na najwyższym poziomie. Postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje

się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania

i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale także wykazywania inicjatywy

i realizowania obowiązków dodatkowych.

Organ stwierdził, że zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" traktować należy jako czynnik podnoszący wartość rzetelnej służby funkcjonariusza. Zauważył jednak, że warunek "narażenie zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia

i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, czy też nie miało charakteru hipotetycznego, ale było rzeczywiste, dowiedzione i miało charakter wyjątkowy.

Minister wskazał, że jego zadaniem jest stwierdzenie, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego ww. przesłanki można uznać za spełnione, oraz ustalenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek. Zaznaczył,

że "szczególnie uzasadniony przypadek" znalazł się w ustawie obok dwóch pozostałych przesłanek. Oznacza to, że krótkotrwałość służby na rzecz państwa totalitarnego

i rzetelność służby pełnionej po dniu 12 września 1989 r., nawet z narażeniem zdrowia

i życia nie wystarczą do oceny, czy zastosowanie art. 8a ustawy jest zasadne.

Minister wskazał, że służba S. Z. pełniona była na rzecz totalitarnego państwa przez okres 3 lat i 11 miesięcy. Całkowity okres służby strony wynosi 28 lat, 5 miesięcy i 15 dni, zatem strona pełniła około 14 % całego okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. W ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały. Zdaniem organu prawie 4-letni czas realizacji obowiązków służbowych nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego, czy epizodycznego i z całą pewnością strona przez ten okres dokładnie zaznajomiła się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem. Organ podał, że powyższe potwierdza również wnikliwa analiza przedmiotowej sprawy, która bezsprzecznie dowiodła, iż zakończenie powyżej wskazanego okresu pełnienia przez wyżej wymienionego służby na rzecz państwa totalitarnego nie wynikało z woli wnioskodawcy, lecz z likwidacji i transformacji struktur formacji związanych ze zmianami ustrojowymi w Polsce.

Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka

z art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...).

Odnosząc się do przesłanki określonej w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy Minister wskazał, że nie kwestionuje rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez wnioskodawcę w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r., choć zaznaczył, że brak jest dowodów, aby służba pełniona była z narażeniem zdrowia i życia. Organ zaznaczył, że służba w Policji zawsze wiąże się z potencjalnym ryzykiem dla zdrowia

i życia funkcjonariuszy, nawet gdy realizowane czynności służbowe są tego rodzaju,

że jakiekolwiek zagrożenie dla zdrowia lub życia wydaje się być mało prawdopodobne lub nawet wykluczone.

Organ wskazał, że świadczenie emerytalne wypłacane wnioskodawcy nie było podwyższone ze względu na służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu

i zdrowiu, na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej (Dz. U. z 2005 r. Nr 86, poz. 734, z poźn. zm.).

Minister odnosząc się do argumentów strony dotyczących zaangażowania

w służbę w policyjnym Wydziale [...], a także wskazanie przez wnioskującego na otrzymanie nagród motywacyjnych i uznaniowych, odznaczeń oraz medali i pochwał za dobre wyniki w służbie, pełna dyspozycyjność, duża odpowiedzialność oraz gotowość do podejmowania szybkich decyzji i narażenia na ciągły stres, a co za tym idzie, sam charakter zadań realizowanych w jednostkach organizacyjnych Policji i wynikające z niego prawdopodobieństwo zaistnienia sytuacji stanowiących zagrożenie życia i zdrowia, stwierdził, że nie mogą być samoistnie oceniane jako narażenie zdrowia i życia, o którym mowa w art. 8a ust. I pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej.

Minister wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie zostały łącznie spełnione wszystkie przesłanki dopuszczalności wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a wskazane w art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej. Podkreślił, że uprawnienie z art. 8a ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których "krótkotrwałość" jest niezaprzeczalna, a "rzetelność" służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami - w szczególności pełniona z narażeniem zdrowia

i życia, bowiem tylko wówczas można uznać, że w sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek". Odnosząc się do kwestii przesłuchania w charakterze świadków osób, a także przeprowadzenie dowodu z dokumentów wskazanych w piśmie z dnia [...] października 2018 r. na okoliczność rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez zainteresowanego po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia, organ wskazał, że przeprowadzenie dodatkowych czynności dowodowych jest bezpodstawne. Podkreślił, że nie zakwestionował rzetelności pełnionej przez stronę służby, natomiast w kwestii narażenia zdrowia i życia dokonał obiektywnych ustaleń w oparciu o informacje uzyskane od organów Policji.

Decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2019 r. nr [...] stała się przedmiotem skargi S. Z., reprezentowanego przez radcę prawnego, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pełnomocnik wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, a także zobowiązanie Ministra do wskazania listy wydanych dotychczas decyzji pozytywnych w rozpoznawanych przez siebie sprawach i przedłożenia odpisów decyzji wraz z uzasadnieniami; zobowiązanie Ministra do wydania, w terminie określonym przez Sąd, decyzji na podstawie art. 8a ustawy, zarzucił naruszenie:

- art. 8 a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), które miało wpływ na wynik sprawy, a polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu w danym stanie faktycznym,

- art. 7 k.p.a. tj. poprzez wybiorcze wyjaśnienie stanu faktycznego, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela.

W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał m.in., że dowody dotyczące narażania życia i zdrowia przez skarżącego, zostały załączone do wniosku, jaki został doręczony organowi. Pełnomocnik wskazał, że skarżący przedłożył organowi pismo z dnia [...] października 2018 r., do którego załączył także orzeczenie nr [...] komisji lekarskiej podległej ministrowi właściwemu ds. wewnętrznych w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r., kopię zaświadczenia z dnia [...] maja 2007 r., raport z dnia [...] czerwca 2007 r. Pełnomocnik przedstawił informacje dotyczące służby skarżącego. Wskazał też, że skarżący występował do Komendanta Wojewódzkiego Policji o uznanie 12 lat służby, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia. Na raport nie otrzymał żadnej odpowiedzi. Pełnomocnik podniósł, że okres niespełna 14% służby jest okresem krótkotrwałym. Stwierdził, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem, z interesem strony, a także z interesem wszystkich obywateli.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga podlegała uwzględnieniu.

Stosownie do treści art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji,

w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c,

art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (pkt 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (pkt 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.,

w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Zgodnie z art. 8a ust. 2 tej ustawy, do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).

Zgodnie z art. 11 powołanej ustawy, w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Decyzja wydawana przez organ na podstawie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) ma charakter decyzji uznaniowej. Zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem,

z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Wybór natomiast rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną

(v. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1488/08, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.

W sprawie niniejszej organ dokonał ustaleń stanu faktycznego, co do okresów pełnienia służby oraz rzetelności wykonywania zadań i obowiązków.

Służba skarżącego na rzecz totalitarnego państwa, o którym mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) pełniona była przez okres 3 lat i 11 miesięcy. Organ dokonując oceny, czy ten okres służby był okresem krótkotrwałym, a zatem badając spełnienie przesłanki określonej w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy

o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...), stwierdził w zaskarżonej decyzji,

że okres ten zarówno w ujęciu bezwzględnym, jak i proporcjonalnym nie może być oceniony jako krótkotrwały.

Sąd oceny dokonanej przez organ nie podziela. Biorąc pod uwagę długość okresu służby skarżącego na rzecz totalitarnego państwa, o którym mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) przede wszystkim w ujęciu proporcjonalnym, tj. w porównaniu do całego okresu służby skarżącego wynoszącego

28 lat, 5 miesięcy i 15 dni, przyjąć należało, że służba przez okres 3 lat i 11 miesięcy była służbą krótkotrwałą w rozumieniu art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). Podkreślenia wymaga, na co także organ zwracał uwagę, że każdy przypadek należy rozpatrywać indywidualnie. Jako krótkotrwała może być rozumiana służba, której czas trwania w porównaniu do całego okresu służby nie był długi, trwał w porównaniu do tego okresu stosunkowo krótko. Taka sytuacja występuje w niniejszej sprawie. Okres około 14% ogółu służby nie stanowi w tej sprawie trwałego okresu i winien być traktowany jak okres krótkotrwały. Organ naruszył zatem art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...).

Dodatkowo wskazania wymaga, że organ uzasadniając twierdzenie, że okres 3 lat i 11 miesięcy nie jest okresem krótkotrwałym zaznaczył w uzasadnieniu decyzji,

że strona przez ten czas z całą pewnością dokładnie zaznajomiła się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem. Podkreślić trzeba, że zaznajomienie się ze specyfiką zadań, którego to stwierdzenia organ nie rozwinął w uzasadnieniu decyzji

(nie wskazał też na charakter zadań realizowanych w tym czasie przez wnioskodawcę) nie stanowi o tym, że dany okres służby nie był krótkotrwały. Jeśli zaś w ocenie organu wnioskodawca realizował w tym czasie obowiązki czy zadania, których charakter

nie pozwala zdaniem organu na zastosowanie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) to powinno to znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji. Takich ustaleń i ocen na tym etapie postępowania organ nie poczynił i nie rozwinął

w uzasadnieniu decyzji twierdzenia o specyfice realizowanych przez wnioskodawcę zadań. Samo wskazanie przez organ, że zakończenie okresu służby na rzecz państwa totalitarnego nie wynikało z woli wnioskodawcy, lecz z likwidacji i transformacji struktur formacji związanych ze zmianami ustrojowymi w Polsce nie stanowi podstawy do odmowy zastosowania art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...).

Ustawodawca wymaga też, aby osoba, w odniesieniu do której organ może zastosować art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...) rzetelnie wykonywała zadania i obowiązki po dniu 12 września 1989 r., wskazuje przy tym, że to rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków ma miejsce w szczególności wówczas, gdy służba była pełniona z narażeniem zdrowia i życia.

Minister w sprawie niniejszej nie kwestionował, że skarżący rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki po 12 września 1989 r. Organ powołał się w tym zakresie na pismo Komendanta Głównego Policji. Jednocześnie jednak Minister stwierdził, że brak jest dowodów, aby służba pełniona była z narażeniem zdrowia i życia.

Odnosząc się do powyższego oraz argumentów skargi podkreślić należy,

że ustawodawca nie wymaga w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy, aby przez rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r. rozumieć wyłącznie przypadek pełnienia służby z narażeniem zdrowia i życia. Gdyby tak było ustawodawca wprost wskazałby to w powołanym przepisie. Dodanie przez ustawodawcę, po zwrocie "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.", zwrotu

"w szczególności" "z narażeniem zdrowia i życia" stanowi jeden z przykładów takiego wykonywania zadań i obowiązków, który uprawnia do przyjęcia, że te zadania

i obowiązki były wykonywane rzetelnie. Brzmienie art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy nie zawęża tym samym rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków wyłącznie do służby pełnionej z narażeniem zdrowia i życia. Organ nie kwestionował jednakże w decyzji spełnienia przesłanki określonej w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...).

Wskazania jednocześnie wymaga, że organ nie dokonał w istocie w tej sprawie oceny, czy stanowi ona szczególnie uzasadniony przypadek. Organ stwierdził jedynie, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki dopuszczalności wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy.

Minister nie przedstawił żadnych faktów dotyczących służby S. Z., charakteru tej służby i warunków jej pełnienia, które zdaniem organu nie pozwalają na zastosowanie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). Uchybienia we wskazanym wyżej zakresie przepisom art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów art. 107 § 3 k.p.a., co stanowi uchybienie, które także mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie przybliżył postawy wnioskodawcy, która

w jego ocenie nie przemawia za uznaniem tego przypadku za szczególnie uzasadniony. Rozpatrując niniejszą sprawę Minister Spraw Wewnętrznych nie wziął także pod uwagę i nie rozważył (mimo, że ustalenia te przywołał), że S. Z. został wyróżniony m.in. Srebrnym i Brązowym Krzyżem Zasługi, Złotą, Srebrną i Brązową Odznaką "Zasłużony Policjant", Medalem Złotym "Za Długoletnią Służbę", Medalem XX-lecia oraz XXV-lecia Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów oraz zdobył tytuł "Policjant Roku" w województwie [...] w 2010 r., co stanowi naruszenie art. 80 k.p.a, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tego względu zaskarżona decyzja, jako wydana z naruszeniem granic uznania administracyjnego, nie mogła się ostać.

Wskazania wymaga jednocześnie, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym nawet brak spełnienia któregoś z kryteriów wskazanych w punktach 1 i 2 art. 8a ust. 1 ustawy nie wyłącza automatycznie możliwości spełnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionych przypadków", lecz wymaga zbadania, czy służba określonej osoby była służbą charakteryzującą się bezpośrednim zaangażowaniem w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego, czy też nie miała takiego charakteru, tj. była np. działalnością ograniczającą się do zwykłych, standardowych działań, czynności podejmowanych i wykonywanych w każdej służbie publicznej, tj. służbie na rzecz państwa jako takiego, a tym samym nie ma – z punktu widzenia aksjologicznych podstaw demokratycznego państwa prawnego – żadnych konotacji negatywnych (v. wyrok NSA z dnia 21 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1669/19, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1895/19 (orzeczenia.nsa.gov.pl), unormowanie zawarte w art. 8a ust. 1 ustawy należy wykładać jako dany przez ustawodawcę organowi administracji publicznej instrument służący wszechstronnemu zbadaniu sprawy określonego funkcjonariusza w celu zweryfikowania, czy funkcjonariusz ten objęty ustawowym domniemaniem "służby na rzecz totalitarnego państwa" jest w istocie osobą, której wysokość świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego powinna być ustalana na podstawie restrykcyjnych przepisów znajdujących aksjologiczne uzasadnienie wyłącznie do tych osób, które angażowały się w sposób bezpośrednio ukierunkowany na realizowanie charakterystycznych dla ustroju państwa totalitarnego jego zadań

i funkcji i których prawa – z tego właśnie względu – zostały nabyte niesłusznie z perspektywy aksjologii demokratycznego państwa prawnego.

Ustaleń takich w aspekcie szczególnie uzasadnionego przypadku organ nie dokonał. Ponownie rozpoznając sprawę, organ dokona wyczerpującej oceny tego, czy sprawa skarżącego stanowi szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy (...). Wyrażając ocenę w tym zakresie, organ powinien przywołać fakty dotyczące służby skarżącego, jego postawy, charakteru służby, warunków jej pełnienia i odnieść powyższe do ustawowej przesłanki. Organ uzasadni decyzję w sposób odpowiadający wymogom art. 107 § 3 k.p.a., tj. m.in. wskaże fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, przyczyny,

z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie decyzji – stanowiące wyraz zindywidualizowanej oceny przypadku wnioskodawcy – nie powinno pozostawiać wątpliwości dlaczego organ rozstrzygnął sprawę strony w taki a nie inny sposób. Zależnie od dokonanej ponownie, wyczerpującej oceny, organ podejmie stosowną decyzję.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,

na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r.

o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem

i zwalczaniem C0V1D-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), orzekł jak w punkcie 1 wyroku. O zwrocie kosztów postępowania, jak w punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Do kosztów tych Sąd zaliczył wynagrodzenie radcy prawnego reprezentującego skarżącego w wysokości 480 zł.