Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 641/98
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 1999-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 6, art. 28
journal: Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312
law: Obwieszczenie Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 16 maja 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo celne.
Teza: Konstrukcja prawna wartości transakcyjnej jako metody określania wartości celne j towarów ma z jednej strony istotny wpływ na wielkość wymierzonych stronie należności celnych, z drugiej natomiast - zapis art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ daje organom celnym możliwość zakwestionowania wiarygodności i dokładności dokumentów /faktur/ służących do określenia wartości celnej. Organy celne są w przypadku zakwestionowania wiarygodności dokumentów /faktur/ obowiązane zawsze do wyjaśnienia w uzasadnieniu swej decyzji przyczyn tego rodzaju postępowania i muszą to być przyczyny uzasadnione.

TEZY

Konstrukcja prawna wartości transakcyjnej jako metody określania wartości celne j towarów ma z jednej strony istotny wpływ na wielkość wymierzonych stronie należności celnych, z drugiej natomiast - zapis art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ daje organom celnym możliwość zakwestionowania wiarygodności i dokładności dokumentów /faktur/ służących do określenia wartości celnej. Organy celne są w przypadku zakwestionowania wiarygodności dokumentów /faktur/ obowiązane zawsze do wyjaśnienia w uzasadnieniu swej decyzji przyczyn tego rodzaju postępowania i muszą to być przyczyny uzasadnione.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Firmy F. w T. na decyzję Prezesa GUC z 5 lutego 1998 r. w przedmiocie wymiaru cła - oddalił skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Urzędu Celnego w R. dokonał odprawy celnej owoców sprowadzonych przez Firmę F. z Niemiec. Decyzją zawartą w JDA SAD (...) z 18 września 1996 r. dopuszczono towar do obrotu na polskim obszarze celnym i wymierzono cło. Uznając wartość transakcyjną sprowadzonych przez firmę mandarynek, cytryn, pomarańczy i nektarynek za zaniżoną, Dyrektor Urzędu Celnego w R. zakwestionował ją na podstawie art. 26 ust. 6 Prawa celnego, a następnie ustalił wartość celną owoców na podstawie materiałów porównawczych, posługując się metodą określoną w art. 28 ust. 1 Prawa celnego.

Po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w R. zawartej w dokumencie SAD, Prezes Głównego Urzędu utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji Prezes GUC podkreślił:

- zasadność zakwestionowania przez organ I instancji wiarygodności przedstawionych do odprawy celnej faktur w aspekcie ceny owoców w nich uwidocznionej, biorąc pod uwagę ceny sprowadzonych z Niemiec w zbliżonym czasie identycznych owoców, co jest zgodne z dyspozycją art. 26 ust. 6 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./,

- prawidłowość ustalenia wartości celnej zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa celnego, pozwalającego na ustalenie wartości celnej na podstawie wartości transakcyjnej towarów identycznych sprowadzonych w tym samym lub zbliżonym czasie na polski obszar celny,

- zastosowany materiał porównawczy spełnia wymogi towaru identycznego opisanego w art. 28 ust. 1; mandarynki, nektarynki, cytryny i pomarańcze zgłoszone do odprawy celnej przez firmę F. są tego samego gatunku i kalibru co owoce, których cena posłużyła organowi celnemu za materiał porównawczy do ustalenia wartości celnej,

- kierując się postanowieniami art. 28 ust. 4, organ celny ustalił wartość celną przyjmując za podstawę najniższą wartość transakcyjną spośród kilku możliwych do zastosowania,

- wbrew twierdzeniom odwołującej się Firmy, decyzja organu I instancji spełnia wymogi art. 107 par. 3 Kpa, natomiast Strona w trakcie postępowania wyjaśniającego nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie swoich roszczeń.

W swojej skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego spółka akcyjna F. organom celnym obu instancji zarzuciła naruszenie art. 28 ust. 1 w związku z art. 26 ust. 6 Prawa celnego oraz art. 7, art. 9, art. 75 par. 1 i art. 80 Kpa, wnosząc o ich uchylenie. Podniosła także, że organ celny w uzasadnieniu swojej decyzji nie podał żadnej z podstawowych informacji, która pozwoliłaby sprawdzić, czy towar, którego cena zakupu była dla organu celnego podstawą wymiaru należności celnych, jest co najmniej porównywalny z towarem zgłoszonym przez stronę. Tylko i wyłącznie porównanie tego samego gatunku i kalibru pomarańczy i cytryn jest prawidłową realizacją dyspozycji art. 28 ust. 1 Prawa celnego.

W odpowiedzi na skargę Strony Prezes Głównego Urzędu Ceł wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle przedstawionego stanu faktycznego sprawy, zarzutów skargi oraz przytoczonych przez organy obu instancji stosownych postanowień ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ - skarga nie może być uznana za zasadną. Konstrukcja prawna wartości transakcyjnej jako metody określania wartości celnej towarów ma istotny wpływ na wielkość wymierzanych stronie należności celnych. Z drugiej jednak strony art. 26 ust. 6 Prawa celnego daje organom celnym możliwość zakwestionowania wiarygodności i dokładności dokumentów /faktur służących do określenia wartości celnej. Organy celne są, w przypadku zakwestionowania wiarygodności dokumentów /faktur/, zobowiązane zawsze do wyjaśnienia w uzasadnieniu swej decyzji przyczyn tego rodzaju postępowania i muszą to być przyczyny uzasadnione.

Z uzasadnień obu zaskarżonych decyzji wynika, iż przyczyną zakwestionowania dołączonej do wniosku o wszczęcie postępowania celnego faktury, był fakt, iż deklarowane ceny owoców cytrusowych - identycznych, jakie sprowadzała skarżąca spółka i niekiedy od tego samego eksportera - były znacznie wyższe u innych polskich importerów. Strona skarżąca nie potrafiła tych różnic w cenach przekonywająco wyjaśnić, tym bardziej iż z dokumentów badań fitosanitarnych towarów wynika, iż były to owoce klasy pierwszej. Trudno zatem podzielić stanowisko skarżącej, że organy celne nie dysponowały dostatecznym materiałem porównawczym i to materiałem wiarygodnym do określenia wartości celnej importowanych owoców. Materiał ten znajduje się w aktach administracyjnych sprawy i strona miała możliwość zapoznania się z nim.

Organy celne mają uzasadnione powody do zakwestionowania wiarygodności przedstawionych do odprawy celnej faktur - zgodnie z postanowieniami art. 28 ust. 1, 2 i 4 Prawa celnego - ustaliły wartość celną sprowadzonych przez spółkę owoców cytrusowych na podstawie przewidzianej w tych przepisach konstrukcji prawnej tzw. identycznego towaru, przyjmując do ustalenia wartości celnej wartość najniższą.