Wyrok NSA oz. w Łodzi, sygn. akt SA/Ł 560/95
NSA oz. w Łodzi
Data orzeczenia: 1996-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1 pkt 10
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz. 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 46 par. 1
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Teza: Poszczególne lokale, znajdujące się w budynku, nawet stanowiące odrębną nieruchomość lokalową w rozumieniu art. 46 par. 1 Kc są częścią budynku i jeżeli podlega zwolnieniu cały budynek, to należy rozumieć, iż podlegają zwolnieniu również jego części.

TEZY

Poszczególne lokale, znajdujące się w budynku, nawet stanowiące odrębną nieruchomość lokalową w rozumieniu art. 46 par. 1 Kc są częścią budynku i jeżeli podlega zwolnieniu cały budynek, to należy rozumieć, iż podlegają zwolnieniu również jego części.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Jerzego Jana K. na decyzję Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa Ł. z dnia 1.08.1994 r. (...) w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za lata 1994 - uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z 1 sierpnia 1994 r. Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym utrzymało w mocy decyzję z 8 kwietnia 1994 r. (...), wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta, którą ustalono dla Jerzego K. podatek od nieruchomości za 1994 r. w kwocie 46.000 zł z tytułu posiadanego lokalu mieszkalnego o powierzchni 33,70 m2, położonego w Ł. oraz przysługującego mu prawa użytkowania wieczystego odpowiedniej części gruntów niezabudowanych, związanych z własnością lokalu.

W decyzji tej organ odwoławczy nie podzielił głównego zarzutu, zawartego w odwołaniu, iż przedmiotowy lokal mieszkalny oraz grunty niezabudowane są ustawowo zwolnione od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31/.

Odwołujący powołał się bowiem na fakt, iż jego lokal mieszkalny znajduje się w budynku mieszkalnym, położonym na osiedlu mieszkaniowym, które od 1971 r. jest wpisane do rejestru zabytków województwa. Organ odwoławczy w zakresie powyższego zarzutu stwierdził, że zwolnienie określone w art. 7 ust. 1 pkt 10 cytowanej ustawy przysługuje jedynie w odniesieniu do całych budynków i gruntów wpisanych do rejestru zabytków, natomiast odwołującym będący właścicielem wyłącznie lokalu mieszkalnego, stanowiącego odrębną nieruchomość oraz wieczystym użytkownikiem części gruntów, związanych z budynkiem, nie może korzystać z tego zwolnienia. Ponadto organ podniósł, iż intencją ustawodawcy przy wprowadzaniu wymienionego zwolnienia była chęć ulżenia właścicielom budynków i gruntów wpisanych do rejestru zabytków w ponoszeniu dodatkowych kosztów ich utrzymania i konserwacji, których to kosztów, zdaniem organu, odwołujący nie ponosi.

W złożonej do sądu administracyjnego skardze J. K. wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji bądź o jej uchylenie powołał się na bezsporną okoliczność, iż całe Osiedle wraz ze wszystkimi znajdującymi się na nim budynkami, wybudowanymi w okresie międzywojennym, zostało wpisane do rejestru zabytków województwa łódzkiego. Skarżący powołał się na znajdujący się w aktach sprawy odpis decyzji Prezydium Rady Narodowej Miasta z 20 stycznia 1971 r. o wpisaniu do rejestru zabytków Osiedla oraz na pismo Państwowej Służby Ochrony Zabytków Oddział Wojewódzki z 3 czerwca 1994 r., stwierdzające, iż wpis do rejestru obejmuje całe osiedle mieszkaniowe oraz szczegółowo określone bloki mieszkalne, a m.in. budynek, którego częścią składową jest lokal mieszkalny skarżącego.

Skarżący wyjaśnił także, że zgodnie z zawartą umową kupna-sprzedaży lokalu mieszkalnego jest on współwłaścicielem budynku - nieruchomości w 30/1000 części i brak jest podstaw prawnych do zawężającej interpretacji przepisu art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dokonanej przez podatkowe organy orzekające.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosząc o jej oddalenie podtrzymało w całości swoje stanowisko i argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że skarżący nie ponosi żadnych dodatkowych kosztów związanych z utrzymaniem i konserwacją wpisanego do rejestru zabytków osiedla mieszkaniowego, które to okoliczności warunkują prawo do zwolnienia od podatku od nieruchomości.

Na rozprawie przed sądem pełnomocnik Kolegium Odwoławczego podniósł, że zgodnie ze znajdującą się w aktach sprawy decyzją z 1971 r. wpis do rejestru zabytków dotyczył osiedla mieszkaniowego, zwanego dawniej "Polesiem K.", a nie obejmował on poszczególnych budynków, w tym domu, w którym znajduje się lokal mieszkalny, będący własnością skarżącego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zaskarżona podlegała uchyleniu przede wszystkim z uwagi na brak dokładnego i wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz brak rozpatrzenia całego materiału dowodowego /art. 7 i art. 77 par. 1 Kpa/, a także z uwagi na to, że zawarta w uzasadnieniu tej decyzji wykładnia przepisu prawa materialnego /art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych/ nie znajduje dostatecznego uzasadnienia.

W szczególności brak jest bowiem jednoznacznego wyjaśnienia okoliczności, czy budynek, w którym znajduje się opodatkowany lokal mieszkalny skarżącego jest objęty oddzielnym wpisem do rejestru zabytków województwa łódzkiego.

Ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika sprzeczność pomiędzy decyzją Prezydium Rady Narodowej z 20 stycznia 1971 r. (...) o wpisie dobra kultury do rejestru zabytków, dotyczącego Osiedla, a pismem Państwowej Służby Ochrony Zabytków Oddział Wojewódzki z 3 czerwca 1994 r. stwierdzającym, iż wpisem do rejestru zabytków są objęte również określone budynki, położone na tym Osiedlu. Wyjaśnienie powyższej okoliczności, mającej istotne znaczenie dla wyniku sprawy powinno zostać dokonane przez uzyskanie odpowiedniego odpisu /wypisu czy wyciągu/ z rejestru zabytków województwa bądź uzyskanie w tym zakresie urzędowego zaświadczenia od organów właściwych do spraw zabytków.

Jednocześnie Sąd zauważa, że stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż zwolnienie ustawowe wynikające a art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie może dotyczyć właścicieli części budynków lub gruntów, wpisanych do rejestru zabytków i spełniających pozostałe wymogi określone w tym przepisie nie znajduje dostatecznego uzasadnienia.

Należy podzielić pogląd skarżącego, iż zajęcie tego rodzaju stanowiska jest wynikiem zbyt daleko idącej wykładni zwężającej wyżej wymienionego przepisu, dokonanej na niekorzyść podatników i wykładnia ta budzi wiele zastrzeżeń.

Z analizy art. 7 ust. 1 pkt 10 cytowanej ustawy, w porównaniu zwłaszcza do innych przepisów tej ustawy wynika, że zawarte w nim sformułowanie "budynki i grunty" nie może być utożsamiane wyłącznie z pojęciem nieruchomości, określonej w art. 46 par. 1 Kc i warunkiem zwolnienia od podatku od nieruchomości nie jest istnienie odrębnej nieruchomości, stanowiącej oddzielny przedmiot własności. Pod pojęciem "budynku", użytego w analizowanym przepisie należy rozumieć określenie zawarte w art. 3 ust. 4 tej samej ustawy. Natomiast z określenia podstawy opodatkowania dla budynków, zawartego w art. 4 ust. 1 pkt 1 omawianej ustawy wynika, że dla celów podatku od nieruchomości podstawę opodatkowania dla budynków stanowi ich powierzchnia użytkowa, a więc suma powierzchni użytkowych lokali znajdujących się w danym budynku. Podstawowym warunkiem zwolnienia budynku od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 cytowanej ustawy jest wpisanie go do rejestru zabytków i logicznym jest, iż zwolnienie dotyczące całego budynku obejmuje całość powierzchni użytkowej, znajdującej się w takim budynku. Nie ulega wątpliwości, że poszczególne lokale, znajdujące się w budynku, nawet stanowiące odrębną nieruchomość lokalową w rozumieniu art. 46 par. 1 Kc są częścią budynku i jeżeli podlega zwolnieniu cały budynek, to należy rozumieć, iż podlegają zwolnieniu również jego części.

Wykładnia taka znajduje również uzasadnienie w znanej regule wnioskowania a maiori ad minus /wnioskowanie z czegoś większego o czymś mniejszym/.

W rozpoznawanej sprawie okolicznością bezsporną jest fakt, że skarżący jest właścicielem lokalu mieszkalnego, stanowiącego część budynku znajdującego się na Osiedlu /dawniejsze "Polesie K."/.

Wyjaśnienie kwestii związanych z wpisaniem budynku do rejestru zabytków będzie miało decydujące znaczenie dla sprawy zwolnienia skarżącego od podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 cytowanej ustawy.

Ponadto wyjaśnienia z udziałem organu właściwego do spraw zabytków na terenie województwa wymaga zagadnienie wykonywania przez skarżącego jako właściciela części budynku, objętego ewentualnym wpisem do rejestru zabytków obowiązków związanych z utrzymaniem i konserwacją takiego budynku. Organy podatkowe bowiem wskazując jako jedną z przyczyn omowy uznania zwolnienia brak ponoszenia przez skarżącego tego rodzaju wydatków, nie przedstawiły żadnych dowodów, iż skarżący nie wykonuje obowiązków związanych z utrzymaniem i konserwacją budynku, a przede wszystkim, z przepisów prawa nie wynikają kompetencje tych organów do stwierdzenia, czy właściciele budynków i gruntów wpisanych do rejestru zabytków utrzymują je i konserwują zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.

Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 207 par. 1 i par. 2 pkt 1 i 3 Kpa w związku z art. 68 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.