Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 196/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2013-04-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Dowódca Jednostki Wojskowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 94 ust. 1 pkt 3 w zw.z ust. 2, art. 95 pkt 2 i 3, art. 115 ust. 3, art. 116
journal: Dz.U. 2010 nr 90 poz 593
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie należności finansowych z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia 16 lutego 2011 r. Komendant Portu Wojennego , działając na podstawie art. 104 ust. 1 w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 3, ust.2, ust.3 i art.95 pkt 2,3,5 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przyznał P. K. odprawę w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej w wysokości 460 % miesięcznego uposażenia zasadniczego z dodatkami o charakterze stałym w wysokości 1[...].836,50zł , ekwiwalent pieniężny za 59 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego w wysokości 10.398,[...]5 zł, dodatkowe uposażenie roczne w wysokości proporcjonalnej do okresu służby w roku 2010, tj .11/12 uposażenia należnego w ostatnim dniu pełnienia służby, w wysokości 3.554,43 zł.

Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r.

Organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu, że w stosunku do P. K. wydane zostały dwa rozkazy personalne w sprawie zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej. Pierwszy - nr [...] z dnia 14 października 2010 r. i drugi - nr [...] z dnia 18 stycznia 2011 r.

Decyzją nr [...] z dnia 13 stycznia 2011 r. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] stwierdził nieważność w/w rozkazu nr [...]. W związku z tym Komendant Portu Wojennego wydał w dniu 18 stycznia 2011 r. rozkaz personalny nr [...], stwierdzający zwolnienie P. K. z zawodowej służby wojskowej.

Wobec odmiennej daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej wcześniej wydane decyzje przyznające P. K. należności finansowe związane z zakończeniem zawodowej służby wojskowej zostały uchylone decyzją nr [...] z dnia 9 lutego 2011 r.

Organ wskazał, że w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej żołnierz uzyskuje uprawnienie do świadczeń finansowych w oparciu o art. 94 i następne ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Uprawniony jest do odprawy w wysokości 460 % miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym , zgodnie z art. 94 ust.1 pkt 3 i ust. 2 ustawy pragmatycznej. Ponadto przysługiwał mu ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowe uposażenie roczne w wysokości proporcjonalnej do okresu służby w roku 2010 , tj.11/12 uposażenia należnego w ostatnim dniu pełnienia służby.

Powyższą decyzję zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku P. K.. Wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji lub stwierdzenie ich nieważności. Zarzucił naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji.

Wskazał, że doszło do naruszenia przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przez ponowne ustalenie prawa do świadczeń finansowych związanych ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, bowiem w obrocie prawnym nadal znajduje się Decyzja Komendanta Portu Wojennego nr [...] z dnia 19 października 2010 r. Komendant Portu Wojennego wydając decyzję z dnia 9 lutego 2011 r. nr [...], na mocy której uchylił uprzednio wydane przez siebie decyzje nr [...], [...] i [...] z dnia 19 października 2010 r. uczynił to z naruszeniem prawa. Ponadto organ błędnie przyjął, że uchylenie rozkazu personalnego nr [...] o zwolnieniu skarżącego z zawodowej służby wojskowej stanowi samodzielną podstawę do uchylenia decyzji nr [...], [...] i [...].

Skarżący stwierdził, że ustawodawca w szczególny sposób określił sytuację prawną żołnierza, w stosunku do którego uchylono decyzję o zwolnieniu go z zawodowej służby wojskowej - sytuacja taka powoduje uchylenie wszelkich skutków jakie wynikły dla żołnierza z tytułu zwolnienia go ze służby, jednakże z wyłączeniem skutku zwolnienia. Nie ulega zmianie data zwolnienia, a jedynie tryb zwolnienia. W przypadku wadliwego zwolnienia żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej żołnierzowi przysługuje odszkodowanie na podstawie art. 116 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podnosząc, że wydanie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji spowodowane było koniecznością wypłaty skarżącemu stosownych należności finansowych. Roszczenie skarżącego oparte o art. 116 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oderwane jest od stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 1[...], poz. 1[...]9 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2012 r., poz.[...]0), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że z akt administracyjnych oraz z urzędu Sądowi wiadomo, że rozkazem personalnym nr [...] z dnia 14 października 2010 r. Komendant Portu Wojennego zwolnił P. K. z zawodowej służby wojskowej z dniem 14 października 2010 r.

Decyzją nr [...] z dnia 13 stycznia 2011 r. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] stwierdził nieważność w/w rozkazu personalnego, ponieważ zgodnie z art. 115 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej następuje z dniem uprawomocnienia się orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej, a w dniu 14 października 2010 r. orzeczenie nie było prawomocne.

W dniu 18 stycznia 2011 r. Komendant Portu Wojennego wydał rozkaz personalny nr [...] o zwolnieniu P. K. z zawodowej służby wojskowej z mocy prawa z dniem 18 listopada 2010 r., wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do tej służby i wydania przez Wojskową Komisję Lekarską Marynarki Wojennej w G. ostatecznego orzeczenia z dnia 18 listopada 2010 r. W podstawie prawnej wskazano art. 111 pkt 3, art. 115 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Rozkaz personalny nr [...] został utrzymany w mocy decyzją nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] bowiem podstawą zwolnienia było ostateczne orzeczenie WKLMW, a nie art. 116 ustawy.

Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku sygn. akt III SA/Gd 425/11 na skutek skargi P. K. uchylił decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. nr [...] oraz rozkaz personalny nr [...] Komendanta Portu Wojennego z dnia 18 stycznia 2011 r.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 863/12 uchylił powyższy wyrok WSA w Gdańsku i odrzucił skargę.

Ponadto Komendant Portu Wojennego, w związku ze zwolnieniem skarżącego ze służby rozkazem nr [...], przyznał mu decyzją nr [...] z dnia 19 października 2010 r. odprawę w wysokości 460 % miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami, ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, dodatkowe uposażenie roczne w wysokości proporcjonalnej do okresu służby w roku 2010 r. tj.10/12, decyzją nr [...] z dnia 19 października 2010 r. dodatkowe uposażenie roczne za 2010 r. – proporcjonalnie do liczby miesięcy kalendarzowych- 10/12, decyzją nr [...] z dnia 9 listopada 2010 r. dodatek służbowy za stanowisko służbowe szefa kompanii za 10/2010 r.

Po stwierdzeniu przez Dowódcę Jednostki Wojskowej Nr [...] nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendant Portu Wojennego uchylił decyzją nr [...] z dnia 9 lutego 2011 r. decyzje nr [...], nr [...] i nr [...] stwierdzając, że należało uchylić wszystkie decyzje wydane w związku z rozkazem personalnym zwalniającym skarżącego z zawodowej służby wojskowej z dniem 14 października 2010 r.

Prawomocnym wyrokiem z dnia 15 marca 2012 r. sygn. akt III SA/Gd 4[...]/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził nieważność decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. nr [...] oraz decyzji Komendanta Portu Wojennego z dnia 9 lutego 2011 r. nr [...] .

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał m.in., że decyzja organu pierwszej instancji wydana została w oparciu o art. 163 w zw. z art. 156 § 1 i art. 15[...] k.p.a. i art. 104 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, jednak organy nie wskazały przepisu szczególnego, który można byłoby zastosować łącznie z art. 163 k.p.a. Organ pierwszej instancji wskazał jedynie na związek tego przepisu z przepisami dotyczącymi stwierdzenia nieważności decyzji. Wskazane w podstawie prawnej art. 156 i art. 15[...] k.p.a. dotyczą innego trybu nadzwyczajnego – stwierdzenia nieważności, a organ postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...], nr [...], nr [...], nie prowadził. Ponadto decyzją z dnia 9 lutego 2011 r. nr [...] Komendant Portu Wojennego, będący organem pierwszej instancji, odnosił się do własnych decyzji , a zgodnie z art. 15[...] § 1 k.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 k.p.a. jest organ wyższego stopnia. Sąd stwierdził, że organ pierwszej instancji bezpodstawnie i wadliwie zastosował art. 163 w zw. art. 156 § 1 pkt 2 i art. 15[...] k.p.a. Wskazane tryby nadzwyczajne nie mogły być zastosowane łącznie. Organ odwoławczy z kolei utrzymał w mocy decyzję wydaną z rażącym naruszeniem prawa.

Komendant Portu Wojennego decyzją nr [...] z dnia 9 lutego 2011 r. przyznał skarżącemu dodatek służbowy w związku z zajmowaniem stanowiska służbowego szefa kompanii za ostatni miesiąc służby – listopad 2010 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dowódcy JW. Nr [...] nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r.

Ponadto Komendant Portu Wojennego decyzją nr [...] z dnia 18 lutego 2011 r. przyznał skarżącemu - w związku ze zwolnieniem go ze służby z dniem 18 listopada 2010 r. rozkazem nr [...] z dnia 18 stycznia 2011 r. - odprawę w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej w wysokości 460 % miesięcznego uposażenia zasadniczego z dodatkami o charakterze stałym, ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlopu wypoczynkowy, dodatkowe uposażenie roczne w wysokości proporcjonalnej do okresu służby w roku 2010, tj. 11/12 uposażenia należnego w ostatnim dniu pełnienia służby.

Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r.

Te ostatnie decyzje (nr [...] i [...] ) są przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny stwierdzić należy, że z uwagi na treść postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 863/12 – odrzucającego skargę skarżącego na decyzję Dowódcy JW nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. – pozostaje w obrocie prawnym rozkaz Komendanta Portu Wojennego nr [...] z dnia 18 stycznia 2011 r. , stwierdzający zwolnienie skarżącego z zawodowej służby wojskowej z mocy prawa z dniem 18 listopada 2010 r. Został on wydany w oparciu o art. 111 pkt 3 , art. 115 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( tj. Dz. U. z 2010r. , nr 90, poz.593 ze zm.), zwanej dalej ustawą.

Nie istnieje natomiast w obrocie prawnym rozkaz personalny nr [...] zwalniający skarżącego ze służby z dniem 14 października 2010 r. , na skutek stwierdzenia jego nieważności decyzją nr [...] Dowódcy JW. Nr [...] z dnia 13 stycznia 2011 r.

Mając także na uwadze pogląd prawny, wyrażony w przywołanym postanowieniu NSA , że rozkaz oparty o przepis art. 115 ust. 3 ustawy nie spełnia kryteriów , od których zależy uznanie go za decyzję administracyjną i ma charakter deklaratoryjny, a w razie stwierdzenia nieważności rozkazu wydanego na tej podstawie data zwolnienia ze służby musi odpowiadać dacie uprawomocnienia się orzeczenia lekarskiego , przy czym podstawa zwolnienia nie umożliwia zmiany trybu i sposobu zwolnienia stwierdzić należy, że datą zwolnienia skarżącego ze służby jest dzień 18 listopada 2010 r. , a art. 116 ust. 2 ustawy nie ma zastosowania. Ten ostatni przepis stanowi, że w przypadkach, o jakich mowa w art. 116 ust. 1 data zwolnienia żołnierza zawodowego nie ulega zmianie.

W tej sytuacji uznać też należy, że wymieniona w art. 116 ust.1 ustawy decyzja o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej nie obejmuje rozkazu personalnego o zwolnieniu żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do służby (art. 111 pkt 3). Konsekwentnie - należności z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej przysługują w takim przypadku na zasadach ogólnych, a nie na podstawie art. 116 ust. 3 ustawy, jak wywodził skarżący.

Zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej przysługuje (...) odprawa w wysokości:

1) po roku służby - 100 %,

2) po pięciu latach służby - 200 %,

3) po dziesięciu latach służby - 300 %

- kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby.

Zgodnie zaś z art. 94 ust. 2 ustawy wysokość odprawy, o której mowa w ust. 1 pkt 3, ulega zwiększeniu o 20 % uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym za każdy rok zawodowej służby wojskowej pełnionej ponad dziesięć lat, nie więcej jednak niż do wysokości 600 %.

Skarżący pełnił służbę przez okres 18 lat, 7 miesięcy i 17 dni. W tej sytuacji organ pierwszej instancji zasadnie przyznał skarżącemu odprawę w związku ze zwolnieniem ze służby na podstawie art. 94 ust. 1 pkt 3 w zw. z ust. 2 ustawy.

Organ ten także zasadnie przyznał skarżącemu ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, bowiem tego rodzaju ekwiwalent przewiduje art. 95 pkt 2 ustawy, który stanowi, że żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, niezależnie od odprawy, o której mowa w art. 94, przysługuje ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy, w tym za dodatkowy urlop wypoczynkowy, niewykorzystany w roku zwolnienia ze służby oraz za lata poprzednie, nie więcej jednak niż za trzy lata.

Żołnierzowi zwolnionemu ze służby przysługuje też , na podstawie art. 95 pkt 3 ustawy, dodatkowe uposażenie roczne za rok, w którym nastąpiło zwolnienie ze służby, wobec czego zasadnie organ pierwszej instancji orzekł o przyznaniu takiej należności pieniężnej.

Niewadliwa jest też w tej mierze zaskarżona decyzja organu odwoławczego.

Odnosząc się do stanowiska skarżącego, że zaskarżona i poprzedzającą ją decyzja ponownie ustalają prawa do świadczeń związanych z jego zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej stwierdzić należy, że decyzje te dotyczą prawa do świadczeń finansowych związanych ze zwolnieniem ze służby, podobnie jak decyzja nr [...] Komendanta Portu Wojennego z dnia 19 października 2010 r. Decyzje zaskarżone skargą wydane zostały jednak w związku ze zwolnieniem skarżącego z zawodowej służby wojskowej z dniem 18 listopada 2010 r. rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Portu Wojennego z dnia 16 lutego 2011 r. Uwzględniają one okres służby skarżącego do dnia 18 listopada 2010 r.

Decyzja nr [...] Komendanta Portu Wojennego z dnia 19 października 2010 r. wydana została natomiast w związku ze zwolnieniem skarżącego z zawodowej służby wojskowej z dniem 14 października 2010 r. na podstawie rozkazu personalnego komendanta Portu Wojennego nr [...] z dnia 14 października 2010 r.

Jak już wyżej wskazano, rozkaz nr [...] został wyeliminowany z obrotu prawnego, wobec czego decyzja dotycząca przyznania należności w związku ze zwolnieniem skarżącego ze służby z dniem 14 października 2010 r. nie ma oparcia w istniejącym rozkazie personalnym o zwolnieniu ze służby.

Tak więc zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja dotyczą należności związanych ze zwolnieniem skarżącego z innym –właściwym- dniem zwolnienia go ze służby.

Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.