Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 650/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Oświata
Budżetowe prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 90 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 3d
journal: Dz.U. 2015 poz 2156
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
article: art. 67 ust. 1, art. 126
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Niezgoda (sprawozdawca) Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz WSA Monika Kazubińska-Kręcisz Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Kożuch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2021 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Łodzi kwotę 13073 zł (trzynaście tysięcy siedemdziesiąt trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie, dalej: "Samorządowe Kolegium Odwoławcze", "organ odwoławczy", "Kolegium", po rozpatrzeniu odwołania A. sp. z o.o. w Ł. , dalej: "spółka", "strona", "skarżąca", prowadzącej A. Policealną Szkołę Zawodową w [...], A. Policealną Szkołę Medyczną w [...] oraz A. Liceum Ogólnokształcące w [...], od decyzji Prezydenta Miasta [...], dalej: "Prezydent Miasta", "organ pierwszej instancji", z dnia 26 października 2020 r. w przedmiocie określenia należności przypadającej do zwrotu do budżetu miasta [...] z tytułu dotacji pobranych nienależnie oraz w nadmiernej wysokości od stycznia 2014 r. do sierpnia 2016 r. w kwocie 10.265,68 zł oraz wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem od stycznia 2014 r. do sierpnia 2016 r. w kwocie 503.105,73 zł, a także nakazania zwrotu do budżetu miasta [...], dalej: "Miasto", ww. kwot dotacji wraz z odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych, uchyliło zaskarżoną decyzję w całości oraz:

- umorzyło postępowanie w części dotyczącej określenia należności przypadającej do zwrotu do budżetu Miasta z tytułu dotacji pobranych nienależnie oraz w nadmiernej wysokości od stycznia 2014 r. do grudnia 2015 r. przez wskazane wyżej szkoły prowadzone przez spółkę;

- umorzyło postępowanie w części dotyczącej określenia przypadającej do zwrotu do budżetu Miasta z tytułu dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem od stycznia 2014 r. do grudnia 2015 r., udzielonych wskazanym wyżej szkołom prowadzonym przez spółkę;

- określiło wysokość dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w okresie od 1 stycznia 2016 roku do 31 sierpnia 2016 roku przez szkoły prowadzone przez spółkę podlegającej zwrotowi do budżetu Miasta w kwocie 227.207,63 zł wraz z odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynika, że Prezydent Miasta, wskazaną wyżej decyzją z dnia 26 października 2020 r., określił należności przypadające do zwrotu do budżetu Miasta z tytułu zwrotu dotacji w okresie od stycznia 2014 r. do sierpnia 2016 r. pobranych przez spółkę nienależnie oraz w nadmiernej wysokości w kwocie 10.265,68 zł, a także wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie w kwocie 503.105,73 zł. Dotacje te, w kwocie 1.038.520,46 zł, przekazywane były w związku z prowadzeniem przez spółkę wskazanych wyżej szkół.

W odwołaniu od tej decyzji spółka zarzuciła:

- sprzeczność istotnych ustaleń organu ze zgromadzonym materiałem dowodowym, będącą następstwem naruszenia art. 80 k.p.a. w szczególności poprzez pominięcie dokumentów obejmujących oświadczenia pracowników strony złożone w toku prowadzenia postępowania kontrolnego, a także pisemne wyjaśnienia strony dotyczące wykorzystania dotacji;

- niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w następstwie naruszenia przepisów postępowania, mogącego mieść wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7, 7a, 8, 11, 75,77, 80, 80a k.p.a.;

- art. 107 § 1 i § 3 i 4 k.p.a. poprzez nieprzytoczenie w uzasadnieniu wszystkich faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, co doprowadziło do wydania decyzji błędnej i niepełnej; naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci;

- art. 90 ust. 3d ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że przyznana dotacja w kwocie 503.105,73 zł została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem;

- art. 252 ustawy o finansach publicznych poprzez jego bezpodstawne zastosowanie odnośnie do istnienia przesłanek do zwrotu dotacji oraz uznanie, że dotacje zostały wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem.

Rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w pierwszej kolejności zauważyło, że nie ma podstaw do żądania od spółki zwrotu dotacji pobranych nienależnie w nadmiernej wysokości oraz wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem za rok 2014 oraz 2015 ze względu na przedawnienie. Zdaniem organu odwoławczego, w sprawach administracyjnych i podatkowych, inaczej niż w cywilnych, przedawnienie uwzględnianie jest przez organy z urzędu, a nie na żądanie uprawnionej strony. Kolegium zaznaczyło, ze podziela w pełni ukształtowaną i utrwaloną linię orzeczniczą sądów administracyjnych, uznającą, że termin przedawnienia mija z upływem pięciu lat licząc od końca roku, na który dotacja była przyznana i w którym była lub miała być wykorzystana, tj. roku wypłaty dotacji (tak np. wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 3644/15 oraz wyrok WSA w Lublinie z dnia 21 lipca 2020 r., sygn. akt I SA/Lu 3/20). Z tego względu organ odwoławczy przyjął, że był zobligowany był do umorzenia postępowania w zakresie, w jakim odnosi się ono do dotacji wypłaconych w 2014 r. oraz 2015 r. Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaznaczyło, że obowiązek zwrotu dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w okresie od 1 stycznia 2016 roku do 31 sierpnia 2016 r. nie uległ przedawnieniu. Dlatego też możliwe było merytoryczne orzeczenie w tym zakresie.

Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, podzielającego w tym zakresie stanowisko wyrażone w decyzji organu pierwszej instancji, w okresie od 1 stycznia do 31 sierpnia 2016 r. spółka jako organ prowadzący wskazane wyżej szkoły, niezgodnie z przeznaczeniem wydatkowała kwotę w wysokości 227.207,63 zł. Następnie organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (w stanie prawnym mającym zastosowanie w sprawie Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.), dalej: "u.f.p.", dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Zgodnie zaś z art. 252 ust. 5 u.f.p., zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości. Do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60 u.f.p. (w tym kwot dotacji podlegających zwrotowi), nieuregulowanych tą ustawą, zgodnie z art. 67 ust. 1 u.f.p., stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), dalej" "k.p.a.", i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.), dalej: "o.p."

Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło przepis art. 90 ust. 3d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (w brzmieniu obowiązującym od stycznia do sierpnia 2016 r. Dz.U. z 2015 r. poz. 2156), dalej: "u.s.o." Zgodnie z jego treścią dotacje, o których mowa w ust. 1a-3b, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na:

1) pokrycie wydatków bieżących szkół, przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego i placówek, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki, w tym na:

a) wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej szkołę, przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora szkoły, przedszkola lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego,

b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 5 ust. 7

- z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego;

2) zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, obejmujących:

a) książki i inne zbiory biblioteczne,

b) środki dydaktyczne służące procesowi dydaktyczno-wychowawczemu realizowanemu w szkołach, przedszkolach i placówkach,

c) sprzęt sportowy i rekreacyjny,

d) meble,

e) pozostałe środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości ustalonej w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100% ich wartości, w momencie oddania do używania.

Kolegium, odwołując się do szeregu wyroków NSA dodało, że pośredni związek z działalnością dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą szkoły nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że tego rodzaju wydatki mogą zostać zaliczone do zadań szkoły w zakresie określonym w art. 90 ust. 3d u.s.o.. Dotacja ma zaś służyć finansowaniu szkoły, a nie podmiotu prowadzącego szkołę. Dysponując środkami publicznymi podmiot prowadzący szkołę winien natomiast wydatkować dotację zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi w dacie udzielenia dotacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło również, także powołując szereg orzeczeń sądów administracyjnych, że obligatoryjne zadania wymienione w art. 5 ust. 7 u.s.o. nałożone na organ prowadzący szkoły - nie mogą być utożsamiane z zadaniami, o jakich mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o., wypełnianymi przez szkołę względem jej uczniów.

Organ odwoławczy zaznaczył następnie, uzasadniając swoje stanowisko w tym względzie powołaniem orzeczeń sądów administracyjnych, że nie może dojść do sytuacji, aby beneficjent miał otrzymywać dotacje bez żadnych obowiązków z jego strony, a w szczególności w zakresie wykazania wydatkowania dotacji zgodnie z jej celami. W orzecznictwie podkreśla się, że obowiązek dowodowy ciąży na stronie, która winna rozliczyć się z dotacji otrzymanej na konkretne cele wykonywane wobec określonych podmiotów.

Odnosząc się do konkretnych wydatków finansowanych z dotacji organ odwoławczy zakwestionował jako wydatkowaną niezgodnie z przeznaczeniem kwotę 166.025.21 zł, przeznaczoną na wynagrodzenia z tytułu umów o pracę pracowników zatrudnionych w oddziale w Mieście wypłacone za obsługę administracyjną biura oddziału oraz wsparcie zadań spółki jako podmiotu gospodarczego, a nie zadań szkoły jak stanowi art. 90 ust. 3d u.s.o. Z dotacji rozliczono bowiem m.in. wynagrodzenie dyrektor oddziału, która odpowiadała w szczególności za wynik finansowy oddziału oraz realizowała zadania z zakresu marketingu, jak też specjalisty ds. obsługi klienta, która miała realizować cele sprzedażowe wyznaczone przez Zarząd i aktywnie uczestniczyć w szkoleniach i warsztatach prowadzonych przez spółkę. Kolegium wskazało, że wyjaśnienia spółki i dołączone do nich oświadczenia pracowników potwierdzają pokrywanie się zakresów ich obowiązków. Z dotacji sfinansowano zatem wynagrodzenie 5. osób, które wykonywały te same czynności. Pomimo wielokrotnych zapytań kierowanych do spółki, nie zostało wykazane, w jakim zakresie pracownicy wykonywali pracę na rzecz poszczególnych szkół. Procentowe wyliczenie wskazane w oświadczeniu dyrektor oddziału nie może natomiast być uznane za wiarygodne, gdyż nie znajduje odzwierciedlenia w dokumentach przedstawionych w toku kontroli.

We wskazanej kwocie zostały uwzględnione także uznaniowe premie dla pracowników, bez pisemnych dokumentów uzasadniających ich przyznanie. W ramach tej kwoty mieści się także wynagrodzenie wypłacone od stycznia do sierpnia 2016 r. dla 6. wskazanych z mienia i nazwiska osób. Kwestionując dopuszczalność sfinansowania z dotacji tych wydatków Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaznaczyło, że z dotacji powinny być finansowane wyłącznie wydatki ponoszone na cele bezpośrednio związane z działalnością dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą. Dlatego z uzyskanej dotacji oświatowej nie mogły być finansowane wydatki dla pracowników zajmujących się szeroko pojętym administrowaniem placówek.

Za wydatkowaną przez spółkę niezgodnie z przeznaczeniem należy uznać dotację w kwocie 36.002,01 zł wykazaną, jako przeznaczona na wynagrodzenia za usługi edukacyjne świadczone przez PHU D. . Miały one polegać na monitorowaniu i usprawnianiu procesu nauczania, wykonywaniu bieżących szkoleń dla pracowników dydaktycznych i biurowych z tematów takich jak np. organizacja roku szkolnego, zmiany w prawie oświatowym. Jednakże z dokumentów zgromadzonych w sprawie, w tym z wyjaśnień pełnomocnika spółki, nie wynika nawet, czy szkolenia przeprowadził wskazany podmiot. Kolegium zaznaczyło, że zgodnie z wyjaśnieniami spółki szkolenia miały na celu podniesienie standardów realizacji zadań statutowych kontrolowanych szkół poprzez podwyższenie umiejętności i wiedzy jej pracowników. Zdaniem Kolegium, nie był to cel pozostający w zakresie procesu kształcenia realizowanego wobec uczniów jako końcowych beneficjentów dotacji. Celem tych szkoleń było bowiem uzupełnienie wiadomości pracowników z konkretnej dziedziny i w istocie służyło podniesieniu efektywności ich pracy. W konsekwencji przysporzyło korzyści spółce, a nie bezpośrednio uczniom. Wydatki te nie mieściły się zatem w ramach wyznaczonych przez treść art. 90 ust. 3d u.s.o.

Za niezgodne z przeznaczeniem organ odwoławczy uznał także wydatki wykazane jako poniesione w okresie od stycznia do sierpnia 2016 r. sfinansowane z dotacji uzyskanej dla Policealnej Szkoły Medycznej w wysokości 13.020,81 zł na zakup materiałów biurowych i dydaktycznych. Nie zostały one bowiem dostarczone do szkół w Mieście. Do czasu zakończenia kontroli brak było dokumentu potwierdzającego ten fakt. Według późniejszej informacji, 5 sztuk notebooków sfinansowanych z dotacji za 4.920 zł aktualnie znajduje się w siedzibie spółki w Ł. , z czego jednoznacznie wynika, że nie służą one uczniom szkół w Mieście. Spółka sporządziła i przedstawiła dokumenty świadczące o znajdowaniu się wskazanych materiałów dydaktycznych i biurowych w jednej ze szkół dopiero w późniejszym okresie.

Z kolei kwota 2.024 zł, zdaniem organu odwoławczego, wydatkowana została niezgodnie z przeznaczeniem, bowiem służyła sfinansowaniu wynagrodzenia osoby przygotowującej pracownię komputerową w celu przeprowadzenia egzaminów zawodowych (wgrywała odpowiednie programy zgodnie z wytycznymi OKE, podłączała komputery pod jedną drukarkę, a po egzaminie przygotowywała pracownię do zajęć). Wg Kolegium nie można więc uznać, że wydatki te służyły uczniom szkół w procesie ich nauki, wychowania i opieki.

Za niezgodne z przeznaczeniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało ponadto wydatkowanie dotacji na najem pomieszczeń w celu przeprowadzenia egzaminów zawodowych w marcu 2016 r. w wysokości 1.700 zł. Zdaniem organu, egzaminy zawodowe stanowią możliwe następstwo nauki i nie są elementem obowiązkowego kształcenia, na które przekazywana jest dotacja. Z tych samych powodów Kolegium zakwestionowało sfinansowanie z dotacji wydatków w kwocie 290.45 zł z tytułu wynagrodzenia dla osób, które brały udział w egzaminie potwierdzającym kwalifikacje w zawodzie oraz wydatków w kwocie 146 zł za przygotowanie stanowisk do egzaminu.

Za wydatkowaną niezgodnie z przeznaczeniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało dotację wykazaną jako przeznaczona na zakup materiałów dydaktycznych dla słuchaczy Policealnej Szkoły Zawodowej w kwocie 4.428 zł. Kolegium zaznaczyło, że nie było potwierdzenia wykorzystania tych materiałów dydaktycznych na zajęciach. Spółka nie wyjaśniła jakiego rodzaju były to materiały i na jakie zajęcia zostały przeznaczone. Zakwestionowana kwota wynika z dwóch faktur po 2.214 zł, wystawionych na organ prowadzący, przez tego samego kontrahenta z O. , dla którego, zgodnie z danymi CEIDG, podstawową działalnością gospodarczą (wg kodów PKD) jest "73.12.B Pośrednictwo w sprzedaży miejsca na cele reklamowe w mediach drukowanych". Kolegium, odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych, argumentowało zaś, że wydatki związane z reklamą służą przede wszystkim zwiększeniu rozpoznawalności placówek wśród przyszłych potencjalnych klientów (przyszłych uczniów), a nie stanowią działalności edukacyjnej, z jakiej korzystaliby aktualnie uczniowie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zakwestionowało także sfinansowanie z dotacji wydatków w wysokości 662.40 zł na wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia dla nauczyciela, który niekompletnie prowadził dzienniki. Zgodnie bowiem z umową braki w dziennikach dotyczące dat, tematów zajęć, a przede wszystkim podpisów nauczyciela, oznaczają, że zajęcia nie były zrealizowane i nauczyciel traci prawo do wynagrodzenia za te godziny zajęć. Takie prowadzenie dzienników nie wypełnia również obowiązujących szkoły niepubliczne o uprawnieniach szkół publicznych wymagań określonych w § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji.

Organ odwoławczy za niezgodne z przeznaczeniem uznał wykorzystanie dotacji na finansowanie wydatków w kwocie 1.220 zł tytułem wynagrodzenia za usługę edukacyjną. Kwestionując ten wydatek Kolegium wskazało, że wykonawca usługi miał zarejestrowaną działalność gospodarczą w O., a w toku kontroli spółka nie przedstawiła żadnych dodatkowych dokumentów potwierdzających wykonywanie pracy na rzecz szkół w Mieście. Brak jest również jakichkolwiek dowodów świadczących na czym polegała owa usługa edukacyjna.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zakwestionowało, jako wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem dotację w wysokości 106.80 zł, na wydatki z tytułu prowizji i opłat bankowych dotyczących rachunków Policealnej Szkoły Zawodowej i Policealnego Studium Medycznego. Rachunki te, zdaniem Kolegium, nie służyły bowiem wyłącznie do obsługi środków dotacji. Wydatki rozliczane z dotacji dokonywane były przelewami również z rachunku organu prowadzącego, natomiast dotacja, która wpływała na konta szkół, często przekazywana była w całości lub w części na rachunek spółki, a następnie "zwracana" na konto szkoły w wysokości ponoszonych w danym dniu wydatków. Argumentem przemawiąjącym za zakwestionowaniem tych wydatków, wg Kolegium jest to, że stanowią one głównie wydatki organu prowadzącego, niezwiązane bezpośrednio z celem działalności szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, a ich ostatecznym beneficjentem nie był uczeń. Nie stanowiły więc one zapłaty za realizację zadań szkół w zakresie określonym w art. 90 ust 3d u.s.o.

Zakwestionowanie przez organ odwoławczy dotacji w części przeznaczonej na sfinansowanie opłaty za telefony w kwocie 1.308,51 zł oraz Internet, wynikało z kolei z braku wyjaśnienia przyczyn, dla których całość tej kwoty wykazana została przez spółkę jako wykorzystanie dotacji udzielonej dla Policealnego Studium Medycznego. Z dokonanych ustaleń wynika natomiast, że przyłącze telefonów stacjonarnych i Internetu znajdowało się w siedzibie sekretariatu oddziału, a telefony komórkowe były użytkowane przez pracowników sekretariatu, z czego wynika, że służyły obsłudze oddziału w Mieście, w tym m.in. także innych prowadzonych szkół. Spółka nie przedstawiła zaś klucza, wg którego możliwe byłoby przyporządkowanie wskazanych wydatków, jako poniesionych w stosunku do poszczególnych szkół.

Jako dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem organ odwoławczy uznał dotację w kwocie 181,19 zł, wynikającą z rozliczenia w 2016 r. dotacji Policealnego Studium Medycznego. Kwota ta nie znajdowała bowiem pokrycia w fakturach dokumentujących poniesione wydatki. Kolegium zauważyło, że z dotacji udzielanej szkołom w Mieście rozliczane były dwa telefony komórkowe użytkowane przez pracowników sekretariatu. Naliczone przez operatora opłaty wykazane w załącznikach do faktur za oba telefony wynosiły 432,38 zł, zaś z dotacji rozliczono 613,57 zł.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zakwestionowało też kwotę 92,25 zł, wykazaną jako wykorzystanie dotacji udzielonej na 2016 r., a przeznaczonej na sfinansowanie faktury z dnia 16 grudnia 2015 r. i zapłaconej w dniu 19 stycznia 2016 r.

W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego spółka zarzuciła, po pierwsze, naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego i brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie;

2. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej;

3. art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie wszechstronną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, polegającą na uznaniu, że w sprawie zachodzą przesłanki do orzeczenia obowiązku zwrotu udzielonej dotacji.

Po drugie spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego tj.

1. art. 90 ust. 3d u.s.o., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wydatki poniesione na wynagrodzenie pracowników nie są wydatkami związanymi z realizacją zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej, a w konsekwencji nie mogą być pokrywane z dotacji, o których mowa w tym przepisie, w sytuacji gdy wskazane powyżej wydatki zostały poniesione na realizację zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, co skutkuje możliwością ich pokrywania z przyznanych dotacji;

2. art. 90 ust. 3d w zw. z art. 5 ust. 7 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 9 w zw. z art. 90 ust. 2a, 3c i 3e u.s.o., w zw. z naruszeniem art. 126, 131 i 252 ust. 1 pkt 1 u.f.p., poprzez błędną wykładnię tych przepisów pozostających ze sobą w związku i w konsekwencji bezpodstawne uznanie, że z dotacji nie można pokrywać wydatków związanych z obsługą administracyjną, finansową i organizacyjną szkół, a zatem całokształtem czynności składających się na prawidłowe funkcjonowanie placówki, w sytuacji gdy przytoczone przepisy uprawniają do wykorzystania dotacji w sposób zaprezentowany przez skarżącą;

3. art. 5 ust. 7 w zw. z art. 2 u.s.o., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że sfera zadań organu prowadzącego szkołę lub placówkę niepubliczną oraz zadań tej szkoły lub placówki, która jako "prowadzona" przez osobę fizyczną lub prawną nie jest podmiotem prawa, stanowią całkowicie rozłączne kategorie prawne, a w konsekwencji zadania we wskazanym przepisie nie dotyczą w ogóle szkoły publicznej, lecz wyłącznie jej osoby prowadzącej, skutkiem czego nie podlegają finansowaniu z dotacji podmiotowej przysługującej owej szkole;

4. art. 252 ust. 1 pkt 1 u.f.p., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie do stanu faktycznego i w konsekwencji bezpodstawne uznanie, że dotacje zostały wykorzystane niezgodnie z przeznaczenie i zaistniały przesłanki do ich zwrotu, w sytuacji gdy okoliczności sprawy nie potwierdzają twierdzenia, że dotacja została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem.

Formułując powyższe zarzuty spółka wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i umorzenie w tym zakresie wszczętego postępowania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Uzasadniając skargę spółka podniosła, że w świetle polskiego prawa oświatowego szkoła nie ma podmiotowości prawnej, jest niesamodzielną jednostką organizacyjną funkcjonującą w strukturach podmiotu ją prowadzącego, któremu to taka podmiotowość przysługuje. Z tego względu nie można przyjąć, że szkoła posiada jakiekolwiek odrębne od podmiotu ją prowadzącego zadania, bowiem wszelkie zadania szkoły są jednocześnie zadaniami podmiotu prowadzącego. Dla zaistnienia procesu dydaktycznego, koniecznym jest natomiast wykonanie szeregu procesów o charakterze pomocniczym, bez których żadna szkoła nie mogłaby spełnić swojej zasadniczej funkcji, tj. funkcji nauczania. Zanim szkoła będzie mogła rozpocząć proces kształcenia, wychowania i opieki najpierw musi zatrudnić nauczycieli, rozliczyć się z nimi finansowo, zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki dla uczniów i kadry dydaktycznej, zakupić pomoce naukowe, materiały biurowe i środki czystości. Konieczne jest również działanie polegające na organizacji wszystkich w/w procesów i reprezentowaniu szkoły przed organami administracji państwowej i innymi zewnętrznymi podmiotami, czyli zarządzanie szkołą.

Zdaniem skarżącej, nie można również pominąć istotnej dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczności, iż z dniem 1 stycznia 2014 r. art. 90 ust. 3d u.s.o. zmienił swoje brzmienie i zmiana ta sprzyja jego właściwej wykładni, mianowicie, że dotacje mogą być wykorzystywane na pokrycie wydatków bieżących szkół obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności, z wyraźnym wykluczeniem jedynie finansowania wydatków majątkowych w rozumieniu przepisów o finansach publicznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu sprawy stwierdza, że skarga zasługuje na uwzględnienie, co nie oznacza jednak, że wszystkie zarzuty sformułowane w skardze są trafne. Sąd ma na względzie, że zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne zasadniczo wykonywana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Stosownie z kolei do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, sąd uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; stwierdza – jak to wynika z pkt 2 - nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; wreszcie, zgodnie z pkt 3 - stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych przepisach. W razie zaś nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 powołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem niemającym zastosowania w rozpoznawanej sprawie.

W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że Sąd podziela jako trafne, stanowisko wyrażone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze dotyczące przedawnienia obowiązku zwrotu dotacji oświatowych pobranych niezależnie lub w nadmiernej wysokości, a także wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem w odniesieniu do dotacji za okresy od stycznia 2014 r. do grudnia 2015 r. Stanowisko prezentowane przez organ odwoławczy znajduje potwierdzenie w jednolitym i ugruntowanym stanowisku prezentowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych. Konsekwencją stwierdzenia przedawnienia obowiązku zwrotu dotacji, jak trafnie przyjęło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, jest umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego.

Sąd nie podziela natomiast w pełni ocen przedstawionych w zaskarżonej decyzji w odniesieniu do wykorzystania przez skarżącą dotacji niezgodnie z przeznaczeniem w odniesieniu do dotacji przyznanej za okres od 1 stycznia do 31 sierpnia 2016 r. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z treścią art. 90 ust. 3d u.s.o., w brzmieniu mającym zastosowanie w okresie od 1 stycznia 2016 r., dotacje, o których mowa w ust. 1a-3b, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na:

1) pokrycie wydatków bieżących szkół, przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego i placówek, obejmujących każdy wydatek poniesiony na cele działalności szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki, w tym na:

a) wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej szkołę, przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego lub placówkę, jeżeli odpowiednio pełni funkcję dyrektora szkoły, przedszkola lub placówki albo prowadzi zajęcia w innej formie wychowania przedszkolnego,

b) sfinansowanie wydatków związanych z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 5 ust. 7

- z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego;

2) zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, obejmujących:

a) książki i inne zbiory biblioteczne,

b) środki dydaktyczne służące procesowi dydaktyczno-wychowawczemu realizowanemu w szkołach, przedszkolach i placówkach,

c) sprzęt sportowy i rekreacyjny,

d) meble,

e) pozostałe środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne o wartości nieprzekraczającej wielkości ustalonej w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych, dla których odpisy amortyzacyjne są uznawane za koszt uzyskania przychodu w 100% ich wartości, w momencie oddania do używania.

Zaznaczyć przy tym trzeba, że z dniem 31 marca 2015 r. na mocy art. 1 pkt 61 lit. b) ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 357) przepis ustępu 3d pkt 1 w artykule 90 u.s.o. uzyskał treść przedstawioną wyżej. Zgodnie z jego treścią, do zadań szkoły, przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej, dofinansowanych z dotacji oświatowej, należą m.in. wydatki związane z realizacją zadań organu prowadzącego, o których mowa w art. 5 ust. 7, z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego.

Z kolei przepis art. 5 ust. 7 u.s.o. w brzmieniu mającym zastosowanie do okresu od 1 stycznia do 31 sierpnia 2016 r., przewidywał, że organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za jej działalność, a do jego zadań należy w szczególności:

1) zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki;

1a) zapewnienie warunków umożliwiających stosowanie specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci i młodzieży objętych kształceniem specjalnym;

2) wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie;

3) zapewnienie obsługi administracyjnej, w tym prawnej, obsługi finansowej, w tym w zakresie wykonywania czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości i obsługi organizacyjnej szkoły lub placówki;

4) wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczych, przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych.

Zdaniem Sądu, biorąc pod uwagę treść art. 90 ust. 3d u.s.o., który wymieniając zadania, mogące być finansowane z dotacji oświatowej, w pkt 1 lit. b) odsyła expressis verbis do art. 5 ust. 7 tej ustawy, należy przyjąć, że wszystkie wydatki, związane z realizacją zadań organu prowadzącego zawarte w art. 5 ust. 7 u.s.o., z wyjątkiem wydatków na inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji i udziałów lub wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego, mogą być finansowane z otrzymanej dotacji oświatowej. Do zadań tych należy zaś, jak wynika z tego przepisu należy zaś. m.in., zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki, zapewnienie obsługi administracyjnej, w tym prawnej i obsługi finansowej oraz wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczych, przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych. Nie ma więc racji Samorządowe Kolegium Odwoławcze twierdząc, w odniesieniu do stanu prawnego mającego zastosowanie do okresu rozpoczynającego się po 1 stycznia 2016 r., że obligatoryjne zadania wymienione w art. 5 ust. 7 u.s.o. nałożone na organ prowadzący względem szkoły nie mogą być utożsamiane z zadaniami, o jakich mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o., wypełnianymi przez szkołę względem jej uczniów. W kontekście, w jakim pogląd ten został przez organ odwoławczy sformułowany, tj. w odniesieniu do dopuszczalności finansowania określonych wydatków z dotacji oświatowej jest on błędny. Wprost bowiem z prawidłowo odczytanego art. 90 ust. 3d u.s.o. wynika, że finansowanie określonych zadań organu prowadzącego szkołę, ze względu na to, że odpowiada on za jej działalność, może zostać sfinansowana z dotacji. Powoływanie się na orzecznictwo sądów administracyjnych zapadłe w odniesieniu do stanów faktycznych, do których miał zastosowanie art. 90 ust 3d u.s.o. w brzmieniu sprzed wskazanej wyżej zmiany, tj. nie zawierającego odesłania do art. 5 ust. 7, musi uwzględniać zmianę stanu prawnego i tym samym być uzupełnione analizą, czy ze względu na zmianę stanu prawnego nie utraciło ono aktualności.

Zgodnie z treścią art. 67 ust. 1 u.f.p., do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, a zatem także kwoty dotacji podlegających zwrotowi w przypadkach określonych w tej ustawie, nieuregulowanych u.f.p. stosuje się przepisy k.p.a. i odpowiednio przepisy działu III o.p. Jak zaś stanowi art. 252 ust. 1 u.f.p., dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem lub pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia tych okoliczności.

Zgodne z treścią art. 126 u.f.p., dotacje są środkami z budżetu, w przypadku dotacji objętych niniejszym postępowaniem – jednostki samorządu terytorialnego, podlegającymi szczególnym zasadom rozliczania, przeznaczonymi na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych. Obowiązek rozliczenia otrzymywanej dotacji implikuje konieczność gromadzenia dowodów i prowadzenia ewidencji pozwalających podmiotowi otrzymującemu dotację dokonać rozliczenia, tzn. obrachunku z wydatkowania otrzymanych sum. Trafnie zauważa Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że orzecznictwo sądów administracyjnych potwierdza zasadność dokonywania szczegółowej weryfikacji wykorzystania dotacji. Ze względu na przeznaczenie dotacji na realizację określonych zadań publicznych nie może bowiem dojść do sytuacji, aby beneficjent miał otrzymywać dotacje bez żadnych obowiązków z jego strony, w szczególności w zakresie wykazania wydatkowania dotacji zgodnie z jej celami. Z tego względu w orzecznictwie wskazuje się na ciążący na stronie obowiązek wykazania wydatkowania otrzymanych środków na konkretne i zgodne z przeznaczeniem dotacji cele.

Nie oznacza to jednak, jak słusznie podnosi skarżąca że organ prowadzący postępowanie w sprawie określenia dotacji przypadającej do zwrotu jest zwolniony z wynikającego z treści art. 7 k.p.a. obowiązku podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, zgodnie z treścią art. 77 i 80 k.p.a. realizowanego poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz dokonywanie ocen na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Oceniając realizację wskazanych obowiązków przez organy prowadzące postępowanie w sprawie określenia dotacji przypadającej do zwrotu jako wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, trzeba jednak mieć na względzie, że podmiot otrzymujący dotację ma najszerszą wiedzę w jaki sposób ją wykorzystał i obowiązek gromadzenia dowodów pozwalających na rozliczenie otrzymanej dotacji. Organy mają więc obowiązek wszechstronnej analizy przedstawianych przez stronę okoliczności i dokumentów. Nie mają jednak obowiązku przyjęcia za prawdziwe określonych twierdzeń strony, co do wydatkowania środków, jeśli nie przedstawia ona jednocześnie wiarygodnych i spójnych środków dowodowych.

Biorąc powyższe pod uwagę nie można uznać za w wystarczającym stopniu uzasadnione zakwestionowanie sfinansowania z dotacji wydatków z tytułu umów o pracę pracowników zatrudnionych w oddziale w Mieście wypłaconych za obsługę administracyjną biura oddziału oraz wsparcie zadań podmiotu gospodarczego w kwocie 166.025.21 zł. Sąd podziela wprawdzie stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że na podmiocie otrzymującym dotacje ciąży obowiązek takiego określania i dokumentowania sposobu wynagradzania pracowników, by organy dotacyjne mogły dokonać kontroli prawidłowości wydatkowania przyznanej na ten cel dotacji (por. wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2021 r., sygn. akt I GSK 386/21). Wszelkie zaś zaniedbania i wynikłe stąd wątpliwości obciążają organ prowadzony szkołę. Skoro zaś spółka nie wskazała w jakim zakresie poszczególne osoby spośród 5., wykonujących te same czynności, wykonywały pracę na rzecz poszczególnych szkół, to nie wykazała, że dotacje przeznaczone na sfinansowanie ich wynagrodzeń zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem.

Wprawdzie, jak wskazuje w skardze spółka, poszczególne szkoły przez nią prowadzone nie mają podmiotowości prawnej. Dotacje przekazywane są więc podmiotom prowadzącym szkoły niepubliczne, ale jak expressis verbis wynika z art. 90 ust. 1 i 2 u.s.o i co trzeba podkreślić, ze względu na prowadzenie określonej szkoły. Wysokość dotacji nawiązuje, jak to wynika z przepisów art. 90 ust. 3 i następnych u.s.o. do wydatków bieżących ponoszonych w szkołach odpowiednich typów prowadzonych przez jednostkę samorządu terytorialnego. Te zaś wydatki uzależnione są od sposobu ukształtowania części oświatowej subwencji. Wysokość części oświatowej subwencji przypadającej jednostkom samorządu terytorialnego zależy m.in. od rodzajów i typów szkół i placówek oświatowych (zob. zróżnicowane wskaźniki P stosowane do obliczania wysokości części oświatowej subwencji, w odniesieniu do 2016 r. ujętych w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2016, Dz.U. z 2015 r. poz. 2294, inne dla liceów ogólnokształcących, inne dla szkół zawodowych, wreszcie inne dla szkół medycznych). Z tego wynika, że jeśli nawet dany podmiot prowadzi kilka szkół różnych typów, jak to było w 2016 r. w przypadku skarżącej, to jednak otrzymuje ona dotacje nie w ogólnej kwocie, którą mogłaby swobodnie dysponować. Przeciwnie, otrzymuje dotacje ze względu na prowadzenie poszczególnych szkół, które właściwie, zgodnie z celem dotacji ma obowiązek wykorzystywać i rozliczyć. Zatem dla stwierdzenia, czy dotacja została właściwie wykorzystana konieczne jest jednoznaczne i wiarygodne przyporządkowanie działań podejmowanych przez poszczególnych pracowników czy to centrali, czy to oddziału do poszczególnych szkół. Wykazanie istnienia w rzeczywistości takiego przyporządkowania obciąża, jak wynika w przytoczonych wyżej regulacji, podmiot prowadzący szkoły.

Jednakże dostrzec trzeba również, że kilkakrotnie przywoływanym przez organ odwoławczy argumentem mającym uzasadniać stwierdzenie, że wskazana kwota dotacji wykorzystana została niezgodnie z przeznaczeniem była niedopuszczalność sfinansowania z dotacji wydatków dla pracowników zajmujących się szeroko pojętym administrowaniem placówek. Wzmacniając ten argument Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało wyrok NSA z dnia 15 września 2020 r., sygn. akt I GSK 301/18. Powołując ten wyrok Kolegium nie wzięło pod uwagę, że dotyczył on innego stanu prawnego, tj. stanu z 2013 r. Art. 90 ust. 3d był zaś kilkakrotnie zmieniany, m.in. jak wyżej zaznaczono, w 2015 r., co spowodowało, że zadania organu prowadzącego szkołę pod pewnymi warunkami mogą być, wbrew temu co twierdzi organ odwoławczy, finansowane z dotacji. Do zadań tych należy zaś zapewnienie obsługi administracyjnej szkoły lub placówki. Ponadto brak jest dostatecznego wyjaśnienia okoliczności faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia we wskazanym zakresie. Kolegium w jednym miejscu wskazuje na nieprawidłowość sfinansowania z dotacji wynagrodzeń dla 5. pracowników, w innym miejscu wymienia z imienia i nazwiska 6. W załączniku do decyzji, przedstawiając czyje wynagrodzenia i za realizację jakich zadań nie mogą być finansowane z dotacji, Kolegium nie przedstawia zaś w zupełności tych ustaleń, ale jedynie podaje przykłady.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uzasadniło także należycie zakwestionowania dopuszczalności sfinansowania z dotacji wydatków kwocie 106.80 zł z tytułu prowizji i opłat bankowych dotycząca rachunków Policealnej Szkoły Zawodowej i Policealnej Szkoły Medycznej. Organ odwoławczy wskazał, że rachunki te nie służyły wyłącznie do obsługi środków dotacji, wobec tego wskazane wydatki w głównej mierze były wydatkami organu prowadzącego, niezwiązanymi bezpośrednio z celem działalności szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. Należy jednak mieć na uwadze, że w stanie prawnym 2016 r. obsługa finansowa stanowiąca zadanie organu prowadzącego mogła już być finansowana z dotacji. Zatem to, że wydatki finansowane z dotacji realizowane były również z innego rachunku samo w sobie nie wyklucza sfinansowania z dotacji kosztów obsługi finansowej rachunków konkretnych szkół.

Sąd nie podziela też stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w zakresie, w jakim kwestionuje ono dopuszczalność sfinansowania z dotacji wydatków związanych z przeprowadzeniem egzaminów zawodowych. Dotyczy to wydatków poniesionych na najem pomieszczeń na egzaminy zawodowe w marcu 2016 r. w wysokości 1.700 zł, wydatków w kwocie 290,45 zł z tytułu wynagrodzenia dla osób, które brały udział w egzaminie potwierdzającym kwalifikacje w zawodzie, wydatków w kwocie 146 zł za przygotowanie stanowisk do egzaminu zawodowego oraz wydatków w kwocie 2.024 zł z tytułu przygotowania stanowisk komputerowych na egzaminy zawodowe, wgrywania odpowiednich programów zgodnie z wytycznymi OKE, podłączenia komputerów do jednej drukarki i przygotowania pracowni do zajęć po egzaminie. Zdaniem Kolegium, skoro egzaminy zawodowe nie są obowiązkowe, stanowią zatem możliwe następstwo nauki ale nie są elementem obowiązkowego kształcenia, na które przekazywana jest dotacja, nie mogą zostać sfinansowane z dotacji. Takie stanowisko organu odwoławczego jest zdaniem Sądu nietrafne. Pomija bowiem treść przepisu art. 5 ust. 7, który do zadań organu prowadzącego szkołę mogących być, jak wynika z treści art. 90 ust. 3d u.s.o., finansowanymi z dotacji, zalicza w pkt 4 wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, programów wychowawczych, przeprowadzania sprawdzianów i – co należy podkreślić - egzaminów oraz wykonywania innych zadań statutowych. Na podstawie przytoczonego przepisu sformułować można spostrzeżenie, że odrębnie ustawodawca wskazał jako podlegające finansowaniu z dotacji wydatki na środki dydaktyczne służące finansowaniu procesu dydaktyczno-wychowawczego i wyposażenie placówki w pomoce dydaktyczne oraz expressis verbis wydatki na sprzęt niezbędny do przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów. Dodatkowo trzeba zauważyć, że zgodnie z treścią art. 44zzzi u.s.o. za organizację i przebieg egzaminu kwalifikacyjnego odpowiada dyrektor placówki, który ma także obowiązek powołać zespół kwalifikacyjny. Przytoczone przepisy nie pozostawiają więc wątpliwości, że wydatki na sfinansowanie organizacji i przeprowadzenia egzaminów zawodowych mogą być pokryte z dotacji oświatowej. Z przytoczonych przepisów wprost wynika, że z dotacji mogą być finansowane określone wydatki rzeczowe związane z przeprowadzaniem egzaminów (art. 5 ust. 7 pkt 4 u.s.o.), jak i wydatki rzeczowe i osobowe związane z organizacją egzaminów (art. 5 ust. 7 pkt 3 u.s.o.).

Biorąc pod uwagę przedstawione wyżej uwagi, z których wynika, że dotacje przekazywane są w związku z prowadzeniem poszczególnych szkół a ich ukształtowane nawiązuje do rodzajów i typów szkół, Sąd podziela jako trafne, stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego kwestionujące sfinansowanie z dotacji wydatków w kwocie 1308,51 zł na telefony stacjonarne oraz Internet, do których nie zastosowano podziału między szkoły w zależności od ich udziału w kosztach, a w całości sfinansowano z dotacji dla Policealnej Szkoły Medycznej. Z dokonanych ustaleń wynika zaś, że przyłącze telefonów stacjonarnych i Internetu znajdowało się w siedzibie sekretariatu oddziału, a telefony komórkowe były użytkowane przez pracowników sekretariatu. Służyły więc obsłudze oddziału, w tym m.in. wszystkich prowadzonych w Mieście szkół.

Odnosząc się do zakwestionowania prawidłowości sfinansowania wydatku w kwocie 92,25 zł za fakturę z dnia 16 grudnia 2015 r., opłaconą w dniu 19 stycznia z dotacji przekazanej na 2016 r. należy zgodzić się z organem odwoławczym, że z dotacji przekazywanej na dany rok można finansować wyłącznie wydatki związane z tym właśnie okresem rozliczeniowym, a nie następnym, czy poprzednim. Sama jednak data wystawienia faktury nie jest wystarczającym powodem dla zakwestionowania dopuszczalności sfinansowania wydatku z dotacji przekazanej na dany okres rozliczeniowy. Konieczne jest ponadto ustalenie jakiego okresu rozliczeniowego dany wydatek dotyczył.

W pozostałym zakresie Sąd uznaje za prawidłowe dokonane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustalenia faktyczne oraz podziela wyrażoną przez nie ocenę kwestionującą dopuszczalność sfinansowania z dotacji wymienionych w zaskarżonej decyzji wydatków. Prawidłowo zatem, zdaniem Sądu, organ odwoławczy stwierdził dokonanie niezgodnie z przeznaczeniem wykorzystania dotacji w wysokości 36.002,01 zł na sfinansowanie wynagrodzenia za usługi edukacyjne, które miał wykonać PHU D. . Z dokumentów zgromadzonych w sprawie, w tym z wyjaśnień pełnomocnika spółki, nie wynika bowiem nawet, czy szkolenia przeprowadził ten podmiot. Nie ma więc już znaczenia z punktu widzenia zakwestionowania sfinansowania tego wydatku z dotacji to, czego te szkolenia miałyby dotyczyć. Z tych samych powodów za prawidłowe należy uznać zakwestionowanie dopuszczalności sfinansowania z dotacji wydatków w wysokości 1.220 zł tytułem wynagrodzenia rozliczonego z dotacji dla Policealnej Szkoły Zawodowej za usługę edukacyjną. Skarżąca nie przedstawiła bowiem żadnych dokumentów potwierdzających wykonanie usługi na rzecz tej szkoły (wykonawca usługi miał zarejestrowaną działalność gospodarczą w O.), ani tego na czym ona polegała. Trafnie też organ odwoławczy zakwestionował rozliczenie kwoty 181,19 zł jako wydatkowanej na korzystanie z telefonów komórkowych, która nie miała pokrycia w przedstawionych fakturach.

Prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze zakwestionowało, jako niezgodnie z przeznaczeniem, wydatkowanie dotacji uzyskanej dla Policealnej Szkoły Medycznej w wysokości 13.020,81 zł na zakup materiałów biurowych i dydaktycznych, ponieważ skarżąca nie wykazała by zostały one dostarczone do tej szkoły w Mieście. Z ustaleń dokonanych w postępowaniu przez organem pierwszej instancji wynika zaś, że 5 sztuk notebooków za 4.920 zł znajduje się w siedzibie spółki w Ł. , z czego jednoznacznie wynika, że nie służą one uczniom szkół w Mieście. Zaznaczyć zaś należy, że dotacje przekazywane przez Miasto mogą być wykorzystane wyłącznie w związku z prowadzeniem szkół w Mieście. Jest to oczywista konsekwencja charakteru jednostki samorząd terytorialnego, jako wspólnoty mieszkańców danej jednostki samorządu, realizującej samodzielnie, także w wymiarze finansowym, w granicach prawa interesy tych mieszkańców (zob. np. art. 1, 2, 6 i 7 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym).

Trafnie organ odwoławczy zakwestionował dopuszczalność sfinansowania z dotacji Policealnej Szkoły Zawodowej wydatku w kwocie 4.428 zł na zakup materiałów dydaktycznych, dla których nie było potwierdzenia co do wykorzystania na zajęciach dla słuchaczy tej szkoły. Wystawca faktur opiewających na te wydatki, jak zauważyło Kolegium, zgodnie z danymi CEIDG, prowadzi działalnością gospodarczą (wg kodów PKD) w zakresie: "73.12.B Pośrednictwo w sprzedaży miejsca na cele reklamowe w mediach drukowanych". Wydatki związane z reklamą, jak prawidłowo przyjęło Kolegium, służą zaś przede wszystkim zwiększeniu rozpoznawalności placówek wśród przyszłych potencjalnych klientów (w tym przypadku przyszłych uczniów), a nie stanowią działalności edukacyjnej z jakiej korzystaliby aktualnie uczniowie, i która w związku z tym mogłaby być finansowana przyznaną dotacją.

Uzasadnione jest także zakwestionowanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze sfinansowania z dotacji nienależnego wynagrodzenia dla nauczyciela w kwocie 662.40 zł. Zgodnie bowiem z umową wynagrodzenie nie należało się za godziny, za które brak kompletnej dokumentacji sporządzanej przez nauczyciela (wpisów w dziennikach lekcyjnych dotyczących dat, tematów zajęć i podpisów nauczyciela, co stanowi także uchybienie powszechnie obowiązującym przepisom).

Prowadząc ponownie postępowanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym orzeczeniu.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. Rozstrzygnięcie w sprawie kosztów obejmujących uiszczony wpis sądowy w wysokości 2.273 zł oraz wynagrodzenie dla pełnomocnika będącego radcą prawnym w wysokości 10.800 zł, znajduje uzasadnienie w treści art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a oraz § 2 pkt 7 w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz.265).