Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 380/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2009-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 2 pkt 6, art. 30 ust. 6 pkt 1
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędziowie: Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Protokolant: Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 września 2009 r. sprawy ze skargi P. na Ż. S.A. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu w sprawie zainstalowania wolnostojącego urządzenia reklamowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. nr [...]Starosta Dz. na podstawie art. 30 ust. 6 i art. 82 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz art. 104 kpa, po rozpatrzeniu zgłoszenia [...] S.A. z dnia [...] r., wniósł sprzeciw w sprawie zainstalowania wolnostojącego urządzenia reklamowego usytuowanego w Dz. przy ul. Ś na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...] obręb C., z uwagi na wymóg uzyskania pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu organ I instancji podał, że przedmiotowe urządzenie reklamowe ma być usytuowane w pasie zieleni oddzielającym chodnik od jezdni. Z dołączonych do zgłoszenia dokumentów wynika, że stanowi ono wolnostojący pylon składający się z części nadziemnej o szerokości 1,42 m i wysokości 4,11 m, posadowiony na fundamencie wykonanym jako ruszt stalowy wypełniony bloczkami betonowymi.

Starosta Dz. wskazał, że art. 29 Prawa budowlanego określa rodzaje robót budowlanych, których wykonywanie nie wymaga pozwolenia na budowę. W ust. 2 pkt 6 wymieniono instalowanie tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków oraz reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. W ocenie organu I instancji, opisane przez inwestora urządzenie reklamowe jest przestrzenną konstrukcją, która musi spełniać określone wymogi techniczne, zapewniające w każdych warunkach bezpieczeństwo dla ludzi i mienia, a jej usytuowanie musi spełniać określone warunki techniczne wynikające z przepisów szczególnych. Zdaniem Starosty, zgłoszone przez inwestora urządzenie reklamowe jest więc inną kategorią, aniżeli tablice reklamowe wymienione w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Organ podniósł, że zgodnie z definicją zawartą w art. 3 § 3 ustawy, tego typu urządzenie reklamowe jest budowlą, a więc obiektem budowlanym. Jako obiekt budowlany nie wymieniony w art. 29 podlega zasadom zawartym w art. 28, a więc jest objęty obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. W związku z powyższym realizację opisanego obiektu inwestor może rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Biorąc powyższe pod uwagę i wskazując, że zgodnie z art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem pozwolenia na budowę, orzeczono jak wyżej.

W odwołaniu [...] S.A. z siedzibą w W. wywodził, że niezrozumiałe jest stanowisko organu, który wymóg uzyskania pozwolenia na budowę instalowania wolnostojącego urządzenia reklamowego upatruje w stopniu skomplikowania konstrukcji nośnika i jego rozmiarach. Zdaniem strony, nie ma racjonalnej przyczyny, aby wyłączać je co do zasady z trybu zgłoszeniowego pod warunkiem spełnienia przez projekt instalacji takiego urządzenia wszystkich warunków przewidzianych prawem.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...]([...]) Wojewoda, po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, zgłoszenia właściwemu organowi wymagają m.in. roboty budowlane polegające na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków oraz reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym.

Wojewoda wskazał, że w złożonym zgłoszeniu inwestor określił, iż zamierza zainstalować urządzenie reklamowe o wymiarach 1,42 m x 4,11 m w formie wolnostojącego pylonu w pasie zieleni przy drodze powiatowej nr [...] ul. Ś.w Dz. oraz że z załączonych do zgłoszenia dokumentów projektowych wynika, że planowana tablica reklamowa mocowana będzie do dwóch słupków o konstrukcji stalowej (2xC140), usztywnionych poprzecznie ceownikami 140 i posadowiona na fundamencie wykonanym jako ruszt stalowy wypełniony bloczkami betonowymi umieszczonymi pomiędzy wewnętrznymi elementami rusztu.

W ocenie organu II instancji, opisane urządzenie reklamowe jest budowlą trwale związaną z gruntem i nie można utożsamiać jej z wykonywaniem robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych. Zdaniem Wojewody, powyższe wynika wprost z art. 3 § 3 Prawa budowlanego, a ich budowa nie została zwolniona przepisem art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, niezależnie od miejsca ich usytuowania (J.Siegień, Prawo budowlane, Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2003).

Organ odwoławczy wywodził następnie, iż zgodnie z prezentowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, o tym, czy obiekt jest trwale związany z gruntem, czy też nie, nie świadczy jedynie sposób, w jaki zagłębiono go w gruncie, ani technika, w jakiej go wykonano. Istotnym jest natomiast, czy posadowienie to jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo. Wojewoda podał, iż: "W przypadku urządzenia reklamowego o gabarytach jak w niniejszej sprawie (rozpatrywanej przez Sąd), polega to na zapewnieniu słupowi i tablicy takiej podstawy, która uniemożliwi jej przesunięcie, przewrócenie czy też zapewni odporność na silne podmuchy wiatru (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 923/05, LEX Nr 266325 i powołane tam wyroki NSA z dnia 11.01.1999 r. w sprawie sygn. akt II S.A. 1617/98, LEX Nr 46756 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 12.04.2005 r. w sprawie sygn. akt VII Sa/Wa 383/04, LEX Nr 169390)".

Powołując się na obowiązujące przepisy oraz na przedstawioną linię orzecznictwa, a także z uwagi na gabaryty objętego zgłoszeniem urządzenia reklamowego, organ odwoławczy uznał, że realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie Wojewody , organ I instancji zgodnie z art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego podjął w sprawie rozstrzygnięcie i w tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.

Na powyższą decyzję [...]S.A. z siedzibą w Warszawie złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie od Wojewody na rzecz [...]SA kwoty 757 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Skarżąca Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji:

I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art. 29 ust. 2 pkt 6 w związku z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie, a w konsekwencji błędne i nieprawidłowe przyjęcie, z uwagi na treść art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, że:

- urządzenie reklamowe objęte zgłoszeniem [...]SA stanowi budowlę trwale związaną z gruntem i wyłącznie na tej podstawie uznanie, że budowa takiego urządzenia reklamowego wymaga pozwolenia na budowę albowiem nie wchodzi w zakres robót wyszczególnionych w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, wymagających jedynie zgłoszenia właściwemu organowi na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego,

- zakwalifikowanie urządzenia reklamowego do budowli niebędących budynkiem ani obiektem małej architektury jest wystarczającą przesłanką uzasadniającą wprowadzenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla ustawienia przedmiotowego urządzenia reklamowego,

- budowa tego rodzaju urządzenia reklamowego nie została zwolniona przepisem art. 29 Prawa budowlanego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę niezależnie od miejsca jego usytuowania,

- gabaryty objętego zgłoszeniem urządzenia reklamowego co do zasady przesądzają o tym, czy w sprawie wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę, czy wystarczające jest zgłoszenie zamiaru instalacji urządzenia reklamowego;

2) art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji błędne przyjęcie, iż:

- urządzenie reklamowe objęte zgłoszeniem [...] SA, jako obiekt trwale z gruntem związany, jest budowlą wymagającą uzyskania pozwolenia na budowę, co skutkowało niezastosowaniem art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego,

- "dla ustalenia czy obiekt jest trwale związany z gruntem czy nie jest ważny jedynie sposób w jaki zagłębiono go w gruncie ani technika w jakiej go wykonano, ale istotnym jest to czy posadowione jest na tyle trwale, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo";

3) art. 28 Prawa budowlanego, poprzez błędne jego zastosowanie w stanie faktycznym, do którego powinien znaleźć zastosowanie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego odnoszący się do instalacji urządzeń reklamowych;

4) art. 30 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, to jest poprzez:

- błędne uznanie, że istnieje podstawa do wniesienia sprzeciwu z uwagi na to, że wykonanie zgłoszonych robót budowlanych nie jest instalacją urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, tylko dotyczy budowy objętej obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę,

- niewłaściwe zastosowanie polegające na tym, że w sytuacji gdy dopuszczalne było zastosowanie przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego (w ramach dokonanego zgłoszenia) organ odwoławczy zaaprobował wniesienie sprzeciwu przez organ I instancji i utrzymał tę decyzję z uzasadnieniem, że zgłoszenie dotyczy budowy objętej obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę;

5) art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, poprzez błędne jego niezastosowanie w związku z nieprawidłowym przyjęciem, iż budowa urządzenia reklamowego [...]SA nie wchodzi w zakres robót wyszczególnionych w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a wymagających wyłącznie zgłoszenia właściwemu organowi na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego;

II. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art. 7 i art. 77 § 1 kpa, poprzez:

- niewłaściwe przeprowadzenie przez organ administracji publicznej postępowania dowodowego, to jest poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do wszechstronnego i pełnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych sprawy – co było wynikiem błędnej oceny przepisów prawa materialnego, prowadzącej w konsekwencji do nieprawidłowego uznania, że [...]SA nie dokonuje instalacji urządzenia reklamowego w trybie art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, ale dokonuje budowy wymagającej uzyskania pozwolenia na budowę z uwagi na fakt, iż zgłoszone przez [...] SA urządzenie reklamowe jest budowlą trwale związaną z gruntem oraz z uwagi na gabaryty, skomplikowaną konstrukcję i zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia,

- niedokonanie wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z przedmiotową sprawą oraz nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego sprawy (zwłaszcza rysunków urządzenia reklamowego dołączonych do zgłoszenia, z których jednoznacznie wynikało, że pylon [...]SA jest nietrwale z gruntem związanym urządzeniem o prostej konstrukcji, nie stwarzającej zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, łatwo przestawnym) – aby w ten sposób stworzyć rzeczywisty obraz konkretnej sprawy, w prawidłowy sposób ustalić stan faktyczny i uzyskać podstawę do prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego, w szczególności

- oparcie decyzji na dowolnych ustaleniach faktycznych oraz na okolicznościach, które nie zostały prawidłowo udowodnione i należycie uzasadniono (czym naruszono również art. 11 i 107 § 3 kpa), zwłaszcza w zakresie:

• przyjęcia trwałego związania zgłoszonego urządzenia z gruntem,

• uznania, że zakwalifikowanie urządzenia reklamowego do budowli jest wystarczającą przesłanką uzasadniającą wprowadzenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla ustawienia przedmiotowego urządzenia,

• uznania, że budowa tego rodzaju urządzenia reklamowego nie została zwolniona przepisem art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę niezależnie od miejsca jego usytuowania, a także

• przyjęcia, że gabaryty objętego zgłoszeniem urządzenia reklamowego co do zasady przesądzają o tym, czy w sprawie wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę, czy wystarczające jest zgłoszenie zamiaru instalacji urządzenia reklamowego;

- niewzięcie pod uwagę przy podejmowaniu decyzji argumentacji przedstawionej przez [...]SA w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz załączonych do zgłoszenia rysunków planowanego urządzenia reklamowego, z których w sposób nie budzący wątpliwości wynika, iż jest to urządzenie reklamowe nietrwale związane z gruntem, o prostej konstrukcji, niewymagające skomplikowanych prac budowlanych z uwagi na wymogi techniczne oraz bezpieczeństwo ludzi i mienia, łatwe zarówno do instalacji, jak i do demontażu oraz przeniesienia go w inne miejsce;

2) art. 11 oraz art. 107 § 3 kpa, poprzez nienależyte, niewłaściwe i niewystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonej decyzji oraz sprzeczne z prawem uzasadnienie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji – czym organ administracji publicznej naruszył zasadę szczególnej staranności w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć:

- w zakresie istnienia podstaw prawnych do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, w szczególności:

• przyjęcia trwałego związania zgłoszonego urządzenia z gruntem,

• uznania, że zakwalifikowanie urządzenia reklamowego do budowli jest wystarczającą przesłanką uzasadniającą wprowadzenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla ustawienia przedmiotowego urządzenia,

• uznania, że budowa tego rodzaju urządzenia reklamowego nie została zwolniona przepisem art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę niezależnie od miejsca jego usytuowania, a także

• przyjęcia, że gabaryty objętego zgłoszeniem urządzenia reklamowego co do zasady przesądzają o tym, czy w sprawie wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę, czy wystarczające jest zgłoszenie zamiaru instalacji urządzenia reklamowego;

- poprzez nienawiązanie przez organ II instancji w uzasadnieniu decyzji do wywołujących sprzeciw [...] SA motywów uzasadnienia organu I instancji i niestwierdzenie wprost, czy było ono prawidłowe, czy też nie,

- poprzez niezakwestionowanie w uzasadnieniu decyzji niewłaściwego, a wręcz sprzecznego z prawem uzasadnienia decyzji przez organ I instancji i uchylenie decyzji organu I instancji, ani też nieuzupełnienie przez organ II instancji uzasadnienia decyzji podjętej przez Starostę Dz. poprzez wskazanie konkretnych przepisów prawnych, wymogów technicznych i przepisów szczególnych, które powinny zostać spełnione przez pylon [...] SA i na które bardzo ogólnie i lapidarnie powołał się Starosta Dz. twierdząc, iż: "opisane przez inwestora urządzenie reklamowe jest przestrzenną konstrukcją, która musi spełniać określone wymogi techniczne, zapewniające w każdych warunkach bezpieczeństwo dla ludzi i mienia, a jej usytuowanie musi spełniać określone warunki techniczne wynikające z przepisów szczególnych" oraz dochodząc jednocześnie do stwierdzenia, że planowana inwestycja jest budową wymagającą ze względów bezpieczeństwa ludzi i mienia uzyskania pozwolenia na budowę,

- poprzez nieodniesienie się przez organ II instancji do wszystkich zarzutów i argumentów [...]SA zawartych w odwołaniu, które dotyczyły niewłaściwego i sprzecznego z prawem uzasadnienia decyzji przez organ I instancji oraz braku podstaw prawnych do przyjęcia, iż w przedmiotowej sprawie wymagane jest pozwolenie na budowę, a także braku podstaw prawnych do upatrywania obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę w stopniu skomplikowania konstrukcji,

- błędne wskazanie w uzasadnieniu decyzji, iż "w przypadku urządzenia reklamowego o gabarytach jak w niniejszej sprawie i rozpatrywanej przez sąd, polega to na zapewnieniu słupowi i tablicy takiej podstawy, która uniemożliwi jej przesunięcie, przewrócenie, czy też zapewni odporność na silne podmuchy wiatru" – w przypadku, kiedy urządzenie reklamowe [...] SA nie składa się w ogóle ze słupa, a jedynie z 2 części stalowych poziomej i pionowej, skręcanych za pomocą 8 śrub – a tym samym dokonanie błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy;

3) art. 6 kpa i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, to jest naruszenie zasady legalizmu i praworządności:

- poprzez oparcie rozstrzygnięcia na nieprawidłowych przepisach prawa materialnego oraz niewyjaśnienie w sposób nie budzący wątpliwości ich znaczenia oraz zasadności zastosowania wynikającej z wykładni i praktyki,

- poprzez nieprawidłowe ustalenie znaczenia norm prawnych, o których mowa powyżej w pkt I niniejszej skargi przy przyjęciu interpretacji tych norm oraz pojęć stosowanych w przepisach prawnych (np. "trwałe związanie z gruntem") odmiennej od treści obowiązujących przepisów prawnych, potwierdzonej bogatym orzecznictwem,

- poprzez wadliwe dokonanie subsumcji, czyli wadliwe przyporządkowanie stanu faktycznego ustalonego w procesie stosowania prawa do sformułowanych w wyniku wykładni norm prawnych, o których mowa w pkt I skargi, a zwłaszcza art. 3 pkt 3 i 28 oraz art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, a tym samym nieprawidłowe ustalenie następstw prawnych.

Zarzucając, że decyzja organu I instancji również wydana została przy naruszeniu wszystkich wyżej wymienionych przepisów prawa, co stanowi podstawę do jej uchylenia w całości, strona skarżąca w uzasadnieniu skargi rozwijając przedstawione wyżej zarzuty i polemizując ze stanowiskiem organów administracyjnych zajętym w niniejszej sprawie w szczególności powoływała się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2000 r. sygn. akt II SA/Po 1799/99 i z dnia 28 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 931/05 (LEX nr 266955) oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 czerwca 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 458/08, z dnia 20 listopada 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 568/08, z dnia 6 listopada 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1449/08 i VII SA/Wa 1450/08, z dnia 6 sierpnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 955/08, z dnia 17 lutego 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 1631/07, z dnia 30 maja 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 1311/04, z dnia 12 stycznia 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 1083/05 (LEX nr 206529) i VII SA/Wa 1087/05, z dnia 25 października 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 1410/06 (LEX nr 282409), z dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 930/05 (LEX nr 190885), z dnia 9 kwietnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 184/08, z dnia 12 kwietnia 2005 r. sygn.. akt VII SA/Wa 383/04 (LEX nr 169390), z dnia 17 sierpnia 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 1791/04 (LEX nr 190812), z dnia 13 sierpnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 676/08, z dnia 15 lipca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 1504/04 (LEX nr 190653) i szereg innych wyroków.

Strona skarżąca podniosła, że powołane przez organ odwoławczy orzeczenie NSA dotyczyło innego stanu faktycznego, innego urządzenia, a mianowicie urządzenia składającego się z nośnika zagłębionego w gruncie, słupa stalowego i konstrukcji naziemnej zamontowanej na słupie, natomiast pylon [...] SA to tablica reklamowa, która nie ma słupa, tylko za pomocą śrub jest bezpośrednio skręcona z poziomą ramą stalową. Przywołane orzeczenie jest zatem sprzeczne ze stanem faktycznym niniejszej sprawy, albowiem pylon [...] SA nie ma żadnego słupa.

W skardze podkreślono, że pylon [...] SA nie będzie budowany na miejscu budowy, tylko samochodem ciężarowym z żurawiem mogą zostać przywiezione 2 części stalowe (pozioma 3,32 m x 1,60 m i pionowa 1,42 m x 4,11 m) z oddzielnymi bloczkami betonowymi o niewielkich rozmiarach. Część poziomą ustawi się na powierzchni gruntu lub w 38 cm zagłębieniu – wyłącznie dla celów estetycznych i w celu zabezpieczenia przed kradzieżą bloczków – a następnie w ramę stalową stanowiącą część poziomą zostaną powkładane niewielkie bloczki betonowe i do ramy poziomej za pomocą 8 śrub przymocowana zostanie pionowa tablica reklamowa o stosunkowo niewielkiej wysokości i szerokości. Za wadliwe zatem – w ocenie strony skarżącej – uznać należy zakwalifikowanie przez organy obu instancji przedmiotowego urządzenia reklamowego jako urządzenia trwale związanego z gruntem, którego instalacja wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W skardze zaznaczono ponadto, że w orzecznictwie wskazywano, iż dla przyjętego w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego trybu zgłoszeniowego nie ma istotnego znaczenia ani fakt ewentualnego trwałego związania z gruntem, ani też wielkość urządzenia reklamowego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych oraz obowiązujących w tym czasie przepisów prawnych uznał, iż w niniejszej sprawie uchybienia, o których mowa powyżej nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona.

Rozpatrując niniejszą skargę w kontekście unormowań art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), który stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach art. 29, należy stwierdzić, iż występuje swoiste domniemanie, że rozpoczęcie robót budowlanych winno poprzedzać uzyskanie przez inwestora ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Zasada ta nie ma jednak charakteru bezwzględnego, gdyż wyjątki od niej wprowadził ustawodawca w przepisie art. 29 powoływanej ustawy, tworząc katalog zamknięty robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę.

Natomiast w art. 30 Prawa budowlanego określono, w jakich przypadkach wykonywanie robót budowlanych nie wymaga co prawda uzyskania pozwolenia na budowę, ale konieczne jest zgłoszenie określonych w tym przepisie robót budowlanych właściwemu organowi. Również wyliczenie owych robót podlegających zgłoszeniu ma charakter zamknięty.

Kwestię sporną w niniejszej sprawie stanowi uznanie przez organy administracyjne, że planowana inwestycja wymaga uzyskania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę, z czym nie godzi się strona skarżąca. Koronnym argumentem strony skarżącej –[...]S.A. z siedzibą w W. jest to, że objęta zamiarem inwestycja nie jest trwale związana z gruntem, lecz jest urządzeniem składającym się z dwóch części stalowych (poziomej o wymiarach 3,32 m x 1,60 m i pionowej 1,42 m x 4,11 m) z oddzielnymi bloczkami betonowymi o niewielkich rozmiarach. Część pozioma ma być ustawiona na powierzchni gruntu lub w 38 cm zagłębieniu – jak podała strona skarżąca – "wyłącznie dla celów estetycznych i w celu zabezpieczenia przed kradzieżą bloczków", a następnie w ramę stalową stanowiącą część poziomą mają zostać powkładane niewielkie bloczki betonowe i do ramy poziomej za pomocą 8 śrub przymocowana ma zostać pionowa tablica reklamowa. W opinii strony skarżącej powyższe oznacza, że przedmiotowa inwestycja nie jest obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, a dokładniej budowlą.

Z takim poglądem strony skarżącej nie można się jednak zgodzić. Przede wszystkim zważyć należy, że w ustawie Prawo budowlane próżno szukać wyjaśnienia sformułowania "trwałego związania z gruntem". Ustawodawca nie wskazał, jakie przesłanki przesądzają o uznaniu obiektu budowlanego za trwale związany z gruntem. Wobec braku stosownych regulacji normatywnych, próbę zdefiniowania powyższego sformułowania podjęła judykatura. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznano, że o tym, czy obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem, czy też nie, nie świadczy jedynie sposób, w jaki zagłębiono go w gruncie ani technika, w jakiej tego dokonano, jak również nie decyduje o tym technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia tego urządzenia w inne miejsce. Nie ma też znaczenia okoliczność istnienia fundamentów, ale trwałe związanie obiektu z gruntem. Istotne jest bowiem to, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo. O tym, czy dane urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem w istocie decydują jego parametry techniczne (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1331/09, z dnia 15 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 811/08, z dnia 12 marca 2009 r. sygn. akt II OSK 324/08, z dnia 23 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 923/05, LEX Nr 266325; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Wr 576/07; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 26/07).

Podzielając w pełni powyższe stanowisko stwierdzić trzeba, że jest ono słuszne i odpowiada istocie rozważanego problemu.

Sąd nie miał wątpliwości, że inwestycja polegająca na ustawieniu urządzenia reklamowego stanowiącego wolnostojący pylon składający się z części nadziemnej o szerokości 1,42 m i wysokości 4,11 m, posadowiony na fundamencie wykonanym jako ruszt stalowy wypełniony bloczkami betonowymi, ma za zadanie zapewnić planowanej inwestycji stabilne i bezpieczne połączenie z gruntem. Ponadto sposób wykonania wskazuje, że w niniejszej sprawie zachodzi potrzeba zapewnienia przedmiotowemu urządzeniu reklamowemu takiej podstawy, która uniemożliwi jej przesunięcie, przewrócenie czy też zapewni odporność na silne podmuchy wiatru.

Jak trafnie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1362/08, dla zaliczenia konkretnego obiektu do kategorii obiektów budowlanych podstawowe znaczenie ma trwałe związanie tego obiektu z gruntem. Przedmiotowe urządzenie reklamowe niewątpliwie musi je posiada, aby jego posadowienie na gruncie było stabilne i odporne na działanie czynników atmosferycznych np. wiatru. Nazwanie określonych czynności robotami budowlanymi nie oznacza, iż muszą być wykonywane tylko i wyłącznie przy wykorzystaniu materiałów budowlanych, albowiem mogą polegać także na składaniu, zespalaniu części zespołów w dalsze zespoły lub gotowy wyrób, zakładaniu instalacji, czy łączeniu oddzielnych części w jedną całość. Posadowienie wolnostojącej reklamy na gruncie, zważywszy na jej ciężar i wymiary, dokonywane jest z wykorzystaniem urządzeń budowlanych i stanowi roboty budowlane. Dlatego też wywody strony skarżącej, że pylon [...] SA nie będzie budowany na miejscu budowy, tylko samochodem ciężarowym zostaną przywiezione gotowe jego elementy, nie mogą podważyć prawidłowości stanowiska organów administracyjnych orzekających w niniejszej sprawie.

Mając na uwadze okoliczności stanu faktycznego oraz ujęcie trwałego związania z gruntem w orzecznictwie, stwierdzić należy, że przyjęte przez organy administracyjne stanowisko uznające niniejszą inwestycję za obiekt budowlany trwale związany z gruntem jest prawidłowe. Z tego też względu decyzje organów obu instancji nie mogą być skutecznie kwestionowane.

Z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane wynika, że pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych. Dyspozycją tegoż przepisu nie objęto jednak budowy urządzeń reklamowych, wolnostojących, trwale związanych z gruntem, do których bez wątpienia zaliczyć należy niniejszą inwestycję.

W rozpoznawanej sprawie Sąd podzielił stanowisko organów obu instancji, że objęta zgłoszeniem inwestycja jest obiektem wolnostojącym, trwale związanym z gruntem, a zatem rozpoczęcie robót budowlanych wymaga legitymowania się przez inwestora ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Tak więc decyzja organu administracyjnego w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych obejmujących wykonanie przedmiotowego urządzenia reklamowego jest zgodna z dyspozycją art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, obligującą właściwy organ do wniesienia sprzeciwu, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

W świetle powyższego zarzuty podnoszone w skardze uznać należy za niezasadne.

Konkludując, stanowiąca przedmiot niniejszego postępowania inwestycja nie została objęta dyspozycją art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, a zatem nie korzysta z dobrodziejstwa zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W konsekwencji, stosownie do postanowień art. 30 ust. 6 pkt 1 powyższej ustawy, stwierdzić należy, że decyzja organu I instancji w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszonych do wykonania robót budowlanych, a także decyzja organu odwoławczego, wydana na skutek wniesionego odwołania, odpowiadają normom prawa materialnego oraz procesowego i nie ma podstaw do wyeliminowania ich z obrotu prawnego.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd - na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - oddalił skargę.