Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 785/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-05-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: § 8 pkt zał. nr 3
journal: Dz.U. 2003 nr 169 poz 1650
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i  higieny pracy - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 3, 4 i 5
journal: Dz.U. 2002 nr 169 poz 1386
law: Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji.
article: art. 207 § 1  i 2
journal: Dz.U. 1974 nr 24 poz 141
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA: Izabella Kulig- Maciszewska Sędziowie NSA Jerzy Solarski Marek Stojanowski (spr.) Protokolant Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z/s w S. koło P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 stycznia 2007 r. sygn. akt IV SA/Wr 676/06 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z/s w S. koło P. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zapewnienia w pomieszczeniach szatni odzieży robotniczej, szafek na ubrania spełniających wymagania Polskiej Normy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 12 stycznia 2007 r., sygn. akt IV SA/Wr 676/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w S. koło P. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w W. z dnia [...], nr [...], w przedmiocie zapewnienia w pomieszczeniach szatni odzieży roboczej szafek na ubrania spełniających wymagania Polskiej Normy.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał na następujący stan faktyczny i prawny sprawy: w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniach [...] i [...] kwietnia 2006 r. w Zakładzie Produkcyjnym w S. w firmie "[...] Sp. z o.o.", inspektor pracy stwierdził, że w szatni odzieży własnej pracowników tymczasowych zapewniono każdemu pracownikowi szafkę ubraniową przeznaczoną do indywidualnego użytku, ale o małych rozmiarach, takich samych jak w szatni odzieży roboczej dla pracowników stałych. Natomiast w szatni odzieży roboczej pracownicy tymczasowi przechowują odzież roboczą na wieszakach. Inspektor pracy podczas prowadzonej kontroli stwierdził także, że w szatniach odzieży własnej dla pracowników tymczasowych (leasingowanych - kobiet i mężczyzn) nie zapewniono odpowiedniej szerokości przejścia komunikacyjnego.

Dostrzeżone w trakcie wskazanej kontroli uchybienia stanowiły przesłankę do wydania przez inspektora pracy decyzji nr 11,12,13,14,15,16,17 i 18 zawartych w nakazie z dnia [...], nr [...], w sprawie zapewnienia w szatniach odzieży roboczej męskiej i damskiej, pracowników zatrudnionych w Spółce na stałe oraz zapewnienia w szatniach odzieży własnej i szatniach odzieży roboczej pracowników tymczasowych (leasingowanych) szafek spełniających wymagania Polskich Norm, a także usunięcia uchybienia polegającego na niezapewnieniu co najmniej 1,50 m szerokości przejść pomiędzy szafkami w szatni odzieży własnej pracowników tymczasowych.

Od tych decyzji firma "[...] Sp. z o.o.", złożyła odwołanie.

Decyzją z dnia [...] nr. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. oraz art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 6 marca 1981r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2001r. Nr 124, poz. 1362 ze zm.), Okręgowy Inspektor Pracy w W. utrzymał w mocy decyzje nr 11 i 12 oraz uchylił decyzje nr 13, 14, 15, 16 w części dotyczącej terminu i orzekł nowy termin realizacji tych decyzji do dnia 31 grudnia 2006 r., pozostałą część decyzji pozostawiając bez zmian, oraz uchylił decyzje nr 17 i 18 w części dotyczącej terminu i orzekł nowy termin realizacji tych decyzji do dnia 30 września 2006 r., pozostałą część decyzji pozostawiając bez zmian.

Okręgowy Inspektor Pracy stwierdził, że decyzje inspektora pracy nr 11 i 12 wydane zostały zgodnie z prawem oraz stwierdził, że umieszczone w szatniach szafki w znaczny sposób odbiegają od wymiarów przewidzianych w Polskiej Normie.

Rozpatrując odwołanie w części dotyczącej zmiany terminu realizacji decyzji nr 13, 14, 15, 16, 17 i 18 zawartych w zaskarżonym nakazie, Okręgowy Inspektor Pracy nie znalazł przesłanek do przedłużenia terminu realizacji owych decyzji do dnia wskazanego w odwołaniu, to jest do dnia 31 grudnia 2007r. podnosząc, że względy ekonomiczne i finansowe utrudniające wykonanie decyzji nie mogą być uznane za przesłankę niewykonalności decyzji.

Firma -[...] Sp. z o.o." złożyła skargę na powyższą decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie.

Podniesiono, że w uzasadnieniu decyzji organ administracji powołał się na zasady wynikające z § 8 pkt 3 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, pomijając zasadę wynikającą z aktu wyższego rzędu, a mianowicie z ustawy z dnia 12 września 2002r. o normalizacji. Wskazano, że na podstawie art. 5 ust. 3 tej ustawy, stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne i mają one charakter niewiążących zaleceń.

Skarżąca spółka wskazała, że rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 lutego 1994r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm i norm branżowych, dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, wprowadzające obowiązek stosowania między innymi normy PN - 75/M/78711, zostało uchylone 25 grudnia 1998r. Ponadto powoływana norma odnosi się do szczególnego typu szaf.

Podniesiono, że zarówno wykładnia literalna, jak i celowościowa Polskiej Normy PN - 75/M/78711 nie pozawala na jej zastosowanie w niniejszej sprawie.

Zwrócono także uwagę, że termin wskazany w decyzjach nr 13,14,15,16, tj. 31 grudnia 2006 r., jest terminem, który uniemożliwiałby zakończenie całości inwestycji, bowiem realizacja decyzji byłaby związana z przebudową istniejącego budynku zakładu produkcyjnego lub budową dodatkowego budynku, co wymagałoby przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę. Natomiast przeprowadzenie tego postępowania, cały proces inwestycyjny oraz zlecenie wykonania większych szafek, w ocenie skarżącej spółki, nie jest możliwe w terminie wyznaczonym w decyzji.

W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy w W. wniósł o jej oddalenie, wskazując, że zarówno w zastrzeżeniach do protokołu kontroli, jak i w odwołaniu, strona skarżąca nie kwestionowała dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych.

Wyrokiem z dnia 12 stycznia 2007 r., sygn. akt IV SA/Wr 676/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w S. koło P. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w W. z dnia [...], nr [...], w przedmiocie zapewnienia w pomieszczeniach szatni odzieży roboczej szafek na ubrania spełniających wymagania Polskiej Normy, uznając, że wydane w sprawie decyzje w niczym nie naruszają prawa.

Sąd wskazał, że powołane rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2003r. Nr 169, poz. 1650), zostało wydane na podstawie i w granicach wyraźnego upoważnienia ustawowego, realizując zawartą w nim delegację. Stanowią zatem lex specialis między innymi w stosunku do ustawy o normalizacji. W związku z tym, brak Polskiej Normy nakazuje sięgnięcie do określonych reguł pozaprawnych wskazujących sposób wykonania zadania, co nie świadczy jednak o niepraworządnym charakterze przepisu odsyłającego do nieistniejącej (nawet) normy.

Sąd pierwszej instancji zauważył, że ustawa o normalizacji zawiera definicję normy, rozumianą jako dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony przez upoważnioną jednostkę organizacyjną, ustalający zasady, wytyczne lub charakterystyki odnoszące się do różnych rodzajów działalności lub ich wyników i zmierzający do uzyskania optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie. Z samej zaś istoty normalizacji w sensie uniwersalnym wynika działanie zmierzające do uzyskania najlepszego, w danych okolicznościach, skutku we wskazanej sferze życia.

Prawidłowy jest w ocenie Sądu argument organów, że polska norma stanowi swoistą "wytyczną (...) zmierzającą do uzyskania optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie", oraz, że ustawodawca w sposób zamierzony nie wskazał w powołanym przepisie § 8 ust. 3 załącznika nr 3 do rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp, która z Polskich Norm ma zastosowanie przy urządzaniu przez pracodawcę szatni pracowniczych, gdyż to warunki pracy, stopień i charakter zabrudzeń lub też potrzeba zachowania szczególnej czystości w czasie prowadzenia procesu technologicznego stanowią podstawowe kryterium przy podejmowaniu decyzji o rodzaju szafek zastosowanych w szatni. Niezależnie od materiału, z którego wykonywane są szafki przeznaczone do przechowywania odzieży własnej pracowników oraz odzieży roboczej i ochronnej, to szafki te powinny mieć przede wszystkim optymalne wymiary w celu zapewnienia właściwego przechowywania odzieży, i to zarówno odzieży ochronnej, jak i odzieży własnej wszystkich pracowników (stałych i leasingowanych), co należy do obowiązków pracodawcy.

Sąd podkreślił, że podstawową kwestią jest potrzeba zapewnienia w zakładzie pracy szafek o optymalnych wymiarach, zaś drugorzędną - rodzaj materiału, z którego szafki mają być wykonane.

W ocenie Sądu za nietrafny uznać także należy podniesiony w skardze zarzut nieuwzględnienia w zaskarżonej decyzji prawnej i technicznej możliwości realizacji obowiązków wynikających z owej decyzji, bowiem organ drugiej instancji zmienił zaskarżone odwołaniem decyzje w zakresie terminu realizacji obowiązku wynikającego z owych decyzji i wskazał nowy termin, który w jego ocenie jest realnym terminem realizacji nałożonych obowiązków.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę kasacyjną złożyła firma "[...] Sp. z o.o.", wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, to jest:

1) błędną wykładnię przepisu § 8 pkt 3 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy;

2) błędne zastosowanie przepisu § 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 lutego 1994 r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm i norm branżowych, dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 1994 r., Nr 37, poz.138);

3) błędną wykładnię przepisu art. 207 § 1 i 2 Kodeksu pracy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu dokonał błędnej wykładni przepisu § 8 pkt 3 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, pomijając zasadę wynikającą z aktu wyższego rzędu, a mianowicie z ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. z 2002r., Nr 169, poz.1386). Mocą art. 5 ust 3 tej ustawy, stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne i mają one charakter niewiążących zaleceń. W przekonaniu skarżącej, uznanie obowiązku zastosowania normy PN-75/M/78711 wynika z błędnego zastosowania przepisów rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 lutego 1994 r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm i norm branżowych, dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, w szczególności § 1 przywołanego rozporządzenia.

Wskazano, że przepisy art. 207 § 1 i 2 Kodeksu pracy wskazują w sposób ogólny na obowiązek pracodawcy zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, nie stanowią zatem samodzielnej podstawy wyznaczania obowiązków dla pracodawcy w zakresie organizacji szatni dla pracowników i wymagają "odpowiedniego" wykorzystania osiągnięć nauki i techniki.

Autor skargi kasacyjnej podkreślił, że pracownicy skarżącej spółki wykonują pracę przy produkcji środków spożywczych, w higienicznych warunkach pracy, nie powodującą znacznych zabrudzeń. Natomiast powoływana w niniejszej sprawie norma PN-75/M/78711 odnosi się do szczególnego typu szaf i nie znajduje zastosowania do stanu faktycznego będącego podstawą rozstrzygnięcia. W pkt 1 Polskiej Normy PN-75/M/78711 wskazano, iż przedmiotem normy są szafy stalowe przeznaczone do przechowywania ubrań w szatniach warsztatowych. Z uwagi na charakter pracy w jednostkach warsztatowych - praca w trudnych warunkach, praca "brudząca", wymagająca częstej zmiany odzieży roboczej - uzasadnienie znajdują znaczne rozmiary szafy określone normą PN-75/M/78711.

W sytuacji zaś, w jakiej znajduje się firma "[...] Sp. z o.o." w S., zgodnie z § 9 ust 1 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, szatnie powinny być dostosowane do rodzaju prac, stopnia narażenia pracownika na zabrudzenie ciała i zanieczyszczenia jego odzieży substancjami szkodliwymi, trującymi lub materiałami zakaźnymi. Skarżąca spółka dokonała dostosowania rozmiarów szafek do potrzeb pracowników i zasad organizacyjnych w jej zakładzie pracy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Okręgowy Inspektor Pracy w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując jednocześnie swoje stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 powołanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

W niniejszej sprawie skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego, a mianowicie błędną wykładnię przepisu § 8 pkt 3 załącznika nr 3 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, a także błędne zastosowanie przepisu § 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 lutego 1994 r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm i norm branżowych, dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 1994 Nr 37, poz. 138) oraz błędną wykładnię przepisu art. 207 § 1 i 2 Kodeksu pracy.

Odnośnie naruszenia prawa materialnego, podkreślić należy, że może się ono przejawiać się w dwóch różnych formach, to jest w postaci błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu określonego przepisu. Błędna wykładnia prawa polega na nieprawidłowym odczytaniu treści prawa, bądź na zastosowaniu prawa uchylonego. Niewłaściwe zastosowanie prawa może polegać na błędnej subsumcji tj. podciągnięciu stanu faktycznego pod niewłaściwy przepis.

Przechodząc do merytorycznych rozważań należy wskazać, że skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni wymienionych w skardze kasacyjnej przepisów Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych polskich norm i norm branżowych, dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy jak i art. 207§1 i 2 kodeksu pracy oraz właściwie je zastosował.

Przytoczone przez skarżącą zarzuty stanowią w istocie powtórzenie zarzutów, formułowanych w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na wyżej opisaną decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w W. z dnia [...].

W ocenie skarżącej, wymienione przez nią w skardze kasacyjnej przepisy, a w szczególności art. 207 kodeksu pracy, jedynie w sposób ogólny wskazują na obowiązek pracodawcy zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Nie stanowią przy tym samodzielnej podstawy wyznaczania obowiązków dla pracodawcy w zakresie organizacji szatni dla pracowników i wymagają odpowiedniego wykorzystania osiągnięć nauki i techniki. Uzasadnieniem zaś dla braku obowiązku stosowania Polskiej Normy PN-75/M/78711 jest charakter pracy wykonywanej przez jej pracowników (fakt wykonywania przez pracowników pracy w warunkach czystych nie wymagających częstej zmiany odzieży roboczej).

Przytoczone argumenty nie są uzasadnione. Odnosząc się do powyższego należy podkreślić, że specyfika pracy różnych gałęzi pracy wymaga takiego zróżnicowania przepisów, które zagwarantują bezpieczne warunki pracy. Uwzględniać one przy tym muszą potrzeby występujące przy stosowaniu różnych technologii, maszyn i urządzeń technicznych. Powołane w skardze kasacyjnej przepisy wchodzą w skład całego sytemu norm prawnych składających się na instytucję ochrony pracy. Podstawowym elementem instytucji ochrony pracy są zaś przepisy dotyczące obowiązków pracodawców w zakresie ochrony życia i zdrowia pracowników.

Pozostaje poza sporem, że przywołana przez skarżącą Polska Norma - szafy stalowe na ubrania, nie jest obowiązującym aktem prawnym. Polskie Normy nie są bowiem same przez się przepisami bhp (przepisami prawa pracy). Wynika to z celów i zasad, dla których utworzono zbiór Polskich Norm, jak również z unormowań prawnych, zawartych w art. 2 pkt 3, 4 i 5 ustawy z dnia 12 września 2002 roku o normalizacji (Dz. U. Nr 169, poz.1386 ze zm.) W powołanych przepisach stwierdza się, że pod pojęciem normy rozumie się (....) dokument przyjęty w drodze konsensusu i zatwierdzony przez upoważnioną jednostkę, ustalający - do powszechnego i wielokrotnego stosowania - zasady, wytyczne lub charakterystyki odnoszące się do różnych rodzajów działalności lub ich wyników i zmierzających do uzyskania optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie. Charakter przepisu § 8 ust 3 załącznika nr 3 do rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bhp, nie wskazując, która z Polskich Norm ma zastosowanie przy urządzaniu przez pracodawcę szatni pracowniczych, jednocześnie pozwala uwzględnić wymagania wynikające z lokalnych uwarunkowań, uwzględniających warunki pracy, stopień i charakter zabrudzeń bądź też potrzebę zachowania szczególnej czystości w czasie prowadzenia procesu technologicznego. Stanowi tym samym podstawowe kryterium, którym powinien kierować się pracodawca przy podejmowaniu decyzji o doborze rodzaju szafek (metalowe, drewniane lub inne) zastosowanych w szatni. Szafki te powinny mieć takie wymiary, które umożliwią pracownikom właściwe przechowywanie odzieży. To te właśnie okoliczności konkretyzują sposób wykonania przez pracodawcę obowiązku z zakresu ochrony pracy.

W tej sytuacji nie można zgodzić się z zarzutami skargi kasacyjnej dotyczącymi błędnej wykładni § 8 pkt 3 powołanego rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. Polska Norma PN-75/M/78711 Szafy stalowe na ubrania, o której mowa w załączniku do nieobowiązującego już rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 lutego 1994r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm i norm branżowych, dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, a którą przywołano w motywach zaskarżonej decyzji, nie jest, o czym już wyżej była mowa, obowiązującym przepisem prawa. Podkreślenia z kolei wymaga to, że ustawa o normalizacji zawiera definicję normy rozumianą jako dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony przez upoważnioną jednostkę organizacyjną, ustalający - do powszechnego i wielokrotnego stosowania - zasady, wytyczne lub charakterystyki odnoszące się o różnych rodzajów działalności lub ich wyników i zmierzający do uzyskania optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie. Istotą zaś normalizacji w sensie uniwersalnym jest działanie zmierzające do uzyskania najlepszego, w danych okolicznościach, skutku we wskazanej sferze życia. Zasadnie więc Sąd pierwszej instancji, podzielając poglądy prezentowane przez organy administracji, wskazywał na obowiązek zapewnienia w szatni odzieży własnej i roboczej zarówno dla mężczyzn jak i dla kobiet, pracowników skarżącej Spółki, jak również pracowników laesingowanych, warunków spełniających wymagania Polskiej Normy. Takie rozumowanie wynika również z treści unormowania zawartego w § 111 ust. 1 powołanego rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tj. Dz. U. z 2003r. Nr 169. poz. 1650 ze zm.), który przewiduje obowiązek pracodawcy do zapewniania pracownikom pomieszczeń i urządzeń higienicznosanitarnych, których rodzaj, ilość i wielkość powinien być dostosowany do liczby zatrudnionych pracowników, stosowanych technologii i rodzajów pracy oraz warunków w jakich ta praca jest wykonywana. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu wymagania dla tych pomieszczeń, w tym szatni, określa załącznik nr 3 powołanego rozporządzenia.

Sposób zaś realizacji obowiązku zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy wskazuje m.in. art. 207 § 2 kodeksu pracy. Zgodnie z tym przepisem pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników poprzez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki (pracodawca jest obowiązany m. in. organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy). Powyższe oznacza, że to właśnie pracodawca ma odpowiednio wykorzystywać osiągnięcia nauki i techniki w tym zakresie. Ma obowiązek wykorzystać każdą zdobycz naukową, każdy postęp techniczny, każde doświadczenie życiowe dla wzmocnienia ochrony zdrowia i życia pracowników i innych osób wykonujących pracę w danym zakładzie. Realizacja tego obowiązku ma więc stanowić nieodłączny element działalności pracodawcy. Obowiązek odpowiedniego wykorzystania osiągnięć nauki i techniki wyznacza w sposób najbardziej ogólny powinności pracodawcy w zabezpieczeniu zatrudnionych osób przed szkodliwymi warunkami pracy. Odgrywa także istotną rolę w wyznaczaniu konkretnych zadań i obowiązków w zakresie bhp. Obowiązek wykorzystywania osiągnięć nauki i techniki powinien być rozumiany dynamicznie. Dynamizm ten oznacza, że obowiązkiem pracodawcy jest ciągłe śledzenie rozwoju i wdrażanie postępu. Dyrektywę tę należy rozumieć podobnie jak dyrektywę odpowiedniego stosowania prawa. Chodzi, więc o modyfikowanie wymogów w stosowaniu osiągnięć nauki i techniki poprzez uwzględnianie istniejących w danej konkretnej sytuacji warunków technicznych, technologicznych, i organizacyjnych, aby w efekcie uzyskać jak najlepsze wyniki w zakresie bhp.

W świetle powyższych rozważań należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji oddalając skargę prawidłowo uznał, że nie można skutecznie organom administracji postawiać zarzutu naruszenia prawa przez odwołanie się do Polskiej Normy, która w sposób optymalny zapewnia realizację spoczywającego na pracodawcy obowiązku stworzenia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Kwestią podstawową przy tym jest potrzeba zapewnienia w zakładzie skarżącej właściwych szafek o optymalnych wymiarach.

Z prawidłowych i niekwestionowanych przez stronę skarżącą ustaleń faktycznych wynika, że wnosząca skargę kasacyjną Spółka nie wywiązała się z ciążącego na niej, jako pracodawcy, z mocy wyżej wskazanych przepisów prawa, obowiązku zapewnienia pracownikom szafek na odzież odpowiadających optymalnym w tych warunkach wymiarom.

W tych okolicznościach zarzuty skargi kasacyjnej nie mogły zostać uznane za uzasadnione.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.