Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2405/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-08-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Lotnicze prawo
Skarżony organ: Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 205 b ust. 1,  art. 209 b ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 933
law: Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze1- tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 46 poz 1  art. 5,  art. 6,  art. 7
law: Rozporządzenie (WE) NR 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i  pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylające rozporządzenie  (EWG) nr 295/91 (Tekst mający znaczenie dla EOG)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia braku naruszenia przepisów rozporządzenia przez przewoźnika lotniczego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz D. P. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2013r. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2013r., poz. 267) dalej K.p.a. w związku z art. 205a ust. 1, art. 205b ust. 1 pkt 1, art. 205b ust. 5, art. 209b ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2002 roku - Prawo lotnicze (tekst jednolity Dz.U. z 2012r., poz. 933 zpóźn. zm.) w zw. z art. 5 ust. 3, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1 lit. a, art. 8 ust. 1 lit. a, art. 9 ust. 1 i 2 oraz art. 14 i 16 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów; uchylającego rozporządzenie nr 295/91 (Dz. U. JJE L 46 z 17 lutego 2004r.), po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] marca 2013r., wniesionego przez przewoźnika lotniczego [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] przeciwko pasażerowi D. P. występującemu w imieniu własnym, odnośnie decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r. wydanej w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika lotniczego [...] Sp. z o.o. postanowień art. 7 ust. 1 lit. b wzw. z art. 6 ust. 1 rozporządzenia, w związku z lotem o numerze rejsu [...], planowanym do wykonania na dzień [...] lipca 2011 r., na trasie [...] - [...] - uchylił w części decyzję Nr [...] z dnia [...] lutego 2013r. w zakresie stwierdzonego naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b w zw. z art. 6 ust. 1 rozporządzenia, w zakresie ustalenia terminu usunięcia tego naruszenia oraz nałożonej na przewoźnika lotniczego [...] Sp. z o.o. kary administracyjnej w wysokości 1000 zł za naruszenie postanowień art. 7 ust. 1 lit. h w zw. z art. 6 ust. 1 rozporządzenia i w tym zakresie stwierdził brak naruszenia przez przewoźnika lotniczego [...] przepisów rozporządzenia.

Decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Pasażer D. P. miał potwierdzoną rezerwację na rejs przewoźnika lotniczego [...] Sp. z o. o. nr [...], planowany do wykonania na dzień [...] lipca 2011 r., na trasie [...] - [...] o godz. 04:30. Jednak rejs ten był opóźniony o 8 godzin 35 minut. Pasażer odbył podróż opóźnionym rejsem.

Faktem powszechnie znanym jest, że odległość z [...] do [...] mierzona metodą trasy po ortodromie wynosi 2013 km.

W dniu [...] stycznia 2012 roku do Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego wpłynęła skarga wniesiona przez D. P., dotycząca naruszenia przez przewoźnika lotniczego [...] sp. z o.o. postanowień rozporządzenia poprzez niewywiązanie się z obowiązków ciążących na przewoźniku lotniczym w wypadku opóźnienia lotu nr [...] planowanego do wykonania na dzień [...] lipca 2011 roku na godzinę 04:30 czasu lokalnego. Istotą żądania zawartego w skardze jest stwierdzenie przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego zwanego dalej "Prezesem Urzędu" naruszenia przepisów rozporządzenia przez przewoźnika lotniczego w stosunku do skarżącego.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że opóźnienie lotu nr [...] wyniosło 8 godzin 35 minut, jednakże pasażer D. P. oczekiwał na opóźnione połączenie i do miejsca docelowego udał się w podróż opóźnionym rejsem rezygnując tym samym ze zwrotu zakupionego na trasie [...] - [...] biletu lotniczego.

Ze szczegółowych wyjaśnień przewoźnika złożonych w przedmiotowej sprawie wynika, że rejs nr [...] na trasie [...] - [...] został opóźniony w wyniku uszkodzenia sytemu hydraulicznego samolotu o znakach rej. SP-ENA, co doprowadziło do konieczności wymiany pompy silnikowej. Opóźnienie uległo wydłużeniu z powodu konieczności dowiezienia nowej części zamiennej z [...]. W ocenie przewoźnika lotniczego przewidzenie ani zapobieżenie ww. uszkodzeniu, mimo zachowania wszelkich aktów staranności nie było możliwe. Na potwierdzenie swojego stanowisk przewoźnik do akt przedmiotowej sprawy załączył stosowna dokumentację techniczną.

Prezes Urzędu wskazał w uzasanieniu, że Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich w wyroku z dnia 19 listopada 2009r. w sprawach połączonych C - 402/07 i C - 432/07 Sturgeon i inni Artykuły 5, 6 i 7 rozporządzenia nr 261/2004 należy interpretować w ten sposób, że do celów stosowania prawa do odszkodowania pasażerów opóźnionych lotów można traktować jak pasażerów odwołanych lotów oraz że mogą oni powoływać się na prawo do odszkodowania przewidziane w art. 7 tego rozporządzenia, jeżeli z powodu tych lotów poniosą stratę czasu wynoszącą co najmniej trzy godziny, czyli jeżeli przybędą do ich miejsca docelowego co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu. Niemniej takie opóźnienie nie rodzi po stronie pasażerów prawa do odszkodowania, jeżeli przewoźnik lotniczy jest w stanie dowieść, że odwołanie lub duże opóźnienie lotu jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było unibiąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków, to jest okoliczności, które pozostają poza zakresem skutecznej kontroli przewoźnika lotniczego".

W celu ustalenia czy warunki na jakie powołuje się przewoźnik lotniczy stanowiły nadzwyczajne okoliczności, w rozumieniu przepisów rozporządzenia, Prezes Urzędu zwrócił się z pytaniem do Dyrektora Departamentu Techniki Lotniczej Urzędu Lotnictwa Cywilnego. Z pisma Dyrektora Departamentu Techniki Lotniczej z dnia [...] lipca 2012 roku nr [...] wynika, że przyczyną niedopuszczenia samolotu o znakach rej. [...] do lotu była usterka instalacji hydraulicznej. Decyzja o wycofaniu samolotu z eksploatacji była zasadna, przywrócenie samolotu do wykonywania rejsów możliwe było po naprawieniu usterki.

Prezes Urzędu stwierdził, iż przewoźnik lotniczy naruszył przepis art. 7 ust. 1 lit. b Rozporządzenia poprzez zaniechanie wypłaty pasażerowi odszkodowania w kwocie 400 EUR i w dniu [...].02.2013 r. wydał decyzję w I instancji nr [...], w której stwierdził naruszenie przez przewoźnika lotniczego [...] Sp. z o.o. postanowień rozporządzenia.

W ocenie Prezesa Urzędu orzekającego w dniu [...] lutego 2013 r. za nadzwyczajną okoliczność nie można było uznać usterki technicznej samolotu, która wynika z jego normalnej eksploatacji. Okoliczności, na które powoływał się przewoźnik lotniczy nie mogły zostać uznane za okoliczności nadzwyczajne zwalniające przewoźnika z obowiązku wypłaty ww. pasażerowi zryczałtowanego odszkodowania.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik przewoźnika wniósł o uchylenie decyzji w całości, ponieważ rejs był opóźniony z przyczyn nadzwyczajnych tj. nieoczekiwanej wady samolotu [...] podkreślając, że problem techniczny polegał na uszkodzeniu systemu hydraulicznego samolotu, co doprowadziło do konieczności wymiany pompy silnikowej. Przewoźnik wskazał, że nie mógł przewidzieć wystąpienia uszkodzenia. Problem zgłoszono po locie z [...] do [...], który wylądował o godzinie 00:40 w dniu 31 lipca 2011 r.. Ponadto w celu wyeliminowania jakichkolwiek potencjalnych usterek w dniu 25 lipca 2011 r. został zakończony A-Check, przegląd po którym oddano samolot do eksploatacji w pełni sprawny. Odnośnie podejmowania racjonalnych środków, by uniknąć opóźnienia rejsu, przewoźnik wyjaśnił, że wszystkie samoloty miały zaplanowane rotacje na ten dzień a ze względu na szczyt sezonu nie można było szybko podnająć innego samolotu.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i otrzymaniu dodatkowych wyjaśnień z Departamentu Techniki Lotniczej. Prezes Urzędu wydał w dniu [...].08.2013 r. decyzję w II instancji nr [...], którą uchylił w części decyzję I instancji w zakresie stwierdzonego naruszenia art.7 ust. 1 lit. b w zw. z art. 6 ust. 1 Rozporządzenia, w zakresie ustalenia terminu usunięcia tego naruszenia oraz nałożonej na przewoźnika lotniczego [...] sp. z o.o. kary administracyjnej w wysokości 1000 zł za naruszenie postanowień art. 7 ust. 1 lit. b w z w. z art. 6 ust. 1 Rozporządzenia i w tym zakresie stwierdził brak naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów Rozporządzenia.

Zdaniem Prezesa Urzędu z całokształtu materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie, przedmiotowa usterka winna zostać zakwalifikowana jako nieoczekiwana wada mająca wpływ na bezpieczeństwo lotu. Analiza dokumentacji przedstawionej przez przewoźnika nie ujawniła zaniedbań, jeśli chodzi o właściwą obsługę techniczną samolotu i utrzymanie jego zdolności do lotu. Samoloty przewoźnika są obsługiwane zgodnie z programem obsługi samolotów, zatwierdzonym przez Krajową Władzę Lotniczą (Urząd Lotnictwa Cywilnego), który jest wymogiem EASA Part-M, Sekcja A, część C, M.A. 302 Program Obsługi Samolotów. Ze względu na charakter usterki nie miał tutaj zastosowania MEL (ang. minimal equipment list). Co do kwestii, czy można było uniknąć opóźnienia lotu przy podjęciu wszelkich racjonalnych środków, jakimi dysponował przewoźnik, trzeba zauważyć, że usterka, mimo jej dużego ciężaru gatunkowego, została usunięta sprawnie. W przedmiocie czasu, w jakim usterka została usunięta, należy tu przywołać treść opinii Departamentu Techniki Lotniczej Urzędu Lotnictwa Cywilnego nr [...], zgodnie z którą usuwanie usterek technicznych w samolocie jest przedsięwzięciem trudnym, gdyż należy w pierwszej kolejności ustalić przyczynę niesprawności (tutaj nie ma idealnej recepty), a następnie zgromadzić środki (narzędzia i materiały) na wykonanie czynności naprawczych. Dlatego na usuwanie usterek nie ma norm czasowych - zdarza się, że można usunąć usterkę w ciągu godziny, a w innym przypadku w ciągu kilku dni. Prezes Urzędu pragnie także zauważyć, że po analizie dokumentacji dostarczonej przez przewoźnika należy zakwalifikować przedmiotową usterkę jako zdarzenie nadzwyczajne (łac. causa extraordinaria). Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że przewoźnik lotniczy wykazał, że do opóźnienia rejsu doszło w wyniku nadzwyczajnych okoliczności. Przewoźnik lotniczy nie jest zatem obowiązany do wypłacenia odszkodowania, zatem nie doszło w przedmiotowej sprawie do naruszenia art. 7 rozporządzenia. W związku z tym Prezes Urzędu uchylił decyzję pierwszej instancji w zakresie stwierdzonego naruszenia art. 7 ust. 1 lit. h i w tym zakresie stwierdza brak naruszenia przez przewoźnika [...] Sp. z o.o. art. 7 ust. 1 lit. b w związku z art. 6 rozporządzenia.

Zgodnie z art. 209b ust. 1 ustawy - Prawo lotnicze: " Kto działa z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów rozporządzeń, o których mowa vi' art. 205a ust. 1, łub nie wykonuje albo nienależycie wykonuje zobowiązania wynikające z przepisów tych rozporządzeń, podlega karze pieniężnej w wysokości określonej w załączniku nr 2 do ustawy ". W związku z tym, że w wyniku drugiej instancji zostało stwierdzone, że nie doszło do naruszenia prawa z art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia, nie ma podstaw do utrzymania kary administracyjnej za to naruszenie.

Skargę na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013r. uchylającą decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2013r.wniósł D. P., który wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 205 b ust. 1 pkt 2 i art.209b ust. 1 pkt 1 w związku z punktem 1.5 załącznika nr 2 do ustawy z dnia 3 lipca 2002r. Prawo lotnicze oraz art. 7 ust. 1 lit. a w związku z art. 6 rozporządzenia ( WE ) nr 261/2004 parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie ( EWG ) nr 295/91, poprzez ich błędną interpretację, oraz błędną interpretację art. 5 ust. 3 rozporządzenia. Wskazał, że za nadzwyczajną okoliczność nie można uznać usterki technicznej samolotu, która wynika z jego normalnej eksploatacji. Znamienny w sprawie jest bowiem wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2008r. w sprawie C- 549/07 Friederike Wallentin-Hermann przeciwko Alitalia - Linee Aeree Italiane SpA.

Skarżący podniósł, że zgodnie z wyrokiem Trybunału z dnia 19 listopada 2009r. w sprawach połączonych C- 402/07 i C-432/07 Sturgeon i inni, odszkodowanie z art. 7 rozporządzenia przewidziane jest również w przypadkach, gdy z powodu opóźnienia lotu pasażerowie poniosą stratę czasu wynoszącą co najmniej trzy godziny, czyli przybędą do miejsca docelowego z opóźnieniem wynoszącym trzy godziny i więcej. Trybunał wskazał również, że art. 5 ust. 3 rozporządzenia należy interpretować w ten sposób, że problem techniczny, który wystąpił w statku powietrznym nie jest objęty " nadzwyczajnymi okolicznościami " w rozumieniu tego przepisu, chyba że problem ten jest następstwem zdarzeń, które ze względu na swój charakter lub źródło nie wpisują się w ramy normalnego wykonywania działalności danego przewoźnika lotniczego i pozostają poza zakresem jego kontroli.

Zdaniem Skarżącego, analiza dokumentacji przedstawionej przez przewoźnika nie wskazuje na źródło usterki, a jedynie wynika z niej, że usterka samolotu [...] dotyczyła instalacji hydraulicznej i powstała niespodziewanie, co nie przesądza jednak, że była spowodowana nadzwyczajnymi okolicznościami, o których mowa w art. 5 ust. 1 lit. c rozporządzenia oraz, że nie mieści się w zakresie prowadzonej działalności przewoźnika lotniczego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269ze zm.), kontroluje jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.

Uwzględnienie skargi następuje wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja narusza prawo. Podstawą zaskarżonej decyzji był art. 205a ust. 1, art. 205b ust. 1 pkt 1, art. 205b ust. 5, art. 209b ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2002 roku - Prawo lotnicze (tekst jednolity Dz.U. z 2012r., poz. 933 zpóźn. zm.) w zw. z art. 5 ust. 3, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1 lit. a, art. 8 ust. 1 lit. a, art. 9 ust. 1 i 2 oraz art. 14 i 16 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów; uchylającego rozporządzenie nr 295/91 (Dz. U. JJE L 46 z 17 lutego 2004r.),

W myśl art. 205b ust. 1 ustawy - Prawo lotnicze w razie złożenia skargi, o której mowa w art. 16 ust. 2 rozporządzenia nr 261/2004/WE z dnia 11.02.2004 r. Parlamentu Europejskiego i Rady Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego stwierdza, w drodze decyzji administracyjnej: 1) brak naruszenia prawa przez przewoźnika lotniczego albo 2) naruszenie prawa przez przewoźnika lotniczego, określając zakres nieprawidłowości oraz termin ich usunięcia. Ustęp 2 tego przepisu precyzuje, że do przedmiotowej skargi pasażer powinien załączyć następujące dokumenty: 1) kopię skargi skierowanej do przewoźnika; 2) odpowiedź przewoźnika na skargę pasażera, jeżeli została udzielona; 3) potwierdzoną rezerwację na dany lot. Natomiast ust. 3 stanowi, że ciężar udowodnienia, iż uprawnienia przysługujące pasażerowi, zgodnie z rozporządzeniem Nr 261/2004/WE, nie zostały naruszone obciąża przewoźnika lotniczego (ust. 3).

Zgodnie z art. 209b ust. 1 ustawy - Prawo lotnicze: " Kto działa z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów rozporządzeń, o których mowa w art. 205a ust. 1, łub nie wykonuje albo nienależycie wykonuje zobowiązania wynikające z przepisów tych rozporządzeń, podlega karze pieniężnej w wysokości określonej w załączniku nr 2 do ustawy ".

W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że pasażer D. P. miał potwierdzoną rezerwację na rejs przewoźnika lotniczego [...] Sp. z o. o. nr [...], planowany do wykonania na dzień [...] lipca 2011 r., na trasie [...] - [...] o godz. 04:30. Jednak rejs ten był opóźniony o 8 godzin 35 minut. Pasażer odbył podróż opóźnionym rejsem. Faktem powszechnie znanym jest, że odległość z [...] do [...] mierzona metodą trasy po ortodromie wynosi 2013 km.

W drugiej instancji organ stwierdził jednak , że nie doszło do naruszenia prawa z art. 7 ust. 1 lit. rozporządzenia i nie ma podstaw do utrzymania kary administracyjnej za to naruszenie, ponieważ zaistniała usterka winna zostać zakwalifikowana jako nieoczekiwana wada mająca wpływ na bezpieczeństwo lotu a analiza dokumentacji przedstawionej przez przewoźnika nie ujawniła zaniedbań, jeśli chodzi o właściwą obsługę techniczną samolotu i utrzymanie jego zdolności do lotu. Prezes Urzędu zauważył, że po analizie dokumentacji dostarczonej przez przewoźnika należy zakwalifikować przedmiotową usterkę jako zdarzenie nadzwyczajne (łac. causa extraordinaria). Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że przewoźnik lotniczy wykazał, że do opóźnienia rejsu doszło w wyniku nadzwyczajnych okoliczności. Przewoźnik lotniczy nie jest zatem obowiązany do wypłacenia odszkodowania, zatem nie doszło w przedmiotowej sprawie do naruszenia art. 7 rozporządzenia.

W związku z powyższym na wstępie należy wskazać, źe problematyka będąca przedmiotem rozstrzygania (prawo pasażerów do odszkodowania w razie znacznego opóźnienia lotu) była już kilkakrotnie wyjaśniona przez Trybunał. Co istotne w świetle stawianych w skardze zarzutów, Trybunał Sprawiedliwości stanowisko przedstawione w wyroku z dnia 19 listopada 2009 r. w sprawach połączonych C-402/07 i C-432/07, potwierdził po raz kolejny w wyroku z 23 października 2012r. w sprawie C-581/10, Lex nr 1222355.

Wskazać należy, że od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), na mocy, którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym, rozumianym, jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej, w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego.

Przepisy omawianego rozporządzenia mają na celu zapewnienie wysokiego poziomu świadczonych przez przewoźników lotniczych usług na obszarze Wspólnoty, oraz mają gwarantować pasażerom możliwość egzekwowania ich praw.

Interpretacja prawa Unii Europejskiej dokonywana przez Trybunał jest powszechnie traktowana jako najbardziej autorytatywne źródło ustalania kształtu i treści prawa Unii Europejskiej, a wykładnia Trybunału niejednokrotnie odrywa treść normy prawnej od literalnie rozumianego tekstu przepisu (w ten sposób ukonstytuowano wiele powszechnie przyjętych i stosowanych zasad, jak zasada pierwszeństwa czy bezpośredniego skutku).

W doktrynie prawa panuje zgodne zapatrywanie co do tego, że Trybunał Sprawiedliwości dokonując wykładni przepisów prawa europejskiego kieruje się przede wszystkim wykładnią celowościową zgodną z "duchem Traktatu". Europejski Trybunał Sprawiedliwości stojąc na straży prawa wspólnotowego, przy swych rozstrzygnięciach nie musi brać pod uwagę standardów wynikających z ładu prawnego poszczególnych państw, w tym też miejsca Konstytucji w systemie prawa wewnętrznego państw członkowskich.

Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich wskazał w wyroku z dnia 19 listopada 2009 r. w sprawach połączonych C - 402/07 i C - 432/07 Sturgeon i inni "Artykuły 5, 6 i 7 rozporządzenia nr 261/2004 należy interpretować w ten sposób, że do celów stosowania prawa do odszkodowania pasażerów opóźnionych lotów można traktować jak pasażerów odwołanych lotów oraz że mogą oni powoływać się na prawo do odszkodowania przewidziane w art. 7 tego rozporządzenia, jeżeli z powodu tych lotów poniosą stratę czasu wynoszącą, co najmniej trzy godziny, czyli jeżeli przybędą do ich miejsca docelowego, co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu.

Niemniej takie opóźnienie nie rodzi po stronie pasażerów prawa do odszkodowania, jeżeli przewoźnik lotniczy jest w stanie dowieść, że odwołanie lub duże opóźnienie lotu jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków, to jest okoliczności, które pozostają poza zakresem skutecznej kontroli przewoźnika lotniczego".

Odnosząc się więc do kwestii wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności zwalniających przewoźnika lotniczego z obowiązku wypłaty stosownego odszkodowania należy w pierwszej kolejności podnieść, że zgodnie z treścią rozporządzenia (punkt 14 preambuły) okoliczności te mogą zaistnieć w szczególności w przypadku destabilizacji politycznej, warunków meteorologicznych, zagrożenia bezpieczeństwa, nieoczekiwanych wad mogących wpłynąć na bezpieczeństwo lotu oraz strajków mających wpływ na działalność przewoźnika. Choć jest to otwarty katalog i pojawić się mogą inne sytuacje uzasadniające zwolnienie przewoźnika od obowiązku wypłaty zryczałtowanego odszkodowania, to jednak

W pkt 3 w/w wyroku Trybunał Sprawiedliwości z dnia 19 listopada 2009 r. w sprawach połączonych C - 402/07 i C - 432/07 Sturgeon i inni stwierdził zaś, że artykuł 5 ust. 3 Rozporządzenia należy interpretować w ten sposób, że problem techniczny, który wystąpił w statku powietrznym, skutkujący odwołaniem lotu, nie jest objęty "nadzwyczajnymi okolicznościami" w rozumieniu tego przepisu, chyba że problem ten jest następstwem zdarzeń, które - ze względu na swój charakter lub źródło - nie wpisują się w ramy normalnego wykonywania działalności danego przewoźnika lotniczego i pozostają poza zakresem jego skutecznej kontroli.

Z analizy powołanych przepisów oraz orzeczeń sądowych należy wnioskować, że przewoźnik nie może zwolnić się od odpowiedzialności odszkodowawczej w sytuacji, gdy mógł przewidzieć wystąpienie określonej wady wpływającej na bezpieczeństwo i przebieg lotu oraz gdy wystąpienie takiej wady spowodowane było – chociażby pośrednio - działaniem lub zaniechaniem przewoźnika polegającego np. na niedostatecznej dbałości o stan techniczny samolotu. Wnioski te odpowiadają podstawowej argumentacji zawartej w jednym z najważniejszych orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości dotyczącego kwestii zwolnienia z odpowiedzialności odszkodowawczej przewoźnika lotniczego, którego statek powietrzny uległ awarii technicznej, czyli wyroku z dnia 22 grudnia 2008 r. w sprawie Wallentin- Hermann. Trybunał uznał, że problemy techniczne są następstwem tych okoliczności, jeżeli ich źródło stanowią zdarzenia, które nie wpisują się w ramy normalnego wykonywania działalności danego przewoźnika lotniczego i nie pozwalają mu na skuteczne nad nimi panowanie ze względu na jego charakter lub źródło.

W niniejszej sprawie przyczyną opóźnienia rejsu była usterka instalacji hydraulicznej charakter tej usterki wskazuje, że pomimo dołożenia należytej staranności, przewoźnik nie mógł jej oczekiwać w trakcie normalnej eksploatacji statku powietrznego. Jednakże w ocenie Sądu w składzie orzekającym uznać należało, ze usterka została wykryta w trakcie przeglądu poprzedzającego kolejny lot, a nie w trakcie eksploatacji. Każde stwierdzenie usterki w czasie przeglądu można uważać za nagłe wystąpienie usterki jednakże występowanie usterek technicznych jest normalnym elementem działalności lotniczej. W ocenie Sądu nie powinno mieć miejsca różnicowanie usterek technicznych i wyodrębniania z nich jako okoliczności nadzwyczajnej usterkj. polegającej na niesprawności instalacji hydraulicznej. Zaistniały problem techniczny w ocenie Sądu wpisuje się w ramy normalnego wykonywania działalności danego przewoźnika lotniczego i pozostaje w zakresie jego skutecznej kontroli, o czym świadczy wykrycie usterki w trakcie rutynowej kontroli, a następnie usunięcie skutków tej usterki w funkcjonowaniu przedsiębiorstwa poprzez udostępnienie samolotu innego przewoźnika do zrealizowania opóźnionego lotu.

Zatem prawidłowo Prezes Urzędu działajac w pierwszej instancji uznał, że opóźnienie lotu spowodowane usterką techniczna instalacji hydraulicznej wprawdzie niespodziewaną za nadzwyczajną okoliczność nie może buć uznana, bowiem wynika z normalnej eksploatacji samolotu i obciąża ryzyko negatywnych konsekwencji jakie niesie za sobą eksploatacja sprzętu.

Przepis art. 5 ust. 3 rozporządzenia, powinien być interpretowany w ten sposób, że przewoźnik lotniczy, ponieważ jest zobowiązany do podjęcia wszelkich racjonalnych środków w celu uniknięcia nadzwyczajnych okoliczności, powinien rozsądnie na etapie planowania lotu uwzględnić ryzyko opóźnienia związanego z ewentualnym zaistnieniem takich okoliczności.

W świetle powyższych rozważań, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za celowe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn zm.) uchylić decyzję organu odwoławczego.

Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 ww. ustawy.

O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 ww. ustawy.