Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 824/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 83 ust. 2, art. 51 ust. 1 i 2,
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 106 par 3, art 7, art. 77 par 1 art 80
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 lutego 2021 r. w Radomiu sprawy ze skargi K. L. i S. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...]; 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących K. L. i S. L. solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Syg. akt VIII SA/Wa 824/20

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] września 2020 roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego( DZ.U z 2020 roku, poz. 256 dalej kpa) oraz art. 83 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowalne( DZ.U z 2020 roku, poz. 1333 dalej p.b), po rozpatrzeniu odwołania K. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] lipca 2020 roku, nr [...] nakazującej K. L. rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach 4,25m x 6,25m + 1,90 m x 2,50 m budowanego niezgodnie ze zgłoszeniem na działce nr [...] w miejscowości W. gmina K. oraz uprządkowanie terenu po robotach rozbiórkowych – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna.

W dniu 13 listopada 2019 roku pracownicy organu pierwszej instancji dokonali kontroli w sprawie budowy dwóch budynków gospodarczych do 35 m² na działce nr [...] w miejscowości W. gmina K. przez K. L..

K. L. w dniu [...] grudnia 2018 roku dokonała w Starostwie Powiatowym zgłoszenia zamiaru budowy dwóch budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m². Zamierzone budynki miały być murowane, parterowe, dach dwuspadowy pokryty blachą. Załączone rysunki wskazywały na budowę budynków o wymiarach 5 m x 6 m i wys. 2,50 m oraz budynku o wymiarach 4 m x 4m . Usytuowanie tych budynków na działce to odpowiednio 3,0 m i 3,5 m od granicy działki. Zgłoszenie zostało przyjęte bez sprzeciwu.

Podczas kontroli ustalono, że inwestorka zrezygnowała z budowy jednego z budynków gospodarczych, a drugi z budynków został wybudowany niezgodnie ze zgłoszeniem. Jego wymiary zewnętrzne to 4,25 m x 4,43 m. Na elewacji frontowej została dobudowana przybudówka drewniana o wymiarach 1,9 m x 2,5 m, na której krokwie dachu połączone są z krokwiami dachu budynku.

W dniu 3 grudnia 2019 roku przedstawiciele organu nadzoru budowlanego dokonali ponownej kontroli gdzie ustalono, iż na przedmiotowej działce znajduje się budynek gospodarczy o wymiarach 4,25 m x 4,33 m o wysokości 4,08 m. Na elewacji frontowej znajduje się drewniana przybudówka o wymiarach 1,9 x 2,5 m. Budynek jest usytuowany 1,6 m od granicy działki nr [...] stanowiącej własność A. K.. W ścianie od strony działki sąsiadki nie występują otwory okienne, ani drzwiowe.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 roku organ pierwszej instancji wstrzymał roboty budowalne na działce nr [...] oraz nałożył obowiązek na K. L. dostarczenia w terminie 30 dni inwentaryzacji budowlanej wszystkich robót budowalnych i inwentaryzacji geodezyjnej budynku gospodarczego. W dniu 22 stycznia 2020 roku skarżąca przedłożyła wymagane dokumenty.

W ramach prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji wydał w dniu [...] lutego 2020 roku decyzje nr [...] w której nakazał skarżącej K. L. rozbiórkę budynku gospodarczego budowanego niezgodnie ze zgłoszeniem na działce nr [...] w W. oraz uporządkowanie terenu po robotach rozbiórkowych.

Po rozpatrzeniu odwołania organ odwoławczy decyzją z dnia [...] czerwca 2020 roku, nr [...] uchylił zaskarżoną decyzje i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W dniu 25 czerwca 2020 roku przedstawiciele organu pierwszej instancji ponownie dokonali czynności kontrolnych, w tym dokonali pomiarów obiektu budowlanego na działce nr [...] wskazując, że wynoszą one 4,25 x 6,24 + 1,90 x 2,50 m. Z czynności został sporządzony protokół i szkic sytuacyjny. Budynek uzyskał wysokość 4,35 m i został wstępnie pokryty. Odległość przedmiotowego budynku od sąsiedniej działki wynosi 1,24 – 1,26 m. Na elewacji frontowej od strony granicy działki nr [...] została wykonana drewniana konstrukcja pomieszczenia o wymiarach 1,91 x 2,50 m i wysokości 2,33 m.

W dalszej kolejności zostały rozpoczęte roboty instalacyjne związane z montażem instalacji elektrycznej.

W ocenie organu odwoławczego przedmiotowe ustalenia wskazują, iż działania inwestora należy zakwalifikować jako przekroczenie zakresu dokonanego zgłoszenia. Właściwy tryb postępowania w takiej sytuacji określa art. 50 ust.1 pkt 3 p.b. Na podstawie wskazanych przepisów organ był zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do zgodności wykonanych robót budowlanych ze sztuką budowlaną. Inwestorowi nie można zarzucić działania w warunkach samowoli budowlanej określonej w art. 50 ust.1 pkt 1 p.b. Organ wskazywał, że przedmiotowy budynek gospodarczy został posadowiony z naruszeniem przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim mają odpowiadać budynki i ich usytuowanie( DZ.U z 2019 roku, poz. 1065, dalej rozporządzenie). Organ przywołał przepis §12 rozporządzenia, co do wymaganych odległości sytuowania budynku od granicy sąsiedniej działki. Obiekt został zlokalizowany w odległości 1,26 -1,24 m od granicy z działką sąsiednią. Przepisy rozporządzenia dopuszczają w ściśle określonych sytuacjach zrealizowanie obiektu budowlanego w odległościach mniejszych niż w § 12 ust.1 pkt 2 rozporządzenia. Jednakże żadna z tych sytuacji nie zachodzi w opisanej sprawie. Obiekt nie jest zlokalizowany w odległości 1,5 m od granicy działki( § 12 ust.2 i ust.4 pkt 3 rozporządzenia), nie przylega swoją ścianą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce( § 12 ust.3), a działka ma szerokość większą niż 16 m( § 12 ust.4 pkt 1 rozporządzenia). Nie ma zatem możliwości doprowadzenia spornej budowy do stanu zgodnego z prawem.

W takiej sytuacji zastosowanie znajdzie przepis art. 51 ust.1 pkt 1 p.b – gdzie organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowalnego. Organ wskazywał, iż w niniejszej sprawie nie było możliwości nałożenia na inwestora obowiązków z art. 51 ust.1 pkt 2 p.b, bowiem zmiana lokalizacji obiektu zgodnie z warunkami technicznymi wiązałaby się z rozbiórką i budową obiektu w nowej lokalizacji.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, iż przedmiotowy obiekt budowlany jest wiatą organ wskazał, że ustawa prawo budowlane oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy nie definiują pojęcia ,, wiata ‘’. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się należy odnieść się funkcji tego rodzaju obiektu. Wskazuje się że jest to samodzielna, lekka budowla, posiadającą dach, niekiedy ściany, której cellem jest ochrona miejsca lub rzeczy przed oddziaływaniem atmosferycznym( deszczem, śniegiem, wiatrem).

Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że opisany obiekt posiada ściany osłonowe wykonane z pustaka betonowego z trzech stron i jest posadowiony na ścianach fundamentowych poniżej rzędnej terenu. Obiekt posiada dach dwuspadowy. Nie ulega wątpliwości, że inwestycja zrealizowana przez skarżącą jest trwale związana z gruntem, posiada dach i ma wydzieloną przestrzeń za pomocą przegród budowalnych- ścian. Nie zmienia tej oceny fakt, że ściana nie jest jednolita, posiada niczym niewypełnione otwory na dwóch odcinkach. Pierwotnie przestrzeń ta była zabudowana, ale na skutek działań inwestora te fragmenty zostały rozebrane, aby obiekt zmienił kategorię na wiatę.

W ocenie organu zbudowany obiekt wydzielony jest przegrodami, a to wskazuje, że posiada cechy budynku. Za takim stanowiskiem przemawia również orzecznictwo, które odnosząc się do nieposiadania ścian nie dyskwalifikuje go jako obiektu budowlanego – budynku.

Skargę na decyzję organu odwoławczego wnieśli – K. L. i S. L..

Zaskarżonej decyzji zarzucali:

- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływa na wynik sprawy

- art. 6, 7,77 § 1 i art. 80 kpa poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i przyjęcie, iż z materiału dowodowego wynika, że :

- przedmiotowy obiekt budowalny jest budynkiem gospodarczym, a w niniejszym stanie faktycznym jest on wiatą;

- przyjęcie, iż budynek gospodarczy nie da się doprowadzić do stanu zgodnego z prawem w sytuacji w której dołączona do skargi opinia techniczna sporządzona przez osoby uprawnione wskazuje, iż częściowa rozbiórka obiektu doprowadzi niniejszy budynek gospodarczy do stanu zgodnego z warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i nie wpłynie negatywnie na pozostałą część obiektu, a na taką częściową rozbiórkę godzą się skarżący;

- art. 138 § 1 pkt 2 kpa poprzez niezastosowanie dyspozycji tego przepisu do stanu faktycznego sprawy i utrzymanie decyzji organu pierwszej instancji w mocy, co zdaniem skarżących nie miało uzasadnienia.

Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

- art. 3 pkt 3 w związku z art. 3 pkt 2 p.b poprzez błędną wykładnię art. 3 pkt 2 i przyjęcie, że obiekt budowalny, który nie spełnia łącznie wszystkich cech wskazanych w dyspozycji przepisu( nie posiada wszystkich przegród budowlanych) jest nadal budynkiem, w sytuacji w której jest on wiatą czyli budowlą wskazaną w art. 3 pkt 2 p.b;

- art. 51 ust.1 pkt 1 w związku z art. 51 ust.7 p.b oraz § 12 rozporządzenia poprzez niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji o rozbiórce w sytuacji w której niniejszy obiekt w ocenie skarżącego jest wiatą rekreacyjną i postepowanie należało umorzyć wobec braku zastosowania do wiat § 12 rozporządzenia, a nawet w razie przyjęcia przez organy w których pracują wykwalifikowane osoby z uprawnieniami budowalnymi, iż obiekt jest budynkiem gospodarczym, to należało stwierdzić, iż poprzez częściową rozbiórkę niniejszy budynek gospodarczy da się doprowadzić do stanu zgodnego z przepisami, a zatem należy zastosować art. 51 ust.1 pkt 2 p.b.

W związku z powyższym skarżący wnosili o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazywali, iż organ przeprowadzając postępowanie wyjaśniające naruszył przepisy postępowania art. 77 § 1 w związku z art. 80 kpa. Organ nie poddał właściwej ocenie faktu, iż skarżący w zgłoszeniu wskazywali na zamiar budowy dwóch budynków gospodarczych, ale wskutek zmiany okoliczności finansowych i rodzinnych zmienili zamiary i powstał obiekt mający cechy – wiaty, a wykonanie takiego obiektu nie wymaga ani zgłoszenia, ani pozwolenia na budowę.

Argumentowali, iż ustawa prawo budowlane nie zawiera legalnej definicji wiaty i dlatego w zakresie definiowania tego pojęcia należy odwoływać się do orzecznictwa sądów administracyjnych oraz przepisów prawnych. Wskazywali, iż art. 3 pkt 2 p.b stanowi, że ilekroć mowa w ustawie o budynku należy przez to rozumieć taki obiekt budowalny, który jest trwale z gruntem związany, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Przy tym pod pojęciem przegroda budowlana należy rozumieć element obiektu budowalnego oddzielający jego wnętrze od otoczenia zewnętrznego lub też wydzielający w jego wnętrzu pomieszczenia. Obiektu, którego wnętrze nie jest oddzielone od otoczenia zewnętrznego za pomocą przegród budowalnych nie można uznać za budynek w rozumieniu wyżej powołanego przepisu prawa budowlanego.

Skarżący również powołali się na stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] stycznia 2007 roku stanowiące o interpretacji pojęcia wiaty gdzie stwierdzono o potrzebie spełnienia łącznie wszystkich cech z art. 3 pkt 2 p.b, aby dany obiekt budowlany można uznać za budynek, a ponadto ,, obiektu którego wnętrze nie jest oddzielone od otoczenia zewnętrznego za pomocą przegród budowlanych nie można uznać za budynek w rozumieniu wskazanego przepisu ‘’.

Wskazywali, iż w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, która nakłada na organ aby podejmował wszelkie niezbędne kroki do wyjaśnienia i załatwienia sprawy. W sprawie należy jako dowód dopuścić wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.

Zdaniem skarżących organ nie ustalił w sposób jednoznaczny, w sytuacji gdy przyjął, iż przedmiotowy obiekt budowalny jest budynkiem gospodarczym, czy częściowa rozbiórka spowoduje, że przepisy rozporządzenia będą zachowane. Fakt ten potwierdza złożona razem ze skargą opinia techniczna.

Ich zdaniem wykonanie możliwych prac rozbiórkowych części obiektu doprowadzi do zgodności powstałego obiektu z normami rozporządzenia. Powoływali się na orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym na wyrok WSA w Krakowie z dnia 3 sierpnia 2016 roku, II SA/Kr 617/16 gdzie sąd wskazywał, iż orzekając rozbiórkę części obiektu należy brać pod uwagę wykonalność decyzji z punktu widzenia warunków technicznych, a więc możliwości wykonania rozbiórki bez zagrożenia bezpieczeństwa pozostałej części obiektu.

W ocenie skarżących orzecznictwo sądów administracyjnych oraz przedłożona opinia techniczna potwierdzają, iż rozbiórka częściowa obiektu budowalnego skarżących jest prawnie i technicznie możliwa.

Skarżący wskazywali, że ,, nakazanie rozbiórki obiektu lub nakazanie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego na podstawie art. 51 ust.1 pkt p.b nie ma charakteru represyjnego. W pierwszej kolejności organy nadzoru budowalnego zobowiązane są wyczerpać wszelkie możliwości zmierzające do legalizacji samowolnie wykonanych robót budowlanych, zaś nakazy w art. 50 ust.1 pkt 1 p.b mogą być zastosowane, gdy nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i wykonane roboty budowalne nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem( wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 października 2019 roku, syg. akt II SA/Po 137/19). W każdej sprawie należy indywidualnie zbadać, czy doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem jest możliwe.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowane stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji), zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, sąd każdorazowo obowiązany jest w pierwszej kolejności zbadać, czy postępowanie administracyjne zostało prawidłowo przeprowadzone w sprawie przez właściwe organy administracji publicznej. Obowiązany jest przy tym ocenić, czy w sprawie został prawidłowo ustalony stan faktyczny, czy stronie skarżącej organy zapewniły możliwość uczestniczenia w postępowaniu, a także czy organy dokonały prawidłowej wykładni mających zastosowanie w sprawie przepisów materialnoprawnych.

Należy zauważyć, że postępowanie administracyjne jest zorganizowanym procesem stosowania prawa, który obejmuje następujące etapy:

a) ustalenie, jaka norma obowiązuje w znaczeniu dostatecznie określonym na potrzeby rozstrzygnięcia;

b) uznanie za udowodniony fakt na podstawie określonych materiałów i w oparciu o przyjętą teorię dowodów;

c) subsumpcja faktu uznanego za udowodniony, pod stosowaną normę prawną;

d) wiążące ustalenie konsekwencji prawnych faktu uznanego za udowodniony na podstawie stosowanej normy.

W ocenie Sądu biorąc pod uwagę wyżej przedstawione kryteria należy uznać, iż przedmiotowa skarga zasługuje na uwzględnienie.

Istotne kwestie, które winny być rozstrzygnięte w niniejszej sprawie sprowadzają się do dwóch zagadnień, które były artykułowane w podniesionych zarzutach skargi.

Po pierwsze, czy wybudowany przez skarżących na podstawie zgłoszenia obiekt budowalny na działce nr [...] w W., to budynek gospodarczy czy też wiata.

Druga kwestia, to czy w przypadku ustalenia, iż przedmiotowy obiekt budowalny to budynek gospodarczy, to czy prawidłowa jest ocena organów nadzoru budowlane, iż w związku jego lokalizacją od granicy sąsiedniej działki nr [...] możliwa jest jego legalizacja w sytuacji częściowej rozbiórki.

Zasadnicze znaczenie, rzutujące na ocenę zastosowania przez organy nadzoru budowlanego przepisów prawa materialnego miało wyjaśnienie, czy sporny obiekt budowlany pełniący funkcję ochronną przed deszczem i słońcem stanowi wiatę. W prawie budowlanym brak jest także definicji legalnej "wiaty". Pojęcie to pojawia się w art. 29 ust. 1 pkt 2 p.b., wedle którego nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę dla: wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m², przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m² powierzchni działki. Na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych przyjęty został pogląd, że za podstawowe cechy obiektu (budowli) pozwalające na uznanie go za wiatę należy uznać posiadanie wsparcia na gruncie, dachu, nieposiadanie ścian oraz posadowienie budowli na słupach (wyrok NSA z dnia 16 lutego 2016 r. sygn. akt II OSK 1481/14, wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 listopada 2010 r. sygn. II SA/Kr 973/10; www:orzeczenia.nsa.gov.pl). Za podstawowe cechy wiaty należy uznać wsparcie danej budowli na słupach, stanowiących podstawowy element konstrukcyjny, wiążący budowlę trwale z gruntem (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 800/08, wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 973/10, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 5 listopada 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 628/14, wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 800/08; www:orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wiatę od budynku odróżnia przede wszystkim to, że jest ona pozbawiona wszystkich albo większości przegród zewnętrznych, a także najczęściej jej podstawowym elementem konstrukcyjnym (konstrukcją nośną), na którym osadzony jest dach, są słupy wiążące budowlę z gruntem. Stąd zasadniczym kryterium zakwalifikowania danego obiektu jako wiaty jest stwierdzenie, że obiekt nie jest zamknięty, a więc nie jest obudowany ze wszystkich albo z większości stron. Również w języku ogólnym (potocznym) "wiata" to lekka budowla w postaci dachu wspartego na słupach, niekiedy ze ściankami z boku, wzniesiona np. nad peronem kolejowym, parkingiem, hangarem czy przystankiem tramwajowym (por. Uniwersalny słownik języka polskiego, Tom 4, red. prof. S. Dubisz, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, str. 404). Takiemu ujęciu odpowiada wniosek, że wiata, nie będąc budynkiem, nie powinna posiadać wszystkich cech, o jakich mowa w treści art. 3 pkt 2 pr.b. Oznacza to, że jest ona obiektem budowlanym związanym lub niezwiązanym trwale z gruntem, niewydzielonym z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, stanowiącym przede wszystkim dach wsparty na słupach. Wystarczy przy tym, aby przynajmniej jedna z tych przesłanek została spełniona. Takie rozumienie pojęcia wiaty nie jest odosobnione, zważywszy że właśnie tak postrzega ją prawodawca. W załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112 poz. 1316, ze zm.) za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę, która "stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet w ogóle ścian pozbawione". Nie bez znaczenia jest także to, że ustawodawca w art. 29 ust. 1 pkt 2c pr.b. odróżnia "wiaty" od "parterowych budynków gospodarczych", art. 29 ust. 1 pkt 2. Nie może budzić zatem wątpliwości, że wiaty nie można traktować jako synonimu budynku gospodarczego, a więc obiektu zamkniętego (por. wyrok tut. Sądu z dnia 18 sierpnia 2016 r. sygn. II SA/Po 1151/15, CBOSA).

Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy podzielić stanowisko zajęte przez organy nadzoru budowlanego w zakresie zakwalifikowania przedmiotowego obiektu budowalnego jako budynku gospodarczego. Należy zauważyć, iż przedmiotowy obiekt nie jest lekką budowlą w postaci dachu wspartego na słupach.

Sekwencja zdarzeń w przedmiotowej sprawie wskazuje, iż skarżący wybudowali budynek gospodarczy niezgodnie ze zgłoszeniem, a następnie ,, usuwając’’ jedną ze ścian wskazują, iż w trakcie realizacji zamierzenia inwestycyjnego zmienili swoje zamiary i zamiast budynku gospodarczego postanowili wybudować ,, wiatę ‘’. Analiza cech konstrukcyjnych – fundamenty, murowane przegrody, dach dwuspadowy jednoznacznie wskazuje, iż został wybudowany budynek gospodarczy. Dokonane ,, przeróbki’’ w żadnym stopniu nie tworzą z przedmiotowego obiektu ,, wiaty ‘’.

Podnieść należy, że z treści art. 51 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego wynika, że organ nadzoru budowlanego może wydać nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, o ile nie ma możliwości doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Zgodzić się należy się z organami nadzoru budowlanego, że przepis ten ma zastosowanie także w przypadku wykonania robót budowlanych na podstawie zgłoszenia, co do którego organ nie wniósł sprzeciwu. Dokonanie takiego zgłoszenia ma, jak właściwie przyjęły organy, ten skutek, że postępowanie naprawcze w odniesieniu do takiego obiektu toczy się w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, a nie art. 48 Prawa budowlanego, czy też art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego, gdyż w tej sytuacji wykonanie robót budowlanych nie może być uznane za samowolę budowlaną.

Zauważenia wymaga nadto, że zaskarżona decyzja została podjęta na tym etapie postępowania naprawczego, na którym organowi przyszło dokonać wyboru jednego z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 51 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 Prawa budowlanego. Wspomniany wybór nie jest dowolny ani nawet oparty na uznaniu administracyjnym. Decyzje, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, nakazujące zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części albo doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, na co wyżej wskazano, wydaje się wtedy, gdy nie ma możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonywanych lub już wykonanych robót budowlanych, o czym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego. Innymi słowy, organ nadzoru budowlanego winien wydać nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, wówczas gdy nie ma technicznej i prawnej możliwości doprowadzenia danego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem w drodze wydania decyzji, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego. Jednakże wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, z uwagi na jej skutki, musi opierać się na kompletnym i wszechstronnie zgromadzonym i ocenionym materiale dowodowym. Istotne jest tutaj jednoznaczne i niepodważalne wykluczenie możliwości, które wynikają z ust. 1 pkt 2 i 3 (por. A. Gliniecki, Komentarz do art. 51 ustawy - Prawo budowlane, LEX/el, teza 6). Dla oceny legalności zaskarżonej decyzji kluczowa jest zatem odpowiedź na pytanie, czy poczynione przez organ ustalenia faktyczne i sformułowana przezeń argumentacja jest wystarczająca do przyjęcia, że brak jest możliwość zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

Wskazywana zgodność z prawem to również zgodność z przepisami administracyjnego materialnego - Prawa budowlanego i przepisami wykonawczymi, w tym przepisami rozporządzenia.

Należy zgodzić się ze skarżącymi, iż nie w pełni zostało przenalizowana możliwość wykonania prac rozbiórkowych budynku w części, które to prace doprowadzą budynek w tym jego lokalizacje i gabaryty do zgodności z § 12 ust.4 pkt rozporządzenia. W tym zakresie skarżący przedstawili jako załącznik do skargi opinię techniczną dotyczącą możliwości dostosowania obiektu budowalnego do obowiązujących przepisów budowlanych.

W ocenie Sądu możliwe jest uzupełnienie materiału dowodowego postępowania w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postepowania w sprawie, co w niniejszym postępowaniu uczynił.

W ocenie Sądu należy zauważyć, iż nakazanie rozbiórki obiektu budowalnego jest ostatecznością, gdy nie ma możliwości nałożenia obowiązków, które doprowadzą przedmiotowy obiekt do zgodności z prawem.

Zdaniem Sądu organ ponownie rozpoznając sprawę dokona oceny przedmiotowej opinii i faktycznej możliwości przeprowadzenia prac rozbiórkowych, również pod względem bezpieczeństwa dla pozostałej części obiektu. Dopiero tak uzupełniony materiał dowodowy będzie podstawą do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Brak przeprowadzenia pełnego postępowania wskazuje, iż doszło do naruszenia przepisów postępowania – art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych też względów biorąc pod uwagę art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.

O kosztach postępowania orzeczono biorąc za podstawę art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.