Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2854/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-08-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 141 § 4, 184, 250
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: § 1
journal: Dz.U. 1983 nr 65 poz 294
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.

SENTENCJA

Dnia 10 sierpnia 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Teresa Kobylecka /spr./ Sędziowie sędzia NSA Robert Sawuła sędzia del. WSA Małgorzata Jarecka Protokolant starszy sekretarz sądowy Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 stycznia 2014 r. sygn. akt III SA/Kr 639/13 w sprawie ze skargi W. K. na decyzję M. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 9 kwietnia 2013 r. nr ... w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 stycznia 2014r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę W. K. na decyzję M. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 9 kwietnia 2013r. (nr ...), utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia 8 kwietnia 2010r. w przedmiocie choroby zawodowej.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

W. K. był zatrudniony w następujących zakładach pracy: od ...r. do ...r. w M. K. S.A. – obecnie B. D. S.A. O. P. na stanowiskach: ślusarz, monter konstrukcji stalowych oraz w latach ...-... w M. K. C. S.A. – obecnie w M. K. S.A. w K. na stanowisku montera. Pracę na tych stanowiskach wykonywał w ekspozycji na hałas, okresowo przekraczający normy higieniczne.

Orzeczeniem lekarskim z dnia 17 lutego 2000r. M. Ośrodek Medycyny Pracy w K. stwierdził brak podstaw do rozpoznania u W. K. choroby zawodowej z pkt 15 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm. – zwanego dalej rozporządzeniem z 1983r.). Podobnie Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. orzeczeniem lekarskim z dnia 4 sierpnia 2000r. uznał brak podstaw do stwierdzenia choroby u W. K. zawodowej narządu słuchu, z uwagi na wielkość ubytków słuchu.

W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. decyzją 17 maja 2001r. nie stwierdził u W. K. choroby zawodowej wymienionej m.in. w poz. 15 rozporządzenia, a M. Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 13 lipca 2001r. utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Obie ww. decyzje zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 20 lipca 2004 r. sygn. akt II SA/Kr 2221/01.

W toku ponownie prowadzonego postępowania, Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. orzeczeniem lekarskim z dnia 30 czerwca 2006r. uznał brak podstaw do stwierdzenia u W. K. choroby zawodowej z poz. 15 załącznika rozporządzenia z 1983r., wskazując na pozaślimakową lokalizację niedosłuchu oraz to, że w kartotece lekarza zakładowego są wpisy o badaniu słuchu W. K. metodą akumetryczną, które w latach ... ..., ..., ..., ..., ... i ... wykazywały prawidłowy słuch. Nie stwierdzono zatem udokumentowanego narażenia na hałas po roku 1991 oraz brak jest dowodów na uszkodzenie narządu słuchu w czasie pracy zawodowej badanego. Zdaniem Instytutu strona cierpi na wiele chorób samoistnych, ponadto stosowane przez nią leki mogą prowadzić do odbiorczego uszkodzenia słuchu. Zgodnie z badaniami, którym W. K. poddawał się w latach 1999 – 2005 jego słuch ciągle się pogarsza, mimo, iż w 1996r. przeszedł na emeryturę. W związku z tym organ I instancji decyzją z dnia 28 listopada 2006r. nie stwierdził u W. K. choroby zawodowej wymienionej m.in. w poz. 15 rozporządzenia. Organ odwoławczy decyzją z dnia 16 lipca 2007r. utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy, jednakże obie ww. decyzje zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 13 listopada 2007r. sygn. akt III SA/Kr 808/07.

Następnie, orzeczeniem lekarskim z dnia ... 2008r. M. Ośrodek Medycyny Pracy orzekł o braku podstaw do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu z pkt 15 rozporządzenia z 1983r. stwierdzając, że warunki pracy zawodowej nie mogły przyczynić się do powstania niedosłuchu, a ponadto wskazując na czynniki chorobowe samoistnie wiodące do uszkodzenia słuchu. Również orzeczeniem lekarskim z dnia ... 2010r. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. stwierdził brak podstaw do rozpoznania przedmiotowej choroby zawodowej z uwagi na fakt, że stan narządu słuchu nie spełnia cech klinicznych niedosłuchu spowodowanego działaniem hałasu, zaś stwierdzone cechy patologii w obrębie ucha środkowego są skutkiem procesu zapalnego.

Decyzją z dnia 8 kwietnia 2010r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. na podstawie art. 4 pkt 5, art. 5 pkt 4a i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2006r. Nr 122, poz. 851 ze zm.), art. 104 § 1 i 2 K.p.a., § 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia z 1983r. w związku z § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105, poz. 869 ze zm. – zwanej dalej rozporządzeniem z 2009r.) stwierdził brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u W. K. – uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu, wymienionej w poz. 15 załącznika do rozporządzenia z 1983r.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył W. K.

M. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny zwrócił się pismem z dnia 26 maja 2010r. do M. Ośrodka Medycyny Pracy z prośbą o wyjaśnienie sprzeczności między wynikami badań oraz ustalenie lokalizacji niedosłuchu skarżącego. W odpowiedzi z dnia 29 czerwca 2010r. Ośrodek wskazał m. in., że analiza całej dokumentacji lekarskiej daje podstawę do stwierdzenia, że nie ma sprzeczności pomiędzy badaniem prowadzonym w K. w 2008r. i orzeczeniem z dnia ... 2010r., a badaniem i orzeczeniem wydanym przez Ośrodek w S. z dnia ... 2010r. W związku z powyższym M. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 5 sierpnia 2010r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, jednakże rozstrzygnięcie to uchylił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 27 października 2011r. sygn. akt III SA/Kr 1113/10.

Ponownie prowadząc postępowanie odwoławcze, organ II instancji uzyskał od Instytutu Medycyny Pracy im. prof. J. N. w Ł. opinię konsultacyjną z dnia 21 listopada 2012r., w której określono wielkość uszkodzenia słuchu W. K., tj. dla ucha prawego 57 dB, a dla ucha lewego 42 dB. Instytut nie znalazł podstaw do rozpoznania przedmiotowej choroby zawodowej u wnioskodawcy. Stwierdzono ponadto, że wszystkie orzeczenia lekarskie wydane w sprawie były zasadne.

Decyzją z dnia 9 kwietnia 2013r. M. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 5 pkt 4a i art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz § 8 ust. 1 i § 11 ust. 2 rozporządzenia z 2009r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podając, że stwierdzone pogarszanie się słuchu jednoznacznie świadczy o działaniu innego, pozazawodowego czynnika uszkadzającego słuch.

Skargę na powyższą decyzję złożył W. K., zarzucając jej oparcie na niejednoznacznych opiniach i orzeczeniach lekarskich. Nadto wskazał, że był narażony na hałas w okresie swojej pracy zawodowej nie okresowo, lecz permanentnie. Uszkodzenie narządu słuchu nie jest spowodowane przyjmowaniem leków ani samoistnym czynnikiem chorobowym, a pracą przy dużym natężeniu hałasu.

W odpowiedzi na skargę M. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie.

Odwołując się do przesłanek stwierdzenia choroby zawodowej wymienionych w art. 235¹ Kodeksu pracy oraz trybu postępowania w tego typu sprawach (art. 237 § 1 Kodeksu pracy w związku z § 8 ust. 1 rozporządzenia z 2009r.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że w niniejszej sprawie tryb ten został wyczerpany, a materiał dowodowy był kompletny i pozwalał na wydanie merytorycznych decyzji, które zapadły na skutek poprawnej oceny wiarygodności i prawidłowego zastosowania przepisów prawa.

Wskazując na zapadłe uprzednio w sprawie wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w tym wyrok z dnia 26 października 2011r., Sąd I instancji stwierdził, że organ zastosował się w pełni do wytycznych w nim zawartych i wykonał przedmiotowe zalecenia. Pismem z dnia 19 marca 2012r. zwrócono się bowiem o skierowanie W. K. na badania do Instytutu Medycyny Pracy, a ten w opinii konsultacyjnej z dnia ... 2012r. stwierdził, że u skarżącego rozpoznano obustronne uszkodzenie słuchu typu odbiorczego czuciowo – nerwowego. Wielkość średniego uszkodzenia słuchu wyliczona jako średnia arytmetyczna z 1, 2, 3 kHz z najlepszego audiogramu wynosi dla ucha prawego 57 dB, a dla ucha lewego 42 dB. Na podstawie analizy dostępnej dokumentacji stwierdzono, że badany mógł być narażony na działanie hałasu do 1991r., w późniejszym czasie brak jest danych dotyczących narażenia na hałas. W opinii wskazano również, że rozstrzygnięcie kwestii co spowodowało progresję niedosłuchu po ustaniu narażenia zawodowego na hałas nie ma znaczenia dla celów orzeczniczych w niniejszej sprawie. Przyjęcie stanowiska, że u osoby narażonej zawodowo na hałas każdy ubytek słuchu niezależnie od rodzaju i wielkości jest chorobą zawodową jest z punktu wiedzy medycznej całkowicie błędne. Ponadto nie każdy ubytek słuchu występujący u osoby narażonej na hałas spowodowany jest oddziaływaniem hałasu. Tym samym, nie ma podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącego.

W ocenie Sądu I instancji, przeprowadzone w sprawie postępowanie było prawidłowe. Podstawą wydania przez inspektora sanitarnego decyzji w sprawie choroby zawodowej jest orzeczenie lekarskie wydane przez upoważnioną jednostkę służby zdrowia i wyniki badań. Opierając się na orzeczeniu lekarskim, organy stwierdziły, że skoro upoważniona do rozpoznawania chorób zawodowych jednostka nie znalazła podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, to również inspektor sanitarny nie mógł wydać pozytywnej decyzji. Orzeczenie lekarskie wydawane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych jest w istocie opinią w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. i jak każdy dowód winno być przez organ wszechstronnie ocenione. Wydana w niniejszej sprawie opinia biegłych jest jednoznaczna, niebudząca wątpliwości. Dlatego też postępowanie poprzedzające wydanie decyzji zostało przeprowadzone prawidłowo, a decyzje oparte zostały na opinii lekarskiej zawierającej przekonujące uzasadnienie. Zdaniem Sądu, organ przeprowadził postępowanie administracyjne prawidłowo i zgodnie z prawem w jego wyniku ustalił brak jednej z przesłanek umożliwiających uznanie rozpoznanego u skarżącego schorzenia za zawodowe.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł W. K., zaskarżając go w całości i zarzucając mu:

1. naruszenie prawa materialnego, tj. § 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych z dnia 18 listopada 1983r. w zw. z pkt 15 załącznika do ww. rozporządzenia poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie, a polegające na stwierdzeniu braku podstaw do zdiagnozowania choroby zawodowej w oparciu o brak związku przyczynowego pomiędzy warunkami pracy a zaistniałym uszkodzeniem słuchu, będącym efektem innych samoistnych chorób w sytuacji, gdy w świetle uregulowań cyt. wyżej rozporządzenia wystarcza samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie danej choroby (co bezsprzecznie nastąpiło), nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym przypadku warunki takie ją spowodowały, jak też brak jest podstaw prawnych do wyłączenia z pojęcia choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu ze względu na stopień uszkodzenia (co również bezsprzecznie nastąpiło), zaś fakt przechodzenia przez pracownika chorób, które mogły spowodować uszkodzenie słuchu, nie wyłącza możliwości uszkodzenia tego narządu wywołanego również działaniem hałasu w miejscu pracy;

2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organ administracji publicznej, jak też dokonana przezeń ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w oparciu o tezy zawarte w opinii Instytutu Medycyny Pracy im. prof. J. N. z dnia ... 2012r. były dokonane w sposób prawidłowy w sytuacji, gdy wnioski zawarte w ww. opinii nie mogą mieć przełożenia na fakt diagnozowania choroby zawodowej, albowiem statuują nielogiczną konstatację, iż uszkodzenie słuchu winno znajdować się na takim samym poziomie jak w momencie zaprzestania prac w warunkach szkodliwych, zaś nawet minimalny progres takiej wady wyklucza per se następcze zaistnienie choroby zawodowej w postaci uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu;

3. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na uznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej jest kompleksowy, wyczerpujący i uzasadniający oddalenie skargi w sytuacji, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dostrzegł, iż brak jest w aktach sprawy opinii specjalistycznej odnoszącej się do całości ujawnionych u skarżącego schorzeń (m.in. miażdżyca, nadciśnienie oraz leki z tymże związane), która by w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości wykazała (zgodnie z twierdzeniem organu nie popartym żadnym merytorycznym dowodem) wpływ tychże schorzeń jako wyłącznych czynników etiologicznych na powstanie u skarżącego choroby, ostatecznie niezakwalifikowanej przez organ administracji publicznej za chorobę zawodową w postaci uszkodzenia słuchu wywołanego hałasem;

4. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na zaniechaniu ustosunkowania się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do zarzutu podnoszonego w skardze w zakresie traktującym o braku poddania skarżącego badaniu metodą akumetryczną i wynikającymi z tego nieścisłościami w dokumentacji medycznej w sytuacji, gdy Sąd pierwszej instancji jest zobowiązany do ustosunkowania się do wszystkich zarzutów podnoszonych w skardze, zaś wadliwość uzasadnienia wyroku uniemożliwiająca kontrolę instancyjną orzeczenia zachodzi w przypadku, gdy Sąd uchybił ww. obowiązkowi.

Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uwzględnienie skargi oraz uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz pełnomocnika kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm prawem przepisanych, albowiem koszty te nie zostały dotychczas uiszczone w całości ani w części.

W uzasadnieniu kasacji podkreślono, że każde uszkodzenie słuchu przekraczające fizjologiczne uszkodzenie słuchu związane ze starzeniem się organu jest chorobą zawodową, jeżeli wywołane jest hałasem występującym w środowisku pracy. Ponadto zakwestionowano prawidłowość przeprowadzonego postępowania administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Oceniając wniesioną skargę kasacyjną w granicach określonych art. 183 § 1 p.p.s.a. i niedostrzegając przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, należy uznać za niezasługujący za uwzględnienie zarzut naruszenia przepisów postępowania - art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera bowiem wszystkie wymagane tym przepisem elementy. Treść zaskarżonego wyroku pozwala również na odtworzenie toku myślowego Sądu I instancji i umożliwia kontrolę instancyjną zaskarżonego orzeczenia.

Nie można również podzielić zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. w stopniu, mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a polegające na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organ administracji publicznej, jak też dokonana przezeń ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w oparciu o tezy zawarte w opinii Instytutu Medycyny Pracy im. prof. J. N. z dnia ... 2012r. były dokonane w sposób prawidłowy w sytuacji, gdy wnioski te nie mogą mieć przełożenia na fakt diagnozowania choroby zawodowej, albowiem statuują nielogiczną konstatację, iż uszkodzenie słuchu winno znajdować się na takim samym poziomie jak w momencie zaprzestania prac w warunkach szkodliwych, zaś nawet minimalny progres takiej wady wyklucza per se następcze zaistnienie choroby zawodowej w postaci uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu.

Zarzut ten nie jest usprawiedliwiony. Opinia, że ubytek słuchu spowodowany pracą powinien zatrzymać się na tym samym stopniu zaawansowania, który stwierdzono w ostatnim okresie narażenia, a dalsza ewentualna progresja zmian chorobowych wskazuje na inną niż zawodowa etiologię pochodzi od uprawnionej jednostki orzeczniczej i brak jest podstaw do kwestionowania tej opinii. Skarżący kasacyjnie nie wskazał we wniesionej skardze kasacyjnej, a wcześniej w toku postępowania przed Sądem I instancji, żadnych takich dowodów, które pozwalałyby na przyjęcie odmiennej diagnozy od zawartej w orzeczeniach lekarskich, poprzedzających wydanie kontrolowanej w sprawie decyzji.

Skoro w sprawie niniejszej uprawnione do orzekania w przedmiocie choroby zawodowej jednostki wydały zgodne orzeczenia, na podstawie przeprowadzonych badań i nie budziły one wątpliwości organu, to brak podstaw do dalszego prowadzenia postępowania wobec wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Nie są niczym poparte twierdzenia skarżącego kasacyjnie, kwestionujące w/w stanowisko jednostek orzeczniczych. Opinia z dnia ... 2012r. została wydana w wyniku przeprowadzonej w trakcie aktualnej hospitalizacji skarżącego w Klinice Chorób Zawodowych i Toksykologii IMP w Ł.: konsultacji laryngologicznej, poszerzonej o badania audiologiczne obejmujące trzykrotne badania audiometrii tonalnej, próbę SISI, audiometrię impedancyjną z zapisem odruchów ipsilateralnych z mięśnia strzemiączkowego, otoemisji oraz analizę dokumentacji lekarsko-profilaktycznej. Stwierdzono obustronne uszkodzenie słuchu typu odbiorczego czuciowo-nerwowego, lecz brak było podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu (poz. 15 wykazu do rozporządzenia z 1983r.).

Rozstrzygnięcie kwestii, co spowodowało progres niedosłuchu po ustaniu narażenia zawodowego na hałas (w 1996r. skarżący przeszedł na emeryturę) nie ma znaczenia dla celów orzeczniczych, gdyż dotyczy okresu po zakończeniu pracy w narażeniu na hałas. W opinii z dnia ... 2012r., wykonanej w związku z zaleceniami wyroku WSA z dnia 26 października 2011r., sygn. akt III SA/Kr 1113/10 jednostka orzecznicza – Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J.N. w Ł. - stwierdziła, że stan narządu słuchu u skarżącego w 1999r., tj. kilka lat po zakończeniu potencjalnego narażenia zawodowego na działania hałasu był wydolny i nie powodował skutków zdrowotnych uzasadniających rozpoznanie choroby zawodowej.

Nie można także zarzucić Sądowi I instancji, że nie dostrzegł, iż w aktach sprawy brak opinii specjalistycznej odnoszącej się do całości ujawnionych u skarżącego schorzeń (m.in. miażdżyca, nadciśnienie oraz leki z tymże związane), która w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości wykazałaby wpływ tych schorzeń, jako wyłącznych czynników etiologicznych, na powstanie u skarżącego choroby, ostatecznie niezakwalifikowanej przez organ administracji publicznej za chorobę zawodową w postaci uszkodzenia słuchu wywołanego hałasem. Należy bowiem podkreślić, że jednostki orzecznicze mają wydać opinie w kwestii, czy u skarżącego występuje określona choroba zawodowa, wymieniona w rozporządzeniu, natomiast nie mają obowiązku ustalenia, co jest przyczyną powstania choroby, której nie można powiązać z warunkami pracy.

W uchwale z dnia 20 maja 2002r., sygn. akt OPS 3/02 Naczelny Sąd Administracyjny zaprezentował stanowisko, zgodnie z którym organ nie może dokonać rozpoznawania choroby zawodowej sprzecznie z orzeczeniem lekarskim. Oznacza to, że ustalenie jednego z ważnych elementów zaliczenia schorzenia do choroby zawodowej uzależnione jest od treści specjalistycznego orzeczenia lekarskiego. Przyjęto, że organ administracji publicznej prowadzący postępowanie w przedmiocie choroby zawodowej nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej prowadzącej do odmiennego rozpoznania choroby zawodowej, jeżeli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organ powinien zatem ocenić orzeczenie jako dowód w postępowaniu z zachowaniem kanonów wyznaczonych przepisami k.p.a. (wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2016r., sygn. akt II OSK 1374/14). W sprawie niniejszej taka ocena została ostatecznie, po wykonaniu zaleceń zawartych w w/w wyrokach sądów, dokonana. Należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że organ przeprowadził postępowanie administracyjne prawidłowo i zgodnie z prawem w jego wyniku ustalił brak jednej z przesłanek umożliwiających uznanie rozpoznanego u skarżącego schorzenia za zawodowe. Wskazując na zapadłe uprzednio w sprawie wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w tym wyrok z dnia 26 października 2011r., sygn. akt III SA/Kr 1113/10 Sąd I instancji zasadnie uznał, że organ zastosował się w pełni do wytycznych w nich zawartych.

Wskazany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego dotyczy naruszenia § 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych z dnia 18 listopada 1983r. w zw. z pkt 15 załącznika do ww. rozporządzenia poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie. W ocenie skarżącego kasacyjnie do zdiagnozowania choroby zawodowej wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie danej choroby, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym przypadku warunki takie ją spowodowały.

Konstrukcja powołanego przepisu przemawia za tym, że w przypadku pozytywnego ustalenia, że stwierdzona u skarżącego choroba jest wymieniona w wykazie, oraz że praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami narażającymi na jej powstanie. Tak wypowiedział się również NSA w wydanym w sprawie niniejszej wyroku z dnia 20 lipca 2004r., sygn. akt II SA/Kr 2221/01. Należy jednak wskazać, że wprowadzone w § 1 rozporządzenia z 1983r. domniemanie ma charakter wzruszalny i jako takie może być obalone dowodem przeciwnym. Pogląd ten jest kontynuacją linii orzeczniczej przyjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z którą sam fakt zapadnięcia na chorobę wymienioną w wykazie do rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983r. nie jest wystarczającą przesłanką do uznania jej za chorobę zawodową, jeżeli nie pozostaje ona w związku przyczynowym z warunkami występującymi w środowisku pracy, bądź gdy takiego związku nie można wywieść w wysokim stopniu prawdopodobieństwa (por. wyrok NSA z dnia 5 sierpnia 1998r. sygn. akt I SA 471/98, LEX nr 45823, wyrok NSA z dnia 9 września 2005r., sygn. akt II OSK 7/05).

W okolicznościach niniejszej sprawy uprawnione do orzekania jednostki w swoich opiniach, szczególnie w ostatniej, sporządzonej przez Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J. N. w Ł. z dnia ... 2012r., odniosły się do wszystkich wymienionych w treści zarzutu okoliczności, wykazując brak ich wpływu na możliwość stwierdzenia u W. K. zawodowej etiologii schorzenia. Z tych przyczyn, analizowany zarzut naruszenia § 1 rozporządzenia z 18 listopada 1983r. nie podlegał uwzględnieniu.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione i na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił wniesioną skargę kasacyjną.

Odnośnie wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, należnych od Skarbu Państwa dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu (art. 250 p.p.s.a.) podać należy, że jest ono przyznawane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.