Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 837/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 76 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2013 poz 674
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
article: art. 138 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) WSA Maciej Busz Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w K. na decyzję Wojewody z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty K. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...] Starosta K. orzekł o obowiązku zwrotu przez M. Ż. nienależnie pobranych świadczeń w łącznej kwocie 3653 zł, w tym za okres od 5.09.do 9.11.2012 r. zasiłku dla bezrobotnych w kwocie 2.065,10 zł brutto oraz za okres od 31.12.2012 r. do 29.05.2013 r. dodatku aktywizacyjnego w kwocie 1588,50 zł brutto.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, iż pobrane przez zainteresowaną świadczenia zostały wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń złożonych przez Nią w dniu poprzedniej rejestracji w urzędzie pracy (28 sierpnia 2012 r.) W złożonym w dniu tej rejestracji oświadczeniu zainteresowana stwierdziła m.in., iż nie jest osobą zatrudnioną, co było w opinii urzędu podstawą do wypłacania jej zasiłku dla bezrobotnych i dodatku aktywizacyjnego, natomiast w dniu kolejnej rejestracji (23 września 2013 r.) łącznie z ostatnim świadectwem pracy za okres od 10 listopada 2012 r. do 14 września 2013 r. przedstawiła też "zaległe" świadectwo pracy z okresem zatrudnienia od 1 czerwca do 31 sierpnia 2012 r. W tej sytuacji uznając, iż w dniu poprzedniej rejestracji (28 sierpnia 2013 r.) zainteresowana nie spełniała ustawowych warunków do nabycia statusu bezrobotnego wznowiono postępowanie zakończone dotyczącymi zainteresowanej własnymi ostatecznymi decyzjami, a następnie decyzją z dnia [...] października 2013 r. uchylono: 1. decyzję z dnia [...] sierpnia 2012 r. w sprawie przyznania stronie statusu osoby bezrobotnej, 2. decyzję z dnia [...] września 2012 r. w sprawie przyznania jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych, 3. decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie utraty statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych w związku z podjęciem zatrudnienia, 4. decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. w sprawie przyznania prawa do dodatku aktywizacyjnego oraz 5. decyzję z dnia [...] czerwca 2013 r. w sprawie utraty prawa do dodatku aktywizacyjnego. Podkreślając, że zainteresowana została w dniu poprzedniej rejestracji pouczona o obowiązujących przepisach i złożyła nieprawdziwe oświadczenie o niezatrudnieniu, na którego podstawie wypłacano jej następnie przedmiotowe świadczenia, uznano je w konsekwencji za świadczenia pobrane nienależnie zgodnie z przepisami ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, podlegające obowiązkowi zwrotu.

W odwołaniu od tej decyzji M. Ż. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu stwierdziła, iż nie zgadza się z organem administracyjnym, który wyraża pogląd, że w dniu 28 sierpnia 2012 r. nie spełniała ona warunków do nabycia statusu osoby bezrobotnej. Co prawda z posiadanego świadectwa pracy wynika, że okres jej zatrudnienia trwał od 1 czerwca do 31 sierpnia 2012 r. lecz odwołująca faktycznie pracy już wówczas nie świadczyła. W dniu 27 lipca 2012 r. otrzymała od pracodawcy informację o rozwiązaniu jej umowy o pracę i nieprzedłużaniu jej na kolejny okres. Odwołująca "wyrażając na to zgodę była przekonana, że pracodawca rozwiązał z nią umowę o pracę za porozumieniem stron w trybie natychmiastowym". W związku z tym w dniu poprzedniej rejestracji "miała świadomość, iż faktycznie i rzeczywiście jest już osobą bezrobotną, gdyż żadnej pracy już nie wykonywała". Wobec tego, jej zdaniem, organ I instancji bezpodstawnie przyjął, że złożyła nieprawdziwe oświadczenie, o którym mowa w art. 76 ust. 2 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, gdyż była "absolutnie przekonana, że umowa o pracę wygasła. Nie sposób jej więc zarzucić rozmyślności w działaniu, która jest koniecznym warunkiem żądania zwrotu pobranego zasiłku dla bezrobotnych". Gdyby nawet "w ostateczności przyjąć twierdzenia urzędu pracy, że odwołująca oświadczyła nieprawdę, to należy uwzględnić niezaprzeczalny fakt, że uczyniła to bez premedytacji i nieświadomie". Nie miała świadomości, iż łamie jakiekolwiek przepisy prawa, a zgodnie z brzmieniem odnośnych przepisów ustawy (art. 76 ust. 2 pkt 2) "za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów oraz w innych przypadkach świadomego wprowadzania w błąd pracowników powiatowego urzędu pracy". Podkreślono, że "sytuacja życiowa zainteresowanej jest bardzo trudna, aktualnie pozostaje bez pracy, nie ma żadnych dochodów, a ewentualne domaganie się zapłaty lub prowadzenie egzekucji żądanej przez organ administracyjny należności doprowadzi do sytuacji, w której pozostanie Ona bez środków do życia".

Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości oraz o umorzeniu postępowania pierwszej instancji.

Wojewoda wskazał, iż na podstawie szczegółowej analizy przesłanej dokumentacji oraz odnośnych przepisów prawnych nie można jednoznacznie i ostatecznie potwierdzić prawidłowości rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy przez Powiatowy Urząd Pracy w K. W szczególności nie można stwierdzić wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych oraz dopełnienia obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego pozwalającego na obiektywną i wnikliwą jego analizę zgodnie z zasadami określonymi w przepisach art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Organ II instancji podkreślił, że w przedmiotowym przypadku nie wyjaśniono wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych - a w efekcie nie wykluczono zasadności zgłaszanych przez stronę roszczeń dotyczących uchylenia zaskarżonej decyzji o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, nawet jeśli niektóre ze szczegółowych stwierdzeń zawartych w odwołaniu mogą budzić pewne wątpliwości. Chociaż bowiem np. złożone wywody dotyczące prawdopodobnego stanu świadomości zainteresowanej w kwestii jej udokumentowanego w dostarczonym z niewyjaśnionym rocznym opóźnieniem świadectwie pracy pozostawania w zatrudnieniu lub rzekomego "faktycznego i rzeczywistego bycia bezrobotną" w dniu 28 sierpnia 2012 r. nie są zbyt przekonujące, to jednak przedmiotowa decyzja organu I instancji z dnia [...] grudnia 2013 r. nie może zostać utrzymana w mocy, gdyż niezależnie od argumentacji strony obarczona jest istotnymi wadami.

Najistotniejszą z nich jest niemożność logicznego potwierdzenia niezbędnego do utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy założenia, że zainteresowana w dniu 28 sierpnia 2012 r. świadomie wprowadziła pracowników urzędu pracy w błąd w kwestii swego niepozostawania w zatrudnieniu, wyłącznie w celu uzyskania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku o trzy dni wcześniej niż mogłaby je uzyskać w zgodzie z obowiązującymi przepisami. Błędne jest też założenie urzędu pracy, że to niezgodne z udokumentowaną później rzeczywistością oświadczenie zainteresowanej było jedynym i najważniejszym powodem wypłacenia jej przedmiotowych świadczeń - zasiłku dla bezrobotnych i dodatku aktywizacyjnego - gdyż spełniła ona najwyraźniej wszelkie konieczne dla ich uzyskania warunki.

Wprawdzie w ocenie organu II instancji zainteresowana powinna zdecydowanie wcześniej - niezwłocznie po otrzymaniu świadectwa pracy z dnia 31 sierpnia 2012 r. - przedstawić je w urzędzie pracy i doprowadzić do szybszego uregulowania swojej sytuacji prawnej np. w drodze odpowiedniej zmiany nieprawomocnej lub ostatecznej decyzji organu I instancji w kwestii daty uzyskania statusu osoby bezrobotnej, ale również w przypadku opóźnionego o rok udokumentowania faktu tego zatrudnienia optymalnym sposobem uregulowania sytuacji prawnej w sprawie było zastosowanie trybu zmiany decyzji ostatecznej za zgodą strony zgodnie z przepisami art. 155 Kpa i to wyłącznie w odniesieniu do decyzji z dnia 28 sierpnia 2012 r. w kwestii przyznania statusu osoby bezrobotnej. Pozostałe uchylone decyzje ostateczne dotyczące prawa do zasiłku i dodatku aktywizacyjnego dotyczyły późniejszego okresu i nie kolidowały z faktem zatrudnienia do 31 sierpnia 2012 r. Z uwagi na podstawowy cel ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - możliwie szybką i skuteczną aktywizację zawodową osób bezrobotnych - który zainteresowana najwyraźniej prawidłowo realizuje, zaniedbując przy tym czasem terminowe dochowanie wymaganych formalności - nie ma żadnych podstaw do stwierdzenia, iż czyni to celowo, a zwłaszcza po to by osiągnąć jakieś prawem niedozwolone korzyści.

W ocenie Wojewody, organ I instancji nie udokumentował jednoznacznie żadnych ustawowo określonych przesłanek umożliwiających stwierdzenie w przedmiotowym przypadku nienależnego pobrania świadczeń z winy zainteresowanej oraz orzekania o obowiązku ich zwrotu na podstawie przepisów art. 76 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Ponieważ w oparciu o załączoną dokumentację nie można potwierdzić prawidłowości rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy ani wykluczyć zasadności argumentacji strony, brak jest podstaw do utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy.

Skargę na powyższą decyzję złożył Prokurator Rejonowy w K., wnosząc o jej uchylenie w całości. Zdaniem skarżącego kwestionowana decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a.

W ocenie Prokuratora przedmiotem rozpoznania sprawy przez organ I instancji było ( czy raczej powinno być) ustalenie, czy M. Ż., zgłaszając się do rejestracji w dniu 28 sierpnia 2012 r., świadomie wprowadziła w błąd powiatowy urząd pracy składając nieprawdziwe oświadczenie. Organ I instancji poprzestał na stwierdzeniu, w oparciu o zgromadzone dokumenty, że M. Ż. złożyła nieprawdziwe oświadczenie. Pominął zupełnie kwestię " świadomości" wprowadzenia w błąd. Organ II instancji zwrócił uwagę na wspomniany brak, uznał go też za brak istotny, mimo to wydał decyzję reformacyjną. Nie zastosował przepisu art. 136 k.p.a. stanowiącego, że organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiału dowodowego w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego dowodu, organowi, który wydał decyzję. Nie skorzystał też z możliwości jakie daje art. 138 § 2 Kpa - decyzja kasacyjna. "Zgodnie z art. 15 k.p.a. postępowania administracyjne jest dwuinstancyjne. Z treści powyższego artykułu wywieść należy obowiązek organu odwoławczego do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy. Równocześnie zebrany materia! dowodowy musi być prawidłowy i zupełny, a więc musi umożliwiać wydanie merytorycznej decyzji, rozstrzygającej sprawę co do istoty. (...) Wadliwość prowadzonego postępowania musi mieć jednak charakter kwalifikowany i odnosić się do okoliczności mających istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W ocenie Prokuratora możliwość wydania decyzji kasacyjnej przez organ II instancji została powiązana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie zawisłej sprawy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.- dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Kontrola sądowoadministracyjna zaskarżonej decyzji dokonana według wskazanego wyżej kryterium legalności i w granicach rozpoznawanej sprawy wykazała, że decyzja ta jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały z naruszeniem prawa o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Przedmiotem zaskarżenia pozostawała w niniejszej sprawie decyzja Wojewody, uchylająca w całości decyzję organu I instancji i umarzająca postępowanie o nałożeniu na M. Ż., obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń w łącznej kwocie 3653 zł.

Materialnoprawną podstawę decyzji organu II instancji stanowił przepis art. 138 § 1 pkt 2 Kpa in fine. Zgodnie z jego treścią Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części.

Decyzja, o której mowa, jest określana w piśmiennictwie jako "decyzja kasacyjna typowa" Art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. nie precyzuje wyraźnie przyczyn umorzenia w postępowaniu odwoławczym postępowania pierwszej instancji. Wydaje się jednak oczywiste, że umarzając postępowanie organu I instancji, organ odwoławczy kieruje się przesłankami określonymi w art. 105 § 1 k.p.a., czyli spowodowaną jakimikolwiek przyczynami - bezprzedmiotowością postępowania

Zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2in fine jest zasadne w przypadku, gdy "decyzja organu pierwszej instancji: została wydana w postępowaniu, które należało uznać za bezprzedmiotowe, została wydana na podstawie przepisu prawa materialnego, który utracił moc obowiązującą, dotyczy sprawy administracyjnej rozstrzygniętej już decyzją ostateczną", a także w przypadku, "kiedy nie istnieje już podmiot, który wszczął postępowanie, a rodzaj sprawy administracyjnej wyklucza wstąpienie na miejsce tego podmiotu jego następców prawnych". W związku z tym należy wskazać, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie przed organem pierwszej instancji, jeżeli postępowanie to było bezprzedmiotowe przed wydaniem zaskarżonej decyzji, czyli istniały podstawy jego umorzenia przez organ pierwszej instancji (patrz Andrzej Wróbel- Komentarz do art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest w przedmiotowym postępowaniu przesłanki bezprzedmiotowości, zatem Wojewoda w sposób nieuprawniony oparł swoje rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa. W przypadku zatem, gdy nie wystąpi przesłanka bezprzedmiotowości postępowania przed organem I instancji, organ odwoławczy zobowiązany jest sprawę rozstrzygnąć merytorycznie, chyba, że są podstawy do kasacji decyzji z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W ocenie Sądu w obrocie prawnym nie mogła się również ostać decyzja organu I instancji. Starosta K. nie dokonał bowiem wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych oraz nie dopełnił obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego pozwalającego na obiektywną i wnikliwą jego analizę, czym naruszył przepisy art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego. Na powyższe słusznie zresztą w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał Wojewoda.

Zgodnie z art. 76 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. O promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 674 z późn. zm.). osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się:

1) świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach;

2) świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę pobierającą to świadczenie;

3) zasiłek, stypendium lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy wypłacone osobie za okres, za który nabyła prawo do emerytury, świadczenia przedemerytalnego, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty rodzinnej, renty socjalnej, zasiłku macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli organ rentowy, który przyznał świadczenie, nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 78 (...).

W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że M.Ż. zgłaszając się do UP w dniu rejestracji tj. 28.08.2012 r. celowo zataiła fakt jej zatrudnienia do dnia 31.08.2012 r. stwierdzając, że jest osobą bezrobotną. Jak bowiem wynika z załączonego w późniejszym czasie przez bezrobotną świadectwa pracy była ona zatrudniona przez firmę G. do dnia 31.08.2012 r. Powyższe w ocenie organu oznacza, iż w dniu rejestracji M. Ż. nie spełniała warunków do nabycia statusu bezrobotnego. Organ podkreślił, że o obowiązkach bezrobotnego i okolicznościach związanych z warunkami, jakie należy spełnić, aby posiadać status osoby bezrobotnej, skarżąca została pouczona.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym o świadczeniu nienależenie pobranym w rozumieniu art. 76 ust. 2 pkt 2 ustawy, można mówić w sytuacji, gdy strona w momencie zgłoszenia się do urzędu pracy w celu uzyskania statusu bezrobotnego i przysługujących z tego tytułu świadczeń, będąc świadoma – w wyniku udzielonego jej pouczenia – prawnego znaczenia określonych faktów oraz okoliczności decydujących o uznaniu za osobę bezrobotną, czyli taką osobę, której w związku z przyznaniem statusu bezrobotnego przysługują określone w ustawie świadczenia, jak też zasad odpowiedzialności w przypadku nieuprawnionego korzystania ze świadczeń przysługujących osobom uznanym za bezrobotne – okoliczności lub fakty te zataja lub oświadcza nieprawdę.

Z oświadczeń złożonych przez M. Ż. wynika, iż w dacie zgłoszenia się przez Nią do urzędu pracy w dniu 28 sierpnia 2012 r. nie wykonywała już pracy na rzecz firmy G. W dniu 27 lipca 2012 r. otrzymała od pracodawcy informację o rozwiązaniu jej umowy o pracę i nieprzedłużaniu jej na kolejny okres. Odwołująca się "wyrażając na to zgodę była przekonana, że pracodawca rozwiązał z nią umowę o pracę za porozumieniem stron w trybie natychmiastowym". W związku z tym w dniu rejestracji "miała świadomość, iż faktycznie i rzeczywiście jest już osobą bezrobotną, gdyż żadnej pracy już nie wykonywała".

Organ I instancji nie ustalił w ramach toczącego się postępowania wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. Kluczowym w postępowaniu wyjaśniającym było zweryfikowanie oświadczeń M. Ż., na okoliczność faktycznego wykonywania pracy w sierpniu 2012 r., a co za tym idzie udowodnienia przez organ celowego, świadomego poświadczenia nieprawdy przez wnioskodawczynię.

W postępowaniu nakazującym zwrot świadczenia nienależnie pobranego organ jest bowiem zobowiązany do ustalenia, czy nieuprawnione pobranie świadczenia nastąpiło z "winy" strony i - w konsekwencji, że świadczenie to miało charakter nienależnego w rozumieniu art. 76 ust. 2 ustawy.

W okolicznościach faktycznych sprawy przyjęcie, że pobrane przez M. Ż. świadczenie było nienależne w rozumieniu 76 ust. 2 pkt 1 ustawy wymagało zatem wykazania negatywnego zachowania wnioskodawczyni ukierunkowanego na niezgodne z prawem korzystanie ze środków publicznych. Powyższe wynika z faktu, że zgodnie z treścią art. 76 ust. 1 i ust. 2 cyt. ustawy, obowiązek zwrotu został połączony nie z samym tylko pojęciem "nienależnego świadczenia", lecz z zaistnieniem "świadczenia nienależnie pobranego". Wskazane sformułowania nie są zaś pojęciami tożsamymi. W orzecznictwie zwraca się bowiem uwagę na to, że "nienależne świadczenie" jest pojęciem obiektywnym i występuje między innymi wówczas, gdy świadczenie zostaje wypłacone bez podstawy prawnej lub gdy taka podstawa odpadła. Zatem pojęcie nie nawiązuje do świadomości i woli jakiejkolwiek osoby. Natomiast "świadczenie nienależnie pobrane" to świadczenie pobrane przez osobę, której można przypisać określone cechy dotyczące stanu świadomości (woli) lub określone działania (zawinionego zaniechania). Przyjmuje się ponadto, że obowiązek obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy, co dotyczy zarówno osoby, która została pouczona o okolicznościach, w jakich nie powinna pobierać świadczeń, jak też tej osoby, która uzyskała świadczenie na podstawie nieprawdziwych zeznań, dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd instytucji zobowiązanej do wypłaty świadczenia (por. wyrok NSA z 14.12.2009 r. sygn. akt I OSK 826/09, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 18.12.2013 r., sygn. akt II SA/Go 872/13).

Ponadto niezrozumiałymi dla Sądu są motywy jakimi kierował się organ I instancji uchylając pozostałe decyzje ostateczne przyznające prawo do zasiłku i dodatku aktywizacyjnego, które dotyczyły późniejszego okresu i nie kolidowały z faktem zatrudnienia do 31 sierpnia 2012 r. Jak bowiem wynika z akt sprawy na dzień wydawania tych decyzji wnioskodawczyni spełniała wszelkie warunki do uzyskania przedmiotowych świadczeń.

Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji winien uwzględnić wskazania wynikające z powyższego uzasadnienia, mając w szczególności na uwadze właściwą interpretację pojęcia "nienależnie pobranego świadczenia", ze wskazaniem, że ocena pobierania nienależnie świadczenia jest ściśle związana ze świadomością tego faktu przez świadczeniobiorcę.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art.135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję organu I instancji. O punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art.152 p.p.s.a.