Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 96/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 93 ust. 1 w zw. art. 92 ust. 1,i ust. 2, art. 93 ust. 7 .
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant st. sekretarz sądowy Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w K. zawiadomił M. W. Przedsiębiorstwo Handlowe "A" w S. o przeprowadzeniu w miejscu prowadzenia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej kontroli w zakresie zgodności wykonywania działalności gospodarczej w zakresie uprawnień do wykonywania przewozów drogowych określonych ustawą z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz w przepisach wykonawczych.

Z przeprowadzonej w dniach [...] i [...]r. oraz [...] r. kontroli sporządzono protokół wskazujący jej zakres oraz ustalenia wraz ze szczegółowym stwierdzeniem potwierdzonych naruszeń.

Z kolei decyzją z dnia [...] r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w K., działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tjedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) nałożył na M. W. Przedsiębiorstwo Handlowe "A" karę pieniężną w wysokości [...] zł, za stwierdzone naruszenia przepisów ustawy Prawo o transporcie drogowym. Na wskazaną karę pieniężną złożyły się następujące stwierdzone naruszenia przepisów ustawy:

- z tytułu nieprawidłowego działania urządzenia rejestrującego – nieprawidłowe operowanie przełącznikiem grup czasowych (selektorem). –lp.11.2. pkt 4 załącznika – kara [...] zł;

- tytułu okazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki nie zawierającej przepisowych wpisów

-miejsca lub daty końcowej używania wykresówki – lp. 11.4. pkt 7 lit.d załącznika – kara [...] zł;

- stanu licznika stanu licznika kilometrów w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu Lp. 11.4.pkt 7 lit. e załącznika – kara [...] zł;

- stanu licznika kilometrów w chwili zakończenia użytkowania pojazdu - lp. 11.4.pkt 7 lit. f załącznika – kara [...] zł;

- z tytułu nieprawidłowego działania urządzenia rejestrującego- nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu za każdy dzień- lp. 11.2 pkt 1 załącznika – stwierdzono 2-krotne naruszenie – kara [...] zł;

- z tytułu okazania wykresówki brudnej lub uszkodzonej – za każdą wykresówką – lp. 11.3.pkt 2 załącznika – [...] zł.;

- z tytułu nieokazania wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie- za każdy dzień- lp. 11.4. pkt 1 załącznika – stwierdzono 15 dni pracy kierowców bez wykresówek- po [...] zł za każdy brak - łączna kara [...] zł;

- z tytułu okazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy – lp. 11.4. ust. 2 załącznika – każdorazowe naruszenie kara w wysokości [...] zł.;

- z tytułu wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie i psychologiczne – lp. 1.8 ust. 1 – kara w wysokości [...] zł.

Nie godząc się z powyższą decyzją, reprezentowany przez pełnomocnika przedsiębiorca M. W., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowe "A" z siedzibą w P. złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie wymienionej powyżej decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego w tym zakresie, względnie o uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu podniósł, iż nie sposób zgodzić się argumentacją przedstawioną przez organ pierwszej instancji. Podkreślono, iż przedsiębiorca poucza zatrudnionych kierowców o obowiązkach wynikających z ustawy o transporcie drogowym, w tym o konieczności codziennej wymiany wykresówek, ewentualnych działaniach w przypadku ich uszkodzenia lub zabrudzenia oraz posiadania wymaganego kompletu dokumentów. Zatem przedsiębiorca dochował należytej staranności w wykonywaniu przepisów prawa związanych z wykonywaniem przez niego działalności gospodarczej. Dodał, że zgodnie z wymogami prawa w sposób prawidłowy organizuje pracę kierowców, nie może jednakże w sposób ciągły sprawować nad nimi kontroli. Dodał, że nałożona kara jest nieproporcjonalnie surowa mając a fakt naruszenia przepisów wyłączenie przez kierowców – pracowników przedsiębiorcy, na co nie miał on żadnego wpływu. Dlatego też wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. Odwołując się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podniósł, iż przedsiębiorca jest zwolniony z odpowiedzialności, jeżeli zostanie stwierdzone, że dołożył należytej staranności (uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać) organizując przewóz. Dodał, że przedstawione mu zarzuty nie znajdują odzwierciedlenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Z kolei zaskarżona decyzja nie zawiera uzasadnienia zgodnego z wymogami z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, to znaczy organ nie wskazał faktów, które uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Mają na uwadze powyższe uznał, że odwołanie jest w pełni uzasadnione.

Po rozpoznaniu odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz nałożył karę pieniężną w wysokości [...] zł, z tytułu naruszenia:

- lp. 11.4. ust. 1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym – w kwocie [...] zł.

- lp. 11.4 ust. 2 załącznika - w kwicie [...] zł;

- lp. 11.2 ust. 1 załącznika – w kwicie [...] zł;

- lp. 11.2 ust. 4 załącznika – w kwocie [...] zł;

- lp. 11.4 ust.7 lit.d, lit.e, lit.f załącznika – w kwocie – [...] zł.

- lp. 1.8. ust. 1 załącznika – w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu organ odwołał się do art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wskazując, kto i kiedy podlega karze pieniężnej, dodając, iż w odniesieniu do kontroli w przedsiębiorstwie suma kar pieniężnych za poszczególne stwierdzone naruszenia przepisów ustawy nie może przekroczyć kwoty 30.000 zł. Odnosząc się do poszczególnych naruszeń organ w części potwierdził prawidłowość ustaleń organu pierwszej instancji w zakresie przechowywania, wydruku oraz wypełniania wykresówek przez zatrudnionych przez przedsiębiorcę kierowców. Ustalił jednak, że przedsiębiorca nie okazał 11 wykresówek (wbrew ustaleniu organu pierwszej instancji, że było ich 15). W wyniku tych ustaleń kara z tytułu naruszenia lp. 11.4.ust. 1 – nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu została pomniejszona do kwoty [...] zł.

Utrzymał organ drugiej instancji karę nałożoną z tytułu naruszenia lp. 11.4 ust. 2 załącznika – z tytułu okazania podczas kontroli wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy w wysokości [...] zł. uznając, że akta sprawy potwierdzają powyższe naruszenie.

Akta sprawy, w ocenie organu drugiej instancji, potwierdziły także naruszenie z lp. 11. 4 pkt 7 lit.d, lit.e.i lit.f załącznika, gdyż wskazane wykresówki nie zawierały wszystkich wymaganych wpisów, tj. m.in. miejsca i daty końcowej rozpoczęcia użycia pojazdu, oraz stanu licznika w momencie rozpoczęcia czy zakończenia użytkowania pojazdu. Z tego tytułu zasadnie organ nałożył karę w wysokości [...] zł.

W ocenie organu odwoławczego potwierdzono także naruszenie lp. 11.2 ust. 1 wobec nieuzasadnionego użycia w dwóch przypadkach wykresówki w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu przez jednego z kierowców i z uwagi na stwierdzone naruszenie prawidłowo nałożono karę w wysokości [...] zł.

Za nieuzasadnione uznał organ odwoławczy nałożenie przez organ pierwszej instancji kary z tytułu naruszenia lp. 11.3.ust. 2 załącznika – okazanie wykresówki brudnej lub uszkodzonej, gdyż oględziny wymienionej wykresówki wykazały, iż nie jest ona uszkodzona i zawiera prawidłowy zapis drogi.

Uznał natomiast organ za prawidłowe nałożenie kary z tytułu lp. 11.2 ust. 4 załącznika, tj. nieprawidłowe operowanie przełącznikiem grup czasowych (selektorem). Wobec potwierdzenia, iż wskazane wykresówki kierowców potwierdziły nieprawidłowe operowanie selektorem i błędnym jego ustawieniem w pozycji "innej pracy", lub "w gotowości" organ odwoławczy podzielił zasadność nałożenia na przedsiębiorcę kary w wysokości [...] zł.

W końcu za uzasadnione i wynikające ze zgormadzonych akt sprawy organ odwoławczy uznał ukaranie przedsiębiorcy karą przewidzianą w lp. 1.8 ust. 1 załącznika – tj. wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowców w zakresie – kierowania kierowców na badania lekarskie lub psychologiczne. Pomimo obowiązków w tym zakresie wynikających z jednoznacznie brzmiących zacytowanych przez organ przepisów ustawy o transporcie drogowym – stwierdzono braki w tym zakresie, a mianowicie organ pierwszej instancji zasadnie przyjął, że jeden z kierowców nie przedstawił badań lekarskich oraz psychologicznych potwierdzających zdolność kierowcy do wykonywania pracy w charakterze kierowcy. Z uwagi na powyższe ustalenie – zasadne było nałożenie na przedsiębiorcę kary w wysokości [...] zł.

Reasumując organ odwoławczy podkreślił, iż zgodnie z art. 10 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 przedsiębiorca ma obowiązek organizowania kierowcom pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń w zakresie czasu pracy. To przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców w taki sposób aby mogli oni przestrzegać przepisów wspólnotowych poprzez wydawanie odpowiednich poleceń kierowcom oraz poprzez regularne kontrole przestrzegania obowiązujących przepisów. Oznacza to m.in., że przedsiębiorca powinien regularnie pobierać i kontrolować wykresówki kierowców celem przestrzegania norm czasu pracy, czego nie wymagał i nie czynił przedsiębiorca (wynika to z relacji przesłuchanych w charakterze świadków kierowców przedsiębiorcy).

Organ nadto wskazał, iż odwołanie się do art. 92a ust. 4 możliwe jest jedynie w przypadku kontroli drogowej, wobec czego nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie – kontroli w przedsiębiorstwie.

Z kolei odnosząc się do art. 93 ust. 7 ustawy poniósł, iż odwołując się do tego zapisu przedsiębiorca powinien udowodnić zaistnienie okoliczności wskazanych w tym przepisie, tzn. powinien udowodnić, że nie miał wpływu lub nie mógł przewidzieć naruszenia przez kierowcę przepisów. W kontrolowanej sprawie jednak przedsiębiorca nie przedłożył żadnych dowodów na okoliczność, iż nie miał wpływu na powstanie stwierdzonych naruszeń prawa przez zatrudnionych kierowców lub, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń bądź okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć, stąd też organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zastosowania w tej sprawie wymienionego powyżej przepisu.

Obowiązkiem przedsiębiorcy jest nadzór nad odpowiednimi zachowaniami - m.in. przestrzegania czasu pracy przez kierowców. Przedsiębiorca ma obowiązek organizowania kierowcom pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń w zakresie czasu pracy, w tym także poprzez dobór zatrudnionych osób czy też wymuszenia od nich określonych zachowań dotyczących wykonywanych obowiązków. Organ przywołał także stanowisko Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 marca 2008 r. sygn. akt TK 74/06, gdzie stwierdzono, iż "(...) regulacje zamierzają do wymuszenia takiej organizacji pracy przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy, ażeby działalność ta odbywała się w sposób bezpieczny, bez zagrożenia życia, zdrowia i mienia innych osób."

W zakończeniu organ odwoławczy wskazując, iż kary w transporcie drogowym zostały określone w sposób sztywny w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma charakter związany a nie uznaniowy. Nadto pouczył przedsiębiorę o możliwości wystąpienia do organu pierwszej instancji z wnioskiem o umorzenie lub rozłożenie kary pieniężnej na raty.

Niezadowolony z powyższego rozstrzygnięcia skarżący, działając przez pełnomocnika, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania oraz o zasadzenie kosztów postępowania, zarzucając jej naruszenie przepisów procedury, tj. art. 7 i art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie uwzględnienie w przedmiotowym postępowaniu słusznego interesu skarżącego i działanie organów administracji publicznej w sposób naruszający zaufanie obywateli do władzy publicznej; naruszenie art. 92a ust. 4 i art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie i nieumorzenie postępowania w sprawie z uwagi na brak wpływu skarżącego na stwierdzone naruszenia oraz z uwagi na fakt, iż stwierdzone naruszenia nastąpiły wskutek okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć.

Dokonując analizy nałożonych karty pieniężnych stwierdził, iż odnośnie nieokazanych wykresówek to sam kierowca przyznał, iż to on zaniedbał wykonania swoich obowiązków, podobnie jak miało to miejsce i w przypadku drugiego kierowcy. Powyższe zaniedbanie było więc skutkiem działania, na które skarżący nie miał wpływu. Nie miał także wpływu skarżący na pozostałe naruszenia – tj. wskazania w wykresówce danych o okresach aktywności kierowcy, błędne przełączanie grup czasowych przez kierowców, czy też brak wszystkich danych w wymienionych wykresówkach. Wyjaśnił nadto, że kierowca J. W. nie posiadał wymaganych badań lekarskich, gdyż pracę kierowcy wykonywał jedynie okazjonalnie z uwagi na chwilowe braki kadrowe. Faktycznie jednak zajmował stanowisko przedstawiciela handlowego, na którym to stanowisku badania takie nie były wymagalne. Wskazał przy tym, że w przywołanych przepisach wspólnotowych – wymienionych rozporządzeniach za czuwanie nad prawidłowym funkcjonowaniem i odpowiednim użytkowaniem urządzeń rejestrowych odpowiedzialni są wspólnie kierowca i pracodawca. Ci ostatni odpowiadają za uszkodzenie czy też niezgodne z rzeczywistością zapisywanie wykresówek. Podkreślił, że w zakresie organizowania transportu stosuje się do wszystkich obowiązujących przepisów, wydając odpowiednie polecenia i nakazy. Wskazał, że absurdem byłoby wymaganie aby każde czynności podejmowane przez kierowcę podlegały dokładnej kontroli, choć z drugiej strony przyznaje, że za działania swoich pracowników odpowiada przedsiębiorca. Uznaje jednak wskazane naruszenia i nałożoną za nie karę za nieproporcjonalną, mając na względzie, iż naruszenia powstały z wyłącznej winy kierowców. Dlatego też wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, podkreślając, iż zrobił wszystko i dołożył należytej staranności organizując przewozy.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje twierdzenia i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, popierając je odwołaniem się do orzecznictwa sądów administracyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle przywołanego przepisu ustawy Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego w dacie wydania tego aktu, nie rozstrzygając przy tym pod kątem słuszności, czy też celowości i nie kierując się zasadami współżycia społecznego. Rozpatrując sprawę według powyżej wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzając nie naruszają prawa w sposób umożliwiający ich uchylenie.

W myśl art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.jedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.) kto wykonuje przewóz lub inne czynności związane z tym przewozem naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub wskazane w tym artykule podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 15.000 zł. Sankcje zawarte w tym artykule odnoszą się do podmiotów wykonujących transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, którymi nie są kierowcy, lecz sami przedsiębiorcy. W art. 92 posłużono się terminem "wykonujący transport drogowy" w celu objęcia sankcjami z tego przepisu wszystkie podmioty, które wykonując gospodarczą działalność transportową naruszają prawo. Potwierdza to redakcja art. 93 ustawy, zgodnie z którym uprawnieni do kontroli mają prawo nałożyć karę pieniężną na wykonującego przewozy drogowe, a nie na kierowcę, który w ramach tego przewozu lub transportu kieruje pojazdem.

W przedmiotowej sprawie przeprowadzono w Przedsiębiorstwie Handlowym "A" M. W. kontrolę wykonywanej działalności gospodarczej w zakresie wykonywania przewozów drogowych określonych w przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz przestrzegania przepisów o czasie pracy przez zatrudnionych u przedsiębiorcy kierowców. Ustalenia kontroli zostały zawarte w sporządzonym protokole i potwierdziły następujące naruszenia, z tytułu których nałożono na przedsiębiorcę następujące kary pieniężne:

- nieokazanie wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie- lp.11.4 ust. 1 załącznika – [...] zł;

- okazanie podczas kontroli wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o aktywności kierowcy – lp. 11.4 ust. 2 – [...] zł;

- nieprawidłowe urządzenia rejestrującego – nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu – lp. 11.2.ust. 1 załącznika – [...] zł;

- nieprawidłowe urządzenia rejestrującego- nieprawidłowe operowanie przełącznikiem grup czasowych (selektorem) – lp. 11.2 ust. 4 załącznika – [...] zł.;

- okazana podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówka nie zawierała wymaganych wpisów: miejsca lub daty końcowej używania wykresówek, stanu licznika kilometrów w chwili rozpoczęcia użytkowania pojazdu oraz zakończenia użytkowania pojazdu – lp. 11.4 ust. 7 lit.d.e.f. załącznika – [...] zł;

- wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie i psychologiczne – lp. 1.8 ust. 1 załącznika – [...] zł.

Przedsiębiorca, z wyjątkiem ostatniego, nie kwestionował zasadności stwierdzonych uchybień i naruszeń, podnosząc, iż zatrudniając każdego z pracowników na stanowisku kierowcy pouczał ich m.in. o obowiązkach wynikających z przepisów ustawy o transporcie drogowym, w tym o konieczności codziennej wymiany wykresówek, ich wypełniania we właściwy sposób oraz ich przechowywania i rozliczania. W stosunku do ostatniego stwierdzonego uchybienia przedsiębiorca wyjaśnił, iż brak wymaganych przepisami badań lekarskich wiązał się z tym, iż pracownik ten faktycznie pełnił stanowisko przedstawiciela handlowego, a tylko sporadycznie i okazjonalnie, w razie potrzeby, wykonywał pracę kierowcy. W ocenie przedsiębiorcy nie były więc w takim przypadku potrzebne kwestionowane badania.

Ze stanowiskiem przedsiębiorcy nie można się zgodzić. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie administracyjne i po ustaleniu stanu faktycznego prawidłowo zastosowały obowiązujące przepisy ustawy o transporcie drogowym. Stwierdzone naruszenia nie są kwestionowane, a zatem organy poddając szczegółowej analizie przedstawione podczas kontroli w przedsiębiorstwie dokumenty zgodnie z wymogami ustawy dokonały ich oceny i z tytułu stwierdzonych uchybień nałożyły przewidziane kary pieniężne. Wskazać w tym miejscu trzeba, że decyzje administracyjne nakładające kary pieniężne za naruszenie przepisów prawnych regulujących sprawy transportu drogowego są decyzjami wydawanymi w ramach tzw. uznania związanego, nie stwarzającego organom administracji praktycznie żadnego luzu interpretacyjnego. Nadto trzeba podkreślić, że odpowiedzialność administracyjna określona w ustawie o transporcie drogowym jest co do zasady oderwana od kwestii winy. Organ orzekający ma obowiązek stwierdzenia czy nastąpiło naruszenie wskazane przepisami, bez wnikania jakie były przyczyny tego naruszenia i kto ponosi za to winę. W ocenie Sądu organ odwoławczy dokonał prawidłowej oceny zgormadzonego w sprawie materiału dowodowego i wysokość kary pieniężnej obliczył zgodnie z obowiązującymi przepisami. Organ zasadnie przy tym wskazał, że art. 92 a ust. 4 ma zastosowanie do naruszeń stwierdzonych podczas kontroli drogowej, której w niniejszej sprawie nie było.

Nie ma też zastosowania w niniejszej sprawie art. 93 ust. 7 ustawy, stanowiący, iż przepisów ustawy nie stosuje w przypadku stwierdzenie, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć. Tak w ocenie organów, jak i w ocenie składu orzekającego przedsiębiorca nie uwolnił się od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia. Z treści pism przedsiębiorcy wynika wprawdzie, że pouczył on zatrudnionych kierowców o ciążących na nich obowiązkach wynikających z przepisów regulujących transport drogowy, nie wynika jednak by dołożył należytej staranności w egzekwowaniu wykonywania tych obowiązków. Wręcz przeciwnie, jak wynika z zeznań przesłuchiwanych kierowców – przedsiębiorca nie wymagał na bieżąco zdawania wykresówek, ani nie dokonywał ich rozliczenia i kontroli. Warto to też podkreślić, iż stan taki trwał przez miesiące, a nie były to jednostkowe przypadki. Podzielić zatem trzeba stanowisko prezentowane przez organ, iż brak było ze strony przedsiębiorcy nadzoru nad pracownikami. Pracodawca – przedsiębiorca mógł wpłynąć na postępowanie swych pracowników – kierowców, mógł podjąć określone działania zapobiegawcze, czego jednak nie uczynił, a przynajmniej brak jest w zgormadzonym w sprawie materiale dowodowym śladów takiego działania. Brak chociażby zastosowania wobec kierowców dopuszczalnych kar dyscyplinujących w związku ze stwierdzonymi przez siebie przypadkami niezwróceniu pobranych wykresówek, ich niedokładnego wypełnienia czy nieprawidłowego operowania przełącznikiem grup czasowych. Nie zrobił więc przedsiębiorca- skarżący nic, by zapobiec takim przypadkom w przyszłości. Podkreślić trzeba, że za działanie przedsiębiorstwa zawsze ponosi odpowiedzialność osoba, która je prowadzi. To na niej spoczywa obowiązek takiego zorganizowania pracy przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy, ażeby działalność ta odbywała się w sposób bezpieczny, bez zagrożenia życia, zdrowia i minia innych osób, z poszanowaniem obowiązujących przepisów. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i obmyślenie takich rozwiązań organizacyjnych, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem. Na osobie przedsiębiorcy spoczywa bowiem ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działania osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje.

Nie ulega wątpliwości, że przepis art. 93 ust. 7 ustawy jest przepisem wyjątkowym, odnoszącym się do szczególnych i wyjątkowych sytuacji, tzn. takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć.

Nie można uznać, by występujące na przestrzeni kilku miesięcy braki wykresówek u kierowców dotyczące łącznie 11 dni, a więc sytuacje powtarzające się stanowiły nie dające się przewidzieć przez przedsiębiorcę wyjątkowe okoliczności lub zdarzenia. Jak trafnie zauważa się w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd taki stworzyłby możliwość uznania, że każdy brak prawidłowej wykresówki przedsiębiorca mógłby usprawiedliwiać nierzetelnością lub niestarannością kierowcy, co w świetle przepisów ustawy, przy uwzględnieniu jej celu, jest niedopuszczalne. (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 46/09;)

Wskazać także trzeba, że administracyjna kara pieniężna nie jest celem samym w sobie. Niewątpliwie prócz elementu represji zawiera też czynnik prewencyjny. Na celu ma wymuszenie na przedsiębiorcy takiej organizacji pracy i postawy zatrudnionych kierowców, by praca tychże kierowców odbywała się w sposób bezpieczny, bez zagrożenia dla życia i mienia innych użytkowników dróg, a także życia i zdrowia samego kierowcy. Służyć temu mają przede wszystkim przepisy o czasie pracy kierowców, a do przedsiębiorcy należeć będzie także właściwe ich egzekwowanie w swoim przedsiębiorstwie od swoich pracowników.

Na okoliczności te zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w wyroku w sprawie o sygn. akt SK 75/06 stwierdzającym zgodność art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym (a więc przepisu sankcjonującego wykonywanie przewozów drogowych z naruszeniem przepisów o czasie pracy kierowców ) z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz brak niezgodności art. 42 ust. 1 tej Konstytucji.

Odnosząc się do natomiast do kwestionowanego nałożenia kary z tytułu wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczącym dokumentacji pracy kierowcy w zakresie kierowania go na badania lekarskie i psychologiczne. – lp. 1.8 załącznika do ustawy – stwierdzić trzeba, że w art. 39a do 39 l ustawy o transporcie drogowym wskazano wymagania, którym odpowiadać powinien zatrudniany przez przedsiębiorca kierowca. Podkreślić trzeba, że przepisy w art. 39j i art. 39k jednoznacznie mówią o kierowaniu kierowców na badania lekarskie i psychologiczne. Z kolei z art. 39 m jednoznacznie stwierdza, że wymagania określone we wcześniejszych przepisach stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy lub innej osoby osobiście wykonującej przewóz drogowy. Wobec przyznania przez samego skarżącego, faktu wykonywania przez, zatrudnionego na stanowisku przedstawiciela handlowego, okazjonalnych przewozów, nie ma wątpliwości, że uwzględniając powyższą regulację art. 39 m ustawy, także tego pracownika obowiązywał wymóg przedstawienia odpowiednich badań lekarskich i psychologicznych. Nie ma więc podstaw do kwestionowanie zasadności nałożonej z tego tytułu kary pieniężnej.

Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, w zgodzie z prawem wymierzając M. W. Przedsiębiorstwo Handlowe "A" w P. przedmiotową karę. Jej wysokość odpowiada obowiązującym normom, zgodna jest bowiem z taryfikatorem kar wymienionym w załączniku do ustawy.

W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.