Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 344/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2018-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6041 Profilaktyka  i   rozwiązywanie  problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży,  zasad  usytuowania miejsc
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Prawo miejscowe
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały
Powołane przepisy: article: art.1
journal: Dz.U. 2017 poz 2188
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: art.3 par. 2 pkt 5 , art. 147 par. 1 , art. 3 par. 2 pkt. 5 i 6
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1875
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jedn.
article: art. 12 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2015 poz 1286
law: Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi Prokuratora [...] na uchwałę Rady Gminy w Dolicach z dnia 29 grudnia 2015 r. nr XIII/120/15 w przedmiocie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5% alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży oraz zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały oraz uchwały nr XXXI/286/17 Rady Gminy Dolice z dnia 24 października 2017 r. w sprawie o zmianie uchwały w sprawie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży oraz zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych w całości.


UZASADNIENIE

W dniu [...] r. Rada Gminy D., działając na podstawie art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, podjęła uchwałę nr XIII/120/15 w sprawie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 % zawartości alkoholu przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży oraz zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. W uchwale podjęto następujące ustalenia:

§ 1. Ustala się na terenie Gminy D.:

1) liczbę 40 punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5% alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży,

2) liczbę 15 punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5% alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży,

§ 2. Na obszarze Gminy D. punkty sprzedaży i podawania napojów alkoholowych nie mogą być usytuowane na terenie:

1) szkół oraz innych zakładów i placówek oświatowo-wychowawczych oraz opiekuńczych,

2) zakładów pracy oraz miejsc zbiorowego żywienia pracowników,

3) w środkach i obiektach komunikacji publicznej, z wyjątkiem wagonów restauracyjnych i bufetów w pociągach, w których dopuszcza się sprzedaż, podawanie i spożywanie napojów alkoholowych do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa;

4) w domach wypoczynkowych,

5) kościołów,

6) cmentarzy,

7) placów zabaw.

§ 3. 1. Punkty sprzedaży napojów alkoholowych nie mogą być usytuowane w odległości mniejszej niż:

a) 40 m od terenów, na których znajdują się obiekty wymienione w § 2, a punktem sprzedaży,

b) 10 metrów licząc najkrótszą odległość pomiędzy granicą terenu na którym znajdują się obiekty wymienione w § 2, a budynkiem w którym znajduje się punkt sprzedaży alkoholu.

2. Odległość, o jakiej mowa w punkcie 1a) mierzy się ciągiem komunikacyjnym od drzwi wejściowych przeznaczonych dla klientów punktu sprzedaży napojów alkoholowych do wejścia na teren, na którym znajdują się budynki lub obiekty wymienione w § 2. Przez "ciąg komunikacyjny" należy rozumieć dystans, jaki należy pokonać od drzwi wejściowych przeznaczonych dla klientów punktu sprzedaży napojów alkoholowych do wejścia na teren, na którym znajduje się budynek lub obiekt wymieniony w § 2, bez napotykania naturalnych, bądź sztucznych przeszkód i zgodnie z przepisami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym.

Następnie w dniu 24 października 2017 r. Rada Gminy D. działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w zw. z art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, podjęła uchwałę nr XXXI/286/17 o zmianie uchwały w sprawie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5% alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży oraz zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, o następującej treści:

§ 1. W uchwale Nr XIII/120/15 Rady Gminy D. z dnia 29 grudnia 2015 r. w sprawie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5% alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży oraz zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, zmienia się § 3, który otrzymuje następujące brzmienie:

"1. Punkty sprzedaży napojów alkoholowych nie mogą być usytuowane w odległości mniejszej niż:

a) 40 m od terenów, na których znajdują się obiekty wymienione w § 2, a punktem sprzedaży,

b) 10 metrów licząc najkrótszą odległość pomiędzy granicą terenu na którym znajdują się obiekty wymienione w § 2, a budynkiem w którym znajduje się punkt sprzedaży alkoholu.

2. Odległość, o jakiej mowa w punkcie 1a) mierzy się ciągiem komunikacyjnym od drzwi wejściowych przeznaczonych dla klientów punktu sprzedaży napojów alkoholowych do wejścia na teren, na którym znajdują się budynki lub obiekty wymienione w § 2. Przez "ciąg komunikacyjny" należy rozumieć dystans, jaki należy pokonać od drzwi wejściowych przeznaczonych dla klientów punktu sprzedaży napojów alkoholowych do wejścia na teren, na którym znajduje się budynek lub obiekt wymieniony w § 2, bez napotykania naturalnych, bądź sztucznych przeszkód i zgodnie z przepisami ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym.".

§ 2. Wykonanie uchwały powierza się Wójtowi Gminy D..

§ 3. Zezwolenia wydane przed dniem wejścia w życie niniejszej uchwały na sprzedaż napojów alkoholowych w punktach, których usytuowanie nie spełnia warunków określonych w niniejszej uchwale pozostają w mocy do czasu utraty ich ważności.

§ 4. Do wniosków o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych złożonych a nierozpoznanych do czasu wejścia w życie niniejszej uchwały stosuje się uchwałę w brzmieniu nadanym niniejszą uchwałą.

§ 5. Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dz. Urz. Województwa Z..

Uchwałę Rady Gminy D. z dnia 29 grudnia 2015 r. nr XIII/120/15 zmienioną uchwałą z dnia 24 października 2017 r. nr XXXI/286/17 P. S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o stwierdzenie jej nieważności w całości. Zaskarżonej uchwale zarzucił naruszenie:

- art. 7 i art. 94 Konstytucji RP, art. 12 ust. 2 w zw. z art. 1 i art. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, polegające na ustaleniu zasad usytuowania punktów sprzedaży napojów alkoholowych w sposób nierealizujący celów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi,

- art. 7 i art. 94 Konstytucji RP art. 12 ust. 2, art. 14 ust. 5 i 6 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, polegające na przekroczeniu delegacji ustawowej przez wprowadzenie w przedmiotowej uchwale zapisów dotyczących zakazów sprzedaży napojów alkoholowych, przepisów modyfikujących ustawowe zakazy sprzedaży napojów alkoholowych oraz je powtarzających.

W uzasadnieniu skargi Prokurator wskazał, że treść § 2 zaskarżonej uchwały wykracza poza zakres kompetencji organu wynikającej z art. 12 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Nie reguluje bowiem zasad usytuowania punktów sprzedaży napojów alkoholowych, a jest przejawem działania rady w kierunku wprowadzenia dodatkowych zakazów sprzedaży, podawania i spożywania alkoholu - stosownie do art. 14 ust. 6 tej ustawy. Dodatkowo § 2 pkt 1, 2 i 3 uchwały stanowi niedopuszczalne powtórzenie zapisów ustawy, tj. art. 14 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ww. ustawy, natomiast § 2 pkt 4 uchwały stanowi modyfikację zapisu ustawowego, tj. art. 14 ust. 4 ww. ustawy, który wprowadza zakaz sprzedaży i podawania napojów alkoholowych w domach wypoczynkowych, jednakże wyłącznie dotyczy on napojów powyżej 18% alkoholu.

Zastrzeżenia Prokuratora budzi też § 3 ust. 1 lit. b) uchwały w brzmieniu nadanym uchwałą z dnia 24 października 2017 r. Nie znajduje bowiem uzasadnienia odwoływanie się przy określeniu zasad usytuowania punktów sprzedaży napojów alkoholowych, do najkrótszej odległości punktu sprzedaży od granicy terenu, na którym znajduje się obiekt chroniony. Teren może być znaczny, zaś obiekt chroniony może być zlokalizowany w różnym jego miejscu. Może zatem prowadzić do tego, że w istocie obiekt chroniony będzie się znajdował na tyle daleko od punktu sprzedaży alkoholu, że brak jest uzasadnienia do tworzenia tego rodzaju bariery odległości.

Jako sprzeczne z celem ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, Prokurator uznał czynienie wyjątków od ustalonych zasad ograniczenia sprzedaży napojów alkoholowych w tzw. strefach ochronnych. Tymczasem w § 3 ust. 4 uchwały ustalono, że ograniczenie odległości nie dotyczy punktu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych podczas imprez odbywających się na otwartym powietrzu oraz imprez masowych organizowanych na podstawie ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych pod warunkiem, że punkt sprzedaży napojów alkoholowych będzie usytuowany w wyznaczonym na ten cel miejscu. Powyższy zabieg dopuszcza bowiem sprzedaż napojów alkoholowych w bezpośredniej bliskości obiektów chronionych.

W odpowiedzi na skargę, Rada Gminy w D. wniosła o jej oddalenie.

W uzasadnieniu swego stanowiska organ wskazał, że podjęcie nowej uchwały wynikało z potrzeby uaktualnienia i doprecyzowania obowiązujących zapisów, regulujących zasady usytuowania punktów sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Stroną inicjującą zwiększenie odległości od obiektów chronionych była Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w D. . Powodem podjęcia ww. działań GKRPA w D. były liczne skargi mieszkańców D. oraz pismo od Kierownika Posterunku Policji w D. , zawierające prośbę o dokładniejszą weryfikację wydawanych zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. Głównym celem wprowadzenia nowej uchwały było odizolowanie punktów sprzedaży napojów alkoholowych od Gminnego Centrum Integracji Społecznej i Profilaktyki, gdzie prowadzone są zajęcia z dziećmi oraz młodzieżą.

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, w żadnym miejscu nie wskazuje, że usytuowanie punktów sprzedaży alkoholu powinno dotyczyć odległości między budynkami, a nie również odległości od terenu okalającego, wyraźnie odgrodzonego obiekt chroniony. Jeżeli chodzi o regulację dotyczącą zakazu sprzedaży w domach wypoczynkowych organ wskazał, że Rada Gminy zapis art. 14 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałania alkoholizmowi, interpretowała w ten sposób, że w sytuacji gdyby domy wypoczynkowe nie były zaliczone do obiektów chronionych, to wówczas możliwe byłoby podawanie napojów z zawartością alkoholu do 18%. Zapis § 3 ust. 4 skarżonej uchwały jest powtórzeniem art. 14 ust. 5 ustawy i interpretowany jest zgodnie z tym zapisem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2).

Przepis art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej jako "p.p.s.a.") poddaje tak określonej kognicji sądów administracyjnych między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.

W myśl art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 tej ustawy, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego - Rady Gminy D. z dnia 29 grudnia 2015 r. nr XIII/120/15 zmieniona uchwałą tego organu z dnia 24 października 2017 r. nr XXXI/286/17 w sprawie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 % zawartości alkoholu przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży oraz zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej uchwały należy wskazać, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej zalicza akty prawa miejscowego do źródeł prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły (art. 87 ust. 2 Konstytucji). To zaś oznacza, że akty prawa miejscowego muszą odpowiadać wszystkim zasadom charakteryzującym tworzenie i obowiązywanie systemu źródeł prawa powszechnie obowiązującego, przede wszystkim zaś hierarchii źródeł prawa. Jej wyrazem w odniesieniu do prawa miejscowego jest art. 94 Konstytucji, który stanowi, że organy samorządu terytorialnego i organy administracji rządowej ustanawiają akty prawa miejscowego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie.

Gminny samorząd terytorialny jest zatem legitymowany do wydawania aktów prawa miejscowego tylko wówczas i tylko w takim zakresie, który wynika bezpośrednio i wprost z woli ustawodawcy wyrażonej w upoważnieniu ustawowym.

Zgodnie z dyspozycją art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1875) na podstawie upoważnień ustawowych, gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Przepis ten upoważnia radę gminy do wydawania aktów prawa miejscowego o charakterze wykonawczym, których zadaniem jest wykonanie upoważnienia zawartego w ustawie szczególnej, w granicach i zakresie przedmiotowym w nim określonym, z uwzględnieniem specyfiki i potrzeb danej gminy. Wobec tego podkreślić należy, że rada gminy nie ma prawa do samoistnego, czyli niemającego podstawy w normie ustawowej, kształtowania podstaw prawnych swojego działania. W myśl art. 41 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym akty prawa miejscowego ustanawia rada gminy w formie uchwały. Zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego o charakterze wykonawczym, dlatego też postanowienia takiej uchwały nie mogą wykraczać poza zakres ustawowego upoważnienia do jej wydania, być niezgodne z innymi powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, ani powtarzać regulacji w tych przepisach zawartych. Naruszenie któregokolwiek z wymienionych wymogów skutkuje nieważnością wadliwego postanowienia uchwały.

Uchwała Rady Gminy D. z dnia 29 grudnia 2015 r. nr XIII/120/15 podjęta została na podstawie art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2015 r. poz. 1286 ze. zm.), zwanej dalej "ustawą". W myśl art. 12 ust. 1 ustawy rada gminy ustala, w drodze uchwały, dla terenu gminy (miasta) liczbę punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5% alkoholu (z wyjątkiem piwa), przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży. Natomiast stosownie do art. 12 ust. 2 ustawy, rada gminy ustala, w drodze uchwały, zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych.

Treść powyższych przepisów wskazuje, że rada gminy upoważniona jest do ustalenia po pierwsze - liczby punktów sprzedaży określonych napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa), zaś po drugie - zasad usytuowania ich na terenie gminy. Liczba punktów sprzedaży oraz ich usytuowanie powinny być dostosowane do potrzeb ograniczania dostępności alkoholu, określonych w gminnym programie profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych (art. 12 ust. 4 ustawy). Jest to jedyne kryterium, które może mieć wpływ na ustalenie ilości przewidywanych zezwoleń na sprzedaż alkoholu. Odnosi się ono do liczby punktów sprzedaży w ujęciu całościowym, dotyczącym całego obszaru gminy/miasta.

W zaskarżonej uchwale organ stanowiący rady gminy nie powołał się na ustalenia gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych. Nie wiadomo więc, czy i jakie cele przyświecały Radzie Gminy D. przy określaniu liczby punktów sprzedaży i podawania napojów alkoholowych oraz ich usytuowania. W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały organ również nie odwołał się do konkretnej treści obowiązującego gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych.

Zgodzić należy się z zarzutem Prokuratora, że w zaskarżonej uchwale Rada Gminy D. wprowadziła zakaz sprzedaży i podawania alkoholu z przekroczeniem delegacji ustawowej. Po pierwsze w § 2 pkt 1- 3 uchwały wybiórczo powtórzono zapisy z art.14 ust. 1 ustawy, po drugie w pkt 4-7 § 2 uchwały wprowadzono nowe zakazy, jednakże bez powołania się na upoważnienie wynikające z art. 14 ust. 6 ustawy.

Powszechny w doktrynie i orzecznictwie jest pogląd, że w uchwałach organów jednostek samorządu terytorialnego nie mogą znaleźć się materie regulowane już w aktach prawnych hierarchicznie wyższych. Zgodnie z § 137 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej (Dz.U. z 2016 r., poz.283), w uchwale i zarządzeniu nie powtarza się przepisów ustaw oraz przepisów innych aktów normatywnych.

Mając na względzie powyższe rozważania Sąd uznał, że powtórzenie w § 2 w pkt 1-3 uchwały przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi stanowi istotne naruszenie prawa. Rada nie mogła bowiem objąć swoją uchwałą materii będącej przedmiotem regulacji w odrębnych przepisach prawa powszechnie obowiązującego Takie powtórzenie regulacji ustawowej bądź jej modyfikacje i uzupełnienie przez przepisy gminne jest, niezgodne z zasadami legislacji (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 2 września 2008 r. II SA/Bd 451/08, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Go 547/14 dostępne w Internecie).

Treść i zakres zawartego w art. 12 ust. 2 ustawy upoważnienia rady gminy do ustalania zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych wskazuje, że upoważnienie to dotyczy miejsc nie objętych zakazem sprzedaży, podawania i spożywania napojów alkoholowych. Uchwała rady gminy wydana na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy nie może wskazywać obiektów, na terenie których nie może być usytuowany punkt sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, gdyż wkraczałby w ten sposób w zagadnienie zakazów, o którym mowa w art. 14 ustawy.

W myśl art. 14 ust. 1 ustawy zabrania się sprzedaży, podawania i spożywania napojów alkoholowych: 1) na terenie szkół oraz innych zakładów i placówek oświatowo-wychowawczych, opiekuńczych i domów studenckich; 2)na terenie zakładów pracy oraz miejsc zbiorowego żywienia pracowników; 3) w miejscach i czasie masowych zgromadzeń; 4) w środkach i obiektach komunikacji publicznej, z wyjątkiem wagonów restauracyjnych i bufetów w pociągach, w których dopuszcza się sprzedaż, podawanie i spożywanie napojów alkoholowych do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa; 6) w obiektach zajmowanych przez organy wojskowe i spraw wewnętrznych, jak również w rejonie obiektów koszarowych i zakwaterowania przejściowego jednostek wojskowych. Natomiast w myśl art. 14 ust. 6 ustawy w innych niewymienionych miejscach, obiektach lub na określonych obszarach gminy, ze względu na ich charakter rada gminy może wprowadzić czasowy lub stały zakaz sprzedaży, podawania, spożywania oraz wnoszenia napojów alkoholowych.

Jeśli rada gminy zdecyduje się skorzystać z kompetencji o której mowa w art. 14 ust. 6 ustawy powinna wskazać, na czym polega szczególny charakter miejsca, w którym wprowadza się zakaz sprzedaży napojów alkoholowych. Wprowadzenie choćby czasowego zakazu ogranicza gwarantowaną konstytucyjnie swobodę prowadzenia działalności gospodarczej, nie może więc być on wprowadzony bez ważnego powodu (por. wyrok WSA w Ł. z dnia 19 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/łd 1286/15, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 15 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Go 367/16).

W zaskarżonej uchwale ani w jej uzasadnieniu rada gminy nie wyjaśniła i nie uzasadniła wprowadzenia zakazów sprzedaży napojów alkoholowych nieprzewidzianych w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, nadto w jej podstawie prawnej nie powołała się na kompetencję do ustanowienia takich zakazów tj. na art. 14 ust. 6 tej ustawy.

Jeśli chodzi natomiast o zastrzeżenia Prokuratora co do § 3 ust. 1 b zaskarżonej uchwały co do odwoływania się przez gminę przy określeniu zasad usytuowania punktów sprzedaży napojów alkoholowych do najkrótszej odległości punktu sprzedaży od granic terenu na którym znajduje się obiekt chroniony, w ocenie Sądu określenie takie jest prawidłowe.

W § 3 ust. 1b zaskarżonej uchwały przewidziano, że punkty sprzedaży napojów alkoholowych nie mogą być usytuowane w odległości mniejszej niż 10 metrów licząc najkrótszą odległość pomiędzy granicą terenu na którym znajdują się obiekty wymienione w § 2, a budynkiem w którym znajduje się punkt sprzedaży alkoholu.

Zdaniem Sądu taki sposób mierzenia odległości pomiędzy obiektami chronionymi, a punktami sprzedaży napojów alkoholowych jest jednoznaczny i precyzyjny. Przede wszystkim jednak, rada gminy znając szczegółowe usytuowanie w terenie obiektów chronionych na terenie własnej gminy, miała prawo doprecyzować w § 3 ust. 1 pkt b uchwały odległości usytuowania punktów sprzedaży alkoholu określonych w § 3 ust. 1 pkt a uchwały. Jak wskazał organ w odpowiedzi na skargę, celem wprowadzenia nowej uchwały było odizolowanie punktów sprzedaży napojów alkoholowych od Gminnego Centrum Integracji Społecznej i Profilaktyki zlokalizowanego w ścisłym centrum miejscowości D., w pobliżu szkoły i kościoła. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy iż zarzut prokuratora jest chybiony i nie przystający do konkretnych warunków usytuowania punktów chronionych w miejscowości D..

W tym zakresie rada gminy nie uchybiła swoim kompetencjom.

Jednakże zdaniem Sądu pozostawienie tego zapisu (§ 3 uchwały zmieniającej) w sytuacji wyeliminowania z obrotu prawnego wcześniejszego zapisu tj. § 2 czyniłoby zaskarżoną uchwałę oraz tę z 29 grudnia 2015 r. Nr XIII/120/15 nieczytelną.

Ponadto, Sąd nie może odnieść się do wskazanego przez Prokuratora zarzutu naruszenia § 3 ust. 4 uchwały, z uwagi na brak jego obowiązywania w dniu wniesienia skargi. Uchwałą z dnia 24 października 2017 r. nr XXXI/286/17 Rada Gminy D. zmieniła bowiem brzmienie § 3 uchwały tego organu z dnia 29 grudnia 2015 r. nr XIII/120/15 nadając mu inne brzmienie zawierające tylko ustęp 2 i 3.

Mając na uwadze wykazane powyżej istotne naruszenia przepisów oraz ich wpływ na całkowitą zgodność z prawem zaskarżonego aktu, pomimo nieuwzględnienia w całości argumentacji skarżącego Prokuratora, Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważności zaskarżonej uchwały w całości.