Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 951/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 70 par. 1,  par. 4,  par. 6 pkt 2
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 20 par. 1,  par. 2,  art. 1 par. 1,  par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 169 poz 1387
law: Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna - Kubicka Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2009r. sprawy ze skargi [...] S. A. w P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego. I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w P. na rzecz skarżącej spółki kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. stwierdza, że postanowienie wymienione w punkcie I nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ W. Zygmont /-/ K. Wolna - Kubicka /-/ S. Małek


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wszczął postępowanie egzekucyjne wobec spółki A w P. na podstawie tytułu wykonawczego obejmującego zaległość z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 rok.

Tytuł wykonawczy wystawiony został w oparciu o decyzję Dyrektora Izby Skarbowej.... Nr ...

Zawiadomieniem z ... organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego Spółki. Zobowiązanemu doręczono ... odpis zawiadomienia oraz odpis tytułu wykonawczego.

Spółka wniosła .... na podstawie przepisu art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Stwierdziła, iż zobowiązanie podatkowe zgodnie z art. 70 § 1 ordynacji podatkowej uległo przedawnieniu z końcem 2006 roku i z tego względu postępowanie egzekucyjne winno być umorzone.

Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z ... na podstawie przepisu art. 17 § 1 i art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r. Nr 229 poz. 1954 z zm.) uznał wniesione zarzuty za nieuzasadnione.

Naczelnik Urzędu wskazał, iż w rozpoznawanej sprawie o zobowiązanie podatkowe za 2000 rok określone zostało decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z ... Na ostateczną decyzję organu podatkowego podatnik wniósł ... skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z ... w sprawie ... skarga została oddalona a podatnik od tego orzeczenia wniósł skargę kasacyjną.

Według stanowiska Naczelnika Urzędu przedawnienie przedmiotowego zobowiązania podatkowego, zgodnie z przepisem art. 70 § 1 ordynacji podatkowej /Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 z zm./ , nastąpiłoby z końcem 2006r. Decyzja organu pierwszej instancji określająca wysokość tego zobowiązania wydana została przed terminem upływu przedawnienia. Należy jednak zwrócić uwagę, zdaniem Naczelnika, iż podatnik wniósł ... skargę, co spowodowało, ze zgodnie z art. 70 § 6 pkt 2 o.p. bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony. Termin ten biegnie dalej od dnia następującego po dniu doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego z e stwierdzeniem jego prawomocności /art. 70§ 7 pkt 2 o.p./.

W świetle powyższych okoliczności Naczelnik Urzędu uznał, iż przedmiotowe zobowiązanie nie uległo przedawnieniu.

Spółka A wniosła zażalenie, domagając się uwzględnienia zarzutu przedawnienia.

Spółka stwierdziła, iż treść przepisu art. 70 o.p. w brzmieniu ustalonym w tekście pierwotnym uległa zmianie na mocy ustawy z 12 września 2002r. /Dz.U. z 2002r. Nr 169 poz. 1387/. Dotychczasowa treść art. 70 została zastąpiona nowa treścią, którą organ podatkowy niesłusznie przyjął za podstawę rozstrzygnięcia. Stosowanie bowiem do art. 20 § 1 wymienionej ustawy do przedawnienia zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej. Jeżeli jednak dotychczasowe przepisy określają korzystniejsze dla podatnika, płatnika lub inkasenta zasady i terminy przedawnienia zobowiązań podatkowych, stosuje się przepisy obowiązujące przed dniem wejścia w życie ustawy.

Zdaniem zainteresowanej spółki organ egzekucyjny winien zastosować korzystniejsze dla niej zasady przedawnienia zobowiązań podatkowych wynikające z art. 70 w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawą z 12 września 2002r. Spółka zwróciła uwagę, iż w pierwotnym brzmieniu art. 70 brak było przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia wskutek wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

W związku z tym wniesie skargi nie może stanowić podstawy nieuwzględnienia zarzutu przedawnienia, o którym mowa w art. 33 pkt 1 ustawy egzekucyjnej.

Spółka nadto podniosła, iż w sprawie nie doszło do przerwania biegu przedawnienia, gdyż przed jego upływem /31 grudnia 2006r. /nie została zawiadomiona o czynnościach egzekucyjnych. Zajęcie wierzytelności w banku B na podstawie zawiadomienia z ... nie mogło być skuteczne skoro przed datą zajęcia wierzytelności bank ten nie prowadził rachunku spółki.

Dyrektor Izby Skarbowej w P. zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko Naczelnika Urzędu. Podkreślono, że do chwili obecnej sprawa dotycząca określenia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego spółki za rok 2000 nie została prawomocnie zakończona. Organ odwoławczy potwierdził, iż w świetle powołanych przepisów przedawnienie przedmiotowego zobowiązania nastąpiłoby z dniem 31 grudnia 2006r.Zobowiazanie określone decyzją 23 listopada 2006r. nie uległo przedawnieniu a jedynie jego bieg uległ zawieszeniu do czasu doręczenia prawomocnego orzeczenia sądowego.

Według oceny organu odwoławczego wszczęcie postępowania egzekucyjnego było zasadne.

Spółka A wniosła skargę, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Strona skarżąca zarzuciła, iż organ egzekucyjny bezpodstawnie nie uwzględnił zarzutu przedawnienia, naruszając przepis art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym. Zgodnie bowiem z przepisem art. 20 ustawy z 12 września 2002r. niniejsze zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu z końcem 2006r. Tytułu wykonawczy z ... doręczony ... nie mógł więc być podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

Skarżąca wskazał także, że organ odwoławczy nie uwzględnił zarzutu odnoszącego się do zajęcia rachunku bankowego ..., a w szczególności, iż zajęcie to nie mogło być skuteczne skoro umowa o prowadzenie tego rachunku została rozwiązana ...

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, a podtrzymując argumentację zaskarżonego postanowienia.

Skarga jest zasadna.

Przepis art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepis art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowią, iż sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje zarówno zasadność zastosowania przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Stosowanie bowiem do przepisu art.145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sąd uchyla decyzje lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W postępowaniu egzekucyjnym zgodnie z przepisem art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w tym postępowaniu organ administracyjny podejmuje wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli /art.7 kpa/ a uzasadnienie decyzji /postanowienia/ winno spełniać wymogi przepisu art. 107.

Podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być przedawnienie obowiązku / art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji/.

Organ odwoławczy, rozstrzygając zasadność zarzutu uznał, iż w świetle przepisu art. 70 § 1 , § 4 i § 6 pkt 2 ordynacji podatkowej /tekst jednolity Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60/ organ egzekucyjny słusznie wszczął postępowanie a wniesiony zarzut przedawnienia obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego uznał za bezzasadny. Bieg terminu przedawnienia, który kończył się 31 grudnia 2006r. został zawieszony /art. 70 § 6 pkt 2 o.p./ wskutek wniesienia ... skargi do sądu administracyjnego.

Przepis art. 70 został znowelizowany ustawą z 12 września 2002r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz zmianie niektórych inny ustaw /Dz.U. Nr 169 poz. 1387/, która weszła w życie 1 stycznia 2003r. Wskazana ustawa stanowi w przepisie art. 20 § 1, iż do przedawnienia zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z zastrzeżeniem § 2. Przepis § 2 stanowi z kolei, że jeżeli dotychczasowe przepisy określają korzystniejsze dla podatnika, płatnika lub inkasenta zasady i terminy przedawnienia zobowiązań podatkowych, stosuje się przepisy obowiązujące przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy.

Z powyższego wynika, iż przyjęto zasadę bezpośredniego stosowania nowego prawa. Wyjątkiem od tej zasady jest stosowanie w tym zakresie przepisów dotychczasowych, o ile są one dla podatnika /płatnika, inkasenta/ korzystniejsze.

W rozpatrywanej sprawie zobowiązanie podatkowe skarżącej spółki określone decyzją organu podatkowego z ... powstało w 2000, a więc przed wejściem w życie ustawy z 12 września 2002r.

Organ odwoławczy, oceniając zasadność zarzutu przedawnienia, pomimo stanowiska strony skarżącej przedstawionego w zażaleniu nie odniósł się do tego problemu. W szczególności nie ocenił, czy "dotychczasowe przepisy określają korzystniejsze dla podatnika zasady i terminy przedawnienia zobowiązań podatkowych".

Według strony skarżącej pierwotna regulacja art. 70 była dla niej korzystniejsza, gdyż wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie powodowało zawieszenie biegu terminu przedawnienia.

Przedawnienie jest instytucją prawa materialnego, które w niniejsze sprawie ma wpływ na jej wynik.

Organ odwoławczy winien zatem odnieść się do podniesionego zarzutu zażalenia w wyjaśnić w kontekście przepisu art. 20 § 2 ustawy z 12 września 2002r. zasadność zastosowania właściwych przepisów dotyczących przedawnienia.

Z tych powodów na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 a i c i art. 200 ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.

Orzeczenie w punkcie III-im oparte jest na przepisie art. 152 p.p.s.a.

/-/W. Zygmont /-/K. Wolna-Kubicka /-/St. Małek

M.R.-Ś.