Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 523/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-06-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Czystość i porządek
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aneta Dąbrowska Sędziowie: Sędzia WSA Anna Sękowska Sędzia WSA Joanna Borkowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w [...] na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy I. stwierdza nieważność: - § 10 ust. 2 pkt 1 zaskarżonej uchwały w zakresie sformułowania: "do 120 l"; ust. 3 w zakresie sformułowania "do 60 l"; - § 11 ust 2 zaskarżonej uchwały w pkt 1 w zakresie sformułowania: "- 1100 l"; w pkt 2 w zakresie sformułowania: "- 1100 l"; w pkt 3 w zakresie sformułowania: "- 1100 l"; w pkt 5 w zakresie sformułowania: "do 1100 l" II. w pozostałej części skargę oddala.


UZASADNIENIE

Rada Miejska w [...] (dalej organ) dnia [...] października 2020 r. podjęła uchwałę nr Nr [...]w sprawie uchwalenia "Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy [...]" (dalej: Regulamin).

Pismem z dnia 10 marca 2021r. Prokurator Okręgowy w [...] (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wskazaną wyżej uchwałę Rady Miejskiej w [...]zarzucając jej:

1. istotne naruszenie prawa, tj. art. 5 ust. 1 pkt 3b u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g., w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucja RP w zw. z § 134 w zw. z § 135 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej (Dz.U.2016.283 tekst jedn.:) - dalej: z.t.p, poprzez nieuprawnioną modyfikację w § 2 ust. 1 Regulaminu wskazującym, że właściciele nieruchomości mają obowiązek prowadzenia selektywnej zbiórki odpadów w sposób systematyczny, co stanowi przekroczenie delegacji ustawowej określonej w art. 5 ust. 1 pkt 3b ucpg;

2. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z § 6 w zw. z § 143 z.t.p. poprzez niejasne zredagowanie przepisu § 2 ust. 1 w zakresie użycia najpierw wyrazów ., odpowiednio z terenu nieruchomości oraz terenów przeznaczonych do użytku publicznego w alternatywie łącznej, a następnie użycie wyrazów lub terenie przeznaczonym do użytku publicznego" w alternatywie rozłącznej w odniesieniu do ustanowienia obowiązku selektywnej zbiórki odpadów.

3. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. a/ i b/ u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 135 w zw. z § 143 z.t.p.. poprzez przekroczenie upoważnienia ustawowego oraz nieprawidłowe wypełnienie delegacji ustawowej polegające na utworzeniu regulacji wewnętrznie sprzecznej i nałożenie na właścicieli nieruchomości w § 2 ust. 2 Regulaminu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych według podziału co do charakteru tych odpadów jako mogących być przekazanymi do odzysku lub mających być unieszkodliwionymi podczas, gdy w § 3 ust. 1 Regulaminu wskazano podział na określone frakcje odpadów , a w § 3 ust. 2 wskazano , że odpady pozostałe po wydzieleniu frakcji wymienionych w ust. 1 § 3 stanowią odpady zmieszane.

4. istotne naruszenie prawa. tj. art. 4 ust. 2 pkt. 3/u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 i § 135 w zw. z § 143 załącznika do Rozporządzenia, poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i wskazanie w § 5 ust. 6 i 7 Regulaminu miejsca odbioru odpadów komunalnych co prowadzi do nałożenia obowiązku zarówno na właścicieli nieruchomości jak i na podmioty odbierające odpady obowiązków dot. sposobu ich odbierania, podczas, gdy kwestia ta winna być uregulowana w umowie z przedsiębiorcą odbierającym odpady

5. istotne naruszenie prawa materialnego - art. 4 ust. 2 u.c.p.g.. w zw. z art. 40 u.s.g., w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP. w zw. § 134 w zw. z § 135 w zw. z § 143 z.t.p. poprzez uregulowanie w § 5 ust. 8 pkt 1/ uchwały kwestii wykraczających poza upoważnienie ustawowe tj. - ustalenia, że właściciele nieruchomości , na których prowadzona jest działalność handlowa, usługowa, gastronomiczna lub inna działalność gospodarcza zobowiązani są do wyposażenia nieruchomości w odpowiednią liczbę koszy, pojemników lub kontenerów na odpady i sukcesywnego ich opróżniania.

6. istotne naruszenie prawa, tj. art. 6r ust. 3a u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z § 6 załącznika do Rozporządzenia poprzez nieprawidłowe wypełnienie dyspozycji ustawowej i w rezultacie nie wskazanie w § 7 ust. 2 Regulaminu konkretnych ograniczeń w postaci limitu odpadów , o których mowa w § 7 ust. 1 pkt. 13 i 14 , a jedynie wskazanie kategorii odpadów do których może być zastosowane ograniczenie.

7. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 1 lit c/wzw.z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. § 118 w związku z § 143 z.t.p. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i ustanowienie w § 8 pkt. 1-3 Regulaminu sposobu uprzątnięcia błota, śniegu, lodu poprzez zamiatanie lub zbieranie, odgarnięcie śniegu i błota pośniegowego, usuwanie śliskości, podczas gdy przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. c/ u.c.p.g. nie upoważnia Rady Miasta do wskazania sposobu, w jaki ma być uprzątnięte bioto, śnieg, lód z części nieruchomości służących do użytku publicznego.

8. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d/ u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 w zw. z § 135 z.t.p. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i umożliwienie w § 9 ust. 1 Regulaminu mycia pojazdów samochodowych poza myjniami pod warunkiem dokonywania tych czynności w miejscach o utwardzonym podłożu w sytuacji gdy u.c.p.g. nie umożliwia ograniczenia w powyższym zakresie uprawnień właścicieli nieruchomości;

9. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d/ u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 w zw. z § 135 z.t.p. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i umożliwienie w § 9 ust. 1 Regulaminu mycia pojazdów samochodowych poza myjniami pod warunkiem odprowadzania powstających ścieków do kanalizacji sanitarnej lub zbiornika bezodpływowego , co wkracza w materię już uregulowaną przepisami ustawy z dnia 20 lipca 2017r Prawo wodne.

10. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 w zw. z § 135 z.t.p. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i ustalenie w § 10 ust. 2 pkt 1-3 Regulaminu w sposób zakresowy minimalnej i maksymalnej pojemności worków przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych, materiału z którego mają być wykonane worki , grubości tego materiału oraz tego, iż mają one być przezroczyste lub półprzezroczyste podczas, gdy art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy upoważnia jedynie do określenia rodzaju i minimalnej pojemności worków przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych oraz warunków rozmieszczania tych worków oraz utrzymania pojemników w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym,

11. istotne naruszenie prawa, a to art. 7 Konstytucji RP w zw. z § 6 z.t.p. - poprzez posłużenie się w § 10 ust. 3 Regulaminu pojęciem nieostrym tj. "w miarę potrzeb" przy wskazywaniu częstotliwości rozstawiania koszów ulicznych podczas, gdy § 6 z.t.p. ustanawia nakaz zrozumiałego redagowania norm prawnych;

12. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z §134 i § 135 załącznika do Rozporządzenia, poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i dopuszczenie w § 11 ust. 2 pkt. 1-3 oraz § 11 ust. 2 pkt. 4 ( wyłącznie co do koloru ) oraz §11 ust. 2 pkt. 5 ( wyłącznie co do zakresowej pojemności ) Regulaminu możliwości zbierania określonych w tych ustępach odpadów w pojemnikach i workach przy jednoczesnym ustaleniu wymogów co do koloru tych pojemników i worków, a także zakresowo określonej pojemności podczas, gdy art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy upoważnia jedynie do określenia rodzaju i minimalnej pojemności pojemników lub worków przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych oraz warunków rozmieszczania tych pojemników i worków oraz utrzymania pojemników w odpowiednim stanie sanitarnym, porządkowym i technicznym.

13. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 2a u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 w zw. z § 135 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej poprzez wskazanie w § 13 ust 2 i 3 Regulaminu sposobu mycia i dezynfekcji pojemników przez właścicieli nieruchomości oraz sposobu utrzymania w odpowiednim stanie sanitarnym i porządkowym miejsca gromadzenia odpadów podczas, gdy w art. 4 ust. 2 pkt 2a u.c.p.g. przewiduje się jedynie wymóg utrzymania w odpowiednim stanie sanitarnym i porządkowym miejsc gromadzenia odpadów bez ograniczania jednostki w sposobie realizacji tego obowiązku;

14. istotne naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 4 ust. 2 pkt 3 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 i § 135 w zw. z § 143 z.t.p, polegające na przekroczeniu delegacji ustawowej poprzez nałożenie w § 15 pkt 1 na właścicieli nieruchomości obowiązku polegającego na tym, że opróżnianie zbiorników bezodpływowych odbywa się na podstawie zlecenia właściciela nieruchomości złożonego uprawnionemu przedsiębiorcy,

15. istotne naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 4 ust. 2 pkt 3 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 oraz art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 i § 135 w zw. z § 143 z.t.p. polegające na przekroczeniu delegacji ustawowej poprzez nałożenie w § 15 ust. 3 na właścicieli nieruchomości obowiązku pozbywania się osadów lub innych odpadów z oczyszczalni przydomowych z częstotliwością wynikającą z instrukcji ich eksploatacji;

16. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. § 143 z.t.p. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i ustanowienie w § 18 ust. 1 Regulaminu obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe, które mają polegać na zachowaniu bezpieczeństwa i środków ostrożności, zapewniających ochronę przed zagrożeniem lub uciążliwością dla ludzi oraz przed zanieczyszczeniami terenów przeznaczonych do użytku publicznego bez doprecyzowania tego pojęcia, a nadto w zakresie, w jakim nakłada na właścicieli zwierząt domowych obowiązek dołożenia starań, by zwierzę nie było uciążliwe dla otoczenia, wkracza w materię ustawową regulowaną tzw. prawem sąsiedzkim tj. art. 144 k.c.

17. istotne naruszenie prawa, tj. art 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji oraz w zw. z § 134 i § 135 w zw. z § 143 załącznika do Rozporządzenia poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i wprowadzenie w § 18 ust. 4 Regulaminu zapisu stanowiącego, że zwierzęta egzotyczne mogą być wyprowadzane poza lokal jedynie na uwięzi lub w klatce, podczas gdy zwierzęta te nie należą do katalogu "zwierząt domowych";

18. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 i § 135 w zw. z § 143 z.t.p. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i ustanowienie w § 18 ust. 5 Regulaminu nakazu lokalizowania kojców dla psów w odległości minimum 2 m od granicy działki podczas, gdy art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. nie upoważnia Rady Miejskiej do nakładania takich obowiązków;

19. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP w zw. z § 6 w zw. z § 143 z.t.p. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i nałożenie w § 19 ust. 1 pkt 3 Regulaminu obowiązku natychmiastowego usuwania przez właścicieli zanieczyszczeń pozostawionych przez zwierzęta domowe w miejscach publicznych podczas, gdy powyższa kwestia uregulowana jest przepisami rangi ustawowej, tj. art. 145 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń (na dzień wydania uchwały Dz.U.2015.1707 z dnia 2015.10.26) - dalej: k.w.,

20. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 7 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. z § 134 w zw. z § 135 z.t.p. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i ustanowienie w § 20 ust. 2 Regulaminu szczegółowych warunków utrzymywania zwierząt gospodarskich na pozostałych terenach wyłączonych z produkcji rolniczej, m. in. posiadania budynków gospodarskich przeznaczonych do hodowli zwierząt spełniających wymogi wynikające z przepisów odrębnych, ograniczenia wszelkiej uciążliwości hodowli dla środowiska, w tym emisji będących jej skutkiem, do obszaru nieruchomości, na której jest prowadzona, przestrzegania przepisów sanitarno-epidemiologicznych, obowiązku składowania obornika w odległości co najmniej 10 m od linii rozgraniczającej drogi publiczne, na terenie płaskim, tak aby odcieki nie mogły przedostawać się na tereny sąsiednich nieruchomości, co wkracza w regulację prawa sąsiedzkiego zawartą w art. 144 k.c. oraz w regulację ustawową zawartą w przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, a także ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska;

21. istotne naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 2 pkt 8 u.c.p.g. w zw. z art. 40 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 7 i art. 94 Konstytucji RP w zw. § 143 z.t.p. poprzez nieprawidłowe wypełnienie delegacji ustawowej i ustanowienie w § 21 Regulaminu obowiązku deratyzacji na nieruchomościach zabudowanych budynkami wielorodzinnymi lub magazynami, co stanowi określenie zbyt ogólne, podczas gdy obowiązek przeprowadzenia deratyzacji wymaga wskazania konkretnych obszarów w obrębie właściwości gminy, które ze względu na realizowane tam funkcje, usytuowanie, otoczenie bądź inne okoliczności (np. sposób użytkowania) tego wymagają.

W związku z powyższym skarżący na podstawie art. 147 § 1 ppsa wniósł o stwierdzenie nieważności wymienionej uchwały Rady Miejskiej w [...] w całości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu w zakresie, w jakim Rada Miejska w [...] wyszła poza zakres upoważnienia ustawowego.

W świetle art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego wydają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie. Jednocześnie zasada praworządności, wyrażona w art. 7 Konstytucji RP wymaga, żeby materia, regulowana wydanym aktem normatywnym, wynikała z upoważnienia ustawowego i nie przekraczała zakresu tego upoważnienia. Wynika to także wprost z art. 40 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy na podstawie upoważnień ustawowych. Tym samym wydając akt prawa miejscowego organ gminy zobowiązany jest ściśle przestrzegać delegacji ustawowej. Akty prawa miejscowego, jako akty podstawowe muszą być niesprzeczne zarówno z ustawą, na podstawie której zostały wydane, jak również z Konstytucją i innymi aktami ustawowymi, które bezpośrednio lub pośrednio odnoszą się do tej samej materii.

Upoważnienie ustawowe do uchwalenia regulaminu czystości i porządku w gminie stanowi art. 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, z zgodnie z którym rada gminy, po zasięgnięciu opinii państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, uchwala regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy, który jest aktem prawa miejscowego. Zakres regulacji uchwalanego regulaminu wynika z art. 4 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wyliczenie zaś w tym przepisie elementów uchwały o regulaminie ma charakter wyczerpujący, co oznacza, że nie wolno w nim zamieszczać postanowień, które wykraczałyby poza treść art. 4 ustawy.

Analizując treść zaskarżonej uchwały Sąd podzielił stanowisko skarżącego, że Rada Miejska w [...] wyszła poza upoważnienie ustawowe zawarte w:

- art. 4 ust. 2 pkt 2) ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w odniesieniu do następujących przepisów zaskarżonej uchwały:

- § 10 ust.2 pkt 1 w zakresie sformułowania "do 120l" oraz ust. 3 w zakresie sformułowania "do 60l",

- § 11 ust.2 pkt 1 w zakresie sformułowania "- 1100l", pkt 3 w zakresie sformułowania "-1100l", pkt 5 w zakresie sformułowania "- 1100l".

Analizując treść zaskarżonej uchwały Sąd podzielił stanowisko skarżącego, że Rada Miejska w [...]wyszła poza upoważnienie ustawowe zawarte w art. 4 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w odniesieniu do w/w zapisów zaskarżonej uchwały. Ma rację skarżący, że zapisy te stanowią istotne naruszenie prawa. tj. art. 4 ust. 2 w/w ustawy przez wskazanie maksymalnej pojemności pojemników na odpady czy worków. W art. 4 ust.2 pkt 2 omawianej ustawy przewidziano jedynie możliwość ustalenia w regulaminie rodzaju i minimalnej pojemności pojemników lub worków, nie zaś przedziału możliwych pojemności zatem należało uznać, że w/w przepisy Regulaminu wykraczają poza zakres upoważnienia ustawowego.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził § 10 ust.2 pkt 1 w zakresie sformułowania "do 120l" oraz ust. 3 w zakresie sformułowania "do 60l", a także § 11 ust.2 pkt 1 w zakresie sformułowania "- 1100l", pkt 3 w zakresie sformułowania "-1100l", pkt 5 w zakresie sformułowania "- 1100l" Regulaminu.

Niezasadne są natomiast pozostałe zarzuty skargi.

Sąd nie podzielił zarzutu ujętego w pkt 2 skargi, a dotyczącego redakcji § 2 ust. 1 Regulaminu. Przede wszystkim skarżący błędnie przyjął, że spójnik "oraz" stanowi alternatywę łączną, a spójnik "lub" rozłączną. W rzeczywistości pierwszy z tych spójników jest koniunkcją, a drugi alternatywą łączną co sprawia, że kwestionowany zapis Regulaminu jest poprawny.

Odnosząc się do zarzutu postawionego w pkt 1 skargi dotyczącego wskazania w § 2 ust. 1 Regulaminu na konieczność systematycznego dokonywania selektywnej zbiórki odpadów, podczas gdy z treści art. 5 ust. 1 pkt 3b u.c.p.g. nie wynika uprawnienie Rady Miasta do określenia sposobu i częstotliwości przeprowadzania segregacji przez właścicieli nieruchomości, Sąd nie dostrzegł wskazywanego naruszenia, bowiem organ działał w ramach upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 4 ust.2 pkt 1 lit. a ucpg zgodnie z którym, określił wymagania w zakresie selektywnej zbiórki odpadów.

Z tych samych przyczyn Sąd nie podzielił zarzutów wskazanych w pkt 3 – 9 skargi, bowiem art. 4 ust. 2 pkt 1) ucpg stanowi, że Regulamin określa szczegółowe zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczące wymagań w zakresie:

a) selektywnego zbierania i odbierania odpadów komunalnych obejmującego co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady,

b) selektywnego zbierania odpadów komunalnych prowadzonego przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych w sposób umożliwiający łatwy dostęp dla wszystkich mieszkańców gminy, które zapewniają przyjmowanie co najmniej odpadów komunalnych: wymienionych w lit. a, odpadów niebezpiecznych, przeterminowanych leków i chemikaliów, odpadów niekwalifikujących się do odpadów medycznych powstałych w gospodarstwie domowym w wyniku przyjmowania produktów leczniczych w formie iniekcji i prowadzenia monitoringu poziomu substancji we krwi, w szczególności igieł i strzykawek, zużytych baterii i akumulatorów, zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, mebli i innych odpadów wielkogabarytowych, zużytych opon, odpadów budowlanych i rozbiórkowych oraz odpadów tekstyliów i odzieży,

c) uprzątania błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z części nieruchomości służących do użytku publicznego,

d) mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi.

Sąd stanął na stanowisku, że organ ustalając Regulamin, tj. kompletny zbiór reguł zachowania odnoszących się do kwestii związanych z utrzymaniem czystości i porządku w gminie, przedstawił adresatom uchwały jasną informację jakie kwestie są w nim uregulowane. W ocenie Sądu celem Regulaminu jest stworzenie kompendium wiedzy w danej dziedzinie. Nawet jeżeli uznać, że zaskarżona Uchwała narusza w tym punkcie zasady techniki prawodawczej – przez powielanie regulacji innych aktów prawnych - to jednak skala tych naruszeń z całą pewnością nie jest ani rażąca, ani na tyle istotna, aby skutkowała stwierdzeniem nieważności zaskarżonego przepisu.

Należy wskazać, że art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. a - d omawianej ustawy przewiduje, że regulamin powinien określać zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących mycia i naprawy pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi, Sąd wskazuje, że przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d ucpg upoważnia organ do określenia w regulaminie zasad, tj. warunków, jakie muszą być spełnione, żeby mycie i naprawa pojazdów samochodowych poza myjniami i warsztatami naprawczymi, były dopuszczalne i nie zagrażały środowisku. Zgodnie z tym i wymogami za uprawnione należało uznać zakwestionowane w pkt 8 – 9 zapisy Regulaminu bowiem w ocenie Sądu zasady postępowania z powstałymi w procesie mycia ściekami są wystarczające w świetle obowiązku jaki nakłada na organ art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d u.c.p.g.

Odnosząc się do zarzutów ujętych w pkt 10 – 12 skargi, Sąd również nie dopatrzył się wskazywanych w nich przekroczeń delegacji ustawowych – poza omawianymi wyżej kwestiami dotyczącymi nieuprawnionego wprowadzenia wymogów dotyczących litrażu.

Omawiana ustawa nakazuje w art. 4 ust. 2 pkt 2 u.c.p.g określenie w regulaminie wymagań w zakresie m.in. rodzaju pojemników lub worków. W tym zakresie mieszczą się zawarte w Regulaminie wymagania co do materiału, z którego mają być wykonane worki, grubości tego materiału oraz tego, iż mają one być przezroczyste lub półprzezroczyste. Podobnie Sąd nie dopatrzył się naruszenia przy wskazywaniu częstotliwości rozstawienia koszy ulicznych, przyjmując w tym zakresie argumentację organu przedstawiona w odpowiedzi na skargę.

Analogicznie należy uzasadnić ocenę zarzutów wskazanych przez skarżącego w pkt 13 – 15 skargi.

Organ przy tworzeniu Regulaminu zobowiązany jest treścią art. 4 ust. 2 do określenia szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczących wymagań w zakresie:

- 2a) utrzymania w odpowiednim stanie sanitarnym i porządkowym miejsc gromadzenia odpadów;

- 3) częstotliwości i sposobu pozbywania się odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych z terenu nieruchomości oraz z terenów przeznaczonych do użytku publicznego.

W ocenie Sądu, treść zakwestionowanych zapisów Regulaminu tj. :

- wskazanie w § 13 ust 2 i 3 Regulaminu sposobu mycia i dezynfekcji pojemników przez właścicieli nieruchomości oraz sposobu utrzymania w odpowiednim stanie sanitarnym i porządkowym miejsca gromadzenia odpadów,

- nałożenie w § 15 pkt 1 na właścicieli nieruchomości obowiązku polegającego na tym, że opróżnianie zbiorników bezodpływowych odbywa się na podstawie zlecenia właściciela nieruchomości złożonego uprawnionemu przedsiębiorcy,

- nałożenie w § 15 ust. 3 na właścicieli nieruchomości obowiązku pozbywania się osadów lub innych odpadów z oczyszczalni przydomowych z częstotliwością wynikającą z instrukcji ich eksploatacji wypełnia w/w zobowiązania, jednocześnie ich nie przekraczając – co niesłusznie zarzuca skarżący.

Sąd nie podzielił również zarzutów ujętych w pkt 16 - 19 Regulaminu, stanowiących, że przekroczeniem delegacji ustawowej są:

- ustanowienie w § 18 ust. 1 Regulaminu obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe, które mają polegać na zachowaniu bezpieczeństwa i środków ostrożności, zapewniających ochronę przed zagrożeniem lub uciążliwością dla ludzi oraz przed zanieczyszczeniami terenów przeznaczonych do użytku publicznego bez doprecyzowania tego pojęcia, a nadto w zakresie, w jakim nakłada na właścicieli zwierząt domowych obowiązek dołożenia starań, by zwierzę nie było uciążliwe dla otoczenia, wkracza w materię ustawową regulowaną tzw. prawem sąsiedzkim tj. art. 144 k.c,

- wprowadzenie w § 18 ust. 4 Regulaminu zapisu stanowiącego, że zwierzęta egzotyczne mogą być wyprowadzane poza lokal jedynie na uwięzi lub w klatce, podczas gdy zwierzęta te nie należą do katalogu "zwierząt domowych",

- ustanowienie w § 18 ust. 5 Regulaminu nakazu lokalizowania kojców dla psów w odległości minimum 2 m od granicy działki,

- nałożenie w § 19 ust. 1 pkt 3 Regulaminu obowiązku natychmiastowego usuwania przez właścicieli zanieczyszczeń pozostawionych przez zwierzęta domowe w miejscach publicznych.

Przepis art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g., wyznacza granice upoważnienia w przedmiocie określenia obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe, zatem organ gminy ma określić wymagania wobec osób utrzymujących zwierzęta domowe w taki sposób, żeby zapobiec zagrożeniu lub uciążliwości dla ludzi oraz przed zanieczyszczeniem terenów przeznaczonych do wspólnego użytku. Określenie zatem obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe tak, żeby nie wydostały się samodzielnie na zewnątrz, nie były uciążliwe dla otoczenia nie wykracza poza delegację ustawową. Co do określenia czy ustawodawca miał na uwadze także zwierzęta egzotyczne trzymane w warunkach domowych, należało przyjąć jego racjonalność i uznać, że regulacje zawarte w art. 4 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g. dotyczą także tych gatunków.

Pozostaje aktualną argumentacja przedstawiona przez Sąd we wcześniejszej części uzasadnienia, że organ ustalając Regulamin, tj. kompletny zbiór reguł zachowania odnoszących się do kwestii związanych z utrzymaniem czystości i porządku w gminie, przedstawił adresatom uchwały jasną informację jakie kwestie są w nim uregulowane. W ocenie Sądu celem Regulaminu jest stworzenie kompendium wiedzy w danej dziedzinie. Nawet jeżeli uznać, że zaskarżona Uchwała narusza w tym punkcie zasady techniki prawodawczej – przez powielanie regulacji innych aktów prawnych - to jednak skala tych naruszeń z całą pewnością nie jest ani rażąca, ani na tyle istotna, aby skutkowała stwierdzeniem nieważności zaskarżonego przepisu.

Z tych samych względów Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego w zakresie zarzutu postawionego w pkt 20 skargi, że przekroczeniem delegacji ustawowej jest ustanowienie w § 20 ust. 2 Regulaminu szczegółowych warunków utrzymywania zwierząt gospodarskich na pozostałych terenach wyłączonych z produkcji rolniczej, m. in. posiadania budynków gospodarskich przeznaczonych do hodowli zwierząt spełniających wymogi wynikające z przepisów odrębnych, ograniczenia wszelkiej uciążliwości hodowli dla środowiska, w tym emisji będących jej skutkiem, do obszaru nieruchomości, na której jest prowadzona, przestrzegania przepisów sanitarno-epidemiologicznych, obowiązku składowania obornika w odległości co najmniej 10 m od linii rozgraniczającej drogi publiczne, na terenie płaskim, tak aby odcieki nie mogły przedostawać się na tereny sąsiednich nieruchomości, co wkracza w regulację prawa sąsiedzkiego zawartą w art. 144 k.c. oraz w regulację ustawową zawartą w przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, a także ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.

Treść art. 4 ust. 2 pkt 7 u.c.p.g. zobowiązuje organ do określenia szczegółowych zasad dotyczących wymagań utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej, w tym także zakazu ich utrzymywania na określonych obszarach lub w poszczególnych nieruchomościach. W ocenie Sądu organ wypełnił to zobowiązanie prawidłowo.

Ustawodawca w art. 4 ust. 2 pkt. 8 omawianej ustawy zobowiązał organ do wyznaczenia obszarów podlegających obowiązkowej deratyzacji i terminów jej przeprowadzania. W ocenie Sądu, rozdział 8 Regulaminu należycie tę kwestię rozwiązuje, a wskazanie w § 21 "nieruchomości zabudowanych budynkami wielorodzinnymi lub magazynami" wypełnia wolę ustawodawcy. Nawet jeżeli uznać, że zaskarżona Uchwała niedokładnie realizuje ustawowy obowiązek w zakresie wyznaczenia obszarów podlegających obowiązkowej deratyzacji - to jednak skala tego naruszenia z całą pewnością nie jest ani rażąca, ani na tyle istotna, aby skutkowała stwierdzeniem nieważności zaskarżonego przepisu.

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w tej części na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 2 wyroku.