Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 235/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2009-09-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 27 par. 1 pkt 9, art. 26 par. 2, art. 7 par. 2, art. 36, art. 18
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 10
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta,, Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant Sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 września 2009r. sprawy ze skargi I. Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 18 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Ke 235/09

U Z A S A D N I E N I E

Postanowieniem z dnia 18 maja 2009r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z dnia 7 kwietnia 2009r. nr [...], którym organ uznał za zasadny zarzut I. Ł. zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, jakim było zajęcie rachunku bankowego i ograniczył dalsze prowadzenie egzekucji z wynagrodzenia za pracę.

W motywach rozstrzygnięcia Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec I. Ł. wszczęte zostało w oparciu o tytuł wykonawczy nr SM 6/905/08 z dnia 4 marca 2008r. wystawiony przez wierzyciela - Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K.. Podstawą wystawienia tytułu wykonawczego była decyzja Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z dnia 14 stycznia 2008r. nr [...] orzekająca o odpowiedzialności I. Ł. za zobowiązania Z. B. S. i L. T. T. Sp. z o.o. z siedzibą w K..

W dniach 27 i 28 stycznia 2009r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. dokonał na podstawie zawiadomień z dnia 22 stycznia 2009r. nr EGZ.X/42/2009, EGZ.X/41/2009 i EGZ.X/40/2009 zajęcia praw majątkowych stanowiących:

- wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem - BRE Bank Wydział Bankowości Elektronicznej MBANK w Ł.

- wynagrodzenia u dłużników zajętych wierzytelności będących pracodawcami tj. J. R.a, i N. G. Sp. z o.o., G..

We wnioskach z dnia 28 stycznia 2009r. i 5 lutego 2009r. I. Ł. złożyła zarzuty na prowadzone wobec niej postępowanie egzekucyjne, tj. zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.

Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2009r. nr [...] Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. uznał za zasadny zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, jakim było zajęcie rachunku bankowego i postanowił dalszą egzekucję prowadzić z wynagrodzenia za pracę.

Rozpatrując zażalenie, Dyrektor Izby Skarbowej w K. podniósł, iż stosownie do art. 33 pkt 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Podstawowym zadaniem organów egzekucyjnych jest ściągnięcie od zobowiązanego dochodzonych zaległości, zatem możliwe jest stosowanie równolegle kilku środków egzekucyjnych. Organ egzekucyjny stosuje środek egzekucyjny, który prowadzi bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku środków egzekucyjnych - środek lub środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Zastosowanie najmniej uciążliwego środka egzekucyjnego może mieć miejsce w przypadku istnienia w tym względzie możliwości wyboru. Jeśli natomiast organ egzekucyjny ma do dyspozycji tylko jeden środek egzekucyjny, to wówczas nie tylko jest on uprawniony, a wręcz zobowiązany do jego zastosowania. W rozpatrywanej sprawie jedynym źródłem wykonania obowiązku obok egzekucji z rachunku bankowego jest wynagrodzenie za pracę.

Organ podkreślił, że na skutek uznania za zbyt uciążliwy środka egzekucyjnego, jakim było zajęcie rachunku bankowego strony, organ pierwszej instancji w dniu 7 kwietnia 2009r. skierował do BRE Bank Wydział Bankowości Elektronicznej MBANK w Łodzi zawiadomienie o uchyleniu tego zajęcia. Również zawiadomieniem z dnia 17 lutego 2009r. nr [...] organ egzekucyjny zawiesił realizację zajęcia nr EGZ X/41/2009 dokonanego na poczet zaległości u pracodawcy J. R..

Organ drugiej instancji wyjaśnił nadto, iż, jakkolwiek mając na uwadze zasadę poszanowania minimum egzystencji, ustawodawca w przepisach art. 8-10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wymienia dobra, których zajęcia dokonywać nie wolno, to nie zostały wyłączone egzekucja z wynagrodzenia za pracę oraz z rachunku bankowego. Zgodnie z przepisem art. 9 tej ustawy wynagrodzenie ze stosunku pracy podlega egzekucji w zakresie określonym w przepisach Kodeksu pracy. Organ powołał się zatem na przepis art. 87 § 1 pkt 2 i § 3 pkt 2 oraz art. 871 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998r., Nr 21, poz. 94 ze zm) i wskazał, iż Kodeks pracy określa wolną od potrąceń kwotę wynagrodzenia za pracę. Nadto zauważył, iż na odwrocie druku zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie u dłużnika zajętej wierzytelności będącego pracodawcą jest pouczenie zawierające m.in. informację o kwocie wolnej od egzekucji.

Organ odwoławczy stwierdził, że sam wybór środków egzekucyjnych należy do organu egzekucyjnego prowadzącego postępowanie egzekucyjne. Zobowiązany może wskazać inny środek, który jego zdaniem będzie możliwy do zastosowania, z zachowaniem jednakże podstawowego warunku tj. takiej samej skuteczności "nowego" środka. W przedmiotowej sprawie I. Ł. takiego środka nie wskazała.

Za bezzasadny uznał Dyrektor Izby Skarbowej w K. zarzut zobowiązanej, iż organ egzekucyjny przekazuje informacje o kwocie egzekucji do wiadomości publicznej. Organ egzekucyjny na podstawie art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji posiada prawo do poszukiwania informacji o majątku zobowiązanego u wszelkich podmiotów. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. wysyła pisma do osób, z którymi strona pozostaje w stosunku pracy, czy jest związana w inny sposób np. bank. I. Ł. nie wymieniła w zażaleniu osób, instytucji, do których organy podatkowe błędnie skierowały korespondencję. Z dokumentów wynika, że zawiadomienia o zajęciu zostały skierowane do pracodawców tj. N. G. Sp. o.o., z/s w G. i J. R. oraz do BRE Bank - Wydział Bankowości Elektronicznej MBANK w Ł.. Zajęcia u pracodawcy zostały dokonane na podstawie zaewidencjonowanych w podsystemie Poltax informacji o dochodach oraz o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy PIT-11 złożonych w Drugim Urzędzie Skarbowym w K. przez płatników składek.

Jako niesłuszne uznał Dyrektor Izby Skarbowej w K. stanowisko I. Ł. dotyczące przewlekłości w działaniu organu pierwszej instancji. Organ drugiej instancji wskazał na daty wniosków złożonych przez I. Ł., datę ich przesłania organowi pierwszej instancji i wyznaczenia terminu załatwienia sprawy, a także daty wydania postanowień przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z zachowaniem odpowiednich terminów.

W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji wydał przedmiotowe postanowienie w oparciu w prawidłowo zgromadzony i oceniony materiał dowodowy oraz obowiązujące w tej materii przepisy, jak również nie przekroczył swoich uprawnień.

I. Ł. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K., zarzucając mu :

- naruszenie naczelnej zasady postępowania - zasady prawdy obiektywnej zawartej w art. 7 k.p.a. w postaci niezbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą;

- złamanie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu zawartej w art. 10 k.p.a. przez oparcie się przez organ wyłącznie na danych podsystemu Poltax, brak weryfikacji tych danych ze stanem faktycznym oraz dokumentami jawnymi, nie udostępnienie stronie treści oświadczenia J. R.;

- nie ustosunkowanie się do innych zarzutów, m.in. w kwestii daty oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

- naruszenie art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez działanie godzące w zaufanie organów prowadzących postępowanie podatkowe, opieranie się na nieprawdziwych i nieaktualnych danych dotyczących pracodawców.

W związku z powyższym wniosła o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. albo jego uchylenie lub zmianę, zaprzestania korespondencji zawierającej dane osobowe strony do J. R.; wglądu w akta sprawy, w szczególności w wydruki z podsystemu Poltax dotyczących obecnie pobieranych zaliczek na poczet podatku dochodowego skarżącej i zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi, strona podniosła, iż w dniu 21 maja 2009r. otrzymała postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K., w którym organ odwoławczy powołuje się na postanowienie organu pierwszej instancji o nr Egz. [...] z dnia 7 kwietnia 2009r. Tymczasem pismo z dnia 7 kwietnia 2009r. otrzymane przez skarżącą nosi sygnaturę [...] i to postanowienie zostało przez nią zaskarżone. Postanowienia wskazanego przez Dyrektora Izby Skarbowej w K. skarżąca nigdy nie otrzymała.

Według strony, organ złamał zasadę prawdy obiektywnej poprzez niezbadanie wszystkich okoliczności związanych za sprawą, a co powinien był zrobić w sposób wyczerpujący. W konsekwencji powstał nierzeczywisty obraz dotyczący pracodawcy skarżącej, którym od dokonanego w dniu 28 czerwca 2006r. podziału poprzez przeniesienie części majątku spółki dzielonej – Z. P. G.. "D. N." S.A. na istniejące spółki L. G. Sp. z o.o. i N. D. N. Sp. z o.o. (dane z ogólnie dostępnego Krajowego Rejestru Sądowego), był L. G. Sp. z o.o. L. G. także zawiadomił o podziale organy podatkowe. Ponadto skarżącą od dwóch lat rozlicza pracodawca L. G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy ul. I. 24. Tymczasem w zaskarżonym postanowieniu Dyrektor Izby Skarbowej w K. twierdzi, że pracodawcami skarżącej są N. G. Sp. z o.o. w G. (spółka, która nie istnieje) oraz J. R..

I. Ł. zarzuciła nadto, że sprawdzanie i oparcie się przez organ tylko na podsystemie Poltax bez jego weryfikacji ze stanem rzeczywistym jest nieprawidłowe i wynikało z naruszenia kolejnej zasady czynnego udziału strony skarżącej w każdym stadium postępowania. Wobec tego, według skarżącej, zasadny jest zarzut przekazywania przez organ informacji o kwocie egzekucji do wiadomości publicznej przy braku sprawdzenia, kto jest właściwym pracodawcą i jak on się nazywa oraz gdzie ma siedzibę.

Skarżąca podniosła, że rozliczając się z właściwym dla jej miejsca zamieszkania Drugim Urzędem Skarbowym w K., prawidłowo wypełniła i osobiście przekazała PIT-37 za rok 2008, całkowicie bazując na PIT-11 złożonym do Drugiego Urzędu Skarbowego w K. przez L. G. Sp. z o.o. Obecnie jej jedynym pracodawcą jest L. G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy ul. I. 24 i tym samym żaden inny podmiot, prócz obecnego pracodawcy, nie przekazuje zaliczek na podatek dochodowy od dochodów skarżącej. Stąd dane, na których bazuje organ pierwszej instancji oraz organ odwoławczy są nieprawidłowe i nieaktualne, a zaskarżone postanowienie opisuje nieprawdziwy stan faktyczny. Organ, mimo powołania się w postanowieniu na art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który umożliwia pozyskiwanie informacji o majątku skarżącej, nie zastosował tego artykułu, a jedynie oparł się na nieprawdziwych i nieaktualnych informacjach dotyczących pracodawcy skarżącej, które w takiej formie wedle organów podatkowych figurują w podsystemie Poltax, a do którego zobowiązana nie ma dostępu, nie przeprowadzając innych dowodów.

Zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy miał możliwość przeanalizowania materiału dowodowego, w tym przekazanego przez skarżącą i dokumentującego jej wydatki i trudności związane ze sposobem prowadzenia egzekucji administracyjnej. Na wydruku bankowym z trzech miesięcy przekazanym przez stronę na żądanie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. były m.in. informacje o przelewach wynagrodzenia pochodzące od pracodawcy- L. G. Sp. z o.o. Nie było natomiast żadnych informacji o przelewach wynagrodzenia, ani innych przelewach od J. R., co stanowi, w przekonaniu skarżącej, kolejny dowód na to, że J. R. nie jest jej pracodawcą, jak błędnie twierdzi organ i dowodzi temu, że zarzut skarżącej odnośnie niewystarczającej analizy materiału dowodowego jest słuszny.

Jak zarzuciła nadto strona, w postanowieniu nr Egz. [...] organ pierwszej instancji twierdzi, że pracodawcą skarżącej jest N. G. Sp. z o.o. w G., a zaraz potem L. G. Sp. z o.o. ul. P. 3 w W.. Podczas gdy w aktach sprawy zawarte jest oświadczenie pracodawcy strony z dnia 12 lutego 2009r., w którym znajduje się prawidłowy adres siedziby spółki. Adres ten jest także ogólnie dostępny w Krajowym Rejestrze Sądowym, Krajowym Rejestrze Urzędowym Podmiotów Gospodarki Narodowej, a także został przekazany organom podatkowym (NIP-5 złożonym w dniu 88 maja 2007r. do Pierwszego M. Urzędu Skarbowego), z których to wiarygodnych źródeł informacji organ nie chce skorzystać. Organ powołuje się na dane podsystemu Poltax, z którymi skarżąca nie miała możliwości się zapoznać, które są nieaktualizowane i zawierają nieprawdziwe informacje. Stanowi to dowód braku analizy zebranego materiału dowodowego i przedstawienie przez organ nieprawdziwego stanu faktycznego w zaskarżonym postanowieniu. "Żonglerka" nazwami pracodawców i adresami ich siedzib godzi nadto w zaufanie do organów podatkowych.

Jednocześnie Dyrektor Izby Skarbowej w K. nie ustosunkował się do pozostałych zarzutów, w efekcie czego wydane postanowienie nie uwzględnia odpowiedzi na argumenty skarżącej w sposób wyczerpujący.

W odpowiedzi na powyższą skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.

Dyrektor Izby Skarbowej w K. wyjaśnił, iż nie twierdził, że N. G. sp. z o.o. w G. jest obecnym pracodawcą I. Ł., a jedynie odniósł się do faktu, iż zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie u dłużnika zajętej wierzytelności będącego pracodawcą z dnia 22 stycznia 2009r. znak: EGZ.X/40/2009 zostało wystawione na podmiot N. G. sp. z o.o. w G.. Mimo podania przez organ pierwszej instancji błędnej nazwy pracodawcy pismem z dnia 12 lutego 2009r. znak: [...] zatytułowanym "Oświadczenie" L. G. sp. z o.o. z/s w W., ul. I. 24 jako dłużnik zajętej wierzytelności przesłał jednak zestawienie wynagrodzenia zobowiązanej za okres 3 miesięcy poprzedzających zajęcie wynagrodzenia, potwierdzając jednocześnie przyjęcie przedmiotowego zajęcia do realizacji.

Odnosząc się do zarzutów strony, organ drugiej instancji podkreślił też, że zawiadomienie z dnia 22 stycznia 2009r. znak: EGZ.X/41/2009 o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie u J. R. zostało wystawione na podstawie będącego w posiadaniu Drugiego Urzędu Skarbowego w K. druku PIT11- Informacja o dochodach oraz o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy, która wpłynęła do urzędu skarbowego w dniu 17 stycznia 2008r. Dopiero w dniu 30 kwietnia 2009r. J. R. poinformował organ egzekucyjny, iż zobowiązana nie jest u niego już zatrudniona. Jednocześnie organ zauważył, że organy nie posiadają bieżących informacji na temat zatrudnienia zobowiązanej, bowiem takie umowy nie są rejestrowane przez urząd skarbowy.

Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. odpowiedziano na wszystkie zarzuty strony dotyczące całości prowadzonego postępowania egzekucyjnego, kwalifikując je jako odrębne środki zaskarżenia tj. zarzuty, skarga na czynności oraz wniosek o wyłączenie spod egzekucji składnika majątkowego.

Pismem z dnia 24 sierpnia 2009r. zatytułowanym "Uzupełnienie skarg" I. Ł. podtrzymała zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7 k.p.a. w poprzez niezbadanie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Podniosła, że wielokrotnie przed datą 30 kwietnia 2009r. zwracała się do organu o zaprzestanie korespondencji z J. R., udowadniając, że nie jest u tego pracodawcy zatrudniona, czego jednak organ nie uwzględnił. Ponadto zarzuciła, że Dyrektor Izby Skarbowej w K. w piśmie z dnia 7 kwietnia 2009r. posłużył się błędnym adresem Spółki L. G., pomimo otrzymania od tej Spółki oświadczenia z dnia 12 lutego 2009r. zawierającego aktualne dane teleadresowe Spółki.

W zakresie czynnego udziału jako strony w postępowaniu podniosła, że nie miała dostępu do akt. Dopiero z zaskarżonych postanowień dowiedziała się o oświadczeniu J. R.. Z odpowiedzi na skargi powzięła również wiedzę o dokonaniu przez organ ustaleń w zakresie tego pracodawcy skarżącej z PIT-11 za rok 2008. Powyższe świadczy o tym, iż organ nie wykazał żadnej inicjatywy w celu umożliwienia stronie zapoznania się z materiałem dowodowym.

W odpowiedzi na powyższe pismo procesowe skarżącej Dyrektor Izby Skarbowej w K. podkreślił bezzasadność podniesionych w nim zarzutów, powtarzając argumentację dotąd prezentowaną w sprawie. Organ wyjaśnił nadto, iż podanie błędnego adresu pracodawcy nie ma merytorycznego znaczenia dla sprawy. Ustosunkowując się do zarzutu złamania zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, organ zwrócił uwagę na treść art. 10 k.p.a. i stwierdził, że przepis ten nie ma zastosowania w sprawach, w których wydawane są postanowienia rozstrzygające kwestie sporne co do zdarzeń zaszłych, mające za zadanie ocenę prawidłowości dokonanych czynności, gdzie dokumenty zgromadzone są w momencie dokonywania tych czynności. Organ podniósł także nietrafność argumentacji skarżącej w zakresie zapoznania ją z materiałami dowodowymi w zakresie pracodawcy J. R. bowiem dotyczy ona sprawy rozstrzygniętej jako skarga na czynności organu egzekucyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.

Kognicję sądu administracyjnego wyznaczają przepisy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych z przepisami prawa materialnego i procesowego. Kontrola ta ogranicza się, więc do badania, czy rozpoznając sprawę organy administracji publicznej nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Sąd, orzekając w granicach danej sprawy, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej jako ustawa p.p.s.a.).

Dlatego też kontrolę merytoryczną zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. poprzedzać winno zbadanie formalnych przesłanek dopuszczających dokonanie takiej oceny. Na wstępie należy dokonać zatem oceny, czy organy orzekające w sprawie były uprawnione do rozpoznania zarzutu pod względem merytorycznym, w szczególności, czy zarzut został złożony w terminie.

Z akt sprawy wynika, iż tytuł wykonawczy wystawiono w dniu 4 marca 2008r. nr SM 6/905/08. W dniu 22 stycznia 2009r. organ egzekucyjny tj. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. skierował do BRE Bank Wydział Bankowości Elektronicznej MBank oraz do dwóch pracodawców skarżącej zawiadomienia o zajęciu praw majątkowych stanowiących wierzytelności z rachunku bankowego i wynagrodzenia za pracę. Natomiast w dniu 30 stycznia 2009r. organ egzekucyjny, będący jednocześnie wierzycielem, wysłał do zobowiązanej powyższe zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego nr SM6/905/08. Z kserokopii potwierdzenia odbioru tej przesyłki znajdującej się w aktach sprawy nie wynika w sposób jednoznaczny data doręczenia zobowiązanej omawianej przesyłki, z tym, że skarżąca nie kwestionuje, iż korespondencję tę doręczono jej w dniu 5 lutego 2009r. Zarzut w postępowaniu egzekucyjnym strona złożyła natomiast na dwóch pismach z dnia 28 stycznia 2009r. i 5 lutego 2009r. Z akt sprawy wynika więc, że pierwsze z tych pism wpłynęło do organu egzekucyjnego przed doręczeniem zobowiązanej odpisu tytułu egzekucyjnego, drugie zaś w terminie 7 dni po doręczeniu tego tytułu.

W piśmiennictwie i orzecznictwie istnieje rozbieżność, czy zarzuty wniesione przed doręczeniem zobowiązanemu tytułu wykonawczego mogą być skutecznie rozpoznane. Za stanowiskiem, że brak jest podstaw do rozpoznania zarzutów złożonych przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z dnia 25 kwietnia 2008r. (sygn. akt I SA/Bd 104/08). Odmienny pogląd został wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2006r. (sygn. akt I FSK 427/06).

Sąd w składzie obecnym podziela pogląd, że brak doręczenia odpisu tytułu wykonawczego nie pozbawia zobowiązanego prawa do składania zarzutów. Przepis art. 27 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), określa wymogi, jakim winien odpowiadać tytuł wykonawczy, wskazując w § 1 pkt 9 na obowiązek pouczenia zobowiązanego o możliwości złożenia zarzutów w terminie 7 dni. Przepis nie określa zatem początkowej daty biegu 7-dniowego terminu do złożenia zarzutów nie zawiera w szczególności zastrzeżenia by brak doręczenia tytułu wykonawczego pozbawiał zobowiązanego prawa do ich złożenia. Określa natomiast, w ocenie Sądu, termin końcowy, po upływie którego zarzuty nie mogą być skutecznie wniesione.

Przepis art. 26 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, regulując moment wszczęcia postępowania egzekucyjnego, wskazuje na chwilę doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego, ewentualnie na datę doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Regulację taką wprowadza również odpowiednio przepis art. 72 w/w ustawy w zakresie egzekucji z wynagrodzenia za pracę oraz art. 80 tej ustawy w zakresie egzekucji z rachunku bankowego. Skoro ustawodawca nie sprecyzował, że termin do złożenia zarzutów biegnie od daty doręczenia odpisu tytułu wykonawczego zobowiązanemu, a jak wskazano wyżej, postępowanie egzekucyjne może być wszczęte przed doręczeniem tytułu zobowiązanemu, to uzasadniony jest pogląd, że brak doręczenia tytułu wykonawczego nie pozbawia zobowiązanego prawa do składania zarzutów. Podkreślić należy, iż zarzuty są środkiem ochrony zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym i jako środek o takim charakterze może być wniesiony po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, z ograniczeniem 7-dniowego terminu po doręczeniu odpisu tytułu wykonawczego.

Z powyższych względów należało stwierdzić, że skoro pisma z dnia 28 stycznia 2009r. i z dnia 5 lutego 2009r., zawierające ten sam zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, wpłynęły do organu egzekucyjnego przed upływem 7-dniowego terminu od doręczenia I. Ł. odpisu tytułu wykonawczego, to wskazany zarzut w postępowaniu egzekucyjnym złożony został w terminie, co spowodowało konieczność merytorycznego jego rozpoznania przez organ egzekucyjny.

Przechodząc zatem do merytorycznej oceny zarzutu I. Ł. w postępowaniu egzekucyjnym, stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienie w tym zakresie nie narusza prawa. Organy obu instancji uznały zarzut, że zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego strony jest zbyt uciążliwe i ograniczyły dalsze prowadzenie egzekucji do wynagrodzenia za pracę.

Przepis art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi, iż organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Wobec treści przepisów Kodeksu pracy, powołanych przez organ, oraz ustalony fakt otrzymywania przez skarżącą wynagrodzenia za pracę jedynie na zajęty rachunek bankowy, zajęcie tego rachunku prowadziło istotnie do naruszenia przepisów Kodeksu pracy gwarantujących prawo do otrzymywania kwoty wolnej od potrąceń, zapewniającej pracownikowi minimum egzystencji. W konsekwencji zwolnienia z zajęcia rachunku bankowego prowadzenie egzekucji z wynagrodzenia za pracę jest jedynym i zasadniczym środkiem egzekucyjnym, który organ egzekucyjny w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym może stosować i który może doprowadzić do realizacji zasadniczego celu egzekucji tj. przymusowego ściągnięcia zaległości podatkowej. Stąd zgodzić należy się z organem, iż dalszą egzekucję prowadzić należy z wynagrodzenia za pracę. Wynagrodzenia za pracę, co słusznie podkreślił organ, podlega egzekucji w ograniczonym zakresie określonym w Kodeksie pracy.

Zarzuty skargi sprowadzają się w zasadniczej części do bezprawnego skierowania przez organ egzekucyjny zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie za pracę do pracodawcy J. R..

Słusznie w tym zakresie organ drugiej instancji wskazał, iż przepis art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uprawnia organ egzekucyjny do poszukiwania informacji o majątku zobowiązanego u wszelkich podmiotów. Zatem sięganie przez organ do informacji zawartych w podsystemie Poltax było oczywistym sposobem zebrania informacji o majątku zobowiązanej. Dane zawarte w tym systemie są jednym z podstawowych źródeł informacji organów podatkowych. Nie można zatem skutecznie postawić organom zarzutu naruszenia prawa przez skierowanie zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę do J. R. w sytuacji, gdy w dniu 17 stycznia 2009r. złożył on do organu podatkowego deklarację PIT-11, na podstawie której organ egzekucyjny ma podstawy przypuszczać, że zobowiązana uzyskuje od tego płatnika przychód. Dopiero bowiem z dniem 30 kwietnia 2009r. J. R. wyjaśnił, że I. Ł. nie jest przez niego zatrudniona. Ponadto zauważyć trzeba, że w zasadzie od dnia 17 lutego 2009r., gdy zawieszono realizację zajęcia u tego pracodawcy, egzekucji u tego pracodawcy nie prowadzono.

Zasadnie również stwierdził organ, iż chybiony jest zarzut skargi dotyczący błędnej nazwy pracodawcy, do którego skierowano zawiadomienie z dnia 22 stycznia 2009r. tj. N. G. Sp. z o.o. w G. zamiast L. G. Sp. z o.o. w W., albowiem pracodawca ten już pod właściwą nazwą przyjął przesłane zajęcie do realizacji. Powyższe mylne oznaczenie pracodawcy, podobnie jak mylne wskazanie jego adresu, nie stanowi naruszenia prawa powodującego uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 121 §1 Ordynacji podatkowej Sąd wyjaśnia, że organ nie mógł dopuścić się naruszenia tego przepisu albowiem przepisy Ordynacji podatkowej nie mają w postępowaniu egzekucyjnym zastosowania. Odpowiednikiem art. 121 §1 Ordynacji podatkowej regulującym zasadę zaufania jest norma art. 8 k.p.a. Przepisy k.p.a. stosownie do art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji mają zastosowanie odpowiednio do postępowania egzekucyjnego, to jest z uwzględnieniem jego specyfiki polegającej przede wszystkim na przymusowym jego charakterze, a także szybkości i skuteczności wykonania określonych prawem obowiązków (zob. wyrok NSA z dnia 13.10.2005r., sygn. II FSK 157/05). Odpowiednie stosowanie kodeksu postępowania administracyjnego w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji powinno być też uwzględnione w zakresie interpretacji zasad ogólnych postępowania administracyjnego (art. 6 -16 k.p.a.), w tym też zasady czynnego udziału stron w postępowaniu przewidzianej w art. 10 k.p.a. Sposób stosowania tych przepisów kodeksu należy uznać za cechujący się znacznym ograniczeniem z uwagi na inną funkcję procesową. Argumentacja ta znajduje swoje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego (m. in. wyroki NSA: z dnia 13.10.2005r., sygn. II FSK 642/05, z dnia 05.07.2007r., sygn. I FSK 1010/06).

Reasumując, w świetle powyższych rozważań, nie znalazł Sąd podstaw faktycznych i prawnych dla twierdzenia, że zasada czynnego udziału skarżącej w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym została naruszona. Nie stanowi w każdym razie takiego naruszenia sięganie bez wiedzy i udziału strony do bazy danych zawartej w podsystemie Poltax. Nieujawniony stronie sposób pozyskiwania informacji o potencjalnych źródłach majątku zobowiązanego, o ile jest zgodny z prawem, nie narusza zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, albowiem często gwarantuje on wyegzekwowanie należności pieniężnej. Z podanych wyżej powodów nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 10 k.p.a. przedstawiony przez skarżącą w piśmie procesowym z dnia 24 sierpnia 2009r.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego otrzymania przez stronę postanowienia organu pierwszej instancji o nr Egz. [...] z dnia 7 kwietnia 2009r. nie zaś o nr Egz. [...], podnieść należy, iż jest on również chybiony. W istocie bowiem stronie doręczono właściwe postanowienie organu pierwszej instancji. Natomiast z powodu oczywistej omyłki Dyrektor Izby Skarbowej w K. w zaskarżonym postanowieniu powołał błędny numer postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K., którą to omyłkę z urzędu sprostował postanowieniem z dnia 24 czerwca 2009r. nr [...].

Mając powyższe na względzie, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.