Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 728/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-02-26 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Umorzenie postępowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego
Powołane przepisy: article: art. 249a
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Sygnatura akt l SA/Kr 728/16 POSTANOWIENIE Dnia 26 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wolas po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu B. Spółki z o o w K. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w K. z dnia [...] maja 2017 r o umorzeniu postępowania z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. Spółki z o o w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 kwietnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za l, II i III kwartał 2013 r oraz za październik, listopad i grudzień 2013 r postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 27 października 2016 roku Referendarz sądowy oddalił wniosek B. Sp. z o.o. w K. o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu sprzeciwu od tego postanowienia, w dniu 9 grudnia 2016 roku utrzymał postanowienie Referendarza sądowego w mocy.

Skarżąca B. Sp. z o.o. w K. wezwana do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 4 sierpnia 2016 roku poprzez uiszczenie wpisu od skargi w kwocie [...]zł w dniu 3 lutego 2017 roku złożyła kolejny wniosek o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych w całości lub [...] części. Wniosek ten został następnie uzupełniony poprzez przesłanie urzędowego formularza (druk "PPPr" z dnia 2 maja 2017 roku).

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 18 maja 2017 r Referendarz sądowy umorzył postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu przytoczono treść wniosku, z którego wynikało, że przedmiotem działalności strony skarżącej jest sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach. Wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi [...] zł. Środki trwałe Spółki w wysokości [...] zł zostały w całości zabezpieczone przez organ egzekucyjny, co powoduje brak możliwości dysponowania nimi, a także brak zdolności kredytowej Spółki. Ostatni rok obrotowy został zamknięty stratą w wysokości -266.000,02 zł. Wskazano ponadto, iż Spółka dysponuje rachunkiem bankowym w [...] Banku [...], którego stan na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił [...] zł. Spółka B. Sp. z o.o. posiada nieruchomość położoną w K., która została w całości zabezpieczona przez Urząd Skarbowy w M.. Spółka ponosi koszty bieżącej działalności, na które składają się koszty zakupu towarów, koszty mediów, wynagrodzenia pracowników oraz należności cywilnoprawne. Analizując te dane zwrócono uwagę, że w uzasadnieniu wniosku o przyznaniu prawa pomocy przytoczono tożsamą argumentację do tej, na podstawie której oceniany był uprzednio złożony wniosek Spółki. Dodano, że postanowieniem z dnia 2 stycznia 2017 roku Sąd Rejonowy w M. l Wydział Cywilny postanowił, iż

w związku ze zbiegiem egzekucji Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w M. J. B. ma dalej prowadzić obie egzekucje w trybie egzekucji sądowej. W ocenie strony okoliczność ta jednoznacznie potwierdza, iż Spółka B. Sp. z o.o. nie jest w stanie ponieść tak wysokich kosztów sądowych, bowiem w chwili obecnej Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w M. dokonał zajęcia rachunku bankowego spółki.

Analizując te dane uznano, że treść kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wskazuje, aby na jego postawie było możliwe przyjęcie odmiennych ustaleń w przedmiocie sytuacji materialnej skarżącej Spółki. Poszczególne rubryki oświadczenia o majątku i dochodach zawierają identyczne dane (łącznie ze stanem konta bankowego), a strona eksponuje te same przesłanki, które w jej ocenie przemawiają za przyznaniem prawa pomocy: prowadzenie postępowania egzekucyjnego, zajęcie całego majątku ruchomego i nieruchomego Spółki. W tym miejscu należy zaakcentować, że rozstrzygnięcie zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej w stosunku do rachunku bankowego Spółki w Banku [...] S.A. i wyznaczenie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w M. do prowadzenia łącznie obu egzekucji w trybie egzekucji sądowej nie może być uznane za okoliczność na tyle znaczącą, aby mogła doprowadzić do odmiennych od dotychczasowych ustaleń i ocen.

Dlatego też uznano, że merytoryczne rozpoznanie kolejnego wniosku , który nie różni się znacząco od poprzedniego załatwionego odmownie prawomocnym postanowieniem stało się zatem zbędne, a postępowanie w tym zakresie należało umorzyć na podstawie art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016, póz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie prawa pomocy umarza się. Zwrócono także uwagę na treść art. 165 tej ustawy w myśl którego postanowienia niekończące postępowania mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Należy przy tym zauważyć, iż jakkolwiek strona, po prawomocnym oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, może złożyć kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, to jednak rozpoznanie tego kolejnego wniosku nie może polegać na weryfikowaniu ocen i rozstrzygnięcia objętego wcześniejszym prawomocnym

postanowieniem. Prawomocne postanowienie w tym zakresie wiąże nie tylko strony, ale także sąd. Ponowne rozstrzygnięcie w tym przedmiocie jest dopuszczalne, ale tylko z uwagi na takie okoliczności, które powstały później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację materialną strony (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2008 roku sygn. akt II OZ 654/08 i z dnia 28 września 2011 r., sygn. akt II OZ 830/11).

Zatem odstąpienie od oceny wyrażonej we wcześniejszym postanowieniu może wchodzić w grę jedynie wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę danego rozstrzygnięcia uległy zmianie. Ciężar wykazania tej zmiany spoczywa na wnioskującym.

Dlatego też uznano, że skoro strona skarżąca nie wykazała, że jej sytuacja materialna uległa pogorszeniu w stosunku do tej, która była uprzednio analizowana, a obecnie rozpoznawany wniosek powiela wcześniejszą argumentację, nie jest możliwa zmiana prawomocnego postanowienia w tym przedmiocie. Merytoryczne rozpoznanie kolejnego wniosku, który nie różni się znacząco od poprzedniego załatwionego odmownie prawomocnym postanowieniem stało się zatem zbędne, a postępowanie w tym zakresie należało umorzyć na podstawie art 249a p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku f stało się zbędne, postępowanie w sprawie prawa pomocy umarza się. Powołano się przy tym na orzecznictwo sądów administracyjnych.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem strona skarżąca złożyła sprzeciw, domagając się uchylenia powyższego postanowienia w całości oraz rozpoznanie jej wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Podkreślono, że podatnik nie posiada ani źródeł dochodów ani środków finansowych. Naczelnik Urzędu Skarbowego w ramach prowadzonej egzekucji zajął cały majątek podatnika oraz jego rachunek bankowy. Uniemożliwia to podatnikowi zaciągnięcie jakiegokolwiek kredytu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Rozstrzygnięcie wydane przez starszego referendarza sądowego nie narusza obowiązujących przepisów. Zgodnie z art. 249a p.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek

iub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.

W orzecznictwie sądów administracyjnych w ostatnim okresie wykształcił się pogląd, że powołany wyżej przepis może znaleźć swoje zastosowanie również w przypadku, gdy strona, której odmówiono wcześniej przyznania prawa pomocy, po raz kolejny ponawia wniosek w tym przedmiocie, nie różniący się znacząco w swej treści od poprzednich wniosków, w szczególności zaś, gdy nie nastąpiła istotna zmiana jej sytuacji materialnej (zob.m.in. postanowienia NSA z dnia 26 stycznia 2017 r., sygn, akt i GZ 1/17; z dnia 25 stycznia 2017 r., sygn. akt II GZ 10/17; z dnia 25 stycznia 2017 r., sygn. akt II GZ 7/17; z dnia 3 listopada 2016 r., sygn. akt l GZ 575/16; z dnia 12 października 2016 r., II OZ 1089/16 - publ.: http://orzeczenia.nsa. gov.pl).

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy należało podzielić pogląd Referendarza wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, że brak jest podstaw faktycznych do przyjęcia, iż przyczyną wystąpienia przez skarżącą Spółkę z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy było pogorszenie się jego sytuacji materialnej. W istocie bowiem skarżąca nie podniosło takich argumentów, które mogłyby doprowadzić do uznania, że nastąpiła tego rodzaju zmiana okoliczności w zakresie możliwości poniesienia przez nią kosztów postępowania, która uzasadniałaby zmianę wcześniej wydanych w sprawie postanowień odmawiających przyznania mu prawa pomocy. Fakt zajęcia środków trwałych przez organ egzekucyjny był już zgłaszany wcześniej.

Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 249a p.p.s.a.