Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 464/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.190, art.145 §1 pkt 1 lit. c, art.200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.29a
journal: Dz.U. 2007 nr 68 poz 449
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, , Protokolant ref. staż. - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania;


UZASADNIENIE

Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego przez "B." Sp. z o.o. w W. w dniu [...] maja 2004r. objęto procedurą dopuszczenia do obrotu importowany z H. towar w postaci oliwy z oliwek extra virgin light z dodatkami oraz oliwy z oliwek leader price pomace, granoliwa pomace (SAD nr [...]). Towar dopuszczono do obrotu z zastosowaniem zerowej stawki celnej. W polu 36 zgłoszenia celnego (poz.1 i 2 SAD BIS) Spółka zadeklarowała symbol preferencji 318, oznaczający preferencyjne zawieszenia taryfowe na podstawie świadectwa potwierdzającego specjalny charakter produktu.

W wyniku kontroli zgłoszenia celnego, przeprowadzonej po zwolnieniu towaru, organ celny ustalił m.in., iż bezpodstawnie zastosowano preferencje taryfowe. Decyzją z dnia [...] maja 2007r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. określił prawidłową kwotę długu celnego z zastosowaniem stawki dla krajów trzecich -124,50 EUR/100 kg wobec towaru z poz. 1 SAD oraz 160,30 EUR/100 kg wobec towaru z poz. 2 SAD.

Pismem z dnia [...] maja 2008r. Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. na podstawie art. 247 § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej zarzucając, iż została ona wydana bez podstawy prawnej w oparciu o przepisy, które nie obowiązywały w dacie jej wydania oraz z rażącym naruszeniem prawa.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2008r. Dyrektor Izby Celnej w W. odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji, a następnie, po rozpatrzeniu odwołania Spółki, decyzją z dnia [...] listopada 2009r. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2008r. W uzasadnieniu wskazał, że w sprawie nie zaistniała sytuacja, w której nastąpiło wydanie decyzji bez podstawy prawnej, gdyż decyzja o której stwierdzenie nieważności wnosiła Spółka, wydana została po wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe na podstawie obowiązującego od dnia 1 maja 2004 r. art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1972/2003 z dnia 10 listopada 2003r., w sprawie środków przejściowych przyjętych w odniesieniu do handlu produktami rolnymi ze względu na przystąpienie Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji (Dz. Urz. WE Nr L 293 z dnia 11.11.2003 r., dalej jako: Rozporządzenie Nr 1972/2003). Ponadto Dyrektor Izby Celnej podniósł, że brak publikacji w języku polskim Rozporządzenia Nr 1972/2003 na dzień dokonania zgłoszenia celnego, nie stanowił przesłanki wzruszenia decyzji z dnia [...] maja 2007 r. w trybie nadzwyczajnym, jakim jest stwierdzenie nieważności. Odnosząc się do kwestii dotyczących dowodu potwierdzającego brak refundacji wywozowych, organ wyjaśnił, że na importerze, który wnioskuje o zastosowanie zerowej stawki celnej spoczywa obowiązek przedłożenia takiego dokumentu. W niniejszej sprawie kontrola postimportowa wykazała natomiast brak takiego dokumentu na etapie zgłoszenia. Dopiero na etapie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 2007r., Spółka przedłożyła duplikat deklaracji eksportowej z dnia [...] kwietnia 2004r. z naniesioną adnotacją o nieubieganiu się o dotację. Przedłożenie nowego dowodu po uprawomocnieniu się rozstrzygnięcia w sprawie nie stanowiło w ocenie organu podstawy do wzruszenia tej decyzji w trybie stwierdzenia nieważności.

Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem podjętym przez organ, Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W wyniku rozpoznania sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2010r. sygn.akt V SA/Wa 102/10 skargę oddalił. Sąd wyjaśnił m.in., że decyzja z dnia [...] maja 2007r. została wydana po wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie uznania zgłoszenia celnego z dnia [...] maja 2004r. za nieprawidłowe na podstawie obowiązującego od dnia 1 maja 2004r. art. 3 ust. 2 Rozporządzenia Nr 1972/2003. Przepis ten miał zastosowanie w sprawie ze względu na datę przyjęcia zgłoszenia celnego, tj. [...] maja 2004 r., kiedy powstał dług celny. Z art.249 TWE i art. 58 Aktu dotyczącego przystąpienia Sąd wywiódł, że Rozporządzenie Nr 1972/2003 obowiązywało na terenie RP od dnia akcesji, ponadto przepisy Aktu nie uzależniały obowiązywania tego Rozporządzenia na terytorium Polski od ogłoszenia w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Sąd zauważył, że Rozporządzenie Nr 1972/2003 było opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej z dnia 11 listopada 2003r. (Dz. Urz. UE Nr L 293, s. 3) w 11 językach ówczesnych państw członkowskich, a jego art. 10 stanowił, że wchodzi ono w życie z dniem wejścia w życie Traktatu o przystąpieniu nowych państw, to jest z dniem 1 maja 2004 r. Ponieważ zgodnie z art. 2 i 58 Aktu o warunkach przystąpienia sporne Rozporządzenie weszło w życie na terytorium RP z dniem 1 maja 2004 r., od tego dnia polskie organy celne miały obowiązek je stosować.

Od powyższego wyroku Spółka wniosła skargę kasacyjną zaskarżając to orzeczenie w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wyrokowi zarzucono naruszenie art. 247 § 1, art. 120 w zw. z art. 121 w zw. z art. 124 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 7 Konstytucji RP, poprzez naliczenie cła bez podstawy prawnej, tj. uznanie, iż w sprawie znajduje zastosowanie akt prawny niepublikowany w języku polskim, z którym nie mógł zapoznać się podmiot polski, co przesądza o rażącym naruszeniu Konstytucji RP, naruszeniu zasady praworządności i działaniu organów celnych z naruszeniem zasady zaufania strony do organów państwa. Ponadto zarzucono naruszenie:

- art. 7 i art. 8 ust. 1 i 2, art.27, art. 88 ust. 1 i 3 w zw. z art. 87 Konstytucji RP,

- art. 120, art. 121 i art. 123 Ordynacji podatkowej w zw. z pkt 5 załącznika IV do Aktu Przystąpienia,

- art. 220 ust. 2 b) WKC,

- art. 4 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim w zw. z art. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów,

- art. 3 ust. 2 Rozporządzenia Nr 1972/2003,

- art. 254 ust. 1 i 2 TWE oraz naruszenie art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej Rzeczypospolitej Polskiej.

W wyniku rozpoznania sprawy Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 grudnia 2011r. sygn.akt IGSK 600/10 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż zgodnie z art. 5 rozporządzenia Rady nr 1 z dnia 15 kwietnia 1958r. w sprawie określenia systemu językowego Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (Dz. Urz. WE Nr L 17 z dnia 16 października 1998r. ze zm.) Dziennik Urzędowy UE jest sporządzany we wszystkich językach urzędowych Unii Europejskiej. W wyniku przystąpienia Polski do UE jednym z języków urzędowych Unii stał się język polski.

Przepis art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej m.in. Rzeczypospolitej Polskiej stanowi, że "Od dnia przystąpienia nowe państwa członkowskie są związane postanowieniami traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia; postanowienia te są stosowane w nowych państwach zgodnie z warunkami określonymi w traktatach i w niniejszym akcie". Z kolei art. 58 ww. Aktu mówi, że "Teksty aktów instytucji oraz Europejskiego Banku Centralnego przyjętych przed przystąpieniem i sporządzone przez Radę, Komisję lub Europejski Bank Centralny w językach: czeskim, estońskim, litewskim, łotewskim, maltańskim, polskim, słowackim, słoweńskim i węgierskim są od dnia przystąpienia tekstami autentycznymi na tych samych warunkach, co teksty sporządzone w obecnych jedenastu językach. Zostaną one opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, jeśli teksty w obecnych językach były w ten sposób opublikowane".

NSA podkreślił, że wątpliwości w zakresie zagadnienia mocy prawnej i możliwości stosowania aktów prawa wspólnotowego, które w dniu przystąpienia nowego państwa członkowskiego nie zostały opublikowane w którymś z języków urzędowych, zostały ostatecznie rozstrzygnięte przez ETS w orzeczeniu z dnia 11 grudnia 2007r. w sprawie C-161/06 Skoma-Lux sro przeciwko Celni reditelstvi Olomouc. W uzasadnieniu wyroku ETS stwierdził, że z art. 2 cytowanego wyżej Aktu dotyczącego warunków przystąpienia wynika, iż nowe państwa członkowskie są związane aktami wspólnotowymi, które zostały wydane przed dniem akcesji, i od tego dnia akty takie powinny być co do zasady stosowane w państwach członkowskich (pkt 32 uzasadnienia). Z drugiej jednak strony, ETS podkreślił, że nie można powoływać się wobec jednostek na akt wspólnotowy (np. rozporządzenie) przed jego prawidłową publikacją w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (pkt 37–38 uzasadnienia). Tymczasem, jak odnotował ETS, z art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia, a także z przepisów ww. rozporządzenia Rady z dnia 15 kwietnia 1958 r. wynika, że w stosunku do obywateli państwa członkowskiego prawidłowa publikacja aktu oznacza publikację w języku tego państwa w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (pkt 34 uzasadnienia). Orzekając w sprawie Skoma-Lux ETS przyjął także, że państwa członkowskie nie mają, na podstawie prawa wspólnotowego, obowiązku zakwestionowania decyzji administracyjnych lub orzeczeń sądowych, które zostały wydane na podstawie przepisów niepublikowanych w językach tych państw, jeżeli stały się one ostateczne na mocy obowiązujących regulacji krajowych (pkt 72 uzasadnienia). Zdaniem ETS od tej reguły można odstąpić tylko "w wyjątkowych przypadkach", gdy na mocy takich przepisów zostały przyjęte środki administracyjne lub wydane orzeczenia sądowe, w szczególności o charakterze represyjnym, które naruszałyby prawa podstawowe (pkt 73 uzasadnienia).

Naczelny Sąd Administracyjny powołał ponadto wyrok ETS z dnia 4 czerwca 2009r. w sprawie C-560/07 Balbiino AS przeciwko Pollumajandusminister, Maksu- ja Tolliameti Pohla Maksu- ja tollikeskus oraz wyrok z dnia 29 października 2009 r. w sprawie C-140/08 Rakvere Lihakombinaat AS przeciwko Pollumajandusministeerium, Maksu- ja Tolliamenti Ida maksu- ja tollikeskus, podkreślając, iż w ww. wyrokach ETS w odróżnieniu od orzeczenia Skoma-Lux nie ograniczył już skutków czasowych swojego rozstrzygnięcia.

Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, iż regułą w państwie demokratycznym jest to, iż akty prawne są wydawane i udostępniane do wiadomości jednostek w odpowiednich formach. Powszechnie przyjęta jest forma oficjalnego dziennika urzędowego, ogłaszanego zazwyczaj w tradycyjnej wersji papierowej, aczkolwiek w niektórych państwach – w tym od niedawna w Polsce – regułą staje się dziennik urzędowy publikowany w postaci dokumentu elektronicznego (zob. ustawa z dnia 4 marca 2011 r. o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych oraz niektórych innych ustaw; Dz. U. Nr 117, poz. 676). Niezależnie od tego, w żadnym razie w państwie demokratycznym nie można wymagać od jednostek znajomości przepisów, których treść jest dostępna w innej postaci niż forma określona prawem (np. w nieoficjalnych publikacjach internetowych). Nie mają przy tym znaczenia cechy szczególne adresatów norm prawnych, takie jak uczestniczenie w obrocie profesjonalnym czy międzynarodowym.

NSA podniósł, że akty normatywne, które wyrażają normy prawne adresowane do obywateli polskich i polskich jednostek organizacyjnych, mogą być stosowane przez organy władzy publicznej RP tylko wówczas, gdy zostały sformułowane w języku polskim i ogłoszone w odpowiednim dzienniku urzędowym. Odnosi się to nie tylko do źródeł prawa wydanych przez krajowe organy władzy prawodawczej, lecz do wszelkich aktów normatywnych obowiązujących na terytorium RP – w tym do aktów tzw. pochodnego prawa wspólnotowego (unijnego). Akty te podlegają publikacji w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, wydawanym przez Urząd Oficjalnych Publikacji Komisji Europejskiej, o którym mowa w art. 29a ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 449 ze zm.). Inna forma publikacji aktu nie może rodzić obowiązków po stronie jednostek.

Teza ta nie oznacza jednak, że akt taki należy uznawać za nieobowiązujący do momentu publikacji. O obowiązywaniu aktu prawa europejskiego decydują bowiem normy prawa UE, w tym art. 254 TWE (obecnie: art. 297 TFUE). Brak publikacji aktu w języku urzędowym danego państwa członkowskiego wyłącza jedynie możliwość wywodzenia z takiego aktu w procesie stosowania prawa przez sądy i inne organy władzy publicznej (w tym organy administracji) obowiązków obywateli tego państwa członkowskiego. Nie wyklucza zaś ewentualnych powinności ciążących na organach władzy publicznej, na przykład wynikających z obowiązku wykonania czy implementacji takiego aktu.

Reasumując NSA podkreślił, iż w sprawie niniejszej Sąd I instancji obowiązany jest wyjaśnić, w myśl poczynionych przez NSA wskazań, kwestię daty prawidłowej publikacji Rozporządzenia Nr 1972/2003, tj. publikacji w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Dotychczas nie została bowiem wyjaśniona okoliczność, czy Rozporządzenie Nr 1972/2003 w dacie dokonania zgłoszenia celnego, tj. w dniu [...] maja 2004 r., było opublikowane w taki sposób, aby mogło być dla skarżącej źródłem obowiązków, co do okoliczności stawki celnej, a więc, czy ten akt prawny mógł być podstawą prawną do wydania decyzji ostatecznej z dnia [...] maja 2007r.

Rozpatrując sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

W oparciu o treść art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269], sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do treści art. 190 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.], sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Rozpoznając niniejszą sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny związany jest zatem wykładnią prawa zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 grudnia 2011r.r., sygn. akt I GSK 600/10 wydanym w następstwie skargi kasacyjnej "B." Spółki z o.o. w W.

Badając zaskarżoną decyzję we wskazanym zakresie, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia statusu prawnego aktów prawa wspólnotowego, które zostały wydane przed dniem przystąpienia Polski do Unii Europejskiej (tj. przed 1 maja 2004r.), jednak w pewnym okresie po przystąpieniu nie zostały opublikowane w wersji polskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Po 1 maja 2004r. na porządek prawny w Polsce składają się dotychczasowy system prawa narodowego oraz prawo wspólnotowe.

Przepis art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej m.in. Rzeczypospolitej Polskiej stanowi, że "Od dnia przystąpienia nowe państwa członkowskie są związane postanowieniami traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia; postanowienia te są stosowane w nowych państwach zgodnie z warunkami określonymi w traktatach i w niniejszym akcie". Z kolei art. 58 ww. Aktu mówi, że "Teksty aktów instytucji oraz Europejskiego Banku Centralnego przyjętych przed przystąpieniem i sporządzone przez Radę, Komisję lub Europejski Bank Centralny w językach: czeskim, estońskim, litewskim, łotewskim, maltańskim, polskim, słowackim, słoweńskim i węgierskim są od dnia przystąpienia tekstami autentycznymi na tych samych warunkach, co teksty sporządzone w obecnych jedenastu językach. Zostaną one opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, jeśli teksty w obecnych językach były w ten sposób opublikowane".

ETS w uzasadnieniu orzeczenia z dnia 11 grudnia 2007r. w sprawie C-161/06 Skoma-Lux sro przeciwko Celni reditelstvi Olomouc stwierdził, że z art. 2 cytowanego wyżej Aktu dotyczącego warunków przystąpienia wynika, iż nowe państwa członkowskie są związane aktami wspólnotowymi, które zostały wydane przed dniem akcesji, i od tego dnia akty takie powinny być co do zasady stosowane w państwach członkowskich (pkt 32 uzasadnienia). Z drugiej jednak strony, ETS podkreślił, że nie można powoływać się wobec jednostek na akt wspólnotowy (np. rozporządzenie) przed jego prawidłową publikacją w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (pkt 37–38 uzasadnienia). Zdaniem ETS, z art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia, a także z przepisów ww. rozporządzenia Rady z dnia 15 kwietnia 1958r. wynika, że w stosunku do obywateli państwa członkowskiego prawidłowa publikacja aktu oznacza publikację w języku tego państwa w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (pkt 34 uzasadnienia).

W wyroku Skoma-Lux ETS podkreślił, że egzekwowanie od jednostek powinności wynikających z aktów nieopublikowanych w odpowiednim języku w imię zasady efektywności prawa wspólnotowego prowadziłoby do przerzucenia na jednostki negatywnych skutków niewykonania obowiązku, który spoczywał na administracji unijnej, to jest obowiązku udostępnienia w dniu akcesji całego dorobku wspólnotowego w językach urzędowych wszystkich państw przystępujących do Unii (pkt 42 uzasadnienia). ETS jednoznacznie stwierdził także, iż okoliczność, że jednostka jest podmiotem profesjonalnym, działającym w sektorze handlu międzynarodowego i znającym treść obowiązków celnych, nie wystarcza, aby powoływać się wobec takiej jednostki na przepisy nieopublikowanego aktu prawnego (pkt 45–46 uzasadnienia). Ponadto, zdaniem ETS, udostępnienie wersji językowej takiego aktu w formie nieoficjalnej (w szczególności na stronie internetowej) nie jest równoznaczne z prawidłową publikacją w Dzienniku Urzędowym UE (pkt 48 uzasadnienia). ETS podkreślił, że jedyną autentyczną wersją rozporządzenia wspólnotowego jest wersja ogłoszona w Dzienniku Urzędowym UE, co oznacza, iż nie można powołać się wobec jednostek na wersję elektroniczną wcześniejszą od tej publikacji – nawet jeżeli następnie okaże się ona zgodna z wersją prawidłowo opublikowaną (pkt 50 uzasadnienia). Ponadto w dwóch innych wyrokach ETS przytoczonych przez NSA w uzasadnieniu wyroku, Trybunał nie ograniczył już skutków czasowych swojego rozstrzygnięcia.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, że regułą w państwie demokratycznym jest to, iż akty prawne są wydawane i udostępniane do wiadomości jednostek w odpowiednich formach. Powszechnie przyjęta jest forma oficjalnego dziennika urzędowego, ogłaszanego zazwyczaj w tradycyjnej wersji papierowej, aczkolwiek w niektórych państwach – w tym od niedawna w Polsce – regułą staje się dziennik urzędowy publikowany w postaci dokumentu elektronicznego (zob. ustawa z dnia 4 marca 2011 r. o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych oraz niektórych innych ustaw; Dz. U. Nr 117, poz. 676). Niezależnie od tego, w żadnym razie w państwie demokratycznym nie można wymagać od jednostek znajomości przepisów, których treść jest dostępna w innej postaci niż forma określona prawem (np. w nieoficjalnych publikacjach internetowych). Nie mają przy tym znaczenia cechy szczególne adresatów norm prawnych, takie jak uczestniczenie w obrocie profesjonalnym czy międzynarodowym.

Akty normatywne, które wyrażają normy prawne adresowane do obywateli polskich i polskich jednostek organizacyjnych, mogą być stosowane przez organy władzy publicznej RP tylko wówczas, gdy zostały sformułowane w języku polskim i ogłoszone w odpowiednim dzienniku urzędowym. Odnosi się to nie tylko do źródeł prawa wydanych przez krajowe organy władzy prawodawczej, lecz do wszelkich aktów normatywnych obowiązujących na terytorium RP – w tym do aktów tzw. pochodnego prawa wspólnotowego (unijnego). Akty te podlegają publikacji w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, wydawanym przez Urząd Oficjalnych Publikacji Komisji Europejskiej, o którym mowa w art. 29a ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 449 ze zm.). Inna forma publikacji aktu nie może rodzić obowiązków po stronie jednostek.

Konsekwencją przedstawionych wyżej argumentów – uwzględniających zarówno standard europejski, jak i konstytucyjny – jest konieczność przyjęcia, iż akt prawa wspólnotowego (europejskiego), który nie został ogłoszony w polskim wydaniu Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej, nie może być stosowany jako podstawa prawna obowiązków obywateli polskich czy polskich jednostek organizacyjnych.

Teza ta nie oznacza jednak, że akt taki należy uznawać za nieobowiązujący do momentu publikacji. O obowiązywaniu aktu prawa europejskiego decydują bowiem normy prawa UE, w tym art. 254 TWE (obecnie: art. 297 TFUE). Brak publikacji aktu w języku urzędowym danego państwa członkowskiego wyłącza jedynie możliwość wywodzenia z takiego aktu w procesie stosowania prawa przez sądy i inne organy władzy publicznej (w tym organy administracji) obowiązków obywateli tego państwa członkowskiego. Nie wyklucza zaś ewentualnych powinności ciążących na organach władzy publicznej, na przykład wynikających z obowiązku wykonania czy implementacji takiego aktu.

W sprawie niniejszej organy celne powołały w podstawie prawnej Rozporządzenie Nr 1972/2003. Wyjaśniając, zgodnie z wytycznymi NSA, kwestię daty prawidłowej publikacji tego Rozporządzenia, tj. publikacji w języku polskim w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej należy stwierdzić, że według wiedzy Sądu, Rozporządzenie Nr 1972/2003 zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej z dnia 11 listopada 2003r. (Dz.Urz. UE Nr L 293, s.3) w 11 językach ówczesnych państw członkowskich i do chwili obecnej nie zostało opublikowane w języku polskim ani w wersji papierowej, ani w formie elektronicznej.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien powyższą okoliczność wziąć pod uwagę, ponieważ brak publikacji Rozporządzenia Nr 1972/2003 w języku polskim skutkuje brakiem obowiązków po stronie adresatów norm prawnych w nim zawartych.

Mając powyższe na względzie, organ ponownie rozważy zasadność wniosku strony dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji i zawartych w nim argumentów.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.