Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1204/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2013-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 5 ust. 2 pkt 1, 2; art. 61; art. 66 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Robert Sawuła NSA Maria Piórkowska /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 marca 2013 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie stanu technicznego kanalizacji -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Sygn. II SA/Rz 1204/12

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania A. Sp. z o.o. (zwane dalej: A. Sp. z o.o.), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego odcinka kanalizacji deszczowej przebiegającej przez teren działki nr ewid. 3133/2 usytuowanej przy ul. S. w J.

Z uzasadnienia tej decyzji i akt administracyjnych sprawy wynika, że po interwencji Z. B. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził w dniu 4 listopada 2011 r. kontrolę w trakcie której ustalono, że odcinek kanalizacji deszczowej przebiegający przez teren działki nr 3133/2 i odprowadzający wody opadowe z osiedla [...] uległ uszkodzeniu. W dwóch miejscach został wypłukany grunt, betonowy przewód kanalizacji został odsłonięty. Widoczny odcinek rury był pęknięty. Nadto wzdłuż potoku [...], gdzie znajdował się wylot kanalizacji deszczowej skarpa była rozluźniona i występowały zapadnięcia gruntu. Uczestniczący w kontroli przedstawiciel A. Sp. z o.o. oświadczył, że wykonana inspekcja telewizyjna kanału wykazała całkowite załamanie i pęknięcie kanału na odcinku przebiegającym przez działkę nr ewid. 3133/2. W toku prowadzonego postępowania organ, na podstawie dokumentów przedstawionych przez Gminę Miejską [...], ustalił nadto, że kanalizacja deszczowa wybudowana została w latach siedemdziesiątych.

W dalszej kolejności decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. – zwana dalej ustawą P.b.), nakazał Gminie Miejskiej [...] wykonanie robót budowlanych poprzez dokonanie naprawy zniszczonego tj. niedrożnego i popękanego odcinka kanalizacji deszczowej wykonanej z rury betonowej o średnicy Ø 300 mm w terminie do 31 grudnia 2011 r. i dokonanie naprawy uszkodzonego odcinka skarpy brzegowej potoku [...], znajdującego się w okolicy wylotu kanalizacji deszczowej do tego potoku poprzez jej właściwe wybetonowanie i zabezpieczenie przed wypłukiwaniem, w terminie do 30 czerwca 2012 r. Na skutek złożonego odwołania decyzja ta została uchylona przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2012 r. Nr [...]. Powodem uchylenia było nieustalenie właściciela lub zarządcy przedmiotowej kanalizacji, do którego należy obowiązek utrzymania obiektu w należytym stanie technicznym i nieprzyznanie przymiotu strony Spółdzielni Mieszkaniowej [...], która była inwestorem kanalizacji.

W ponownie prowadzonym postępowaniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 13 czerwca 2012 r. przeprowadził oględziny na działce nr ewid. 3133/2 przy ul. S. w J. W ich toku stwierdzono, że odcinek kanalizacji deszczowej od studzienki rewizyjnej usytuowanej przy granicy z potokiem [...] i dalej w kierunku skarpy na os. [...] został wymieniony. W studzience rewizyjnej widoczny był koniec rury wykonany z tworzywa, z którego w sposób niezakłócony wypływała woda, teren działki został wyrównany, bez zapadlisk. Uczestniczący w oględzinach R. B. – przedstawiciel A. Sp. z o.o. oświadczył, że w listopadzie 2011 r. została wykonana naprawa odcinka kanalizacji deszczowej przebiegającej przez działkę nr 3133/2 poprzez wymianę na rurę PCV, ww. przedłożył kopię geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej awaryjnej wymiany odcinka przewodu kanalizacji deszczowej.

Wobec powyższych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego

decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego odcinka kanalizacji deszczowej przebiegającej przez teren działki nr ewid. 3133/2 usytuowanej przy ul. S. w J.

W uzasadnieniu organ podał, że stan techniczny przedmiotowego odcinka kanalizacji jest dobry. PINB wskazał, że brak elementu materialnego stosunku prawnego powoduje, że nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę poprzez rozstrzygnięcie co do jej istoty. W tej sytuacji zbędne jest dodatkowe ustalanie stron postępowania, właściciela lub zarządcy przedmiotowej kanalizacji, po to tylko by postępowanie umorzyć. Organ zaznaczył natomiast, że w sprawie uszkodzonej skarpy potoku [...] wszczęte zostało osobne postępowanie administracyjne.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyło A. Sp. z o.o. wnosząc o jej uchylenie. Spółka zarzuciła naruszenie art. 10 w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia stron postępowania, wskutek czego niezapewniono im czynnego udziału w postępowaniu, w tym w przeprowadzonych oględzinach; naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 66 P.b. poprzez przedwczesne umorzenie postępowania i niezbadanie całości kanalizacji deszczowej wykonanej z rur betonowych o średnicy 300 mm, jej oddziaływania na skarpę brzegową potoku [...] oraz zaniechanie ponownego rozpatrzenia sprawy zgodnie ze wskazaniami zawartymi w decyzji WINB z dnia [...] maja 2012 r. Strona zakwestionowała wszczęcie odrębnego postępowania w sprawie uszkodzonej skarpy brzegowej.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu, powołując się na dokonane w toku postępowania ustalenia uznał, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało zasadnie umorzone.

WINB podkreślił, że zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że organ I instancji pismem z dnia 7 listopada 2011 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie stanu technicznego odcinka kanalizacji deszczowej przebiegającej przez teren działki nr ewid. 3133/2 przy ul. S. w J. Zawiadomienie to określa przedmiot prowadzonego postępowania. Ponieważ w trakcie przeprowadzonych w dniu 13 czerwca 2012 r. oględzin organ I instancji stwierdził, że odcinek kanalizacji deszczowej został wymieniony i jego stan techniczny jest dobry, dalsze postępowanie w tej sprawie stało się bezprzedmiotowe, co uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ podał, że od daty wydania decyzji uchylającej, stan faktyczny i prawny uległ zmianie, zatem organ I instancji nie miał potrzeby stosowania się do zaleceń wskazanych we wcześniejszej decyzji organu odwoławczego tj. ustalania właściciela przedmiotowej kanalizacji i zmiany stron postępowania. PINB nie miał również podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie całej kanalizacji deszczowej, skoro wszczął postępowanie w sprawie odcinka będącego w nieodpowiednim stanie technicznym, odmienne postępowanie stanowiłoby naruszenie prawa.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją A. Sp. z o.o. zaskarżyło ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie i wniosło o uchylenie decyzji organów obu instancji i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania według norm przepisanych.

Strona skarżąca podtrzymując argumentację odwołania, zarzuciła naruszenie art. 10 w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez przyjęcie, że decyzja PINB nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa pomimo, że zaniechano ustalenia w sposób prawidłowy kręgu stron postępowania, w wyniku czego nie zapewniono im czynnego udziału w sprawie, w tym oględzinach przeprowadzonych w dniu 13 czerwca 2012 r. Strona zarzuciła również naruszenie art. 105 § k.p.a. w zw. z art. 66 P.b. poprzez uznanie, że nie doszło do przedwczesnego umorzenia postępowania, mimo niezbadania całości kanalizacji deszczowej, jej oddziaływania na skarpę brzegową i mimo zainteresowania stron merytorycznym wynikiem ww. ustaleń.

W ocenie strony skarżącej powyższe naruszenia prawa mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje, postanowienia i akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270/ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie jest zasadna gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do treści art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm./ właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 /pkt 1/ oraz zapewnić dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzach oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie , w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życie lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska /pkt 2/.

Z kolei przepis art. 66 ust 1 przywołanej wyżej ustawy Prawo budowlane stanowi, że w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska /pkt 1/, albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku /pkt 2/, albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym /pkt 3/, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia /pkt 4/, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji usuniecie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Taka konstrukcja przytoczonych wyżej norm prawnych wskazuje, że decyzje podejmowane na ich podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że wystąpienie choćby jednej przesłanki wymienionej w art. 66 ust. 1 tej ustawy obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. W literaturze przedmiotu i orzecznictwie przyjmuje się, że dla zastosowania trybu określonego art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego nie ma znaczenia ani odpowiedzialność za taki stan obiektu, ani też nieuregulowane postępowanie własnościowe, gdyż samo stwierdzenie zagrożenia, o którym mowa w tym przepisie stanowi podstawę do wydania przez organ nakazu usunięcia tych nieprawidłowości /tak wyrok NSA z dnia 3 października 2006 r., II OSK 1163, wyrok NSA z dnia 26 września 2008 r., II OSK 1102/07 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl/. Decyzja ta, zgodnie z treścią art. 66 w zw. z art 61 ustawy Prawo budowlane, powinna zostać skierowana do właściciela bądź zarządcy obiektu, o którego statusie w tym zakresie decyduje zakres wykonywanych obowiązków /tak wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 15 lutego 2011 r., II SA/Rz 296/10, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 10 sierpnia 2011 r., II SA/Rz 433/11 http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.

Mając na uwadze powyższe uwagi podnieść należy, że w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest stwierdzenie w dniu 4 listopada 2011 r. przez organ nadzoru budowlanego uszkodzenia odcinka kanalizacji deszczowej przebiegającej przez teren działki nr ew. 3133/2 usytuowanej przy ul. S. w J. Bezspornym również jest, że postępowanie administracyjne w tym przedmiocie zostało wszczęte w dniu 4 listopada 2011 r., o czym strony zostały powiadomione pismem z dnia 7 listopada 2011 r. Wreszcie bezspornym jest, że przeprowadzone przez organ nadzoru budowlanego w dniu 13 czerwca 2012 r. kolejne oględziny wykazały usunięcie wcześniej stwierdzonego zagrożenia poprzez wymianę tego odcinka kanalizacji deszczowej. W tym stanie sprawy, wobec braku istnienia przesłanek określonych art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane postępowanie prowadzone w trybie tego przepisu - staje się bezprzedmiotowe. Jak bowiem wynika z treści art 66 ust 1 ustawy, jedynie stwierdzenie uchybień określonych w pkt 1-4 tego przepisu, uprawnia organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości z określeniem terminu do wykonania tego obowiązku. Oznacza to więc, że stwierdzenie w toku postępowania prowadzonego w oparciu o uregulowanie zawarte w art. 66 ust 1 Prawa budowlanego, braku przesłanek określonych tym przepisem, może skutkować jedynie umorzeniem wszczętego już postępowania jako bezprzedmiotowego. W takim stanie sprawy, skoro organ prowadzący postępowanie nie stwierdził zagrożeń określonych w art 66 ust 1 pkt 1-4 ustawy Prawo budowlane a jeżeli tylko stwierdzone uchybienia dawały podstawę do wydania stosownej decyzji - zasadnie wydał zaskarżoną decyzję umarzającą postępowanie w oparciu o treść art. 105 § 1 k,p,a. Wbrew bowiem żądaniom skargi, brak wystąpienia przesłanek w/w określonych art 66 Prawa budowlanego nie może prowadzić do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, tak jak chce tego skarżący. Jak już wyżej naprowadzono tryb postępowania wyznaczony przepisem art 66 Prawa budowlanego ma zastosowanie jedynie dla nagłych zdarzeń i podjęcia niezbędnych czynności dla usunięcia zagrożenia, a wszelkie kwestie w zakresie ewentualnych należności, w tym również poniesionych kosztów wykraczają poza granice tego uregulowania. Z tych też przyczyn zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Marginesowo jedynie należy zauważyć, że skoro w toku prowadzonego postępowania administracyjnego strona skutecznie ustanowiła pełnomocnika to, zgodnie z treścią art. 40 § 2 k.p.a. pisma doręcza się pełnomocnikowi. Z lektury akt wynika, że zarówno decyzja organu I instancji, jak i decyzja organu odwoławczego, wbrew przywołanemu wyżej uregulowaniu, doręczane były stronie skarżącej, pomimo że w aktach sprawy zalega stosowne pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu J. M. W ocenie Sądu uchybienie to jednak nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270/ orzekł jak w sentencji.