Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 588/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 23a, art. 23 f
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska(spr.), Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant specjalista– Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2015 roku sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 o.p. (Dz. U.z 2012 r. poz. 749 t.j. ze zm.), art. 8, art. 23a ust. 7 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 ze zm., dalej u.g.h.), po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwa A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych o nazwie HOT SPOT PLATIN nr fabryczny [...], poświadczeniu rejestracji nr [...], utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie.

Jak wynika z akt, wnioskiem z dnia 17 marca 2009 r. Spółka z o.o. Przedsiębiorstwo A zwróciła się do Ministra Finansów o rejestrację automatu o niskich wygranych o nazwie HOT SPLOT PLATIN, numerze fabrycznym [...]. W oparciu o ww. wniosek i załączone do niego dokumenty, w dniu [...].05.009 r. Minister Finansów stwierdził uprawnienie wnioskodawcy do wprowadzenia automatu do eksploatacji (poświadczenie rejestracji nr [...]).

Jak wynika z protokołu kontroli z dnia 14 grudnia 2009r. nr [...] w zakresie urządzania i prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych, w ramach której przeprowadzono w drodze eksperymentu, doświadczenie lub odtworzenie możliwości gry na automacie o niskich wygranych oraz opinii biegłego z dnia 21.12.2010 r., dotyczącej sygn. akt [...], sporządzonej przez mgr A. K. - biegłego sądowego w zakresie teleinformatyki przy Sądzie Okręgowym w S., ww. automat o niskich wygranych narusza warunki ustawowe, dotyczące maksymalnej stawki za udział w jednej grze oraz jednorazowej wygranej, o których mowa w art. 2 ust. 2b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego I w Ł. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji ww. automatu o niskich wygranych.

Następnie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 23b ust.1 u.g.h., zażądał poddania przedmiotowego automatu badaniu sprawdzającemu. Jako jednostkę badającą, Naczelnik Urzędu Celnego I w Ł. wskazał Izbę Celną w P., Wydział Laboratorium Celne.

W dniu 23 października 2014 r. do organu wpłynęła Opinia z badań sprawdzających nr [...] z dnia 15.10.2014r., z negatywnym wynikiem badania. W Opinii stwierdzono niespełnienie warunku, o którym mowa w art., 129 ust. 3 u.g.h.w zakresie maksymalnej stawki za grę, tj. przekroczenie maksymalnej stawki za grę i maksymalnej jednorazowej wygranej, niespełnienie warunku ochrony przed możliwością modyfikacji oprogramowania- możliwość zmiany maksymalnej stawki za grę tj. przekroczenie maksymalnej stawki za grę z poziomu opcji serwisowych nie wpływającą na zmianę sumy kontrolnej programu gier (bez ingerencji w płytę logiczną oraz bez naruszania plomb zabezpieczających jednostki badającej) umożliwiając ustawienie stawki za grę w wysokości wyższej od wartości dopuszczonej prawem, niespełnienie wymogu wyposażenia w system trwałej rejestracji i zapamiętywania danych, niewypełnienie warunku wyposażenia automatu w widoczne dla grających informacji, umieszczone w sposób uniemożliwiający ich usunięcie bez uszkodzenia lub zniszczenia automatu. Informacja o oznaczeniu zezwolenia umieszczona jest w sposób umożliwiający jej usunięcie bez uszkodzenia lub zniszczenia automatu (wydrukowana kartka papieru umieszczona pod przezroczystą pleksą przykręcona dwoma wkrętami do bocznej ściany automatu).

Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego I w Ł., na podstawie m.in. art. 8, art. 23a ust. 7 u.g.h., cofnął rejestrację ww. automatu o niskich wygranych. Organ uznał, że automat nie spełnia warunków określonych w ustawie, zatem, uzasadnia to cofnięcie w oparciu o art. 23a ust. 7 u.g.h. jego rejestracji.

W odwołaniu Spółka, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, zarzuciła naruszenie:

- art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 12 ust. 1 i 2 tej ustawy oraz w zw. z art. 23 f ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych i w zw. z art. 16 ust. 1 i art. 16 ust. 2 pkt 5 ustawy o z 8 sierpnia 2002 r. o systemie zgodności poprzez jego pominięcie, podczas gdy z mocy tego przepisu upoważnienie nr [...] z dnia 8 kwietnia 2011 r. udzielone Laboratorium Celnemu Izby Celnej w P. wygasło z mocy prawa z dniem 14 lipca 2012 r. wobec niedysponowania przez Laboratorium akredytacją w zakresie badania automatów i urządzeń do gier;

- art. 23b u.g.h. poprzez wydanie decyzji o cofnięciu rejestracji automatu o niskich wygranych pomimo nieprzeprowadzenia badania kwestionowanego automatu przez jednostkę badającą upoważnioną przez Ministra Finansów;

- art. 129 ust. 3 u.g.h. i art. 2 ust. 2 b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. nr 68 poz. 341) poprzez zastosowanie sprzecznej z tymi przepisami wykładni pojęć, jedna gra i stawka za jedną grę, a w konsekwencji błędnym uznaniu, jakoby automat o niskich wygranych umożliwiał grę za stawkę wyższą od maksymalnej lub uzyskanie wygranej wyższej od maksymalnej.

Pismem procesowym z dnia 25 marca 2015 r. strona podtrzymała w całości wniesione odwołanie oraz zgłoszone w nim zarzuty i wnioski dowodowe oraz na zasadzie art. 288 o.p. wniosła o uzupełnienie materiału dowodowego i dopuszczenie dowodu z wydruku opinii Biura Informatyki Śledczej Laboratorium Ekspertyz Sądowych z L. nr [...] z kserokopii opinii technicznych o nałożeniu plomb zabezpieczających upoważnionej jednostki badającej - Laboratorium Badawczego Wyższej Szkoły [...] w Ł. nr [...], [...], [...], [...] na okoliczność zasad i przebiegu gry na automatach o niskich wygranych poddanych badaniom rejestracyjnym przed dniem 21 marca 2009 roku oraz zgodności tych urządzeń z przepisami u.g.z.w i u.g.h.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wskazano, że w myśl art.129 ust.3 ww. ustawy przez gry na automatach o niskich wygranych rozumie się gry

na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 zł, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł. Dyrektor Izby Celnej w Ł. zauważył, że badania poprzedzające rejestrację, były przeprowadzane na podstawie przepisów §7 i § 8 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych z dnia 3 czerwca 2003 r. (Dz. U. nr 36, poz. 946). Ustawą z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 134, poz.779), która, jak już wcześniej zaznaczono, weszła w życie z dniem 14 lipca 2011 r., wprowadzono do ustawy o grach hazardowych procedurę weryfikacji dotychczasowych rejestracji automatów do gier o niskich wygranych. W art.11 ust. 1 ww. ustawy zmieniającej przewidziano, że poświadczenia rejestracji dokonane na podstawie dotychczasowych przepisów w celu dopuszczenia do eksploatacji i użytkowania automatów i urządzeń do gier, o których mowa w art.23a ust. l ustawy zmienianej, zachowują ważność do czasu ich wygaśnięcia albo cofnięcia zgodnie z art.23a ust. 6 i 7 ustawy zmienianej.

Przepis art. 11 ust. 2 ustawy zmieniającej stanowi, że przepisy art.23a - 23c i 23e ust. 1 i 2 ustawy zmienianej, stosuje się odpowiednio również do eksploatacji automatów i automatów do gier o niskich wygranych przez podmioty prowadzące działalność na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, do czasu wygaśnięcia udzielonego zezwolenia.

Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 23a ust. 1 u.g.h. automaty i urządzenia do gier, z wyjątkiem terminali w kolekturach gier liczbowych służących wyłącznie do urządzania gier liczbowych, mogą być eksploatowane przez podmioty posiadające koncesję lub zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier losowych lub gier na automatach oraz przez podmioty wykonujące monopol państwa, po ich zarejestrowaniu przez naczelnika urzędu celnego. Natomiast stosownie do art. 23a ust.7 ww. ustawy naczelnik urzędu celnego, w drodze decyzji, cofa rejestrację przed jej wygaśnięciem, jeżeli zarejestrowany automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że materiał dowodowy, a w szczególności uzyskana w toku postępowania dowodowego opinia z badań sprawdzających przedmiotowego automatu do gier z dnia 15 października 2014 r., wydana przez jednostkę badającą upoważnioną przez Ministra Finansów do badań technicznych automatów i urządzeń do gier - Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w P., w sposób nie budzący wątpliwości potwierdziła fakt, że sporny automat nie spełnia warunków określonych w ustawie.

Dyrektor Izby Celnej, odnosząc się do zarzutu braku posiadania przez Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w P. statusu jednostki badającej i stosownego certyfikatu akredytacji adekwatnego do badań automatów do gier stwierdził, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji automatu nie ma uprawnień do weryfikacji, a tym bardziej podstaw do podważania udzielonych przez Ministra Finansów upoważnień uprawniających jednostki badające do przeprowadzania badań kontrolnych na automatach i urządzeniach do gier. Ponadto jednostki badające są wyspecjalizowanymi podmiotami posiadającymi uprawnienia uzyskane, między innymi, w oparciu o kompetencje, jakimi dysponują osoby w nich zatrudnione lub świadczące usługi na ich rzecz.

Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w P. zostało upoważnione przez Ministra Finansów do przeprowadzania badań automatów i urządzeń do gier i sporządzania opinii technicznych upoważnieniem z dnia 8.04.2011 r., Nr [...]. Upoważnienie to zostało wydane na podstawie § 8 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3.06.2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych. Stosownie do treści art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26.05.2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw podmioty będące w dniu wejścia w życie mniejszej ustawy jednostkami badającymi upoważnionymi przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych do wydawania opinii będących podstawą dopuszczenia do eksploatacji i użytkowania automatów i urządzeń do gier, uznaje się za jednostki badające upoważnione do badań technicznych automatów i urządzeń do gier zgodnie z przepisami art. 23 f ustawy zmienianej tj. ustawy o grach hazardowych. Z akt administracyjnych wynika, że Izba Celna w P. znajduje się w, sporządzonym przez Ministerstwo Finansów opublikowanym na stronie internetowej ministerstwa, wykazie jednostek badających upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń do gier.

Brak jest zatem podstaw do podważania zasadności wyboru Laboratorium Celnego przy Izbie Celnej w P., jak również do kwestionowania kompetencji i niezależności biegłych przeprowadzających badania w tej jednostce.

Organ wskazał, że bezspornym jest, że przedmiotowy automat do gier o niskich wygranych został dopuszczony do eksploatacji po spełnieniu warunków, określonych w obowiązującym wówczas rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz.U. Nr 36, poz.946), o czym świadczy poświadczenie rejestracji.

W myśl § 7 ww. rozporządzenia warunkiem dopuszczenia automatu lub urządzenia do gier do eksploatacji i użytkowania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej była rejestracja takiego automatu lub urządzenia na podstawie badania takiego automatu lub urządzenia przez jednostkę badającą.

Jednostka badająca Wydział Laboratorium Celne Izby Celnej w P., w opinii z dnia 15 października 2014r. z badań sprawdzających ww. automatu stwierdziła: niespełnienie warunku, o którym mowa w art., 129 ust. 3 u.g.h.w zakresie maksymalnej stawki za grę, tj. przekroczenie maksymalnej stawki za grę i maksymalnej jednorazowej wygranej, niespełnienie warunku ochrony przed możliwością modyfikacji oprogramowania- możliwość zmiany maksymalnej stawki za grę tj. przekroczenie maksymalnej stawki za grę z poziomu opcji serwisowych nie wpływającą na zmianę sumy kontrolnej programu gier (bez ingerencji w płytę logiczną oraz bez naruszania plomb zabezpieczających jednostki badającej) umożliwiając ustawienie stawki za grę w wysokości wyższej od wartości dopuszczonej prawem, niespełnienie wymogu wyposażenia w system trwałej rejestracji i zapamiętywania danych, niewypełnienie warunku wyposażenia automatu w widoczne dla grających informacji, umieszczone w sposób uniemożliwiający ich usunięcie bez uszkodzenia lub zniszczenia automatu. Informacja o oznaczeniu zezwolenia umieszczona jest w sposób umożliwiający jej usunięcie bez uszkodzenia lub zniszczenia automatu (wydrukowana kartka papieru umieszczona pod przezroczystą pleksą przykręcona dwoma wkrętami do bocznej ściany automatu). Organ odwoławczy nie podzielił zarzutu naruszenia art. 129 ust. 3 u.g.h. i art. 2 ust. 2 b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych poprzez zastosowanie sprzecznej z tymi przepisami wykładni pojęć, jedna gra i stawka za jedną grę, a w konsekwencji błędnym uznaniu, jakoby automat o niskich wygranych umożliwiał grę za stawkę wyższą od maksymalnej lub uzyskanie wygranej wyższej od maksymalnej. W tej kwestii organ odwoławczy powołał się na ustalenia i wnioski zawarte w opinii, które przeczą twierdzeniom strony skarżącej oraz na stanowisko sadów administracyjnych prezentowane w utrwalonym orzecznictwie tych sadów.

Zdaniem organu odwoławczego ustalenia poczynione przez jednostkę badawczą w opinii z dnia 15 października 2014 r. w sprawie automatu o niskich wygranych o nazwie HOT SPOT PLATIN świadczą o tym, że automat nie jest przystosowany do realizacji przepisów ustawy, a wręcz dowodzą istotnego naruszenia przepisów ustawy o grach hazardowych. Powyższy stan faktyczny stanowi przesłankę do cofnięcia - w oparciu o art. 23a ust. 7 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - rejestracji ww. automatu.

Organ wskazał, że ustawa z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2011.134.779), nałożyła na podmioty prowadzące działalność w zakresie gier na automatach, obowiązek dostosowania w wyznaczonym terminie eksploatowanych automatów do nowych wymogów ustawowych. Podnoszone w odwołaniu argumenty o zgodności przedmiotowego automatu z wymaganiami, zawartymi w ustawie nie obowiązującej od ponad pięciu lat, świadczyć może jedynie o tym, że nie zostały w nim dokonane zmiany, mające na celu dostosowanie go do wymogów ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw.

Mając powyższe na uwadze Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Przedsiębiorstwo A Sp. z.o.o. z siedzibą w K. od tej decyzji wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o jej uchylenie i wydanie decyzji w I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1/ art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 12 ust. 1 i 2 tej ustawy oraz w zw. z art. 23 f ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych i w zw. z art. 16 ust. 1 i art. 16 ust. 2 pkt 5 ustawy o z 8 sierpnia 2002 r. o systemie zgodności poprzez jego pominięcie, podczas gdy z mocy tego przepisu upoważnienie nr [...] z dnia 8 kwietnia 2011 r. udzielone Laboratorium Celnemu Izby Celnej w P. wygasło z mocy prawa z dniem 14 lipca 2012 r. wobec niedysponowania przez Laboratorium akredytacją w zakresie badania automatów i urządzeń do gier;

2/ art. 23b u.g.h. poprzez wydanie decyzji o cofnięciu rejestracji automatu o niskich wygranych HOT SPOT PLATIN, pomimo nieprzeprowadzenia badania kwestionowanego automatu przez jednostkę badającą upoważnioną przez Ministra Finansów;

3/ art. 129 ust. 3 u.g.h. i art. 2 ust. 2 b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. nr 68 poz. 341) poprzez zastosowanie sprzecznej z tymi przepisami wykładni pojęć, jedna gra i stawka za jedną grę, a w konsekwencji błędnym uznaniu, jakoby automat o niskich wygranych HOT SPOT PLATIN umożliwiał grę za stawkę wyższą od maksymalnej lub uzyskanie wygranej wyższej od maksymalnej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 powołanej ustawy).

Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. z dnia [...] w przedmiocie cofnięcia Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością Przedsiębiorstwo A w K. rejestracji automatu HOT SPLOT PLATIN, numerze fabrycznym [...] - poświadczenie rejestracji nr [...].

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 23a ust. 7 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 ze zm.) - dalej: u.g.h. Ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji sprowadzała się zatem do zbadania, czy okoliczności faktyczne niniejszej sprawy dawały podstawę do zastosowania wskazanego powyżej przepisu.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 129 ust. 1 u.g.h., działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, którym im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Ustawą z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 134, poz 779), która weszła w życie z dniem 14 lipca 2011 r., wprowadzono do ustawy o grach hazardowych procedurę weryfikacji dotychczasowych rejestracji automatów do gier o niskich wygranych. W myśl jednak art. 10 ust. 1-3 ustawy z 26 maja 2011 r., podmioty prowadzące działalność w zakresie gier na automatach są obowiązane dostosować automaty eksploatowane w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy do ograniczenia określonego w art. 23 ust. 1c ustawy zmienianej w art. 1, w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy (ust. 1). Przepisy art. 23 ust. 1a-1c ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się również do automatów do gier eksploatowanych przez podmioty prowadzące na podstawie art. 129 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, do czasu wygaśnięcia udzielonego zezwolenia, działalność w zakresie gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach. Do automatów eksploatowanych przez te podmioty w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, w zakresie ograniczenia określonego w art. 23 ust. 1c ustawy zmienianej w art. 1, stosuje się przepisy ust. 1 (ust. 2). Przepisy art. 23 ust. 1b ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się również do automatów o niskich wygranych eksploatowanych przez podmioty prowadzące na podstawie art. 129 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, do czasu wygaśnięcia udzielonego zezwolenia, działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Automat o niskich wygranych powinien być ponadto wyposażony w system trwałej rejestracji i zapamiętywania danych, który pozwala na ustalenie kwoty uzyskanych przychodów i nie wpływa na przebieg i rezultat gry (ust. 3). Stosownie natomiast do art. 11 ust. 1 ww. ustawy zmieniającej, poświadczenia rejestracji dokonane na podstawie przepisów dotychczasowych w celu dopuszczenia do eksploatacji i użytkowania automatów i urządzeń do gier, o których mowa w art. 23a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, zachowują ważność do czasu ich wygaśnięcia albo cofnięcia zgodnie z art. 23a ust. 6 i 7 ustawy zmienianej w art. 1. Zgodnie zaś z art. 11 ust. 2 ustawy zmieniającej, przepisy art. 23a – 23c i 23e ust. 1 i 2 ustawy zmienianej w art. 1, stosuje się odpowiednio również do eksploatacji automatów i automatów do gier o niskich wygranych przez podmioty prowadzące działalność na podstawie art. 129 ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, do czasu wygaśnięcia udzielonego zezwolenia, działalność w zakresie gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach oraz w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, przy czym w przypadku automatów o niskich wygranych właściwość miejscową naczelników urzędów celnych ustala się według miejsca lokalizacji punktu gry na automatach o niskich wygranych. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z dodanym do ustawy o grach hazardowych i mającym - z mocy przytoczonego wyżej przepisu przejściowego ustawy zmieniającej oraz art. 14 tejże ustawy, art. 23 ust 1a u.g.h. (jak również ust. 1), automaty i urządzenia do gier powinny być przystosowane do ochrony praw grających i realizacji przepisów ustawy. Automat do gier powinien być wyposażony w system trwałej rejestracji i zapamiętywania danych, który pozwala na ustalenie kwoty stanowiącej podstawę opodatkowania podatkiem od gier i nie wpływa na przebieg i rezultat gry.

Stosownie natomiast do art. 23a ust. 7 u.g.h., naczelnik urzędu celnego, w drodze decyzji, cofa rejestrację przed jej wygaśnięciem, jeżeli zarejestrowany automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie. Podstawą do cofnięcia rejestracji jest zatem stwierdzenie przez organ, że automat nie spełnia wymogów ustawowych. Wymogi ustawowe dla automatów do gier o niskich wygranych oprócz cytowanego wyżej art. 23 u.g.h. określa również art. 129 ust. 3 u.g.h. poprzez wskazanie, że są to urządzenia mechaniczne, elektromechaniczne i elektroniczne, pozwalające na gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 złotych, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł. Zgodnie z art. 23b ust. 1 ustawy o grach hazardowych, na pisemne żądanie naczelnika urzędu celnego, w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że zarejestrowany automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie, podmiot eksploatujący ten automat lub urządzenie jest obowiązany poddać urządzenie lub automat badaniu sprawdzającemu. W żądaniu, o którym mowa w ust. 1, wskazuje się automat lub urządzenie do gier podlegające badaniu sprawdzającemu, jednostkę badającą przeprowadzającą badanie oraz podmiot, któremu automat lub urządzenie ma być przekazane w celu przeprowadzenia badania, i termin tego przekazania (art. 23b ust. 2 u.g.h.). Badanie sprawdzające przeprowadza, na zlecenie naczelnika urzędu celnego, jednostka badająca upoważniona do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, w terminie nie dłuższym niż 60 dni od dnia otrzymania zlecenia (art. 23b ust. 3 u.g.h.).

Wskazać również należy, że zgodnie z art. 23f ust. 1 u.g.h., upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier udziela minister właściwy do spraw finansów publicznych jednostce badającej, która spełnia następujące warunki:

1) posiada akredytację Polskiego Centrum Akredytacji lub jednostki akredytującej państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, będącej sygnatariuszem Wielostronnego Porozumienia EA (European cooperation for Accreditation Multilateral Agreement);

2) zapewnia odpowiedni standard przeprowadzanych badań, w tym przeprowadzanie ich przez osoby o odpowiedniej wiedzy technicznej w zakresie automatów i urządzeń do gier, oraz dysponuje odpowiednim wyposażeniem technicznym;

3) osoby zarządzające tą jednostką oraz osoby przeprowadzające badania automatów i urządzeń do gier posiadają nienaganną opinię, w szczególności nie są osobami skazanymi za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;

4) posiada autonomiczność względem podmiotów prowadzących działalność w zakresie gier hazardowych oraz ich organizacji i stowarzyszeń, w szczególności osoby wymienione w pkt 3 nie pozostają z podmiotami prowadzącymi działalność w zakresie gier hazardowych w stosunkach, które mogą wywoływać uzasadnione zastrzeżenia do ich bezstronności.

Upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier jest udzielane na wniosek jednostki badającej, do którego dołącza się dokumenty potwierdzające spełnienie warunków określonych w ust. 1, w szczególności:

1) certyfikat akredytacji;

2) certyfikaty lub inne dokumenty określające standard przeprowadzanych badań;

3) aktualne zaświadczenia, że osoby wymienione w ust. 1 pkt 3 nie były skazane za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;

4) oświadczenia złożone, pod rygorem odpowiedzialności karnej, przez osoby wymienione w ust. 1 pkt 3, że nie pozostają z podmiotem prowadzącym działalność w zakresie gier hazardowych ani z osobami:

a) zarządzającymi takim podmiotem lub go reprezentującymi,

b) będącymi akcjonariuszami (wspólnikami) takiego podmiotu lub jego pracownikami

- w stosunku prawnym lub faktycznym, który może wywoływać uzasadnione zastrzeżenia do ich bezstronności.

Upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier jest udzielane na okres nie dłuższy niż do upływu okresu ważności akredytacji (art. 23f ust. 3 u.g.h.). Odmowa udzielenia upoważnienia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier następuje w drodze decyzji (art. 23f ust. 4 u.g.h). W myśl art. 23f ust. 5 u.g.h., minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji:

1) cofa upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, w przypadku gdy jednostka badająca przestanie spełniać warunki określone w ust. 1 lub odmówi przeprowadzenia badania sprawdzającego, o którym mowa w art. 23b;

2) może cofnąć upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, jeżeli jednostka badająca nie przeprowadzi badania sprawdzającego w terminie określonym w art. 23b ust. 3.

Zgodnie z treścią art. 23f ust. 6 u.g.h. minister właściwy do spraw finansów publicznych podaje do publicznej wiadomości, na stronie internetowej urzędu obsługującego tego ministra, wykaz jednostek badających upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń do gier.

W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że dnia 17 marca 2009 r. Przedsiębiorstwo A Spółka z o.o. zwróciło się do Ministra Finansów o rejestrację automatu o niskich wygranych o nazwie HOT SPOT PLATIN i numerze fabrycznym [...]. W oparciu o ww. wniosek i załączone do niego dokumenty, w dniu [...] maja 2009 r. Minister Finansów stwierdził uprawnienie wnioskodawcy do wprowadzenia automatu do eksploatacji (poświadczenie rejestracji nr [...]).

W dniu 14 grudnia 2009 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego I w Ł. przeprowadzili w punkcie gier na automatach o niskich wygranych należącym do Spółki A o nazwie Bar B w P., kontrolę w zakresie urządzania i prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych. W ramach kontroli przeprowadzono w drodze eksperymentu odtworzenie możliwości gry na przedmiotowym automacie, w wyniku której stwierdzono możliwość prowadzenia gier przy stawce wyższej niż 0,07 euro, co jest niezgodne z art. 129 ust. 3 u.g.h. Automat został zatrzymany przez organ celny na podstawie art. 217 k.p.k. w związku z art. 113 k.k.s.

W związku z przeprowadzeniem kontroli i wobec zaistnienia uzasadnionego podejrzenia, że sporny automat nie spełnia warunków określonych w ustawie, postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego I w Ł. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych, natomiast postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. zażądał od spółki poddania ww. automatu badaniu sprawdzającemu, które zlecone zostało upoważnionej przez Ministra Finansów jednostce badającej, tj. Izbie Celnej w P., Wydział Laboratorium Celne.

Opinia z przeprowadzonego badania sprawdzającego jednoznacznie stwierdza, że automat nie spełnia warunków, o których mowa w art. 23 ust. 1 i 1a u.g.h. w zakresie ochrony praw grających. Stwierdzono:

- przekroczenie maksymalnej stawki za grę i maksymalnej jednorazowej wygranej,

- niespełnienie warunku ochrony przed możliwością modyfikacji oprogramowania- możliwość zmiany maksymalnej stawki za grę tj. przekroczenie maksymalnej stawki za grę z poziomu opcji serwisowych nie wpływającą na zmianę sumy kontrolnej programu gier (bez ingerencji w płytę logiczną oraz bez naruszania plomb zabezpieczających jednostki badającej) umożliwiając ustawienie stawki za grę w wysokości wyższej od wartości dopuszczonej prawem,

- niespełnienie wymogu wyposażenia w system trwałej rejestracji i zapamiętywania danych,

- niewypełnienie warunku wyposażenia automatu w widoczne dla grających informacji, umieszczone w sposób uniemożliwiający ich usunięcie bez uszkodzenia lub zniszczenia automatu.

Z badania Laboratorium Celnego wynika zatem, że automat do gier o niskich wygranych o nazwie ww. HOT SPOT PLATIN nie spełnia wymogów wynikających z rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. nr 102, poz. 946 ze zm.). Zgodnie bowiem z § 8 ust. 3 rozporządzenia, badanie poprzedzające rejestrację obejmuje również sprawdzenie, czy automat jest wyposażony w:

1) widoczną dla grających informację, umieszczoną w sposób uniemożliwiający jej usunięcie bez uszkodzenia lub zniszczenia automatu, określającą:

a) nazwę gry,

b) stawkę za grę,

c) tabelę wygranych,

d) opis sterowania grą,

e) oznaczenie zezwolenia, o którym mowa w art. 24 ust. 1, 1a i 1b ustawy;

2) system trwałej rejestracji i zapamiętywania danych, które pozwalają na ustalenie kwoty stanowiącej podstawę opodatkowania podatkiem od gier - w przypadku automatu do gier albo uzyskanych przychodów - w przypadku automatów do gier o niskich wygranych.

Badanie sprawdzające wykonała Izba Celna w P. Wydział Laboratorium Celne, która jest jednostką uprawnioną do wykonania badania. Jednostka ta posiadała na dzień zlecenia oraz wykonania badania sprawdzającego upoważnienie do badań technicznych automatów i urządzeń do gier wydane przez Ministra Finansów w dniu 8 kwietnia 2011 r. w oparciu o wówczas obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 102, poz. 946 ze zm.) i została umieszczona w wykazie jednostek upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń do gier na stronie internetowej Ministra Finansów (www.mf.gov.pl). Należy zatem uznać, że badanie sprawdzające zostało wykonane przez upoważniony do tego podmiot.

Odnosząc się do zarzutów postawionych w skardze podważających uprawnienia jednostki badającej upoważnionej do przeprowadzenia badania sprawdzającego automatu podkreślić należy, że adresatem normy prawnej zawartej w art. 23f ust. 1 pkt 1-4 u.g.h. jest minister właściwy do spraw finansów publicznych, który w ramach przyznanych mu przez ustawę uprawnień władczych udziela upoważnień do badań technicznych według kryteriów określonych w tym przepisie. Okoliczność, czy dana jednostka badająca spełnia ustawowe warunki do uzyskania upoważnienia nie może być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu, gdyż inny jest przedmiot tego postępowania, a Minister Finansów w tym postępowaniu nie jest stroną. Tylko w toku postępowania prowadzonego przez Ministra Finansów, a wszczętego na wniosek zainteresowanej jednostki badającej może być sprawdzana okoliczność, czy jednostka ta spełnia ustawowe warunki do uzyskania upoważnienia, o którym mowa w art. 23b ust. 3 i w art. 23f ust. 1 u.g.h. Należy też zwrócić uwagę, że jedynie odmowa udzielenia przez Ministra upoważnienia do badań technicznych następuje w drodze decyzji wydanej w postępowaniu toczącym się z wniosku jednostki badającej ubiegającej się o wydanie upoważnienia, co wynika z art. 23f ust. 4 u.g.h.

W związku z powyższym poza oceną organu celnego, a także Sądu pozostaje w niniejszej sprawie to, czy Minister Finansów właściwie dokonał wyboru jednostek upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń. Obowiązkiem organu celnego było jedynie zwrócenie się o wykonanie badania sprawdzającego do jednej z jednostek widniejących na liście jednostek badających upoważnionych do przeprowadzania badań. Nie ulega natomiast wątpliwości, że takiej jednostce badania w rozpoznawanej sprawie zostały zlecone. Należy w tym względzie podzielić stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. II SA/Bk 719/13 (dostępne na stronie www.nsa.gov.pl), że "jeżeli jednostka badająca posiadała w dacie prowadzenia badania upoważnienie Ministra Finansów do badań technicznych automatów i urządzeń do gier, to jest to fakt wykluczający prowadzenie w sprawie dodatkowego, uzupełniającego postępowania dowodowego na okoliczność posiadania przez tę jednostkę uprawnień do sporządzania opinii o legalności działania automatów do gier o niskich wygranych. Fakt figurowania jednostki badającej w wykazie jednostek upoważnionych do badań technicznych automatów i urządzeń do gier stanowi podstawę przyjęcia przez organ statusu danej jednostki jako uprawnionej do przeprowadzania badania sprawdzającego automatów do gier o niskich wygranych."

Z treści art. 23f ust. 5 u.g.h. wynika, że tylko minister właściwy do spraw finansów publicznych może badać, czy jednostka badająca utrzymuje warunki, których spełnienie było konieczne dla udzielenia upoważnienia – i ewentualnie wydać odpowiednią decyzję odmawiającą przyznania upoważnienia. Weryfikacja prawidłowości udzielenia upoważnienia przez Ministra Finansów nie może być dokonywana przez organy celne prowadzące postępowania w poszczególnych sprawach, w których badania sprawdzające wykonują upoważnione jednostki badające. Strona może kwestionować badanie sprawdzające dokonane przez jednostkę badającą, poprzez wykazanie błędów merytorycznych badania, ale nie poprzez zakwestionowanie prawidłowości działania Ministra Finansów w postaci udzielenia upoważnienia, bądź w postaci zaniechania odebrania upoważnienia - i w rezultacie przez postawienie tezy, że jednostka badająca nie miała uprawnienia do wykonania badania sprawdzającego (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 18 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Bd 1278/14; wyrok WSA w Białymstoku z 12 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Bk 67/14; w Lublinie z 27 marca 2014 r., sygn. akt III SA/Lu 846/13; w Warszawie z dnia 12 grudnia 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 1167/14; dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).

Reasumując w ocenie sądu w postępowaniu, którego przedmiotem jest ocena zgodności z prawem decyzji o cofnięciu rejestracji automatu o niskich wygranych nie ma możliwości dokonywania merytorycznej oceny prawidłowości upoważnienia udzielonego przez Ministra Finansów jednostce badającej, ponieważ oznaczałoby to wyjście poza granice sprawy, wyznaczone przedmiotem zaskarżenia. Stanowiłoby również wkroczenie w kompetencje Ministra Finansów bez należytej podstawy prawnej. Z art. 23f ustawy o grach hazardowych wynika, że to minister jest właściwy do udzielania upoważnień, odmowy ich udzielenia lub cofnięcia już udzielonych upoważnień. Z art. 23f ust. 1 pkt 1 u.g.h. nie wynika, jaki rodzaj i charakter ma mieć akredytacja udzielona przez wymienione w tym przepisie podmioty. To Minister decyduje, czy posiadana przez jednostkę badającą akredytacja jest odpowiednia do badań technicznych automatów i urządzeń do gier. Udzielenie upoważnienia i umieszczenie w wykazie jednostek badających przez Ministra oznacza, że przedstawione przez jednostkę badającą dokumenty zostały uznane za spełniające odpowiednie przesłanki z art. 23f ust. 1 (por. wyrok WSA w Lublinie z 20 stycznia 2015r., sygn. akt III SA/Lu 981/14, dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).

W konsekwencji niezasadny jest zarzut naruszenia przepisu art. 12 ust. 3 ustawy nowelizującej z dnia 26 maja 2011 r. w zw. z art. 12 ust. 1 i 2 tej ustawy w zw. z art. 23f ust. 1 pkt 1 ustawy o grach hazardowych. Należy podkreślić również, że wydana opinia akredytowanej jednostki badającej odpowiada wymogom wynikającym z obowiązującego w dacie jej wydania rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier (Dz. U. z 2012 r., poz. 312). Wiedza i umiejętności, którymi dysponuje jednostka gwarantują poprawność przeprowadzonych badań w zakresie wiedzy specjalistycznej. Wiąże się to z tym, że jednostka ta z racji akredytacji zapewnia odpowiedni standard przeprowadzanych badań, w tym przeprowadzanie ich przez osoby o odpowiedniej wiedzy technicznej w zakresie automatów i urządzeń do gier oraz dysponuje odpowiednim wyposażeniem technicznym. Poza tym, jednostka badająca posiada autonomiczność względem podmiotów prowadzących działalność w zakresie gier hazardowych oraz ich organizacji i stowarzyszeń, w szczególności osoby wymienione w pkt 3 nie pozostają z podmiotami prowadzącymi działalność w zakresie gier hazardowych w stosunkach, które mogą wywoływać uzasadnione zastrzeżenia do ich bezstronności (art. 23f ust. 1 u.g.h.). Jest to zatem instytucja niezależna, autonomiczna, o specjalistycznej wiedzy oraz dysponująca sprzętem specjalistycznym do przeprowadzania badań.

Bez znaczenia dla niniejszej sprawy pozostają także przedłożone przez spółkę przy piśmie z dnia 25 marca 2015 r. dowody w postaci wydruku opinii Biura Informatyki Śledczej Laboratorium Ekspertyz Sądowych z L. nr [...] z kserokopii opinii technicznych o nałożeniu plomb zabezpieczających upoważnionej jednostki badającej - Laboratorium Badawczego Wyższej Szkoły [...] w Ł. nr [...], [...], [...], [...] na okoliczność zasad i przebiegu gry na automatach o niskich wygranych poddanych badaniom rejestracyjnym przed dniem 21 marca 2009 roku oraz zgodności tych urządzeń z przepisami u.g.z.w i u.g.h., bowiem nie odnoszą się one bezpośrednio do automatu HOT SPOT PLATIN nr fabryczny [...].

Sąd podzielił również stanowisko organu odwoławczego o niespełnieniu przez automat warunku, o którym mowa w art. 129 ust. 3 ustawy o grach hazardowych w zakresie maksymalnej wartości jednorazowej wygranej i maksymalnej stawki za udział w grze. Z treści wspomnianego przepisu wynika, iż przez gry na automatach o niskich wygranych rozumie się gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 zł, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł. Skład rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela także pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku WSA w Olsztynie z 20 września 2011 r. sygn. akt II SA/Ol 542/11, stosownie do którego "pod pojęciem maksymalnej stawki za udział w jednej grze kryje się kwota najwyższej opłaty, jaką grający może poddać ryzyku w trakcie tak rozumianej jednej gry, nie zaś opłata wnoszona odrębnie za każdy jednostkowy zakład (losowanie) stanowiący jeden z elementów składowych gry." Sąd ten uznał także – trafnie – za niedopuszczalne stanowisko, że skoro ustawodawca nie określił z ilu etapów składa się jedna gra, to może się ona składać z nieskończonej liczby losowań. Z opinii jednostki badającej – badania sprawdzającego wynika, że poddany badaniu automat do gier umożliwia stosowanie stawek wyższych, niż 0,50 zł. Mechanizm działania oraz wnioski w tym zakresie zostały przedstawione w obszernym uzasadnieniu opinii. Wobec powyższego przy wykładni pojęć "jednej gry" i "jednorazowej wygranej" należy zgodzić się z organem odwoławczym i powołanym orzecznictwem sądów administracyjnych, że jeśli w tej samej grze gracz poddaje ryzyku stawkę postawioną na jej początku, a także wygrane uzyskane w trakcie tej gry, to oznacza, że ocena stawki w całej grze wymaga dokonania zsumowania kwoty, którą zaryzykowano na początku gry, jak też kwot wygranych i zaryzykowanych w toku tej samej gry.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a skargę jako niezasadną, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił.

m.m.