Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 285/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2013-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, 2, 3 i 4; art. 24 ust. 1, 2, 3, 4, 5 pkt 3;
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: art. 6
journal: Dz.U. 2002 nr 101 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędziowie WSA Ewa Ibrom,, WSA Grzegorz Wałejko (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 13 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi "W." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania informacji z operatu ewidencyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 26 lutego 2013 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...], po rozpatrzeniu odwołania "W." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. (dalej wymienianej także jako spółka), utrzymał w mocy decyzję z dnia 9 stycznia 2013 r., którą Starosta [...] odmówił wydania informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków dotyczącej numeru księgi wieczystej lub numeru zbioru dokumentów dla nieruchomości położonej w miejscowości N. przy ul. [...].

Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że wnioskiem z dnia 21 listopada 2012 r. spółka wystąpiła do Starosty [...] o podanie numerów ksiąg wieczystych lub numerów zbioru dokumentów dla nieruchomości położonej w miejscowości N. położonej przy ul. [...]. Po wezwaniu przez Starostę [...] do wykazania interesu prawnego uzasadniającego żądanie, spółka wskazała, że nie żądała wydania wypisu czy wyrysu z operatu ewidencyjnego, ale udzielenia informacji, oraz że dane dotyczące numerów ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów dla nieruchomości nie są danymi o charakterze przedmiotowo-podmiotowym.

Starosta [...] decyzją z dnia 9 stycznia 2013 r. odmówił udostępnienia informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków powiatu [...] w zakresie wskazanym we wniosku spółki. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że uzasadnienie wniosku spółki nie daje podstawy, zgodnie z art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 193. poz. 1287 ze zmianami – dalej powoływanej także jako ustawa) do udzielenia informacji z operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu N. dotyczących wskazanej we wniosku nieruchomości. Zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym dane obejmujące informacje o gruntach, budynkach i lokalach, a także ich właścicielach są udostępniane osobom zainteresowanym na zasadach przewidzianych w art. 24 ustawy. Informacje o charakterze podmiotowym lub podmiotowo-przedmiotowym z uwagi na ochronę danych osobowych w nich zawartych udzielane mogą być tylko w trybie art. 24 ust. 5 ustawy z uwzględnieniem wszystkich zawartych w tym przepisie ograniczeń. Organ pierwszej instancji podniósł, że żądanie spółki objęte wnioskiem wykracza poza katalog informacji, których udostępnienie odbywa się na zasadach określonych w art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy, ponieważ dotyczy informacji o charakterze podmiotowo-przedmiotowym.

W odwołaniu od powyższej decyzji spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 20 ust. 1 i art. 24 ust. 2 ustawy, poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na ograniczeniu zasady jawności, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy uwzględnienia wniosku i wydania informacji jako jawnej, bez konieczności wykazania interesu prawnego.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...], uzasadniając utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji wskazał, że wymienione w art. 20 ustawy informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków dzielą się na dwie grupy: dane o charakterze podmiotowym (art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2) i dane o charakterze przedmiotowym (art. 20 ust. 1). Organ odwoławczy podniósł, że zasady udostępniania danych ewidencyjnych określone są w art. 24 ustawy, który w ust. 2 przewiduje, że informacje zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne, jednakże dalej zastrzega, że dotyczy to informacji, o których mowa w art. 20 ust.1, a więc danych o charakterze przedmiotowym. Jawność informacji o przedmiocie ewidencji gruntów i budynków gwarantuje również ust. 4, który stanowi, że każdy – z zastrzeżeniem ust. 5 - może żądać ich udostępnienia. Szczególnej ochronie podlegają natomiast wynikające z ewidencji gruntów i budynków dane o charakterze podmiotowym, to jest dane osobowe podmiotów, będących właścicielami lub innych osób posiadających prawa do tych nieruchomości. Inspektor wskazał, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zmianami – dalej powoływanej jako ustawa o ochronie danych osobowych), za dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące osoby, której tożsamość można określić w sposób bezpośredni lub pośredni w szczególności przez powołanie się na numer identyfikacyjny, albo jeden lub kilka specyficznych czynników określających jej cechy fizyczne, fizjologiczne, umysłowe, kulturowe lub społeczne (ust. 2). Informacji nie uważa się za uniemożliwiającą określenie tożsamości osoby, jeżeli wymagałoby to nadmiernych kosztów, czasu lub działań (ust.3).

Dalej Inspektor podniósł, że z art. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zmianami) wynika, że księgi wieczyste są jawne, a zgodnie z art. 361 ust. 3 księgi wieczyste może przeglądać każdy w obecności pracownika sądu. Z kolei warunkiem uzyskania dostępu do księgi wieczystej, która zawiera dane osobowe obecnego właściciela, jak również byłych właścicieli, dla których księga była prowadzona jest konieczność podania jej numeru. Z uwagi na jawność ksiąg wieczystych oraz wprowadzenie przez Ministerstwo Sprawiedliwości projektu informatycznego, umożliwiającego, między innymi, bezpośredni wgląd do ksiąg wieczystych w systemie informatycznym, bez trudu można uzyskać dostęp do zawartych w niej informacji, po uprzednim podaniu numeru księgi wieczystej. Elektroniczne księgi wieczyste są dostępne od czerwca 2010 r. i zostały udostępnione przez Portal Podsystemu dostępu do Centralnej Bazy Ksiąg Wieczystych. Dzięki portalowi, każdy użytkownik internetu może zapoznać się z treścią dowolnej księgi wieczystej, a jedynym wymogiem jest posiadanie numeru księgi. Udostępnienie informacji o numerze księgi wieczystej jest równoznaczne z pozyskaniem danych osobowych ujawnionych w tej księdze. Stanowisko w tej sprawie zajął Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych w decyzji z dnia 9 stycznia 2012 r., znak: DOLiS/DEC-16/12/1077/12 stwierdzając, że numer księgi wieczystej jest daną ewidencyjną o charakterze przedmiotowo-podmiotowym i z uwagi na ochronę danych osobowych, jakie zawiera księga wieczysta, informacje takie mogą być udzielane wyłącznie w trybie art. 24 ust. 5 ustawy, a więc z uwzględnieniem wszelkich ograniczeń w nim zawartych. Przede wszystkim osoba, która domaga się podania informacji lub wydania danych z operatu ewidencji gruntów, a nie posiada tytułu prawnego do działki będącej przedmiotem żądania, winna posiadać interes prawny w tym zakresie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie spółka wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie prawa materialnego, to jest art. 20 i art. 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wymienionych przepisów, polegające na przyjęciu, że skarżąca musi wykazać interes prawny do uzyskania jawnych informacji z prowadzonej przez organ administracji publicznej ewidencji gruntów. Skarżąca wskazała, że z art. 20 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wynika, że ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje o gruntach, budynkach i lokalach oraz informacje o podmiotach ewidencyjnych. Wniosek skarżącej obejmował podanie numerów ksiag wieczystych lub zbiorów dokumentów dla konkretnie wskazanych nieruchomości, czyli danych, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy. Dane te są jawne, a z art. 24 ust. 5 ustawy wynika, że tylko przy udostępnianiu danych ewidencji gruntów i budynków zawierających dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51 ustawy, oraz przy wydawaniu wypisów z operatu ewidencyjnego, zawierających takie dane osobowe, wnioskodawca musi wykazać interes prawny. Skarżąca twierdziła, że nie zwróciła się o udostępnienie danych zawierających dane osobowe, a organ wydając decyzję nie sprecyzował, które koinkretnie dane miałyby mieć charakter podmiotowy. Spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji również naruszenie prawa procesowego, w szczególności art. art. 7, 77, 80, 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 140 K.p.a., art. 138 § 1 K.p.a. w związku z art. 144 K.p.a., polegające na niewyjaśnieniu sprawy i nieuwzględnieniu słusznego interesu strony.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] wnosił o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie może być uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

W rozponawanej sprawie skarżąca spółka domagała się udzielenia informacji o numerze lub numerach ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów dotyczących konkretnej nieruchomości nie wykazując interesu prawnego, który uzasadniałby żądanie takiej informacji od organu prowadzacego ewidencję gruntów i budynków. Analiza przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego wskazuje, że takie żądanie nie mogło być uwzględnione.

Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy informacje o gruntach, budynkach i lokalach zawiera operat ewidencyjny, który składa się z bazy danych ewidencji gruntów i budynków oraz zbioru dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych (mapy, dokumenty uzasadniające wpisy do rejestrów).

Natomiast stosownie do art. 20 ustawy ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: 1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; 2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych; 3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej (ust. 1). Ponadto w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także: 1) właściciela (a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części); 2) miejsce zamieszkania lub siedzibę osób wymienionych w pkt 1; 3) informacje o wpisaniu do rejestru zabytków; 4) wartość nieruchomości (ust. 2). Można zatem dokonać podziału informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków na dane o charakterze przedmiotowym (o nich mowa w art. 20 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy) oraz dane o charakterze podmiotowym (art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy).

Przedstawiony wyżej podział informacji znalazł odzwierciedlenie w przepisach art. 24 ust. 2 - 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, regulujących dostęp do informacji zawartych w operacie ewidencyjnym. W art. 24 ust. 2 ustawy ustawodawca przewidział, że informacje zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne. Według art. 24 ust. 4 Prawa geodezyjnego i kartograficznego co do zasady każdy może żądać udostępnienia tych informacji, jednakże z zastrzeżeniem przewidzianym w art. 24 ust. 5 ustawy. W rezultacie powszechnie dostępne, bez konieczności uzasadniania tego dostępu, są jedynie informacje o gruntach, budynkach i lokalach, o których mowa w art. 20 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy, czyli dane przedmiotowe. Natomiast stosownie do wspomnianego art. 24 ust. 5 dane ewidencji gruntów i budynków zawierające dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy (a więc także dane o miejscu zamieszkania wymienione w art. 20 ust. 2 pkt 2 oraz inne dane zawierające dane osobowe), to jest dane podmiotowe oraz dane podmiotowo- przedmiotowe wydawane są jedynie na żądanie: 1) właścicieli lub osób fizycznych i prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub lokale będące przedmiotem wypisu; 2) podmiotów publicznych lub podmiotów niebędących podmiotami publicznymi, realizującymi zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny, które związane są z gruntami, budynkami lub lokalami będącymi przedmiotem wypisu; 3) innych podmiotów, niż wymienione w pkt 1 i 2, które mają interes prawny związany z gruntami, budynkami lub lokalami będącymi przedmiotem wypisu.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżąca spółka nie jest właścicielem lub inną osobą, w której władaniu znajduje się nieruchomość, ani też podmiotem publicznym lub podmiotem niebędącym podmiotem publicznym, realizującym zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny, które związane są z gruntami, budynkami lub lokalami będącymi przedmiotem wypisu. W związku z tym starosta mógłby skarżącej spółce udostępnić dane ewidencji gruntów zawierające dane osobowe właścicieli nieruchomości lub innych osób, w których władaniu znajduje się nieruchomość (art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy), tylko wówczas gdyby okazało się, że skarżąca ma interes prawny związany z nieruchomością, której dane wpisane są do ewidencji gruntów i budynków (art. 24 ust. 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego).

W niniejszej sprawie skarżąca spółka nie wykazywała swojego interesu prawnego, uważając, że nie jest to konieczne ze względu na rodzaj żądanej informacji, to jest informacji o numerze lub numerach ksiąg wieczystych ewentualnie zbiorów dokumentów. Stanowisko takie jest nieprawidłowe, ponieważ informacja, o której mowa zawiera w rzeczywistości dane o charakterze podmiotowym – przedmiotowym, czyli dane, które poprzez przedmiot (numery ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów) pozwalają zidentyfikować dane podmiotowe (dane o tożsamości) właścicieli lub innych osób. Organy wydające decyzję w niniejszej sprawie prawidłowo przyjęły, że żądanie podania informacji o numerach ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów prowadzonych dla nieruchomości, których właścicielem jest konkretny podmiot dotyczy danych o charakterze podmiotowo-przedmiotowym, a więc danych które są także danymi osobowymi. W tym zakresie organ drugiej instancji prawidłowo odwołał się do art. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1992 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.). Według tego przepisu za dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej. Osobą możliwą do zidentyfikowania jest osoba, której tożsamość można określić bezpośrednio lub pośrednio, w szczególności przez powołanie się na numer identyfikacyjny albo jeden lub kilka specyficznych czynników określających jej cechy fizyczne, fizjologiczne, umysłowe, ekonomiczne, kulturowe lub społeczne. Informacji nie uważa się za umożliwiającą określenie tożsamości osoby, jeżeli wymagałoby to nadmiernych kosztów, czasu lub działań. Biorąc po uwagę treść art. 6 ustawy o ochronie danych osobowych można zatem stwierdzić, że za dane osobowe w rozumieniu ustawy należy uznać numery ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów, skoro w tych księgach i zbiorach są ujawnione podmioty będące właścicielami nieruchomości, dla których księgi te lub zbiory są prowadzone. Skoro treść ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów jest powszechnie dostępna (księgi wieczyste w sądach i większość w Internecie poprzez portal dostępowy, zbiory dokumentów w sądach) to ujawnienie ich numerów pozwala jednocześnie na ujawnienie danych osobowych wpisanych w tych księgach właścicieli nieruchomości oraz danych osobowych właścicieli nieruchomości ujawnionych w dokumentach złożonych do zbiorów dokumentów. Można zatem stwierdzić, że dane ewidencji gruntów i budynków dotyczące numerów ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów zawierają dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Organ ewidencyjny zatem prawidłowo, bo zgodnie z art. 24 ust. 5 Prawa geodezyjnego i kartograficznego uzależnił udzielenie skarżącej spółce informacji o numerach ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów od wykazania interesu prawnego. Skoro interes prawny nie został przez skarżącą przedstawiony, to zaskarżona decyzja nie narusza prawa, w tym także powołanych w skardze przepisów prawa materialnego.

Bezzasadne są także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Stan faktyczny sprawy w postępowaniu administracyjnym został ustalony prawidłowo w zakresie potrzebnym dla załatwienia sprawy. Okoliczności faktyczne nie były przez skarżącą kwestionowane, a jedyne zagadnienia sporne dotyczą wykładni i zastosowania prawa materialnego. Skarżąca nie wyjaśniła w uzasadnieniu skargi na czym miałoby polegać zarzucane niewyjaśnienie sprawy. Natomiast uwzględnienie słusznego interesu strony nie może być samodzielną przesłanką uwzględnienia żądania strony. Mieścić się bowiem powinno w granicach określonych przez prawo materialne, które w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy nie pozwalało na uwzględnienie żądania skarżącej skierowanego do organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków.

Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności oraz stwierdzając brak podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.