Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 1345/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Koszty sądowe
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 205, art. 184, art. 197 § 1 i § 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 lipca 2015 r., sygn. akt II SAB/Gd 31/15 uzupełniające wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 lipca 2015 r., sygn. akt II SAB/Gd 31/15 w sprawie ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Gdańsku w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 lipca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uzupełnił wyrok tego Sądu z dnia 1 lipca 2015 r., sygn. akt II SAB/Gd 31/15 o postanowienie o kosztach postępowania w ten sposób, że dodał punkt 4 wyroku o treści "oddala wniosek skarżącego R. S. o zwrot kosztów postępowania" w sprawie ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Gdańsku w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Sąd I instancji wskazał w uzasadnieniu postanowienia, że w sprawie zapadł wyrok uwzględniający skargę R. S., sąd zatem powinien był rozstrzygnąć o kosztach postępowania na złożony wniosek, niezależnie od tego, w jakim zakresie i czy w ogóle wniosek taki jest zasadny. W niniejszej sprawie skarżący był zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych, nie mógłby zatem skutecznie domagać się ich zwrotu skoro ich nie poniósł. Natomiast wniosek obejmujący "koszt sporządzenia skargi" (50 zł) oraz koszty wysłanej korespondencji (ilość x 1,40 zł) nie zawiera elementów, które przez ustawodawcę zostały uznane za niezbędne koszty postępowania prowadzonego przez stronę osobiście. Na podstawie art. 205 § 1 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Oznacza to, że przepis art. 200 p.p.s.a. przewidujący odstępstwo od zasady samodzielnego ponoszenia kosztów postępowania przez stronę na rzecz zasady odpowiedzialności za wynik sprawy w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji, nie przewiduje odpowiedzialności za wszystkie koszty postępowania związane z udziałem w sprawie, lecz wyłącznie za koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw. Przy tym jednak pojęcie kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw nie może być interpretowane jako pojęcie autonomiczne w ramach art. 200 p.p.s.a., tylko z uwzględnieniem rozumienia niezbędności jako celowości lub potrzeby poniesienia kosztów. Interpretacja ta musi bowiem uwzględniać treść przepisów art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a., w których została przedstawiona definicja "niezbędnych kosztów postępowania" w sytuacji, gdy strona występuje osobiście lub jest reprezentowana przez nieprofesjonalnego pełnomocnika oraz w wypadku, gdy w jej imieniu występuje pełnomocnik będący adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 22 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Lu 935/13, LEX nr 1531902). Sąd I instancji wskazał, że do podlegających zwrotowi kosztów postępowania sądowoadministracyjnego nie zaliczają się zatem koszty przygotowawcze, poniesione przed wniesieniem sprawy do sądu, nazwane w niniejszym przypadku "kosztem sporządzenia skargi" ani też koszty korespondencji do sądu, a oceny tej nie zmienia okoliczność, że skarżący przebywa w zakładzie karnym.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący i wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku co do zawartego w punkcie 4 wyroku rozstrzygnięcia o kosztach poniesionych przez skarżącego, poprzez zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów poniesionych w związku z prowadzeniem sprawy. Wskazał, że rozstrzygnięcie sądu w przedmiocie kosztów godzi w konstytucyjne zasady sprawiedliwości społecznej. Trudno uznać, że skarżący wygrywający sprawę musi ponosić wszystkie koszty związane ze sprawą. Gdyby organ działał zgodnie z prawem, skarżący nie musiałby ponosić dodatkowych kosztów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 205 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście, lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie.

W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów sporządzenia skargi oraz wysłanej w sprawie korespondencji. Żądanie takie nie mogło zostać uznane za skuteczne w świetle cytowanych przepisów, a zatem postanowienie Sądu I instancji oddalające wniosek zawierający przedmiotowe żądanie było prawidłowe.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.