Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 699/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-08-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Skarżony organ: Minister Edukacji i Nauki
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Janusz Walawski (spr.), Sędziowie WSA - Anna Mierzejewska, - Adam Lipiński, Protokolant - Monika Michnik, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości


UZASADNIENIE

[...] Kurator Oświaty, działając na podstawie art. 9b ust. 4 pkt 3 i art. 9b ust. 6 w zw. z art. 9b ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674), w dniu [...] sierpnia 2006 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił K. M. nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. W jej uzasadnieniu organ podał m.in., że ww. nie posiada wymaganych kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela języka polskiego oraz języka rosyjskiego, gdyż legitymuje się:

1) dyplomem ukończenia w dniu 23 maja 1997 r. studiów wyższych magisterskich w Wyższej Szkole [...] w R, Wydział [...], na kierunku [...] w zakresie nauczania początkowego,

2) świadectwem ukończenia w dniu 3 czerwca 2001 r. studiów podyplomowych w zakresie dydaktyki języka polskiego i historii w szkole podstawowej, gimnazjum i liceum, ukończonych w Wyższej Szkole [...] w Z.

Do dnia wejścia w życie rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 23 września 2003 r. w sprawie standardów kształcenia nauczycieli (Dz. U. Nr 170, poz. 1655), tj. do dnia 30 września 2003 r. brak było podziału na studia doskonalące i dające dodatkowe kwalifikacje. Studia podyplomowe ukończone przed 1 września 2003 r. mają charakter kwalifikacyjny, jeżeli ich program obejmuje całość zagadnień zawartych w szkolnym programie nauczania danego przedmiotu, a ponadto obejmuje zajęcia z metodyki nauczania danego przedmiotu, a nie jedynie dydaktyki tego przedmiotu.

Ukończone przez wnioskodawczynię studia podyplomowe nie mogą zostać uznane za nadające nauczycielowi kwalifikacje do nauczania języka polskiego, gdyż nie obejmują one całości zagadnień zawartych w szkolnym programie nauczania i nie obejmują zajęć z metodyki nauczania języka polskiego w szkole podstawowej.

Od powyżej określonej decyzji K. M. złożyła do Ministra Edukacji Narodowej odwołanie, w którym podała m.in., że zgodnie z obowiązującymi w dniu 3 czerwca 2001 r., tj. w dacie ukończenia przez nią studiów podyplomowych, przepisami obowiązywało rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudniać nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. Nr 98, poz. 433 z późn. zm.). Rozporządzenie sankcjonowało każdy rodzaj studiów podyplomowych, byleby tylko były to studia z zakresu nauczanego przedmiotu.

Minister Edukacji Narodowej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 9b ust. 7 pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. Nr 96, poz. 674 i Nr 220, poz. 1600), utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji, organ odwoławczy, podał m.in., że program studiów podyplomowych powinien zapewnić przygotowanie merytoryczne absolwentów studiów wyższych zawodowych lub studiów magisterskich o kierunku innym niż nauczany przedmiot (rodzaj prowadzonych zajęć) zgodnie z zakresem podstawy kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół, a ponadto obejmować zajęcia z metodyki nauczania danego przedmiotu. Przy uwzględnieniu zakresu przygotowania merytorycznego odwołującej się, wynikającego z ukończenia studiów magisterskich na kierunku [...] w zakresie nauczania początkowego nie można uznać, iż program studiów podyplomowych umożliwiał uzyskanie wiedzy i umiejętności odpowiednich do nauczania języka polskiego. Program studiów podyplomowych nie obejmował całości zagadnień zawartych w szkolnym programie nauczania tego przedmiotu, zaś zagadnienia z metodyki nauczania języka polskiego w szkole podstawowej zostały uwzględnione w programie w niewielkim stopniu.

Powyższa decyzja Ministra Edukacji Narodowej stała się przedmiotem skargi złożonej przez K. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której podniosła, iż zaskarżona decyzja Ministra Edukacji Narodowej została wydana z naruszeniem prawa procesowego, tj. art. 107 § 3 K.p.a. przez niewskazanie przyczyn, z powodu których innym dowodom (dołączone do akt Wyższej Szkoły [...] w Z. oraz [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2000 r.) odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a stanowiły one podstawę jej wniosku, a w związku z tym uzasadnienie decyzji winno się do nich odnosić. Zarzuciła również, że w zaskarżonej decyzji organ stwierdził, iż nie "posiada kwalifikacji do otrzymania stopnia z tytułu nauki języków obcych (o co wcale się nie ubiegała)". Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę, Minister Edukacji Narodowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podał również, iż skarżąca nie posiada kwalifikacji do nauczania języków obcych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 art. 1 powołanej ustawy, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z powodów całkowicie odmiennych niż podniesione przez skarżącego.

Na wstępie należy podać, iż skarżąca złożyła w Kuratorium Oświaty w L. wniosek o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego na stopień nauczyciela dyplomowanego.

Z arkusza analizy formalnej wniosku wynika, iż stwierdzono brak dokumentów potwierdzających posiadanie kwalifikacji zawodowych skarżącej do nauczania języka polskiego. Skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych poprzez uzupełnienie dokumentacji i przedstawienie dokumentów w powyżej określonym zakresie. Wezwanie to zostało wykonane, co wynika z pisma skarżącej z dnia 25 lipca 2006 r. Z pisma tego można wyciągnąć również wniosek, że intencją skarżącej jest otrzymanie stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego z zakresu języka polskiego.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy podać należy, że postępowanie w sprawie otrzymania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli ma cechy dwuetapowego postępowania administracyjnego, kończącego się wydaniem decyzji administracyjnej o nadaniu stopnia awansu zawodowego lub odmowie nadania takiego stopnia (art. 9b ust. 4 i ust. 6 ustawy - Karta Nauczyciela). Postępowanie obejmuje, w przypadku nauczyciela mianowanego, m.in. uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej (art. 9b ust. 1 ustawy - Karta Nauczyciela). Stosownie do art. 9b ust. 2 tej ustawy postępowanie kwalifikacyjne przeprowadzane jest przez komisję kwalifikacyjną na wniosek nauczyciela skierowany do właściwego organu, o którym mowa w ust. 4 pkt 2-4.

W sprawie bezsporne jest, że postępowanie kwalifikacyjne rozpoczyna się od analizy formalnej dokumentacji załączonej do wniosku o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego oraz że w przypadku, gdy wniosek lub dokumentacja nie spełniają wymagań formalnych, organ nadający stopień awansu zawodowego wskazuje szczegółowo stwierdzone braki i wyznacza termin ich uzupełnienia.

Postępowanie kwalifikacyjne, mające swój początek w analizie formalnej wniosku i dokumentacji jest tylko jednym z etapów postępowania administracyjnego, kończącego się wydaniem przez właściwy organ administracji publicznej decyzji o nadaniu lub odmowie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela. Na tym etapie postępowania kwalifikacyjnego, wszczętego w wyniku wniosku nauczyciela, organ nadający stopień awansu zawodowego nie jest uprawniony do wydania jakiegokolwiek orzeczenia kończącego postępowanie w trybie administracyjnym, a taki charakter posiada pismo [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] skierowane do skarżącej, w którym dokonał on analizy wykraczającej poza zakres analizy formalnej wniosku.

Podkreślić należy, że na etapie badania przez organ wniosku o nadanie stopnia awansu zawodowego nie mogą być podejmowane jakiekolwiek rozstrzygnięcia.

W przypadku nadesłania przez wnioskodawczynię żądanej dokumentacji organ obowiązany jest, niezależnie od tego, jaką w jego ocenie przedstawia ona wartość, do podjęcia dalszych wymaganych prawem czynności.

Badanie spełnienia wymagań formalnych wniosku i dokumentacji dokonywane przez organ nadający stopień awansu zawodowego nie może, na tym etapie postępowania, prowadzić do analizy merytorycznej nadesłanych dokumentów, nawet po ich uzupełnieniu. Taki wniosek wraz z dokumentacją podlega badaniu przez komisję kwalifikacyjną, która przed zajęciem stanowiska w kwestii udzielenia lub odmowy udzielenia akceptacji, również może wezwać do uzupełnienia braków.

W przedmiotowej sprawie organy administracji publicznej wydały decyzje przed zajęciem stanowiska przez komisję kwalifikacyjną i w związku z tym faktem decyzje Ministra Edukacji Narodowej oraz [...] Kuratora Oświaty należało uchylić jako wydane niezgodnie z obowiązującym prawem.

Wobec takiego rozstrzygnięcia, Sąd odstąpił od badania zasadności podniesionych w skardze zarzutów, jak również nie orzekł o kosztach postępowania, gdyż sprawa korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów postępowania, a z akt sprawy nie wynika, że skarżąca poniosła inne dodatkowe koszty związane ze sprawą.

W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 132 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.