Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 306/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6059 Inne o symbolu podstawowym 605
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 46 ust. 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2019 poz 1397
law: Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Borkowska (spr.) Sędziowie: Sędzia del. SO Aleksandra Westra Sędzia WSA Tomasz Wykowski Protokolant sekr. sąd. Luiza Cycling po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2021 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia z rejestru PESEL danych osobowych oddala skargę


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2020r. Znak [...] Wojewoda [...] (dalej organ) po rozpatrzeniu odwołania K. B. (dalej skarżący) od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...] orzekającej o odmowie udostępnienia z rejestru PESEL danych jednostkowych dotyczących T. B., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Stan sprawy był następujący:

Dnia [...] października 2020 r. do Prezydenta W. wpłynął wniosek skarżącego o udostępnienie z rejestru PESEL danych dotyczących T. B.. We wniosku w skazał, że jego syn zmienił nazwisko, którego aktualnie on nie zna, zaś jego numer PESEL jest mu potrzebny do sporządzenia aktu notarialnego. W rozmowie telefonicznej poinformował również organ I instancji, że T. B. chce wydziedziczyć, spisując testament u notariusza.

Prezydent W. decyzją z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...] orzekł o odmowie udostępnienia z rejestru PESEL danych jednostkowych dotyczących T. B.. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił m.in., że T. B. w wyznaczonym przez organ terminie nie zajął stanowiska w sprawie, co organ I instancji uznał za brak zgody na udostępnienie jego danych. W związku z powyższym zaistniała przesłanka do odmowy udostępnienia wnioskowanych danych.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie do Wojewody [...], w terminie do tego przewidzianym. W uzasadnieniu odwołujący wskazał, że Prezydent W. orzekając w sprawie, powinien podjąć działania z należytą starannością i troską o ustalenie faktycznego stanu rzeczy. T. B. - osoba której wniosek dotyczy, woli swojej na piśmie nie wyraził, zatem twierdzenie, że nie wyraził zgody jest tylko domysłem organu I instancji.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 15 grudnia 2020r. Znak [...] podtrzymał stanowisko organu I instancji.

Uzasadniając swoje orzeczenie organ wskazał, że zgodnie z 46 ust. 2 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności dane m.in. z rejestru PESEL mogą być udostępnione:

1) osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą w tym interes prawny;

2) jednostkom organizacyjnym, w celach badawczych, statystycznych, badania opinii publicznej, jeżeli po wykorzystaniu dane te zostaną poddane takiej modyfikacji, która nie pozwoli ustalić tożsamości osób, których dane dotyczą;

3) innym osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą interes faktyczny w otrzymaniu danych, pod warunkiem uzyskania zgody osób, których dane dotyczą.

Organ wskazał, że warunkiem udostępnienia danych na podstawie art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy o ewidencji ludności jest wykazanie interesu faktycznego oraz uzyskanie zgody osoby, której te dane dotyczą, a brak spełnienia jednego z warunków określonych w tym przepisie stanowi przeszkodę do udostępnienia wnioskodawcy żądanych danych. Z akt sprawy wynika, że nie zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy o ewidencji ludności warunkujące otrzymanie danych z rejestru PESEL. T. B. odebrał korespondencję organu lecz nie udzielił odpowiedzi co organ uznał za brak zgody na udostępnienie swoich danych skarżącemu.

Z takim stanowiskiem nie zgodził się skarżący wywodząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020r. Znak [...] i zarzucając jej naruszenie prawa poprzez fałszowanie dokumentacji tj. prowadzenie fikcyjnej korespondencji z nieistniejącymi w świetle prawa osobami, które mają zmienione nazwiska i adresy pobytu. W ocenie skarżącego T. B. oraz córka skarżącego nie mogli odebrać listów poleconych ponieważ nie istnieją. Jedynym zatem identyfikatorem tychże osób jest numer PESEL. Skarżący wskazał, że błędnym jest przyjęcie, że do załatwienia jego wniosku potrzebna jest zgoda objętych nim osób pomimo że nie jest on jednostką organizacyjną ani milicjantem i strażnikiem miejskim.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Na rozprawie w dniu 7 października 2021r. skarżący wyjaśnił, że w grudniu 2020r. uzyskał zupełne akty urodzenia swoich dzieci. W aktach tych widnieją ich dotychczasowe nazwiska mimo że – jak skarżący dowiedział się od znajomych – nazwiska te zostały zmienione. 2 tygodnie przez rozprawą skarżący usiłował. sporządzić akt notarialny u jednego z warszawskich notariuszy. Powodem dla którego notariusz odmówił sporządzenia aktu było oświadczenie skarżącego, że osoby wskazane w akcie nie istnieją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), przy czym zgodnie z art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przeprowadzona pod względem zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do oceny, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu podlegała decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2020r. Znak [...] o odmowie udostępnienia z rejestru PESEL danych jednostkowych dotyczących T. B. .

Podstawą wydania powyższej decyzji był art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy z 24 września 2010 roku o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. z 2019r. poz.1397) stanowiący, że dane z rejestru PESEL mogą zostać udostępnione innym osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą interes faktyczny w otrzymaniu danych, pod warunkiem uzyskania zgody osób, których dane dotyczą.

Skarżący złożył do Prezydenta W. wniosek o udostępnienie z rejestru PESEL danych dotyczących T. B. . Powyższy wniosek skarżący uzasadnił okolicznością, że jego syn zmienił nazwisko, którego aktualnie on nie zna, zaś jego numer PESEL jest mu potrzebny do sporządzenia aktu notarialnego. W rozmowie telefonicznej poinformował również organ I instancji, że T. B. chce wydziedziczyć spisując testament u notariusza. Syn skarżącego w wyznaczonym przez organ terminie nie zajął stanowiska w sprawie, co organ I instancji uznał za brak zgody na udostępnienie jego danych.

Sąd podzielił stanowisko organu, że skarżący posiada interes faktyczny a nie prawny w uzyskaniu danych. Interes prawny to związek o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegający na tym, że akt stosowania normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. O interesie prawnym strony do uzyskania ze zbiorów ewidencji ludności danych innych osób można zatem mówić wówczas, jeżeli przedstawi dokumenty potwierdzające, że z osobami poszukiwanymi łączy ją stosunek prawny wynikający z przepisów prawa materialnego.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie taki stosunek prawny nie istnieje bowiem brak przepisu – szczególnie w ustawie z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1177) – który uzależniałby sporządzenie aktu notarialnego od wskazania numeru PESEL. Zatem należało zgodzić się z organem, że skarżący posiadał w uzyskaniu żądanej informacji interes faktyczny i – zgodnie z art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy o ewidencji ludności – do pozytywnego załatwienia wniosku niezbędna był zgoda właściciela danych.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Cyfryzacji z dnia 21 grudnia 2018 r. w sprawie określenia wzorów wniosków o udostępnienie danych z rejestru mieszkańców i rejestru PESEL oraz trybu uzyskiwania zgody na udostępnienie danych po wykazaniu interesu faktycznego, zarówno wystąpienie o udzielenie zgody jak i sama zgoda muszą przybrać formę pisemną. Przepisy ww. rozporządzenia determinują sposób doręczenia wystąpienia o zgodę, a mianowicie drogą pocztową przez operatora publicznego lub innego operatora pocztowego w rozumieniu ustawy - Prawo pocztowe, za pokwitowaniem. Zgoda podmiotu, którego dane dotyczą - wyrażona jasno i konkretnie - musi być udzielona na piśmie opatrzonym własnoręcznym podpisem osoby, do której wystąpiono. Ma rację organ twierdząc, że nie ma możliwości wyrażenia zgody w sposób domniemany lub dorozumiany z oświadczenia woli innej treści. Nieudzielanie odpowiedzi w ogóle bądź udzielenie jej po terminie traktowane jest jako odmowa udzielenia zgody na udostępnienie danych skutkująca w konsekwencji odmową udostępnienia danych wnioskującemu podmiotowi legitymującemu się interesem faktycznym

Z tego względu nie można było przyznać racji twierdzeniu skarżącego, że nie ma potrzeby uzyskania zgody właścicieli wnioskowanych danych.

Oceniając poprawność zastosowania przez organ art. 46 ust. 2 pkt 3 oraz art. 47 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności, Sąd nie dopatrzył się żadnych uchybień.

Nie pozostawia wątpliwości, że skarżący nie ma interesu prawnego, lecz faktyczny w uzyskaniu danych i nie pozostawia również wątpliwości, że wymagana w tych okolicznościach zgoda właściciela danych nie została uzyskana.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art.151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.