Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 780/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2022-11-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Protokolant specjalista Anna Koenigshaus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2022 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia "P." w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 5 kwietnia 2022 r. nr SKO.4113.6.2022 w przedmiocie dopuszczalności odwołania w przedmiocie przetwarzania odpadów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia 27 stycznia 2022 r. Starosta [...] (dalej: organ pierwszej instancji) zezwolił G. – M.G. (dalej: strona) na przetwarzanie odpadów, określając ich rodzaj i dopuszczone warunki przetwarzania.

Pismem z dnia 10 lutego 2022 r. Stowarzyszenie "P" w K. (dalej: Stowarzyszenie, skarżący ) złożyło odwołanie od powyższej decyzji, domagając się dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie wydanego pozwolenia na przetwarzanie odpadów, z uwagi na statutową działalność na rzecz ochrony środowiska. Podniosło, iż Stowarzyszenie posiada ponad 12 miesięczny okres prowadzenia działalności, co w świetle art. 44 ust. 1 oraz art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko uprawnia do występowania w charakterze strony i składania odwoałań w sprawach dotyczących celów statutowych

Nadto w sprawach zezwoleń na przetwarzanie odpadów uprawnienia powyższe wynikają z art. 170 ust. 1b ustawy z dnia 14 grudnia 2021 r. o odpadach.

Zaskarżonej decyzji Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie prawa formalnego - tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez ich niewłaściwą wykładnię i stosowanie, art. 75 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez ich niezastosowanie,

a także naruszenie przepisów prawa materialnego - tj. art. 41b, ust. 1 - d4 ustawy o odpadach

- art. 16 ust. 1 - 3 w związku z art. 43 ust. 2 pkt 2 pkt 3, pkt 4 tej ustawy poprzez ich niewłaściwą wykładnię i stosowanie,

- art. 43 ust. 2 pkt 3a, pkt 7b i pkt 8 tej ustawy oraz art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez ich niezastosowanie.

W oparciu o powyższe Stowarzyszenie wniosło o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i umorzenie postępowania lub o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W motywach odnosząc się do naruszenia art. 41b ust. 1 ustawy o odpadach poprzez jego niezastosowanie, wskazano, iż zgodnie z tym przepisem zbieranie lub przetwarzanie odpadów, może odbywać na nieruchomości, której właścicielem, użytkownikiem wieczystym, użytkownikiem albo dzierżawcą jest posiadacz odpadów gospodarujący odpadami. Wyliczenie to jest wyliczeniem ustawowym taksacyjnym nie podlegającym także wykładni rozszerzającej i nie obejmuje umowy najmu. Zatem strona, przedstawiając umowę najmu nieruchomości, nie spełnia przesłanek ustawowych i nie posiada tytułu prawnego, o jakim mowa w wymienionym przepisie. Przepis art. 41b jest przepisem restrykcyjnym i związany jest z dokonywaniem przestępstw porzucania odpadów i odpowiedzialności za ich usuwanie.

Stąd decyzja wydana bez zastosowania tytułu prawnego do nieruchomości wydana jest z naruszeniem prawa.

Odnosząc się do naruszenia przepisów art. 16 ust. 1-3 oraz art. 43 ust. 2 pkt 2, pkt 3, pkt 4 ustawy o odpadach w związku z przepisami art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 oraz art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego Stowarzyszenie wskazało, iż kwestionowana decyzja jest niespójna i chaotyczna, dotknięta wieloma uchybieniami. Wskazano na niespójny katalog odpadów, na brak informacji o ich przetwarzaniu podczas gdy społeczność mieszkająca wokół miejsca przetwarzania winna mieć świadomość z jakimi zagrożeniami i uciążliwościami może mierzyć się w trackie prowadzenia działalności przez inwestorów. W rezultacie wydano decyzję o przetwarzaniu 3750 ton odpadów bez opisania ich rodzaju i zbadaniu czy nie będzie to szkodzić środowisku i ludziom. Art. 43 ust. 2 pkt 3 ustawy o odpadach stanowi, iż zezwolenie na przetwarzanie winno zawierać opis miejsca i dopuszczoną metodę lub metody przetwarzania odpadów oraz opis procesu technologicznego z podaniem mocy przerobowej instalacji lub urządzenia, czego decyzja nie spełnia.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 -3 ustawy gospodarkę odpadami należy prowadzić w sposób zapewniający ochronę życia i zdrowia ludzi oraz środowiska, w szczególności gospodarka odpadami nie może powodować:

1) zagrożenia dla wody, powietrza, gleby, roślin lub zwierząt;

2) uciążliwości przez hałas lub zapach;

czy 3) wywoływać niekorzystnych skutków dla terenów wiejskich lub miejsc o szczególnym znaczeniu, w tym kulturowym i przyrodniczym.

Stąd przepis ten należy uwzględnić w postępowaniu, co niestety w tym przypadku nie nastąpiło. Wydana w sprawie decyzja całkowicie pominęła art. 43 ust. 2 pkt 3a w zakresie określenia rodzaje odpadów, które utraciły status odpadów oraz szczegółowe warunki utraty statusu odpadów, art. 43 ust. 2 pkt 7b nakazujący opisanie w decyzji wymagania wynikające z warunków ochrony przeciwpożarowej instalacji, obiektu budowlanego lub jego części, art. 43 ust. 2 pkt 8 w zakresie informacji wynikających z przepisów odrębnych.

Reasumując, zdaniem odwołującego Stowarzyszenia, decyzja nie spełnia taksatywnie wymienionych przesłanek wydania zezwolenia, opisanych w art. 43 ust. 2 pkt 1-8 ustawy o odpadach i wydana została po przeprowadzeniu postępowania dotkniętego licznymi brakami dowodowymi.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie postanowieniem nr SKO.4113.6.2022 z dnia 5 kwietnia 2022 r., działając na podstawie art. 134 Kodeku postępowania administracyjnego, a także art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko stwierdziło niedopuszczalność odwołania Stowarzyszenia od wymienionej powyżej decyzji.

W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ odwołując się do art. 170 ust. 1 ustawy o odpadach przyznał, że "do postępowań w sprawach zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, decyzji zatwierdzającej instrukcję prowadzenia składowiska odpadów, zgody na zamknięcie składowiska odpadów lub jego wydzielonej części oraz zgody na wydobywanie odpadów ze składowiska odpadów nie stosuje się art. 31 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Z kolei w myśl art. 44 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko "Organizacje ekologiczne, które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony, jeżeli prowadzą działalność statutową w zakresie ochrony środowiska lub ochrony przyrody, przez minimum 12 miesięcy przed dniem wszczęcia tego postępowania". przy czym zgodnie z ust. 2 "Organizacji ekologicznej służy prawo wniesienia odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji, także w przypadku, gdy nie brała ona udziału w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa prowadzonym przez organ pierwszej instancji; wniesienie odwołania jest równoznaczne ze zgłoszeniem chęci uczestniczenia w takim postępowaniu. W postępowaniu odwoławczym organizacja uczestniczy na prawach strony".

W odniesieniu do przytoczonej regulacji Kolegium wskazało, że w doktrynie prawa administracyjnego podkreśla się fakt, iż z mocy art. 170 ustawy o odpadach żadna część art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego nie ma zastosowania w postępowania dotyczących odpadów. Jednak w przypadku gdy postępowaniach tych stosuje się ustawę o ocenach oddziaływania, wówczas organizacje społeczne mają wpływ na te postępowania, poprzez przepisy tej ostatniej ustawy, przy czym z uprawnień określonych w art. 44 tej ustawy może skorzystać tylko organizacja ekologiczna zdefiniowana w art. 3 ust. 1 pkt 10 ustawy. Podstawowa różnica pomiędzy art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego a art. 44 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku jest taka, że o ile pierwszy z przepisów odnosi się do wszystkich postępowań, to drugi z nich tylko do postępowań wymagających udziału społeczeństwa. Takim postępowaniem jest tylko postępowanie, w trakcie którego jest przeprowadzana procedura oceny oddziaływania na środowisko. Innym wymogiem jest (wprowadzona nowelą z 2014 r. zmiana ) prowadzenie działalności statutowej przez co najmniej 12 miesięcy przed dniem wszczęcia postępowania. Jeżeli procedura oceny oddziaływania na środowisko nie jest przeprowadzana, to art. 44 ustawy nie znajduje zastosowania. Nie ma wtedy co do zasady przeszkód w odwołaniu się do art. 31 Kodeksu postępowania administracji, który jednak na mocy art. 170 ustawy o odpadach wyłączony jest w postępowaniach dotyczących odpadów.

Zatem w postępowaniu o zezwolenie na przetwarzanie odpadów jeśli dotyczy ono przedsięwzięcia mogącego jedynie potencjalnie oddziaływać na środowisko i właściwy organ nie nałożył obowiązku przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania, organizacja ekologiczna nie może uczestniczyć ani na podstawie art. 44 ustawy o udostępnianiu, ponieważ nie jest to postępowanie wymagające udziału społeczeństwa, ani na podstawie art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego, wyłączonego mocą art. 170 ustawy o odpadach.

Odnosząc powyższe do rozpatrywanej sprawy, Kolegium stwierdziło, iż Wójt Gminy W. w dniu 10 listopada 2020 r. wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach (znak [...]) w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na uruchomieniu instalacji do przetwarzania kabli odpadowych w istniejącym budynku (hali) na działce nr ewidn. [...] w miejscowości P., gmina W. Skoro wiec stwierdzono brak przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, to nie jest wymagany udział społeczeństwa, a tym samym art. 44 ust. 1 i ust. 2 omawianej ustawy z dnia 3 października 2008 r. nie może stanowić podstawy uzyskania przez Stowarzyszenie legitymacji do wniesienia odwołania od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. Należy stwierdzić, iż z uwagi na powyższe nie została spełniona przesłanka umożliwiająca wniesienie odwołania przez Stowarzyszenie, to znaczy skoro kwestionowana decyzja nie została wydana w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, to Stowarzyszenie nie jest uprawnione do wniesienia od niej odwołania.

Skład orzekający Kolegium zauważył, że zarówno w doktrynie prawa administracyjnego jaki w orzecznictwie sądowym zgodnie przyjmuje się, że organ odwoławczy wydaje postanowienie o niedopuszczalności odwołania w przypadku stwierdzenia braku spełnienia przesłanek podmiotowych lub przedmiotowych dopuszczalności odwołania. Odwołując się do orzecznictwa sądowego organ odwoławczy stwierdził, iż w realiach rozpoznawanego stanu faktycznego sprawy, należało stwierdzić niedopuszczalność odwołania złożonego przez Stowarzyszenie.

Pismem z dnia 9 kwietnia 2022 r. Stowarzyszenie wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, kwestionując wydane w sprawie postanowienie. Zarzuciło postanowieniu naruszenie:

- art. 44 ust 1 i ust. 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez ich niewłaściwą wykładnię i zastosowanie,

- art. 21 pkt 25 ustawy tej ustawy poprzez jego niezastosowanie,

- art. 170 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach poprzez niewłaściwą wykładnię i stosowanie oraz

- art. 31 ust. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niewłaściwą wykładnię i stosowanie.

Uwzględniając powyższe wniosło o uchylenie postanowienia w całości i obciążenie kosztami stronę przegrywającą.

W motywach skargi Stowarzyszenie podniosło, iż nie zgadza się ze stanowiskiem zaprezentowanym przez organ odwoławczy - w tym m.in. o braku możliwości stosowania art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawach, o których mowa w art. 170 ustawy o odpadach, tj. wydania zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Tym niemniej swoją legitymację do wystąpienia w niniejszej sprawie Stowarzyszenie wywodzi z art. 44 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Skarżący podkreślił, że spełnia warunki wskazane w wymienionym art. 44 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, stąd wywody związane ze stosowaniem art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego jego nie dotyczą. W przedmiotowym stanie faktycznym, zgodnie z art. 21 pkt 25, art. 30 i art. 44 omawianej ustawy udział organizacji ekologicznej - skarżącego jest zapewniony i wynika z przepisów prawa. Nie sposób zatem twierdzić, iż nie ma podstaw prawnych do udziału skarżącego w postępowaniu, a zwłaszcza do złożenia odwołania.

Odrębną kwestią jest uczestniczenie w postępowaniu o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych jaka poprzedziła wydanie skarżonego zezwolenia na przetwarzanie odpadów. W postępowaniu tym skarżący nie uczestniczył, przy czym jest to odrębne postępowanie i "rządzi się własnym prawem i orzecznictwem". Niezrozumiałe jest więc twierdzenie organu, że nieuczestniczenie skarżącego w postępowaniu o wydanie decyzji o uwarunkowanych środowiskowych poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji tym bardziej uzasadniania brak legitymacji do uczestniczenia w postępowaniu o zezwolenie na przetwarzanie odpadów. W końcowym fragmencie skargi skarżący odniósł się merytorycznie do skarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, stwierdzając, iż przytoczone w skardze argumenty nie mogły wpłynąć na jego zmianę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując sprawę zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Podstawę materialnoprawną podjętego w sprawie rozstrzygnięcia - zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 2000), zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

Powołany powyżej przepis art. 134 Kodeksu nakłada na organy administracji obowiązek przeprowadzenia kontroli wniesionego środka odwoławczego pod względem formalnym, tj. sprawdzenia, czy środek zaskarżenia jest dopuszczalny i czy został złożony w przepisanym prawem terminie. Na tle analizowanego przepisu wyróżnia się dwojakie przyczyny niedopuszczalności odwołania - przedmiotowe i podmiotowe. Przyczyny przedmiotowe obejmują przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki braku możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji. Odwołanie nie służy od decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego lub gdy czynność organu administracji publicznej nie jest decyzją administracyjną. Natomiast niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuacje wniesienia odwołania przez osobę niemającą legitymacji do wniesienia tego środka zaskarżenia. Wskazać należy, że kategoryczne użycie przez ustawodawcę zwrotu "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego do wydania jednego z rozstrzygnięć przewidzianych, w powołanym wyżej przepisie (stwierdzenia niedopuszczalności odwołania bądź stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania), gdyż nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej.

W niniejszej sprawie Kolegium stwierdziło niedopuszczalność odwołania Stowarzyszenia z przyczyny podmiotowej - braku po jego stronie legitymacji do wniesienia środka odwoławczego. Skarżące Stowarzyszenie nie brało udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, tj. zakończonym decyzją z dnia 27 stycznia 2022 r. zezwalającą na przetwarzanie odpadów o wskazanych rodzajach i kodach, a przez to więc nie było stroną, której zgodnie z art. 127 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego przysługiwało prawo wniesienia odwołania od decyzji środowiskowej.

Stosownie do art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie budzi wątpliwości okoliczność, że Stowarzyszenie nie złożyło odwołania od decyzji organu pierwszej instancji w celu ochrony własnego interesu prawnego - we własnej sprawie. Zgodnie jednak z art. 31 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny.

Stowarzyszenie nie uczestnicząc w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, złożyło od niej odwołanie, zawierając w nim wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu. Jednak zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 699) "Do postępowań w sprawach zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, decyzji zatwierdzającej instrukcję prowadzenia składowiska odpadów, zgody na zamknięcie składowiska odpadów lub jego wydzielonej części oraz zgody na wydobywanie odpadów ze składowiska odpadów nie stosuje się art. 31 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.

Stąd jako podstawę prawną wniesionego odwołania strona skarżąca powołała przepis art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowisko oraz w ocenach oddziaływania na środowisko (t.jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 1029), zgodnie z którym organizacji ekologicznej służy prawo wniesienia odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji, także w przypadku, gdy nie brała ona udziału w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa prowadzonym przez organ pierwszej instancji; wniesienie odwołania jest równoznaczne ze zgłoszeniem chęci uczestniczenia w takim postępowaniu. W postępowaniu odwoławczym organizacja uczestniczy na prawach strony.

Z brzmienia przytoczonej regulacji wynika, że przyznanie organizacji ekologicznej prawa do wniesienia odwołania, (nawet gdy nie brała ona udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji) wymaga łącznego spełnienia dwóch warunków, a mianowicie po pierwsze - wydania decyzji w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa oraz po drugie - musi to być uzasadnione celami statutowymi organizacji ekologicznej.

Z załączonego do skargi Regulaminu Stowarzyszenia Zwykłego - o nazwie Stowarzyszenie "P." bezspornie wynika, iż "wyłącznym celem Stowarzyszenia jest ochrona środowiska jako całokształt działań zmierzających do naprawienia wyrządzonych szkód lub zapobiegających wyrządzeniu szkód fizycznemu otoczeniu lub zasobom naturalnym (...) m.in. poprzez racjonalne kształtowanie środowiska i gospodarowanie zasobami środowiska (...) oraz przeciwdziałanie zanieczyszczeniom (...)". Tym samym spełniony został jeden z dwóch wyżej wskazanych warunków, o którym mowa w art. 44 ust. 2 ustawy.

Jednak nie został spełniony drugi z wymienionych warunków, to jest warunek wydania decyzji w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa. W tym zakresie, w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, który Sąd rozpoznający niniejszą skargę w pełni podziela, zgodnie z którym wymóg udziału społeczeństwa w danym postępowaniu musi wynikać z konkretnego przepisu prawa. Brak tego typu rozwiązania jest równoznaczny z uznaniem danej kategorii spraw za niewymagającą udziału społeczeństwa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 lipca 2019 r., sygn. akt II OSK 2335/17). W wyroku tym Sąd stwierdził, że "Brak w art. 84 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowisko oraz w ocenach oddziaływania na środowisko wymogu udziału społeczeństwa nie oznacza, że organizacja ekologiczna nie może brać w nim udziału i wnieść odwołania od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W takiej sytuacji mają jednak zastosowanie zasady ogólne, regulujące udział organizacji społecznych w postępowaniu administracyjnym, wskazane w art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego". Jednak, jak wskazano powyżej, w niniejszej sprawie stosowanie tego przepisu zostało wyłączone.

W niniejszej sprawie wydana w dniu 10 listopada 2020 r. decyzja Wójta Gminy W. o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko - tj. przedsięwzięcia polegającego na uruchomieniu instalacji do przetwarzania kabli odpadowych w istniejącym budynku (hali) na działce nr ewid. [...] w miejscowości P., gm. W. Podstawę prawną wydania tej decyzji stanowił m.in. wymieniony powyżej art. 84 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, który w przeciwieństwie do art. 79 ust. 1 tej ustawy, nie wymaga zapewnienia możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu. Podkreślić w tym miejscu należy, że w obecnym systemie ochrony środowiska występują dwa rodzaje decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach: te, których wydanie było poprzedzone przeprowadzeniem oceny oddziaływania na środowisko, czyli wymagające udziału społeczeństwa oraz te, które mogą być wydane bez tej części postępowania. Skoro w postępowaniu, w którym wydana została, tak jak w niniejszej sprawie, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, nie jest wymagany udział społeczeństwa, to art. 44 ust. 1 i ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku nie mógł stanowić podstawy uzyskania przez skarżące Stowarzyszenie legitymacji do wniesienia odwołania od takiej kwestionowanej decyzji o zezwoleniu na przetwarzanie odpadów.

Stąd za prawidłowe należy uznać Sąd stanowisko organu odwoławczego, co do oceny dopuszczalności wniesionego odwołania. Skoro na podstawie art. 170 ustawy o odpadach wyłączone zostało stosowanie art. 31 Kodeksu administracyjnego, a nadto nie zostały też spełnione warunki określone w art. 44 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowisko oraz w ocenach oddziaływania na środowisko, gdyż kwestionowana w odwołaniu decyzja nie została wydana w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa.

W świetle powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie uznało, że w sprawie nie ma podstaw do rozpoznania odwołania Stowarzyszenia na podstawie art. 44 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Uprawnienie organizacji ekologicznej do wniesienia odwołania w oparciu o wymieniony przepis ogranicza się do postępowań wymagających udziału społeczeństwa, a ponieważ w sprawie zakończonej decyzją organu pierwszej instancji z dnia 27 stycznia 2022 r. nie przeprowadzono oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a zatem nie było to postępowanie wymagające udziału społeczeństwa, tym samym nie został spełniony wymóg art. 44 ust. 2 wymienionej ustawy pozwalający uznać, że skarżącemu Stowarzyszeniu przysługuje uprawnienie do skutecznego złożenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.

Potwierdza to przywołane w postanowieniu organu odwoławczego orzecznictwo. W wyroku z dnia 14 listopada 2017 r. sygn. akt II OSK 456/16 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "organizacji ekologicznej przysługuje prawo do wniesienia odwołania jeżeli zostaną spełnione łącznie dwie przesłanki: - po pierwsze - decyzja został wydana w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa; po drugie - jest to uzasadnione celami statutowymi organizacji ekologicznej". Na takim stanowisku stanął też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyroku z dnia 19 maja 2021 r. sygn. akt II SA/Łd 246/21. Natomiast tut. Sąd w wyroku z dnia 6 sierpnia 2018 r. sygn. akt II SA/Gl 341/18 wskazał, że "Przepis art. 44 ust. 1 ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko stanowi lex specialis wobec art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego. Tym samym w tych kategoriach spraw, w których ustawodawca przewidział możliwość udziału społeczeństwa, może uczestniczyć tylko ta grupa organizacji społecznych, które spełniają wymogi określone w art. 44 ust. 1 wymienionej ustawy."

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.