Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1638/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-12-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 31 i  art. 33
journal: Dz.U. 1997 nr 123 poz 776
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
article: art. 38
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
article: par. 2 ust. 1 pkt 3 lit. c
journal: Dz.U. 2007 nr 245 poz 1810
law: Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób  niepełnosprawnych.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1638/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 grudnia 2009r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędziowie: WSA Maja Chodacka, WSA Agnieszka Jakimowicz (spr), Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2009r., sprawy ze skargi A. L., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 6 października 2009r. Nr.[...], w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis., I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej koszty postępowania w kwocie 357 zł ( trzysta pięćdziesiąt siedem złotych).


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 6 października 2009 r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej po rozpoznaniu zażalenia utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania A. L. zaświadczenia o pomocy de minimis.

Z treści uzasadnienia postanowienia wynikało, że skarżąca, prowadząca zakład pracy chronionej FA. L., A. L. w K., wnioskiem z dnia [...] czerwca 2009 r. zwróciła się do organu podatkowego o wydanie zaświadczenia o udzielonej pomocy de minimis w związku z tym, że w dniu [...] czerwca 2009 r. przelewem bankowym dokonała spłaty raty kredytu zaciągniętego na zakup nieruchomości na utworzenie bazy wypoczynkowej dla osób niepełnosprawnych zatrudnionych w FA. L. położonej w S. przy ul. K., ze środków zgromadzonych na rachunku bankowym Zakładowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej ZFRON) w Banku Śląskim. S.A. Uprzednio środki pieniężne uzyskane z kredytu zostały przekazane przez bank na rachunek ZFRON prowadzony przez BRE BANK S.A., a następnie sfinansowano z nich zakup nieruchomości przy ul. K. w S., dokonany w dniu 9 listopada 2007 r. Środki finansowe pozostałe po dokonaniu przelewu na zakup przedmiotowej nieruchomości zostały w całości przekazane na nowy rachunek bankowy ZFRON otwarty w ING Banku Śląskim S.A., z którego strona spłaca raty kredytu, a rachunek w BRE BANKU został zlikwidowany.

Organ podatkowy wywiódł, że chociaż skarżąca wydatkowała środki pieniężne z konta ZFRON, to jednak nie poniosła wydatku zgodnie z celami wymienionymi z § 2 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Z aktu notarialnego z dnia [...] listopada 2007 r., Rep. [...] nr [...] wynika bowiem, że zakupu lokalu mieszkalnego położonego w S., przy ul. K. skarżąca dokonała za środki stanowiące jej majątek osobisty i do swojego majątku osobistego z przeznaczeniem na tworzenie bazy wypoczynkowej dla niepełnosprawnych pracowników.

Na powyższe postanowienie, skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Skarżąca zarzuciła: naruszenie art. 217 § 1 pkt 3 w zw. z art. 133 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 05 r. Nr 8, poz 60 ze zm.), poprzez niewskazanie w treści zaskarżonego postanowienia strony postępowania administracyjnego, naruszenie zasady legalności poprzez bezpodstawną odmowę realizacji prawa strony do otrzymania zaświadczenia o pomocy de minimis, naruszenie § 2 ust. 1 pkt 3 lit. c rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych poprzez błędne uznanie, że strona dokonała wydatku ze środków ZFRON na cel nie objęty treścią przepisu oraz naruszenie art. 33 ust. 3 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych z dnia 27 sierpnia 1997 r. oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych poprzez błędne przyjęcie, że wydatki ze środków ZFRON nie mogą być dokonywane w ten sposób, że wydatki finansowane są ze środków zakładu pracy chronionej, a następnie "refundowane" ze środków ZFRON.

Skarżąca podkreśliła, że bez znaczenia jest fakt, że pracodawca żeby pozyskać potrzebne na realizowanie celu określonego w przepisach o pomocy de minimis, zaciągnął kredyt. Tak samo nie ma znaczenia fakt, że środki ZFRON przekazywane są na rzecz pracodawcy ratami. Nie jest też zdaniem skarżącej istotne na czyje ręce ZFRON realizuje wypłaty tj. na ręce pracodawcy, czy kredytodawcy. Znaczenia ma, że środki ZRFON, uzyskiwane w sposób zgony z obowiązującymi w tym zakresie regulacjami, wydatkowane są w celu utworzenia bazy wypoczynkowej dla niepełnosprawnych pracowników. Na poparcie swojego stanowiska skarżąca powołała wybrane orzecznictwo Wojewódzkich Sądów Administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, odpierając zarzuty skargi i podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) stanowi, że kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 tejże ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności orzeczenia.

Mając powyższe na względzie należy podnieść, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była kwestia prawidłowości dysponowania środkami z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych na tle regulacji dotyczących warunków udzielania pomocy de minimis przedsiębiorcom prowadzącym zakłady pracy chronionej.

Status zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych reguluje art. 31 i art. 33 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. nr 123, poz. 776 z późn. zm.) oraz art. 38 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., nr 14 poz. 176 z późn. zm.). Regulacje dotyczące tego funduszu zawarte są również w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz. U. nr 245, poz. 1810). Z cytowanych wyżej przepisów wynika, że w ZFRON gromadzone są w środki pochodzące z wielu źródeł, jednakże w przeważającej mierze pochodzą one z licznych zwolnień i ulg podatkowych ustanowionych dla zakładów pracy chronionej. Stosownie do treści art. 33 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, prowadzący zakład pracy chronionej tworzy zakładowy fundusz rehabilitacji osób niepełnosprawnych oraz jest zobowiązany do prowadzenia ewidencji i rachunku bankowego środków tego funduszu.

Cele na jakie mogą być przeznaczane środki z funduszu ZFRON zostały wyszczególnione w § 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 roku w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Znajduje się wśród nich finansowanie kosztów tworzenia bazy wypoczynkowej dla osób niepełnosprawnych (§ 2 ust. 1 pkt 3 lit. c cyt. wyżej rozporządzenia). Wydatek tego rodzaju jest również ujęty w przedsięwzięciach, na finansowanie których uprawnione podmioty mogą przeznaczać środki, tak aby mogło to stanowić podstawę do zakwalifikowania pomocy jako pomocy de minimis, określonej w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy de minimis przedsiębiorcom prowadzącym zakłady pracy chronionej (Dz. U. nr 98, poz. 989 z późn. zm.).

W niniejszej sprawie organy zakwestionowały poniesienie wydatku zgodnie z celami wymienionymi w § 2 rozporządzenia w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. W ocenie Sądu, na tle stanu faktycznego niniejszej sprawy stanowisko to nie znajduje oparcia w obowiązujących normach prawnych. Skarżąca przeznaczyła środki uzyskane z kredytu (przekazane na rachunek ZFRON) na zakup nieruchomości dla realizacji celu tworzenia bazy wypoczynkowej dla osób niepełnosprawnych. Cel ten jest wymieniony w cyt. wyżej § 2 ust. 1 pkt 3 lit. c rozporządzenia w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych jako stanowiący pomoc de minimis w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z 28.12.2006, str. 5). Następnie ze środków ZFRON dokonano spłaty raty w/w kredytu zaciągniętego na finansowanie bazy wypoczynkowej dla osób niepełnosprawnych. Tym samym celem wydatku było tworzenie bazy wypoczynkowej, a nie spłata kredytu zaciągniętego przez skarżącą. Samo stwierdzenie w akcie notarialnym z dnia 9 listopada 2007 r., że zakupu lokalu mieszkalnego położonego w Sopocie, przy ul. Kościuszki 4 skarżąca dokonała za środki stanowiące jej majątek osobisty i do swojego majątku osobistego, nie ma znaczenia w przedmiocie dochowania warunków uzyskania mocy de minimis. Skarżąca posiada rozdzielność majątkową małżeńską oraz prowadzi działalność gospodarczą jako osoba fizyczna, a zatem wszelkie przedmioty majątkowe (w tym środki z zaciągniętego kredytu oraz zakupione mieszkanie w S. przy ul. K.) stanowią jej majątek osobisty. To jednak nie zmienia faktu, że spełnia warunki do otrzymania zaświadczenia o uzyskaniu mocy de minimis, określone w w/w przepisach. Na marginesie zaznaczyć należy, że w treści powołanego aktu notarialnego było wymienione, że zakup mieszkania następuje w celu tworzenia bazy wypoczynkowej dla niepełnosprawnych pracowników.

Aktem prawnym określającym warunki udzielenia przedsiębiorcom prowadzącym zakłady pracy chronionej pomocy de minimis jest rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania pomocy de minimis przedsiębiorcom prowadzącym zakłady pracy chronionej. Zgodnie z jego treścią pomoc taka może być udzielona jeżeli łącznie zostaną spełnione określone tam warunki. Podstawą zakwalifikowania pomocy jako pomocy de minimis jest zaświadczenie wydane przez podmioty do tego upoważnione. Rozporządzenie to jednak w żaden sposób nie stanowi o trybie dysponowania środkami z funduszu ZFRON na wskazane w nim cele. Przede wszystkim nie zawiera dyspozycji, że środki z funduszu ZFRON muszą być bezpośrednio (z tego konta) wydatkowane na określony cel. Regulacji takich nie zawierają także pozostałe, wymienione powyżej akty prawne. Z rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych wynika jedynie, że środki na wskazane w nim rodzaje wydatków pochodzą z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Także ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych stanowi jedynie o przeznaczeniu środków zgromadzonych w funduszu i konsekwencjach niezgodnego z tym przeznaczeniem rozdysponowaniem pieniędzy.

Tak zatem, w aktualnym stanie prawnym nie istnieje regulacja zakazująca wprost pokrywania z funduszu ZFRON wydatków uprzednio poczynionych na wskazany w przepisach cel z bieżącego rachunku bankowego lub innych funduszów. Również wykładnia istniejących przepisów nie daje uprawnienia do potwierdzenia zajętego przez organy podatkowe stanowiska. W konsekwencji stwierdzić należy, że skarżąca finansując bazę wypoczynkową dla osób niepełnosprawnych, wydatkowała środki na cel zawarty w katalogu wydatków uprawniających do objęcia pomocą de minimis, a jednocześnie środki te pochodziły z funduszu ZFRON. Wynika z tego, że skarżąca posiadająca status zakładu pracy chronionej, spełniła warunki zakwalifikowania pomocy jako pomocy de minimis. W ocenie Sądu, sam fakt, że początkowo środki na zakup mieszkania zostały przeznaczone z uzyskanego w tym celu kredytu, a później przekazano odpowiednią kwotę z funduszu ZFRON na spłatę raty tego kredytu, nie ma wpływu na zakwalifikowanie pomocy jako pomoc de minimis.

Reasumując stwierdzić należy, że przesłanką zakwalifikowania pomocy jako pomocy de minimis (oprócz limitu kwotowego) jest cel na jaki został poniesiony wydatek i rzeczywiste źródło jego finansowania (środki pochodzące ze zwolnień podatkowych). Techniczny sposób pokrywania wydatków, tj. bezpośrednio z rachunku ZFRON, czy refundacja - wobec celu regulacji wydaje się nie mieć istotnego znaczenia.

W przedmiotowej sprawie organ podatkowy obowiązany jest zatem do merytorycznej oceny wniosków złożonych przez skarżącą. Co oznacza, że organy winny ustalić, czy wydatki poniesione przez zakład pracy chronionej mieszczą się w katalogu wskazanym w § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 2004 r. i stosownie do poczynionych ustaleń, przy zastosowaniu wskazanej wykładni w zakresie sposobu finansowania tych wydatków, ocenić zasadność wniosku skarżącej o wydanie zaświadczenia o uznaniu udzielonej pomocy jako pomocy de minimis.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 217 § 1 pkt 3 w zw. z art. 133 Ordynacji podatkowej Sąd stwierdził, że jest on nieuzasadniony albowiem w treści zaskarżonego postanowienia strona postępowania została oznaczona.

Wobec stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, działając na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej ustawy.