Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2701/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art 16 w zw. z art 5 ust 2 i 3
journal: Dz.U. 2015 poz 2058
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie sędzia NSA Olga Żurawska- Matusiak (spr.) sędzia NSA Jolanta Rajewska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 475/16 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną 2


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 28 lipca 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 475/16, po rozpoznaniu skargi [...] (dalej skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z [...] kwietnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.

W wyroku tym Sąd powołał się na następujące ustalenia faktyczne i prawne sprawy.

Skarżący we wniosku z [...] lutego 2016 r., przesłanym drogą elektroniczną, domagał się od Naczelnika Urzędu Celnego w [...]:

1) podania imion i nazwisk funkcjonariuszy Służby Celnej, pracujących w Urzędzie Celnym w [...], wobec których wszczęto postępowanie dyscyplinarne i którzy zostali zawieszeni w pełnieniu obowiązków służbowych w okresie od 1 stycznia 2015 r. do 31 maja 2015 r.;

2) doręczenia skanu jednej dowolnej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] lub Dyrektora Izby Celnej w [...] z okresu od 1 stycznia 2015 r. do 31 maja 2015 r. w przedmiocie zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych, bez jego anonimizacji;

3) doręczenia skanu jednej dowolnej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] lub Dyrektora Izby Celnej w [...], wydanej w okresie od 1 stycznia 2015 r. do 31 maja 2015 r. dotyczącej funkcjonariusza Służby Celnej z terenu właściwości Dyrektora Izby Celnej w [...] w innym przedmiocie niż zawieszenie funkcjonariusza służby celnej w pełnieniu obowiązków służbowych, przy czym wnioskodawca zażądał, aby skan decyzji nie został poddany anonimizacji.

Naczelnik Urzędu Celnego w [...] decyzją z [...] marca 2016 r., nr [...], na podstawie art. 16 w zw. z art. 5 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 6 wrześniu 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U z 2015 r., poz. 2058 ze zm.), zwanej dalej "u.d.i.p.", odmówił udostępnienia żądanych informacji.

W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskowane informację stanowią dane wrażliwe objęte ochroną przewidzianą w art. 27 ust.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych. Organ zauważył, że celem dostępu do informacji publicznej jest przejrzystość działalności organów władzy publicznej, lecz przy jednoczesnym zachowaniu prawa do prywatności, które gwarantuje art. 47, 61 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z [...] kwietnia 2016r. - na podstawie art. 138 § 1 pkt. 2 K.p.a. - uchylił decyzję organu I instancji i udzielił żądanej informacji, podając, że w okresie od 1 stycznia 2015 r. do 31 maja 2015 r. w Urzędzie Celnym w [...] nie było funkcjonariuszy celnych, wobec których wszczęto postępowanie dyscyplinarne, którego konsekwencją było zawieszenie w wykonaniu obowiązków służbowych.

W uzasadnieniu decyzji organ odwołał się do art. 5 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym prawo do udzielenia informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej. Ograniczenie to nie dotyczy jednak informacji odnoszących się do osób pełniących funkcje publiczne oraz mających związek z pełnieniem funkcji, w tym o warunkach powierzenia i pełnienia funkcji. Organ uznał, że osobą pełniącą funkcję publiczną jest także funkcjonariusz celny.

Skargę na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł [...]. Skarżący podniósł, że jego żądanie nie zostało rozstrzygnięte w całości, a zaskarżona decyzja została wydana bez podstawy prawnej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę.

Sąd uznał, że istota niniejszej sprawy dotyczy oceny udostępnienia informacji publicznej przez organ odwoławczy decyzją reformatoryjną w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.

Wskazał, że ustawa o dostępie do informacji publicznej jest ustawą szczególną, regulującą w sposób kompleksowy kwestie związane z prawem dostępu do informacji publicznej. W związku z powyższym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mogą znaleźć zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej tak stanowią. Zgodnie z art. 16 ust. 2 u.d.i.p., przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się wyłącznie w przypadku odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania z przyczyny wskazanej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Uwzględnienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, sprowadzające się do udzielenia żądanej informacji w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, następuje w drodze czynności materialno-technicznej (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.).

W przypadku wydania przez organ pierwszej instancji decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, organ drugiej instancji, kontrolujący taką decyzję w postępowaniu odwoławczym, nie jest upoważniony do wydania decyzji reformatoryjnej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., nawet gdy uzna, że odmowa udostępnienia informacji przez organ pierwszej instancji jest niezasadna.

Brak jest podstaw prawnych do zastępowania czynności materialno-technicznej decyzją administracyjną. Oznaczałoby to bowiem wprowadzenie dwóch odmiennych form działania administracji publicznej w odniesieniu do tej samej sprawy - informacja publiczna byłaby udostępniana raz w drodze czynności materialno-technicznej, a innym razem w drodze decyzji administracyjnej.

Sąd wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w [...] skutkuje powstaniem po stronie tego organu, obowiązku ponownego rozpoznania odwołania [...]. Organ odwoławczy winien uwzględnić, że uznanie – wbrew stanowisku organu pierwszej instancji – istnienia podstaw do udostępnienia skarżącemu informacji publicznej, obliguje do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji odmawiającej udostępnienia informacji i umorzenia postępowania przed tym organem z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W konsekwencji powyższego po stronie organu pierwszej instancji powstanie obowiązek rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w żądanej formie, w tym w zakresie punktu trzeciego wniosku.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Dyrektor Izby Celnej w [...]. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

I. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 174 pkt 2 P.p.s.a., tj.:

1) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 2 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 i art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działania administracji publicznej błędnie zastosował przepis art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. pomimo, że zaskarżona decyzja nie została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa;

2) art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 12 § 2 i art. 15 K.p.a. w zw. z art. 13 ust. 1 i art. 16 ust. 1 i 2 w zw. z art. 14 ust. 2 u.d.i.p., poprzez przyjęcie, że organ II instancji będący w stanie udzielić informacji publicznej- bo będący w jej posiadaniu, nie miał prawa niezwłocznie dokonać czynności materialno-technicznej polegającej na udzieleniu wnioskodawcy żądanej informacji przy okazji procesowania nad orzeczeniem eliminującym z obrotu prawnego wadliwą pierwszoinstancyjną decyzję administracyjną;

3) art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 144 § 4 in fine P.p.s.a. w zw. z art. 105 § 1 K.p.a., poprzez przyjęcie, że postępowanie administracyjne przed organem pierwszej instancji powinno być umorzone przy jednoczesnym przyjęciu, ze nie został rozpoznany wniosek skarżącego w zakresie punktu trzeciego;

4) art. 50 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., polegającej na nieodrzuceniu skargi z uwagi na brak interesu prawnego skarżącego do jej wniesienia i bezprzedmiotowość postępowania sądowego, w sytuacji gdy informacja publiczna w zakresie punktu pierwszego i drugiego wniosku została udzielona, a w zakresie punktu trzeciego wniosku mogła zostać udzielona w drodze czynności materialnotechnicznej;

5) art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przez uznanie, że decyzja organu II instancji miała charakter orzeczenia reformatoryjnego, w sytuacji gdy było to orzeczenie kasatoryjne;

6) art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez nienależyte wyjaśnienie podstaw rozstrzygnięcia;

ewentualnie w przypadku uznania, że zaskarżona decyzja narusza prawo:

7) art. 145 § 3 P.p.s.a., poprzez nieumorzenie postępowania administracyjnego w tej części, w której żądana informacja została udzielona;

II. naruszenie prawa materialnego w rozumieniu art. 174 pkt 1 P.p.s.a., a mianowicie błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 1 pkt. 1 ust. 4 u.d.i.p. w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. i art. 153 P.p.s.a., polegającej na przyjęciu, że pomimo faktycznego udostępniania informacji publicznej przez organ odwoławczy będący dysponentem takiej informacji i podmiotem obowiązanym do jej udostępniania, nadal do załatwienia pozostaje wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w zakresie punktu pierwszego i drugiego wniosku.

W oparciu o powyższe zarzuty, organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie reformatoryjne w trybie art. 188 P.p.s.a., ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ podkreślił, że stwierdzenie nieważności decyzji następuje w przypadku braku podstawy prawnej lub wydania decyzji z rażącym naruszeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego. Wadliwa decyzja musi w sposób sprzeczny z przepisami prawa regulować prawa i obowiązki stron postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Odwołując się do treści art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., powołanego jako podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, organ nie podzielił stanowiska Sądu co do reformatoryjnego charakteru wydanej decyzji. Sąd I instancji nie dostrzegł, że decyzja organu odwoławczego (podobnie jak decyzja ją poprzedzająca) była wydana w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej i oparta na przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Skoro organ I instancji odmówił udostępnienia informacji publicznej, organ II instancji miał obowiązek zastosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i wydania rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, organ II instancji prawidłowo stwierdził, że decyzja organu I instancji naruszała przepisy prawa materialnego w związku z czym miał obowiązek uchylenia decyzji i wskazania, że jej podstawą prawną był art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 P.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. Do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd pierwszej instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd pierwszej instancji.

Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga ta nie ma usprawiedliwionych podstaw.

W pierwszej kolejności należało rozpoznać zarzut najdalej idący związany z bezprzedmiotowością postępowania. Zarzut naruszenia przepisów art. 50 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. nie jest trafny. Naruszenia tych przepisów skarżący kasacyjnie upatruje w nieodrzuceniu skargi z uwagi na brak interesu prawnego skarżącego do jej wniesienia i nieumorzeniu postępowania sądowego z powodu jego bezprzedmiotowości w sytuacji, gdy żądana informacja została udzielona przed wszczęciem postępowania sądowego.

Adresat decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy decyzja ta dotyczy jego interesu opartego na przepisach prawa materialnego czy też wyłącznie takiego, który wynika z faktu błędnego uznania go przez organ prowadzący postępowanie za stronę postępowania, ma interes prawny w zakwestionowaniu tej decyzji w drodze skargi do sądu administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie interes prawny skarżącego wynika z norm zawartych w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 2 ust. 1 u.d.i.p. Interes ten uzasadnia legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję uchylająca rozstrzygnięcie o odmowie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, a tym samym do uruchomienia postępowania sądowego zmierzającego do skontrolowania tej decyzji. Okoliczność faktycznego udostępnienia informacji publicznej przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, nie eliminuje ani interesu prawnego, ani legitymacji procesowej skarżącego, ani wreszcie nie czyni bezprzedmiotowej kontroli zaskarżonej decyzji.

Pozbawiony usprawiedliwionych podstaw jest również zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a., poprzez uznanie, że zaskarżona decyzja ma charakter orzeczenia reformatoryjnego. Na charakter zaskarżonej decyzji wskazuje tak zawarte w niej rozstrzygniecie, jak i przywołana podstawa prawna. Organ odwoławczy zastosował art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] odmawiającą udostępnienia informacji publicznej na wniosek skarżącego i orzekł co do istoty sprawy, tj. postanowił udzielić żądanej informacji. Nastąpiło to poprzez wskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w okresie objętym wnioskiem o udostępnienie informacji, w Urzędzie Celnym w [...] nie było funkcjonariuszy celnych, wobec których wszczęto postępowanie dyscyplinarne i zostali zawieszeni w pełnieniu obowiązków służbowych.

Sąd I instancji trafnie zakwestionował możliwość zastosowania rozstrzygnięcia reformatoryjnego z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej. W tym zakresie zasadnym jest odwołanie się do specyfiki postępowania w sprawach dotyczących udostępniania informacji publicznej. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się powszechnie, że katalog rozstrzygnięć, jakie mogą zostać podjęte w toku postępowania odwoławczego ulega odpowiedniej modyfikacji w przypadku decyzji, które wydane zostały przez organ I instancji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. (tj. decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). W przypadku takich decyzji organ odwoławczy nie ma bowiem możliwości zmienić merytorycznie decyzji organu I instancji i w to miejsce orzec o udostępnieniu informacji publicznej, gdyż takie rozstrzygnięcie nie znajduje umocowania w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Udostępnienie informacji publicznej nie następuje bowiem w drodze decyzji administracyjnej, a w formie czynności materialno-technicznej. Zasadniczo, uwzględniając odwołanie od decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (wskutek uznania, że żądana informacja podlega udostępnieniu), organ odwoławczy winien uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia (art. 138 § 2 K.p.a.), gdyż tylko takie rozstrzygnięcie stworzyłoby możliwość zakończenia postępowania w drodze czynności materialno-technicznej i udostępnienia żądanej informacji (por. wyrok NSA z 28 października 2016 r., I OSK 1226/15, wyrok WSA w Gliwicach z 14 lipca 2016 r., IV SA/Gl 449/16). Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie organu, sam fakt, iż dysponował on żądaną informacją publiczną nie czynił z niego podmiotu obowiązanego do jej udostępnienia. W analizowanym przypadku obowiązek ten ciążył jedynie na adresacie wniosku o jej udostępnienie - Naczelniku Urzędu Celnego w [...]. Dyrektor Izby Celnej w [...] występował w tej sprawie wyłącznie w charakterze organu odwoławczego, który jak wskazano już wyżej, nie powinien dokonywać czynności udostępnienia informacji publicznej (por. wyrok NSA z 27 stycznia 2017 r., I OSK 2602/16). W konsekwencji należało uznać, że zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. nie mógł zostać uwzględniony.

W okolicznościach niniejszej sprawy uprawnione było więc potraktowanie reformatoryjnego rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Celnej w [...], w wyniku którego doszło do częściowego udostępnienia informacji publicznej w formie decyzji administracyjnej, jako przypadku wydania decyzji bez podstawy prawnej, która to okoliczność wyczerpuje przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji przewidzianą w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska. Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz. Warszawa 2016, s. 318). Należy podkreślić, że wadliwości tej nie sanował fakt, iż wskutek wydania decyzji tej treści skarżący wszedł w posiadanie żądanej informacji. Pozyskanie informacji publicznej od innego podmiotu, niż ten do którego bezpośrednio się zwrócono, nie zwalnia adresata wniosku o udostępnienie informacji publicznej, z obowiązku jego załatwienia. W tych warunkach Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Tym samym nie zachodziły przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego przez Sąd I instancji na podstawie art. 145 § 3 P.p.s.a., co czyni zarzut naruszenia tego przepisu pozbawionym usprawiedliwionych podstaw. Dodatkowo zauważyć należy, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 12 § 2 i art. 15 K.p.a. w zw. z art. 13 ust. 1 i art. 16 ust. 1 i 2 w zw. z art. 14 ust. 2 u.d.i.p., że organ odwoławczy nie udzielił wnioskowanej informacji w drodze czynności materialno-technicznej, lecz uczynił to w formie decyzji administracyjnej, co jest działaniem pozbawionym podstawy prawnej i dlatego też powyższy zarzut nie mógł zostać uwzględniony.

Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się również naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Powołany przepis określa elementy, z jakich powinno składać się uzasadnienie wyroku. Jest to przepis o charakterze formalnym. O jego naruszeniu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia jednego z ustawowych, wyżej wymienionych warunków. Na gruncie uchwały NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 9/09 (publik. ONSAiWSA 2010/3/39) przyjmuje się, że przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną tylko wtedy, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ponadto, aby taki zarzut mógł stanowić samodzielną podstawę skargi kasacyjnej, wskazana wada uzasadnienia musi być na tyle istotna, że może to mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a samo uchybienie musi uniemożliwiać kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku (por. wyroki NSA z 28 września 2010 r., I OSK 1605/09; z 13 października 2010 r., II FSK 1479/09). Oznacza to, że wyrok sądu pierwszej instancji nie będzie się poddawał takiej kontroli w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu (por. wyroki NSA z 15 czerwca 2010 r., II OSK 986/09; z 12 marca 2015 r., I OSK 2338/13).

Uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi omawianego przepisu, zawierając wszystkie elementy w tym przepisie przewidziane. Zawiera podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz wyczerpujące wyjaśnienie przyczyn uwzględnienia skargi. Brak przekonania skarżącego kasacyjnie organu o trafności rozstrzygnięcia sprawy przez WSA w Lublinie, nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku tegoż Sądu oraz nie pozbawia Naczelnego Sądu Administracyjnego możliwości skontrolowania zaskarżonego orzeczenia. Jak już wyżej wykazano, argumentacja Sądu I instancji przytoczona w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zasadniczo zasługiwała na uznanie, a zarzuty kasacyjne nie podważyły prawidłowości tych rozważań, za wyjątkiem stanowiska Sądu I instancji co do umorzenia postępowania przed organem I instancji. W tym zakresie zarzut naruszenia art. 105 § 1 K.p.a. został oparty na usprawiedliwionych podstawach. Nie można bowiem podzielić poglądu Sądu I instancji, że po umorzeniu postępowania przed organem I instancji, po stronie tego organu powstanie obowiązek rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w żądanej formie, w tym w zakresie pkt 3 wniosku. Art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. nie precyzuje przyczyn umorzenia w postępowaniu odwoławczym postępowania pierwszej instancji. Jednak w doktrynie i utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że umarzając postępowanie organu pierwszej instancji, organ odwoławczy kieruje się przesłankami określonymi w art. 105 § 1 K.p.a. Decyzje o umorzeniu wydaje się zatem, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości lub w części (por. wyrok WSA w Warszawie z 30 września 2010 r., II SA/Wa 948/10, wyrok NSA z 5 kwietnia 2006 r., II GSK 17/06). Oznacza to, że uprawnienie organu odwoławczego do wydania decyzji o charakterze kasacyjnym, o której mowa w tym przepisie, podlega ograniczaniu związanemu z wystąpieniem okoliczności powodujących bezprzedmiotowość postępowania przed organem I instancji. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 K.p.a., to brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego brak możliwości wydania decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygniecie co do istoty (w sposób negatywny lub pozytywny dla strony). Wynikać ona może z przyczyn podmiotowych i przedmiotowych, np. przestało obowiązywać prawo będące podstawą orzekania w danej sprawie, albo przestał istnieć podmiot, którego praw i obowiązków postępowanie dotyczy, lub też w toku postępowania okazało się, że wszczęto je w sprawie niebędącej sprawą z zakresu administracji publicznej. Umorzenie postępowania I instancji oznacza ostateczne zamkniecie sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego. Wprawdzie sprawa nie została merytorycznie rozpoznana, to jednak z punktu widzenia proceduralnego sprawa została rozstrzygnięta i zakończona. Taka decyzja – uchylająca decyzje odmowną i umarzająca postępowanie przed organem I instancji oznaczałaby, że przed organem pierwszoinstancyjnym nie toczy się żadne postepowanie wywołane wnioskiem skarżącego, wobec czego organ nie miałby obowiązku podejmowania jakichkolwiek czynności z tym wnioskiem związanych (por. wyroki NSA z 22 listopada 2013 r., I OSK 1218/13, z 13 maja 2015 r., I OSK 1250/14, postanowienie NSA z 16 kwietnia 2010 r., I OSK 71/10).

Uznanie zasadności powyższego zarzutu i częściowo błędna argumentacja Sądu I instancji w omawianym zakresie pozostają jednak bez wpływu na poprawność wydanego przez ten Sąd rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 184 P.p.s.a., orzekła jak w sentencji wyroku.