Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt SA/Bd 2148/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2004-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Powołane przepisy: article: art. 23 par. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.) Asesor sądowy Grzegorz Saniewski Protokolant Małgorzata Buczkowska po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2004r. na rozprawie przy udziale ---- sprawy ze skargi R.B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę Na oryginale właściwe podpisy


UZASADNIENIE

Syg. akt SA/Bd 2148/03

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z dnia (...) Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w T. z dnia (...) uznającą zgłoszenie celne z dnia (...) za nieprawidłowe.

W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na następujące ustalenia faktyczne: zgłoszeniem celnym z (...) R. B. zgłosił do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochód osobowy marki Opel o nr nadwozia (...) załączając m.in. fakturę nr (...) z (...) , w której wartość towaru została określona na kwotę (...), deklarację wartości celnej. Dyrektor Urzędu Celnego w T. przyjął zgłoszenie celne albowiem odpowiadało ono wymogom formalnym określonym w art.64 § 1 i 2 kodeksu celnego, a następnie przystąpił do jego weryfikacji polegającej na kontroli załączonych do niego dokumentów, a także przeprowadził rewizję celną.

Mając na uwadze niską wartość towaru wynikającą z faktury, Dyrektor Urzędu Celnego wystąpił z wnioskiem o zweryfikowanie autentyczności w/w faktury do belgijskich władz celnych uzyskując w odpowiedzi informację, że przeprowadzone postępowanie wykazało, iż faktura przedłożona wraz ze zgłoszeniem celnym posiada zaniżoną wartość zakupionego pojazdu. Z uzyskanej informacji wynikało, że sporny pojazd został sprzedany R. B. za kwotę (...) na potwierdzenie czego przekazano uwierzytelnioną kserokopię faktury nr (...) z dnia (...) wraz z załączoną kartą 1 zgłoszenia tranzytowego (...) z dnia (...) informując jednocześnie, że płatność za zakupiony towar nastąpiła gotówką a faktura wystawiona jest na nazwisko kupującego pojazd.

W następstwie tych działań organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i Naczelnik Urzędu Celnego w T. wydał decyzję z dnia (...) w której uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej towaru i określił kwotę wynikającą z długu celnego.

Rozpoznając odwołanie od powyższej decyzji Dyrektor Izby Celnej w T. wskazał, że zgodnie z art.83 § 1 kodeksu celnego po zwolnieniu towaru organ może z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego. Przyczyną wszczęcia postępowania w tej sprawie było ujawnienie przez belgijską administrację celną w firmie S. dokumentów świadczących o tym, że w przedmiotowym zgłoszeniu celnym zadeklarowano zaniżoną wartość celną towaru.

Strona zarzucała dokumentom dostarczonym przez administrację celną w drodze pomocy prawnej niewiarygodność i brak mocy dowodowej.

W ocenie organu odwoławczego jednak zarzuty są niezasadne albowiem organ I instancji dowiódł w sposób wymagany prawem, że faktura sprzedaży "importera" jest niewiarygodna oraz, że wartość celna towaru podana w zgłoszeniu celnym nie odpowiada rzeczywistej wartości i cenie zapłaconej przez skarżącego. Z ujawnionych dokumentów: uwierzytelnionej kopii faktury z (...) zaksięgowanej w firmie eksportera a opiewającej na kwotę (...) oraz zgłoszenia celnego wywozowego (...) z (...) o nr (...), na podstawie którego sporny samochód został wyeksportowany z Belgii jednoznacznie wynika, iż został sprzedany R. B. za wyższą kwotę niż kwota zadeklarowana w zgłoszeniu celnym; ujawniona faktura ma ten sam numer, co sporna faktura jednakże opiewa na wyższą kwotę i posiada inną szatę graficzną. Z treści pisma administracji celnej wynika, że płatność za towar dokonana została gotówką.

Odnosząc się do zarzutu, że strona belgijska nie przeprowadziła postępowania wyjaśniającego w przedmiocie kontroli dokumentu handlowego, ograniczając się do ujawnienia faktury na wyższą kwotę, organ wskazał, że zgodnie z art.32 ust.3 Protokołu nr 4 do Układu Europejskiego weryfikacji dokonują władze celne kraju eksportu i w tym celu mają prawo zażądać każdego dowodu, przeprowadzić kontrolę ksiąg rachunkowych eksportera oraz każdą inną kontrolę, którą uznają za właściwą. W przedmiotowej sprawie ustalono wartość transakcyjną na podstawie nadesłanej faktury znajdującej się w księgowości sprzedającego. Nie ma zatem znaczenia ustalenie osoby dokonującej zapłaty za towar oraz osoby odbierającej pojazd. Zarówno na fakturze nadesłanej przez administrację celną Belgii, jak i fakturze dołączonej do zgłoszenia celnego brak jest danych dotyczących potwierdzenia odbioru towaru.

Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że w sprawie nie ma znaczenia, czy importer uczestniczył bezpośrednio w czynnościach związanych ze złożeniem zgłoszenia celnego wywozowego, bowiem żadne przepisy nie nakładają na niego takiego obowiązku. Natomiast żądanie przeprowadzenia ekspertyzy grafologicznej rachunku nie zostało uwzględnione gdyż nie zachodziła taka potrzeba - wiarygodność rachunku obejmuje nie tylko jego autentyczność, ale również wiarygodność podanej na tym dokumencie ceny transakcyjnej. Powyższe ustalenia nie mają znaczenia w sprawie, obowiązkiem organu celnego jest ustalenie wartości celnej towaru oraz określenie kwoty długu celnego w prawidłowej wysokości.

Nietrafne są też zarzuty, że organ powinien porównać ujawnioną cenę z wyceną biegłego albowiem materiał, którym dysponował pozwalał określić wartość celną towaru. Skoro strona kwestionuje ustalenia poczynione przez organ powinna wykazać, w sposób nie budzący wątpliwości, że ujawnione w toku weryfikacji dokumenty jej nie dotyczą. Art.122 ordynacji podatkowej nakładając obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie obliguje strony do składania wniosków dowodowych.

Czynności kontrolne podjęte przez belgijskie władze celne w siedzibie eksportera były prowadzone w sposób rzetelny i dostarczyły niepodważalnych dowodów, potwierdzających wcześniejsze podejrzenia organu celnego co do zaniżenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu. Trudno zgodzić się z zarzutem zawyżania wartości faktury przez sprzedawcę albowiem działanie takie byłoby nieracjonalne, gdyż powiększałoby przychód, a tym samym podstawę ustalenia podatku dochodowego.

Rachunek znajdujący się w dokumentach księgowych eksportera nie zawierał deklaracji na fakturze, która mogłaby stanowić podstawę do zastosowania wobec importowanego auta preferencji celnych. Zgodnie z postanowieniem art.21 Protokołu IV do Układu Europejskiego eksporter nie posiadający statusu upoważnionego eksportera może sporządzić deklarację na fakturze, uprawniającą do zastosowania wobec importowanego towaru obniżonej stawki celnej, jeżeli wartość towaru objętego dokumentem nie przekracza równowartości 6000 EUR. W ocenie organu importer nie zabiegał o naniesienie takiej deklaracji na fakturze, która nie miała stanowić podstawy do skorzystania z preferencji celnych.

Dyrektor Izby Celnej uznał, że nie było zasadne wyjaśnianie na jakiej podstawie zgłoszenie celne o objęcie towaru procedurą wywozu i tranzytu w procedurze tranzytowej typu T2 nie zawierające załącznika w postaci deklaracji pochodzenia towaru, zostało objęte tą procedurą. Objęcie towaru w/w procedurą nie jest uwarunkowane przedłożeniem przez importera deklaracji o pochodzeniu towaru.

Organ odwoławczy wskazał, że swoje rozstrzygnięcie organy oparły także na dokumencie T2 , szczególnie karcie 1 dokumentu nr (...) z dnia (...) przekazanej z wynikiem weryfikacji przez belgijskie władze celne. Dokument ten zawierał dane istotne dla ustalenia wartości celnej. W odróżnieniu od załączonej do zgłoszenia karty 4 noty tranzytowej T2 karta 1 w polu 22 wskazywała wartość przedmiotowej faktury w wysokości (..). Przyjęcie przez organ celny I instancji faktury ujawnionej w trakcie kontroli spowodowało, że w poczet zgromadzonych dowodów dołączono również zgłoszenie celne wywozowe, które odpowiadało zapisom wskazanym na fakturze Ponadto organ podkreślił, że zgłoszenie celne jest dokonywane na odpowiednim formularzu SAD składającym się z ponumerowanych kart, z których każda ma swoje przeznaczenie. Niezależnie od procedury, do jakiej dokonywane jest zgłoszenie celne, jedna z kart zawsze wydawana jest zgłaszającemu; w przypadku wywozu towaru są to karty numer:1,2,3 oraz karty 4,5,7. Karta nr 1 pozostaje w urzędzie celnym, w którym nastąpiło zgłoszenie tranzytowe, natomiast karty 2 i 3 pozostają w kraju wywozu, karta nr3 przekazywana jest zgłaszającemu widniejącemu w polu 2 zgłoszenia celnego. Z kolei karty 4,5,7 przeznaczone są dla przewoźnika i przedstawiane organom celnym przy wjeździe towaru do kraju importu.

Gdyby zaistniała sytuacja, o jakiej mówi strona w odwołaniu – że istnieją dwa dokumenty tranzytowe dotyczące jednego towaru, to z pewnością rozpoczęłaby się procedura poszukiwawcza. Zgodnie bowiem z art.40 Konwencji o Wspólnej Procedurze Tranzytowej, jeżeli w ciągu czterdziestu dni od dnia zgłoszenia celnego władze celne kraju wywozu nie otrzymają potwierdzenia dostarczenia towaru, wszczynają poszukiwania w celu uzyskania informacji koniecznych do zwolnienia procedury. W sprawie nie został zastosowany art.40 cytowany wyżej, stąd uznać należy, że procedura tranzytu została zakończona w sposób prawidłowy.

Podkreślenia wymaga też fakt, że wynik weryfikacji stanowi dokument urzędowy wydany przez kompetentny organ w prawem przewidzianej formie i jako taki, zgodnie z art.194 ordynacji podatkowej, posiada szczególną moc dowodową albowiem dokumenty urzędowe, sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy administracji publicznej, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone; zgodnie z § 2 powyższy przepis stosuje się odpowiednio do dokumentów urzędowych, sporządzonych przez inne jednostki, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich stosowania.

Organ podkreślił, że strona skarżąca w sprawie ograniczyła się wyłącznie do kwestionowania ustaleń poczynionych przez organy celne, zarzucając im jednocześnie nie wyczerpujące zebranie materiału dowodowego nie przedstawiając nic na obalenie dokonanych ustaleń.

Na stronie, która neguje wiarygodność przedstawionych w sprawie dowodów, ciąży obowiązek wykazania, że ujawnione w wyniku weryfikacji dokumenty jej nie dotyczą; organy celne nie ograniczyły inicjatywy dowodowej skarżącego.

W skardze do Sądu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadniając swoje stanowisko skarżący, w ślad za argumentacją zawartą w odwołaniu, zarzucił, że w informacji przekazanej przez organy belgijskie brakuje dowodów na to, że przeprowadzone przez nie postępowanie sprawdzające było wyczerpujące (nawet w przedmiocie wskazanym przez stronę polską); skarżący podkreślił brak zupełności materiału dowodowego jako naruszenie art.3, 5, 7 i 8 Protokołu nr 6 oraz Protokołu nr 4 z 1991r.

W ocenie skarżącego organ celny powołując ogólnikową informację belgijskiej administracji celnej, z której rzekomo wynika, że faktura dołączona do zgłoszenia celnego nie została wystawiona przez eksportera i przez to jest niewiarygodna - nie dowiódł w sposób wymagany prawem zasadności kwestionowania wiarygodności faktury złożonej przez stronę do zgłoszenia celnego. Skarżący odrzucił w całości jako niewiarygodny dowód powołany przez organ w postaci rzekomej faktury sprzedaży ujawnionej w aktach sprzedającego, podkreślając, że postępowanie organów w sprawie było sprzeczne ze stanowiskiem zaprezentowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego w sprawach merytorycznie tożsamych, które skarżący przytoczył. W sprawach tych Sąd Najwyższy dostrzegał konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego, które doprowadziłoby do zebrania dowodów niepodważalnie przesądzających o niewiarygodności faktury importera oraz sprawdzających zasadność zarzutów sformułowanych w toku postępowania przez skarżącego.

Skarżący wskazał, że zgodnie z § 37 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia (...) w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku VAT i akcyzowym, by faktura mogła być uznana za dokument sprzedaży, musi m.in. zawierać czytelne podpisy osób uprawnionych do wystawienia i otrzymania faktury lub podpisy oraz imiona i nazwiska tych osób; strony transakcji nie zawarły odrębnej umowy sprzedaży przez co winien mieć zastosowanie przepis § 208 ust.1 pkt.5 rozporządzenia MF z dnia (...). Zdaniem skarżącego każdy dokument nie spełniający tego warunku, nie powinien być przez organ celny traktowany jak faktura sprzedaży wobec czego faktura ujawniona w dokumentacji eksportera nie jest fakturą sprzedaży w rozumieniu przynajmniej polskiego prawa podatkowego pomimo, że zawiera minimalny katalog wymaganych przez prawo celne elementów do traktowania jej jako dokumentu do ustalenia wartości celnej. Strona podnosi też, że brak deklaracji pochodzenia na fakturze eksportera nie zezwala na potraktowanie jej jako dowodu dla ustalenia pochodzenia towaru w celu objęcia procedurą celną dla towarów wspólnotowych pochodzących.

Zdaniem skarżącego, jeżeli strona belgijska przeprowadziła postępowanie wyjaśniające w trybie powołanego przepisu Protokołu nr 4 i 6 UE, to winna posiadać zebrane dowody potwierdzające wiarygodność "faktury importera" i świadectwa pochodzenia, polski organ powinien dowody te powołać. Organ nie ustalił jaką kwotę zapłacił kupujący oraz nie wskazał dowodów na podstawie których przyjął, że kwota podana przez eksportera jest kwotą rzeczywiście zapłaconą, ani też nie wskazał dowodów na podstawie których przyjął, że deklarowana przez skarżącego wartość celna jest zaniżona. Ponadto organ nie podjął czynności by zebrać informacje o cenach pojazdów z innych komisów z terenu Belgii dla uzyskania porównania ceny eksportera i importera do oceny wiarygodności na tle ceny rynkowej w tym kraju; ponadto organ nie ustalił zasad księgowania transakcji sprzedaży przez podmioty belgijskie jak również czy forma zapłaty gotówką bez wystawienia dowodu zapłaty jest formą działania eksportera, czy dotyczyła wyłącznie transakcji objętych postępowaniem z wniosku polskich organów celnych; organ nie ustalił także jakimi fakturami posługiwał się eksporter w innych transakcjach.

Według skarżącego z akt sprawy wynika, że towar był objęty procedurą wywozu i tranzytu w procedurze noty tranzytowej T2, które nie zawierało załącznika w postaci deklaracji pochodzenia towaru (lub świadectwa przewozowego), zostało natomiast objęte tą procedurą, jako pojazd mający status towaru wspólnotowego pochodzącego. Faktura na kwotę wyższą nie mogła stanowić załącznika do zgłoszenia celnego o objęcie procedurą tranzytu na podstawie noty T2 na gruncie prawa celnego, gdyż nie poświadczała wspólnotowego pochodzenia pojazdu, jako towaru wspólnotowego, co podważa wartość dowodową nadesłanych z Belgii dokumentów.

Skarżący zauważa, że mając na uwadze stan techniczny spornego auta, wydaną w sprawie opinię biegłego, to wartość pojazdu wynikająca z nadesłanej faktury sugerowałaby nieracjonalność działania importera.

Skarżący zarzucił, że art.194 § 3 ordynacji podatkowej daje mu możliwość kwestionowania wiarygodności spornych dokumentów. Strona utrzymuje, że zgłoszenia celnego w imieniu eksportera dokonała belgijska agencja celna na zlecenie eksportera, który przekazał jej bezpośrednio dokumenty handlowe i pojazdu, na podstawie których złożone zostało zgłoszenie o objęcie towaru procedurą wywozu i tranzytu na podstawie noty tranzytowej T2, zgłoszenie zostało przyjęte przez belgijski celny organ graniczny, więc nie mogło nie spełniać wymogów stawianych wymaganym załącznikom, w tym również dotyczącym przedmiotu ustalenia wspólnotowego pochodzenia towarów.

Skarżący wskazał, że w związku z podnoszonymi przez niego zarzutami organ II instancji w postępowaniu odwoławczym za zasadne uznał uzupełnienie materiału dowodowego i wystąpił z odpowiednim wnioskiem do Ministra Finansów, który jednak wniosek odrzucił, uznając zgromadzone dotąd w sprawie materiały za wystarczające do wydania orzeczenia. Próby uzupełnienia materiału dowodowego nie można utożsamiać z rzeczywiście przeprowadzoną czynnością.

Skarżący zarzucił także organom, że nie sprawdziły jego twierdzeń, że obecnie w Belgii toczy się postępowanie prowadzone przez Prokuratora przeciwko sprzedawcy pod zarzutem fałszowania dokumentów i wyłudzenia nienależnego VAT kierując się z góry przyjętym założeniem, że inne dowody w sprawie są zbędne, co narusza zasadę praworządności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi powołując się w uzasadnieniu na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i dodatkowo wskazał, że nie istnieje obowiązek dokumentowania pochodzenia towaru w przypadku objęcia towaru procedurą T2 (dokument ten towarzyszy towarowi przewożonemu pod dozorem celnym z określonego miejsca znajdującego się na terytorium państwa będącego Stroną Konwencji o Wspólnej Procedurze Tranzytowej do drugiego również będącego sygnatariuszem konwencji). Należy zauważyć, że karta nr 4 dokumentu tranzytowego, którą strona załączyła do zgłoszenia celnego, jak również karta nr3 ujawnionego przez belgijskie władze celne dokumentu tranzytowego posiada ten sam numer (...) i datę (...). Odnosząc się do zarzutu braku dowodu pochodzenia na fakturze ujawnionej w wyniku kontroli belgijskich władz celnych. Rachunek znajdujący się w dokumentach księgowych eksportera nie zawierał deklaracji na fakturze, jednakże w sprawie podstawą do zastosowania wobec importowanego towaru preferencji celnych byłoby przedłożenie dokumentu EUR1. Zgodnie z art.21 Protokołu IV do Układu Europejskiego eksporter nie posiadający statusu upoważnionego eksportera może sporządzić deklarację na fakturze, uprawniającą do zastosowania wobec importowanego towaru obniżonej stawki celnej, jeśli wartość towaru objętego dokumentem nie przekracza równowartości 6000EUR. W przedmiotowej sprawie wartość pojazdu przekracza równowartość 6000EUR, w związku z czym importer nie zabiegał o naniesienie takiej deklaracji na fakturze, ponieważ nie stanowiłaby ona podstawy do skorzystania z preferencji celnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Istota sporu w sprawie sprowadzała się do odmiennej oceny organu i skarżącego co do tego, czy przeprowadzone postępowanie na okoliczność ustalenia wartości celnej towaru, dawało wystarczające podstawy do uznania zgłoszenia celnego z dnia (...) za nieprawidłowe w zakresie określenia wartości celnej towaru w postaci samochodu osobowego marki Opel (...) rok produkcji (...).

Organ celny wskutek wątpliwości co do zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym ceny transakcyjnej, korzystając z prawnej możliwości, jaką stwarza art.83 kodeksu celnego, zwrócił się w drodze pomocy prawnej do organów belgijskiej administracji celnej o przeprowadzenie stosownego dochodzenia na okoliczność prawdziwości danych zawartych w przedłożonej przez skarżącego fakturze.

Podstawą prawną dla organów celnych do wystąpienia z takim wnioskiem były postanowienia wielostronnej umowy międzynarodowej - Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, sporządzonego w Brukseli 16 grudnia 1991r. Jako ratyfikowana umowa ta jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa w Rzeczpospolitej Polskiej, zgodnie z art.87 ust.1 Konstytucji. W art.2 Protokołu 6 stanowiącej załącznik do powyższej Umowy zawarty jest zapis, że strony umowy udzielają sobie wzajemnie pomocy w sposób i na warunkach przewidzianych przedmiotowym Protokołem, w celu zapewnienia prawidłowego stosowania ustawodawstwa celnego, w szczególności przez zapobieganie, prowadzenie dochodzeń i wykrywanie naruszeń tego ustawodawstwa. Zgodnie z art.3 Protokołu na prośbę władz występujących z wnioskiem, władze proszone o pomoc dostarczają wszystkie stosowne informacje umożliwiające właściwe stosowanie ustawodawstwa celnego, łącznie z informacjami dotyczącymi ujawnionych lub planowanych działań, które naruszają lub naruszą to ustawodawstwo (ust.1) oraz informują czy towary wywiezione z terytorium jednej z Umawiających się Stron zostały właściwie przywiezione na terytorium drugiej Strony, wyszczególniając, w razie potrzeby, procedury celne zastosowane wobec tych towarów (ust.2).

W wyniku wykonania wniosku o udzielenie pomocy prawnej belgijska administracja celna nadesłała raport z dochodzenia, w którym stwierdziła, że nadesłana jej do porównania faktura złożona przez skarżącego jest fakturą fałszywą przedstawiającą zaniżoną wartość towaru. Podkreślono, że faktura różni się nie tylko pod względem treści, ale także stroną formalną tj. układem strony (także inne kontrolowane tą drogą faktury) względem dokumentów znajdujących się w księgowości sprzedawcy. Organy belgijskie do raportu dołączyły uwierzytelniony dokument w postaci faktury z firmy S. z dnia (...) określającej cenę pojazdu na kwotę (...) oraz zgłoszenie celne EU 1 T2 z (...) na podstawie którego przedmiotowy samochód został wyeksportowany z Belgii.

Zgodnie z art.23 § 1 kodeksu celnego wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar ceny, ustalana, o ile jest to konieczne z uwzględnieniem art.30 i 31. Dopiero niemożność przyjęcia wartości transakcyjnej za wartość celną, z powodu zakwestionowania jej wiarygodności i dokładności informacji lub dokumentów (art.23 § 7 kodeksu celnego) może stanowić podstawę do ustalania wartości celnej na podstawie zasad określonych w przepisach art.24-29 kodeksu celnego. W przedmiotowej sprawie organy celne ustaliły wartość transakcyjną - okoliczność, że jest ona inna niż wskazywał na to skarżący nie zmienia charakteru tych ustaleń. Wartość transakcyjna jest kategorią obiektywną i odzwierciedla warunki dokonanej transakcji co oznacza, że nie jest uzależniona od woli strony posłużenia się tą kategorią. Niewątpliwie odmienne ustalenia dokonane przez organy w przedmiotowej sprawie muszą zostać przekonywująco uzasadnione.

Zdaniem Sądu samo zestawienie dwóch dokumentów – faktur zawierających odmienne dane, bez dodatkowych argumentów przesądzających o prymacie jednego z nich, niczego w sprawie nie przesądza. Niewątpliwie faktura sprzedawcy nadesłana przez władze belgijskie ma status dokumentu prywatnego, ale raport, dla którego stanowi ona załącznik, jest dokumentem urzędowym i – zgodnie z art.194 ordynacji podatkowej - stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Dokument urzędowy objęty jest domniemaniem prawdziwości, co do pochodzenia od uprawnionego organu i zgodności z prawdą co do zawartego w nim oświadczenia tego organu. Art.194 § 3 ordynacji podatkowej stwarza możliwość obalenia mocy dowodowej dokumentu urzędowego w następstwie przeprowadzenia przeciwdowodu.

Z oficjalnego pisma w ramach wykonania wniosku o pomoc prawną wynika, że belgijskie organy celne, po przeprowadzeniu stosownego dochodzenia tj. analizy dokumentacji księgowej sprzedawcy, stwierdziły, że nadesłane do weryfikacji faktury były w znacznej części dokumentami fałszywymi (w tym sporna), jednocześnie niektóre z nadesłanych do kontroli faktur odpowiadały dokumentom znajdującym się u sprzedawcy, co pozwala na wywiedzione wnioski wobec dokumentów odbiegających formą i treścią od prawdziwej dokumentacji – takie porównanie stwarza uzasadnienie do odmówienia wiarygodności dokumentom innym, niż znajdujące się u sprzedawcy.

Skarżący zgłosił liczne wątpliwości co do nadesłanych dowodów, niemniej nie przeprowadził przeciwdowodu (ani nie wskazał środka dowodowego, który miałby taki charakter) na okoliczność prawdziwości oświadczeń belgijskich władz celnych co do sporządzonego raportu i zawartego tam stwierdzenia, że sporna faktura jest fałszywa. Organy w sprawie zasugerowały skarżącemu dowód z dokumentu, który pozostając, zgodnie z prawem w jego posiadaniu, mógłby mieć istotne znaczenie w sprawie dla potwierdzenia stanowiska skarżącego – odnosiło się to do karty nr 1 formularza SAD wywozowego. Skarżący nie odniósł się w ogóle do tego argumentu w zamian zgłaszając m.in. wnioski o przesłuchanie w charakterze świadków przewoźnika, sprzedającego, pracownika belgijskiej agencji celnej, składając zastrzeżenia do formalnej strony faktury tudzież sugerując, że sprzedający miał interes w zawyżaniu wysokości ceny sprzedaży samochodu.

Kierując się zasadami doświadczenia życiowego należy podnieść, że to raczej skarżący miałby interes w uzyskaniu dokumentu – faktury wskazującej na niższą wartość; natomiast interes taki trudno wprost dostrzec u sprzedawcy, który tą metodą powiększałby swój przychód. Nie bez znaczenia dla tej oceny pozostaje wysokość ceny (stała się zresztą przyczyną dla podjęcia po zwolnieniu towaru dalszych działań) zakupu uwidoczniona na zakwestionowanej fakturze – (...).

Odnosząc się do zarzutów skarżącego co do zaniechania przez organy przeprowadzenia zawnioskowanego dowodu o przesłuchanie świadka, osoby, która faktycznie przywiozła przedmiotowe auto, to należy wskazać, że Sąd nie dostrzega potrzeby uzupełnienia postępowania o taki dowód albowiem niczego nie może on wnieść do sprawy. Zasadą jest, że przeprowadza się jedynie dowody istotne dla ustalenia stanu faktycznego czy prawnego, stąd możliwość weryfikacji wniosków dowodowych przez organ. Uzasadniając stanowisko Sądu co do zbędności dla rozstrzygnięcia w sprawie przeprowadzenia tego dowodu należy podnieść, że działania tej osoby stanowiły w istocie działania skarżącego albowiem osoba ta działała w jego imieniu i na jego rzecz, co wynika z treści dokumentów, nie były to działania osoby trzeciej. Zgodnie z prawem celnym, czego nikt nie kwestionował, dłużnikiem dla organów jest skarżący.

Wbrew poglądom zaprezentowanym w skardze nie zaistniała potrzeba szerszego przeprowadzenia postępowania dowodowego. Braki formalne nadesłanej faktury z punktu widzenia prawa polskiego nie miały istotnego znaczenia dla ustalenia wartości transakcyjnej, co zostało przez organy wyjaśnione. Natomiast ponowny wniosek organów o uzupełnienie postępowania dowodowego nie został wykonany z uwagi na tożsamość kwestii do zbadania, które zostały nim objęte.

Zasada dochodzenia prawdy obiektywnej wyrażona w art.122 ordynacji podatkowej, nie niweczy zasady, wedle której granice postępowania dowodowego wyznacza cel danej czynności; nie prowadzi się, w braku istotnych dowodów przeciwnych, postępowania dowodowego w nieskończoność. Skarżący nie zdołał przeprowadzić dowodu obalającego moc dowodową przedstawionego przez administrację celną raportu.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał zaskarżoną decyzję za zgodną

z prawem i oddalił skargę na podstawie art.151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.