Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 130/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Skarżony organ: Rada Radców Prawnych
Treść wyniku: Uchylono uchwałę I  i II  instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia (spr.) Sędziowie : Asesor Andrzej Czarnecki WSA Izabela Głowacka-Klimas Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2005r. sprawy ze skargi P. K. na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie wpisu na listę aplikantów radcowskich uchyla zaskarżoną uchwałę i utrzymaną nią w mocy uchwałę nr [...] Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r.


UZASADNIENIE

Uchwałą nr [...] z dnia [...] czerwca 2000r. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] odmówiła P. K., skarżącemu w niniejszej sprawie, wpisania na listę aplikantów radcowskich I roku 2000/2001 z uwagi na to, że w wyniku egzaminu uzyskał on 107 pkt podczas, gdy dla wpisu wymagane było uzyskanie co najmniej 129 pkt.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2001r. P. K. złożył kolejny wniosek o wpisanie go na listę aplikantów radcowskich i przystąpił do egzaminu konkursowego. Uchwałą nr [...]. podjętą w dniu [...] kwietnia 2001r. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] również odmówiła wpisu na listę aplikantów radcowskich I roku 2001/2002 wobec nieuzyskania wymaganej do wpisu ilości punktów. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2004r. P. K. złożył wniosek o wznowienie postępowań zakończonych ww. ostatecznymi decyzjami, uchylenie tych decyzji i po przeprowadzeniu wznowionego postępowania wpisu na listę aplikantów radcowskich.

We wniosku odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lutego 2004r. sygn. P.p.s.a. 21/02 podnosząc, iż w dniu wejścia wyroku w życie, tj. w dniu 4 marca 2004r. utraciły moc niekonstytucyjne uchwały Izby Radcowskiej o przeprowadzaniu konkursów o przyjęcie na aplikację, a co za tym idzie także i oparte na nich ww. uchwały.

Uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004r. podjętą na podstawie art. 146 § 2 k.p.a. i art. 149 § 3 k.p.a. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych odmówiła uchylenia uchwały nr [...] z dnia [...] czerwca 2000r. oraz uchwały nr [...] z dnia [...] kwietnia 2001r.

W uzasadnieniu podniesiono, iż skarga o wznowienie postępowania z powołaniem na ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie może być uwzględniona, bo ww. uchwały zostały podjęte prawidłowo, zgodnie z dotychczas obowiązującymi przepisami i takie stanowisko znajduje potwierdzenie w uzasadnieniu powołanego wyroku Trybunału.

W odwołaniu od tej uchwały P. K. wniósł o jej uchylenie. W dniu [...] października 2004r. Krajowa Rada Radców Prawnych podjęła uchwałę nr [...], wydaną na podstawie art. 33 ust. 1 i 3 w zw. z art. 31 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, mocą której utrzymała zaskarżoną uchwałę w mocy.

W uzasadnieniu Krajowa Rada Radców Prawnych podniosła, iż w sprawie nie występuje formalna przesłanka wznowienia postępowania, bo ww. uchwały o odmowie wpisu były podjęte na podstawie art. 33 powołanej ustawy i ich podstawą był zatem inny przepis niż objęty wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego – ten dotyczył bowiem art. 60 pkt 8 cyt. uchwały.

W skardze na powyższą uchwałę KRRP P. K. wniósł o jej uchylenie i uchylenie poprzedzającej ją uchwały OIRP w [...] zarzucając naruszenie art. 145 a § 1 k.p.a. W ocenie skarżącego decyzje o odmowie wpisu oparte są na niekonstytucyjnej podstawie i naruszają art. 65 ust. 1 Konstytucji RP, który zapewnia każdemu wolność wyboru i wykonywania zawodu.

W odpowiedzi na skargę Krajowa Rada Radców Prawnych wniosła o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr. 153, poz. 1268), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądowa kontrola aktów administracyjnych lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest zatem pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. l34 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Rozpoznając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż zasługuje ona na uwzględnienie bowiem zaskarżona uchwała, jak i uchwała ją poprzedzająca naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Zaskarżone uchwały zapadły w wyniku rozpoznania wniosków o wznowienie postępowań zakończonych ostatecznymi uchwałami, mocą których odmówiono skarżącemu wpisu na listę aplikantów radcowskich. Każdy z organów będąc związany procedurą administracyjną winien zatem wnioski te rozpoznać z zachowaniem określonych w kodeksie postępowania administracyjnego reguł odnoszących się do instytucji wznowienia postępowania. Te reguły zawarte są w przepisach Działu II w rozdziale 12 Kodeksu postępowania administracyjnego. Obie uchwały zostały jednak podjęte w oderwaniu od tychże przepisów, a tym samym z ich naruszeniem. Stosownie do art. 149 § 1 i 2 k.p.a. wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia, które stanowi podstawę do przeprowadzenia (przez właściwy organ) postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Po przeprowadzeniu takiego postępowania organ na podstawie art. 151 k.p.a. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145 a (pkt 1) lub uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie w.cyt. przepisów i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (pkt 2). Natomiast, gdy w wyniku wznowienia nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 k.p.a. organ ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2 k.p.a.). Z powyższego wynika, iż rozstrzygnięcie co do istoty sprawy może zapaść tylko po przeprowadzeniu postępowania w zakresie określonym w art. 149 § 2 k.p.a., a podstawą do jego przeprowadzenia jest wznowienie postępowania w drodze wznowienia. Z akt administracyjnych wynika jednak, iż takie postanowienie nie zostało podjęte.

Zatem nie zostały spełnione przesłanki do wydania uchwały rozstrzygającej co do istoty sprawy, a taki charakter ma uchwała z dnia 21 kwietnia 2004r. i w tym względzie bez znaczenia pozostaje okoliczność, iż jako jej podstawę wskazano (zresztą błędnie) art. 146 k.p.a. i art. 149 § 3 k.p.a. Przepis art. 149 § 3 k.p.a. określa formę, w jakiej następuje odmowa wznowienia postępowania stanowiąc, iż taka odmowa następuje w drodze decyzji. Jednakże organ powołując się na powyższy przepis uchwały w tym przedmiocie nie podjął. Mocą ww. uchwały odmówił bowiem uchylenia uchwał o odmowie wpisu na listę aplikantów radcowskich rozstrzygając, jak wyżej wskazano o istocie sprawy, nie zaś wznowienia postępowania. Zaskarżona uchwała, jak i ww. uchwała (ją poprzedzająca) zostały zatem podjęte z naruszeniem wskazanych reguł prawnych, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sprawa podlega zatem ponownemu rozpoznaniu z tym, że winna być uwzględniona okoliczność, iż skarżący złożył w istocie dwa wnioski o wznowienie postępowania – jeden o wznowienie postępowania zakończonego uchwałą z dnia [...] czerwca 2000r. i drugi o wznowienie postępowania zakończonego uchwałą z dnia [...] kwietnia 2001r. Należy mieć przy tym na uwadze, iż skoro skarżący żąda wznowienia postępowania na podstawie art. 145 a k.p.a. to organ winien dokonać oceny z punktu widzenia powołanego przepisu w trybie przewidzianym w obowiązującej (a wyżej wskazanej) procedurze administracyjnej.

W tym stanie rzeczy Sąd stosownie do art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.