Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1352/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 34 par 1 i par 4, art. 29 par 1, art. 23 par 4 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 4 ust 3
journal: Dz.U. 2014 poz 1204
law: Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych - tekst jednolity.
article: art. 70 par 1
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.) Sędziowie: WSA Piotr Głowacki WSA Jarosław Wiśniewski Protokolant: specjalista Bożena Piątek po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 stycznia 2018 r. sprawy ze skarg E. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 września 2016 r. nr [...] w przedmiocie uznania wniesionego zarzutu nieistnienia obowiązku za nieuzasadniony - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu zażalenia E. R. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 14 lipca 2016r., nr [...], uznające wniesiony zarzut nieistnienia obowiązku za nieuzasadniony – Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 19 września 2016r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], jako organ egzekucyjny, wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku E. R. na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 15 września 2014r. od nr [...] do nr [...], wystawionych przez wierzyciela P. S.A., obejmujących zaległości w opłatach abonamentowych rtv. Ww. tytuły wykonawcze doręczono zobowiązanej w dniu 13 października 2014r.

Pismem z dnia 20 października 2014r. zobowiązana zgłosiła do organu egzekucyjnego, zarzut z art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. 2016r. poz. 599, dalej jako: "u.p.e.a."). Zobowiązana zarzuciła nieistnienie obowiązku opłaty abonamentowej. W uzasadnieniu wskazała, że ma 66 lat i od ponad ośmiu lat jest na emeryturze o wysokości 900zł.

Ww. pismo zostało przekazane do wierzyciela tj. P. S.A., celem zajęcia stanowiska w sprawie zgłoszonego zarzutu. P. S.A. Centrum Obsługi Finansowej, postanowieniem z dnia 16 marca 2016r., nr [...] działając, jako wierzyciel, uznał zarzuty za nieuzasadnione. Na przedmiotowe postanowienie zobowiązana nie złożyła zażalenia, więc stało się ono ostateczne.

Organ I instancji, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia P. wydał postanowienie z dnia 14 lipca 2016r., którym uznał zgłoszony zarzut nieistnienia obowiązku zobowiązanej za nieuzasadniony.

Na ww. postanowienie, zobowiązana złożyła zażalenie. Nie zgodziła się z zaskarżonym postanowieniem. Jej zdaniem, przedmiotowe zwolnienie z obowiązku opłaty abonamentowej z tytułu ukończenia 60 roku życia, dotyczyło właśnie jej zaraz po przekroczeniu tego wieku, mimo iż dopiero dnia 22 maja 2015r., dokonała formalności zwolnienia z opłaty abonamentowej rtv.

W wyniku postępowania zażaleniowego, organ II instancji wydał postanowienie z dnia 19 września 2016r. W jego treści powołał się na treść art. 34 § 1, art. 29 § 1, art. 23 § 4 u.p.e.a. a następnie wskazał, że stanowisko zawarte w postanowieniu P. S.A. z dnia 16 marca 2016r. jest wiążące, zarówno dla organu nadzoru, jak i organu I instancji. Podał, że organ nadzoru nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku, objętego tytułem wykonawczym. Uznał, że zaskarżone postanowienie nie naruszyło prawa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca podała, że o istnieniu "zaległości" dowiedziała się dopiero z doręczonego postanowienia o wszczęciu egzekucji od Urzędu Skarbowego. Wierzyciel P. nigdy nie nadał jej numeru identyfikacyjnego, zgodnie z ustawą, nie powiadomił jej też o zaległości i nie wezwał także do zapłaty ani nie przesłał tytułów wykonawczych. Zdaniem skarżącej, prawo do ulgi powstało z mocy prawa z chwilą ukończenia wymaganego wieku przy równoczesnym spełnieniu kryterium dochodowego. Wykazanie (ustalenie) tych okoliczności w terminie późniejszym na podstawie przedstawionych przez nią dokumentów, powinno mieć skutek wsteczny na dzień uzyskania prawa do ulgi. Ustawodawca w powołanych za podstawę tytułu wykonawczego, przepisach nie zawarł zapisu przeciwnego, a szczególnie brak jest określenia, iż warunkiem sine qua non uzyskania prawa do ulgi jest złożenie osobistego oświadczenia na poczcie. Byłoby to również sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, wynikałoby bowiem z tego bezpośrednio, iż wszystkie osoby, które osiągnęły kryterium wiekowe i dochodowe, ale nie mogły dopełnić w placówce pocztowej wymaganych przez wierzyciela formalności - prawa do tej ulgi nie posiadają, W takiej sytuacji znalazłyby się (i znalazły) liczne starsze i bardzo stare osoby (bo te zostały objęte ochroną ulgi przez ustawodawcę), które z przyczyn fizycznych nie są w stanie tego dokonać, bo np. nie mogą wyjść z domu, a nadto np. cierpią na demencję starczą w stopniu uniemożliwiającym lub utrudniającym funkcjonowanie społeczne, a często nie mają żadnej pomocy osób trzecich. Osoby te posiadają natomiast emerytury, z których egzekwowane są "zaległe" (chociaż nienależne) opłaty rtv. Skarżąca podniosła, że w jej przypadku nieporadność, brak wiedzy i brak środków na profesjonalnego pełnomocnika, skutkuje niewysunięciem właściwych zarzutów i niezłożeniem wszystkich środków odwoławczych. Nadto skarżąca zarzuciła w skardze niedopuszczalność egzekucji, ponieważ P. S. A., jako podmiot prawa handlowego jednoosobowa spółka Skarbu Państwa nie została wyposażona przez ustawę w instrumenty prawne, które umożliwiałyby skuteczną kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników rtv i przede wszystkim żądania wszczęcia egzekucji zaległych opłat. Zarzuciła też, że okres przedawnienia należności z tytułu zaległych opłat abonamentowych rtv wynosi, zgodnie z art. 118 k.c., 3 lata. Sformułowała również zarzut nieistnienia należności z powodu braku indywidualnego numeru identyfikacyjnego, który powinien jej zostać nadany, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Zarzuciła też odmowę zbadania przez organ egzekucyjny, zasadności tytułów wykonawczych, jako bezpodstawną, wobec nieistnienia obowiązku, podlegającego egzekucji. Wskazała ponadto, że powierzenie Urzędowi Skarbowemu, obowiązku ściągania opłat przez pocztę jest niewykonalne, gdyż jako sprywatyzowana spółka prawa handlowego nie może podejmować decyzji administracyjnych. Ustanowiony nieskuteczny mechanizm poboru i egzekucji abonamentu stoi w sprzeczności z zasadą powszechności obciążeń publicznych. Podała, że zgodnie z art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał.

W świetle powyższego wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania egzekucyjnego, jako bezprzedmiotowego lub zwrócenie sprawy do ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonego postanowienia. W zakresie zarzutów podniesionych po raz pierwszy na etapie skargi dodał, że skoro tytuły wykonawcze zostały stronie doręczone dnia 13 października 2014r., to zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., skarżącej przysługiwał 7-dniowy termin do złożenia zarzutów od dnia doręczenia tytułów wykonawczych. Ostatnim dniem, w którym można było skutecznie złożyć ww. zarzuty był dzień 20 października 2014r. Zarzuty te zostały złożone po terminie, toteż jego merytoryczne rozpoznanie nie jest możliwe. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, skargę złożoną w niniejszej sprawie rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z dyspozycji art. 3 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem prawa, dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować jego uchyleniem przez Sąd (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.). Ponadto wskazać należy, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 19 września 2016r., nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie organu egzekucyjnego Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 14 lipca 2016r., nr [...], uznające wniesiony zarzut nieistnienia obowiązku za nieuzasadniony.

W ocenie Sądu, rozpatrywana w niniejszej sprawie skarga E. R. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem organy rozstrzygające w przedmiotowej sprawie nie naruszyły przepisów prawa procesowego, ani też materialnego, w stopniu mającym istotny wpływ na jej wynik.

Istota sporu dotyczyła kwestii zasadności uznania przez organy obu instancji oraz wcześniej wierzyciela, zarzutów zobowiązanej, zgłoszonych na zasadzie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. za nieuzasadnione. Skarżąca w zgłoszonych zarzutach podniosła bowiem, iż podlega ona ustawowemu zwolnieniu z obowiązku uiszczania opłat abonamentowych (wygaśniecie obowiązku) z uwagi na wiek (66 lat) oraz niską emeryturę (900 zł).

W pierwszej kolejności wskazać należy, że materialnoprawną podstawę przedmiotowego postanowienia organu I i II instancji stanowiły, m.in. przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2016r. poz. 599 ze zm., dalej: "u.p.e.a."). Zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zobowiązanej przysługiwało prawo zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego.

Zgodnie z dyspozycją art. 34 § 1 ww. ustawy, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów.

W świetle art. 34 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu. Przy czym z uwagi na treść art. 34 § 1 u.p.e.a. w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące.

W przedmiotowej sprawie, postanowieniem z dnia 16 marca 2016r. nr [...] P. S.A. Centrum Obsługi Finansowej, działając, jako wierzyciel uznał zarzuty nieistnienia po stronie zobowiązanej obowiązku, za nieuzasadnione.

W tym miejscu zauważyć należy, że zasadnie wskazały organy, iż mając na uwadze okoliczność, że Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym, i wierzycielem, wydanie odrębnego postanowienia w sprawie zarzutów przez P. S.A., jako wierzyciela było w sprawie konieczne i prawidłowe.

Zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Nie budzi wątpliwości, że Dyrektor Izby Skarbowej, właściwy w sprawie nie jest uprawniony do ingerowania w treść stanowiska, wyrażonego przez wierzyciela na podstawie art. 34 § 1 u.p.e.a. Podkreślenia wymaga, że stanowisko wierzyciela odnośnie zarzutów, zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1-5 u.p.e.a. jest wiążące także dla odwoławczego organu egzekucyjnego, sprawującego jednocześnie nadzór nad egzekucją administracyjną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2012r., sygn. II GSK 1490/10).

Granice nadzoru nad wierzycielem, żądającym prowadzenia egzekucji, określa art. 23 § 4 pkt 2 u.p.e.a., ograniczający ten zakres do kontroli przestrzegania przez wierzycieli przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wobec powyższych uwag, wskazać również należy, że zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych z dnia 21 kwietnia 2005r. (tj. Dz. U. z 2014r., poz. 1204 ze zm., dalej jako: "u.o.a."), zwolnienie z opłat abonamentu rtv, przysługuje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono w urzędzie pocztowym oświadczenie o spełnieniu warunków do korzystania ze zwolnienia i przedstawiono dokumenty, potwierdzające uprawnienia do zwolnienia.

Wywiązanie się z ustawowego obowiązku rejestracji odbiorników rtv, wnoszenia opłat za abonament rtv oraz zgłaszania w urzędzie pocztowym zmiany stanu prawnego lub faktycznego, która ma wpływ na uzyskanie zwolnienia należy do obowiązków abonenta.

Powyższa uwaga znajduje także odpowiednie zastosowanie w przypadku osób, ubiegających się o zwolnienie od obowiązku uiszczania opłat abonamentowych z uwagi na spełnienie przesłanek, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych. Zgodnie z jego treścią zwalnia się od opłat abonamentowych osoby, które ukończyły 60 lat oraz mają ustalone prawo do emerytury, której wysokość nie przekracza miesięcznie kwoty 50% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Na gruncie kontrolowanej sprawy, wierzyciel wskazał, że nie posiada dokumentu, potwierdzającego dopełnienie przez zobowiązaną, stosownych formalności zwolnienia od opłat abonamentu rtv w okresie objętym tytułami wykonawczymi. Dopiero w dniu 22 maja 2015r. w Urzędzie P. Kraków [...], zobowiązana dokonała formalności zwolnienia z opłat abonamentowych rtv z tytułu ukończenia 60 lat oraz posiadania prawa do emerytury, której wysokość nie przekracza miesięcznie kwoty 50% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Zaaprobować zatem należy stanowisko organów obu instancji, że w myśl obowiązujących uregulowań prawnych, status osoby zwolnionej z opłat abonamentowych rtv zobowiązana nabyła dopiero z dniem 1 czerwca 2015r. Natomiast brak zgłoszenia uprawnień do dnia 1 czerwca 2015r. oznaczał, że zobowiązana była zobligowana do dokonywania opłat abonamentowych do maja 2015r. włącznie.

W kontekście powyższych regulacji i okoliczności faktycznych sprawy nie można zaakceptować stanowiska skarżącej, jakoby spełniała ona przesłanki, uprawniających ją do uzyskania zwolnienia z opłat abonamentowych, ze względu na osiągnięty wiek i wysokość emerytury. Z uwagi na fakt, że w okresie, za który dochodzone są przez wierzyciela oraz organ egzekucyjny, zaległe opłaty abonamentowe, P. nie dysponowała dokumentem, stanowiącym o dopełnieniu przez skarżącą formalności związanych z uzyskaniem zwolnienia od ww. opłat – zarzut skarżącej w tym zakresie należy uznać za bezpodstawny, tym bardziej, że wywiązanie się z ustawowego obowiązku rejestracji odbiorników rtv, wnoszenia opłat za abonament rtv oraz zgłaszania w urzędzie pocztowym zmiany stanu prawnego lub faktycznego, która ma wpływ na uzyskanie zwolnienia, należy do obowiązków abonenta.

Skoro zatem na gruncie badanej sprawy taka sytuacja nie miała miejsca, albowiem skarżąca po wejściu w życie przedmiotowego przepisu tj. 1 marca 2010r. do końca okresu, za które dochodzone są zaległe opłaty abonamentowe nie zgłosiła w urzędzie pocztowym, zmiany stanu prawnego lub faktycznego, uprawniającego ją do uzyskania przedmiotowego zwolnienia, to tym samym skarżąca błędnie wywiodła spełnienie przez nią przesłanek do zwolnienia z opłat abonamentowych.

Prawidłowo także organ II instancji uznał, że skoro tytuły wykonawcze zostały stronie doręczone dnia 13 października 2014r., to zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., skarżącej przysługiwał 7-dniowy termin do złożenia zarzutów od dnia doręczenia tytułów wykonawczych. Ostatnim dniem, w którym można było skutecznie złożyć ww. zarzuty był dzień 20 października 2014r. Merytoryczne rozpoznanie zarzutów zgłoszonych po tym terminie, nie było możliwe. W tym zakresie zaaprobować należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w wyroku z dnia 6 maja 2010r., sygn. akt II FSK 2175/08, zgodnie z którym zgłoszenie zarzutu, którego podstawa nie została wymieniona w art. 33 pkt 1-10 u.p.e.a. lub uchybienie terminu do złożenia zarzutu na podstawach tam wskazanych, powoduje bezprzedmiotowość lub bezskuteczność czynności zobowiązanego.

Odnosząc się natomiast do kwestii przedawnienia należności z tytułu zaległych opłat abonamentowych rtv, który to zarzut skarżąca sformułowała na etapie skargi – tut. Sąd pragnie zauważyć, że co do zasady, roszczenia o opłaty abonamentowe ulegają przedawnieniu po upływie trzech lat. Wyjątek od tej zasady, stanowi jednak abonament rtv, który jest opłatą o charakterze administracyjnym, a nie cywilnoprawnym. Obowiązek ten wynika z ustawy. W zakresie terminu przedawnienia przedmiotowych opłat, na aprobatę zasługują wywody i oceny przedstawione, m.in. w uzasadnieniu przykładowych wyroków sądów administracyjnych w sprawach o sygn. akt I SA/Gl 210/12 oraz I SA/Gl 1208/12.

Sąd kontrolujący przedmiotową sprawę zauważa, że do przedawnienia opłat abonamentowych, stosować należy przepisy art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 201 ze zm., dalej jako: "o.p."), zgodnie z którym, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

Decydujące w tym zakresie znaczenie ma charakter opłaty abonenckiej, a ten został przesądzony przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 marca 2010r., sygn. akt K 24/08. Jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny we wskazanym orzeczeniu, jednym z obowiązków ciążących z mocy Konstytucji na "każdym" jest ponoszenie ciężarów i świadczeń publicznych określonych w ustawie (art. 84 Konstytucji), natomiast nakładanie danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy (art. 217). Wyrażenie "ciężary i świadczenia publiczne" ma najszerszy zakres znaczeniowy, z kolei "daniny publiczne" są kategorią "świadczeń publicznych". Daniny te, to świadczenia powszechne, przymusowe, bezzwrotne, ustalane jednostronnie na rzecz podmiotu prawa publicznego w celu realizacji zadań publicznych, a zaliczają się do nich podatki, rozmaite opłaty oraz cła, a także abonament rtv.

Odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne dla celów pobierania abonamentu podlegają (z pewnymi wyjątkami) zarejestrowaniu w placówkach operatora publicznego, którym jest P. co wynika z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o opłatach abonamentowych i art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 12 czerwca 2003r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188 ze zm.). Szczegóły procesu rejestracji odbiornika normuje rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 25 września 2007r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187, poz. 1342), zgodnie z którym odbiornik winien zostać zarejestrowany - na wniosek użytkownika złożony w placówce P. - w terminie 14 dni od jego nabycia (wejścia w posiadanie przez użytkownika - § 2 rozporządzenia rejestracyjnego). Dowodem zarejestrowania odbiornika jest "wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" lub "zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych" (§ 3 rozporządzenia). Wspomniany numer identyfikuje użytkownika w systemie i stanowi część numeru rachunku bankowego, na który mają być dokonywane wpłaty z tytułu abonamentu. Użytkownik ma obowiązek niezwłocznego powiadamiania (przez złożenie w placówce P. "Formularza zgłoszenia zmiany danych") o zmianie danych zawartych we wniosku, o zgubieniu lub zniszczeniu obydwu dowodów zarejestrowania odbiorników oraz o zaprzestaniu używania odbiorników. Stosownie do § 5 rozporządzenia rejestracyjnego dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie tego rozporządzenia, tj. od dnia 13 grudnia 2007r. (ust. 1). Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia rejestracyjnego z urzędu nadaje posiadaczom imienne książeczki, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr [...] do rozporządzenia (ust. 2). Przepis art. 7 ustawy o opłatach abonamentowych zawiera postanowienia, których celem jest umożliwienie kontroli wywiązywania się z obowiązku rejestracji odbiorników i uiszczania abonamentu. Kontrolę tę sprawuje P. a nadzór nad jej działaniami sprawuje minister właściwy do spraw łączności (ust. 1 i 2).

Nieuiszczone opłaty abonamentowe oraz opłaty karne mają być egzekwowane w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym (art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych). Ustawodawca przesądził też, że w razie opóźnień w uiszczaniu abonamentu naliczane będą odsetki w wysokości, jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu Ordynacji podatkowej (art. 7 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych).

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 marca 2010r. uznał również, że ustalanie wysokości należnego abonamentu - czy to w drodze samoobliczenia (gdy abonent sam ustala kwotę, którą winien uiścić na rachunek COF za jeden albo kilka miesięcy), czy też w trybie pozaprocesowym przez kierownika COF jest czynnością materialno-techniczną dotyczącą obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa, a zatem tryb decyzyjny nie jest konieczny. W tej sytuacji brak decyzji administracyjnej nie stanowi przeszkody w przeprowadzeniu egzekucji administracyjnej abonamentu. Z ustawy wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Innymi słowy stwierdzenie, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu, pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek podatkowych.

Ustalenia Trybunału pozwalają zatem, jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w prawomocnym wyroku z dnia 30 lipca 2012r., sygn. akt I SA/Gl 210/12, przenieść rozważania dotyczące opłaty za abonament na grunt prawa daninowego, a konkretnie podstawowego dla tej materii, aktu prawnego rangi ustawowej, jakim jest Ordynacja podatkowa. Przepis art. 2 tej ustawy, regulujący zakres jej stosowania przewiduje w § 2, że jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, przepisy działu III stosuje się również do opłat, do których ustalenia lub określenia, uprawnione są inne organy, niż wymienione w § 1 pkt 1 organy (czyli organy podatkowe).

Zatem przepis ten ma zastosowanie w przedmiotowej sprawie, gdyż opłata za abonament jest opłatą, o której w nim mowa, a brak jest przepisów odrębnych stanowiących inaczej. Z przepisu nie wynika, że ustalenie lub określenie opłaty ma być powiązane z dwoma typami wydawanych w prawie podatkowym decyzji - deklaratoryjnej lub konstytutywnej. Opłata ta ma przy tym niewątpliwie charakter przymusowy i bezzwrotny, a jej wysokość i obowiązek uiszczenia, wynika wprost z przepisów ustawy. Tym samym ustalenie lub określenie danej opłaty w rozumieniu tego przepisu jest również możliwe w drodze aktu normatywnego takiego, jak ustawa, w której ustawodawca posłużył się pojęciem "opłaty".

Jak przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 4 sierpnia 2009r., sygn. akt III SA/Wa 866/09 "Opłata abonamentowa jest przymusowym i bezzwrotnym świadczeniem o charakterze publicznoprawnym. Stanowi pozabudżetowy dochód celowy o charakterze publicznym i przeznaczony jest na finansowanie misji publicznej radia i telewizji. Dla obowiązku ponoszenia tej opłaty bez znaczenia pozostaje to, czy podmiot ją uiszczający korzysta lub zamierza korzystać z odbioru nadawanych programów. Nie jest więc dobrowolnym uczestnikiem takiej transakcji (...)".

W konsekwencji powyższych rozważań przyjąć należy, że objęcie opłaty za abonament przepisem art. 2 § 2 Ordynacji podatkowej oznacza, że do tej opłaty stosuje się przepisy działu III tej ustawy.

W rozpatrywanej sprawie oznacza to, że stosuje się także art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, który odnosi się do biegu terminu przedawnienia zobowiązania powstającego z mocy prawa. Pogląd ten znajduje tym bardziej uzasadnienie, że obowiązek ponoszenia tej daniny publicznej powstaje z mocy prawa, po wystąpieniu zdarzenia, jakim jest rejestracja odbiornika.

Zgodnie z treścią przywołanego przepisu zobowiązanie podatkowe (w tym przypadku opłata abonamentowa) przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

Zgodnie z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005r. o opłatach abonamentowych opłatę abonamentową uiszcza się z góry do 25. dnia miesiąca, za który opłata jest należna. Opłata może być uiszczona z góry za cały rok albo za wybrane miesiące.

Tym samym przedawnienie zobowiązania z tytułu opłat abonamentowych rtv za rok 2014, rozpoczęło swój bieg z upływem 31 grudnia 2014r. Przedmiotowe zobowiązanie, przedawniłoby się dopiero z dniem 31 grudnia 2019r. Nie może zatem zyskać akceptacji tut. Sądu zarzut skarżącej dotyczący 3-letniego okresu przedawnienia należności z tytułu zaległych opłat abonamentowych, który skarżąca błędnie zakwalifikowała do regulacji, wynikających z ustawy Kodeks cywilny. W ocenie Sądu uznać należy, że należności z tytułu opłat abonamentowej rtv na gruncie badanej sprawy, nie uległy przedawnieniu.

Biorąc pod uwagę przytoczone powyżej regulacje prawne oraz poczynione na ich tle rozważania, w ocenie Sądu, wierzyciel oraz organy w wydanych rozstrzygnięciach wyjaśniły wszystkich istotne dla końcowego rozstrzygnięcia sprawy, okoliczności nie naruszając tym samym przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.

W świetle powyższych okoliczności, wywodów i rozważań, zarzuty skargi w zakresie dotyczącym naruszenia przez organy podatkowe, zarówno przepisów prawa materialnego, jak i procesowego - uznać należy za nieuzasadnione, do czego Sąd odniósł się szczegółowo w treści niniejszego uzasadnienia. Skarżąca nie miała racji w zasadniczych kwestiach spornych, ale rację mają organy podatkowe we wszystkich aspektach kontrolowanej sprawy. Rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzono się również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonego postanowienia (art. 134 p.p.s.a.).

Na marginesie jedynie Sąd zauważa, że pismo pełnomocnika skarżącej, nadane w placówce pocztowej w dniu 12 marca 2018r., zawierające stanowisko skarżącej w sprawie wraz ze wskazaniem zarzutów oraz uzasadnieniem, wpłynęło do tut. Sądu już po wydaniu wyroku, tj. po dniu 26 stycznia 2018r., tym samym pozostaje bez wpływu na przedmiotową sprawę.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji jest zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na jej wynik, dlatego Sąd, działając na podstawie p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.