Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 298/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2010-02-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 47 ust. 2, art. 11 ust. 1 i art. 10 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Protokolant Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania M. P. i G. P. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...], nr [...]; 2. przyznaje adwokatowi K. G. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...] kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złote, obejmującą podatek od towarów i usług oraz kwotę 17 (siedemnaście) złotych tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, łącznie kwotę 309,80 (trzysta dziewięć 80/100) złotych – tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym skarżącemu S. P. i kwotę powyższą nakazuje wypłacić adwokatowi K. G. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy w T. na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz.U. z 2006r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) odmówił anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania M. P. oraz jej syna G. P. w posesji położonej w miejscowości W. 90, która dokonana została 27 lutego 1979 roku. W uzasadnieniu decyzji organ administracji podniósł, iż na podstawie materiału zgromadzonego w toku postępowania wyjaśniającego w postaci prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w T. z dnia [...], sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłej w dniu 7 lipca 1996 roku M. P. oraz stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym w dniu 4 marca 2002 roku B. P. oraz postanowienia Sądu Rejonowego w T. z dnia [...], sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym J. P. - synu M. i B. P. ustalił, iż każdemu z uczestników postępowania w niniejszej sprawie przysługiwał tytuł prawny do nieruchomości położonej w miejscowości W. 90. Zakres natomiast danych oraz sposób ich zgłoszenia i przyjmowania w dniu dokonania czynności zameldowania regulowały przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 20 września 1974 roku w sprawie wykonywania obowiązku meldunkowego i prowadzenia ewidencji ludności (Dz.U. Nr 33, póz. 196). Dokonanie zatem materialno-technicznej czynności zameldowania na pobyt stały przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i jej miejsca pobytu (art.47 ust. 1 powyższej ustawy) mogło nastąpić jedynie na podstawie wniosku osoby wykonującej obowiązek meldunkowy, który powinien odpowiadać warunkom określonym w § 7 powołanego rozporządzenia. W przepisie tym wymienione zostały dane podlegające zgłoszeniu, które stosownie do postanowień § 7 ust. 2 tego rozporządzenia zgłaszane były przez wypełnienie i podpisanie formularza "Zgłoszenie pobytu stałego". Na podstawie zgłoszenia obejmującego wymagane dane organ prowadzący ewidencję ludności obowiązany był dokonać zameldowania czyli czynności rejestracyjnej rodzącej skutki prawne. W aktach Urzędu Gminy T. nie zachowało się jednak, jak ustalił organ zgłoszenie zameldowania dokonane w 1979 roku. Pomimo dołożenia wszelkich starań, nie udało się ustalić, na co wpływ miał upływ ponad 30 lat od daty zdarzenia, w jaki sposób zostały zlikwidowane dokumenty z owego okresu. Wobec powyższego organ zobligowany był do wykorzystania innych środków dowodowych celem wyjaśnienia sprawy. Takim środkiem w ocenie organu było przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. W toku przeprowadzonej rozprawy zweryfikowano moc dowodową wszystkich pism złożonych przez S. P., a podpisanych przez B. P. dotyczących braku zgody B. P. na zameldowanie J. P. (zmarłego w 2004r.), M. P. i G. P. Ustalono, że w roku 1979 B. P. nie zamieszkiwał w W. Nr 90 , co pozwoliło odmówić mocy dowodowej tym wszystkim dokumentom podpisanym przez B. P. , z których wynika, że czynności meldunkowe dokonane były bez jego zgody bądź wbrew jego woli Organ podniósł, że dla treści rozstrzygnięcia nie mają znaczenia także wszystkie dokumenty składane przez S. P. dotyczące zdarzeń i konfliktów, które miały miejsce w latach 90-tych wśród członków rodziny P. Nie odnoszą się one bowiem do czynności materialno-technicznych zameldowania w roku 1979. Jako dowodu w postępowaniu organ nie mógł również uwzględnić decyzji dotyczącej wymeldowania E. L. z posesji położonej w miejscowości W. 90, ponieważ decyzja ta oparta była o zupełnie inne przesłanki, dotyczyła kwestii wymeldowania a nie anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania.

W rozpatrywanej sprawie nie wykazano, aby zameldowanie 27 lutego 1979 r., J. P. M. P. i G. P. nastąpiło wbrew przesłankom obowiązującym w dacie dokonania tych czynności. Wszelkie natomiast spory o charakterze rodzinnym i majątkowym, których istnienie udokumentowane jest w licznych aktach prowadzonych przez tutejszy organ postępowań administracyjnych ujawniły się dopiero w latach dziewięćdziesiątych. Brak jest jakiegokolwiek dowodu, który pozwalałby na przypuszczenie, że po dokonaniu czynności meldunkowych, czynności te kwestionowane byłyby przez ówczesnych właścicieli nieruchomości położonej w miejscowości W. 90. Organ I instancji nie znalazł więc podstaw do anulowania czynności zameldowania wskazanych osób.

Od powyższej decyzji S. P. wniósł odwołanie, w którym podniósł, iż zameldowanie J. i M. małż. P. wraz z synem G. dokonane zostało bez zgody ówczesnych właścicieli nieruchomości tj. M. i B. małż. P. Wskazał, że J. i M. P. od daty ślubu tj. od 1972 roku, a więc również w dacie zameldowania 27 lutego 1979 roku zamieszkiwali w Ł. nr 71. W jego ocenie fakt ten potwierdza decyzja Wojewody [...] z 16 kwietnia 1997r. Podkreślił, iż rodzice B. i M. P. nie wyrażali zgody na zameldowanie syna J. z rodziną na druku zgłoszenia pobytu stałego. Wielokrotnie zwracał się do organów o udostępnienie mu tego druku celem wykazania, że brak jest tam podpisów ( a tym samym zgody) rodziców. W jego opinii tłumaczenie organów, iż formularz zgłoszenia pobytu stałego został zlikwidowany zgodnie z obowiązującymi przepisami jest niewiarygodne. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i anulowanie zameldowania M. P. i G. P. na pobyt stały w miejscowości W. nr 90.

Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do treści art. 1 ust. 2, art. 4 i art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2006r., Nr 139, póz. 993 z późn. zm.), organ gminy powinien w każdym czasie podejmować czynności służące rejestracji prawdziwych danych o ludności i jej ruchu, a w szczególności danych rejestrowanych w ramach ewidencji ludności, choćby te dane zostały już zarejestrowane lecz okazały się następnie sprzeczne ze stanem faktycznym lub prawnym - pogląd taki został wyrażony w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 października 1991 roku, sygn. akt III AZP 6/91. Zameldowanie to czynność materialno-techniczna polegająca na zarejestrowaniu danych dotyczących osoby i jej miejsca pobytu. Obowiązek meldunkowy, obejmujący natomiast zameldowanie i wymeldowanie się z pobytu stałego lub czasowego, wynika z przepisów prawa i nie wymaga konkretyzacji w postaci decyzji administracyjnej. Wykonanie tego obowiązku polega na zgłoszeniu właściwemu organowi danych wymaganych do zameldowania i wymeldowania. Jeżeli czynność ewidencyjna jest niezgodna z prawem, organ administracyjny właściwy do spraw ewidencji ludności rozstrzyga w sprawie zameldowania na podstawie art. 47 ust. 2 powołanej ustawy. W postępowaniu dotyczącym uchylenia czynności materialno-technicznej należy stwierdzić, czy w dacie zameldowania spełnione zostały przesłanki przewidziane w art. 10 ust. 1 powołanej ustawy, tj. czy osoba dopełniająca obowiązku meldunkowego w dacie zameldowania zamieszkiwała w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Czynności ewidencyjne prowadzone są na podstawie zgłoszenia osoby wykonującej własny obowiązek meldunkowy. Zakres natomiast danych oraz sposób ich zgłoszenia i przyjmowania, określony został w obowiązującym od dnia 1 stycznia 1975 roku do dnia 30 czerwca 1984 roku rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie wykonywania obowiązku meldunkowego i prowadzenia ewidencji ludności. Dokonanie wówczas materialno-technicznej czynności zameldowania na pobyt stały przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i jej miejsca pobytu mogło nastąpić jedynie na podstawie wniosku osoby wykonującej obowiązek meldunkowy, który powinien odpowiadać warunkom określonym w § 5 i § 7 powołanego rozporządzenia. W przepisie tym wymienione zostały dane podlegające zgłoszeniu, które stosownie do postanowień § 7 ust. 2 tego rozporządzenia zgłaszane były przez wypełnienie i podpisanie formularza "zgłoszenie pobytu stałego". Na podstawie zgłoszenia obejmującego wymagane dane organ prowadzący ewidencję ludności obowiązany był dokonać zameldowania czyli czynności rejestracyjnej rodzącej skutki prawne. W rozpatrywanej sprawie J. i M. małż. P. wraz z synem G., zostali zameldowani na pobyt stały w spornej nieruchomości w dniu 27 lutego 1979 roku. Z uwagi na znaczny upływ czasu od dnia dokonania czynności zameldowania (sprawa o anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania w/w osób została wszczęta z wniosku B. P. dopiero w dniu 28 października 1997 roku, tj. po upływie 18 lat od dokonanej czynności meldunkowej ) Urząd Gminy w T. nie jest w posiadaniu druku "zgłoszenie pobytu stałego", gdyż organy meldunkowe były zobowiązane przekazać dokumenty do Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego. Z treści pisma Urzędu Statystycznego w Ł. z dnia 2 września 2005 roku wynika natomiast, iż druk "zgłoszenie pobytu stałego" zgodnie z klasyfikacją akt z roku 1986 zakwalifikowany został do kategorii archiwalnej "B-2", który po ustalonym czasie przechowywania podlegał brakowaniu. Procedury przekazywania do archiwum powyższych akt w latach 1970-1990 nakazywały przejęcie ich przez Składnicę akt GUS w Warszawie. W związku z powyższym Urząd Gminy w T. w dniu 12.09.2005 zwrócił się do Głównego Urzędu Statystycznego w W. z zapytaniem czy jest w posiadaniu archiwalnym druków meldunkowych z lat 70 -tych. W odpowiedzi na powyższe GUS w W. pismem z dnia 29 września 2005 roku poinformował Urząd, iż do 1989 roku opracowania statystyki publicznej dotyczące migracji były oparte na dokumentach i zgodnie z ówczesnymi przepisami - dokumenty te były przechowywane przez okres 24 miesięcy od momentu opracowania danych, a następnie przekazywane na przetarcie. W związku z powyższym, iż nie można uzyskać formularza meldunkowego z roku 1979 dotyczącego wskazanych powyżej osób - nie można zatem stwierdzić, czy ówcześni właściciele nieruchomości B. i M. małż. P. potwierdzili (czy też nie) na druku meldunkowym J. i M. małż. P. oraz ich synowi G. P. fakt pobytu w przedmiotowej nieruchomości. Przedłożone natomiast przez S. P. oświadczenie J. P. z dnia 9 lipca 1996 roku o wycofaniu zameldowania (potwierdzone za godność z oryginałem) nie ma mocy dowodowej, gdyż z jego treści nie wynika jednoznacznie, iż czynności meldunkowej dokonano bez zgody matki M. P., tym bardziej, iż w aktach sprawy znajduje się inne oświadczenie J. P. z dnia 16 września 1997 roku, w którym z kolei zaprzecza, aby takie oświadczenie zostało przez niego kiedykolwiek złożone. Mając na uwadze poczynione ustalenia faktyczne Wojewoda podkreślił, iż w postępowaniu o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania w 1979 roku należy zbadać, czy w dacie zameldowania spełnione zostały przesłanki z art. 10 ust. 1 cytowanej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania czynności zameldowania tj. czy osoba dopełniająca obowiązku meldunkowego w dacie zameldowania zamieszkiwała w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania i czy okoliczność ta została potwierdzona podpisem na formularzu meldunkowym przez właściciela posesji, przy czym brak takiego stwierdzenia nie stanowił przeszkody do dokonania czynności zameldowania, gdyż organ administracji uprawniony był do samodzielnego dokonywania ustaleń w tym zakresie. Nawet zatem potwierdzony brak zgody na zameldowanie ze strony M. i B. małż. P. nie mógł stanowić przesłanki do anulowania czynności zameldowania ich wówczas żyjącego syna J. i jego rodziny. W opinii organu odwoławczego fakt zamieszkiwania pod spornym adresem przez J., M. małż. P. oraz ich syna G. P. w dacie zameldowania potwierdzają złożone podczas rozprawy administracyjnej zeznania świadków S. F. i B. B. oraz notatka służbowa z dnia 8 marca 1998r., sporządzona przez funkcjonariusza Komendy Rejonowej Policji w T. Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] orzekająca o anulowaniu czynności materialno-technicznej córki J. i M. P. – E. L. z domu P. nie ma związku z niniejsza sprawą , bowiem jak ustalono E. L. nigdy nie zamieszkała w przedmiotowej nieruchomości

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi S. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania J. P., G. P. i M. P. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż brak podpisu właściciela posesji na formularzu "zgłoszenia pobytu stałego" wyklucza możliwość dokonania zameldowania, a kwestia ta dodatkowo została przesądzona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Wskazał, iż J. P. i M. P. oraz ich syn – G. P. od momentu zawarcia związku małżeńskiego tj. od roku 1973 zamieszkiwali w miejscowości Ł. nr 71, a fakt ten dodatkowo potwierdziła decyzja Wojewody [...] z dnia [...] orzekająca o anulowaniu czynności materialno-technicznej zameldowania E. L. - córki M. i J. małż. P. oraz zeznania, jakie złożył A. G. – właściciel posesji znajdującej w miejscowości Ł. nr 71. Skarżący podniósł ponadto, że w toku prowadzonego postępowania organy administracji nie przesłuchały w charakterze świadków sołtysów wsi Ł. w celu ustalenia okoliczności, czy J. P. wraz z rodziną rzeczywiście mieszkał w miejscowości Ł. Wskazał również, iż oświadczenie złożone przez J. P. w dniu 9 lipca 1996 roku, że w miejscowości Wiaderno 90 zameldował się bez zgody rodziców jest autentyczne. Potwierdza to oświadczenie ich siostry M. J., w obecności której J. P. złożył powyższe oświadczenie. Podkreślił, iż orzekający w sprawie organ I instancji nie udokumentował jakim pismem przesłał dokument w postaci "zgłoszenia pobytu stałego" do Urzędu Statystycznego. Organy nie uwzględnił przedstawionych przez niego faktów i potwierdzających ich dowodów w kwestii niewyrażenia przez rodziców B. i M. P. zgody na zameldowanie syna J. wraz z rodzinom w spornej nieruchomości. W konkluzji skarżący wniósł o anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania J. P., M. P. i G. P. w miejscowości W. nr 90 na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie.

.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Zgodnie z postanowieniami art. 134 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż ocenia legalność zaskarżonej decyzji biorąc z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Należy też zauważyć, iż na podstawie art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

Sąd kierując się tymi przesłankami, doszedł do przekonania o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji oraz na podstawie art. 135 p.p.s.a. - również decyzji ją poprzedzającej, z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że bezpodstawne było wszczęcie w dniu 2 września 2008 roku postępowania w sprawie anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania M. P. i G. P. z wniosku S. P. Należy bowiem podnieść, że wyrokiem z dnia 31 marca 2005 roku WSA w Łodzi rozpoznając skargę S. P. następcy prawnego B. P. uchylił zaskarżona wówczas decyzje Wojewody [...] z dnia [...] oraz poprzedzająca ją decyzje organu I instancji w tym samym przedmiocie. Tym samym obowiązkiem organu było kontynuowanie postępowania zgodnie z wytycznymi wynikającymi z uzasadnienia wyroku i zakończenie tegoż postępowania wydaniem stosownej decyzji. Tymczasem jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej w niniejszym postępowaniu decyzji Wojewody [...], po wydaniu przez WSA w Łodzi wyroku z dnia 31 marca 2005 roku organy nie wydały żadnego rozstrzygnięcia. Tłumaczenie, że w międzyczasie zmarł J. P. nie uzasadnia podstawy ponownego wszczęcia postępowania, bez zakończenie uprzedniego tym bardziej, że toczyło się ono wprawdzie z wniosku B. P., ale wyrok został wydany już ze skargi następcy prawnego B. P. – S. P. Mając jednak na uwadze, że organy w swoich uzasadnieniach odnoszą się do wyroku WSA z dnia 25 marca 2005 roku zwracając uwagę na wynikające z niego zalecenie Sąd dostrzegając wprawdzie nieprawidłowość i bezpodstawność ponownego wszczęcia postępowania uznał, że ta wadliwość postępowania nie miała istotnego wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie, a wydane orzeczenie potraktował jako wydane w rezultacie uchylenia przez WSA w Łodzi poprzednich rozstrzygnięć organów w przedmiocie odmowy anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania J. P., M. P. i G. P.. Z zaleceń Sądu zawartych w wyroku z dnia 31 marca 2005r., w sprawie sygn. akt III SA/Łd 630/04 wynika, że przedmiotem wyjaśnienia organów winno być przeanalizowanie formularza zgłoszenia pobytu stałego pod kątem spełnienia przesłanek wynikających z ówcześnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 20 września 1974r. w sprawie wykonywania obowiązku meldunkowego i prowadzenia ewidencji ludności (Dz.U. Nr 33, poz. 196) oraz jednoznaczne wyjaśnienie kwestii zamieszkiwania J. P. , M. P. i G. P. w dacie zameldowania w spornej nieruchomości. Sąd uchylając w niniejszym postępowaniu zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ja decyzję organu I instancji miał na względzie naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie. Tytułem wstępnych rozważań należy podnieść, że postępowanie administracyjne przeprowadzone przed wydaniem decyzji przez organ administracji publicznej powinno zapewnić dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Obowiązek ten wynika z art. 7 kpa. Przepis ten nakłada na organ administracji obowiązek zbadania sprawy, zarówno pod względem okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia, jak i stosowania norm prawa materialnego. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego i często uniemożliwia prawidłowe zastosowanie prawa materialnego. Obowiązki określone w powyższym przepisie precyzuje art. 77 § 1 kpa stanowiący, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W ocenie Sądu organy administracji nie wykazały, że w sposób rzetelny zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy w celu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych mających wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem sporu jest kwestia zameldowania M. P. i G. P. (J. P. zmarł bowiem 12 kwietnia 2004r.) w dniu 27 lutego 1979 roku w miejscowości W. 90 (obecny numer 222). Sąd ma świadomość trudności jakie powoduje przede wszystkim fakt upływu 30 lat od daty dokonania spornej czynności, dlatego uwzględnia tłumaczenie organów w kwestii niemożliwości odzyskania dokumentu zgłoszenia pobytu stałego. Niestety nie zwalniało to jednak organów od przeprowadzenia rzetelnego postępowania w celu wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, t.j. ustalenia czy w powyższej dacie wskazane osoby zamieszkiwały pod wskazanym adresem z zamiarem stałego przebywania. Ta okoliczność mimo zaleceń Sądu w wyroku z dnia 31 marca 2005 roku nie została wyjaśniona. Zgodnie bowiem z art. 10 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych .w brzmieniu obowiązującym w dacie zameldowania tj. 27 lutego 1979r. (Dz.U. z 1974r. Nr 14, poz. 85) obowiązek meldunkowy ciążył na każdej osobie, który przebywała w określonej miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby. W świetle obowiązującego wówczas art. 11 ust. 1 osoba obowiązana do zameldowania się na pobyt stały zgłasza wymagane do zameldowania dane w urzędzie miejskim, urzędzie miasta i powiatu, urzędzie dzielnicowym, urzędzie gminy lub urzędzie miasta i gminy. Tryb postępowania w tym sprawach określało szczegółowo rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 20 września 1974r. w sprawie wykonania obowiązku meldunkowego i prowadzenia ewidencji ludności (Dz.U. z 1974r. Nr 33 poz. 196).W świetle w/w rozporządzenia obowiązek meldunkowy polegający na zameldowaniu się wykonuje się przez zgłoszenie danych wymaganych rozporządzeniem na odpowiednim formularzu meldunkowym (§ 1). Właściciel lub najemca lokalu stwierdza podpisem na formularzu meldunkowym fakt pobytu osoby obowiązanej do zameldowania się. W razie braku takiego stwierdzenia urząd przyjmujący zgłoszenie dokonuje ustaleń potwierdzających pobyt osoby podlegającej obowiązkowi meldunkowemu ( § 5). W niniejszej sprawie organy wykazały, że mimo dołożenia należytych starań nie są w stanie przedstawić rzeczonego dokumentu w postaci zgłoszenia pobytu stałego. W ocenie Sądu nie przekreśla to jednak możliwości dowiedzenie, że czynność materialno-techniczna zameldowania była legalna. Gdyby bowiem w tamtym okresie organy meldunkowe powzięły wątpliwość co do prawidłowości zgłoszenia zameldowania określonych osób powinny były przeprowadzić postępowanie w trybie § 5 w/w rozporządzenia i art. 48 ust. 2 ówcześnie obowiązującej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zakończone wydaniem stosownej decyzji. Jak jednak wynika z akt administracyjnych taka decyzja nie została wydana. W tej sytuacji wobec kwestionowania przez skarżącego czynności materialno-technicznej zameldowania konieczne było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego z wykorzystaniem innych dostępnych metod i środków umożliwiających wyjaśnienie tej kwestii. W tym miejscu Sąd pragnie podkreślić, że przeprowadzone przez organy meldunkowe postępowanie wyjaśniające nie było wystarczające i nie mogło przesądzić istotnych – spornych w sprawie kwestii. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał wbrew twierdzeniom organów bezspornych i wystarczających podstaw do podjętego rozstrzygnięcia. W zasadzie jedynymi dowodami w oparciu o które organy wydały swoje decyzje było przesłuchanie byłego sołtysa wsi Wiaderno, aktualnego sołtysa wsi W., M. P. oraz G. P.. Mając na uwadze, że M. P. i G. P. są osobiście zainteresowani określonym rozstrzygnięciem ich wyjaśnienia nie mogły być przesadzające. Również zeznania aktualnego sołtysa, S. B. nie wnoszą nic do sprawy bowiem świadek wręcz stwierdził, że z uwagi na upływ czasu nie jest w stanie potwierdzić faktu zamieszkania M. P. i G. P. w W. pod nr 90 w spornym okresie. Takim dowodem w opinii Sądu nie jest też stwierdzenie byłego sołtysa S. F., który nie określił daty zamieszkania M. P. i G. P. w W. 90, stwierdzając jedynie, że było to w okresie w którym pod wskazanym adresem nie mieszkał B. P. Jak zaś ustaliły organy B. P. nie mieszkał w W. nr 90 w latach 1977 – 1996. W kontekście tak ustalonych okoliczności trudno wywodzić, że wyjaśnienia te potwierdzają fakt zamieszkiwania M. P. i G. P. w spornej nieruchomości w dacie zameldowania tj. 27 lutego 1979r. W ocenie Sądu organy winny poszukiwać dowodów (przesłuchać jeszcze innych świadków – sąsiadów starszych mieszkańców wsi W.), które w sposób bardziej precyzyjny a tym samym wiarygodny potwierdzałyby fakt zamieszkiwania pod wskazanym adresem M. P. i G. P. w tamtym czasie. Nie bez znaczenia natomiast dla wyjaśnienia przedmiotowej sprawy ma decyzja Wojewody [...] z dnia [...] orzekająca o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania E. L. z domu P., córki M. i J. P. Organ I instancji wskazał, że nie ma ona znaczenia w sprawie, bowiem dotyczyła kwestii wymeldowania, a nie anulowania czynności zameldowania, dlatego była oparta o zupełnie inne przesłanki niż rozpatrywane obecnie. Stanowisko to jest z gruntu niewłaściwe chociażby z tego powodu, że decyzja Wojewody orzekała właśnie o anulowaniu czynności zameldowania E. L. ( a nie o wymeldowaniu). Organ odwoławczy również zbagatelizował znaczenie tego dokumentu stwierdzając, że sprawa ta nie ma związku z niniejszą sprawą bowiem E. L. córka M. i J. P. nigdy nie zamieszkała w przedmiotowej nieruchomości, co zostało bezspornie stwierdzone w prowadzonym postępowaniu administracyjnym i w wydanej decyzji. Z uzasadnienia tej decyzji istotnie wynika, że organ uchylił decyzję organu I instancji o wymeldowaniu E. L. i orzekł o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania, wskazując, że "E. L. nigdy w przedmiotowym lokalu nie zamieszkała z zamiarem pobytu stałego, a dokonana czynność materialno-techniczna zameldowania była wadliwa, gdyż organ meldunkowy na skutek wprowadzenia w błąd, zarejestrował zdarzenie, nie podlegające rejestracji". Wobec powyższego należy stwierdzić, że w dacie zameldowania – 27 lutego 1979r. - E. L. miała niespełna 6 lat , urodziła się 3 października 1973r. Zgodnie zaś z art. 26 § 1 Kodeksu cywilnego miejscem zamieszkania dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską jest miejsce zamieszkania rodziców albo tego z rodziców, któremu wyłącznie przysługuje władza rodzicielska lub któremu zostało powierzone wykonywanie władzy rodzicielskiej. Jeżeli władza rodzicielska przysługuje na równi obojgu rodzicom mającym osobne miejsce zamieszkania, miejsce zamieszkania dziecka jest u tego z rodziców, u którego dziecko stale przebywa. Jeżeli dziecko nie przebywa stale u żadnego z rodziców, jego miejsce zamieszkania określa sąd opiekuńczy (§ 2). Uwzględniając więc wiek E. L. w dacie zameldowania w kontekście powyższego przepisu powstają uzasadnione wątpliwości co do miejsca zamieszkania rodziców E. L. Skoro bowiem jak wynika z ustaleń znajdujących odzwierciedlenie w powołanej decyzji Wojewody [...] z [...] E. L. nigdy nie mieszkała w W. pod nr 90, i w świetle zeznań świadka A. G. od urodzenia mieszkała w miejscowości Ł. Nr 71 przedmiotem wyjaśnienia organów winien być fakt, gdzie w takim razie w tamtym okresie zamieszkiwali M. i J. P. rodzice 6-letniej wówczas ich córki. Zdaniem Sądu okoliczności te mogły być wyjaśnione przez przesłuchanie matki E. L. – M. P. i ewentualnych innych świadków – rodziny i mieszkańców wsi Ł.

Sąd podziela stanowisko organów, że pozostałe powoływane przez skarżącego dowody pochodzące z okresów późniejszych, nie istniejące w spornej dacie 27 lutego 1979r. i nie odnoszące się do tego okresu nie mają znaczenie dowodowego w przedmiotowej sprawie.

Należy podkreślić, że czynność materialno-techniczna jaką jest zameldowanie, nie ma cech ostateczności ani prawomocności, co oznacza, że w każdym czasie możliwe jest skorygowanie błędnego wpisu ewidencyjnego. Anulowanie czynności materialno technicznej zameldowania jest jednak instytucją wyjątkową, mającą zastosowanie w sytuacjach oczywistych to znaczy wtedy, gdy wątpliwości o których mowa w art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności ujawniły się już po dokonanej czynności materialno-technicznej związanej z zarejestrowaniem faktu zameldowania. Fakt błędnej rejestracji winien być wówczas przedmiotem przeprowadzonego postępowania. Jak wskazano wyżej przepisy obowiązującego prawa obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nakładają na organy administracji. To do organu administracji co do zasady należy więc poszukiwanie dowodów mających znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie. Strona nie jest oczywiście zwolniona ze współdziałania i poszukiwania i dostarczenia dowodów, szczególnie jeżeli wywodzi z nich określone skutki prawne.

Na zakończenie konieczne jest wskazanie, że czynności zameldowania i wymeldowania są czynnościami tylko ewidencyjnymi i nie stwarzają po stronie ich adresatów żadnych uprawnień do lokalu. W niniejszej sprawie jak wynika z akt sprawy strony pozostające w sporze są spadkobiercami spornej nieruchomości i każdej ze stron przysługuje aktualnie tytuł prawny do nieruchomości, a co za tym idzie prawo zameldowania się w tej nieruchomości pod warunkiem zamieszkiwania w niej z zamiarem stałego pobytu.

Wobec powyższych rozważań Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego – art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 Kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję, a w związku z art. 135 tej ustawy również decyzję organu I instancji.

Na podstawie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. w związku z § 18 ust.1 pkt.1c i § 2 ust.3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163 poz.1348 ze zm.) sąd przyznał adwokatowi K. G. kwotę 309,80 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.

Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organy będąc związane oceną prawną dokonaną przez Sąd w powyższych rozważaniach oraz wytycznymi co do dalszego postępowania wyjaśnią istotne dla sprawy elementy stanu faktycznego, a ocenę zebranego materiału dowodowego przedstawią w uzasadnieniu decyzji zgodnie z art. 107 § 3 Kpa.

a.ł.