Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1948/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-19 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246  par. 1  pkt  2 w zw. z  art. 258  par. 2  pkt  7
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.F. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie : umorzenia postępowania administracyjnego postanawia : odmówić E. F. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

W dniu 17 października 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez E.F. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych.

Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostaje mąż oraz syn. Wnioskodawczyni podała, iż wraz z rodziną utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez siebie oraz męża z tytułu zatrudnienia w wysokości 7.200,00 złotych brutto miesięcznie.

Wnioskodawczyni podała, że posiada dom w zabudowie szeregowej o powierzchni 190 m ², lokal usługowo – handlowy będący w budowie, oszczędności pieniężne w wysokości 2.000,00 złotych oraz samochód osobowy marki Toyota Avensis, rok produkcji 2007 o wartości rynkowej około 25.000,00 złotych. Dodała, iż z kasy zapomogowej dla pracowników oświaty udzielono jej pożyczki w wysokości 24.000,00 złotych.

W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wskazała, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych w związku z trudną sytuacją materialną związaną z prowadzeniem inwestycji budowlanej, która wymaga dużych nakładów finansowych.

Ze względu na niewystarczające dane do oceny sytuacji finansowej wnioskodawczyni zarządzeniem z dnia 24 października 2012 r. wezwano wnioskodawczynię do podania jakie ponosi miesięczne koszty stałe związane z utrzymaniem domu o powierzchni 190 m ² należało je wyszczególnić oraz podać ich wysokość (np. z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, wodę, telefon, wywóz nieczystości, podatek, itp.). Zapytano wnioskodawczynię także z czego lub przy czyjej pomocy zamierza prowadzić roboty budowlane związane z budową budynku usługowo – handlowego na działce nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w S. oraz czy wnioskodawczyni bądź małżonek podejmują prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, z tytułu umów zlecenia czy o dzieło, jeśli tak, należało wskazać wysokość uzyskiwanych dochodów oraz tytuł z którego jest on uzyskiwany. Wezwano wnioskodawczynię do podania jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. na zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp. oraz do wskazania jakie ponosi miesięczne koszty związane z posiadaniem samochodu osobowego marki Toyota Avensis (tj. na zakup paliwa, ew. naprawy) należało wskazać ich wysokość. Zapytano wnioskodawczynię także ile wynoszą miesięczne raty spłaty pożyczki jej udzielonej z kasy zapomogowo – pożyczkowej dla pracowników i do kiedy będzie spłacać pożyczkę. Wezwano wnioskodawczynię do wskazania, czy posiada inne kredyty bądź zadłużenia w bankach, czy u osób fizycznych/prawnych, jeśli tak, należało wskazać u kogo/gdzie i w jakiej wysokości.

W dniu 7 listopada 2012 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane dodatkowe wyjaśnienia.

Z nadesłanych informacji wynika, że miesięczne koszty związane z utrzymaniem domu wynoszą z tytułu opłat za energię elektryczną w wysokości około 200,00 złotych, na opłaty za ogrzewanie i ciepłą wodę w wysokości 1.200,00 złotych, za telefon w wysokości 200,00 złotych, co w sumie stanowi kwotę w wysokości 1.400,00 złotych miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że na bieżące potrzeby życia codziennego przeznacza kwotę w wysokości 1.000,00 złotych miesięcznie, a koszty związane z utrzymaniem samochodu wynoszą 600,00 złotych. Oświadczyła, że spłaca pożyczkę rozłożoną na 30 rat do lipca 2014 r. w wysokości 800,00 złotych miesięcznie, a koszty związane z budową budynku usługowo – handlowego wynoszą 2.000,00 złotych miesięcznie. Łącznie miesięczne wydatki wnioskodawczyni wynoszą 6.000,00 złotych tyle, co wysokość uzyskiwanego w sumie przez nią, męża i syna dochodu, tj. 6.000,00 złotych netto miesięcznie.

W niniejszej sprawie zważono, co następuje :

Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.).

Z treści powołanego wyżej przepisu wynika zatem, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.

Oceniając sytuację finansową wnioskodawczyni uznano, że nie znajduje się ona w sytuacji uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Podkreślić należy, że wnioskodawczyni posiada do dyspozycji stały, niemały dochód o łącznej wysokości 6.000,00 złotych netto miesięcznie. Zaznaczyć należy, że wysokość uzyskiwanego dochodu pozwala wnioskodawczyni nie tylko na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych tj. na poniesienie kosztów związanych z utrzymaniem domu o powierzchni 190 m ² o łącznej wysokości 1.600,00 złotych miesięcznie oraz bieżących potrzeb życia codziennego w wysokości 1.000,00 złotych, jak również na ponoszenie kosztów związanych z utrzymaniem samochodu w wysokości 600,00 złotych miesięcznie oraz na ponoszenie kosztów związanych z budową budynku usługowo – handlowego w wysokości 2.000,00 złotych miesięcznie oraz na spłatę rat kredytu w wysokości 800,00 złotych miesięcznie.

Podkreślić należy, że prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym, może mieć zastosowanie tylko wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, w szczególności osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. W szczególności prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Skarżąca zaś do grona takich osób nie należy posiada bowiem stały, znaczny dochód miesięczny uzyskiwany z tytułu wynagrodzeń w wysokości 6.000,00 złotych miesięcznie, a ponadto posiada zgromadzone oszczędności pieniężne w wysokości 2.000,00 złotych.

Stwierdzić zatem należy, że przy takiej wysokości uzyskiwanych dochodów i posiadanym majątku, nie można uznać wnioskodawczyni za osobę ubogą znajdująca się w bardzo trudnej sytuacji materialnej bądź pozbawioną środków do życia, bądź za osobę zaspokajającą tylko podstawowe potrzeby życiowe, co kwalifikowałoby ją do przyznania prawa pomocy.

Instytucja prawa pomocy nie może być natomiast nadużywana w sytuacji, gdy wnioskodawczyni ma zapewnione podstawowe potrzeby bytowe, a ponadto z uzyskiwanych dochodów wystarcza jej także na pokrycie innych, dodatkowych kosztów takich jak, np. związanych z utrzymaniem samochodu osobowego, czy prowadzeniem robót budowlanych związanych z budową budynku usługowo – handlowego.

Wskazać należy, że o ile posiadanie samochodu, czy zgromadzonych oszczędności mieści się w ramach współczesnych standardów życiowych, o tyle w przypadku osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy standard ten znacznie przekracza. Za przekraczające standard życiowy uznać należy także prowadzenie robót budowlanych związanych z budową budynku usługowo – handlowego. Skoro wnioskodawczyni posiada środki finansowe na utrzymanie samochodu osobowego oraz prowadzenie inwestycji budowlanej oznacza to, że jej sytuacja finansowa nie jest na tyle trudna by nie była ona w stanie wygospodarować środków finansowych na poniesienie kosztów sądowych w sprawie.

Przedstawione powyżej okoliczności wskazują zatem, że sytuacja materialna wnioskodawczyni nie jest na tyle trudna by nie była ona w stanie z uzyskiwanego dochodu ponieść kosztów sądowych w sprawie, które na obecnym etapie postępowania wynoszą 500,00 złotych tytułem uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Zaznaczyć należy, iż ewentualne pozostałe koszty sądowe, jakie mogą wystąpić w sprawie bądź też mogą nie pojawić się w ogóle, będą zdecydowanie niższe niż wysokość wpisu sądowego od skargi. Podkreślić należy, że strona wnosząc skargę do Sądu winna się liczyć z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych w sprawie i wygospodarować na ten cel odpowiednie środki ograniczając niektóre wydatki nie będące niezbędnymi bądź też poprzez zgromadzenie oszczędności.

Biorąc pod uwagę powyższe dane stwierdzono, że wnioskodawczyni przy wysokości posiadanych zasobów pieniężnych i ponoszonych wydatkach jest w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie i nie spowoduje to utraty jej płynności finansowej. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.