Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 951/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2020-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżone postanowienie w całości

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia WSA Katarzyna Radom, sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 marca 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie żądania udostępnienia dokumentów I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza na rzecz Skarżącej od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego we W. z [...] 2019 r. Nr [...] w zakresie żądania od "A" sp. z o.o. w P. udostępnienia określonych w nim dokumentów.

Dnia [...] 2019 r., w związku z doręczeniem upoważnienia z [...] 2019 r.. nr [...], Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego we W. wszczął w "B" Sp. z o.o. kontrolę celno-skarbową.

W dniu [...] 2019 r. zwrócił się postanowieniem nr [...], do Spółki z żądaniem udzielenia informacji, dotyczących transakcji zawartych przez nią z "B" Sp. z o.o., ul. L[...] [...]/[...], [...]-[...] W.; NIP [...]. Wskazano, iż według posiadanych przez organ informacji. Spółka "B" występowała na portalu aukcyjnym pod niekarni: "a", "b", "c", "d".

Organ I instancji, wyznaczając zakres żądania, wniósł o przekazanie następujących dokumentów za okres: 01.11.2018 r. - 30.04.2019 r.:

- kserokopii umów zawartych z ww. podmiotem, kserokopii wystawionych dla niego faktur sprzedaży usług, wykazu danych osobowych nabywców towarów oraz ich adresów, parametrów aukcji przeprowadzonych przez Spółkę "B" w szczególności stanu sprzedawanego towaru (nowy, używany) oraz dokumentów rozliczeniowych transakcji (faktura VAT, faktura VAT marża) oraz za okres: 20.02.2019 r. - 30.04.2019 r.;

- zestawienia obejmującego informacje o zakończonych aukcjach, w tym: numer aukcji, przedmiot aukcji, nick nabywcy, ilość przedmiotów sprzedanych w ramach poszczególnych aukcji, datę zakończenia aukcji i cenę.

W uzasadnieniu swojego żądania, organ I instancji wskazał, że uzyskanie wnioskowanych informacji i dokumentów jest niezbędne do realizacji ustawowych zadań w zakresie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 768 z późn. zm. dalej ustawa o KAS) Skarbowej, gdyż zawierają informacje o zdarzeniach mających bezpośredni wpływ na powstanie lub wysokość zobowiązania podatkowego kontrolowanego. Ponadto, powołał się wprost na toczącą się kontrolę celno- skarbową w zakresie kontroli przestrzegania przepisów prawa podatkowego w podatku od towarów i usług w "B" sp. z o.o. oraz na brak dostępu do pełnej dokumentacji kontrolowanego. Jak zauważył, dane posiadane przez Spółkę, w tym dane osobowe klientów Spółki "B", są niezbędne dla weryfikacji zasadności stosowania przez Spółkę procedur w zakresie ustalania podstawy opodatkowania w podatku od towarów i usług oraz prawidłowości rozliczeń podatkowych za poszczególne miesiące kontrolowanego okresu.

W postanowieniu wskazano, iż wnioskowane dokumenty (w formie papierowej lub na nośniku elektronicznym) należy przekazać w terminie 14 dni od dnia otrzymania postanowienia.

W odpowiedzi na postanowienie "C" sp. z o.o. w P. odrębnymi pismami z 03.07. 2019 r.:

częściowo udostępniła żądane informacje (w tym na załączonym CD-R) w zakresie wskazanym w postanowieniu, z wyłączeniem danych dotyczących danych osobowych nabywców towarów oraz ich adresów; a także

złożyła przedmiotowe zażalenie.

Udzielając informacji, o których mowa powyżej. Spółka na wstępie zaznaczyła, że żądanie udostępnienia informacji zostało skierowane do "A" sp. z o.o., czyli do podmiotu wykreślonego z dniem [...] 2018 r. z Krajowego Rejestru Sądowego. Jak zauważyła, sukcesorem praw i obowiązków tego podmiotu jest "C" sp. z o.o. Wskazała również na ograniczenia techniczne w generowaniu zestawień uwzględniających podział danych ze względu na określone kategorie (jak np.: towary używane i nowe).

W zażaleniu Strona zarzuciła organowi I instancji naruszenie:

- art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 dale O.p.) oraz art. 45 ust. 1 ustawy o KAS, przez nieustalenie, czy jest ona w stanie wywiązać się z nałożonego obowiązku przekazania danych w wyznaczonym terminie i czy dysponuje danymi, których domaga się organ

- art. 45 ust. 1 ustawy KAS przez nałożenie na ma obowiązku przekazania danych osobowych dotyczących nabywców towarów sprzedanych przez Spółkę "B", ponieważ nie są one danymi, których przekazania może domagać się organ.

Spółka wniosła o uchylenie przedmiotowego postanowienia organu I instancji w części dotyczącej obowiązku przekazania danych osobowych lub ewentualnie o przekazanie sprawy do rozpoznania organowi I instancji.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji przyznał, pomimo iż w oznaczeniu adresata wskazuje nazwę podmiotu już nieistniejącego ("A" sp. z o.o.). Ocenił jednak, że pozostałe oznaczenia adresata, tj, adres i - co istotne - jego identyfikator podatkowy, zostały podane prawidłowo. W rezultacie pozwoliło na jednoznaczne zidentyfikowanie właściwego adresata postanowienia, czyli "C" sp. z o.o.. Spółka również sama uznała się za adresata tego postanowienia, udzielając częściowej odpowiedzi na zawarte w nim wezwanie. W związku z tym Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał, że zaskarżone postanowienie weszło do obrotu prawnego, przez co zażalenie zostało skutecznie wniesione.

W ocenie organu żądanie udostępnienia dokumentów nastąpiło w ramach toczącej się kontroli celno-skarbowej. Zatem, Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego we W. wykonywał ustawowe zadanie KAS wymienione w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o KAS. Zaznaczono przy tym, że wnioskowane dane zawierają informacje o zdarzeniach mających bezpośredni wpływ na powstanie lub wysokość zobowiązania podatkowego kontrolowanego w podatku od towarów i usług. Dane osobowe klientów Spółki "B", są niezbędne dla weryfikacji czy przedmiotem transakcji były towary nowe lub używane i dalej, czy szczególna procedura ustalania postawy opodatkowania w podatku od towarów i usług jaką jest "VAT marża" została przez sprzedawcę zasadnie zastosowana.

Ponadto organ wskazał, że dane o które występuje organ na podstawie art. 45 ustawy o KAS, same w sobie nie mają wpływu na zobowiązanie podatkowe. Dopiero zdarzenia (transakcje), które dzięki tym danym i dokumentom organ ustala, mogą mieć bezpośredni wpływ na powstanie lub wysokość zobowiązania podatkowego. W ocenie organu okoliczności związane z powstaniem lub wysokością zobowiązania podatkowego nie można ustalić na podstawie informacji innych niż dane dotyczące nabywców.

W ocenie organu, zakres danych, o które wystąpił organ I instancji w badanej sprawie obejmuje podstawowy rodzaj informacji i dokumentów, jakie są niezbędne do przeprowadzenia kontroli w zakresie podatku od towarów i usług. Są one w posiadaniu Spółki z racji zarządzania przez nią platformą, za pomocą której dochodzi do zawierania transakcji podlegających kontroli. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego we W. nie posiada do nich dostępu (nie dysponuje zasobami informatycznymi serwisu).

Z kolei odnosząc się do wyznaczonego terminu organ stwierdził, że Spółka udzieliła żądanych informacji - tych których udostępnienie uznała za zgodne z prawem, dnia 3.07.2019 r., Wobec tego przyjąć należy że nie napotkano na trudności w dochowaniu terminu realizacji żądania. Jak wynika z akt sprawy Spółka nie zgłaszała Naczelnikowi [...] Urzędu Celno-Skarbowego we W., problemów z dotrzymaniem terminu realizacji żądania.

Odnosząc się natomiast do kwestii ustawy z dnia 19 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz.922 ze zm.) organ wskazał, że wprowadza ona zakaz przetwarzania danych osobowych z zastrzeżeniem przesłanek uchylających ten zakaz, które wymienione zostały w art. 23 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy, przetwarzanie danych jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Przepisem, o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie danych osobowych jest art. 45 ust. 1 pkt ustawy o KAS, a przetwarzanie spornych danych jest - co zostało stwierdzone w zaskarżonym postanowieniu - niezbędne do zrealizowania uprawnienia określonego w tym przepisie.

W konsekwencji Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W. stwierdził, że żądanie strony ograniczenia zakresu danych, których przekazania domaga się Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego we W., tj. nieujawnienie danych osobowych nabywców towarów sprzedawanych przez "B" sp. z o.o., nie znajduje uzasadnienia.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżąca zarzuciła:

naruszenie art. 247 § 1 pkt 5 O.p. w zw. z art. 219 O.p. przez skierowanie postanowienia przez organ I instancji do podmiotu niebędącego stroną w sprawie. Postanowienie z dnia [...] 2019 r. zostało skierowane do "A" Sp. z o.o., podczas gdy podmiot ten z dniem [...] 2018 r. został wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego. Oznacza to że postanowienie organu I instancji zostało skierowane do podmiotu, który w dacie jego wydania nie istniał;

naruszenie art. 120 O.p. w zw z. art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 768 ze zm.; dalej: u.k.a.s.) przez nałożenie na Skarżącą obowiązku udostępnienia dokumentów w zakresie przedstawienia zestawień sprzedaży, w sytuacji gdy Skarżąca informowała organ II instancji, że nie ma technicznej możliwości przedstawienia takich informacji. Powoduje to, że nałożenie na Skarżącą realizacji obowiązku, który to w świetle obiektywnych okoliczności, nie mógł zostać zrealizowany, nie może zostać uznane za działanie w granicach oraz na podstawie prawa;

naruszenie art. 120 O.p. w zw. z art. 122 O.p. przez nałożenie na Skarżącą obowiązku udostępnienia dokumentów w zakresie przedstawienia zestawień sprzedaży, bez dokonania oceny przez organy administracji, czy Skarżąca posiadała w ogóle techniczne możliwości generowania takich dokumentów. W toku postępowania organy administracji ograniczyły się do wskazania, że dokumenty te powinny zostać udostępnione, nie dokonując przy tym oceny, czy Skarżąca jest w stanie takie dokumenty przedstawiać.

W uzasadnieniu podniosła, że fakt wykreślenia "A" Sp. z o.o. z dniem [...] 2018 r. ma kluczowe znaczenia dla ustalenia adresata postanowienia. Zauważyć trzeba, że "wykreślenie z rejestru spółki przejmowanej ma charakter deklaratoryjny, formalny (art. 493 § 5 k.s.h.) natomiast skutek materialnoprawny w postaci utraty bytu prawnego przez te spółkę następuje w dacie dokonania wpisu połączenia" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 marca 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 221/16). Tym samym z dniem wykreślenia z rejestru "A" sp. z o.o. już nie istniała, co oznacza że nie mogła ona być adresatem praw i obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym także prawa daninowego. Kwestie takie jak adres lub numer NIP, na które powołał się organ II instancji, są w tym przypadku irrelewante. Dla istnienia spółki kapitałowej jako osobnego podmiotu funkcjonującego w obrocie prawnym, kluczowe znacznie ma wpis do Krajowego Rejestru Sądowego. Powoduje to, że postanowienie organu I instancji została skierowane do podmiotu nie istniejącego w dacie jego wydania. Przemawia to jednoznacznie za obowiązkiem stwierdzenia jego nieważności oraz postanowienia organu II instancji, które to zaaprobowało fakt wydania postanowienia dotkniętego wadą nieważności.

Dalej podniosła, iż informowała organ II instancji, ze nie ma technicznych możliwości sporządzenia żądanych zestawień sprzedaży. Mimo to organ odwoławczy stwierdził, że dane te są w posiadaniu Skarżącej jako podmiotu zarządzającego platformą sprzedażową za pomocą której dochodzi do zawierania transakcji podlegających kontroli. Organ nie odniósł się do braku możliwości technicznych żądanych informacji. Organ Odwoławczy zaakceptował sytuację w jakiej na Skarżącą został nałożony obowiązek, który nie mógł być przez nią wykonany. Doprowadziło to w konsekwencji do naruszenia przez organ art. 120 o.p. Nie można bowiem przyjąć, iż organ ten działał na podstawie i w granicach prawa, skoro mimo dysponowania informacją na temat braku realnej możliwości realizacji tego obowiązku, utrzymał go w mocy.

Ponadto w ocenie Skarżącej DISA nie tylko utrzymał w mocy obowiązek, który nie jest możliwy do realizacji, ale także zaniechał w postępowaniu odwoławczym jakiejkolwiek oceny, czy Spółka ma w ogóle możliwość jego realizacji. Jeżeli bowiem organ nie dawał wiary twierdzeniom Spółki na temat braku możliwości realizacji obowiązku przedstawienia dokumentów, zobowiązany był na podstawie art. 122 o.p. do wnikliwej oceny tych twierdzeń. W świetle zasady legalizmu nie można zaakceptować sytuacji w jakiej organ administracji nie tylko nie uwzględnia stanowiska strony w zakresie wystąpienia przeszkód do realizacji określonego obowiązków, ale wręcz nie przeprowadza oceny czy przeszkody te faktycznie wystąpiły.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem sporu w sprawie jest zasadność żądania od Skarżącej, na podstawie art. 45 ust. 1 ustawy o KAS udzielenia udostępnienia danych osobowych nabywców oraz sporządzenia zestawień sprzedaży według wskazanych w postanowieniu kryteriów. Zdaniem skarżącej brak jest podstaw do takiego żądania na podstawie art. 45 ust. 1 ustawy o KAS a postanowienie ustanawia wobec niej obowiązek niewykonalny. Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej Skarżąca dysponuje żądanymi danymi i są one niezbędne do prawidłowego określenia wysokości zobowiązań podatkowych.

Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia stwierdził, że w sprawie doszło do mającego wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów prawa, tj. art. 45 ustawy o KAS. W ocenie Sądu organ żądając od strony przekazana danych w zakresie sporządzenia zestawień sprzedaży przekroczył kompetencje przyznane ww. przepisem organom KAS, a w przypadku żądania udostępnienia przez stronę dokumentów organ naruszył granice zakreślone przepisem dotyczące realizacji tego uprawnienia.

Na wstępie niezbędne jest jednak przywołanie przepisu art. 45 ust. 1 ustawy o KAS w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie. Z treści postanowienia organu II instancji wynika bowiem, że organ powołuje i omawia ww. przepis w brzmieniu sprzed zmiany dokonanej ustawą z dnia 9 listopada 2018 r. o zmianie ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 2354). Zmiana przepisu wprowadzona niniejszą ustawą ma istotne znaczenie dla oceny kompetencji organów KAS, co do możliwości żądania udostępnienia (udzielenia) przez stronę informacji, a odnośnie udostępnienia dokumentów zawierających informacje wyznacza granice, co do możliwości formułowania takiego żądania oraz granice treści informacji zawartych w dokumentach.

Podkreślenia wymaga, że przepisy kompetencyjne - przyznające organom administracji publicznej określone uprawnienia i obowiązki wymagają ścisłej interpretacji. Zgodnie z art. 7 Konstytucji RP organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Zasada ta znajduje wyraz w przepisach proceduralnych, m.in. w zasadzie legalizmu zawartej w art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego czy w art. 120 O.p. Powyższe oznacza to, że organ administracji publicznej w obrębie przyznanych mu zadań publicznoprawnych powinien realizować swoje kompetencje ściśle według przepisu prawa. Zasada ta wyklucza jakiekolwiek rozszerzenie uprawnień organów.

Zgodnie ze zmianą wprowadzoną art. 1 ust. 1 pkt 13 ustawy zmieniającej ustawy o KAS, która weszła w życie 2 stycznia 2019 r., art. 45 ust. 1 uzyskał następujące brzmienie:

1. Organy KAS, w celu realizacji ustawowych zadań w zakresie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1, 2, 6, 8, 10 i 13-15, mogą przetwarzać informacje, w tym dane osobowe, od osób prawnych, jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej oraz osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, o zdarzeniach mających bezpośredni wpływ na powstanie lub wysokość niepodatkowych należności budżetowych, zobowiązania podatkowego lub należności celnych, o zdarzeniach wynikających ze stosunków cywilnoprawnych lub faktycznych czynności mogących mieć wpływ na powstanie obowiązku podatkowego lub wysokość zobowiązania podatkowego, a także występować do tych podmiotów o udostępnienie dokumentów zawierających informacje, w tym dane osobowe. (podkreśl. Sądu)

A dalej w art. 45 ust. 2 – 7 ustawy o KAS przewidziano, że

2. Organ KAS nie może żądać dokumentów i informacji, do których ma dostęp.

3. Informacje i dokumenty, o których mowa w ust. 1, są udostępniane nieodpłatnie na podstawie postanowienia organu KAS, w terminie i formie określonych przez ten organ. Termin ten powinien uwzględniać zakres żądanych informacji oraz stopień ich skomplikowania. W uzasadnieniu postanowienia należy wskazać okoliczności, z których wynika konieczność pozyskania żądanych informacji.

4. Naczelnicy urzędów celno-skarbowych mogą wykonywać czynności, o których mowa w ust. 1, także poza terytorialnym zasięgiem ich działania.

5. Obowiązek udostępnienia dokumentów i informacji, o którym mowa w ust. 1, dotyczy również dokumentów elektronicznych, o których mowa w art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 570, z 2018 r. poz. 1000, 1544 i 1669 oraz z 2019 r. poz. 60 i 534).

6. Na postanowienie, o którym mowa w ust. 3, przysługuje zażalenie. W zakresie nieuregulowanym stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej.

7. Organ KAS może, w drodze decyzji, nałożyć karę pieniężną w wysokości do 10 000 zł na podmiot, który, pomimo prawidłowego wezwania, w wyznaczonym terminie nie udostępnił dokumentów lub nie udzielił informacji, o których mowa w ust. 1 i 5, lub udzielił ich w niepełnym zakresie. W zakresie nieuregulowanym stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej.

W brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2019 r. art. 45 ust. ustawy o KAS przewidywał natomiast, że organy KAS, w celu realizacji ustawowych zadań w zakresie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1, 2, 6 i 8, mogą zbierać i wykorzystywać informacje, w tym dane osobowe, od osób prawnych, jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej oraz osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, o zdarzeniach mających bezpośredni wpływ na powstanie lub wysokość zobowiązania podatkowego lub należności celnych, oraz przetwarzać je w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 922), a także występować do tych podmiotów o udostępnienie dokumentów zawierających informacje, w tym dane osobowe, także bez wiedzy i zgody osoby, której dane te dotyczą. (podkreśl. Sądu).

W ocenie Sądu przepis art. 45 ust. 1 ustawy o KAS w brzmieniu po zmianie, nie zawiera w swojej treści kompetencji dla organów KAS do występowania do wskazanych w nim podmiotów o udostępnienie/udzielenie informacji o zdarzeniach mających bezpośredni wpływ na powstanie lub wysokość niepodatkowych należności budżetowych, zobowiązania podatkowego lub należności celnych, o zdarzeniach wynikających ze stosunków cywilnoprawnych lub faktycznych czynności mogących mieć wpływ na powstanie obowiązku podatkowego lub wysokość zobowiązania podatkowego.

W przepisie ustawodawca wyraźnie wskazał na kompetencję organów KAS do "przetwarzania" informacji określonej treści – "Organy KAS, w celu realizacji ustawowych zadań w zakresie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1, 2, 6, 8, 10 i 13-15, mogą przetwarzać informacje, w tym dane osobowe (...)". Niewątpliwie pojęcie przetwarzanie nie jest tożsame z pojęciem zbierania i nie ma podstaw dla ich tożsamego traktowania.

Ponieważ w ustawie o KAS pojęcie "przetwarzać/przetwarzanie" nie zostało zdefiniowane, należy przyjąć, że termin ten nie wymagał definicji legalnej. A zatem wyjaśniając jego znaczenie należy w pierwszej kolejności odwołać się do wykładni językowej, według której, w braku ustawowej definicji danego terminu, organy stosujące prawo przyjmują, że określenie to zostało użyte przez prawodawcę zgodnie z jego poprawnym, podstawowym i powszechnie przyjętym znaczeniem. Dokonując wykładni językowej przepisów prawa, należy zatem zawsze brać pod uwagę przy ustalaniu znaczenia użytych słów w ustawie, ich powszechnie przyjęte rozumienie w języku polskim. Zgodnie ze słownikiem języka polskiego pod redakcją prof. dr M.Szymczaka "przetwarzać" to:

1. przerabiać coś, przeobrażać, przekształcać coś twórczo;

2. zmieniać coś, nadając inny kształt, wygląd, inną postać, formę;

3. opracować zebrane dane, informacje itp., wykorzystując technikę komputerową

Przyjmując powyższe znaczenie pojęcia przetwarzać/przetwarzanie, w ocenie Sądu przyznana organom KAS w art. 45 ust. 1 kompetencja w zakresie przetwarzania informacji (określonej treści i w określonym celu wskazanym w przepisie) oznacza, że organy KAS mają prawo dokonywać operacji/ przekształcać/opracowywać informacje już przez nie posiadane, będące w ich posiadaniu, pozyskane w ramach innych kompetencji ustawowych. Przepis ten nie zawiera natomiast upoważnienia (kompetencji) dla organu do występowania o udzielenie przez dane podmioty na żądanie organów KAS informacji.

Zwraca Sąd uwagę, że w ustawie o KAS pojęcie "przetwarzania" występuje w bardzo wielu przepisach. Obok szeregu regulacji odwołujących się do przetwarzania danych osobowych (te Sąd pominie, ponieważ dane osobowe podlegają odrębnym regulacjom), ustawodawca w ustawy o KAS normując określone kompetencje organów KAS wyraźnie wyodrębnia kompetencję do pozyskiwania/zbierania informacji/wyjaśnień (prawo do żądania ich udzielenia) od kompetencji przetwarzania informacji/wyjaśnień/danych. Takie rozróżnienie jest m.in. w art. 35 ust. 3 pkt 2, art. 113 ust. 1, art. 127 ust. 1.

Rozdział 5 ustawy o KAS zatytułowany jest "Szczególne uprawnienia organów Krajowej Administracji Skarbowej oraz funkcjonariuszy Służby celno-Skarbowej" i w art. 113 ust. 1 wskazano, że w "1. W celu wykonywania zadań, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1, 2, 13-16a i 16c oraz art. 14 ust. 1 pkt 7, oraz ścigania przestępstw na podstawie ratyfikowanych umów międzynarodowych właściwe organy KAS, na potrzeby realizacji czynności określonych w niniejszym przepisie, w art. 114-117, art. 118 ust. 1-17, art. 119 ust. 1-10, art. 120 ust. 1-6, art. 122-126, art. 127 ust. 1-5, art. 127a ust. 1, 2 i 6-12, art. 128 ust. 1 oraz art. 131 ust. 1, 2 i 5, z zachowaniem ograniczeń wynikających z art. 114-126, art. 127 ust. 1-5 i art. 127a ust. 1-12, mogą uzyskiwać, gromadzić, przetwarzać i wykorzystywać: (...)" (podkreśl. Sądu).

Z kolei w art. 127 ust. 1 pkt 1 wskazano: "1. W zakresie niezbędnym do realizacji zadań, o których mowa w art. 113 ust. 1, Szef Krajowej Administracji Skarbowej oraz naczelnik urzędu celno-skarbowego mogą:

1) uzyskiwać informacje i dane, w tym także niejawnie, gromadzić je, sprawdzać i przetwarzać, w tym dane osobowe, bez wiedzy i zgody osoby, której te dane dotyczą;

2) nieodpłatnie uzyskiwać, gromadzić i przetwarzać dane ze zbiorów danych, w tym zbiorów danych osobowych, prowadzonych przez organy władzy publicznej oraz państwowe lub samorządowe jednostki organizacyjne." (podkreśl. Sądu).

Zauważa również Sąd, że wraz ze zmianą w art. 45 ust. ustawy o KAS rodzaju uprawnienia (zbieranie i gromadzenie zastąpiono przetwarzaniem), zmianie uległ też zakres ustawowych zadań w ramach których uprawnienie to jest realizowane, przetwarzanie informacji dopuszczalne jest w ramach szerszego zakresu zadań ustawowych z art. 2 ustawy o KAS.

W świetle poczynionych rozważań, w ocenie Sądu organy w sprawie żądając od strony udzielenia określonych informacji i wyjaśnień przekroczyły przyznane im w art. 45 ust. 1 ustawy o KAS kompetencje.

Podjętej oceny nie zmienia redakcja ust. 3, ust. 5 i ust. 7 art. 45 ustawy o KAS, ponieważ nie stanowią one podstawy kompetencyjnej organów, co do prawa żądania udzielenia informacji. Dalsze ustępy art. 45 odwołują się do ust. 1 art. 45, a ten, jak już Sąd wyjaśnił nie zawiera uprawnienia do żądania udzielenia informacji.

Organ bowiem w istocie nie tylko zażądały od Skarżącej konkretnych dokumentów (faktur, umów) ale także danych o parametrach transakcji i danych innych użytkowników serwisu.

W istocie więc organ zażądał nie tylko istniejących dokumentów zawierających informacje, ale przetwarzania przez Skarżącą danych i odrębnego- na potrzeby prowadzonego przez organ postępowania – wytwarzania dokumentów. Takich zaś kompetencji powołany przepis organom nie daje.

W tym kontekście zasadne są także zarzuty niewyjaśnienia stanu faktycznego. Organ obu instancji ograniczyły się w istocie tylko do wyrażenia przypuszczenia, że dane których żądają są w posiadaniu Skarżącej. Niczym jednak takiego przypuszczenia nie uzasadniły. W szczególności nie wskazały, na jakiej podstawie żądają oddanych o transakcjach – rodzaj towaru, dokumenty rozliczeniowe – których Skarżąca wszak nie jest stroną. W szczególności organ II instancji poczynił ustalenia wbrew treści akt administracyjnych. Wskazał bowiem że pólko nie zgłaszała problemów z dotrzymaniem terminu realizacji żądania. Tym czasem w przedostatnim akapicie pisma z 03 lipca 2019 spółka wyraźnie wskazuje, że nie posiada możliwości technicznych generowania innych niż przekazane zestawienia sprzedaży. Czyli nie tylko zgłaszanie niemożliwość dotrzymania terminu, ale wręcz realizacji żądania. Zarzuty tej treści znalazły się też w zażaleniu. Z akt sprawy natomiast nie wynika aby organ podjął jakiekolwiek działania w celu wyjaśnienia stanu fatycznego w tym zakresie.

Potwierdzeniem tego, ze organy w ogóle nie prowadziły w niniejszej sprawie żadnego postępowania wyjaśniającego jest okoliczność, że nie była im znana prawidłowa nazwa podmiotu do którego żądanie zostało skierowane. Czyli fakt wynikający z powszechnie dostępnych rejestrów.

Tym niemniej Sąd nie podziela zarzutu, iż postanowienie zostało skierowane do podmiotu nie będącego stroną w sprawie. Nie ulega wątpliwości, że intencją organu I instancji było zwrócenie się do podmiotu zarządzającego systemem aukcyjnym o nazwie "A". Podmiotem tym jest skarżąca, która potwierdziła tą okoliczność częściowo przekazując dane. Również Skarżąca skutecznie wniosła zażalenie a następnie skargę, prawidłowo identyfikując się jako strona postępowania. Natomiast błędne (nieaktualnie) oznaczenie nazwy adresata w postanowieniu organ I instancji świadczy- jak wskazano wyżej- o nienależytym wyjaśnieniu stanu faktycznego w sprawie.

Z uwagi na stwierdzone naruszenie przez organ art. 45 ust. 1 ustawy o KAS Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił oba postanowienia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.