Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 370/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 14 ust. 6 pkt 2, art. 120 pkt 1, art. 121 ust. 1i ust. 3, art. 133 ust. 1, art. 134 ust. 1, art. 135 ust. 1 pkt 1, art. 136
journal: Dz.U. 2021 poz 624
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Asesor WSA Marta Pawłowska (spr.) Protokolant: asystent sędziego Sławomir Mirowski po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 listopada 2022 r. sprawy ze skargi P. – N. W. z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustanowienia strefy ochrony bezpośredniej dla ujęcia wód powierzchniowych oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej organ II instancji, Dyrektor RZGW) utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w L. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej organ I instancji, Dyrektor ZL) ustanawiającą z urzędu strefę ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej dla istniejącego ujęcia wód powierzchniowych zlokalizowanego na terenie działki nr [...], obręb [...], gmina W.

Dyrektor ZL ustanowił wskazaną wyżej strefę ochronną, jako podstawę prawną wskazując art. 14 ust. 6 pkt 2, art. 120 pkt 1, art. 121 ust. 1 i ust. 3, art. 133 ust. 1, art. 134 ust. 1, art. 135 ust. 1 pkt 1, art. 136 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2021 r. poz. 624) oraz art. 104 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej k. p. a.). W punkcie II decyzji organ I instancji nakazał podjęcie określonych czynności.

Właścicielem terenu objętego strefą jest Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, natomiast właścicielem ujęcia jest W. P. W. i K. Organ I instancji wskazał w swej decyzji, że ustanowienie strefy skutkować będzie pewnymi zakazami i ograniczeniami nałożonymi na właściciela ujęcia i pozwoli na zapewnienie odpowiedniej jakości ujmowanych wód. Jak wynika z treści decyzji pierwszoinstancyjnej, na terenie ochrony należy odprowadzać wody opadowe i roztopowe w sposób nie powodujący przedostawania się ich do urządzeń poboru wody, zagospodarować teren zielenią, odprowadzać poza strefę ścieki z urządzeń sanitarnych oraz ograniczyć do niezbędnych przebywanie osób trzecich na terenie strefy.

W toku postępowania do organu wpłynął wniosek Zastępcy Nadleśniczego w Nadleśnictwie W. o umorzenie postępowania ze względu na niecelowość tworzenia ujęć wody, które nie byłyby przydatne dla prowadzenia gospodarki leśnej, a ponadto informujące, że ustanowienie strefy ochronnej na gruncie leśnym wymaga zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne.

Z kolei W. P. W. i K. zajęło stanowisko, że ustanowienie strefy ochronnej przedmiotowego ujęcia następuje niezależnie od zgody właściciela nieruchomości, zaś decyzja w tym przedmiocie nie rodzi praw do nieruchomości i urządzeń wodnych.

Przywołując brzmienie adekwatnych przepisów organ I instancji orzekł o ustanowieniu strefy ochronnej, w podanym wyżej kształcie.

Odwołanie od decyzji Dyrektora ZL wniosło Nadleśnictwo W. reprezentowane przez pełnomocnika.

Decyzji pierwszoinstancyjnej zarzucono naruszenie: 1) art. 127 ustawy Prawo wodne w związku z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez pozbawienie właściciela gruntu możliwości prowadzenia gospodarki leśnej ograniczając działalność na terenie ochronnym do celów związanych tylko z eksploatacją ujęcia wody, 2) art. 133 ust. 2 i 3 Prawa wodnego poprzez ustanowienie strefy ochronnej bez analizy ryzyka, 3) art. 106 k. p. a. w związku z art. 10 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez nieuzyskanie zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne.

Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektor RZGW wskazał na obligatoryjność ustanowienia strefy ochronnej w realiach sprawy, i podkreślił, że służy ona m. in. zapewnieniu odpowiedniej jakości wód dla zaopatrzenia ludności w wodę.

W kwestii analizy ryzyka organ II instancji wskazał stan faktyczny oraz prawny konstatując, że zarzut naruszenia art. 133 ust. 2 i 3 Prawa wodnego jest bezzasadny, bowiem ustawodawca przewidział możliwość ustanowienia strefy ochronnej obejmującej wyłącznie teren ochrony bezpośredniej przed sporządzeniem analizy ryzyka, jak również przed ustanowieniem strefy ochronnej obejmującej teren ochrony bezpośredniej i teren ochrony pośredniej.

Zdaniem organu II instancji nie jest trafny zarzut naruszenia art. 106 k. p. a. ponieważ przepisy Prawa wodnego w zakresie ochrony ujęć wody nie zobowiązują organu wydającego decyzję o ustanowieniu strefy ochrony bezpośredniej do uzyskiwania uzgodnień czy opinii innych organów.

Przepisy rozdziału 6 Prawa wodnego, jak argumentuje dyrektor RZGW, nie wymagają także zgody właściciela gruntu na ustanowienie strefy ochronnej ujęcia wód, czy zmiany przeznaczenia gruntu w związku z ustanowieniem na nim strefy ochronnej. Obszar wobec którego właściciel pozbawiony jest możliwości prowadzenia gospodarki leśnej jest niewielki i składa się z kilku metrów kwadratowych piaszczystego brzegu strumienia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu dnia 17 czerwca 2022 r. Nadleśnictwo zarzuciło naruszenie:

1) art. 107 §1 pkt 6 k. p. a. poprzez nieodniesienie się przez organ II instancji do części zarzutów kierowanych przez stronę, w tym w zakresie naruszenia przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych,

2) art. 107 §1 pkt 6 oraz § 3 k. p. a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji zawierającej rażące braki w zakresie uzasadnienia faktycznego w związku z treścią at. 124 ust. 2 ustawy Prawo wodne,

3) art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w związku z art. 127 Prawa wodnego poprzez niedokonanie wymaganych przepisami przekształceń,

4) art. 10 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez niedokonanie wymaganych przekształceń oraz nieuzyskanie zgody na przeznaczenie gruntów na cele nieleśne.

Zdaniem skarżącego organ II instancji niedostatecznie odniósł się do ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, nie wskazuje toku rozumowania i przesłanek prowadzących do rozstrzygnięcia. Organ I instancji nie wskazuje, jakie dokumenty stanowiły podstawę rozstrzygnięcia, w szczególności w zakresie sposobu ustalenia strefy ochronnej w przyjętym kształcie, co ma szczególne znaczenie z perspektywy nałożenia na skarżącego określonych obowiązków. Także ze względu na szczególny charakter gruntów leśnych powinno się dokonać uzgodnień w trybie art. 10 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.

W związku z podniesionymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie decyzji obydwu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał dotychczasowe stanowisko i niósł o jej oddalenie.

Uczestnik postępowania w złożonej odpowiedzi na skargę również wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo uczestnik podniósł, że zgodnie z "nowym" prawem wodnym, właściciele ująć wodnych, dla których nie ustanowiono strefy ochrony pośredniej, mają obowiązek w terminie 5 lat od dnia wejścia w życie ustawy przeprowadzić analizę ryzyka i w zależności od jej wyników złożyć wnioski o ustanowienie stref ochronnych. Jak wyjaśnił uczestnik termin na wykonanie takiej analizy upływa w dniu 1 stycznia 2023 r., jednakże jak wyjaśnił uczestnik, podjął on starania o uzyskanie odpowiednich analiz i w stosunku do ujęcia wody będącego przedmiotem decyzji zaskarżonej w niniejszej sprawie, analizę taką uzyskał w [...]. Z analizy tej wynika, że dla ujęcia na [...] nie jest wymaga strefa ochrony pośredniej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Podstawy prawne i zakres kognicji sądu administracyjnego wyznacza Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., która w art. 175 sytuuje sądy administracyjne w systemie wymiaru sprawiedliwości, a poprzez art. 184 nakazuje sądom administracyjnym, w zakresie określonym w ustawie, sprawować kontrolę działalności administracji publicznej.

Ustawą, o której mowa w Konstytucji jest przede wszystkim ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), oraz ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej także jako p. p. s. a.). Jak stanowi art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta polega na orzekaniu w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

Przedmiotem kontroli jest wskazana wyżej decyzja RZGW dotycząca ustanowienia strefy ochronnej ujęcia wody.

Materialny substrat sprawy stanowi strefa ochronna obejmująca wyłącznie teren ochrony bezpośredniej dla istniejącego ujęcia wód, wyznaczona na gruncie leśnym.

Pierwsza kwestia prawna, wokół której ogniskuje się spór, dotyczy zastosowania procedury przekształcenia gruntu leśnego w nieleśny wskutek tego, że na gruncie leśnym utworzono wskazaną wyżej strefę ochronną.

Jak stanowi art. 7 ust. 1 w związku z art. 7 ust. 1a oraz w związku z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t. jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1326, dalej ustawa o ochronie gruntów), przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepisu tego nie stosuje się do terenów, dla których planu miejscowego nie sporządza się. Z kolei według art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie gruntów przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa wymaga zgody Ministra Środowiska lub upoważnionej przez niego osoby.

Zastosowanie wskazanych wyżej procedur przekształceniowych uwarunkowane jest przeznaczeniem dotychczasowego gruntu leśnego na cel nieleśny, to znaczy, w świetle art. 4 pkt 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, ustaleniem innego niż leśny sposobu użytkowania gruntów leśnych.

A contrario, jeżeli w danym przypadku nie dochodzi do zmiany sposobu użytkowania gruntu leśnego na nieleśny, czyli użytkowanie leśne zostaje zachowane, to procedura przekształcenia nie znajdzie zastosowania.

W świetle ustawy o ochronie gruntów (art. 2 ust. 2) gruntami leśnymi są grunty: 1) określone jako lasy w przepisach o lasach, 2) zrekultywowane dla potrzeb gospodarki leśnej, 3) pod drogami dojazdowymi do gruntów leśnych.

W realiach sprawy znaczenie ma przede wszystkim to, czy las Skarbu Państwa, którym zarządza i gospodaruje nadleśniczy, traci charakter gruntu leśnego w następstwie utworzenia strefy ochronnej.

Lasem w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t. jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1275) jest grunt:

1) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony: a) przeznaczony do produkcji leśnej lub b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo c) wpisany do rejestru zabytków;

2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.

Z ustawowej definicji wynika, że las to grunt pokryty roślinnością leśną (lub przejściowo jej pozbawiony), o określonej minimalnej powierzchni, przeznaczony do produkcji leśnej. To także grunt związany z gospodarką leśną, zajęty przez określone istotne dla gospodarki leśnej obiekty.

Przepisy prawa leśnego, a w szczególności ustawy o lasach, nie definiują czym jest produkcja leśna. Na gruncie językowym produkcja leśna jest tym, co daje środowisku, człowiekowi, społeczeństwu, las. W ocenie Sądu pojęcie to należy postrzegać w perspektywie ustawowych określeń i funkcji gospodarki leśnej oraz trwale zrównoważonej gospodarki leśnej.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o lasach gospodarka leśna to działalność leśna w zakresie urządzania, ochrony i zagospodarowania lasu, utrzymania i powiększania zasobów i upraw leśnych, gospodarowania zwierzyną, pozyskiwania - z wyjątkiem skupu - drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego, a także sprzedaż tych produktów oraz realizację pozaprodukcyjnych funkcji lasu.

Natomiast trwale zrównoważona gospodarka leśna, jak stanowi art. 6 ust. 1 pkt 1a, to działalność zmierzającą do ukształtowania struktury lasów i ich wykorzystania w sposób i tempie zapewniającym trwałe zachowanie ich bogactwa biologicznego, wysokiej produkcyjności oraz potencjału regeneracyjnego, żywotności i zdolności do wypełniania, teraz i w przyszłości, wszystkich ważnych ochronnych, gospodarczych i socjalnych funkcji na poziomie lokalnym, narodowym i globalnym, bez szkody dla innych ekosystemów.

Gospodarka leśna oraz trwale zrównoważona gospodarka leśna mają zakres szerszy niż tylko produkcja leśna. Innymi słowy produkcyjne funkcje lasu mieszczą się w tramach gospodarki leśnej, jednak jej nie wyczerpują. Z definicji gospodarki leśnej wynika niezbicie, że oprócz np. powiększania zasobów leśnych, ochrony lasu czy pozyskiwania drewna, mieści ona realizację pozaprodukcyjnych funkcji lasu.

Produkcyjne funkcje lasu, czy produkcja leśna, to te wartości, te zasoby, które las wnosi dla środowiska przyrodniczego, dla ludności, dla gospodarki, nauki, edukacji. Zdaniem Sądu określenie produkcji leśnej (produkcyjnych funkcji lasu) należy traktować szeroko, bo dają ku temu wyraźne podstawy przepisy prawa leśnego.

Gdy w art. 7 ust. 1 ustawy o lasach wskazującym cele trwale zrównoważonej gospodarki leśnej wymienia się wpływ lasów na klimat, powietrze, wodę, glebę, warunki życia i zdrowia człowieka oraz równowagę przyrodniczą, to chodzi o te wartości, które produkuje las, oddziałujące pozytywnie na wskazane wyżej elementy środowiska. Analogicznie można potraktować las jako producenta wartości ważnych dla ochrony gleb i wód (art. 7 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o lasach).

Z tej perspektywy produkcja drewna stanowi tylko jeden z wielu kierunków produkcji leśnej. Normatywnie za takim wnioskiem przemawia wprost brzmienie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o lasach, gdzie ustawodawca stanowi o produkcji drewna, jako jednym z celów trwale zrównoważonej gospodarki leśnej. Skoro akt prawny dywersyfikuje produkcję drewna od produkcji leśnej, używając odrębnie obydwu pojęć, to zasadny jest wniosek, że produkcji leśnej nie da się sprowadzić wyłączne do produkcji drewna.

Co więcej, należy zauważyć, że w świetle przepisów ustawy o lasach ów aspekt ekonomiczny, wiążący się bezpośrednio z produkcją drewna, wcale nie jest umiejscowiony na czele, a tym bardziej nie jest potraktowany jako jedyny. Gdy prawodawca reguluje w art. 18 ustawy o lasach podstawowy dokument gospodarki leśnej, jakim jest plan urządzenia lasu, to przy jego sporządzaniu nakazuje uwzględniać przyrodnicze i ekonomiczne warunki gospodarki leśnej (art. 18 ust. 1 pkt 1). Warto nadto przywołać wskazany w art. 13 ust. 1 pkt 5 ustawy o lasach obowiązek właściciela lasu polegający na racjonalnym użytkowaniu lasu w sposób trwale zapewniający optymalną realizację wszystkich jego funkcji, co także potwierdza wielokierunkowość produkcji leśnej i funkcji lasu.

Biorąc pod uwagę przywołane wyżej przepisy Sąd w niniejszym składzie uważa, że zastosowanie w przedmiotowej sprawie procedury przekształcenia gruntu leśnego w nieleśny nie może mieć zastosowania, ponieważ nie jest spełniona podstawowa przesłanka takiego przekształcenia, co oznacza, iż cel leśny pozostaje zachowany. Cel leśny związany jest z produkcją leśną oraz z gospodarką leśną.

Produkcja leśna nie ogranicza się jedynie do produkcji drewna. Ponadto oprócz różnorodnych funkcji produkcyjnych lasu, co Sąd wykazał wcześniej, las spełnia także funkcje pozaprodukcyjne (np. funkcje edukacyjne, naukowe). Tak więc nawet gdyby przyjąć, że funkcja produkcyjna dozna w jakiejś mierze ograniczenia, to nie oznacza to, że jest ona wyłączona, i nie pozwala na wniosek, iż anulowana jest możliwość prowadzenia gospodarki leśnej, i trwale zrównoważonej gospodarki leśnej. Dodatkowo Sąd zauważa, że w niniejszej sprawie sporny teren ochrony bezpośredniej ogranicza się do kilkunastu metrów kwadratowych i teren ten, stanowiący w istocie brzegi strumienia, nie był porośnięty drzewami, zatem w charakterze gospodarki leśnej na spornym obszarze nic nie ulegnie zmianie.

Już ubocznie trzeba podkreślić, że jednym z celów trwale zrównoważonej gospodarki leśnej jest ochrona wód powierzchniowych i głębinowych (art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o lasach). Wypowiedzi przyrodników i ekologów o związkach między lasami a utrzymaniem zasobów wodnych, i szerzej, klimatu, są notoryczne, co także skłania Sąd do poszukiwania takiej płaszczyzny prawnej dla niniejszej sprawy, która ochronę wód będzie łączyła, a nie przeciwstawiała, ochronie lasów.

Warto też podnieść, że skarżący nie wskazuje żadnych precyzyjnych argumentów w kwestii przeszkód dla prowadzenia produkcji (gospodarki) leśnej, podpierając się jedynie znaczącym wpływem gruntów leśnych na zachowanie równowagi ekosystemu. Zgadzając się z argumentem dotyczącym wpływu gruntów leśnych na zachowanie równowagi ekosystemu Sąd nie odnajduje wytłumaczenia, w jaki sposób ustanowienie strefy ochronnej miałoby ekosystemową równowagę zaburzać.

Trzeba tu przywołać samą istotę strefy ochronnej.

Ustanawianie stref ochronnych ujęć wody, jak stanowi art. 120 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. jedn. Dz. U z 2021 r. poz. 2233), służy zapewnieniu odpowiedniej jakości wód ujmowanych do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi oraz zaopatrzeniu zakładów wymagających wody wysokiej jakości, a także ochronie zasobów wodnych.

Strefa ochronna jest ustawowo zdefiniowana jako obszar ustanowiony na podstawie art. 135 ust. 1 Prawa wodnego, na którym obowiązują nakazy, zakazy i ograniczenia w zakresie użytkowania gruntów oraz korzystania z wód (art. 121 Prawa wodnego). Strefę ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej ustanawia się dla każdego ujęcia wody, z wyłączeniem ujęć wody służących do zwykłego korzystania z wód (art. 121 ust. 3 Prawa wodnego).

W realiach sprawy mamy do czynienia ze strefą ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej, a więc jest to strefa ustanawiana z urzędu (art. 133 ust. 1 Prawa wodnego).

Należy podkreślić, że nakazy, zakazy i ograniczenia w strefie ochronnej dotyczą użytkowania gruntów oraz korzystania z wód.

Nakazy, zakazy i ograniczenia na obszarze strefy ochronnej obowiązują bezpośrednio z mocy ustawy, ponieważ tak stanowi art. 121 ust. 1 Prawa wodnego.

Jako nakazy ustawodawca wskazuje, w art. 128, w pkt 1-3 oraz w art. 129 Prawa wodnego: 1) odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych w sposób uniemożliwiający przedstawianie się ich do urządzeń służących do poboru wody, 2) zagospodarowanie terenu zielenią, 3) odprowadzanie poza granicę terenu ochrony bezpośredniej ścieków z urządzeń sanitarnych przeznaczonych do użytku dla osób zatrudnionych przy obsłudze urządzeń służących do poboru wody, 4) ogrodzenie terenu ochrony bezpośredniej i odpowiednie oznaczenie tego ogrodzenia, w tym informacja o zakazie wstępu osób nieupoważnionych.

Zakaz dotyczy użytkowania gruntów do celów niezwiązanych z eksploatacją ujęcia wody (art. 127 Prawa wodnego).

Ograniczenie dotyczy przebywania na terenie strefy osób niezatrudnionych przy obsłudze urządzeń służących do poboru wody wyłącznie do niezbędnych potrzeb (art. 128 pkt 4 Prawa wodnego).

Sąd uważa, że zakaz użytkowania gruntów do celów niezwiązanych z eksploatacją ujęcia wody nie oznacza całkowitego wyłączenia produkcji leśnej, biorąc pod uwagę wskazane wyżej rozumienie tej produkcji. Postrzega przy tym gospodarkę wodną, której jednym z narzędzi są strefy ochronne, w związku i w kooperacji z gospodarką leśną, bowiem obydwie są oparte na zrównoważonym rozwoju, nakazującym łączyć różne działania, funkcje i przeznaczenia w dążeniu do zaspokajania potrzeb społeczności (art. 3 pkt 50 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, t. jedn. z 2021 r., poz. 1973). Zrównoważony rozwój jest wprost wskazany w art. 1 Prawa wodnego, a jego refleksem w leśnictwie jest przywoływana wcześniej zasada trwale zrównoważonej gospodarki leśnej.

Ponadto należy zauważyć na marginesie, że ustawodawca przewidział wyrównanie ewentualnych szkód wynikłych z ustanowienia strefy ochronnej, względem właściciela nieruchomości położonych w tej strefie (art. 142 Prawa wodnego). Taki instrument rekompensaty zabezpiecza interesy, w przedmiotowej sprawie Lasów Państwowych, związane z tym, że jakiś aspekt produkcji leśnej, mógł doznać ograniczenia.

W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej skarżący zgłasza zarzut ustanowienia strefy ochronnej bez analizy ryzyka. Należy tu wyjaśnić, że przepisy prawa nie kreują obowiązku przeprowadzenia analiza ryzyka przy ustanawianiu strefy ochronnej obejmującej wyłącznie teren ochrony bezpośredniej. Takiego obligu nie formułuje art. 133 ust. 1 Prawa wodnego stanowiący, że strefę obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej ustanawia się z urzędu, zaś analiza ryzyka, o której mowa w art. 133 ust. 3 dotyczy strefy ochronnej obejmującej teren ochrony bezpośredniej i teren ochrony pośredniej. W realiach sprawy mamy do czynienia ze strefą ochronną obejmującą wyłącznie teren ochrony bezpośredniej. Nadto, jak słusznie podniósł uczestnik, na właścicieli ujęcia Prawo wodne nałożyło obowiązek sporządzenia takiej analizy, w celu weryfikacji, czy nie zachodzi potrzeba poszerzenia strefy o ochronę pośrednią. Obowiązek ten właściciele ujęć, stosownie do dyspozycji art. 551 prawa wodnego zobowiązani są wykonać do dnia 1 stycznia 2023 r. W stosunku do ujęcia w przedmiotowej sprawie analiza taka została przedstawiona w [...], a zatem z zachowaniem terminu ustawowego i potwierdziła brak potrzeby ustanawiania szerszej strefy ochronnej niż bezpośrednia. Okoliczności przedstawienia analizy w toku postępowania sądowego nie można oczywiście w żadnym razie utożsamiać z sanowaniem błędu postępowania, skoro jest ona wynikiem stosowania innych przepisów prawa.

Odnośnie do zarzutów w zakresie braków w uzasadnieniu decyzji obu instancji wydanych w niniejszej sprawie, w ocenie Sądu również nie mogły one doprowadzić do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia

Artykuł 107 §1 pkt 6 k. p. a., którego naruszenie zarzuca skarżący, wskazuje uzasadnienie faktyczne i prawne jako elementy decyzji administracyjnej. Zdaniem skarżącego organ II instancji nie wykazał należycie powodów odstąpienia od zastosowania procedury przekształceniowej.

W ocenie Sądu zarzut nie jest celny, ponieważ organ prawidłowo skonstatował, że przepisy Prawa wodnego nie przewidują zmiany przeznaczenia gruntu w związku z ustanowieniem z ustanowieniem strefy ochronnej, co należy uznać za odniesienie się do stanowiska skarżącego sformułowanego w odwołaniu. Analogicznie miał rację organ II instancji wskazując brak konieczności dokonania uzgodnień w przedmiotowej sprawie. Organ należycie przywołał art. 142 Prawa wodnego dotyczący możliwości uzyskania odszkodowania. Wreszcie organ II instancji podkreślił powierzchnię gruntu objętego strefą, wskazując, że jest niewielka, i bez istotnego znaczenia dla gospodarki leśnej. Organ wyjaśnił skarżącemu kwestię analizy ryzyka.

Według Sądu nie stanowi naruszenia przepisów postępowania o istotnym wpływie na wynik sprawy to, że w decyzji nie wskazano ustaleń z dokumentacji hydrologicznej ujęcia. Ma rację skarżący gdy wskazuje, że art. 124 ust. 2 Prawa wodnego nakazuje uwzględniać te ustalenia w wyznaczaniu strefy ochronnej, jednak nie formułuje autor skargi żadnych konkretnych zarzutów, jakoby organ postąpił wbrew tym ustaleniom. Zważyć trzeba, że to specjalistyczna dokumentacja, a w sprawie mamy do czynienia z już istniejącym ujęciem wody. Z tego powodu uzasadnienie faktyczne byłoby wprawdzie pełniejsze, gdyby organ te ustalenia z dokumentacji hydrologicznej przywołał, jednak biorąc pod uwagę, że ujęcie funkcjonuje od lat, a strefa ustanawiana jest z urzędu, to okoliczność nie odniesienia się w decyzji do tej dokumentacji nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy.

W konsekwencji nie można, zdaniem Sądu, przyjąć, że organ II instancji naruszył art. 107 § 3 k. p. a. dotyczący uzasadnienia faktycznego decyzji. Jest ono zwięzłe, ale wystarczające.

Uzasadnienie prawne, zdaniem Sądu, jest trafne, i opiera się na odpowiednich podstawach.

W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, co znajduje odzwierciedlenie w poczynionych wyżej wywodach uzasadnienia, zasadniczo zbieżnych w konkluzjach ze stanowiskiem organu. Także nie naruszono przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności uzasadnienie organu II instancji wykazuje stan sprawy poprzez fakty i dowody, ilustruje tok rozumowania organu, stanowi ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej w całej jej istocie oraz odnosi się zasadniczych do argumentów skarżącego.

Sąd zdecydował się rozwinąć wprawdzie zwięzłą, ale trafną merytorycznie argumentację organu dotyczącą zastosowania w sprawie procedury przekształcenia gruntu, mając na względzie wielowymiarowy, informacyjny, edukacyjny i społeczny walor uzasadnienia sądowego (zob. Ewa Łętowska, Podstawy uzasadniania w prawie konstytucyjnym i międzynarodowym, w: Uzasadnienia decyzji stosowania prawa, Warszawa 2015, s. 15-16).

Mając to wszystko na względzie, na zasadzie art. 151 p. p. s. a. Sąd zdecydował o oddaleniu skargi.