Postanowienie WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 314/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-11-15 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6063 Opłaty eksploatacyjne
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Urząd Górniczy
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3 i par. 5
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi D.G. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej w kwestii wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Pismem z 1 marca 2018 r. skarżący wniósł skargę na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty eksploatacyjnej. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Strona skarżąca uzasadniając wniosek wskazała jedynie, że z uwagi na wysokość nałożonej kary zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody. Z uwagi na dochód na poziomie 775,23 zł miesięcznie konieczne będzie sięgnięcie po pomoc do instytucji finansowych co powoduje, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody. Skarżący nie dołączył na poparcie wniosku o wstrzymanie żadnych dokumentów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 tekst jedn. ze zm.) – zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. – sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.

Z przepisu tego wynika, że sąd może wstrzymać wykonanie danego aktu administracyjnego uzależniając to od zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, albo w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki.

"Niebezpieczeństwo" zaistnienia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" musi wynikać z racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu w czasie zawisłości skargi w danej sprawie sądowoadministracyjnej.

Tym samym, aby ocena Sądu nastąpiła, zainicjowana złożonym wnioskiem o wstrzymanie, strona winna uzasadnić ten wniosek powołując się na określone okoliczności faktyczne, ewentualnie winna uprawdopodobnić możliwość ich wystąpienia działając we własnym interesie.

We wniosku skarżącej brak jest uzasadnienia wskazującego na istnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca nie poparła swojego wniosku także żadną dokumentacją. Skarżący w skardze wskazała jedynie jako podstawę art. 61 § 3 p.p.s.a wnosząc o wstrzymanie decyzji a uzasadniając stwierdził, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody nie wskazując w żaden sposób na czym ta szkoda ma polegać, co konkretnie zagraża skarżącemu i jakie się z tym wiążą konsekwencje. Podkreślić trzeba, że samo zacytowanie części przepisu stanowiącego podstawę prawną wniosku o wstrzymanie nie jest wystarczające do wykazania zachodzących przesłanek ewentualnego wstrzymania zaskarżonej decyzji.

Należy zauważyć, iż sam fakt istnienia obowiązku wykonania zaskarżonej decyzji nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Konieczność zapłaty egzekwowanego świadczenia i związane z tym uszczuplenie majątku dłużnika są zwykłym następstwem takiej decyzji. Obowiązkiem wnioskodawcy jest zatem wykazanie, iż na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Stąd samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Tym bardziej, że każde egzekwowanie należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Jest to pogląd rozpowszechniony w orzecznictwie (vide: postanowienie NSA z dnia 6 czerwca 2008 r. sygn. akt II OZ 576/08, Lex 493724) oraz w literaturze.

Zauważyć należy, iż przepis art. 61 ustawy został tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki.

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że nie stanowią przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji okoliczności wskazane w treści skargi, Wskazane argumenty odnoszą się przecież do kwestia ewentualnej (potencjalnej) wadliwości zaskarżonej decyzji. Stwierdzenie ewentualnej wadliwości zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji jej uchylenie jest przedmiotem merytorycznego rozpoznania w tej sprawie i nie może w żadnym wypadku stanowić przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu. Kwestia ta nie może być badana na etapie rozstrzygania w postępowaniu wpadkowym. Zbadanie, czy zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa może nastąpić jedynie w fazie postępowania rozpoznawczego, które zakończone zostanie wydaniem wyroku, rozstrzygającego merytorycznie postępowanie sądowe w niniejszej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2015 r., sygn. akt IIOZ 19/15).

Podkreślić należy, że wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został uzasadniony a w rezultacie uniemożliwił Sądowi ocenę wpływu wykonania tej decyzji na sytuację majątkową strony. Zauważyć bowiem należy, że z ugruntowanej już w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że obowiązek uprawdopodobnienia zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, spoczywa na wnoszącym o zastosowanie tymczasowej ochrony, uregulowanej w tym przepisie p.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 3 października 2011 r., sygn. akt I FSK 1427/11, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Samo przedstawienie zakresu żądania, a mianowicie wniesienie o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, uniemożliwia zweryfikowanie sytuacji strony w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Oznacza to, że wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi dokumentami źródłowymi pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jednakże w przypadku braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też na skutek niedołączenia ich do wniosku, sąd administracyjny nie jest władny, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności, aby wzywać stronę do ich przedłożenia (zob. postanowienie NSA z dnia 4 listopada 2013 r., sygn. akt I FZ 404/13, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Trudno jest bowiem na podstawie samego tylko wniosku strony ustalić wpływ wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację strony. W konsekwencji brak powyższych danych w połączeniu z niedołączeniem stosownych dokumentów do wniosku uniemożliwił Sądowi zweryfikowanie, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki. Ciążący na skarżącej obowiązek wynikający z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie sprowadza się jedynie do gołosłownego twierdzenia, że wykonanie decyzji grozi stronie wyrządzeniem znacznej szkody i dojdzie do pogorszenia sytuacji materialnej skarżącej. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2008 r., I FSK 450/09), natomiast strona skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że takie skutki w stosunku do niej mogłyby wystąpić.

Poza tym sama szkoda powstała z tytułu wykonania świadczenia publicznoprawnego ma charakter restytucyjny, ponieważ wiąże się świadczeniem pieniężnym, które ze swej natury jest świadczeniem odwracalnym. Oznacza to, że w razie ewentualnego prawomocnego uwzględnienia skargi, po merytorycznym rozpoznaniu sprawy, jeśli strona poniesie szkodę z powodu niezgodnego z prawem działania organu, ma roszczenie o jej naprawienie. Zbyt niski zwrot pobranych należności, uwzględniając dodatkowe odsetki, uzasadnia dochodzenie stosownego odszkodowania.

Podkreślić należy, że dokumentacja wymagana do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy nie jest tożsama z wykazaniem przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

W tym stanie rzeczy, stwierdzić należy, iż skoro strona skarżąca nie uprawdopodobniła niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, to nie można przyjąć twierdzenia, że wykonanie decyzji spowodowałoby taką szkodę, a co więcej "znaczna szkodę". Strona nie wykazała istnienia argumentów przemawiających za tym, że wykonanie decyzji mogłoby rodzić niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Wobec powyższego, mając na uwadze wszystkie podniesione już okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach działając na podstawie powołanego wyżej art. 61 § 3 i § 5 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.