Postanowienie WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 162/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2015-11-09 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w S. na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zwrotu środków przekazanych na realizację zadań objętych Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2007 – 2013 w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Skarżąca spółka w piśmie z dnia [...] r., złożyła wniosek o wstrzymanie egzekucji administracyjnej zaskarżonej decyzji. Wniosek ten należało zakwalifikować, jako wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu stwierdzono, że wniosek ten podyktowany jest ochroną interesów skarżącej zagrożonych prowadzeniem egzekucji w oparciu o decyzje administracyjne wydane z naruszeniem prawa. W ocenie wnioskodawcy jest to stanowisko o tyle zasadne, że jego zdaniem, decyzje zostały wydane w przedmiocie, który nie może być rozpoznawany w drodze postępowania administracyjnego lecz jedynie "cywilnoprawnego". Ponadto, organy dopuściły się wielu wskazanych w treści skargi naruszeń i uchybień skutkujących wydaniem decyzji bez podstawy prawnej i faktycznej.

W sprawie tej postępowanie egzekucyjne doprowadzi w sposób oczywisty do wyrządzenia istotnych szkód w majątku skarżącej i wywołania nieodwracalnych skutków w postaci pozbawienia spółki możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i zagrożenia podstaw jej dalszego funkcjonowania. Kwota egzekwowanych zobowiązań jest "bardzo istotna", biorąc pod uwagę aktualną kondycję finansową skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz.270 ze zmianami) – zwanej dalej "P.p.s.a." – wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.

Na mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.)

W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą w art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Ocena wskazanych okoliczności pozostaje w gestii sądu, natomiast obowiązkiem strony skarżącej jest nie tylko wskazanie na możliwość zaistnienia wskazanych zdarzeń, ale również uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

W przedmiotowej sprawie został złożony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek ten zawiera uzasadnienie.

Strona w rzeczywistości nie przedstawiła całokształtu swojej aktualnej sytuacji finansowej w aspekcie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego.

Z uzasadnienia wniosku wynika, że podstawowym argumentem wnioskodawcy, mającym przemawiać za wstrzymaniem wykonania zaskarżonych decyzji, jest ich wadliwość. Trzeba jednak kategorycznie stwierdzić, że kwestia ewentualnej wadliwości zaskarżonej decyzji i jej uchylenie jest przedmiotem merytorycznego rozpoznania w tej sprawie i nie może w żadnym wypadku stanowić przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu. Kwestia ta nie może być badana na etapie rozstrzygania w postępowaniu wpadkowym. Zbadanie, czy zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa może nastąpić jedynie w fazie postępowania rozpoznawczego, które zakończone zostanie wydaniem wyroku, rozstrzygającego merytorycznie przedmiot postępowania sądowego w niniejszej sprawie.

Natomiast samo przekonanie o zasadności podniesionych w skardze zarzutów nie jest wystarczającym argumentem, aby uznać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądem, który Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, subiektywne przeświadczenie wnioskodawcy jakoby skarżone orzeczenie było merytorycznie niesłuszne i naruszało prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 ustawy P.p.s.a. (tak w postanowieniu NSA z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt FZ 358/04, Lex nr 799460).

Strona skarżąca, składając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przywołała de facto jedynie ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania aktu administracyjnego, zawarte w art. 61 § 3 P.p.s.a. Jednakże okoliczności faktyczne, które przywołała w uzasadnieniu wniosku, mające być odzwierciedleniem przesłanek ustawowych opierają się praktycznie jedynie na hipotetycznym wnioskowaniu o możliwości nastąpienia określonych skutków. Wnioskowanie to posiada wprawdzie pewien element prawdopodobieństwa, jednakże wnioskodawca przedstawia poszczególne elementy w sposób mający wskazywać na oczywistość ich wystąpienia.

Powoływanie się przez stronę na powyższe okoliczności mogłoby odnieść skutek w rozpoznaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego, w sytuacji, gdyby wnioskodawca wykazał, że okoliczności te są realne i mają miejsce w rzeczywistości. Jednakże zdarzenia hipotetyczne, posiadające nawet pewien stopień prawdopodobieństwa, nie mogą stanowić skutecznej przesłanki uwzględnienia przedmiotowego wniosku. Wnioskodawca powołuje się bowiem na to, że prowadzenie postępowania egzekucyjnego prowadzi wprost do wyrządzenia istotnych szkód w majątku skarżącej spółki i wywołania nieodwracalnych skutków w postaci pozbawienia jej możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i zagrożenia podstaw dalszego funkcjonowania. Tymczasem ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 12 września 2012 r., I FZ 332/14, LEX nr 1503379).

Należy podkreślić generalną zasadę, zgodnie z którą, skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy (tak w postanowieniu NSA z dnia 18 września 2015 r., II GZ 481/15, CBOSA).

Należy przyjąć, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami i dowodami. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie jest wystarczające jedynie samo stwierdzenie, że okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występują w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2014 r., II FSK 998/14, LEX nr 1500173).

Faktem jest, że w postępowaniu wpadkowym w przedmiocie prawa pomocy, tutejszy Sąd, uwzględnił ostatecznie w całości wniosek skarżącej i zwolnił ją od kosztów sądowych. W doktrynie i w judykaturze przyjmuje się jednak zasadę, zgodnie z którą przesłanek do przyznania prawa pomocy, o których mowa w art. 246 P.p.s.a., nie można utożsamiać z przesłankami, na podstawie, których sąd może orzec o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (art. 61 § 3 P.p.s.a.). Postępowanie w zakresie przyznania prawa pomocy a postępowanie w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji to dwa odrębne postępowania, w których sąd rozstrzyga na podstawie innych przesłanek (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach: z dnia 10 grudnia 2010 r., II FZ 605/10, LEX nr 742664 i z dnia 16 października 2009 r., II FSK 1783/08, LEX nr 573464).

Fakt egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie może być automatycznie utożsamiany z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2011 r., II FSK 2752/11, LEX nr 1069889).

Podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku (tak w postanowieniu NSA z dnia 18 września 2015 r., II GZ 481/15, CBOSA).

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że strona w rzeczywistości nie wykazała, ani nawet nie uprawdopodobniła występowania w sprawie realnych i rzeczywistych przesłanek skutkujących uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Co istotne, również z analizy akt administracyjnych nie wynika, aby takie przesłanki w sprawie występowały.

Tymczasem, jeżeli strona skarżąca nie uprawdopodobniła realnego niebezpieczeństwa wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, to trudno przecież przyjąć, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki.

Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, na mocy art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.