Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 2197/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 1491
law: Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 58 § 1 pkt 1, art. 141 § 4 w zw. z art. 141 § 1 w zw. z art. 166 w zw. z art. 58 § 3 w zw. z art. 58 § 1 pkt 1, art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1, art. 58 § 1 pkt 1 w zw. zx art. 3 § 2 pkt 4, art. 184
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. B. i Z. B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 stycznia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 3111/21 w sprawie ze skargi B. B. i Z. B. na pismo Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 11 października 2021 r., nr DO3.7611.58.2020.AB w przedmiocie informacji o umorzeniu postępowania z mocy prawa postanawia: oddalić skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Pismem z 15 listopada 2021 r., B. B. i Z. B. (dalej również: "skarżący", "strony skarżące") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na cyt.: "decyzję" Ministra Rozwoju i Technologii (dalej również: "Minister", "organ") z 11 października 2021 r., w formie pisma informującego o umorzeniu postępowania z mocy prawa.

Postanowieniem z 10 stycznia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 3111/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329, dalej: "ppsa", "ustawa"), odrzucił skargę.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że pismo, którego skarga dotyczyła, nie mieści się w katalogu spraw objętych kontrolą sądów administracyjnych określonych w art. 3 § 2 ppsa i skargę, jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy.

Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wywiedli B. B. i Z. B. reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika. Kwestionując postanowienie w całości zarzucili mu, na podstawie art. 174 § 2 ppsa, naruszenie przepisów postępowania mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, tj.: 1. art. 141 § 4 ppsa w zw. z art. 141 § 1 ppsa w zw. z art. 166 ppsa w zw. z art. 58 § 3 ppsa w zw. z art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, przez sporządzenie uzasadnienia postanowienia WSA w Warszawie, które nie czyni zadość wymogom ustawowym, tj. uniemożliwia odkodowanie procesu myślowego jaki towarzyszył WSA w Warszawie przy wydaniu postanowienia w wyniku zawarcia w treści uzasadnienia tylko lakonicznego stwierdzenia, że pismo z dnia 11 października 2021 r. zdaniem Sądu nie mieści się w katalogu spraw objętych kontrolą sądów administracyjnych określonych w art. 3 § 2 ppsa i skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, podczas gdy, prawidłowa treść uzasadnienia powinna stosownie do art. 141 § 4 ppsa zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jak również spełnić zadość funkcji przekonywania, a jego treść pozwolić na kontrolę przez strony oraz Sąd II instancji czy Sąd I instancji nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów; 2. art. 58 § 1 pkt 1 ppsa w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 ppsa przez niewłaściwe zastosowanie w wyniku czego doszło do bezzasadnego przyjęcia, że zaskarżona decyzja nie jest decyzją administracyjną co skutkowało odrzuceniem skargi z 15 listopada 2021 r., podczas gdy decyzja Ministra jest decyzją administracyjną o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 ppsa ze względu na treść art. 107 § 1 kpa w zw. z art. 104 § 1 kpa w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 158 § 2 kpa w zw. z art. 157 § 2 kpa, ponieważ posiada wszystkie wymagana elementy niezbędne do zakwalifikowania jej jako decyzja administracyjnej, tj. oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji, a zatem WSA w Warszawie powinien rozpoznać merytorycznie skargę z 15 listopada 2021 r. orzekając co do meritum; ewentualnie, z ostrożności procesowej, gdyby Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że pismo z 11 października 2021 r. nie stanowi decyzji o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 ppsa skarżący kasacyjnie zarzucają WSA w Warszawie naruszenie: 3. art. 58 § 1 pkt 1 ppsa w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, przez niewłaściwe ich zastosowanie, w wyniku czego doszło do uznania, że skarżone pismo nie stanowi aktu lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, a ma charakter wyłącznie informacyjny, podczas gdy brak jest podstaw w przepisach kpa, a w szczególności podstawy tego rodzaju czynności nie daje art. 9 kpa, do poinformowania o umorzeniu z mocy prawa postępowania administracyjnego co potwierdza, że pismo z dnia 11 października 2021 r. stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnień wynikających z przepisów prawa i na podstawie art 3 § 2 pkt 4 ppsa ze względu na treść art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 158 § 2 kpa w zw. z art. 157 § 2 kpa w zw. z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 1491, dalej: "ustawa zmieniająca") z uwagi na swój publicznoprawny charakter, skierowanie do indywidualnego podmiotu oraz związek pomiędzy przepisami prawa, a uprawnieniem skarżącej kasacyjnie do stwierdzenia nieważności decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, ewentualnie do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa stosownie do art. 158 § 2 kpa, co podlega kontroli sądowo administracyjnej, a zatem WSA w Warszawie powinien przeprowadzić kontrolę działalności Ministra, tj. rozpoznać merytorycznie skargę z 15 listopada 2021 r. i orzec co do meritum. W oparciu o powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie wnieśli o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądzenie od Ministra na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa przed sądami administracyjnymi, według norm przepisanych prawem; 3. na podstawie art. 176 § 2 ppsa o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu jawnym; 4. w przypadku, gdyby Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że przy rozpoznaniu skargi kasacyjnej wyłoniło się zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, a sprowadzające się do konieczności przesądzenia: "czy dla zastosowania art. 2 ust 2 ustawy zmieniającej przewidującego, że postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie tej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa, wymagane jest wydanie przez organ administracji publicznej prowadzący takie postępowanie decyzji administracyjnej stwierdzającej owo umorzenie, tj. na podstawie art 105 § 1 kpa (względnie art. 104 § 1 kpa)" - na podstawie art. 187 § 1 ppsa skarżący wnieśli o odroczenie rozpoznana sprawy oraz o przedstawienie tego zagadnienia do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 183 § 1 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W ocenianej sprawie, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 ppsa, nie występują. Powyższe oznacza, że wskazane w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego postanowienia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Sąd drugiej instancji, który nie bada całokształtu sprawy, a ogranicza się do weryfikacji zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Przeprowadzona zaś w tych granicach kontrola nie daje podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej. W pierwszej kolejności odnieść się należy do wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Zauważyć tu trzeba, że w myśl art. 182 § 1 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Do tej kategorii należy zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji, wydane na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa. Wprawdzie, w świetle art. 90 § 2 ppsa, sąd może skierować sprawę na posiedzenie jawne i wyznaczyć rozprawę także wówczas, gdy sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, jednak Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym sprawę nie stwierdził zasadności zastosowania powyższego rozwiązania. Sąd odwoławczy wziął tu pod rozwagę, że rozprawa nie przyczyniłaby się do pełniejszego wyjaśnienia sprawy, w zakresie wykraczającym poza analizę dokumentów już w niej zgromadzonych. Podkreślenia wymaga, że art. 90 § 2 ppsa wskazuje jedynie na kompetencję sądu administracyjnego, a decyzja o ewentualnym skierowaniu sprawy na rozprawę zależy zawsze od uznania sądu i ewentualne wnioski stron postępowania nie mają dla sądu charakteru wiążącego (por.: B. Dauter [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wolters Kluwer 2016, s. 451, uw. 6). W oparciu o powyższe brak było przeszkód do rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Wskazać tu należy, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi, sąd administracyjny bada jej dopuszczalność. Ustala więc, czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi, wskazanych enumeratywnie w art. 58 § 1 ppsa. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych wyżej przesłanek zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, istotą sprawy jest dokonanie oceny prawidłowości przyjętego przez Sąd I instancji stanowiska, że pismo Ministra z 11 października 2021 r. nie mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, a w konsekwencji powyższego – czy skarga wywiedziona przez skarżących podlegała odrzuceniu.

Wobec charakteru podniesionych w złożonym środku odwoławczym zarzutów naruszenia: art. 141 § 4 ppsa w zw. z art. 141 § 1 ppsa w zw. z art. 166 ppsa w zw. z art. 58 § 3 ppsa w zw. z art. 58 § 1 pkt 1 ppsa; art. 58 § 1 pkt 1 ppsa w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 ppsa; art. 58 § 1 pkt 1 ppsa w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, Sąd odwoławczy uznał, że wymagają one łącznego rozpoznania.

Na wstępie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie doszło do naruszenia art. 141 § 1 w zw. z art. 166 ppsa. Sąd kasacyjny zauważa przy tym, że uzasadnienie kwestionowanego postanowienia ma charakter lakoniczny, niemniej zawiera niezbędne minimum, by uznać, że WSA rozpoznał istotę sprawy i przeanalizował jej stan faktyczny przez pryzmat wskazanych przepisów prawa. Zaskarżone postanowienie poddaje się kontroli instancyjnej.

Zdaniem autora skargi kasacyjnej, pismo Ministra z 11 października 2021 r. stanowi decyzję administracyjną. Poglądu tego nie sposób uznać za zasadny.

Przypomnieć w tym miejscu nalezy, że kontrola działalności administracji publicznej podejmowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 ppsa), postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 ppsa), postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3 ppsa) oraz inne niż określone w punktach 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 ppsa). Ponadto, jak stanowi art. 3 § 3 ppsa., sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.

Powyższe normy prawa wyznaczają zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego i w konsekwencji – zakres rzeczowy postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny w trakcie wykonywania kontroli administracji publicznej zobowiązany jest ustalić, czy zaskarżony akt podjęty przez organ administracji mieści się we właściwości sądu administracyjnego.

Oceniając zakres przedmiotowy wniesionej skargi, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, że pismo organu z 11 października 2021 r., informujące skarżących o umorzeniu postępowania z mocy prawa nie należy do żadnej z kategorii spraw wskazanych w powołanych przepisach, wobec czego wniesiona skarga, jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu.

Kwestionowanego pisma Ministra nie można bowiem uznać za decyzję, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 ppsa, ani za inny akt lub czynność w rozumieniu art. 3 § 2 ppsa, które podlegałoby zaskarżeniu do sądu administracyjnego.

W polskim systemie prawnym decyzja administracyjna to indywidualny akt wydawany w postępowaniu administracyjnym przez organ, rozstrzygający sprawę co do istoty w całości lub w części, albo w inny sposób kończący postępowanie w danej instancji. Decyzja administracyjna musi zawierać w szczególności: oznaczenie organu administracji publicznej; datę wydania; oznaczenie strony lub stron; powołanie podstawy prawnej; rozstrzygnięcie; uzasadnienie faktyczne i prawne; pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania; podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika upoważnionego do wydania decyzji; w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od decyzji lub skarga do sądu administracyjnego - pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, sprzeciwu od decyzji lub skargi oraz wysokości opłaty od powództwa lub wpisu od skargi lub sprzeciwu od decyzji, jeżeli mają charakter stały, albo podstawie do wyliczenia opłaty lub wpisu o charakterze stosunkowym, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy - art. 107 § 1 kpa. Takich cech i tym samym praw nie zapewnia poddane kontroli Sądu I instancji pismo Ministra. Sporne pismo z 11 października 2021 r., ma charakter wyłącznie informacyjny, odzwierciedlający obowiązujący aktualnie stan prawny, powstały w związku z wejściem do obrotu art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej. Nie stanowi aktu, czy czynności materialno-technicznej, nie można go bowiem zakwalifikować, jako samodzielnego "nośnika" praw, czy obowiązków. Jego wyłącznie informacyjny charakter determinowany jest samą treścią pisma, a w szczególności kreuje go forma zwrócenia się do stron: "Szanowni Państwo/Szanowny Panie", "informuję, że postępowanie (...) uległo umorzeniu z mocy prawa..." z dniem 16 września 2021 r., "Z poważaniem...". Pismo zawiera wprawdzie wskazanie podstawy prawnej: "art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, 1431" – dalej: "kpa") "w zw. z art. 2 ust. 2..." ustawy zmieniającej, jednak również ta jego część nie powoduje automatycznego włączenia do kategorii aktów lub czynności podlegających kognicji sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu kasacyjnego, taka forma zwrócenia się organu do stron postępowania jest niezaskarżalna i nie można jej uznać za kończącą postępowanie w sprawie.

Pismo Ministra z 11 października 2021 r., wbrew argumentacji przedstawionej w środku odwoławczym, nie może być również traktowane jako czynność materialno-techniczna. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że kategoria aktów lub czynności objęta dyspozycją art. 3 § 2 pkt 4 ppsa charakteryzuje się następującymi cechami: po pierwsze – nie są to decyzje ani postanowienia; po drugie, mają charakter zewnętrzny, tj. są skierowane do podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi; po trzecie, są skierowane do indywidualnego podmiotu, a więc nie mają charakteru generalnego; po czwarte, mają charakter publicznoprawny (należą do materii z zakresu administracji publicznej i mają charakter władczy); i po piąte, dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz po szóste, podejmowane są przez podmiot wykonujący administrację publiczną (por.: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 czerwca 2014 r., I OPS 14/13 oraz postanowienia NSA: z 10 maja 2022 r., III OSK 946/22, z 16 listopada 2022 r., III OSK 2438/22). Zatem w oparciu o powyższe kryteria, należało dokonać oceny zaskarżonego pisma Ministra.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, rzeczone pismo nie stanowi decyzji, ani postanowienia o których mowa w art. 3 § 2 ppsa, nie można go także zakwalifikować do kategorii aktów lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, które podlegałyby zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Analizując wskazane wyżej przesłanki konieczne do włączenia aktu lub czynności do zakresu objętego dyspozycją art. 3 § 2 ust. 4 ppsa, zauważyć trzeba, że sporne pismo, mimo że zostało podjęte przez organ administracji publicznej i skierowane do indywidualnej strony konkretnego postępowania (wobec czego nie ma charakteru generalnego), nie dotyczy jednak bezpośrednio uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (nie stanowi samodzielnej podstawy prawnej – nośnika prawa, generującego uprawnienie, czy obowiązek), a jego treść pozbawiona jest władczego, publicznoprawnego charakteru, co jest konieczne do włączenia go do kategorii czynności, czy aktów podlegających kognicji sądów administracyjnych.

W ocenie Składu orzekającego w sprawie, obowiązujący obecnie porządek prawny obliguje organ do zakończenia postępowania objętego normą art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej, umorzeniem postępowania w formie wydania decyzji (art. 105 kpa). Jedynie taki akt powoduje bowiem określone przepisami prawa, konkretne uprawnienia bądź obowiązki strony postępowania, w związku z czym daje jej możliwość dalszego dochodzenia swoich praw, poprzez realizację uprawnienia (obowiązku), bądź ewentualne wniesienie środka zaskarżenia. Dopiero decyzja administracyjna, wydana w przewidzianej prawem formie, zawierająca stosowne pouczenie gwarantuje stronie zachowanie jej praw. Takiej funkcji bez wątpienia nie wypełnia kwestionowane pismo.

Za niewystarczające, zdaniem Sądu, uznać należy poprzestanie przez organ na poinformowaniu stron, że postępowanie administracyjne (nieważnościowe) uległo umorzeniu z mocy prawa z dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej. Sąd orzekający w sprawie w pełni podziela tu tezę, że "postępowania administracyjne niezakończone ostateczną decyzją lub postanowieniem, które w myśl art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. zostały umorzone z mocy prawa, organ prowadzący postępowanie musi formalnie "zamknąć" wydaniem "orzeczenia" [...], czyli musi wydać w tej materii deklaratoryjną decyzję administracyjną." (Teza: W. Chróścielewski, Wątpliwości dotyczące rozwiązań przyjętych w nowelizacji Kodeksu postępowania administracyjnego z 2021 r. odnoszących się do przedawnienia stwierdzenia nieważności decyzji, ZNSA 2021, nr 5, s. 9-26).

Dodatkowego podkreślenia wymaga, że art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej, w żadnej części dyspozycji nie zwalnia organu z obowiązku wydania aktu o mocy deklaratoryjnej, a dla umorzenia postępowania konieczne jest stwierdzenie go odpowiednim aktem - decyzją administracyjną lub wyrokiem sądu opartym na art. 145 § 3 ppsa, czego wymagają względy pewności prawa i bezpieczeństwa prawnego. Na marginesie zauważyć trzeba, że w sytuacji braku możliwości skutecznego zaskarżenia pisma Ministra, strony mogły rozważyć wniesienie skargi na bezczynność organu w opisanej powyżej materii - co skarżący uczynili i jest to wiadome Sądowi z urzędu (sprawa zarejestrowana w WSA w Warszawie pod sygn. akt I SAB/Wa 393/21; sygn. akt NSA – I OSK 1776/22).

Jak słusznie podnosi autor skargi kasacyjnej, art. 9 kpa nie daje organowi podstawy do zakończenia postępowania jedynie informacją o jego umorzeniu w formie pisma. W doktrynie trafnie wskazuje się, że forma decyzji o umorzeniu postępowania głównego jest wspólna dla wszystkich kodeksowych podstaw tej instytucji - tak ogólnych, jak i szczególnych. Zasada ta nie doznaje ograniczeń. Nie znajduje jednak uzasadnienia pogląd, wskazujący na przypadek umorzenia postępowania z mocy prawa w sytuacji uchylenia przez organ odwoławczy decyzji z powodu wydania jej przez organ niewłaściwy w sprawie administracyjnej, a także stanowisko o dopuszczalności umorzenia sprawy w formie adnotacji w aktach sprawy, bez wydania decyzji administracyjnej, gdy wydanie decyzji jest niemożliwe (G. Łaszczyca w: red. Cz. Martysz, Dynamika postępowania administracyjnego ogólnego, t. II Cz. 4, Wolters Kluwer 2021, s. 775 w: System Prawa Administracyjnego Procesowego). Za niewystarczające zatem uznać należało poprzestanie przez Ministra na poinformowaniu stron, w trybie art. 9 kpa, że postępowanie administracyjne uległo umorzeniu z mocy prawa z 16 września 2021 r. (z upływem 30 dni od dnia ogłoszenia ustawy zmieniającej). Podkreślenia wymaga, że sformułowanie: "Postępowanie administracyjne (...) umarza się z mocy prawa" z art. 2 pkt 2 ustawy zmieniającej, wymaga potwierdzenia odpowiednim aktem - decyzją administracyjną lub wyrokiem sądu opartym na art. 145 § 3 ppsa.

Tożsamy pogląd o charakterze i niedopuszczalności sądowoadministracyjnej kontroli pisma informującego o umorzeniu postępowania z mocy prawa, w związku z art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej, został wyrażony w licznych postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego (np.: z 10 sierpnia 2022 r., I OSK 716/22, z 4 października 2022 r., I OSK 1250/22, z 11 października 2022 r., I OSK 1602/22, z 19 października 2022 r., I OSK 1546/22, z 9 listopada 2022 r., I OSK 1284/22, czy z 1 grudnia 2022 r., I OSK 1995/22) - przywołane powyżej stanowiska Skład orzekający w sprawie w całości podziela.

W tej sytuacji zgodzić się należało z Sądem I instancji, że zachodziły podstawy do odrzucenia skargi, a podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty ocenić trzeba jako pozbawione podstaw. Na marginesie zaznaczenia wymaga, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie winien był odrzucić skargę z 15 listopada 2021 r., w oparciu o normę art. 58 § 1 pkt 6 ppsa – jako niedopuszczalną z innych przyczyn, nie zaś na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa – jako nieobjętą właściwością sądu administracyjnego, jednak powyższe pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ppsa, orzekł jak w sentencji.