Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 273/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2017-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art.7 ust.3
journal: Dz.U. 2015 poz 1551
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
article: §2 ust.1
journal: Dz.U. 2015 poz 364
law: Rozporzadzenie ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego  Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020
article: §4 ust.1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2015 poz 351
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności  bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie sędzia WSA Renata Kantecka (sprawozdawca) sędzia WSA Przemysław Krzykowski Protokolant stażysta Agnieszka Kunkel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2017 r. sprawy ze skarg C. P. na decyzje Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" oraz "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 oraz odmowy przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi i innymi szczególnymi ograniczeniami na rok 2015 oddala skargi


UZASADNIENIE

I SA/Ol 273/17

Uzasadnienie

Zaskarżonymi decyzjami z dnia "[...]" Dyrektor "[...]" Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako "ARiMR") w O. po rozpatrzeniu odwołań C. P. (zwany także: "stroną", "skarżącym") utrzymał w mocy decyzje Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w G. z dnia "[...]" w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 oraz w sprawie odmowy przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi i innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na rok 2015.

Jak wynika z akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonych decyzji, w dniu 15 czerwca 2015 r., do Biura Powiatowego ARiMR w G. skarżący złożył wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, płatności za zazielenienie, płatności redystrybucyjnej (dodatkowej) oraz płatności ONW.

Decyzjami z dnia "[...]" Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w G. odmówił skarżącemu przyznania przedmiotowych płatności. Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor "[...]" Oddziału Regionalnego ARiMR w O. uchylił zaskarżone decyzje oraz przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzjami z dnia "[...]" odmówił skarżącemu przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2015 z tytułu: jednolitej płatności obszarowej (JPO), płatności za zazielenienie, płatności redystrybucyjnej oraz płatności ONW.

W uzasadnieniach decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 9 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L nr 347 s.608 ze zm.), dalej jako "rozporządzenie nr 1307/2013", płatności bezpośrednie mogą być przyznane jedynie podmiotom spełniającym kryteria tzw. rolnika aktywnego zawodowo. Stosownie do §2 ust.1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014 – 2020 (Dz.U. poz. 364 ze zm.), płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu art.4 ust.1 lit.a rozporządzenia nr 1307/2013.

Organ wskazał również, że stosownie do art.7 ust.3 ustawy z dnia 5 lutego 2015r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. poz. 1551 ze zm.) oraz art.9 ust.4 rozporządzenia nr 1307/2013, każdy rolnik, który w roku 2014 otrzymał kwotę płatności bezpośrednich (z wyłączeniem przejściowego wsparcia krajowego) nie większą niż 5000 euro (przed uwzględnieniem ewentualnych zmniejszeń i wykluczeń) został w 2015 r. automatycznie uznany za rolnika aktywnego zawodowo, nawet wtedy, gdy prowadził którąś z działalności wykluczonych w art.9 ust.2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1307/2013.

Skarżący otrzymał za 2014 rok kwotę płatności przekraczającą 5000 euro przeliczoną na złote polskie, tj. 29.728,92 zł, w związku z czym nie mógł być uznany automatycznie za rolnika aktywnego zawodowo.

W toku postępowania ustalono (weryfikacja w bazie GUS), że skarżący prowadzi - jako działalność przeważającą - działalność wykluczoną oznaczoną w Polskiej Klasyfikacji Działalności kodem 6831Z (pośrednictwo w obrocie nieruchomościami) oraz kodem 6810Z (kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek). Wyjaśniono, że skarżący w terminie na składanie wniosków oraz w ostatecznym terminie na składanie zmian do wniosków nie zaznaczył we wniosku pola 8 - oświadczenia, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo, pomimo że świadczy usługi w zakresie obrotu nieruchomościami oraz nie złożył wraz z wnioskiem na 2015r. dokumentów i dowodów określonych w art.9 ust.2 akapit trzeci rozporządzenia nr 1307/2013.

Organ I instancji, pismem z dnia 7 stycznia 2016r., wezwał skarżacego do złożenia wyjaśnień w zakresie charakteru prowadzonej działalności oraz dokumentacji księgowej potwierdzającej prowadzoną działalność. W odpowiedzi na wezwanie, skarżący w dniu 13 stycznia 2016r. złożył oświadczenie, że prowadzi działalność gospodarczą z listy negatywnej, tj. pośrednictwo w obrocie nieruchomościami. Dodatkowo złożył zaświadczenie z urzędu skarbowego o uzyskanym w 2014 roku przychodzie.

Organ I instancji stwierdził, że w 2015r. termin na złożenie wniosku przypadał na okres od 15 marca do 15 maja, a usunięcie braków we wniosku możliwe było, jedynie w terminie do 10 lipca 2015 r. Poprawki wniesione po tym terminie nie mogły być uwzględnione przy rozpatrywaniu wniosku. W związku z tym, że usunięcie braków we wniosku nastąpiło po wymienionym terminie organ I instancji odmówił przyznania wnioskowanych płatności.

Po rozpatrzeniu odwołań, zaskarżonymi decyzjami organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji powołał treść art. 9 ust. 2 i ust. 4 rozporządzenia nr 1307/2013, który wprowadza pojęcie rolnika aktywnego zawodowo i określa warunki przyznania takim podmiotom płatności.

Następnie organ odwoławczy powołał treść art. 7 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, § 3 ust. 4, § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2015 r., poz. 352 ze zm.), art. 21 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2015, poz. 1551 ze zm.), art. 13 ust. 1, art. 15 ust.1 i 2 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) Nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L.2014.227.69), art. 1, art. 2 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 747/2015 z dnia 11 maja 2015r. wprowadzającego odstępstwo od rozporządzenia wykonawczego (UE) nr 809/2014 w odniesieniu do ostatecznego terminu składania pojedynczego wniosku, wniosków o przyznanie pomocy lub wniosków o płatność, ostatecznego terminu zgłaszania zmian w pojedynczym wniosku lub wniosku o płatność oraz ostatecznego terminu składania wniosków o przydział uprawnień do płatności lub zwiększenie wartości uprawnień do płatności w ramach systemu płatności podstawowej w 2015r., art.13 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności.

W oparciu o ww. przepisy organ odwoławczy wywiódł, że skoro w 2014 r. skarżący otrzymał kwotę płatności bezpośrednich w wysokości przekraczającej 5000 euro, to art.9 ust.4 rozporządzenia nr 1307/2013 nie ma zastosowania w sprawie.

W sytuacji, gdy wnioskodawca wykonuje jedną z działalności wykluczonych, wymienionych w art.9 ust.2 akapit pierwszy ww. rozporządzenia, we wniosku o przyznanie płatności powinien oświadczyć, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo. Na poparcie powyższego winien załączyć do wniosku dowody potwierdzające wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 9 ust. 2.

Z ww. przepisów wynika również, że w 2015 roku termin na złożenie wniosku przypadał na okres od 15 marca do 15 czerwca. Zmiany do wniosku, w tym mające związek z jakimikolwiek dokumentami lub umowami, mogły być zgłaszane najpóźniej do 15 czerwca 2015r. Dodatkowo, poza przypadkami siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, złożenie wniosku o przyznanie płatności oraz wniesienie poprawek do wniosku po ostatecznym terminie złożenia wniosku skutkowało zmniejszeniem płatności za każdy dzień roboczy. Jeśli wniosek został złożony po upływie 25 dni kalendarzowych od ostatecznego terminu, wniosek uznaje się za niedopuszczalny, a beneficjentowi nie przyznaje się pomocy. Organ zwrócił uwagę, że poprawki do wniosku mogły być składane jedynie przed upływem 25 dni od ostatecznego terminu składania wniosku. Poprawki złożone po tym terminie nie podlegały uwzględnieniu. W 2015r. ostateczny, sankcyjny termin na złożenie wniosku lub poprawek do wniosku przypadł na 10 lipca 2015r. Powyższy termin dotyczy również przedłożenia dokumentów, umów lub innych deklaracji, jeśli stanowią one o kwalifikowalności do danej pomocy. Jeśli wniosek o przyznanie płatności nie czyni zadość innym wymaganiom niż te wynikające z art. 64 § 1 Kpa, wówczas Kierownik Biura Powiatowego ARiMR winien poinformować rolnika o stwierdzonych brakach, o skutkach ich nie usunięcia w terminie do 15 czerwca lub maksymalnie 10 lipca 2015r., chyba, że termin ten już upłynął. W przypadku nieusunięcia braków we wniosku w ww. terminie wniosek podlega rozpoznaniu w takim zakresie, w jakim został prawidłowo wypełniony, oraz na podstawie dołączonych do niego dokumentów.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że ustalenie czy wnioskodawca prowadzi jedną z działalności wykluczonych, tj. świadczy m.in. usługi w zakresie obrotu nieruchomościami, może nastąpić w każdy prawnie dopuszczalny sposób. W niniejszej sprawie skarżący fakt prowadzenia działalności wykluczonej potwierdził w złożonym oświadczeniu z dnia 13 stycznia 2016r. Ze złożonych - na wezwanie organu odwoławczego - przez stronę 26 faktur VAT oraz wyciągu z biura rachunkowego wynikało, że jako rodzaj transakcji podano: wynajem pomieszczeń, doradztwo w zakresie inwestowania w nieruchomości, doradztwo w zarządzaniu nieruchomością, usługa marketingowa, należności z tytułu wykonania czynności prawnych. Nabywcą były różne podmioty, w większości A. Sp. z o.o. z siedzibą w G..

Z Krajowego Rejestru Sądowego wynikało, że wspólnikiem A. Sp. z o.o. jest skarżący, przy czym przysługuje mu 1000 udziałów o łącznej wartości 100.000 zł, w ogólnej liczbie udziałów 2000 i wartości 200.000 zł. Ponadto z KRS wynikało, że skarżący jest wiceprezesem zarządu w A. Sp. z o.o. Jako przedmiot przeważającej działalności przedsiębiorcy wskazano - pośrednictwo w obrocie nieruchomości; jako pozostały przedmiot działalności m.in. - kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek, wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi, zarządzanie nieruchomościami wykonywane na zlecenie. Ponadto na stronie internetowej spółki wskazano, że podstawę firmy stanowią eksperci w zakresie obrotu nieruchomościami, posiadający kwalifikacje potwierdzone licencjami zawodowymi pośrednika w obrocie nieruchomościami (w tym strona). Analogiczna informacja znajduje się na stronie internetowej "[...]"- w zakładce o firmie. Z ogólnopolskiego rejestru pośredników i zarządców nieruchomości wynikało, że skarżący jest wykazany w ww. rejestrze jako pośrednik o numerze licencji "[...]" i posiada ważną polisę OC (data ważności 31.12.2017 r.) z sumą gwarancyjną ubezpieczenia wynoszącą 1.000.000 zł.

Organ odwoławczy w oparciu o art.180 ust.1, art.180 ust.1a ustawy o gospodarce nieruchomościami, w brzmieniu sprzed 1 stycznia 2014 r., wywiódł, że pośrednictwo w obrocie nieruchomości obejmuje szeroki zakres czynności, w tym również wykonywanie opracowań, ekspertyz oraz doradztwo w zakresie rynku nieruchomości. Wobec powyższego, organ II instancji stwierdził, że przedłożone przez stronę faktury VAT potwierdzają świadczenie przez wnioskodawcę usług z zakresu obrotu nieruchomościami. Dodatkowo strona jest współwłaścicielem i wiceprezesem podmiotu świadczącego usługi w zakresie obrotu nieruchomościami.

Organ II instancji nie uwzględnił twierdzeń skarżącego, że jest jedynie uczestnikiem rynku nieruchomości. Wskazał, że w oświadczeniu z dnia 13 stycznia 2016r. strona potwierdziła, że zajmuje się pośrednictwem w obrocie nieruchomościami. Dopiero po otrzymaniu kolejnej odmownej decyzji, w której organ wskazał na upływ terminu na złożenie dokumentów umożliwiających wykazanie spełnienia kryteriów rolnika aktywnego zawodowo, skarżący zmienił zdanie i dokonał korekt wpisów w CEIDG w zakresie kodów prowadzonej działalności wg. klasyfikacji PKD.

W ocenie organu odwoławczego z całokształtu przytoczonych okoliczności wynikało, iż skarżący świadczy usługi w zakresie obrotu nieruchomościami. Przyznanie w takiej sytuacji płatności, możliwe jest tylko w razie wykazania, wymienionymi w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu (Dz. U. z 2015 r., poz. 351 ze zm.) dowodami, wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 9 ust. 2 akapit trzeci lit. a rozporządzenia nr 1307/2013. Przedłożenie przez osobę prowadzącą działalność wykluczoną dokumentacji wskazującej na wystąpienie takich okoliczności stanowi o kwalifikowalności przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i płatności ONW. Wobec tego powyższa dokumentacja powinna być przedłożona przed upływem nieprzywracanego terminu: 10 lipca 2015 r. W związku z powyższym organ odwoławczy nie uwzględnił przedłożonego przez stronę w dniu 13 stycznia 2016r. zaświadczenia z urzędu skarbowego o uzyskanym w 2014r. przychodzie.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego o niepełnej informacji co do skutków niezaznaczenia pola nr 8 we wniosku oraz o zakresie i typie działalności wykluczonych, organ odwoławczy wskazał, że art.3 ust.1 - 3 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz art.27 ust.1 i 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, modyfikują względem reguł określonych w k.p.a. obowiązki organu właściwego do wydawania decyzji i pozycję strony postępowania. Organ jedynie na wniosek stron udziela im niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków oraz zapewnia czynny udział w każdym stadium postępowania.

W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji. Decyzjom zarzucił nierówne traktowanie stron postępowania, wybiórcze traktowanie prawa oraz brak podania podstawy prawnej swojego uzasadnienia decyzji i uznaniowość decyzji.

Skarżący zarzucił organowi, że nie uznał zgromadzonych w toku postępowania dokumentów w postaci zaświadczenia z Urzędu Skarbowego w G. dostarczonego przez niego na wezwanie organu. Potraktowano to jako uzupełnienie wniosku po terminie, podczas gdy w rzeczywistości było to wykonane wyłącznie na żądanie organu. Przedłożone zaświadczenie nie zostało uwzględnione z uwagi na upływ terminu. Skarżący zarzucił organom niekonsekwencję, gdyż inne zebrane w późniejszym terminie dokumenty organ wziął pod uwagę.

Skarżący zarzucił również, że wydając decyzje organ interpretował sprawę na jego niekorzyść. Wszystkie przedstawione przez niego argumenty odrzucano. Organ zmarginalizował wyciąg i zestawienia wszystkich faktur wystawionych przez skarżącego, a skupił się na informacjach ze stron internetowych, których zawartość i dokładność jest często nieprecyzyjna i niepoparta żadnymi dowodami. Oparł się na fakcie, że wnioskodawca ma licencję zawodowego pośrednika w obrocie nieruchomościami oraz ubezpieczenie, co w ocenie skarżącego nie ma żadnego znaczenia. Zdaniem skarżącego, organ nie wyjaśnił, na jakiej podstawie uznał, że pośrednictwo w obrocie nieruchomościami polega na wykonywaniu obrotu nieruchomościami z listy "wykluczonej". Mylnie przyjęto, że obsługa nieruchomości jakim jest pośrednictwo jest tożsame z "obrotem nieruchomościami" co jest działalnością wykluczoną. Skarżący nie zajmuje się handlem nieruchomościami lecz jest jedynie uczestnikiem rynku nieruchomości z uwagi na swoje wykształcenie i miejsce pracy.

Zdaniem skarżacego, organ w sposób uznaniowy odmówił wypłaty środków jedynie z tego powodu, że nie zaznaczył "krzyżyka" pola nr 8, co stanowi naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej. Podniósł, że w przesłanym przez Agencję spersonalizowanym wniosku na 2015 rok wraz z dołączoną instrukcją nie było żadnej

informacji o konsekwencjach niezaznaczenia w/w pola we wniosku.

W odpowiedziach na skargi, organ wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonych decyzjach.

Na rozprawie w dniu 14 czerwca 2017 r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I SA/Ol 273/17 i sygn. akt I SA/Ol 274/17 i prowadzić je pod sygnaturą akt I SA/Ol 273/17.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargi nie są zasadne.

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) i art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonywana jest zarówno co do prawidłowości stosowania przepisów postępowania, jak i zgodności z przepisami prawa materialnego. Prawidłowe, poczynione zgodnie z przepisami postępowania, ustalenia faktyczne są warunkiem prawidłowej subsumcji stanu faktycznego do przepisów materialnoprawnych i oceny decyzji co do zastosowania i wykładni prawa materialnego. Zauważenia wymaga przy tym, że zadaniem sądu nie jest dokonywanie ustaleń fatycznych stanowiących podstawę zastosowania prawa materialnego. Rolą sądu jest bowiem kontrola prawidłowości działania organu administracji, który wydał zaskarżoną decyzję.

Mając na względzie powyższe ogólne stwierdzenia, w pierwszej kolejności oceny wymaga kwestia, czy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do istotnego naruszenia przepisów postępowania.

Zdaniem Sądu, organ dokonał jednoznacznych ustaleń faktycznych, wszechstronnej oceny zgromadzonych dowodów oraz w sposób logiczny umotywował swoje rozstrzygnięcie w uzasadnieniu decyzji. Do ustalonego stanu faktycznego prawidłowo zastosowane zostały przepisy prawa materialnego.

Spór w sprawie dotyczy zasadności odmowy przyznania skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz płatności ONW na 2015r., wobec stwierdzenia, że pomimo prowadzenia działalności pozarolniczej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami, nie wypełnił pola 8 wniosku o przyznanie płatności (oświadczenia, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo, pomimo że świadczy usługi w zakresie obrotu nieruchomościami), ani nie przedłożył dowodów określonych w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Powyższego nie skorygował również w terminie do 10 lipca 2015r.

Zgodnie natomiast z art. 9 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009, nie przyznaje się płatności bezpośrednich osobom fizycznym lub prawnym ani grupom osób fizycznych lub prawnych, które administrują portami lotniczymi, wodociągami, stałymi terenami sportowymi i rekreacyjnymi, jak również świadczą usługi przewozu kolejowego lub usługi w zakresie obrotu nieruchomościami. Natomiast osobę lub grupę osób objętych zakresem akapitu pierwszego lub drugiego, uważa się jednak za rolnika aktywnego zawodowo, jeżeli za pomocą możliwych do zweryfikowania dowodów, w formie wymaganej przez państwa członkowskie, udokumentuje ona, że:

a) roczna kwota płatności bezpośrednich wynosi co najmniej 5 % całości przychodów

uzyskanych przez nią z działalności pozarolniczej w ostatnim roku obrotowym, za który dowody takie są dostępne;

b) jej działalność rolnicza nie ma charakteru marginalnego; lub

c) jej główną działalność gospodarczą lub przedmiot działalności stanowi wykonywanie działalności rolniczej.

W myśl art. 9 ust. 4 ww. rozporządzenia ust. 2 i 3 nie mają zastosowania do rolników, którzy w poprzednim roku otrzymali tylko płatności bezpośrednie nieprzekraczające określonej kwoty. Kwotę tę określają państwa członkowskie na podstawie obiektywnych kryteriów, takich jak ich charakterystyczne cechy krajowe lub regionalne, i nie może być ona wyższa niż 5.000 EUR.

Niesporne w sprawie jest, że skarżący za 2014r. otrzymał kwotę płatności przekraczającą równowartość 5000 euro (29.728,92 zł) i w konsekwencji powyższego nie mógł zostać uznany automatycznie za rolnika aktywnego zawodowo.

Niekwestionowane jest także, że we wniosku o przyznanie płatności na 2015r., złożonym do organu w dniu 15 czerwca 2015r., strona nie wypełniła pola 8 formularza, tj. nie złożyła oświadczenia, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo, pomimo że: administruje portem lotniczym bądź świadczy usługi przewozu kolejowego, bądź administruje stałymi terenami sportowymi i rekreacyjnymi, bądź świadczy usługi w zakresie obrotu nieruchomościami, bądź administruje wodociągami (k. 1/1 akt administracyjnych).

W toku postępowania organy ustaliły, że strona prowadzi – jako działalność przeważającą – działalność wykluczoną, oznaczoną w Polskiej Klasyfikacji Działalności kodami: 6831Z (pośrednictwo w obrocie nieruchomościami ) i 6810Z (kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek). Powyższego dokonały na podstawie weryfikacji w bazie GUS (k.3 akt administracyjnych). W następstwie tego, strona została wezwana do złożenia wyjaśnień, przedstawienia dokumentów, dowodów potwierdzających, że na dzień złożenia wniosku o przyznanie płatności na 2015r. nie prowadziła, co najmniej jednej z wykluczonych działalności (k.4 akt administracyjnych). Stosowne oświadczenie strona złożyła w dniu 13 stycznia 2016r. W złożonym oświadczeniu jednoznacznie skarżący wskazał, że prowadzi działalność pozarolniczą, która jest na liście wykazu negatywnego "pośrednictwo o obrocie nieruchomościami" PKD 68.31.Z. Jednocześnie przedstawił zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia "[...]" o przychodzie uzyskanym z tej działalności w 2014r. (k. 6 i 7 akt administracyjnych).

Zaznaczyć w tym miejscu należy, że w 2015r. wniosek o przyznanie płatności mógł zostać złożony w terminie do 15 marca do 15 czerwca. Również w tym terminie mogły być zgłaszane zmiany do wniosku. Poza przypadkami zaistnienia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, złożenie wniosku o przyznanie płatności oraz wniesienie zmian do wniosku, po upływie wymienionego terminu, skutkowało zmniejszeniem płatności za każdy dzień roboczy. Natomiast złożenie wniosku po upływie 25 dni kalendarzowych od ostatecznego terminu, skutkuje uznaniem wniosku za niedopuszczalny i odmową przyznania pomocy. W 2015r. ten sankcyjny termin na złożenie wniosku lub zmian do wniosku przypadał na dzień 10 lipca. Wskazane terminy dotyczyły również przedłożenia dokumentów, umów lub innych deklaracji, jeśli stanowią one o kwalifikowalności do danej pomocy.

Skoro zatem we wskazanych terminach, tj. do 25 czerwca 2015r. ani do 10 lipca 2015r., skarżący nie złożył prawidłowo wypełnionego wniosku o przyznanie płatności w zakresie oświadczenia zawartego w polu 8 formularza, ani nie dołączył określonych w przepisach dowodów, to za nieskuteczne należy uznać uzupełnienie tych braków w dniu 13 stycznia 2016r.

W świetle powyższego, podniesiony w skardze zarzut nieuwzględnienia przez organ korzystnego dla strony zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w G., który ma świadczyć o nierównym traktowaniu stron, nie jest zasadny.

Prawidłowo przy tym, zdaniem Sąd, organ odmówił wiarygodności twierdzeniom skarżącego zawartym w odwołaniu z dnia 28 października 2016r., że " (...) nie prowadzi działalności w zakresie kodu PKD 68.10.Z (...) nie zajmuje się handlem nieruchomościami, ani obrotem nieruchomościami sensu stricto, a jedynie jest uczestnikiem rynku nieruchomości z uwagi na swoje wykształcenie i miejsce pracy." (k.31 akt administracyjnych). Twierdzenia te są sprzeczne z oświadczeniem strony złożonym w dniu 13 stycznia 2016r. i są konsekwencją kolejnej decyzji odmawiającej przyznania jej płatności.

Tym samym niezasadny jest także zarzut wybiórczego traktowania prawa, którego przejawem ma być zmarginalizowanie wyciągów i zestawienia faktur wystawionych przez skarżącego i przesłanych organowi, a skupienie się na informacjach ze stron internetowych.

Wobec zgromadzonego materiału dowodowego, a zwłaszcza oświadczenia skarżącego z dnia 13 stycznia 2016r. słusznie uznały organy, że skarżący powinien złożyć najpóźniej w terminie do 10 lipca 2015r. oświadczenie, że jest rolnikiem aktywnym zawodowo wraz z dowodami potwierdzającymi wystąpienie okoliczności, o których mowa w art.9 ust.2 akapit trzeci rozporządzenia nr 1307/2013..

Stosownie do treści §4 ust.1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i pośrednich niezwiązanej do tytuniu (Dz.U. z 2015r., poz.351 ze zm.) dowodami potwierdzającymi wystąpienie okoliczności, o których mowa w art.9 ust.2 akapit trzeci lit. a rozporządzenia nr 1307/2013 są: zaświadczenie o przychodach z działalności pozarolniczej wydane przez właściwy organ podatkowy i dokumenty zawierające informacje o wysokości rocznej kwoty płatności bezpośrednich, obliczonej zgodnie z art. 12 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 639/2014 z dnia 11 marca 2014 r. w sprawie uzupełnienia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz zmiany załącznika X do tego rozporządzenia (Dz. Urz. UE L 181 z 20.06.2014, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 639/2014", pochodzące z zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, o którym mowa w tytule V rozdział II rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, str. 549, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1306/2013".

W myśl §4 ust.2 ww. rozporządzenia dowodami potwierdzającymi wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 9 ust. 2 akapit trzeci lit. b rozporządzenia nr 1307/2013, są:

1) zaświadczenie o przychodach z działalności pozarolniczej wydane przez właściwy organ podatkowy;

2) faktury w rozumieniu art. 2 pkt 31 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), w tym faktury VAT RR, o których mowa w art. 116 ust. 2 tej ustawy, lub inne równoważne dowody potwierdzające sprzedaż produktów rolnych;

3) dokumenty zawierające informacje o wysokości uzyskanego wsparcia, o którym mowa w art. 11 ust. 1 rozporządzenia nr 639/2014, pochodzące z zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, o którym mowa w tytule V rozdział II rozporządzenia nr 1306/2013;

4) zaświadczenie o wysokości uzyskanego wsparcia, o którym mowa w art. 11 ust. 1 rozporządzenia nr 639/2014, wydane przez organ lub podmiot, który wypłacił takie wsparcie.

Z kolei, według §4 ust.2 ww. rozporządzenia, dowodami potwierdzającymi wystąpienie okoliczności, o których mowa w art. 9 ust. 2 akapit trzeci lit. c rozporządzenia nr 1307/2013, są:

1) dokumenty zawierające informacje o rodzaju lub rodzajach prowadzonej działalności, pochodzące z zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, o którym mowa w tytule V rozdział II rozporządzenia nr 1306/2013;

2) zaświadczenie o wpisie w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) prowadzonej na podstawie przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 672, z późn. zm.), zawierające informacje o rodzaju lub rodzajach prowadzonej działalności;

3) odpisy, wyciągi, zaświadczenia oraz informacje z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) prowadzonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1203, z późn. zm.), zawierające informacje o rodzaju lub rodzajach prowadzonej działalności;

4) dokumenty zawierające informacje o rodzaju lub rodzajach prowadzonej działalności, pochodzące z krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON) prowadzonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2012 r. poz. 591, z późn. zm.).

Jak już natomiast wskazano zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia 12 stycznia 2016r. o przychodzie uzyskanym z tej działalności w 2014r., strona przedłożyła dopiero na wezwanie organu, w dniu 13 stycznia 2016r., czyli po upływie ustawowych terminów do złożenia wniosku o przyznanie płatności na 2015r.

Odnosząc się do zarzutu braku podania podstawy prawnej uzasadnienia decyzji i uznaniowości decyzji wobec braku wyjaśnienia na jakiej podstawie organ uznał, że pośrednictwo w obrocie nieruchomościami to wykonywanie obrotu nieruchomościami z listy "wykluczonej", wskazać należy, że organ wskazał na oświadczenie skarżącego z dnia 13 stycznia 2016r., z którego jednoznacznie wynika, że prowadził on działalność znajdującą się na liście wykazu negatywnego - "pośrednictwo w obrocie nieruchomościami". Szeroko przy tym na s.10-12 opisał prowadzoną przez stronę pozarolniczą działalność gospodarczą oraz pojęcie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami zdefiniowane w art.180 ust.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (w brzmieniu przed 1 stycznia 2014r.). W ocenie Sądu, podniesiony zarzut jest zatem chybiony.

Skarżący składając wniosek o przyznanie płatności na 2015r. winien szczegółowo przeanalizować jego treść. Składając corocznie wnioski o przyznanie płatności z tego tytułu skarżący podpisuje oświadczenia i zobowiązania zamieszczone na formularzu wniosku (s.4 formularza). Wśród tych oświadczeń jest m.in. oświadczenie o tym, że wnioskodawcy znane są zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznania płatności (pkt 3). Tym samym stwierdzić należy, że brak szczegółowej informacji w przesłanym przez Agencję spersonalizowanym wniosku o konsekwencjach niezaznaczenia pola nr 8 we wniosku, nie przesądza o możliwości przyznania stronie spornych płatności. Wyłącznie strona ponosi odpowiedzialność za skutki podania we wniosku informacji niezgodnych ze stanem faktycznym, bądź informacji niepełnych.

W tak ustalonym stanie faktycznym, organ prawidłowo zastosował powołane przepisy prawa materialnego.

Stwierdzając, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa materialnego, ani procedury administracyjnej w stopniu uzasadniającym ich uchylenie Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.