Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1253/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 56 par. 1, par. 3, par. 4
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi H. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm. - dalej K.p.a.) oraz art. 17, art. 18 i art. 56 § 1, § 3 i § 4 ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2014r., poz. 1619 ze zm. - dalej u.p.e.a.) - po rozpoznaniu zażalenia H. S. (dalej strona lub zobowiązany) na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. nr [...] o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie własnych tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...] - utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ nadzoru wyjaśnił na wstępie, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. (dalej organ egzekucyjny) prowadził wobec zobowiązanego postępowanie egzekucyjne w oparciu o własne tytuły wykonawcze z dnia [...]r. nr od [...] do [...], obejmujące zaległości zobowiązanego w podatku od towarów i usług za okresy mąj - grudzień 2004 r., styczeń 2005 i marzec - sierpień 2005r. - wystawione na podstawie decyzji ostatecznych Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Skargi strony na decyzje wymiarowe zostały oddalone przez WSA w Gliwicach, a następnie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego doręczono zobowiązanemu w dniu 25 stycznia 2012 r. odpisy ww. tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem organu egzekucyjnego z dnia [...]r. nr [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku zobowiązanego w A w M., który uznał zajęcie, ale poinformował o braku środków podlegających potrąceniom.

W związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnej i sądowej do tego prawa majątkowego organ egzekucyjny przekazał akta postępowania egzekucyjnego sądowi powszechnemu, który postanowieniem z dnia [...]r. sygn. akt [...], wyznaczył do łącznego prowadzenia postępowania egzekucyjnego w trybie egzekucji sądowej komornika sądowego.

Z uwagi na fakt, że komornik sądowy ograniczył się do egzekucji z zajętego rachunku bankowego w A w M. na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...]r., sygn. akt [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. wystawił odpisy czynnych tytułów wykonawczych nr od [...] do [...] (zaległości dotyczące tytułów nr od [...] do [...] zostały uregulowane) i przystąpił do ich realizacji z pozostałych składników majątkowych strony.

Jednocześnie pismem z dnia 24 kwietnia 2015r. organ egzekucyjny poinformował zobowiązanego o zmniejszeniu kwoty odsetek naliczonych na dzień wystawienia tytułów wykonawczych, ze względu na dodanie drugiego okresu (tj. od dnia 27 maja 2009r. do 31 stycznia 2011r.), za który nie nalicza się odsetek od niezapłacenia w terminie należności objętych ww. tytułami wykonawczymi.

Wnioskiem z dnia 27 kwietnia 2015r., sprecyzowanym w dniu 4 maja 2015r. zobowiązany zwrócił się o zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na postawie ww. tytułów wykonawczych w rozumieniu art. 1a pkt 16 u.p.e.a., do czasu rozpatrzenia sprawy toczącej się przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka w Strasburgu pod numerem PL64113.

Uzasadniając wniosek zobowiązany podkreślił, iż sprawa objęta 15 tytułami wykonawczymi jest adekwatna do wydanych 11 decyzji w podatku akcyzowym, które zostały uchylone. Dodał, iż w skardze do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu zarzucił m.in. bezprawność działania organu egzekucyjnego w przedmiocie naliczenia odsetek za zwłokę, a ponadto zasugerował ugodowe załatwienie sprawy z władzami polskimi w zakresie odstąpienia od egzekucji niewykonanych czynności egzekucyjnych, co ma uchronić go od likwidacji majątku będącego własnością i wyposażeniem jego firmy. Jak wskazał, zakres poniesionych szkód w wyniku nieuzasadnionej likwidacji egzekucyjnej byłby niepowetowany i niemożliwy do odtworzenia, gdyż sprzedaż egzekucyjna mienia nieodpowiadającego wartości rynkowej wywołuje co do zasady utratę zdolności odtworzeniowej potencjału ekonomicznego firmy. Cały zaś majątek firmy organ egzekucyjny objął ustawowym zastawem skarbowym, wpisując go do rejestru zastawów.

Zobowiązany podsumował, że okresowe wstrzymanie egzekucji ma uzasadnienie w zabezpieczeniu dokonanym w formie zastawu skarbowego, a poza tym zobowiązanie dotyczy lat 2004-2005, czyli okresów przyjęcia przez Sejm wykonania budżetu państwa, a więc odsunięta w czasie zapłata nie rodzi ujemnych skutków wobec Skarbu Państwa. Ponadto zwrócił się ponownie o skorygowanie 15 tytułów wykonawczych o bezprawnie naliczone odsetki.

Organ egzekucyjny wymienionym na wstępie postanowieniem z dnia [...]r. odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec zobowiązanego na podstawie dwunastu tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...]. Jak bowiem stwierdził, w sprawie nie realizuje się żadna przesłanka przewidziana w art. 56 § 1 u.p.e.a.

Na powyższe postanowienie zobowiązany złożył zażalenie, w którym wniósł o jego uchylenie w całości i wydanie orzeczenia zgodnie z żądaniem wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego.

Zaskarżonemu postanowieniu oraz organowi je wydającemu zarzucił:

1) nierzetelne rozpoznanie sprawy, bowiem organ w uzasadnieniu rozstrzygnięcia pominął istotne przesłanki zawarte we wniosku,

2) zupełne pominięcie ważnych kwestii proceduralnych zaistniałych w sprawie, a mianowicie:

a) funkcję organu egzekucyjnego na mocy postanowienia Sądu Rejonowego K. w K. z dnia [...]r., sygn. akt [...], przejął komornik sądowy P. S., sygn. akt [...],

b) wniosek o egzekucję w ramach tzw. egzekucji łącznej - złożony został przez wierzyciela - Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.,

c) "korekta" z dnia 4 maja 2015r. dotycząca wniosku z dnia 28 kwietnia 2015r. została sporządzona przez stronę na wyraźną interwencję telefoniczną Urzędu Skarbowego w B.’

3) przekroczenie przez organ ustawowych kompetencji, bowiem w uzasadnieniu rozstrzygnięcia urzędowo wypowiedział się w kwestiach nie leżących w jego zakresie działania (wiersz 14-21 strona 2 postanowienia - wierzyciel nie posiada akt sprawy podatkowej, akt sprawy karnej oraz spraw odwoławczych, w tym nie był stroną lub uczestnikiem ww. postępowań),

4) zupełne pominięcie przez organ wydający orzeczenie również innych istotnych w sprawie faktów tj.:

a) bezprawnego naliczania odsetek za 614 dni, zawinionej przez UKS zwłoki postępowania kontrolnego oraz wynikających stąd konsekwencji finansowych w zakresie realizowanych bezprawnie odsetkowych roszczeń egzekucyjnych.

Przez lata US w B. działając bezprawnie - nie uwzględniał słusznych zarzutów oraz wniosku strony, podobnie Izba Skarbowa przez lata bezprawnie odrzucała wszystkie merytorycznie uzasadnione wnioski strony w zakresie:

b) nieważności wszczęcia postępowania egzekucyjnego przez ww. wierzyciela, z uwagi na wystawienie i wprowadzenie do obrotu prawnego w dniu [...] r. piętnastu tytułów wykonawczych (już po korektach Urzędu Skarbowego i podmianie tytułów wykonawczych) - bez wskazania w nich wymaganych prawem 15-tu prawomocnych decyzji podatkowych I instancji UKS,

c) rażącej wadliwości naliczeń egzekucyjnych w 15-tu tytułach wykonawczych, w części odnoszącej się do wymiaru "odsetek" według stanu na dzień [...]r., tj. na dzień wystawienia ww. 15-tu bezprawnych tytułów wykonawczych (pole 38 w każdym z 15 tytułów wykonawczych - druk TYT-1),

d) zakwestionowania przez stronę podstaw legalności działań organu wierzycielskiego, polegających na bezprawnym "upoważnieniu egzekutora" - komornika sądowego, do "skorygowania" kwestionowanych naliczeń w tytułach wykonawczych wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., z uwagi na fakt, iż egzekutor nie ma prawa dokonywać jakichkolwiek korekt w tzw. obcych tytułach wykonawczych.

Strona nadmieniła także, iż kwestie dotyczące pkt 4d - zostały objęte również 2 skargami na komornika sądowego z dnia 15 maja 2015r. oraz z dnia 29 maja 2015r., skierowanymi do Sądu Rejonowego w Z. [...] Wydział Cywilny, sygn. akt [...], z uwagi na rażące przekroczenie w toku postępowania kompetencji ustawowych, tak przez ww. wierzyciela, jak i ww. sądowy organ egzekucyjny. Dodała, że skarga zawisła przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka w Strasburgu obejmuje w przypadku jej uwzględnienia, wniosek o ugodowe załatwienie sprawy przez Wysoko Układające się Strony w części niewykonanych płatności egzekucyjnych.

Rozpoznając sprawę na skutek wniesionego dowołania organ nadzoru uznał zażalenie z niezasadne. Podkreślił, że zobowiązany wnosił o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia sprawy toczącej się przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka w Strasburgu pod numerem PL64113. Instytucja ta unormowana została w art. 56 § 1 u.p.e.a., zawierającym w pięciu punktach zamknięty katalog przyczyn obligatoryjnego zawieszenia postępowania egzekucyjnego, które może mieć miejsce:

1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej,

2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego,

3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego,

4) na żądanie wierzyciela,

5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

W postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec zobowiązanego na podstawie dwunastu czynnych nadal tytułów wykonawczych Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. nr od [...] do [...] (postępowanie egzekucyjne dotyczące tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...] zostało zakończone wskutek całkowitej ich realizacji), nie wystąpiły ww. przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Nie miało bowiem miejsca wstrzymanie wykonania egzekwowanego obowiązku, odroczenie terminu jego wykonania, ani też rozłożenie spłaty należności na raty, a więc nie zaistniały okoliczności z art. 56 § 1 pkt 1 cyt. ustawy. Nie wystąpiły też przesłanki wymienione w punktach 2 i 3 tego przepisu, a przyjęte w punkcie 4 żądanie wierzyciela nie ma zastosowania w sytuacji, gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym.

Nie odnosi się również do postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec strony uregulowanie pkt 5 ww. przepisu, nakazujące zawieszenie postępowania egzekucyjnego z odesłania innych ustaw.

Zdaniem organu, nie uzasadnia wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego powołanie się zobowiązanego na wniesioną skargę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu bowiem postępowanie egzekucyjne prowadzone jest według przepisów obowiązujących w państwie Unii Europejskiej właściwym dla zobowiązanego. Zasadnie więc organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] r. odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Bez znaczenia w rozpoznawanej sprawie są argumenty skargi dotyczące nienależnie naliczonych odsetek za zwlokę, gdyż tego typu zagadnienia nie podlegają uregulowaniu przyjętemu w art. 56 § 1 ustawy egzekucyjnej.

Niemniej jednak organ nadzoru wyjaśnił w tym przedmiocie, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec strony na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...] w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek w wysokości [...] zł.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący podniósł ponownie, że tytuły wykonawcze o nr od [...] do [...] zawierają szereg rażących wad dyskwalifikujących je od chwili ich wystawienia, a organy skarbowe uchylają się od obowiązku merytorycznego rozpoznania wszystkich zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego prowadzonego na ich podstawie, podnoszonych przez niego wielokrotnie.

Mając to na względzie skarżący wniósł o uwzględnienie zarzutów skargi, uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu egzekucyjnego, nakazanie organowi nadzoru ponowne rozpoznanie sprawy i odniesienie się w nowym rozstrzygnięciu do pełnego zakresu zarzutów zawartych w zażaleniu strony oraz o obciążenie organu kosztami postępowania skargowego.

W uzasadnieniu skargi jej autor podkreślił, że w zaskarżonym postanowieniu organ ignoruje oczywiste fakty rażących nadużyć urzędniczych o znamionach przestępstw, w tym przestępstwa wyłudzenia na kwotę około [...] zł i innych, które w rozumieniu pokrzywdzonego wyczerpują znamiona przestępstw z art. 286 w związku z art. 231 Kodeksu karnego.

Następnie skarżący omówił przebieg postępowania podatkowego prowadzonego w latach 2005-2008 przez Urząd Kontroli Skarbowej w K. zakończonego wydaniem 26 decyzji w podatku VAT i podatku akcyzowym za lata 2004-2005r. i wyjaśnił, że decyzje dotyczące podatku akcyzowego zostały uchylone przez WSA w Gliwicach, a postępowanie egzekucyjne w tej części Izba Celna umorzyła w całości, natomiast 15 decyzji dotyczących podatku VAT. Izba Skarbowa w K. utrzymała w mocy, co następnie uczyniły także WSA i NSA.

Dalej skarżący wyjaśnił, iż wniósł w terminie zarzuty na postępowania egzekucyjne prowadzone na podstawie rażąco wadliwych tytułów wykonawczych wystawionych w dniu [...]r. w oparciu o ww. 15 decyzji dotyczących podatku VAT oraz na podstawie również rażąco wadliwych tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...] (uzupełnionych jedynie o część brakujących danych, tj. o przerwę w naliczaniu odsetek za czas zwłoki II instancji w rozpoznaniu odwołania od decyzji oraz o brakujące przepisy ustawy o podatku VAT). Jak zaakcentował, od stycznia 2012r. składał monity i skargi do wierzyciela, Izby Skarbowej w K. i szeregu innych organów - podnosząc rażącą wadliwość tytułów wykonawczych z dnia [...]r. (kilkanaście pism), jednakże kierowane pisma nie odniosły żadnego skutku. W jego ocenie egzekucja administracyjna została wszczęta bezprawnie, a wszystkie podjęte w jej ramach czynności egzekucyjne są nieważne. Umorzenie przez organ egzekucyjny w dniu [...]r. postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej nienależnych naliczeń odsetkowych (kwoty [...]zł), nie usuwa rażących wad prawnych istniejących od daty wystawienia 15 tytułów wykonawczych od dnia [...]r., bowiem nadal w 15-tu tytułach wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...] brak jest numerów prawomocnych decyzji podatkowych I instancji, dotyczących wymiarów podatku VAT za lata 2004-2005, zamieszczono w nich natomiast decyzje II instancji utrzymujące w mocy decyzje I instancji, które nie mają charakteru decyzji reformacyjnych i co sprzeczne jest z wymogami prawa, tj. z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. Co więcej, na 15 decyzji Izby Skarbowej w K. utrzymujących w mocy 15 decyzji wydanych w I instancji, aż 9 decyzji zawiera błąd orzeczniczy, w następstwie czego dwukrotnie, zarówno WSA jak i NSA pobrały błędne (zawyżone) wpisy od skarg oraz skarg kasacyjnych, na który to zarzut skargi WSA również nie reagował. Późniejszy zwrot zawyżonych wpisów przez WSA w Gliwicach (dwukrotnie po 9 wpisów za II instancje sądowe) na polecenie NSA, nie usuwa błędu orzeczniczego Izby Skarbowej w K. Za ten ciąg nadużycia prawa oraz oddalenie skarg na 15 decyzji Izby Skarbowej w K., odpowiedzialność ponosi WSA w Gliwicach.

Opisane w skardze szczegółowo wady tytułów egzekucyjnych, spowodowały według strony skarżącej ten skutek, że także wszystkie czynności komornika sądowego dotyczące naliczeń i zajęć egzekucyjnych są dokonane błędnie (zawyżone), z pokrzywdzeniem skarżącego, ponieważ komornik sądowy nie bada danych i treści wynikających z kwestionowanych 15 tytułów wykonawczych, co doprowadziło do kolejnych zawyżeń naliczeń kosztów egzekucyjnych na kwotę około [...]zł. Podobnie nieoznaczenie w tytułach wykonawczych ustawowej przerwy w naliczaniu odsetek za okres od 27 maja 2009r. do 31 stycznia 2011r. rodzi konflikt w zakresie oceny prawidłowości naliczeń kwotowych dokonywanych przez egzekutora sądowego.

Ponadto strona załączyła do skargi dwa postanowienia Sądu Rejonowego w Z. [...] Wydział Cywilny oddalające jego skargi z dnia 15 maja 2015r. oraz z dnia 29 maja 2015r., na czynności komornika sądowego. Skargi te dotyczyły faktu bezprawnego przyjęcia rażąco wadliwych tytułów wykonawczych z postępowania administracyjnego do egzekucji komorniczej. W jego ocenie komornik sądowy miał obowiązek z mocy Ustawy o komornikach sądowych do zwrócenia się do wierzyciela o uzupełnienie lub sprostowanie wadliwych tytułów wykonawczych, względnie zwrócenia ich wierzycielowi z powołaniem podstawy faktycznej i prawnej działania, tj. art. 51.1. ustawy komorniczej. Skarżący wywiódł także, że argumentacja organu nadzoru sugerująca, jakoby w sprawie nie zaistniały przesłanki do zawieszenia/wstrzymania egzekucji pozbawiona jest merytorycznego uzasadnienia, bowiem żadna okoliczność, ani faktyczna ani prawna, nie upoważnia wierzyciela do kontynuowania lub powierzania prowadzenia czynności egzekucyjnych uruchomionych w warunkach rażącego bezprawia, co ma miejsce w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ nadzoru wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

W piśmie procesowym z dnia 9 listopada 2015 r., stanowiącym polemikę z odpowiedzią na skargę, skarżący poparł twierdzenia skargi i ponowił argumentację w zakresie wadliwości tytułów wykonawczych i bezprawności działań organu egzekucyjnego i organu nadzoru, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia jako rażąco naruszającego prawo. Ponadto, wraz z pismem z dnia 11 lutego 2016 r. skarżący nadesłał kserokopię postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...]r. o nr od [...] do [...] obejmujących zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące: listopad, grudzień 2004 r., styczeń, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień 2005 r. Z treści ww. postanowienia wynika, iż organ stwierdził brak podstaw do wszczęcia postępowania egzekucyjnego w oparciu o ww. tytuły wykonawcze wobec dokonania w dniu 14 grudnia 2011r. wpisu do rejestru zastawów, co spowodowało wstrzymanie wykonania tych zobowiązań w trybie art. 239f § 1 pkt 2 O.p. Podtrzymał jednocześnie żądanie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W tym zakresie mieści się ocena czy zaskarżony akt administracyjny odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. W sytuacji, gdy sąd administracyjny stwierdzi, iż wydane orzeczenie narusza prawo, to zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., Nr 270 - dalej p.p.s.a.) uchyli je w części lub całości.

W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że zgodnie z treścią art. 133 p.p.s.a., podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest stan faktyczny i materiał dowodowy sparwy zgromadzony przez organy administracyjne w postępowaniu w obu instancjach. Ponadto, sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Kontrola sądowa przypisana jest bowiem tylko do sprawy ze stosunku administracyjnoprawnego, w którym wydano zaskarżone rozstrzygnięcie.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu Sąd uznał, iż rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Skarbowej w K. jest prawidłowe, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podkreślenia wymaga, iż przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie, mocą którego odmówiono stronie skarżącej zawieszenia toczącego się wobec niej postępowania egzekucyjnego. Uwaga ta jest o tyle istotna, że argumenty skargi koncentrują się niemal wyłącznie na wykazaniu, iż postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte bezprawnie, na podstawie rażąco wadliwych tytułów wykonawczych. Skarżący kwestionuje również zasadność wydanych wobec niego decyzji wymiarowych w podatku od towarów i usług. Jak z tego wynika, prezentowane przez stronę zarzuty nie są adekwatne do treści skarżonego rozstrzygnięcia. Tak sformułowane zarzuty mogły być podnoszone np. w postępowaniu w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne (art. 33 u.p.e.a), które służą zobowiązanemu w fazie wszczęcia tego postępowania, czy też w skardze na czynności egzekucyjne (art. 54 § 1 u.p.e.a.). Argumenty i twierdzenia nie odnoszące się bezpośrednio do przedmiotu zaskarżonego postanowienia nie mogą być rozpatrywane w badanej sprawie.

Ustosunkowując się zatem do spornej kwestii wskazać trzeba, że przyczyny zawieszenia postępowania egzekucyjnego zostały enumeratywnie wymienione w przepisie art. 56 § 1 ustawy egzekucyjnej. Oznacza to, że katalog przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w powołanym przepisie ma charakter zamknięty. W myśl tego uregulowania postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu:

1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej;

2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego;

3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego;

4) na żądanie wierzyciela;

5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

Instytucja zawieszenia postępowania polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek powstania przeszkód w prowadzeniu egzekucji. Jej istota sprowadza się do przerwania na czas określony biegu tego postępowania w związku z wystąpieniem przeszkód do jego dalszego prowadzenia, a samo zawieszenie postępowania następuje na czas niezbędny do usunięcia tych przeszkód. Chodzi tu o przeszkody, które powstały już w toku postępowania egzekucyjnego, gdyż w przeciwnym przypadku nie należało w ogóle wszczynać owego postępowania egzekucyjnego. Warto zaznaczyć, że art. 56 § 1 wymienia przyczyny obligatoryjnego zawieszenia postępowania. Nie pozostawia zatem do uznania organu egzekucyjnego tego, czy w danym przypadku zawiesić postępowanie (tak: R. Hauser, Z. Leoński w: Postępowanie egzekucyjne w administracji pod. red. prof. R. Hausera i prof. A. Skoczylasa; C.H. BECK 2012, str. 275-276). Ocena, czy istniały podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, powinna nastąpić według stanu z chwili rozpatrywania wniosku przez organ egzekucyjny.

W sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia skarżący jako podstawę swojego wniosku powołał przepis art. 1a pkt 16 u.p.e.a., który zawiera definicję wstrzymania postępowania egzekucyjnego na gruncie ustawy egzekucyjnej, jednocześnie wskazując, że chodzi mu o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozstrzygnięcia sprawy zawisłej przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka w Strasburgu o nr PL64113. W piśmie z dnia 4 maja 2015 r. sprecyzował żądanie, wnosząc się o zawieszenie postępowania egzekucyjnego z ww. powodu.

Na gruncie badanej sprawy nie może budzić wątpliwości, że nie wystąpiła w niej żadna z okoliczności uzasadniających zawieszenie postępowania egzekucyjnego na podstawach wymienionych w pkt 1 - 4 oraz 5 cytowanego przepisu. Treść żądania strony skarżącej wskazuje zaś, że domaga się ona zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego a konkretnie rozpoznania skargi wniesionej przez stronę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu

Zauważyć przyjdzie, że ustawa egzekucyjna zawiera samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania, przesłanki jego zawieszenia. Brak jest zatem podstaw do stosowania w zakresie instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego przepisów art. 97 K.p.a. Stąd nie budzi wątpliwości, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie można zastosować przesłanki zawieszenia postępowania określonej w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. - związanej z wystąpieniem zagadnienia wstępnego. Pogląd ten jest ugruntowany zarówno w literaturze przedmiotu (por. Dariusz Jankowiak, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Komentarz 2008, Unimex) jak i w bogatym orzecznictwie sądów administracyjnych. Tytułem przykładu przytoczyć można wyrok NSA z 14 października 1998 r., sygn. akt III SA 762/97, w który Sąd uznał, że: "przepis art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie tworzy samodzielnej podstawy dla zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Ostatni z wymienionych przepisów odsyła wprawdzie do uregulowania zawartego w K.p.a., nakazując jego odpowiednie stosowanie, jednakże dotyczy to kwestii nie objętych wprost unormowaniem ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tymczasem art. 56 cyt. ustawy wylicza w sposób wyczerpujący okoliczności uzasadniające zawieszenie postępowania egzekucyjnego". Przyjąć zatem trzeba, że przewidziane w treści art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. odesłanie do przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego zawartych w innych ustawach, dotyczy uregulowań szczególnych, nie zaś uregulowań zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Przepis art. 18 u.p.e.a. odsyła do stosowania przepisów K.p.a., to jednak istotny jest zakres i sposób stosowania przepisów tej ustawy - "odpowiednio". Odpowiednie stosowanie oznacza, że niektóre z jego postanowień znajdą zastosowanie wprost, inne stosować należy z modyfikacjami, a jeszcze inne w ogóle nie będą miały zastosowania. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2101/10 wskazał, że "przepisy K.p.a. na gruncie postępowania egzekucyjnego mogą być (...) stosowane jedynie uzupełniająco w przypadkach, gdy regulacja u.p.e.a. okaże się niekompletna. Tak więc, skoro u.p.e.a. zawiera samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania, przesłanki jego zawieszenia, wskazane w przepisach art. 56 u.p.e.a., to brak jest podstaw do stosowania w zakresie instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego przepisów art. 97 K.p.a. (...). Nie wywołuje natomiast wątpliwości stanowisko, że w postępowaniu egzekucyjnym nie można zastosować przesłanki zawieszenia postępowania określonej w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w związku z wystąpieniem zagadnienia wstępnego" (por. także P. Pietrasz (w:) red. D. Kijowski, Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, Warszawa 2010 r., kom. do art. 56, uw. 4.3 i kom. do art. 18 uw. 10.1 - i powołane tam: G. Łaszczyca "Zawieszenie postępowania egzekucyjnego" (w:) system egzekucji administracyjnej pod. red. J. Niczyporuka; Wydawnictwo C.H. Beck 2004; str. 267).

Podsumowując, w postępowaniu egzekucyjnym brak jest możliwości zastosowania przesłanki zawieszenia postępowania w związku z wystąpieniem zagadnienia wstępnego. Okoliczność ta nie stanowi również podstawy do wstrzymania postępowania egzekucyjnego - polegającego na wstrzymaniu zastosowanych środków egzekucyjnych - a przewidzianego przez ustawodawcę w określonych przepisami u.p.e.a. przypadkach (np. art. 70a u.p.e.a.) Pozostałe zaś podnoszone przez stronę zarzuty nie mogą być przedmiotem badania w niniejszej sprawie.

Wykazana powyżej legalność zaskarżonego postanowienia, w którym organ nadzoru zasadnie zaaprobował stanowisko organu I instancji o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego, nakazywała oddalić skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.