Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1982/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 149 ust. 1 pkt 8, art. 154
journal: Dz.U. 2008 nr 81 poz 484
law: Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia odwołania od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lutego 2013 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącej S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

S. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W., poprzednio Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej S. s.c. (v. odpis z rejestru przedsiębiorców spółki S. sp. z o.o. o numerze KRS [...] K.19-22 akt sądowych) wniosła do tutejszego Sądu skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2013r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r., oddalającą odwołanie skarżącej od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie: onkologii na obszarze [...] o kodzie postępowania numer [...].

Powyższa decyzja została wydana na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 z późn. zm.) zwanej dalej ustawą o świadczeniach oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ ogłosił postępowanie konkursowe nr [...] w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie: onkologii.

Przedmiotowe postępowanie konkursowe odbyło się na zasadach określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. nr 273 poz. 2719) zwane dalej rozporządzeniem Ministra Zdrowia.

W przedmiotowym postępowaniu konkursowym złożono dwie oferty.

W przypadku oferty złożonej przez skarżącą, komisja konkursowa dokonując sprawdzenia oferty stwierdziła, że ze skarżącą została rozwiązana bez zachowania okresu wypowiedzenia umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nr [...] przez [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawie § 36 ust. 1 pkt 6 Ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2008 r. Nr 81. poz. 484). W wyniku dokonanej oceny komisja konkursowa stwierdziła, iż oferta na podstawie bezwzględnej przesłanki podlega odrzuceniu na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach.

Protest oferenta na odrzucenie jego oferty został przez Komisję Konkursową oddalony.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej od rozstrzygnięcia postępowania dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Fundusz Zdrowia wydał w dniu [...] lutego 2013 r. decyzję nr [...] oddalającą odwołanie, wskazując iż podniesione przez stronę zarzuty należy uznać za niezasadne wobec potwierdzenia braku naruszenia przez komisję konkursową zasad przeprowadzonego postępowania, a co za tym idzie braku spowodowania uszczerbku interesu prawnego odwołującego. W uzasadnieniu Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Fundusz Zdrowia podkreślił, że oferta skarżącej została odrzucona "z uwagi na fakt wcześniejszego rozwiązania w trybie natychmiastowym przez [...] Oddział Wojewódzki NFZ zawartej Oferentem umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nr (...), z przyczyn leżących po jego stronie. Komisja konkursowa odrzucając przedmiotową ofertę oparła się na posiadanych dokumentach, w szczególności oświadczeniu [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] lipca 2010 r. (znak pisma: [...]) o rozwiązaniu umowy w trybie § 36 ust. 1 pkt 6 Ogólnych (...)".

W odwołaniu do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, wnosząc o uwzględnienie złożonego odwołania i przeprowadzenie ponownie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z uwzględnieniem postanowień art. 144 pkt 1 oraz art. 145 ustawy o świadczeniach. Skarżąca podniosła, iż komisja konkursowa naruszyła postanowienia art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Powyższe strona upatruje w odrzuceniu oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach. Podnosi, że "przyczyna podana w wypowiedzeniu była nieprawdziwa co wynika choćby z uzasadnienia odrzucenia oferty". Wskazuje, że przyczyną był "niski poziom wykonania". Podnosi, że według niej skoro wypowiedzenie było niezasadne, to nie zasadnym jest również odrzucenie oferty. Wskazując, że przyczyna rozwiązania umowy nie leżała po stronie skarżącej podnosi, iż nie zaprzestała udzielania świadczeń. Jako powód niskiego wykonania wskazała na brak pacjentów. Dodatkowo podniosła, iż niedopuszczalna jest interpretacja art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, która powoduje "dożywotnio" wykluczenie świadczeniodawcy z jakiegokolwiek postępowania o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej Prezes NFZ), uznając zarzuty strony za niezasadne, decyzją opisaną na wstępie niniejszego uzasadnienia, utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie organu I instancji.

Po przytoczeniu przepisów art. 152 ust. 1, 153, 154, 146 ustawy o świadczeniach a także przywołaniu zarządzeń:

1) nr 46/2011/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 16 września 2011 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej, zwanego dalej zarządzeniem nr 46/2011/DSOZ ze zm.;

2) nr 54/2011/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 30 września 2011 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zwanego dalej zarządzeniem nr 54/2011/DSOZ ze zm.;

3) nr 71/2012/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 7 listopada 2012 roku w sprawie określenia warunków zwierania i realizacji umów w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna, zwanego dalej zarządzeniem nr 71/2012/DSOZ ze zm.

formułujących wymagania, które winien spełnić oferent w niniejszym postępowaniu, organ odniósł się do zarzutów dotyczących odrzucenia oferty skarżącej.

W tym zakresie organ wskazał, że zgodnie z art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, odrzuca się ofertę złożoną przez świadczeniodawcę, z którym została rozwiązana przez oddział wojewódzki Funduszu prowadzący postępowanie umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w określonym rodzaju lub zakresie w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy.

Zdaniem organu nie ulega wątpliwości, iż z odwołującą, [...] Oddział Wojewódzki NFZ rozwiązał umowę bez zachowania okresu wypowiedzenia na podstawie § 36 ust. 1 pkt 6 Ogólnych warunków o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. Nr 81, poz. 484).

W toku prowadzonego postępowania nr [...] komisja konkursowa odrzucając przedmiotową ofertę oparła się na posiadanych dokumentach, w szczególność na piśmie Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ znak: [...] z dnia [...] lipca 2010 r. skierowanym do Odwołującej się w którym wskazano na rozwiązanie umowy na podstawie § 36 ust. 1 pkt 6 Ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, umowy nr [...] w zakresach: świadczenia w zakresie onkologii (02.1240.0001.02), świadczenia w zakresie gruźlicy i chorób płuc dzieci (02.1271.001.02) z Odwołującym bez zachowania terminu wypowiedzenia.

Zdaniem Prezesa NFZ nie można się zgodzić z zarzutem dotyczącym zastosowania niewłaściwej faktycznej podstawy prawnej rozwiązania umowy zawartej z [...]OW NFZ oraz weryfikacji tej podstawy prawnej w trakcie prowadzonego postępowania konkursowego.

Wskazać bowiem należy, iż komisja konkursowa prowadząca postępowanie konkursowe poprzedzające zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie posiada uprawnień do kontroli (weryfikacji) czynności dokonywanych przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ.

W tym zakresie kompetencje na podstawie art. 161 ust. 1 ustawy o świadczeniach posiada Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, który może dokonywać oceny merytorycznej czynności dokonywanych przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego NFZ.

Prezes NFZ podkreślił, że strona nie skorzystała z uprawnień jakie dała jej ustawa o świadczeniach i nie wniosła w trybie art. 160 i art. 161 ustawy o świadczeniach, zażalenia na czynności dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ dotyczące rozwiązania umowy nr [...] w trybie § 36 ust. 1 pkt 6 Ogólnych warunków o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej, stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Tym samym, zdaniem organu, skarżąca zaakceptowała stan faktyczny wskazany w skierowanym do niej piśmie z dnia [...] lipca 2010 r., dotyczącym rozwiązania umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia.

Według organu, chybiony jest zarzut strony dotyczący naruszenia art. 134 ust. 1 w związku z art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach.

Prezes NFZ wskazał, że [...] Oddział Wojewódzki Funduszu - realizując nałożone przez ustawodawcę obowiązki w omawianym zakresie - udostępnił na takich samych zasadach wszystkim świadczeniodawcom wszystkie wymagania oraz informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Warunki wymagane od świadczeniodawców, a także kryteria oceny ofert były jawne i nie podlegały zmianie w toku postępowania.

Organ zaakcentował, iż komisja konkursowa rozpatrując ofertę złożoną przez Odwołującą posiadając wiedzę, że [...] Oddział Wojewódzki NFZ rozwiązał umowę nr [...] w zakresach: świadczenia w zakresie onkologii (02.1240.0001.02), świadczenia w zakresie gruźlicy i chorób płuc dzieci (02.1271.001.02) ze stroną, bez zachowania terminu wypowiedzenia, zobowiązana była do przestrzegania obowiązujących przepisów prawa a w szczególności art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach i w razie zaistnienia przesłanek wskazanych w tym przepisie postanowić odrzuceniu oferty.

Organ wskazał także, że normy przepisu art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, nie określają ram czasowych odrzucania oferty świadczeniodawcy, z którym została rozwiązana i umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej bez zachowania terminu wypowiedzenia. Tym samym, zdaniem Prezesa NFZ, komisja konkursowa nie jest właściwym organem uprawionym do określania ram czasowych ponoszenia konsekwencji takiego sposobu rozwiązania umowy przez Dyrektora OW NFZ z Odwołującą. Komisja konkursowa ma stosować obowiązujące powszechnie prawo w sposób jednakowy wobec wszystkich świadczeniodawców biorących udział w postępowaniu konkursowym.

W ocenie organu odwoławczego, za bezzasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 10 § 1 kpa gdyż strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, o czym była pouczona przez organ I instancji w piśmie z dnia [...] lutego 2013 r.

Za niezasadne uznał również zarzuty naruszenia art. 7, 8, 9, 77 kpa.

W tym zakresie wskazał, że dokonano oceny pracy komisji konkursowej, dokumentacji postępowania oraz skontrolowano prawidłowość decyzji wydanej w I instancji, nie stwierdzając naruszenia zasad powodujących uszczerbek w interesie prawnym odwołującej.

Organ rozpatrując złożone odwołanie zapoznał się czynnościami komisji konkursowej realizowane w trakcie prowadzonego postępowania. Nie stwierdził naruszeń dotyczących właściwego informowania strony o zgromadzonym materiale dowodowym w sprawie oraz umożliwił uczestniczenie Odwołującej się w każdym stadium postępowania administracyjnego. Swoje twierdzenia w sprawie oparł na dokumentach zgromadzonych w sprawie. Podjął czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.

Prezes NFZ podsumował, że w świetle przedstawionych okoliczności [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia nie naruszył w toku postępowania konkursowego jego zasad określonych w ustawie o świadczeniach, aktach wykonawczych wydanych na jej podstawie, czy też zarządzeniach wydanych przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia.

Wobec nienaruszenia zasad prowadzenia postępowania konkursowego, złożone odwołanie nie może zostać uwzględnione.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] kwietnia 2013r., skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego wniosła o:

I. uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] lutego 2013 r. nr [...] oddalającą odwołanie od rozstrzygnięcia z dnia [...] [...] stycznia 2013 r. postępowania [...] w rodzaju Ambulatoryjna Opieka Specjalistyczna w zakresie świadczeń onkologia oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Dyrektora [...] OW NFZ w K.;

II. uwzględnienie odwołania od decyzji [...] Dyrektora [...] OW NFZ w K.,

III. zasądzenie od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi stwierdzono, że skarżąca podtrzymuje dotychczasowe zarzuty. Podniesiono m.in., że przepis art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach nie powinien znaleźć zastosowania w niniejszym postępowaniu.

Ponownie wskazano, że z treści wypowiedzenia uprzedniej umowy wynika, iż przyczyną wypowiedzenia był "niski poziom jej wykonania", a nie przerwa w udzielaniu świadczeń lub ograniczenia w dostępności do świadczeń. W ocenie skarżącej obowiązkiem organu było zweryfikowanie zasadności dokonanego wypowiedzenia, czemu nie stoi na przeszkodzie nieskorzystanie z uprawnienia, jakie przysługuje świadczeniodawcy na podstawie art. 160 i 161 ustawy o świadczeniach.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu, gdyż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zakwestionowanego w niniejszym postępowaniu rozstrzygnięcia, ze względu na wnioski zawarte w skardze o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa NFZ oraz uwzględnienie przez Sąd odwołania od decyzji organu I instancji, należy wyjaśnić, że w świetle obowiązującej struktury sądowej kontroli decyzji administracyjnej nie ma wątpliwości, że kontrola Sądu, co do zgodności zaskarżonej decyzji z prawem nie powinna wkraczać w sferę bezpośredniego rozstrzygania sprawy administracyjnej, co należy do właściwości organów administracji.

Takiemu rozróżnieniu postępowania administracyjnego od postępowania sądowoadministracyjnego, odpowiada określona w art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. p.p.s.a.) wyłącznie kasacyjna w stosunku do zaskarżonych rozstrzygnięć kompetencja sądu.

Przechodząc do oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji należy wskazać, że przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszym postępowaniu jest decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2013r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o oddaleniu odwołania wniesionego przez skarżących od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie onkologii.

Podstawą materialnoprawną odrzucenia oferty skarżących był przepis art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym odrzuca się ofertę złożoną przez świadczeniodawcę z którym została rozwiązana przez oddział wojewódzki Funduszu prowadzący postępowanie umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w określonym rodzaju lub zakresie w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy.

Aczkolwiek art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach nie został wprost powołany w zaskarżonej decyzji ani decyzji przez nią utrzymanej, to jednak niewątpliwie ten przepis był podstawą odrzucenia oferty skarżących. Jak wynika z akt sprawy, organy obu instancji zaakceptowały stanowisko komisji konkursowej, że oferta skarżących (wspólników spółki cywilnej), prowadzących Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej S. w W. podlegała odrzuceniu na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach z uwagi na fakt wcześniejszego rozwiązania, w trybie natychmiastowym, przez [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia umowy zawartej z tym oferentem o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nr [...].

Organ, a wcześniej Komisja Konkursowa, wskazali, że przedmiotowa umowa nr [...] o udzielanie świadczeń w zakresie onkologii (a więc pokrywającym się z zakresem niniejszego postępowania konkursowego) została rozwiązana na podstawie § 36 ust. 1 pkt 6 Ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2008 r. Nr 81, poz. 484, dalej zwanymi "OWU") ze względu na niski poziom jej wykonania.

Według organu, nieskorzystanie przez skarżących z prawa wniesienia zażalenia na powyższą czynność Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ (art. 160, 161 ustawy o świadczeniach) oznacza, że oferent zaakceptował stan faktyczny wskazany w skierowanym do niego piśmie z dnia [...] lipca 2010 r. dotyczącym rozwiązania umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia. Organ odwoławczy podkreślił, że komisja konkursowa prowadząca postępowanie konkursowe poprzedzające zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie posiada uprawnień do kontroli (weryfikacji) czynności dokonywanych przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w odniesieniu do realizacji zawartej umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Jak podkreślił organ, takie uprawnienia ma wyłącznie Prezes NFZ na podstawie art. 161 ust. 1 ustawy o świadczeniach. Uwzględniając powyższe, Prezes NFZ nie zgodził się z zarzutami podniesionymi przez stronę w odwołaniu od rozstrzygnięcia, a następnie w odwołaniu od decyzji organu I instancji, że komisja konkursowa naruszyła art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach, uznając za uzasadnione odrzucenie oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach w sytuacji gdy, zdaniem skarżących, przyczyna podana w wypowiedzeniu (przerwa w udzielaniu świadczeń lub ograniczenie ich dostępności uniemożliwiająca Funduszowi wywiązanie się z terminowego i pełnego wykonania zobowiązań wobec świadczeniobiorców) była nieprawdziwa albowiem faktyczną przyczyną był "niski poziom wykonania", co z kolei było związane z brakiem pacjentów a więc przyczyną nie leżącą po stronie świadczeniodawcy(obecnego oferenta). Odnosząc się do dodatkowych argumentów strony, że niedopuszczalna jest interpretacja art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, która powoduje "dożywotnio" wykluczenie świadczeniodawcy z jakiegokolwiek postępowania o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, Prezes NFZ podniósł, że wzmiankowany przepis nie określa ram czasowych odrzucenia oferty świadczeniodawcy, z którym została rozwiązana umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej bez zachowania terminu wypowiedzenia. Tym samym, zdaniem organu, komisja konkursowa nie jest właściwym organem uprawionym do określania ram czasowych ponoszenia konsekwencji takiego sposobu rozwiązania umowy przez Dyrektora OW NFZ z Odwołującym.

Ocena trafności przyjętego przez organ kierunku rozstrzygnięcia niniejszej sprawy musi być poprzedzona wskazaniem, że oprócz pisma z dnia [...] lipca 2010r. znak [...], na które powołują się organy obu instancji, a wcześniej komisja w zawiadomieniu oferenta o odrzuceniu oferty (k.61-64 akt adm.) w aktach sprawy znajduje się także pismo dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] czerwca 2010r. znak [...] wzywające świadczeniobiorcę (obecnego oferenta) na podstawie § 36 ust. 2 w zw. z § 36 1 pkt 6 powołanych wyżej OWU, do usunięcia uchybień.

W piśmie tym stwierdzono, że poziom realizacji świadczeń w zakresie onkologii w ramach zawartej umowy nr [...] wskazuje na cyt. przerwę w udzielaniu świadczeń lub ograniczenie ich dostępności, co uniemożliwia Funduszowi wywiązanie się z terminowego i pełnego wykonania zobowiązań wobec świadczeniobiorców i realizuje przesłankę określoną w § 36 1 pkt 6 ww. OWU, która stanowi podstawę do rozwiązania umowy bez okresu wypowiedzenia (v. k. 67 akt adm.).

Konfrontując treść ww. pisma z dnia [...] czerwca 2010r. oraz pisma [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ z dnia [...] lipca 2010r. (k. 65 akt adm.) z treścią zawiadomienia oferenta o odrzuceniu oferty (k. 61-64) należy stwierdzić, że podane w nich przyczyny rozwiązania umowy nr [...] bez wypowiedzenia są jednakowe. Mianowicie "niski poziom realizacji świadczeń wskazujący na przerwę w udzielaniu świadczeń lub ograniczenie ich dostępności, co uniemożliwia Funduszowi wywiązanie się z terminowego i pełnego wykonania zobowiązań wobec świadczeniobiorców".

Inną kwestią jest natomiast, zdaniem Sądu ocena, czy przyczyna (czy też przyczyny) wypowiedzenia wskazane w zawiadomieniu o rozwiązaniu uprzedniej umowy, leżą po stronie świadczeniodawcy (obecnego oferenta).

Skarżąca twierdzi, że podczas wykonywania poprzedniej umowy nie było przerwy w udzielaniu świadczeń, a niski poziom realizacji świadczeń, na który wskazuje organ był związany z brakiem pacjentów (brakiem zapotrzebowania na wykonywane usługi) a więc przyczyną, która nie leżała po stronie świadczeniodawcy (obecnego oferenta).

Zgodnie z art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach odrzuca się ofertę złożoną przez świadczeniodawcę, z którym została rozwiązana przez oddział wojewódzki Funduszu prowadzący postępowanie umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w określonym rodzaju lub zakresie w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy.

W myśl ust. 2 ww. przepisu, w przypadku, gdy braki, o których mowa w ust. 1 dotyczą tylko części oferty, ofertę można odrzucić w części dotkniętej brakiem.

Stosownie do § 36 ust. 1 pkt 6 OWU Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu może rozwiązać umowę w części albo w całości bez zachowania okresu wypowiedzenia w przypadku przerwy w udzielaniu świadczeń lub ograniczenia ich dostępności uniemożliwiających Funduszowi wywiązanie się z terminowego i pełnego wykonania zobowiązań wobec świadczeniobiorców, z zastrzeżeniem § 9;

§ 9. 1 Świadczeniodawca udziela świadczeń przez cały okres obowiązywania umowy, zgodnie z określonym w umowie harmonogramem pracy oraz planem rzeczowo-finansowym, stanowiącymi załączniki do umowy.

2. Świadczeniodawca powiadamia na piśmie oddział wojewódzki Funduszu o planowanej przerwie w udzielaniu świadczeń, w terminie, co najmniej 30 dni przed planowaną przerwą, wskazując przewidywany okres jej trwania, a w przypadku świadczeń z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej oraz świadczeń rozliczanych ryczałtem - także sposób zapewnienia ciągłości udzielania świadczeń w tym czasie:

3. Przerwa w udzielaniu świadczeń, o której mowa w ust. 2, wymaga zgody dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu udzielonej na piśmie w terminie 14 dni od dnia otrzymania powiadomienia, a w przypadku ambulatoryjnej opieki zdrowotnej - w terminie 8 dni.

4. Za zgodę, o której mowa w ust. 3, uważa się także brak sprzeciwu dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu w terminie 14 dni od dnia otrzymania powiadomienia; w przypadku ambulatoryjnej opieki zdrowotnej termin ten wynosi 8 dni.

5. W przypadku braku możliwości udzielania świadczeń, którego nie można było wcześniej przewidzieć, świadczeniodawca niezwłocznie podejmuje czynności w celu zachowania ciągłości udzielania świadczeń, powiadamiając jednocześnie oddział wojewódzki Funduszu o tym zdarzeniu i podjętych czynnościach.

W myśl § 36 ust. 2 OWU w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2-6 rozwiązanie umowy w części albo w całości bez zachowania okresu wypowiedzenia wymaga uprzedniego wezwania świadczeniodawcy do usunięcia uchybień w terminie 14 dni lub dłuższym, jeżeli strony tak ustalą.

Ust. 3 W przypadku nieusunięcia uchybień, o których mowa w ust. 2, w wyznaczonym terminie dyrektorowi oddziału wojewódzkiego Funduszu przysługuje uprawnienie, o którym mowa w ust. 1.

Ust. 4 Wniesienie zażalenia na czynności dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu związane z obowiązkiem usunięcia uchybień, o których mowa w ust. 2, zawiesza bieg terminu rozwiązania umowy do czasu rozpatrzenia zażalenia przez Prezesa Funduszu oraz wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, z wyjątkiem sytuacji, o której mowa w ust. 5.

Ust. 5 W przypadku wystąpienia zagrożenia zdrowia lub życia świadczeniobiorców w związku z zaistnieniem okoliczności, o których mowa w ust. 1, rozwiązanie umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia nie wymaga uprzedniego wezwania świadczeniodawcy do usunięcia uchybień.

Analizując przepis art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach stwierdzić trzeba, że po pierwsze: katalog przyczyn rozwiązania umowy w trybie natychmiastowym, który jest określony w § 36 OWU nie zawsze odnosi się do sytuacji zawinionych, po drugie: przyczyna odrzucenia oferty wprowadzona została przez ustawodawcę z zamiarem wyeliminowania świadczeniodawców niedających rękojmi należytego wykonania umowy ze względu na uprzednie rozwiązanie umowy w trybie natychmiastowym.

Zdaniem Sądu, wprowadzenie w omawianym przepisie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach konstrukcji obligatoryjnego odrzucenia oferty wnioskodawcy, z którym uprzednio została rozwiązana umowa w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po jego stronie wymaga dokonania wykładni celowościowej powyższego uregulowania. Wykładnia ta nakazuje uwzględnić cel, jaki miał przyświecać tej regulacji.

W ocenie Sądu, uwzględniając powyższe, za każdym razem należy szczegółowo badać przesłankę wymienioną w tym przepisie tj: "przyczyny leżące po stronie świadczeniodawcy". Według Sądu, odrzucenie oferty na podstawie powołanego przepisu może nastąpić wyłącznie wówczas, gdy zostanie uznane, iż działanie świadczeniodawcy było działaniem zawinionym.

Skoro odrzucenie oferty na podstawie wzmiankowanego przepisu może nastąpić w toku postępowania przed Komisją konkursową, to Komisja ta powinna przeprowadzić badanie czy przyczyny wskazane w rozwiązaniu uprzedniej umowy bez wypowiedzenia leżące po stronie obecnego oferenta są przez niego zawinione.

Należy także wskazać, że zgodnie z art. 153 ust.1 ustawy o świadczeniach W toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, do czasu zakończenia postępowania, oferent może złożyć do komisji umotywowany protest w terminie 7 dni roboczych od dnia dokonania zaskarżonej czynności. Protest należy do tych środków odwoławczych, które składa się w toku postępowania, jest skierowany do Komisji, czyli organu prowadzącego postępowanie. W przypadku złożenia protestu postępowanie, co do zasady, ulega zawieszeniu i Komisja rozstrzyga protest, uwzględniając go lub nie uwzględniając. Uwzględnienie protestu skutkuje powtórzeniem czynności. W większości przypadków uczestnicy postępowania składają protest na czynność Komisji polegającą na odrzuceniu oferty. W takim przypadku uwzględnienie protestu będzie skutkować dopuszczeniem wcześniej odrzuconej oferty do dalszej części postępowania.

Z kolei przepis art. 154 ustawy o świadczeniach wyznacza moment, w którym sprawa o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń staje się sprawą administracyjną. Dzieje się to z chwilą złożenia przez świadczeniodawcę odwołania od rozstrzygnięcia komisji. Z istoty kontroli postępowania konkursowego dokonywanej po złożeniu odwołania od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego do dyrektora Oddziału Wojewódzkiego NFZ wynika, że zadaniem organu NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji oraz zasad równego traktowania świadczeniodawców. Oznacza to, że nie chodzi jedynie o zbadanie, czy nie zostały naruszone wymagania formalnoprawne, ale również o ustalenie, czy nie naruszono wymienionych zasad w znaczeniu materialnym przez nierównoprawne stosowanie kryteriów przyjętych, jako podstawa dokonanych ocen. W postępowaniu administracyjnym zadaniem organu jest dokonanie kontroli postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa, ale także zbadanie stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania. Wprawdzie organy obu instancji nie prowadzą ponownie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, lecz rozpoznając sprawę w odniesieniu do konkretnego podmiotu obowiązane są czynić ustalenia czy nie zostały naruszone wymagania formalne, ale także co do tego, czy nie doszło do naruszenia zasad w znaczeniu materialnym przez nierównoprawne stosowanie kryteriów przyjętych jako podstawa dokonywania kontroli ocen, jak również zbadanie stanu faktycznego w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika.

Wbrew twierdzeniom organu, niezłożenie przez stronę zażalenia w trybie art. 160 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym świadczeniodawcy, który zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługuje zażalenie na czynności dyrektora wojewódzkiego oddziału Funduszu dotyczące realizacji umowy nie uchyla przy odrzuceniu kolejnej oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, konieczności rozważenia omówionych wyżej przesłanek tego przepisu.

Należy dodać, że przyjęcie poglądu organu i uznaniu go za prawidłowy, prowadziłoby w konsekwencji do paraliżu procedury konkursowej, w sytuacji, gdy do konkursu stanąłby podmiot, który pozostaje w niezakończonym specyficznym postępowaniu reklamacyjnym w ramach wcześniejszej umowy cywilnoprawnej.

Ponieważ na gruncie niniejszej sprawy organy obu instancji uznały za prawidłowe działanie komisji konkursowej, która odrzuciła ofertę skarżącej na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy o świadczeniach, bez zbadania czy uprzednia umowa zawarta ze skarżącą była rozwiązana w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po stronie ówczesnego świadczeniodawcy (obecnie skarżącej) należy uznać, że organy te naruszyły powyższy przepis w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, co obligowało Sąd do uchylenia zarówno zaskarżonej jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ppsa.

O niewykonywaniu uchylonych decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ppsa.

Natomiast o kosztach postępowania obejmujących: wpis sądowy w wysokości 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej będącego radcą prawnym w kwocie 240 złotych oraz uiszczoną opłatę skarbową od pełnomocnika 17 złotych, orzeczono na podstawie art. 200 ppsa w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 kwietnia 2002 r., w sprawie opłat za czynności radców... (Dz. U. 2013 poz. 490 t.j.).