Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 607/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Grunty warszawskie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7
journal: Dz.U. 1945 nr 50 poz 279
law: Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.) Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2016 r. sprawy ze skargi P. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz P. w W. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

P. wniosło skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2016 r., Nr [...] wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2014 r. Nr [...], odmawiającej ustanowienie na rzecz P. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącej działki gruntu numer [...], przy ul.[...].

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Prezydent W. decyzją Nr [...], po rozpatrzeniu wniosku z dnia 16 lutego 1949 r. T. w W. o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości w., położonej przy ul.[...], orzekł o odmowie ustanowienia na rzecz P. prawa użytkowania wieczystego do gruntu opisanego w ewidencji jako działki z obrębu nr[...].

Organ wskazał, że ww. nieruchomość objęta była działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) zwanego dalej "dekretem". Przepis art. 7 dekretu stanowił, że dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Gmina uwzględni wniosek, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania, a jeżeli chodzi o osoby prawne - ponadto, gdy użytkowanie gruntu zgodnie z jego przeznaczeniem w myśl planu zabudowania nie pozostaje w sprzeczności z zadaniami ustawowymi lub statutowymi tej osoby prawnej.

Organ wskazał, że objęcie przedmiotowego gruntu w posiadanie przez Gminę W. nastąpiło dnia [...] sierpnia 1948 r., to jest z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Nr[...].

Termin do zgłoszenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej upływał w dniu 16 lutego 1949 r. Tego dnia T w W. złożyło wniosek w trybie dekretu.

Organ I instancji przyjął jednak, że P. nie jest tożsame z byłym właścicielem nieruchomości – T. w W.

S. jest zarejestrowane pod numerem KRS [...], poprzednio było zarejestrowane w rejestrze stowarzyszeń RTS [...]. Na dzień 1 kwietnia 1950 r. istniało stowarzyszenie pod nazwą T.

Zgodnie z art. 1 dekretu z dnia 3 stycznia 1919r.o stowarzyszeniach (Dz. U. Nr 3, poz. 88) "Rejestrację stowarzyszeń i związków, podlegających postanowieniom tymczasowych przepisów o stowarzyszeniach i związkach z d. 4/17 marca 1906 r., wykonywać ma Ministerstwo Spraw Wewnętrznych."

Następnie rejestrację stowarzyszeń i związków, których siedziba znajduje się w W. przekazano Komisarzowi Rządu na W.

Kolejnym aktem prawnym regulującym kwestie stowarzyszeń było rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1932 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. Nr 94, poz. 808 ze zm.). Art. 25 rozporządzenia stanowił: "W przypadku zawieszenia działalności lub rozwiązania stowarzyszenia, władza rejestracyjna uczyni odpowiednią adnotację w rejestrze. W miarę potrzeby bezpośrednia władza nadzorcza w tym przypadku zarządzi tymczasowe zabezpieczenie majątku stowarzyszenia, a do prowadzenia spraw niezbędnych, związanych z tym majątkiem, wyznaczy kuratora. Władza rejestracyjna zarządzi likwidację stowarzyszenia po zapadnięciu decyzji ostatecznej o rozwiązaniu, o ile wykonanie decyzji nie zostało wstrzymane".

Zgodnie z art. 26 "Jeżeli: 1) liczba członków stowarzyszenia spadnie poniżej 10, lub 2) stowarzyszenie nie posiada przewidzianego statutowo zarządu i niema warunków do jego wyłonienia, względnie nie wyłania w ciągu najmniej rocznego okresu czasu, lub 3) organ ten nie był odnawiany najmniej w ciągu 3 okresów przewidzianego statutowo czasu jego urzędowania, albo też 4) zajdą inne okoliczności, świadczące, że stowarzyszenie faktycznie istnieć przestało, lub , że istnienie jego stało się bezprzedmiotowe,- władza rejestracyjna, z własnej inicjatywy, na wniosek wyznaczonego w myśl art. 30 kuratora albo na czyjkolwiek wniosek, stwierdzi te okoliczności i zadecyduje likwidację stowarzyszenia."

Przepis § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 17 grudnia 1932 r. wydanego w porozumieniu z Ministrami: Sprawiedliwości i Opieki Społecznej -o przystosowaniu stowarzyszeń i spraw będących w toku do przepisów prawa o stowarzyszeniach (Dz. U. Nr 116, poz. 964) "Stowarzyszenia i związki stowarzyszeń, istniejące prawnie w chwili wejścia w życie prawa o stowarzyszeniach, opierają nadal swój byt prawny na ostatniej decyzji, wydanej co do zatwierdzenia (rejestracji) stowarzyszenia na podstawie przepisów dotychczasowych przez właściwą władzę bądź administracyjną, bądź sądową. Poza tym do stowarzyszeń, o których mowa w ust. 1, będą stosowane odpowiednie postanowienia prawa o stowarzyszeniach, a w szczególności: do stowarzyszeń nie posiadających osobowości prawnej - postanowienia o stowarzyszeniach zwykłych, a do stowarzyszeń, posiadających osobowość prawną - postanowienia o stowarzyszeniach zarejestrowanych, ze zmianami, przewidzianymi w niniejszem rozporządzeniu."

Kolejno, § 2 rozporządzenia stanowił, że "Wpisy do rejestru, przewidziane w prawie o stowarzyszeniach, nie dotyczące zmiany statutu, będą czynione w rejestrach dotychczasowych, prowadzonych przez władze administracji ogólnej, o tyle tylko, o ile rejestr dawny zawiera odpowiednie rubryki. Dane, nieprzewidziane w tych rubrykach, będą uwidocznione w aktach, dotyczących stowarzyszenia. Tak samo w aktach tylko będą uwidocznione dane co do tych stowarzyszeń, dla których rejestry nie były prowadzone. W fazie zmiany statutu stowarzyszenie musi być zarejestrowane ponownie według przepisów prawa o stowarzyszeniach."

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 17 grudnia 1932 r. wydane w porozumieniu z Ministrami Sprawiedliwości i Opieki Społecznej o przystosowaniu stowarzyszeń i spraw będących w toku do przepisów prawa o stowarzyszeniach (Dz. U. R. P. Nr 116, poz. 964) zostało uchylone przez rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej w sprawie przystosowania stowarzyszeń do przepisów prawa o stowarzyszeniach z dnia 10 marca 1950 r. (Dz. U. Nr 9, poz. 98).

W myśl tego rozporządzenia "Stowarzyszenia, istniejące w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, a opierające swój byt prawny na decyzjach władz administracyjnych lub sądowych, wydanych przed wejściem w życie prawa o stowarzyszeniach, winny do dnia 31 lipca 1950 r. dopełnić wymogów, przewidzianych w art. 12 względnie w art. 19 prawa o stowarzyszeniach" (§ 1), a "Stowarzyszenia, które nie zastosują się do postanowienia § 1, uważa się za rozwiązane z mocy samego prawa, a majątek ich ulega likwidacji" (§ 2).

W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że przed II wojną istniało stowarzyszenie T. wpisane do rejestru Komisariatu Rządu pod nr [...] dnia [...] grudnia 1929 r.

Stowarzyszenie o nazwie T. zostało wpisane do rejestru stowarzyszeń w dniu [...] czerwca 1946 r. Pierwsze zebranie po II wojnie światowej odbyło się dnia [...] lipca 1946 r. Na zebraniu wyłoniono zarząd stowarzyszenia i komisję rewizyjną. Nie podjęto działań naprawczych zgodnie z rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1932 r. Prawo o stowarzyszeniach, natomiast zostało zarejestrowane nowe stowarzyszenie o nazwie tożsamej z nazwą stowarzyszenia przedwojennego.

P. od decyzji organu I instancji wniosło odwołanie stwierdzając, że rejestracja T. dnia [...] czerwca 1946 r. nie wykreowała nowego stowarzyszenia lecz spowodowała zmianę danych rejestrowych istniejącego wcześnie podmiotu. Świadczy o tym również dokonanie rejestracji podmiotu o identycznej nazwie z przedwojenną, co było niemożliwe na podstawie prawa o stowarzyszeniach.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, wskazało, że istotę sporu w niniejszej sprawie stanowi kwestia czy obecnie działające P. jest następcą prawnym T. w W., będącego właścicielem nieruchomości położonej przy ul. [...].

W. powstało w W. i zatwierdzone było przez władze rosyjskie w 1892 r. i jest zameldowane w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych pod nr [...] dnia [...] kwietnia 1922 r.

Bezsporne jest, że T. było właścicielem przedmiotowej nieruchomości, co potwierdza zaświadczenie Sądu Grodzkiego [...].

S. znajduje się w wykazie stowarzyszeń zarejestrowanych na dzień [...] kwietnia 1950 r. pod nr [...] (Archiwum Akt Nowych zespól archiwalny Ministerstwo Administracji Publicznej, sygn. [...]).

Zgodnie z pismem Zarządu Miejskiego w W. datą wpisania do rejestru stowarzyszeń jest dzień [...] czerwca 1946 r. –[...] (Archiwum Akt Nowych zespół archiwalny Ministerstwo Administracji Publicznej, sygn. [...]).

S. dnia [...] grudnia 1995 r. wystąpiło do VII Wydziału Cywilnego i Rejestracyjnego Sądu Wojewódzkiego w W. o zatwierdzenie zmian w statucie T. Postanowieniem z dnia [...] marca 1996 r., sygn. akt [...] dokonano zmian w nazwie i statucie T.

W czasopiśmie "Homeopatia Polska" (vol 8 Nr 6) z 1992 r. na str. 12 stwierdzono: "W czasie okupacji hitlerowskiej T. zostało rozwiązane, a majątek skonfiskowany przez okupanta". Takie same stwierdzenia zostały zawarte w protokole Nadzwyczajnego walnego zebrania członków T., odbytego dnia [...] lipca 1946r.

Organ II instancji uznał, że rejestracja T. nastąpiła dnia [...] czerwca 1946 r., zatem P. nie można uznać za następcę prawnego T. Organ wskazał, że zgodnie z art. 7 ust. 1 dekretu "Dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną", zatem wniosek P. nie może być uwzględniony.

P. wniosło skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2016 r., Nr [...].

Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy w postaci naruszenia art. 156 k.p.a. w związku z art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. poprzez uznanie, iż P., będące stroną w postępowaniu nie jest tożsame z T., będącego w dniu wejścia w życie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. właścicielem nieruchomości położonej w W., przy ul. [...].

Skarżący podnosił, iż w wyniku zarejestrowania w czerwcu 1946 r., pod nr [...], T. nie powstał nowy podmiot, a doszło do wpisania do rejestru wcześniej istniejącego podmiotu, co przewidywały ówcześnie obowiązujące przepisy.

Skarżący wskazywał, iż rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 października 1932 r. Prawo o stowarzyszeniach oraz rozporządzenie Ministra spraw wewnętrznych z dnia 17 grudnia 1932 r., wydane w porozumieniu z Ministrami Sprawiedliwości i Opieki Społecznej o przystosowaniu stowarzyszeń i spraw będących w toku do przepisów prawa o stowarzyszeniach przewidywało dalszą działalność stowarzyszeń zarejestrowanych przed wejściem w życie prawa o stowarzyszeniach na podstawie wcześniejszych rejestracji. Jednakże w określonych przypadkach (zmiana statutu) stowarzyszenia działające przed wejściem w życie prawa o stowarzyszeniach musiały dokonać ponownej rejestracji już na podstawie prawa o stowarzyszeniach (podstawą prawną był tu § 2 rozporządzenia o przystosowaniu stowarzyszeń i spraw będących w toku do przepisów prawa o stowarzyszeniach).

Oczywistym jest, zdaniem skarżącego, że w tym ostatnim przypadku (ponowna rejestracja zarejestrowanego wcześniej stowarzyszenia) nie powstawał nowy podmiot, a dochodziło jedynie do zmiany danych dotyczących daty i sposobu rejestracji oraz nazwy rejestru. W okolicznościach niniejszej sprawy właśnie taki charakter (ponowna rejestracja istniejącego podmiotu) miała rejestracja T. w dniu [...] czerwca 1946 r. Była to więc rejestracja istniejącego już wcześniej podmiotu, która nie wykreowała nowego stowarzyszenia, a spowodowała jedynie zmianę danych rejestrowych istniejącego wcześniej podmiotu.

W taki sposób rejestracja musiała zostać potraktowana także przez ówczesny organ rejestrujący, skoro dokonano rejestracji podmiotu o nazwie identycznej z nazwą podmiotu zarejestrowanego wcześniej, co było niemożliwe na podstawie prawa o stowarzyszeniach, zgodnie z którym nazwy nowo powstających stowarzyszeń miały je odróżniać od podmiotów powstałych wcześniej. Także z informacji z Archiwum Akt Nowych, z których wynika, że na dzień [...] kwietnia 1950 r. istniało jedno stowarzyszenie pod nazwą T.

W ocenie skarżącego treść protokołu nadzwyczajnego walnego zebrania T. z dnia [...] lipca 1946 r. wskazuje na to, iż było to zebranie członków stowarzyszenia istniejącego od czasów przedwojennych, skoro przedstawiono sprawozdanie zarządu z działalności (stowarzyszenie na ten dzień posiadało zatem działający zarząd, mimo, że część władz stowarzyszenia wojny nie przeżyła) i poinformowano o prawidłowości zwołania zebrania. Przekazane członkom Towarzystwa informacje zarządu w sposób klarowny, także w sferze majątkowej (informacja o ocalałym z wojny majątku oraz o stratach wojennych) odnoszą się do podmiotu istniejącego od czasów przedwojennych (nowo powstałe stowarzyszenie nie miałoby przecież majątku). Informacja o "rozwiązaniu" Towarzystwa w czasie okupacji w sposób jasny dotyczy działania władz okupacyjnych, które nie wywołały skutku w sferze prawa polskiego. Także fakt, iż na zebraniu podjęto uchwalę o sprzedaży nieruchomości przy ul. [...] (będącej przedmiotem tego postępowania) świadczy o tym, że nie było to zebranie nowo powstałego podmiotu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przechodząc merytorycznie do sprawy należało wskazać, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze słusznie przyjęło, że istotę sporu w niniejszej sprawie stanowi kwestia czy obecnie działające P. jest następcą prawnym T. w W., będącego właścicielem nieruchomości położonej przy ul. [...] w W.

Oceniając to zagadnienie należy dokonać analizy obowiązujących w okresie spornym przepisów z uwzględnieniem realiów historycznych. Między innymi takich, czy po dacie ponownej rejestracji Stowarzyszenia traktowane było ono przez ówczesne organy jako nowy podmiot.

Sąd interesuje stan prawny na dzień [...] czerwca 1946r., kiedy to ponownie zrejestrowane zostało T.. Aktem prawnym regulującym kwestie stowarzyszeń było w tej dacie rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1932 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. Nr 94, poz. 808 ze zm.). Artykuł 25 rozporządzenia stanowił: "W przypadku zawieszenia działalności lub rozwiązania stowarzyszenia, władza rejestracyjna uczyni odpowiednią adnotację w rejestrze. W miarę potrzeby bezpośrednia władza nadzorcza w tym przypadku zarządzi tymczasowe zabezpieczenie majątku stowarzyszenia, a do prowadzenia spraw niezbędnych, związanych z tym majątkiem, wyznaczy kuratora. Władza rejestracyjna zarządzi likwidację stowarzyszenia po zapadnięciu decyzji ostatecznej o rozwiązaniu, o ile wykonanie decyzji nie zostało wstrzymane".

Zgodnie z art. 26 "Jeżeli: 1) liczba członków stowarzyszenia spadnie poniżej 10, lub 2) stowarzyszenie nie posiada przewidzianego statutowo zarządu i nie ma warunków do jego wyłonienia, względnie nie wyłania w ciągu najmniej rocznego okresu czasu, lub 3) organ ten nie był odnawiany najmniej w ciągu 3 okresów przewidzianego statutowo czasu jego urzędowania, albo też 4) zajdą inne okoliczności, świadczące, że stowarzyszenie faktycznie istnieć przestało, lub, że istnienie jego stało się bezprzedmiotowe,- władza rejestracyjna, z własnej inicjatywy, na wniosek wyznaczonego w myśl art. 30 kuratora albo na czyjkolwiek wniosek, stwierdzi te okoliczności i zadecyduje likwidację stowarzyszenia."

Przepis § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 17 grudnia 1932 r. wydanego w porozumieniu z Ministrami: Sprawiedliwości i Opieki Społecznej -o przystosowaniu stowarzyszeń i spraw będących w toku do przepisów prawa o stowarzyszeniach (Dz. U. Nr 116, poz. 964) stanowił, że: "Stowarzyszenia i związki stowarzyszeń, istniejące prawnie w chwili wejścia w życie prawa o stowarzyszeniach, opierają nadal swój byt prawny na ostatniej decyzji, wydanej co do zatwierdzenia (rejestracji) stowarzyszenia na podstawie przepisów dotychczasowych przez właściwą władzę bądź administracyjną, bądź sądową. Poza tym do stowarzyszeń, o których mowa w ust. 1, będą stosowane odpowiednie postanowienia prawa o stowarzyszeniach, a w szczególności: do stowarzyszeń nie posiadających osobowości prawnej - postanowienia o stowarzyszeniach zwykłych, a do stowarzyszeń, posiadających osobowość prawną - postanowienia o stowarzyszeniach zarejestrowanych, ze zmianami, przewidzianymi w niniejszem rozporządzeniu."

Kolejno, § 2 rozporządzenia stanowił, że "Wpisy do rejestru, przewidziane w prawie o stowarzyszeniach, nie dotyczące zmiany statutu, będą czynione w rejestrach dotychczasowych, prowadzonych przez władze administracji ogólnej, o tyle tylko, o ile rejestr dawny zawiera odpowiednie rubryki. Dane, nieprzewidziane w tych rubrykach, będą uwidocznione w aktach, dotyczących stowarzyszenia. Tak samo w aktach tylko będą uwidocznione dane co do tych stowarzyszeń, dla których rejestry nie były prowadzone. W razie zmiany statutu stowarzyszenie musi być zarejestrowane ponownie według przepisów prawa o stowarzyszeniach."

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 17 grudnia 1932 r. wydane w porozumieniu z Ministrami Sprawiedliwości i Opieki Społecznej o przystosowaniu stowarzyszeń i spraw będących w toku do przepisów prawa o stowarzyszeniach (Dz. U. R. P. Nr 116, poz. 964) zostało uchylone przez rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej w sprawie przystosowania stowarzyszeń do przepisów prawa o stowarzyszeniach z dnia 10 marca 1950 r. (Dz. U. Nr 9, poz. 98), które z uwagi na czasookres badania w niniejszej sprawie Sądu nie interesuje.

Nie jest sporne i nie ulega wątpliwości, że przed II wojną istniało stowarzyszenie T. wpisane do rejestru Komisariatu Rządu pod nr [...]). Natomiast, Stowarzyszenie o nazwie T. zostało wpisane do rejestru stowarzyszeń w dniu [...] czerwca 1946 r. W ocenie Sądu była to jednak kontynuacja bytu prawnego przedwojennego stowarzyszenia - T.

Zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 grudnia 1932r. w razie zmiany statutu stowarzyszenie musi być zarejestrowane ponownie według przepisów prawa o stowarzyszeniach. Obowiązujące przepisy nie nakładały zatem obowiązku ponownej rejestracji (za wyjątkiem oczywiście zamiany statutu) na stowarzyszenia istniejące przed datą wejścia w życie wspomnianego rozporządzenia.

Stowarzyszenia istniejące przed tą datą nie miały jednak zakazu dokonywania rejestracji w oparciu o nowe przepisy. Nie wynika to bezpośrednio z przytoczonego rozporządzenia a tym bardziej z obwiązującego wówczas rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1932 r. Prawo o stowarzyszeniach. Celowość takich działań ze strony stowarzyszenia była jednak niewielka skoro mogły one działać nadal bez potrzeby realizacji tej procedury.

Wracając do stanu faktycznego sprawy należy wskazać, że pierwsze zebranie stowarzyszenia po II wojnie światowej odbyło się dnia [...] lipca 1946 r. Na zebraniu wyłoniono zarząd stowarzyszenia i komisję rewizyjną. Nie podjęto działań naprawczych zgodnie z rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1932 r. Prawo o stowarzyszeniach bowiem nie widziano takiej potrzeby i nie było ku temu przesłanek. Stowarzyszenie miało swoje władze, organy, przedstawicielstwo i mogło kontynuować działalność. Jak wynika z protokołu z dnia [...] lipca 1946r. mylnie przyjęto wówczas, że na mocy aktów prawnych okupanta Stowarzyszenie zostało rozwiązane. Przyjęcie tego błędnego założenia nie mogło wywoływać żadnych skutków prawnych w sferze praw i obowiązków istniejącego prawnie T. Informacja o "rozwiązaniu" Towarzystwa w czasie okupacji dotyczyła bowiem działania władz okupacyjnych, które nie wywołały skutku w sferze prawa polskiego.

Powyższe dało jednak asumpt do złożenia wniosku o ponowną rejestrację. Dnia [...] czerwca 1946r. doszło do zarejestrowania T., co w ocenie Sądu nie kreowało jednak powstania nowego podmiotu. Żaden racjonalny ustawodawca nie doprowadziłby do zarejestrowania stowarzyszenia z tą samą nazwą, siedzibą, dysponującego tym samym majątkiem, takim samym zarządem i statutem, jak Stowarzyszenie czynnie działające przed II wojna światową a nie zlikwidowane (delegalizacji aktów prawnych okupanta). Konstrukcja rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 17 grudnia 1932r. pozwalała na ponowne zarejestrowanie stowarzyszenia w sytuacji zmiany statutu. Nie powstawał wówczas nowy podmiot prawa lecz następowała zmiana o charakterze technicznym. Była to więc rejestracja istniejącego już wcześniej podmiotu, która nie wykreowała nowego stowarzyszenia, a spowodowała jedynie zmianę danych rejestrowych istniejącego wcześniej stowarzyszenia.

W taki sposób rejestracja musiała zostać potraktowana także przez ówczesny organ rejestrujący, skoro dokonano rejestracji podmiotu o nazwie identycznej z nazwą podmiotu zarejestrowanego wcześniej (z takim samym statutem, majątkiem, siedzibą), co było niemożliwe na podstawie Prawa o stowarzyszeniach, zgodnie z którym nazwy nowo powstających stowarzyszeń miały je odróżniać od podmiotów powstałych wcześniej. Także z informacji z Archiwum Akt Nowych wynika, że na dzień 1 kwietnia 1950 r. istniało jedno stowarzyszenie pod nazwą T. Tak też traktowane było Stowarzyszenie w latach 40-tych, 50 -tych i późniejszych XX w. (m.in. pismo Z. z dnia 15 listopada 1947r., pismo Zarządu Miejskiego W. z dnia 28 stycznia 1949r., pismo do Sądu Powiatowego z lipca 1951r.).

Należy przyznać rację skarżącemu, że również treść protokołu nadzwyczajnego walnego zebrania T. z dnia [...] lipca 1946 r. wskazuje na to, iż było to zebranie członków Stowarzyszenia istniejącego od czasów przedwojennych. Przedstawiono bowiem sprawozdanie zarządu z działalności i poinformowano o prawidłowości zwołania zebrania. Przekazano członkom Towarzystwa informacje także w sferze majątkowej (informacja o ocalałym z wojny majątku oraz o stratach wojennych). Ponadto fakt, iż na zebraniu podjęto uchwalę o sprzedaży nieruchomości przy ul. [...] (będącej przedmiotem tego postępowania) świadczy o tym, że nie było to zebranie nowo powstałego podmiotu.

Sąd przyjął zatem, że obecnie działające P. jest następcą prawnym T. w W., będącego właścicielem nieruchomości położonej przy ul. [...] w W. Powyższe powodowało konieczność uchylenia obu decyzji organów gdyż naruszały one przepisy prawa materialnego art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz.279), które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Organ ponownie rozpoznając sprawę będzie przy tym związany ocena prawną przedstawioną przez Sąd (art. 153 p.p.s.a.).

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. W przedmiocie zwrotu kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.