Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 715/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 1 i 2 i 3, art. 25
journal: Dz.U. 2009 nr 1 poz 7
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity.
article: art. 77 par. 1, art. 80, art. 11, art. 7
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 133 par. 1
journal: Dz.U. 1964 nr 9 poz 59
law: Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 2 października 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak – Kolczyńska Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.) Protokolant asystent sędziego Marcin Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2012 roku sprawy ze skargi B. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] znak: [...] Prezydent Miasta[...] na podstawie art. 30 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 roku Nr 1 poz. 7 ze zm.) oraz art. 104, 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) odmówił umorzenia dłużnikowi alimentacyjnemu B.M. należności w wysokości 23 400,00 zł z tytułu wypłaconych D. M., M. M. i A. M. świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami w wysokości 6043,38 zł (wg stanu na dzień 30.11.2011r.) na podstawie ustawy z dnia 7 września 2007 roku o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, że B. M. zwrócił się z prośbą o umorzenie w całości świadczeń z funduszu alimentacyjnego tj. należności głównej - 23 400,00 oraz odsetek na dzień 30 listopada 2011r. - 6043,38 zł. Organ nadmienił, że kwota odsetek na dzień 22 marca 2012r. wyniosła 6 985,14 zł. Jak wynika z wypełnionego kwestionariusza wywiadu B. M. odbywa karę pozbawienia wolności, której koniec przypada na 27 stycznia 2021 roku, jest na stałe zameldowany w S., przebywając w zakładzie karnym nie ponosi żadnych miesięcznych opłat związanych z utrzymaniem jak również nie posiada innych stałych wydatków, jest osobą zdrową, posiada wykształcenie techniczne - mechanik samochodowy, prawo jazdy kat. A, B, C, D, prowadził własną działalność gospodarczą. Organ ustalił, że B. M. przebywając w zakładzie karnym jest zatrudniony nieodpłatnie w Parafii Rzymskokatolickiej w B., z oświadczenia majątkowego wynika, że nie posiada nieruchomości, ruchomości, oszczędności pieniężnych czy przedmiotów wartościowych (z wyjątkiem obrączki ślubnej). Organ wskazał, że zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów organ właściwy dłużnika może umorzyć należności, o których w art. 28 ust. 1, 2 i 4 cytowanej ustawy, w łącznej wysokości:

1. 30%, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 3 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów,

2. 50 %, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 5 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów,

3. 100 % jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 7 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów.

Z zaświadczenia od Komornika Sądowego w S. z dnia [...] wynika, iż dłużnik alimentacyjny nie dokonał żadnych wpłat tytułem alimentów. W dniu 17 czerwca 2011r. wpłynęło jedno potrącenie z wynagrodzenia w wysokości 58,14 zł, które zostało zarachowane na poczet kosztów korespondencji i zwrot zaliczki wniesionej przez Sąd Rejonowy w S.. Zdaniem organu B.M. nie spełnia zatem żadnego z określonych przepisem art. 30 ust 1 ustawy warunków skutkujących, choćby częściowym umorzeniem należności z tytułu wypłacanych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Sam fakt pobytu w zakładzie karnym nie stanowi okoliczności stanowiącej podstawę do umorzenia należnych wraz z odsetkami z tytułu wypłaconych świadczeń wierzycielom z funduszu alimentacyjnego. Pobyt w zakładzie karnym i w konsekwencji brak możliwości zarobkowania nie oznacza w opinii organu, że należy zastosować ulgę w postaci umorzenia należnych należności wraz z odsetkami. B. M. nie uzyskuje dochodów z tytułu pracy, ale nie można wykluczyć, że sytuacja ta się nie zmieni i będzie otrzymywał wynagrodzenie. Do oceny przesłanek o umorzenie należności wraz z odsetkami istotna jest nie tylko okoliczność, że B. M.nie może wywiązać się z obowiązku zwrotu należności wraz z odsetkami z tytułu wypłaconych wierzycielom świadczeń z funduszu alimentacyjnego, ale również realne możliwości, związane ze stanem zdrowia oraz z wykształceniem. B. M. jest bowiem osobą zdrową, posiada wykształcenie techniczne jak również doświadczenie w prowadzeniu własnej działalności gospodarczej. Organ stwierdził, że wprawdzie planowany termin zakończenia kary pozbawienia wolności przypada na dzień 27 stycznia 2021r., to jednak będzie on mógł ubiegać się o przedterminowe zwolnienie, co może prowadzić do wcześniejszego zakończenia odbywania kary pozbawienia wolności.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył B. M., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, o umorzenie należności w całości, ewentualnie rozważenie umorzenia należności w wysokości 50%. Odwołujący się podniósł, że mimo jego wniosku organ nie przeprowadził wywiadu środowiskowego w miejscu jego zamieszkania na okoliczność jego stanu zdrowia, warunków rodzinnych, majątku i dochodów. Wskazał, że jedyny wywiad środowiskowy, jaki został przeprowadzony, to wywiad z 2009 r. przeprowadzony w Zakładzie Karnym w Ł. w obecności jego wychowawcy oddziałowego. Załączył do odwołania wywiad środowiskowy przeprowadzony w dniach 19-20 stycznia 2005 r. przez kuratora sądowego Sądu Rejonowego w S. na dowód troski o rodzinę i zapewniania jej bytu. Wyjaśnił, że przed znalezieniem się w zakładzie karnym utrzymywał rodzinę, a żona nie występowała o alimenty. Dopiero pobyt w zakładzie i brak możliwości podjęcia zatrudnienia przyczynił się do tego, że żona i jego dzieci zaczęły pobierać świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Swój wniosek o umorzenie należności uzasadnił brakiem możliwości podjęcia zatrudnienia oraz odległym terminem zakończenia odbywania kary pozbawienia wolności.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 30 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2009 r. Nr 1, poz.7 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium przytoczyło dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego, a nadto wskazało, że zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Organ ustalił, że B. M., ma 53 lata, od 30 stycznia 2009 r. odbywa karę pozbawienia wolności, na stałe zameldowany jest w S., z żoną pozostaje w separacji orzeczonej wyrokiem Sądu Okręgowego w S. z dnia [...], na czworo dzieci ma zasądzone alimenty w wysokości po 400 zł. miesięcznie, nie legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności, leczy się z powodu nadciśnienia tętniczego, posiada wykształcenie średnie techniczne i doświadczenie zawodowe w zakresie naprawy samochodów, prowadził własną działalność gospodarczą, posiada prawo jazdy kat. A,B,C,D, ukończony kurs masażu klasycznego, kurs ogrodniczy i hodowcy. Przebywając w zakładzie karnym nie pracuje zarobkowo, pracuje jedynie społecznie, jest zatrudniony nieodpłatnie w Parafii Rzymskokatolickiej w B.. Na postawie treści załączonego do odwołania wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniach 19-20 stycznia 2005 r. przez Kuratora na prośbę Sądu Rejonowego w M., organ ustalił, że B. M. mieszkał w tym czasie wraz z rodziną (żoną oraz pięciorgiem dzieci) w S. przy ul. A [...] w lokalu składającym się z 4 pokoi, kuchni i 2 łazienek. Prowadził działalność gospodarczą [...] "[...]" M. [...] w zakresie usług transportowych, gospodarstwa ogrodniczo-szkółkarskiego, sezonowo do zbioru truskawek czy porzeczek zatrudniał dorywczo kilka osób. Dochody z prowadzonej działalności wynosiły średnio ok. 3 tys. zł netto. W miejscu zamieszkania znany był jako człowiek kulturalny, przykładny ojciec, mąż, głowa rodziny. Organ uznał za bezsporne, że egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego nie była skuteczna w wysokości 30%, zasądzonych alimentów, przynajmniej przez okres ostatnich 3 lat, o czym świadczy zaświadczenie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. z dnia [...] nr [...], wobec czego na podstawie art. 30 ust. 1 w/w ustawy B. M. nie spełnia przesłanki do zastosowania ulgi w formie umorzenia jego należności podlegających zwrotowi. Organ stwierdził, że sytuacja dochodowa B. M. jest trudna, bowiem odbywa karę pozbawienia wolności, nie posiada żadnego źródła dochodu, nie może podjąć płatnej pracy. Wskazane okoliczności związane z trudną sytuacją dochodową polegającą na braku środków finansowych uzależnione są wyłącznie od faktu odbywania kary pozbawienia wolności, nie stanowią zatem wystarczających przesłanek, które uzasadniałyby umorzenie w całości należności z tytułu wypłaconych osobom uprawnionym świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami. Organ podniósł, że sytuacje wyjątkowe to okoliczności powstałe niezależnie od zobowiązanego w następstwie których jego sytuacja ulega takiemu pogorszeniu, że nie jest on w stanie na bieżąco spłacać swoich należności, a nadto nie ma perspektywy poprawy i zmiany tej sytuacji. Pobyt B. M. w areszcie śledczym jest sytuacją przejściową w życiu dłużnika alimentacyjnego i jest konsekwencją jego świadomego działania, a nie jest spowodowany zdarzeniem niezależnym od jego woli. Zwrócił uwagę, że pobyt w areszcie śledczym może powodować dla B. M. utrudnienia w regularnej spłacie bieżących alimentów, a także powstałych wobec organu zaległości, gdyż możliwości zarobkowe zobowiązanego w są bardziej ograniczone niż w warunkach otwartego rynku, co nie oznacza, że okresowe trudności finansowe automatycznie powodują konieczność zastosowania ulgi w postaci umorzenia należnych organowi środków. Nadto, dla oceny przesłanek umorzenia dłużnikowi alimentacyjnemu powstałych zaległości istotna jest bowiem nie tylko okoliczność, że dłużnik aktualnie nie może wywiązać się z ciążącego na nim obowiązku zwrotu należności i odsetek, ale również i to jakie realne możliwości, związane ze stanem zdrowia oraz wykształceniem ma dłużnik aby spłacać dług. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ stwierdził, że na sytuację dochodową dłużnika składają się nie tylko otrzymywane z różnych tytułów dochody, ale także inne okoliczności - stan zdrowia i możliwości uzyskania dochodu, a ponadto dla oceny przesłanek umorzenia należności dłużnika istotna jest nie tylko okoliczność czy dłużnik aktualnie może wywiązywać się z ciążącego obowiązku ale i to czy w przyszłości będzie mógł spłacać dług. Uznał, że poza pobytem w areszcie śledczym nie występują żadne szczególne okoliczności uniemożliwiające spłatę zadłużenia. Zdaniem organu fakt wieloletniego odbywania kary pozbawienia wolności oraz to, że po opuszczeniu aresztu śledczego zainteresowany będzie w wieku 63 lat, nie ma znaczenia, albowiem aktywność zawodowa nie sprowadza się wyłącznie do wieku, a decyduje o niej szereg innych czynników, w tym stan zdrowia, chęć uczestnictwa w procesie produkcji, czynniki demograficzne oraz społeczno-ekonomiczne. W ocenie Kolegium przedwczesne jest podjęcie decyzji uwzględniającej wniosek strony, bowiem miałoby to ten skutek, że niemożliwym byłoby dochodzenie zwrotu należności również w przypadku, gdy strona po zakończeniu odbywania kary pozbawienia wolności lub jeszcze w trakcie osadzenia podejmie zatrudnienie i będzie możliwa jej spłata. Dopóki więc istnieją niewykorzystane możliwości wyegzekwowania należności, polegające na możliwości uzyskiwania jakichkolwiek środków finansowych, dopóty ich umorzenie przed wyczerpaniem tych możliwości byłoby nieuzasadnione. W przypadku decyzji uznaniowych organ administracyjny zobowiązany jest wyważyć zarówno słuszny interes obywatela jak i interes społeczny. W interesie B. M. jest umorzenie należności wypłaconych osobom uprawnionym świadczeń z funduszu alimentacyjnego w kwocie 23.400 zł. oraz odsetek w wysokości 6.043,38 zł. Jednakże niedochodzenie zwrotu należności może nastąpić tylko w wyjątkowych sytuacjach i powinno mieć miejsce tylko wówczas gdy sytuacja dochodowa zobowiązanego lub jego rodziny jest również wyjątkowa, natomiast w pozostałych przypadkach niedochodzenie przez organ ich zwrotu naruszyłoby interes publiczny. Organ dodał, że w świetle załączonego przez stronę do odwołania wywiadu środowiskowego przeprowadzonego przez Kuratora B. M. przedstawiany jest jako człowiek przedsiębiorczy, dobrze radzący sobie w życiu, dbający o rodzinę, co uzasadnia możliwość uregulowania długu w przyszłości. Nie można przy tym zapomnieć o istocie zobowiązań alimentacyjnych, które zgodnie z postanowieniami art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego mają charakter obligatoryjny, a zobowiązany powinien mieć świadomość konsekwencji wynikających z uchylania się od obowiązku alimentacyjnego. Odmowa umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego pozostaje bez wpływu na sytuację dłużnika alimentacyjnego i nie doprowadzi do zagrożenia egzystencji wnioskodawcy. Jednocześnie organ nie podzielił zarzutów, że brak przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w miejscu jego zamieszkania ma jakikolwiek wpływ na wynik podjętego rozstrzygnięcia. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do ostatecznego podjęcia decyzji. Organ pouczył stronę, że odmowa umorzenia należności wraz z odsetkami nie przekreśla jego prawa do ubiegania się o ich umorzenie w przyszłości. Nadto, na wniosek dłużnika alimentacyjnego organ może odroczyć termin spłaty zobowiązania z uwagi na osadzenie w areszcie śledczym lub ustanowić spłatę zobowiązania w ratach uwzględniając możliwości płatnicze wnioskodawcy.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył B.M., wnosząc o jej uchylenie i podtrzymując argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Dodał też, że z uwagi na nieodpłatne zatrudnienie w zakładzie karnym, sytuację rodzinną i finansową, odległy termin zakończenia odbywania kary oraz fakt, że jego dzieci A. M., M. M. i D. M. nie korzystają już z pomocy Ośrodka Pomocy Rodzinie w S., wnosi o uwzględnienie jego skargi.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Kolegium podniosło ponadto, że przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów nie uzależniają rozpatrzenia wniosku o zastosowanie określonej ulgi od uprzedniego przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania dłużnika alimentacyjnego. Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 marca 2011 r. (Dz.U. 2011, Nr 73, poz. 395) określony został wzór kwestionariusza wywiadu alimentacyjnego oraz wzór oświadczenia majątkowego dłużnika alimentacyjnego. Oba kwestionariusze umożliwią organowi podjęcie ustawowych zadań zmierzających zarówno do poprawy skuteczności egzekucji alimentacyjnej jak również zastosowania ulg w spłacie. Wypełnienie kwestionariusza wywiadu alimentacyjnego ma na celu ustalenie sytuacji rodzinnej i zawodowej dłużnika alimentacyjnego, a także przyczyn, dla których nie płaci on alimentów. Natomiast wypełnienie kwestionariusza oświadczenia majątkowego ma na celu szczegółowe określenie sytuacji finansowej dłużnika alimentacyjnego. Inne dowody w sprawie mogą być przeprowadzone tylko wówczas gdy podczas oceny i analizy sytuacji dłużnika na podstawie powyższych kwestionariuszy pozostawałyby jeszcze niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ administracji może więc włączyć do akt sprawy wywiad środowiskowy przeprowadzony w miejscu zamieszkania dłużnika, który de facto aktualnie tam nie przebywa, jako dowód posiłkowy, jednakże jego brak nie oznacza naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W ocenie Kolegium sytuacja rodzinna oraz dochodowa B. M. została wyjaśniona w sposób wystarczający do podjęcia ostatecznego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do uregulowania art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala.

W świetle treści przepisu art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t. j. Dz.U. z 2009 r., nr 1 poz. 7 ze zm.) organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Umorzenie należności następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 30 ust. 3).

Z powyższego unormowania wynika w sposób nie budzący wątpliwości uznaniowy charakter decyzji, a wybór sposobu załatwienia wniosku strony o umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego zależy wyłącznie od woli organu właściwego wierzyciela nawet wtedy, gdy w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające jego uwzględnienie, z tym jednak zastrzeżeniem, iż nie może to oznaczać dowolności podjętego rozstrzygnięcia.

Wydanie decyzji musi bowiem zostać poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie sytuacji dochodowej i rodzinnej wnioskodawcy, do czego w sposób wyraźny obliguje organ administracji cytowany wyżej art. 30 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, oraz jej analizą, z zachowaniem wymogów proceduralnych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego, co wynika także z art. 25 wskazanej ustawy.

W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, iż sądowa kontrola uznania administracyjnego jest ograniczona wyłącznie do oceny tego, czy w sprawie zachodzą warunki materialnoprawne, uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej.

Zdaniem sądu materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy nie daje podstaw do stwierdzenia, iż wskazanym wyżej powinnościom w toku postępowania administracyjnego uchybiono.

W przedmiotowej sprawie uznać należy, że wniosek skarżącego został rozpatrzony przy uwzględnieniu jego sytuacji dochodowej i rodzinnej, a wyciągniętych na tej podstawie wniosków nie można uznać za dowolne. Organ administracji poczynił zatem ustalenia w oparciu o całokształt materiału dowodowego (art. 80 K.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 K.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 K.p.a.).

Skarżący zarzuca organowi brak przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w jego miejscu zamieszkania, jednak nie wskazuje jakie nowe okoliczności sprawy przemawiające za umorzeniem należności miałby ten wywiad potwierdzić. Zresztą ustaleń organu poczynionych na podstawie kwestionariusza wywiadu z dnia 27 lutego 2012 r. czy wywiadu środowiskowego załączonego do odwołania, skarżący w zasadzie nie kwestionuje.

Nadto, należy podzielić stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że okoliczność odbywania przez skarżącego kary pozbawienia wolności nie stanowi wystarczającej przesłanki do uwzględnienia jego wniosku, gdyż stanowi ona efekt zabronionych działań. W orzecznictwie sądowym nie budzi natomiast wątpliwości, że za wyjątkową nie może zostać uznana sytuacja będąca efektem zawinionych działań podmiotu zobowiązanego do alimentacji. W przeciwnym wypadku naganne działania dłużnika, sprzeczne z normami prawa karnego, byłyby premiowane umarzaniem zaległości z tytułu wypłacanych zaliczek alimentacyjnych, uprzednio spełnianych na koszt podatnika. Nie można przy tym zapominać o charakterze zobowiązań alimentacyjnych, które zgodnie z art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w przypadku rodziców w stosunku do ich dzieci mają charakter obligatoryjny.

Ponadto należy mieć na uwadze fakt, że wszelkiego rodzaju zwolnienia z obowiązku alimentacyjnego (lub świadczeń z nim związanych) mają charakter wyjątkowy i jako takie, zgodnie z ogólnymi regułami interpretacyjnymi, powinny być interpretowane w sposób ścisły a nie rozszerzający. W związku z tym umorzenie powinno mieć miejsce tylko wówczas, gdy sytuacja dochodowa zobowiązanego lub jego rodziny nie pozwala mu na wywiązanie się z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego. Stan taki powinien być jednak efektem czynników obiektywnych, na które zobowiązany nie ma wpływu, gdyż tylko takie przesłanki mogą uzasadniać umorzenie jakichkolwiek należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

Z akt sprawy nie wynika natomiast, aby takie szczególne okoliczności miały miejsce. Okolicznością taką nie jest odbywanie kary pozbawienia wolności, gdyż jak już wyżej wskazano, stanowi ona efekt zabronionych działań zobowiązanego. Za wyjątkową nie może być bowiem uznana sytuacja, będąca efektem działań podmiotu zobowiązanego do alimentacji (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 września 2010r., sygn. akt II SA/Sz 411/10, a także nadal aktualne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 kwietnia 2009r., sygn. akt IV SA/Po 570/08, Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2010r., sygn. akt I OSK 1166/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 23 stycznia 2007r., sygn. akt II SA/Bd 786/06 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2008r., sygn. akt I OSK 544/07 – opublikowane w centralnej Bazie Orzeczeń Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dodatkowo okoliczność, iż dopiero na 2021 r. przypada koniec odbywania przez skarżącego kary pozbawienia wolności nie przesądza jeszcze o tym, że nie będzie miał on możliwości spłaty długu, który na nim ciąży. Wskazać przy tym należy, że sytuacja zdrowotna oraz możliwości osobiste pozwalają skarżącemu na podjęcie pracy, bowiem jak wynika z akt sprawy, świadczy on nieodpłatnie pracę w Parafii Rzymskokatolickiej w B.. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący czynił starania w kierunku spłaty długu, egzekucja należności z okresu ostatnich co najmniej 3 lat okazała się bezskuteczna. Przebywając zaś w zakładzie karnym skarżący ma zapewnione całodobowe utrzymanie i stąd też przyszłe, ewentualne zarobki, mogą zostać przeznaczone na spłatę zaległości.

Reasumując, organ właściwy wierzyciela rozważył wnikliwie kwestię szczególnych okoliczności uzasadniających skorzystanie z omawianej instytucji oraz okoliczności uzasadniających zakres jej ewentualnego zastosowania, co następnie znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Nadto, organ załatwił sprawę mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.).

W tym stanie rzeczy, na postawie art. 151 p.p.s.a., skarga podlega oddaleniu..

n.k-o.