Postanowienie NSA, sygn. akt II GZ 720/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-07-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Odmowa sporządzenia uzasadnienia
Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art.86 par.1, art.87
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 marca 2016 r., sygn. akt III SA/Kr 519/15 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi D. G. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 26 [...] 2015 r. nr [...] z dnia 26 [...] 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 14 marca 2016 r. odmówił D. G. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 20 [...] 2015 r. w sprawie ze skargi D. G. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 26 [...] 2015 r. nr: [...] z dnia 26 [...] 2015 r. nr: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Wyrokiem z dnia 20 listopada 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi D. G. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 26 [...] 2015 r. i z dnia 26 [...] 2015 r.

Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił sporządzenia uzasadnienia powyższego wyroku z powodu złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku po terminie. Powyższe postanowienie doręczono skarżącemu w dniu 16 [...] 2016 r.

Pismem z dnia 22 [...] 2016 r. D. G. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenia uzasadnienia wyroku WSA w Krakowie z dnia 20 listopada 2015 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił wnioskowanego przywrócenia terminu.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że nadanie pisma listem zwykłym, choć jest dopuszczalne, w praktyce pozbawia zainteresowanego urzędowego dowodu dokonania tej czynności. Strona w postępowaniu sądowym ma obowiązek zachowania najwyższej staranności w podejmowaniu czynności, co dotyczy w szczególności czynności, dla których skuteczności zostały określone terminy ustawowe. Sąd uznał, że wysłanie do sądu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku przesyłką nierejestrową stanowi o braku należytej staranności strony. Przepisy wprawdzie nie statuują obowiązku wnoszenia pism do sądu przesyłkami rejestrowanymi, jednakże w takim przypadku strona naraża się na ryzyko braku możliwości wykazania zachowania terminu do dokonania danej czynności, a ciężar dowodowy w tej kwestii spoczywa na stronie, zwłaszcza w sytuacji, gdy reprezentuje ją profesjonalny pełnomocnik, który powinien był zdawać sobie sprawę z ryzyka wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku listem zwykłym.

W zażaleniu na powyższe postanowienie Sądu I instancji D. G., zaskarżając to postanowienie w całości, wniósł o jego zmianę poprzez przywrócenie mu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 20 listopada 2015 r., względnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Krakowie.

W uzasadnieniu zażalenia Skarżący podniósł, iż był przekonany o terminowym wysłaniu wniosku o sporządzenie uzasadniania z uwagi na treść oświadczenia współpracującego z reprezentującą go kancelarią aplikanta adwokackiego oraz wydruk z komputera, na którym przygotowano rzeczony wniosek. Wskazał, że dowiedział się o wysłaniu wniosku po terminie dopiero wraz z doręczeniem mu postanowienia WSA w Krakowie z dnia 12 stycznia 2016 r. o odmowie sporządzenia uzasadniania wyroku z uwagi na złożenie wniosku po terminie.

Skarżący nie podziela stanowiska Sądu zawartego w postanowieniu o odmowie sporządzenia uzasadnienia, wskazującego, że w przypadku nadania przesyłki zwykłej, opatrzonej nieczytelnym stemplem, z którego nie da się przeczytać daty nadania, należy przyjąć że przesyłka została wysłana po terminie. Skarżący podkreślił, iż obowiązujące przepisy nie przewidują obowiązku nadawania przesyłek rejestrowanych, a nieczytelność stempla pocztowego, jako zdarzenie całkowicie niezależne od działań Skarżącego, nie powinna go obciążać.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a.: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4).

Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku powinien zatem zawierać okoliczności wskazujące na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku.

Oceniając okoliczności mające uprawdopodobnić brak winy w naruszeniu terminu Sąd powinien brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Instytucja przywrócenia terminu jest stosowna jedynie w sytuacjach wyjątkowych, tylko wtedy gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu ( por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z dnia 6 października 1998 r., II CKN 8/98, LEX nr 50679 ).

Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 1998 roku, sygn. akt IV SA 1153/96, brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe (LEX nr 45637 ).

Wprawdzie brak winy w uchybieniu terminowi zainteresowany winien uprawdopodobnić, a nie udowodnić, co świadczy o odformalizowaniu i uproszczeniu postępowania i co ma być udogodnieniem dla zainteresowanego, lecz jednocześnie uprawdopodobnienie winno dotyczyć takich okoliczności, które pozwalają na przyjęcie braku winy strony w uchybieniu terminu.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji trafnie ocenił, że strona (w tym przypadku profesjonalny pełnomocnik) nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, gdyż okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie było niezawinione. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności. Należy wspomnieć, iż skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika - adwokata, który powinien mieć świadomość wagi nie tylko terminowego dokonywania określonych czynności procesowych, ale także dowodów dokonywania takich czynności w terminie. To zaś oznacza, że pełnomocnik winien zachować należytą staranność, w tym zadbać o możliwość wykazania zachowania przez stronę terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, m. in. przez uzyskanie dowodu nadania przesyłki w Urzędzie Pocztowym. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu to wskazać należy, że w aktach sprawy znajduje się kserokopia koperty zawierającej wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku (k.63 akt sadowych) jednakże w żaden sposób nie da się odczytać znajdującej się na niej daty nadania. Ryzyko wynikające z faktu, iż skarżący wysłał przedmiotowe zażalenie listem zwykłym, a nie poleconym ponosi w tym przypadku nadawca – wnoszący zażalenie.

Ustawa p.p.s.a. nie wskazuje rodzaju przesyłki, którą powinniśmy wybrać wysyłając korespondencję do Sądu: zwykły, polecony, za potwierdzeniem odbioru. Jednakże - jak słusznie wskazuje Sąd – brak zarejestrowania przesyłki w sytuacji, gdy nie dojdzie ona do Sądu lub dojdzie lecz po terminie, czyni w zasadzie niemożliwym wykazanie jej nadania w określonym terminie.

Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie oddalił, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.