Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1100/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Protokolant asystent sędziego Magdalena Tambelli – Orwat po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta z dnia [...] czerwca 2016r. nr [...], 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. K. kwotę 500 (pięćset) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] (dalej "PINB"), na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 4, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 290), po rozpatrzeniu sprawy budynku mieszkalnego usytuowanych na działce nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...], powodującego swym wyglądem oszpecenie otoczenia, nakazał I. K., D. K. i Z. S. - współwłaścicielom ww. budynku usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, tj:

- wypełnienie ubytków tynku w ścianie budynku w elewacji frontowej budynku mieszkalnego usytuowanego na działce przy ul. [...] w B. oraz w elewacji bocznej od strony działki nr [...] obr. [...],

- pomalowanie elewacji frontowej budynku i elewacji bocznej od strony działki nr [...] obr. [...] (po uzgodnieniu kolorystyki z Miejskim Konserwatorem Zabytków)

w terminie do [...] 2017 r., wskazując że powyższe prace należy wykonać po uzgodnieniu z Miejskim Konserwatorem Zabytków.

W uzasadnieniu decyzji PINB podniósł, iż podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] 2016 r. stwierdzono uszkodzenia elewacji frontowej budynku i elewacji od strony działki nr [...] obr. [...] – ubytki tynku występują na wysokości cokołu budynku oraz na wysokości drugiego i trzeciego piętra – miejscowo widoczne są gołe cegły. Elewacja frontowa oraz od strony działki nr [...] są zabrudzone i pozbawione zewnętrznych powłok malarskich. Wszystko to zdaniem organu sprawia, że budynek mieszkalny usytuowany przy ul. [...] swym wyglądem oszpeca otoczenie, co potwierdza dokumentacja fotograficzna znajdująca się w aktach sprawy.

Ponadto wskazano, że przedmiotowy budynek zgodnie z zarządzeniem nr [...] Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] 2015r. ujęty jest w gminnej ewidencji zabytków. Zlokalizowany jest on w zachodniej części Śródmieścia [...] w niedalekim sąsiedztwie jednej z najważniejszej pod względem historycznym śródmiejskich ulic – ulicy [...], której charakterystykę i walory opisano w uzasadnieniu decyzji.

Zdaniem organu negatywnie na wizerunek Śródmieścia [...] wpływają zaniedbane, nieodrestaurowane obiekty w tym również przedmiotowy budynek mieszkalny, który swoją estetyka nie przystaje do otaczającej go zabudowy, wręcz przeciwnie: wśród sąsiadujących budynków wyróżnia się niekorzystnie, ponieważ w sąsiedztwie budynku przy ul. [...] tj. przy ul. [...] i 85 znajdują się odnowione kamienice, a w najbliższej okolicy przy ul. [...] powstał nowoczesny dworzec kolejowy, który stanowić ma wizytówkę miasta. Znajdujący się po przeciwnej stronie ulicy budynek [...] Szkoły Wyższej również został poddany rewitalizacji. Na ich tle budynek przy ul. [...] uznał za zaniedbany.

Odnosząc się do zarzutów D. K. PINB wyjaśnił, że w stosunku do wskazanych właścicieli obiektów położonych przy ul. [...] i [...], których estetyka także nie jest zadawalająca toczą się odrębne postępowania, a w stosunku do nieruchomości przy [...], postępowania zostały już zakończone wydaniem decyzji nakazujących usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Zdaniem organu pojęcia otoczenia obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 66 ustawy nie należy zawężać do budynków bezpośrednio z nim sąsiadujących.

Podkreślono również, że obowiązkiem spoczywającym na właścicielu jest utrzymywanie obiektu budowlanego nie tylko w należytym stanie technicznym, ale i estetycznym, co wynika z art. 61 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Organ powołał się na treść protokołu z okresowej kontroli pięcioletniej stanu technicznego budynku mieszkalnego z dnia 2 stycznia 2016r., gdzie w ramach zakresu robót remontowych i kolejnością ich wykonania stwierdzono między innymi uzupełnienie tynków na gzymsach, elewacjach oraz logiach oraz malowanie elewacji.

Organ wskazał, że określony termin, w którym należy usunąć nieprawidłowości związanych z oszpeceniem otoczenia jest wystarczający, biorąc pod uwagę zakres zaleconych prac.

W odwołaniu od powyższej decyzji D. K. zakwestionował ocenę organu dotyczącą estetyki przedmiotowego budynku, zwłaszcza na tle jego otoczenia, którego nie szpeci, a wręcz pozytywnie się wyróżnia na tle budynków w najbliższym otoczeniu. Na potwierdzenie czego załączono dokumentację fotograficzną. Odwołujący się podkreślił, że organ do porównania estetyki budynku wskazał budynki o innych funkcjach i znajdujące się w dalszej odległości i zarzucił błędną wykładnię art. 66 pkt 4 Prawa budowlanego (powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych).

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja oparta została na prawidłowej podstawie prawnej, w należycie ustalonym przez organ I instancji stanie faktycznym, zaakceptowanym przez organ odwoławczy, a w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przywołano odpowiednie okoliczności, potwierdzające zasadność wydania ww. decyzji.

Organ odwoławczy wskazał, że przepisem pozwalającym organom nadzoru budowlanego zapewnić realizację powyższych obowiązków jest zapis zawarty w art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, którego treść określa przesłanki, kiedy organ nadzoru budowlanego jest zobligowany do wydania decyzji w celu nałożenia na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.

Organ odwoławczy powołując się na art. 61 i art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego wskazał, iż obowiązkiem właściciela jest utrzymanie obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym. Uznał za prawidłowe ustalenie organu pierwszej instancji, iż przedmiotowy budynek wyróżnia się niekorzystnie na tle otaczającej go zabudowy, a odnosząc się do zgromadzonego materiału dowodowego – swym wyglądem oszpeca otoczenie, w którym jest usytuowany. WINB zwrócił też uwagę, iż ujęcie budynku w gminnej ewidencji zabytków wyznacza wysoki standard estetyki budynku. Zaakceptował również jako prawidłowo ustalony termin wykonania obowiązku

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wyjaśnił, że wystarczające do wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 ustawy jest zasinienie chociażby jednej z przesłanek określonych w tym przepisie. Odnośnie zarzutu próby porozumienia się z organem w celu ustalenia terminu wykonania remontu elewacji WINB wyjaśnił, że ustalony termin – [...]2017r. jest terminem w miarę długim i realnym do wykonania nakazanego obowiązku. Zmiany terminu wykonania obowiązku może dokonać organ pierwszej instancji – w ramach swoich kompetencji – po przedłożeniu uzasadnionego wniosku stron. Organ odwoławczy stwierdził także, iż nie było podstaw prawnych dla uwzględnienia w toku postępowania wniosku strony o zawieszenie postępowania do czasu uzyskania środków finansowych oraz zawarcia ugody. Trudności z uzyskaniem środków finansowych nie stanowią bowiem przesłanki ustawowej do odstąpienia od nałożenia obowiązku usunięcia nieprawidłowości, na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. WINB wskazał również, iż wobec wskazanych w odwołaniu budynków będących w złym stanie również wydano decyzje administracyjne w zakresie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Sporna decyzja stanowi upomnienie dla właściciela budynku co do jego obowiązków wynikających z art. 61 w zw. z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy D. K. zarzucił naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane, wnosząc o uchylenie powyższej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów sporządzenia opinii przez rzeczoznawcę.

Skarżący wskazał, że zaskarżone orzeczenie jest niezasadne i zakwestionował ocenę organu w zakresie estetyki budynku przy ul. [...] w [...], zwłaszcza na tle jego otoczeniem. Zdaniem skarżącego przedmiotowy budynek nie tylko nie szpeci otoczenia, lecz pozytywnie wyróżnia się na tle budynków w jego najbliższym sąsiedztwie, co potwierdza załączona dokumentacja fotograficzna oraz opinia rzeczoznawcy. Podniósł, że budynku, które zostały wskazane przez organ jako wzorcowe ([...]), znajdujące się w dalszym otoczeniu posiadają podobną charakterystykę z ubytkami tynku i wadami powłok malarskich. Zostało to szczegółowo sklasyfikowane przez biegłego rzeczoznawcę.

Powołując się na wyrok NSA z 19 listopada 2003r. (sygn. SA/Sz 2255/01) skarżący podkreślił, iż zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdza aby przedmiotowy budynek powodował skrajne zaniedbania w estetyce jego otoczenia. Budynek choć posiada pewne wady, dostrzegane przez właścicieli i wskazane w opinii, to na pewno nie jest przykładem skrajnych zaniedbań. Jest systematycznie, w miarę możliwości finansowych poddawany remontom. W bliskim jego otoczeniu znajdują się budynki w dużo gorszym stanie technicznym i estetycznym.

Ponadto skarżący zarzucił organowi błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 4 w okolicznościach tej sprawy, powołując się miedzy innymi na nieprawidłowa argumentację odwołująca się do wydania decyzji nakazujących usunięcie nieprawidłowości dla innych budynków. Tymczasem powyższy przepis nie ma służyć kompleksowej rewitalizacji części miasta, a w taki sposób stosują go organy nadzoru budowlanego – wydając decyzje dla kolejnych budynków ([...]).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę legalności działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, skutkuje uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 P.p.s.a.).

Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Art. 135 ww. ustawy stanowi, iż Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Oceniając legalności zaskarżonej decyzji Sąd zważył, iż została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa, które skutkować musiało wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego wraz z utrzymaną nią w mocy decyzją organu pierwszej instancji.

Na wstępie rozważań wskazać należy, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2016r. poz. 290, dalej "P.b.") normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach (art. 1).

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie były decyzje organów nadzoru budowlanego oparte na treści art. 66 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, wydane po rozpatrzeniu sprawy wszczętej z urzędu w przedmiocie powodowania przez wygląd budynku przy ul. [...] w [...] oszpecenia otoczenia.

Kwestie związane z utrzymaniem obiektów budowlanych zostały uregulowane w rozdziale 6 ustawy Prawo budowlane (art. 61 – 72). W myśl przepisu art. 61 ww. ustawy (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji), właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany:

1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2, czyli użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7 art. 5,

2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.

Zgodnie z treścią art. 66 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:

1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo

2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo

3 jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo

4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia

- właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Zgodnie z treścią cytowanych powyżej przepisów, naruszenie obowiązków wynikających z art. 61 w związku z art. 5 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane skutkuje m.in. sankcją w postaci nakazu określoną w art. 66 ww. ustawy. Podkreślić przy tym należy, że zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęte zostało, że ów nakaz powinien być skierowany do właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, na którym - zgodnie z art. 61 pkt 1 w związku z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, ciąży obowiązek utrzymywania obiektu w należytym stanie technicznym i estetycznym oraz niedopuszczenia do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2008 r., sygn. akt II OSK 1442/07, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W rozpoznawanej sprawie podstawę prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego postępowania, zakończonego ostatecznie wydaniem zaskarżonej decyzji nakładającej na współwłaścicieli budynku mieszkalnego przy ul. [...] (dz. nr [...] obr. [...]) w [...], obowiązek usunięcia, we wskazanym terminie, stwierdzonych nieprawidłowości tj.:

- wypełnienie ubytków tynku w elewacji frontowej budynku mieszkalnego oraz jego elewacji bocznej od strony działki nr [...],

- pomalowanie elewacji frontowej budynku i elewacji bocznej od strony działki nr [...] (po uzgodnieniu kolorystyki z Miejskim Konserwatorem Zabytków)

było stwierdzenie, że ów budynek powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia, w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 4 P.b.

Organ nadzoru budowlanego ma normatywną możliwość ingerencji w istniejący stan rzeczy, zmierzającej do zapewnienia użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z wymogami określonymi w powołanym wyżej art. 61, przy czym problemy związane z estetyką obiektu nie mają charakteru znormalizowanego i zobiektywizowanego. Podlegają one ocenie organu, która winna odbyć się zgodnie z przepisami art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., w każdym indywidualnym przypadku. W razie zaś stwierdzenia, iż istotnie estetyka obiektu budowlanego odbiega od obowiązujących w ocenie organu standardów i powoduje oszpecenie otoczenia organ ten władny jest w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego nałożyć decyzją na właściciela lub zarządcę obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Przez należyty stan estetyczny obiektu budowlanego należy rozumieć utrzymanie w dobrym stanie elewacji i wyglądu obiektu oraz innych jego elementów, jak też zapewnienie harmonii pomiędzy wyglądem obiektu a otoczeniem naturalnym i stworzonym przez człowieka (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 czerwca 2002 r. sygn. akt II SA/Rz 77/02, publ. w CBOSA). Zwrócić należy uwagę, iż ciężar udowodnienia zaistnienia okoliczności, na których organ oparł podstawy do władczej ingerencji w prawo własności – spoczywa na organie administracji.

Należy przy tym zauważyć, że zarówno określona w pkt 1 ustępu 1 art. 66 Prawa budowlanego okoliczność wystąpienia zagrożenia życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska jak też wskazana w pkt 4 tego przepisu okoliczność, iż obiekt budowlany "powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia" - są odrębnymi, samodzielnymi przesłankami wydania decyzji przewidzianej końcowej części art. 66 ust. 1. Tak więc zaistnienie choćby jednej z tych okoliczności np. wystąpienie wyłącznie oszpecenia otoczenia, bez zaistnienia innych okoliczności wskazanych w pkt 1 – 4 przepisu, upoważnia organ do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Ustalenie przesłanek do ustalenia obowiązków oparte na normie prawnej zawierającej tak ocenne określenie "powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia" oraz treści rozstrzygnięcia, powinno nastąpić po dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, przy uwzględnieniu interesu społecznego, słusznego interesu stron oraz uzasadnionych interesów osób trzecich 9art. 5 ust. 1 i 2 P.b. i art. 7 K.p.a.). Organ administracji stosownie do zapisów art. 7 i art. 77 k.p.a. w toku postępowania podejmuje kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i jednocześnie zobowiązany jest do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zebranie całego materiału dowodowego to zebranie dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne faktów. Na tej podstawie organ winien dokonać wszechstronnej i swobodnej oceny zgromadzonych dowodów, a następnie subsumcji ustalonego stanu faktycznego danej sprawy, do dyspozycji stosowanej normy prawa materialnego .

W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, uchybiono powyższym regułom.

Nakładanie obowiązków wynikających z art. 66 pkt 4 Prawa budowlanego, nie może być bowiem stosowane przez organ nadzoru budowlanego wyłącznie dla poprawienia estetyki danego obiektu budowlanego, jest bowiem dopuszczalne wyłącznie gdy ustalone zostanie, iż obiekt swym wyglądem szpeci otoczenie, w którym jest on posadowiony. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny (do 31.12.2003) w Szczecinie w wyroku z dnia 19 listopada 2003r. przedmiotowa przesłanka odnosi się do skrajnych zaniedbań w estetyce obiektu przy uwzględnieniu otoczenia.

W rozpoznawanej sprawie PINB na podstawie protokołu kontroli ustalił, że przedmiotowy budynek mieszkalny ma uszkodzenia elewacji frontowej i elewacji od strony działki nr [...] w postaci ubytków tynku występujących na wysokości cokołu budynku oraz na wysokości drugiego i trzeciego piętra, miejscowo widoczne są gołe cegły. Wskazane elewacje są zabrudzone i pozbawione zewnętrznych powłok malarskich. Zdaniem organu pierwszej instancji to sprawia, że budynek mieszkalny przy ul. [...] swym wyglądem oszpeca otoczenie, w którym jest usytuowany, co potwierdza dokumentacja fotograficzna. Organ wskazał, że budynek ten jest ujęty w gminnej ewidencji zabytków utworzonej zarządzeniem Prezydenta Miasta [...] z [...] 2015r. nr [...], w związku z tym obowiązuje w tym wypadku wysoki standard estetyczny.

W dalszej części uzasadnienia decyzji PINB dla Miasta [...] dokonał charakterystyki wartości historycznej i znaczenia Śródmieścia [...], w którego zachodniej części położony jest przedmiotowy budynek. W szczególności opisał charakter i walory ulicy [...] od XIX wieku, jako jednej z najważniejszych ulic miasta, której wiele budynków ujętych jest w wojewódzkim rejestrze zabytków oraz ujętych w ewidencji zabytków. W "niedalekim sąsiedztwie" której usytuowany jest budynek przy ul [...]. Na ulicy [...] znajdują się również obiekty wpisane do gminnej ewidencji zabytków ([...]). Negatywnie na wizerunek Śródmieścia [...] wpływają zaniedbane nieodrestaurowane obiekty, w tym przedmiotowy budynek mieszkalny zlokalizowany przy ul. [...]. Budynek ten nie przystaje swoją estetyką do otaczającej go zabudowy, wręcz przeciwnie: wśród sąsiadujących budynków wyróżnia się niekorzystnie. Organ wskazał, że w sąsiedztwie budynku przy ul. [...] i 85 znajdują się odnowione kamienice, w najbliższej okolicy przy ul Z. A. powstał nowoczesny dworzec kolejowy, który stanowić ma wizytówkę [...]. Budynek [...], który znajduje się po przeciwnej stronie ulicy tj. przy [...] został również poddany rewitalizacji i na ich tle przedmiotowy budynek uznać należy za zaniedbany.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ stwierdził, iż wobec wskazanych przez niego budynków w najbliższym otoczeniu ([...]) zostały wydane odrębne decyzje nakazujące usunięcie nieprawidłowości, a obiekt na działce [...] jest rewitalizowany.

Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, WINB powołał się jedynie na przewidziany w okresowym przeglądzie plan robót budowlanych do wykonania w kolejności wykonania obejmujący: obetonowanie płyt balkonów od frontu, uzupełnienie tynków na gzymsach i elewacjach oraz loggiach, malowanie elewacji. Organ odwoławczy stwierdził, że ustalenie organu pierwszej instancji, iż budynek powoduje swoim wyglądem oszpecenie otoczenia odnosi się do najbliższego otoczenia. W dalszej części wywiódł, że w najbliższym jego sąsiedztwie przy ul Z. A. powstał nowoczesny dworzec kolejowy, który ma stanowić wizytówkę miasta, a okoliczne budynki m.in. obiekty [...] Szkoły Wyższej przy ul. [...] zostały poddane rewitalizacji. Organ odwoławczy uznał, że sporny budynek wyróżnia się niekorzystnie na tle otaczającej go zabudowy, a odnosząc się do zebranego materiału w sprawie – wyglądem oszpeca otoczenie, w którym jest usytuowany.

W ocenie Sądu zasadne są zarzuty skargi zmierzające do wykazania, że przedmiotowy budynek mieszkalny, wbrew stanowisku organów nadzoru budowlanego, w dacie wydania skarżonej decyzji, co do zasady nie powodował swym wyglądem oszpecenia otoczenia, w którym się znajduje w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Szczegółowa analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie potwierdza bowiem stanowiska organów, zgodnie z którym przedmiotowy budynek swoim wyglądem "wyróżniał się niekorzystnie na tle otaczającej go zabudowy". Przeciwnie z dokumentacji fotograficznej wynika, że w odniesieniu do sąsiadujących z nim budynków z pewnością nie powoduje oszpecenia tego otoczenia. Sąsiednie kamienice przy ul. [...], 3 są w zbliżonym stanie estetycznym, z większą powierzchnią ubytków tynków i gorszym stanem elewacji. Stan estetyczny budynku po drugiej stronie ul. [...] również nie daje podstaw aby twierdzić, że przedmiotowy budynek wyglądem powoduje oszpecenia tego otoczenia, w którym się znajduje.

W ocenie Sądu, o ile analiza dokumentacji fotograficznej, protokołu z kontroli oraz przeglądu okresowego stanu technicznego budynku, budzi w kontekście art. 66 ust. 1 wątpliwości co do stanu technicznego i ewentualnego zagrożenia dla bezpieczeństwa w zakresie stanu balkonów od frontu, co jednak nie zostało uwzględnione w decyzjach, o tyle nie zostało wykazane, że stan tego budynku w zakresie braku odmalowania elewacji jest nieprawidłowością, która powoduje że przedmiotowy budynek swym wyglądem powoduje oszpecenia otoczenia. Jak już wskazano, obowiązkiem organu było ustalenie okoliczności konkretnej sprawy i tego, że w widocznym otoczeniu tego obiektu budowlanego jego wygląd powoduje znaczną dysharmonię estetyki wyglądu tego otoczenia. Brak jest podstaw, aby dokonywać oceny stanu estetycznego otoczenia, dla nałożenia obowiązku na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 4 P.b., w niniejszej sprawie w stosunku do obiektów położonych przy innej ulicy, niewidocznych nawet wśród otoczenia spornego budynku. Tym bardziej sprzeczne z celem i wykładnią omawianej normy prawnej jest porównanie wyglądu tego budynku do tak oddalonego budynku jakim jest nowowybudowany dworzec kolejowy przy ul. [...]. Nadto nie stanowi podstawy dla nałożenia omawianego obowiązku okoliczność, że inne obiekty są dopiero rewitalizowane lub to, że zostały dla sąsiednich budynków wydane decyzje, które nakładają dopiero obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Oczywiście nie jest wykluczone, że gdy budynki w otoczeniu budynku przy ul. [...] zostaną zrewitalizowane, zgodnie z założeniami organu, zaistnieją wówczas przesłanki do nałożenia na właścicieli spornego budynku obowiązków w takim zakresie, gdy będzie on powodował swoim wyglądem oszpecenie pobliskiego otoczenia.

Organy w zasadzie ograniczyły się do ustalenia stanu przedmiotowego budynku i własnej oceny oczekiwanych standardów obiektów budowlanych w śródmieściu, ujętych w gminnej ewidencji zabytków i wydały decyzje zmierzające do uzyskania przez sporny budynek takiego pożądanego stanu estetycznego. Nie przeprowadzono natomiast dostatecznego postępowania dowodowego w zakresie ustalenia, że ujawnione usterki obiektu powodują, że szpeci on swym wyglądem to otoczenie, w którym się znajduje, czy jest w tym otoczeniu eksponowany. Oznacza to, że bez odpowiedniego postępowania dowodowego z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 art. 80 K.p.a. nie dokonano ustaleń niezbędnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, bowiem organy nadzoru budowlanego skupiły się na gromadzeniu materiału dowodowego i analizie okoliczności, które nie były dla tej sprawy administracyjnej istotne. Opisane uchybiania przepisom postępowania, zdaniem Sądu, wynikały z błędnej wykładni normy prawa materialnego – art. 66 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego.

Ponownie rozpatrując sprawę organ ponownie dokona analizy stanu technicznego i estetycznego przedmiotowego budynku, w zakresie posiadanych kompetencji i obowiązujących norm prawnych, uwzględniając powyższą wykładnię i wskazania. Wobec stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie objętym dyspozycją art. 66 ust. 1 P.b., organ uwzględniając jej naprawczy charakter, nakaże ich usunięcie w stosownym terminie, który winien uwzględnić okoliczności sprawy, rodzaj i charakter zagrożeń w szczególności dla zdrowia i życia ludzi, interes społeczny oraz słuszny interes stron postępowania.

Oceniając legalność zaskarżonej decyzji, zgodnie z art. 133 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, które przedłożył mu organ wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę. Sąd co do zasady nie prowadzi postępowania dowodowego, może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie (art. 106 § 3). Oznacza to, że przeprowadzenie dowodu z dołączonego do skargi "orzeczenia technicznego oceny elementu budynku (...)" rzeczoznawcy budowlanego, sporządzonej [...] 2016r., mającej charakter opinii biegłego, po pierwsze nie jest dopuszczalne w ramach procedury sądowoadministracyjnej. Po wtóre dowód ten powstał już po wydaniu zaskarżonej decyzji, zatem nie mógł przyczynić się do wyjaśnienia wątpliwości co do zgodności z prawem skarżonej decyzji. Organ administracji publicznej obowiązany był bowiem do uwzględnienia stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie orzekania. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy skarżący może przedłożyć organowi administracji powyższe orzeczenie techniczne jako dowód w sprawie.

Z tych powodów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącego, zgodnie z wnioskiem, zwrot poniesionych kosztów postępowania sądowego tj. wpisu od skargi (500 zł). Wnioskowany w skardze zwrot kosztów opinii technicznej, nie stanowi wymienionych w art. 205 § 1 P.p.s.a., niezbędnych kosztów postępowania sądowego prowadzonego przez stronę osobiście.