Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 308/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36(8) ust. 1, 9 i 12, art. 36 (6) ust. 1, art. 36 (5) ust. 2-4, art. 36(4) ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2115
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art.  299 par 1, art. 202 par 5
journal: Dz.U. 2000 nr 94 poz 1037
law: Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych.
article: art. 455, art. 746 par 2, art. 481.
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Protokolant ref. staż. Agata Rosiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2019 r. sprawy ze skargi E. G. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu radcowskiego z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego oddala skargę


UZASADNIENIE

Komisja Egzaminacyjna II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu radcowskiego (dalej: "Komisja II stopnia", "Komisja") uchwałą z "(...)" listopada 2018 r. nr "(...)", na podstawie art. 36⁸ ust. 1, ust. 9 i ust. 12 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2115, dalej: "u.r.p.") w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm., dalej: "K.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania E. G. (dalej: "Zdająca", "Skarżąca"), utrzymała w mocy uchwałę nr "(...)"z "(...)"kwietnia 2018 r. Komisji Egzaminacyjnej (dalej: "Komisja Egzaminacyjna") do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego z siedzibą w "(...)"w sprawie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego.

W zaskarżonej uchwale, Komisja wskazała, że ww. uchwałą z "(...)" kwietnia 2018 r. Komisja Egzaminacyjna stwierdziła, że Zdająca, uzyskała wynik negatywny z egzaminu radcowskiego. Z uzasadnienia tej uchwały wynika, że Zdająca z zadania z zakresu prawa karnego otrzymała ocenę dostateczną, z zadania z zakresu prawa cywilnego ocenę dostateczną, z zadania z zakresu prawa gospodarczego ocenę niedostateczną, z zadania z zakresu prawa administracyjnego ocenę dobrą, zaś z zadania z zakresu zasad wykonywania zawodu lub zasad etyki ocenę bardzo dobrą.

Powyższą uchwałę I instancji Zdająca zaskarżyła odwołaniem, w którym zakwestionowała ocenę z części egzaminu z zakresu prawa gospodarczego.

Komisja II stopnia rozpoznając odwołanie Zdającej wyjaśniła, że egzaminatorzy ocenili jednolicie opracowane przez Zdającą rozwiązanie z zakresu prawa gospodarczego na ocenę niedostateczną. Komisja przytoczyła opinie egzaminatorów.

Z wyjaśnień Komisji wynika, że prawidłowym rozwiązaniem zadania było sporządzenie pozwu, a zadanie dotyczyło problematyki odpowiedzialności członków zarządu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania spółki w razie jej niewypłacalności.

Oceniając pracę Skarżącej, Komisja wskazał, że zasadniczymi uchybieniami, które legły u podstaw wystawienia ocen niedostatecznych przez obu egzaminatorów było skierowanie pozwu przeciwko C. C. oraz wadliwe sformułowanie żądania w zakresie odsetek.

Komisja wyjaśniła, że w świetle unormowania zawartego w art. 299 § 1 K.s.h., za powszechnie aprobowany w judykaturze i orzecznictwie pogląd można uznać ten, zgodnie z którym członek zarządu ponosi odpowiedzialność za zobowiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością istniejące w czasie, w którym pełnił funkcję w zarządzie, o ile w tym czasie wystąpiły przesłanki upadłości, a członek zarządu nie zgłosił wniosku we właściwym czasie, a także za te późniejsze zobowiązania spółki, które powstały wobec braku tego zgłoszenia. Tymczasem Zdająca skierowała żądanie pozwu także przeciwko C. C., który w realiach zadania egzaminacyjnego, z oczywistych względów nie ponosiła odpowiedzialności za zobowiązania spółki, zaś ewidentnego błędu w tym zakresie nie może usprawiedliwiać błędna wykładnią art. 299 § 1 K.s.h., która doprowadziła Zdającą do wadliwego wniosku, że wystarczającym do przypisania tej osobie odpowiedzialności na podstawie powyższego przepisu jest już powstanie wierzytelności w okresie pełnienia funkcji członka zarządu, pomimo tego, że nie istniały wówczas przesłanki do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Zdająca nie rozważyła znaczenia faktu rezygnacji C. C. z zarządu spółki dla odpowiedzialności przewidzianej w art. 299 § 1 K.s.h. Włączenie C. C. do kręgu pozwanych jest istotnym błędem pracy. Pozwanie C.C. nie tylko nie jest działaniem w interesie klienta, ale przeciwnie, szkodzi mu, narażając powoda na przegranie procesu i konieczność zwrotu kosztów procesu zbędnie pozwanemu byłemu członkowi zarządu spółki.

Komisja wskazał następni, że żądając ustawowych odsetek za opóźnienie Zdająca nieprawidłowo przyjęła jednolity termin wymagalność roszczenia w stosunku do wszystkich pozwanych, a co za tym idzie dzień, od którego żąda odsetek za opóźnienie. Uczyniła to z naruszeniem przepisu art. 455 K.c. oraz pominęła fakt, że wezwania do zapłaty pozwanym doręczono w różnych datach i zawierały one tygodniowy termin na dokonanie zapłaty. Przy określeniu terminu naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od członków zarządu na podstawie art. 481 K.c. w zw. z art.455 K.c., wezwania do zapłaty wystosowanego przez wierzyciela i wyznaczony termin na dokonanie płatności. Zatem odsetek za opóźnienie można domagać się od 23 marca 2017 r. w stosunku do S. S. oraz od 18 marca 2017 r. w stosunku do B.B..

Przejawem wadliwości pracy egzaminacyjnej, jak wskazała Komisja, jest nierozważnie istotnej dla podmiotowego ukształtowania powództwa kwestii rezygnacji C. C. i S. S. z funkcji członka zarządu spółki "(...)". Fakt złożenia przez nich oświadczeń o rezygnacji z funkcji członka zarządu został całkowicie pominięty przez Zdającą. Nie dostrzegła, że miały one różną skuteczność i odmienny wpływ na odpowiedzialność tych osób na podstawie art. 299 § 1 K.s.h., skoro pozwała je obie. Komisja uznała, że rację mają egzaminatorzy uważając, że Zdająca nie wykazała się tu znajomością art. 202 § 4 i § 5 K.s.h. oraz art. 746 § 2 K.c.

Komisja nie zgodziła się z zawartym w odwołaniu twierdzeniem, jakoby Zdająca miała świadomość skutecznie złożonej przez C. C. rezygnacji, o czym świadczyć miałby fakt, że w uzasadnieniu pozwu wskazała, że C. C. nie był już członkiem zarządu na dzień wymagalności zapłaty sumy wekslowej (bo wcześniej złożył rezygnację). Ustanie członkostwa w zarządzie spółki wyłącza odpowiedzialność C. C. z tej przyczyny, że nastąpiło przed zaistnieniem stanu niewypłacalności spółki. Tego terminu Zdająca nie wskazała i owej zależności nie dostrzegła. To, że C. C. nie był członkiem zarządu 2 grudnia 2016 r., tj. w chwili powstania wymagalności sumy wekslowej nie dowodzi oczywiście, kiedy konkretnie, co jest istotne, rezygnacja odniosła skutek.

Komisja stwierdziła, że ogólny poziom sporządzonego przez Zdającą pozwu nie jest na tyle wysoki, aby pomimo stwierdzonych powyżej błędów, możliwa była pozytywna ocena pracy. Poza zachowaniem wymogów formalnych, przewidzianych dla tego rodzaju pisma procesowego, w uzasadnieniu pozwu nie zawarto bowiem takiej argumentacji, która wskazywałaby na wystarczającą umiejętność dokonywania samodzielnej i poprawnej oceny prawnej różnych stanów faktycznych, w tym właściwego kwalifikowania pod względem prawnym zachowań osób, do których skierowane mogłoby być żądanie spełnienia świadczenia. Uzasadnienie pozwu w znacznej części powiela treść zadania egzaminacyjnego i zawiera lakoniczny wywód prawny, w niewielkim stopniu odnoszący się w do okoliczności faktycznych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

W tym stanie rzeczy fakt sporządzenia pozwu, który tylko w części realizuje założenia objęte zadaniem egzaminacyjnym i nie zabezpiecza w odpowiedni sposób interesów klienta, którego zgodnie z zadaniem egzaminowany miał reprezentować, nie może być, zdaniem Komisji, uznany za wystarczającą przesłankę do zmiany oceny z negatywnej na pozytywną.

Pismem z 4 stycznia 2019 r. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Komisji II stopnia, zaskarżając ją w całości, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej uchwale Skarżąca zarzuciła naruszenie:

1) art. 36⁵ ust. 2 w zw. z art. 36⁴ ust. 1 u.r.p., polegające na zaniechaniu obiektywnej oceny zastosowanych przez Zdającą w rozwiązaniu części trzeciej egzaminu radcowskiego przepisów prawa i umiejętności ich interpretacji oraz poprawności zaproponowanego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu reprezentowanej strony i w konsekwencji ustalenie, że przygotowany przez Zdającą pozew z zakresu prawa gospodarczego nie daje podstaw do stwierdzenia, że Zdająca jest zdolna do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego,

2) art. 36⁴ ust. 10 u.r.p., poprzez jego niezastosowanie polegające na nieuwzględnieniu przy ocenie zadania z zakresu prawa gospodarczego całej skali ocen i ustalenie oceny niedostatecznej, pomimo, iż stwierdzone w pozwie uchybienia nie dawały podstaw do oceny niedostatecznej (w uzasadnieniu ocen nie została wskazana i uzasadniona żadna przesłanka dyskwalifikująca pracę Zdającej w tym zakresie, a ewentualne uchybienia w pracy uzasadniać mogły jedynie gradację ocen pozytywnych),

3) art. 7, art. 11, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 138 K.p.a. w zw. z art. 36⁸ ust. 12 oraz art. 36⁸ ust. 9 u.r.p poprzez:

- nieprawidłowe rozpatrzenie odwołania, polegające na nieodniesieniu się w uzasadnieniu uchwały do wszystkich zarzutów podniesionych w toku postępowania przed Komisją II stopnia, co świadczy o braku wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia materiału sprawy,

- brak należytego wyjaśnienia przez Komisję lI stopnia zasadności przesłanek, którymi kierowała się przy załatwieniu sprawy, oraz nieprzedstawienie merytorycznej

argumentacji przemawiającej za utrzymaniem w mocy oceny negatywnej,

- przekroczenie granic swobodnej oceny w zakresie przypisywania zdającej błędów, których nie popełniła oraz określając wagę błędów,

- korzystanie z tzw. luzu decyzyjnego w sposób dowolny, nie wynikający z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy,

- wydanie uchwały zawierającej wewnętrznie sprzeczną treść uzasadnienia oraz odmienna ocena, w zależności od tego, czy przemawia na korzyść, czy niekorzyść odwołującej, czy dla oceny pracy ma znaczenie skutek, który faktycznie mogło odnieść wniesienie pozwu o przedstawionej przez Zdającą treści.

W uzasadnieniu skargi Skarżąca wskazała, że popełniła dwa błędy, pozostałe kwestie zostały przez Zdającą poprawnie zastosowane. Skarżąca podniosła, że w uzasadnieniach ocen cząstkowych egzaminatorzy wskazują, że Zdająca winna była również uzasadnić: 1) brak pozwania z weksla nr 2/2016, 2) brak pozwania A. A., 3) bezskuteczność złożonej przez S. S. rezygnacji z funkcji członka zarządu, 4) pozwanie B. B. i S. S. w odniesieniu do ich niemożności uwolnienia się od odpowiedzialności na podstawie art. 299 § 2 K.s.h.

Skarżąca podniosła, że w pozwie skierowanym do sądu nie ma potrzeby informowania o istnieniu innego weksla oraz jego nieważności, gdyż nie będzie to przedmiotem postępowania przed sądem. Z kolei wobec faktu, że pozew ten zostanie również doręczony pozwanym, Skarżąca uznała, że nie leży w interesie mocodawcy informowanie pozwanych o tym, że powód ma świadomość nieważności drugiego weksla.

Równie niezrozumiałe dla Skarżącej jest umieszczanie w pozwie informacji, dlaczego zdecydowano się na pozwanie B. B. i S. S., a nie A. A., oraz wykazywanie ich niemożności uwolnienia się od odpowiedzialności już na etapie pozwu. Skarżąca wyjaśniła, że świadomość o tym, że A. A. mogłaby skutecznie uwolnić się od odpowiedzialności (wobec złożenia w odpowiednim czasie wniosku o ogłoszenie upadłości) wynika z faktu, że Zdająca nie zdecydowała się jej pozywać. Motywy braku pozwania należałoby przedstawić klientowi (mocodawcy), a nie sądowi i pozostałym pozwanym. Natomiast o świadomości Zdającej dotyczącej bezskuteczności złożonej przez S. S. rezygnacji z funkcji członka zarządu świadczy fakt, że zdecydowała się ją pozwać. Zdaniem Skarżącej, nie musiała w treści pozwu informować o bezskuteczności złożonej rezygnacji, gdyż to S. S. mogłaby w trakcie rozprawy ewentualnie powoływać się na okoliczność rezygnacji, czego jeszcze nie uczyniła.

Zdaniem Skarżącej, powyższe informacje nie powinny wystąpić w pozwie, a z opisu zadania nie wynikało, że oprócz pozwu należy sporządzić również jakieś dodatkowe wyjaśnienie, czy opinię prawną. Zawarte zatem w uzasadnieniach ocen cząstkowych zarzuty egzaminatorów o nieznajomości przez Zdającą przepisów prawa wekslowego czy prawa upadłościowego są absurdalne, znajomość bowiem tych przepisów doprowadziła zdającą do decyzji o niepozywaniu z weksla nr 2/2016 oraz niepozywaniu A. A..

Również poczyniony przez egzaminatorów (oraz podtrzymany przez Komisję II stopnia) zarzut, jakoby Zdająca nie zauważyła, że C. C. skutecznie złożył rezygnację z funkcji członka zarządu (a w związku z tym zarzut nieznajomości art. 202 § 5 K.s.h. i art. 746 § 2 K.c.) należy, zdaniem Skarżącej, uznać za nieuzasadniony. Zdająca miała świadomość złożonej rezygnacji, o czym świadczy fakt, że w uzasadnieniu pozwu wskazała, że pozwany C. C. nie był już członkiem zarządu na dzień wymagalności zapłaty sumy wekslowej (bo wcześniej złożył rezygnację). Pozwanie C. C. wynikało z innego przeoczenia Zdającej i błędu tego nie neguje, skoro tak został oceniony w Opisie Istotnych Zagadnień. W ocenie Zdającej błąd ten nie dyskwalifikuje jednak w całości sporządzonego pozwu i powinien spowodować, co najwyżej, obniżenie oceny o stopień; nie można również wywodzić z tego zdaniem Skarżącej nieznajomości przepisów K.s.h oraz K.c., zarzucanych przez egzaminatorów oraz Komisję. Skarżąca wyjaśniła, że zdecydowała się na pozwanie C. C. pod wpływem tekstu komentarza A. K. do art. 299 K.s.h. (Kodeks spółek handlowych. Tom 1. Komentarz do art. 1-300, wyd. XIII), którego wydruku dokonała podczas egzaminu z udostępnionego zdającym Systemu Lex.

W ocenie Skarżącej sporządzony przez nią pozew odniósłby spodziewany przez mocodawcę skutek, co nie zostało przez egzaminatorów ocenione. Zdaniem Skarżącej, dla dokonania całościowej, kompleksowej oceny pracy koniecznym jest dokonanie porównania wszystkich, zarówno negatywnych, jak i pozytywnych elementów sporządzonego pozwu, czego egzaminatorzy oraz Komisja nie uczynili.

Skarżąca podniosła również, że Komisja nie odniosła się do zarzutu odwołania bezpodstawnego żądania od Zdającej zamieszczenia w pozwie treści, które znaleźć się tam, w jej ocenie, nie powinny.

Zdaniem Skarżącej, Komisja wskazuje również ogólnikowo, że egzaminatorzy zastosowali 5-stopniową skalę ocen, a wystawiona ocena za zadanie z prawa gospodarczego mieści się w tej skali, nie wskazując przy tym, na czym zastosowana rzekomo gradacja ocen polegała. Komisja winna była wskazać, w jaki sposób zastosowano gradację ocen, skoro nie wskazano jednocześnie błędu dyskwalifikującego pracę.

W odpowiedzi na skargę Komisja II stopnia wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej uchwale.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona uchwała nie narusza przepisów prawa w sposób uzasadniający jej uchylenie.

Zgodnie z art. 366 ust. 1 u.r.p., pozytywny wynik z egzaminu radcowskiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu radcowskiego otrzymał ocenę pozytywną. W niniejszej sprawie Skarżąca uzyskała wynik negatywny z egzaminu radcowskiego, ponieważ z zadania z zakresu prawa gospodarczego otrzymała ocenę niedostateczną. W tym też zakresie Skarżąca wniosła odwołanie od uchwały I instancji, którą Komisja II stopnia utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałą.

Jak wynika z art. 365 ust. 2 u.r.p, oceny rozwiązania każdego z zadań z części od pierwszej do czwartej egzaminu radcowskiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Krajową Radę Radców Prawnych. Artykuł ten w ust. 3 stanowi, że każdy z egzaminatorów sprawdzających pracę pisemną wystawia ocenę cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie wystawionej oceny cząstkowej i przekazuje je niezwłocznie przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej, który załącza wszystkie uzasadnienia ocen cząstkowych dotyczące prac zdającego do protokołu z przebiegu egzaminu radcowskiego. Z ust. 4, omawianego artykułu wynika, że ostateczną ocenę z pracy pisemnej dotyczącej danego zadania z części egzaminu radcowskiego stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez każdego z egzaminatorów.

Z art. 365 ust. 2 u.r.p, ponadto wynika, że oceny rozwiązania każdego z zadań z części od pierwszej do czwartej egzaminu radcowskiego dokonują dwaj niezależni od siebie egzaminatorzy, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje. Jak wynika z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, dopiero spełnienie wszystkich przesłanek wymienionych w przywołanym powyżej przepisie, pozwala na wystawienie oceny pozytywnej z danej części egzaminu adwokackiego. W wyroku z 13 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1929/12 Naczelny Sąd Administracyjny, analizując relację przepisów art. 365 ust. 2 oraz 36⁴ ust. 10 u.r.p., skonstatował, że: "W zależności od stopnia przygotowania do wykonywania omawianego zawodu przez osobę przystępującą do egzaminu wynik ten powinien być jeden, pozytywny albo negatywny, przy czym tylko spełnienie wszystkich ustawowych kryteriów zaproponowanego rozwiązania uprawnia oceniających do przejścia do skali ocen pozytywnych (od celującej do dostatecznej)".

Biorąc pod uwagę cel jaki przyświeca odbywaniu aplikacji prawniczych oraz przeprowadzaniu egzaminów aplikanckich, czyli m.in. nadzór i zapewnienie aby zawód zaufania publicznego, jakim jest w tym przypadku zawód radcy prawnego, był wykonywany, ze względu na ochronę interesu publicznego, przez osoby do tego należycie przygotowane, Sąd zgadza się z powyższym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Analizując pracę egzaminacyjną Skarżącej z zakresu prawa gospodarczego oraz uchwałę Komisji II stopnia, Sąd stwierdza, że Komisja II stopnia, oceniając ponownie pracę Skarżącej, wykazała zasadność utrzymania w mocy uchwałę I instancji. Zaskarżona uchwała zawiera merytoryczną ocenę pracy egzaminacyjnej Skarżącej, przy wskazaniu prawidłowych elementów tej pracy, jak również błędów w niej zawartych, których waga zaważyła o niedostatecznej ocenie z zadania egzaminacyjnego z prawa gospodarczego i negatywnym wyniku egzaminu radcowskiego.

Z treści zaskarżonej uchwały wynika, że o niedostatecznej ocenie z pracy Skarżącej z prawa gospodarczego zadecydowały dwa błędy popełnione przez Skarżącą oraz ogólny poziom pracy, który wraz z powyższymi błędami nie dawał podstaw do wystawienia pozytywnej oceny przez egzaminatorów jak również przez Komisję. Skarżąca zatem skierowała pozew nie tylko przeciwko S. S. i B.B., ale również niezasadnie przeciwko C. C., który w realiach zadania egzaminacyjnego nie ponosił odpowiedzialności za zobowiązania spółki "(...)", ponieważ złożył rezygnację z funkcji członka na skutek czego wygasł jego mandat 30 września 2016 r., a więc przed datą w której zaistniała podstawa do ogłoszenia upadłości spółki "(...)". Zgodnie z treścią zadania, Skarżąca miała w przypadku stwierdzenia istnienia podstaw prawnych, wnieść pozew w imieniu spółki "(...)" na podstawie art. 299 K.s.h., w takim zakresie podmiotowym i przedmiotowym, w jakim spółce przysługują zasadne roszczenia, z pominięciem tych roszczeń, co do których istnieje możliwość skutecznego uwolnienia się od odpowiedzialności przez członków zarządu spółki "(...)" na podstawie art. 299 K.s.h. Skierowanie zatem pozwu przeciwko C.C., w okolicznościach występujących w zadaniu egzaminacyjnym, oznacza brak sporządzenia pozwu, który odpowiadałby wymogom prezesa zarządu spółki "(...)". Jak wskazała Komisja, pozwanie C. C. nie tylko nie jest działaniem w interesie klienta, ale też szkodliwe, gdyż naraża powoda na przegranie procesu i konieczność zwrotu kosztów procesu zbędnie pozwanemu byłemu członkowi zarządu spółki. Jest to zatem istotny błąd, którego nie kwestionuje również Skarżąca, choć próbuje go usprawiedliwić.

Ponadto Skarżąca żądając ustawowych odsetek za opóźnienie, nie uwzględniła różnych dat, w jakich doręczono wezwanie do zapłaty B. B. oraz S.S.. Skarżąca błędnie zatem przyjęła jednolity termin wymagalności roszczenia w stosunku do wszystkich pozwanych i dzień od którego żąda odsetek za opóźnienie. Również i w tym przypadku, popełniony przez Skarżącą błąd nie budzi wątpliwości.

Sporządzony przez Skarżącą pozew, jak stwierdziła Komisja i co potwierdza analiza tego pozwu, zawiera lakoniczny wywód prawny i nie zawiera argumentacji, która wskazywałaby na wystarczającą umiejętność dokonywania samodzielnej i poprawnej oceny prawnej różnych stanów faktycznych.

Z uzasadnienia zaskarżonej uchwały wynika, że powyższe trzy kwestie, pomimo niewątpliwie prawidłowych elementów sporządzonego przez Skarżącą pozwu w ramach zadania egzaminacyjnego, w tym zachowania wymogów formalnych pozwu, zadecydowały o niedostatecznej ocenie pracy Skarżącej z prawa gospodarczego i uzasadniają stwierdzenie Komisji, że praca Skarżącej nie spełnia wszystkich kryteriów wymienionych w art. 36⁵ ust. 2 u.r.p., ponieważ Skarżąca nie zabezpieczyła interesów strony, którą reprezentowała. W konsekwencji Skarżąca nie wykazała przygotowania prawniczego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego.

Z tych względów za niezasadny należy uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia przez Komisję art. 36⁵ ust. 2 w zw. z art. 36⁴ ust. 1 oraz art. 36⁴ ust. 10 u.r.p. Komisja poddała bowiem merytorycznej analizie pracę Skarżącej dokonując jej wnikliwej i całościowej ocenie, pod kątem spełnienia przez Skarżącą kryteriów wymienionych w art. 36⁵ ust. 2 w zw. z art. 36⁴ ust. 1, wyjaśniając przy tym dlaczego praca Skarżącej w pięciostopniowej skali ocen z art. 36⁴ ust. 10 u.r.p., zasługuje na ocenę niedostateczną.

Niezasadne są również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez Komisję art. 7, art. 11, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 138 K.p.a. Sąd stwierdza, że Komisja w obszerny, dokładny i jasny sposób wyjaśniła powody nieuwzględnienia odwołania Skarżącej. W przekonywujący sposób zatem wyjaśniła dlaczego praca Skarżącej nie zasługuje na ocenę pozytywną. Dlatego nawet jeżeli Komisja nie odniosła się do wszystkich zarzutów odwołania - żądania od Zdającej zamieszczenia w pozwie treści, które znaleźć się tam, w jej ocenie, nie powinny, nie miało to istotnego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Z treści zaskarżonej uchwały wynika, które błędy i mankamenty zadecydowały o niedostatecznej ocenie i nie są to te elementy, które Skarżąca uważa za zbędne w sporządzonym pozwie. Wbrew stanowisku Skarżącej Komisja dokonała dogłębnej analizy pracy Skarżącej przedstawiając merytoryczną i spójna argumentację.

Wyjaśnienia wymaga, że rola Sądu kontrolującego zaskarżoną uchwałę nie sprowadza się do kolejnej oceny pracy Skarżącego, lecz do zbadania, czy dokonana przez Komisję ocena pracy Skarżącego jest zgodna z prawem. Chodzi zatem o kontrolę, czy Komisja zidentyfikowała i wskazała wszystkie prawidłowe elementy pracy egzaminacyjnej, czy prawidłowo zidentyfikowała błędy zawarte w pracy egzaminacyjnej i czy w prawidłowo sposób dokonała oceny wagi tych błędów w relacji do pozytywnych elementów pracy Skarżącej. Oznacza to w istocie rzeczy, zbadanie czy ocena dokonana przez Komisję nie ma charakteru dowolnego w kontekście kryteriów wskazanych w art. 365 ust. 2 u.r.p. Analizując zatem zaskarżoną uchwałę i pracę Skarżącej, Sąd stwierdza, że wymienione w zaskarżonej uchwale mankamenty pracy Skarżącej, pomimo niewątpliwie jej prawidłowych elementów wskazują, że dokonana przez Komisję ocena nie ma charakteru dowolnego znajdowała bowiem uzasadnione podstawy we wskazanych przez Komisję brakach pracy Skarżącej. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 36⁴ ust. 1 u.r.p., egzamin radcowski polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu radcowskiego, do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego. Zasadniczym celem szkolenia przeprowadzonego podczas aplikacji jest przygotowanie profesjonalistów, którzy w przyszłości będą wykonywać zawód zaufania publicznego. Przywołany przepis uzasadnia wysokie wymagania stawiane zdającemu, co koresponduje zarówno z interesem radcowskiej korporacji zawodowej jak i z ochroną interesu publicznego rozumianym jako zapewnienie możliwości wykonywania zawodu zaufania publicznego przez osoby do tego należycie przygotowane. Precyzyjnie wyraził to Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanym powyżej wyroku z 13 lutego 2014 r., stwierdzając, że: "Wychodząc z założeń aksjologicznych ustawy o radcach prawnych, normującej ten zawód zaufania publicznego, niewątpliwie znacznie wyższą wartością, która powinna być braną pod uwagę w pierwszej kolejności przez komisję egzaminacyjną, jest wzgląd, aby wynik egzaminu radcowskiego odpowiadał poziomowi przygotowania prawniczego do wykonywania wspomnianego zawodu, nie zaś, co ma drugorzędne znaczenie, interesowi osoby przystępującej do tego egzaminu, zainteresowanej uzyskaniem wyniku pozytywnego. (...) W postępowaniu dotyczącym ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego obowiązkiem organów administracyjnych jest ochrona interesu publicznego, który w tym wypadku należy rozumieć, jako zapewnienie możliwości wykonywania zawodu zaufania publicznego przez osoby do tego należycie przygotowane".

Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia przez Komisję II stopnia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak również przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie uchwały wyjaśnia powody jej podjęcia. Przywołane są stosowne przepisy prawa, zostały wyjaśnione motywy rozstrzygnięcia. Zaskarżona uchwała została wydana w oparciu o całokształt materiału dowodowego, mającego znaczenie w niniejszej sprawie, a organ odniósł się do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia. Dlatego też, zdaniem Sądu, Komisja prawidłowo utrzymała w mocy uchwałę I instancji.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), orzekł jak w sentencji.