Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 375/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2005-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie NSA Jerzy Małecki Asesor sądowy Karol Pawlicki(spr.) Protokolant: st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 08 grudnia 2005r. sprawy ze skargi Spółki "A" w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za 1994 rok oddala skargę. /-/ K.Pawlicki /-/ W.Zygmont /-/ J.Małecki


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 30 maja 2000r. o sygn. I SA/Po 578/99 - w sprawie ze skargi Spółki "A" w S. - uchylił decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] i poprzedzającą ją decyzję I Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 1994.

Od powyższego wyroku rewizję nadzwyczajną wniósł Minister Sprawiedliwości.

Wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2002r. o sygn. III RN 22/01 Sąd Najwyższy uchylił w/w wyrok i oddalił skargę podatnika.

W okresie między wydaniem wyroku przez NSA (według wówczas obowiązującej ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym wyroki tego Sądu były prawomocne) a wyrokiem Sądu Najwyższego, w dniu 5 października 2000r. I Urząd Skarbowy załatwił pozytywnie wniosek podatnika i stwierdził nadpłatę w podatku dochodowym od osób prawnych za 1994r. Decyzja ta stałą się decyzją ostateczną.

Po wyroku Sądu Najwyższego powstała sytuacja, w której w obiegu prawnym pozostała decyzja Izby Skarbowej z dnia [...]., utrzymująca w mocy decyzję I Urzędu Skarbowego z dnia [...]., oraz decyzja tegoż Urzędu z dnia [...]. Istniały więc dwa rozstrzygnięcia w tej samej sprawie.

W tym stanie rzeczy organ I instancji wznowił z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty i w dniu [...]. wydał decyzję, którą uchylił swoją decyzję z dnia [...]. i jednocześnie wskazał, iż nienależnie zwrócona nadpłata, stosownie do unormowań art. 52 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej traktowana jest na równi z zaległością podatkową.

Decyzją z dnia [...]. Izba Skarbowa , działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit "a" Ordynacji podatkowej, uchyliła w/w decyzję I Urzędu Skarbowego w części dotyczącej orzeczenia przez ten organ zaległości podatkowej oraz utrzymała w mocy decyzję w części dotyczącej uchylenia przez ten organ decyzji z dnia [...].

Skarga na w/w decyzję Izby Skarbowej została odrzucona przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu postanowieniem z dnia 11 września 2003r. o sygn. I SA/Po 1578/03.

Pismem z dnia [...]2003r. Spółka "A" zwróciła się do Dyrektora Izby Skarbowej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej Izby Skarbowej z dnia [...] 2003r. Zdaniem skarżącej decyzja ta nie mieści się w zakresie unormowanym przepisem art. 233 § 1 pkt 2 lit "a" Ordynacji podatkowej, w szczególności sprzeczne z tym przepisem jest rozstrzygnięcie decyzji, iż utrzymuje się w mocy decyzję organu I instancji w części dotyczącej uchylenia przez organ decyzji z [...] . Jako podstawę żądania powołano art. 247 § 1 pkt 3 i 6 Ordynacji podatkowej.

Decyzją z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Izby z dnia [...].

W uzasadnieniu podano, iż bezsporne w niniejszej sprawie było to, że decyzja Urzędu Skarbowego z dnia [...]. została wydana na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchylonego następnie przez Sad Najwyższy. Decyzja ta, wobec niewniesienia odwołania, stała się ostateczną.

Wobec orzeczenia Sadu Najwyższego niezbędnym było usunięcie w/w decyzji z obrotu prawnego, co mogło nastąpić wyłącznie w trybie nadzwyczajnym tj. poprzez wznowienie postępowania. W przedmiotowej sprawie Urząd Skarbowy zobowiązany był, na podstawie art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, do uchylenia swojej decyzji i umorzenia postępowania. Celem bowiem wznowionego postępowania było jedynie wyeliminowanie z obrotu decyzji z dnia [...]. Od powyższej decyzji spółka wniosła odwołanie. Decyzją z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję z dnia [...].

W skardze z dnia [...]. Spółka "A" w S. wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. Zdaniem skarżącej w obiegu prawnym pozostają: decyzja Izby Skarbowej z [...]., decyzja I Urzędu Skarbowego z dnia [...]., decyzja Izby z [...] oraz decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z [...] . i [...].

Skarżący zarzucił organowi, że kwestię istnienia nadpłaty w podatku dochodowym usiłuje rozwiązać w oparciu o w/w decyzje, a nie o orzecznictwo i doktrynę.

Pismem z dnia [...]. skarżąca Spółka podtrzymała stanowisko zajęte w skardze.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

W niniejszej sprawie skarga okazał się bezzasadna.

Na wstępie należy zauważyć, że w prawie podatkowym obowiązuje zasada trwałości decyzji ostatecznych. Przez decyzję ostateczną, zgodnie z art. 128 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r - Ordynacja podatkowa (Dz. U Nr 137, poz. 926 ze zm.), rozumie się decyzję, od której nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym. Jednocześnie uchylenie, zmiana i stwierdzenie nieważności decyzji oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej i w ustawach podatkowych.

W piśmie z dnia [...]. skarżąca spółka zażądała stwierdzenia nieważności decyzji Izby Skarbowej z dnia [...]. w oparciu o art. 247 § 1 pkt 3 i 6 Ordynacji podatkowej (k. 131 akt). Z kolei w odwołaniu z dnia [...]. nie wniesiono nowych zarzutów (k. 148).

Natomiast w skardze zawarto również zarzut wydania zaskarżonej decyzji przez wicedyrektora Izby Skarbowej. Na ten ostatni zarzut organ udzielił wyjaśnień w odpowiedzi na skargę.

Zdaniem Sądu przepisy Ordynacji nie nakładają na organ obowiązku dołączania do wydawanych rozstrzygnięć pełnomocnictw do ich wydawania. W omawianym zakresie należy mieć na uwadze brzmienie art. 143 Ordynacji.

Odnośnie istoty sporu Sąd podziela pogląd, że niezbędne było wyeliminowanie z obrotu decyzji I Urzędu Skarbowego z dnia [...]., która stała się ostateczna na skutek niewniesienia od niej środka odwoławczego. Natomiast w decyzji z dnia [...]. I Urząd Skarbowy uchylając swoją decyzję z [...]., określił również zaległość podatkową, do czego nie był uprawniony, bowiem w tej materii wypowiedziała się Izba Skarbowa w decyzji z dnia [...].

W tej sytuacji organ odwoławczy w decyzji z dnia [...]., powołując się na art. 233 § 1 pkt 2 lit "a" Ordynacji rozstrzygnął - zgodnie z jego brzmieniem - co do istoty. Mając na uwadze, że decyzja pierwszoinstancyjna była wydana w trybie wznowienia postępowania - w następstwie wydania wyroku przez Sąd Najwyższy - istotą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie mogło być wyłącznie orzekanie w stosunku do tego, co zawierała decyzja I Urzędu Skarbowego z dnia [...]. Uprawnienie zaś organu - zgodnie z art. 245 § 1 pkt 1 w związku z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej - sprowadzało się do uchylenia decyzji i umorzenia postępowania. Skoro więc organ I instancji orzekł o zaległości podatkowej, choć nie był do tego upoważniony, to w tej części jego decyzję należało uchylić. Jak bowiem prawidłowo wskazała Izba Skarbowa w decyzji z [...]. - o istnieniu zaległości podatkowej rozstrzygnęła decyzja Izby z dnia [...]. Ponadto Izba Skarbowa orzekła co do istoty ponieważ utrzymała w mocy decyzję Urzędu w części dotyczącej uchylenia przez ten organ swojej decyzji z dnia [...]. Utrzymanie zaś decyzji w mocy w powyższym zakresie było zasadne, skoro - jak już o tym była mowa wcześniej - wznowienie postępowania miało na celu wyeliminowanie decyzji ostatecznej z [...]. z obrotu prawnego.

W tym stanie rzeczy nie można uznać, że decyzja Izby Skarbowej została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Nie można też stwierdzić, że decyzja była niewykonalna, skoro w przedmiotowej sprawie ten problem w ogóle nie wystąpił. Decyzja z [...]. nie nakładała na organy i podatnika żadnych obowiązków, ale stwierdzała jedynie o istnieniu w obrocie innych decyzji (z [...]. i [...].) oraz wskazywała, że słusznie została uchylona decyzja z [...].

Jednocześnie Sąd zauważa, że w piśmie z dnia [...]. zawarte zostały zarzuty, które nie były przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Izby Skarbowej z dnia [...]. Do tych zarzutów odniósł się pełnomocnik organu w piśmie z dnia [...].

W tych okolicznościach Sąd orzekła jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)

/-/ K. Pawlicki /-/ W. Zygmont /-/J. Małecki

AR