Wyrok NSA, sygn. akt II SA 3301/02
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2002-12-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 2, art. 16
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz. 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: ze zm.
journal: Dz.U. 2000 nr 62 poz. 718
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych.
article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 października 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: Skarżący domagał się z jednej strony informacji o obowiązującym prawie, z drugiej zaś strony zastosowania tego prawa w konkretnej sprawie indywidualnej, poprzez przyjęcie szkody i odpowiedzialności odszkodowawczej organu.

W pierwszej sytuacji - nie znajduje zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej na podstawie jej art. 1 ust. 2, dostęp do treści aktów prawnych /z wyjątkiem aktów nieogłoszonych i ich projektów/ regulowany jest bowiem odrębną ustawą z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych /Dz.U. nr 62 poz. 718 ze zm./.

W drugiej sytuacji sprawa nie ma charakteru informacji publicznej, nie dotyczy bowiem faktów, lecz stosowania prawa w indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej. Nie może być więc ona rozstrzygana decyzją wydaną na podstawie art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej /Dz.U. nr 112 poz. 1198/, która nie znajduje w tym przypadku zastosowania, nie jest bowiem spełniony jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.

TEZY

Skarżący domagał się z jednej strony informacji o obowiązującym prawie, z drugiej zaś strony zastosowania tego prawa w konkretnej sprawie indywidualnej, poprzez przyjęcie szkody i odpowiedzialności odszkodowawczej organu.

W pierwszej sytuacji - nie znajduje zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej na podstawie jej art. 1 ust. 2, dostęp do treści aktów prawnych /z wyjątkiem aktów nieogłoszonych i ich projektów/ regulowany jest bowiem odrębną ustawą z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych /Dz.U. nr 62 poz. 718 ze zm./.

W drugiej sytuacji sprawa nie ma charakteru informacji publicznej, nie dotyczy bowiem faktów, lecz stosowania prawa w indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej. Nie może być więc ona rozstrzygana decyzją wydaną na podstawie art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej /Dz.U. nr 112 poz. 1198/, która nie znajduje w tym przypadku zastosowania, nie jest bowiem spełniony jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Jana R. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 26 sierpnia 2002 r. (...) w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej - stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji (...) Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia 12 lipca 2002 r. (...);


UZASADNIENIE

Stan sprawy przedstawiał się następująco. Jan R. w dniu 10 lipca 2002 r. wystąpił z wnioskiem o udzielenie następującej informacji publicznej: - od którego dnia, miesiąca i roku organy Komendant Rejonowy i Komendant Miejski PSP w G. oraz Komendant Wojewódzki PSP w K. były organami odszkodowawczymi w zakresie roszczeń finansowych ze stosunku służbowego strażaka Państwowej Straży Pożarnej oraz które przepisy mają zastosowanie w tej sprawie.

Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K. w dniu 12 lipca 2002 r. decyzją (...) odmówił udzielenia żądanych informacji, gdyż dotyczyły one innych spraw niż publiczne w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wskazał, że żądane dane dotyczą interpretacji przepisów prawa cywilnego i ich zastosowania. Do udzielenia takich informacji właściwe są inne organy.

Jan R. złożył wówczas odwołanie do Komendanta Głównego PSP. Zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy /art. 4 ust. 1, art. 5, art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej/ oraz przepisów prawa procesowego przez dowolną ich interpretację, dowolną ocenę dowodów, wydanie jej bez dostatecznego rozpoznania sprawy i zaniechania prawidłowego uzasadnienia, uniemożliwienie czynnego udziału w postępowaniu itp. Wskazał, że domaga się informacji publicznej tj. przedmiotu, działalności i kompetencji organu.

Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej w dniu 26 sierpnia 2002 r. decyzją (...) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podkreślił, że żądanie strony nie jest jednoznaczne. Odszkodowanie jest instytucją cywilnoprawną. Może być administracyjnoprawną w przypadku rzeczywistej szkody poniesionej przez stronę wskutek wadliwej decyzji administracyjnej.

W dniu 4 października 2002 r. Jan R. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na tę decyzję żądając jej unieważnienia, gdyż rażąco narusza ona art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 2 lit. "c", art. 16 ust. 2 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej a także przepisy postępowania. Powtórzył przy tym argumenty zawarte w odwołaniu.

W odpowiedzi Komendant Główny PSP wniósł o oddalenie skargi wskazując, że żądane informacje nie są informacjami publicznymi. Aktualnie nie toczy się żadne postępowanie odszkodowawcze w zakresie roszczeń finansowych, w których Jan R. byłby stroną. Informowanie strony, jakie przepisy mają zastosowanie w sprawie nie mieści się w pojęciu spraw publicznych. Inaczej organ stawałby się pełnomocnikiem strony. Organ w takim przypadku nie ma obowiązku wydawania decyzji administracyjnej, ale uważa, że nie narusza prawa, gdyż umożliwia stronie drogę do skorzystania ze skargi do NSA.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej /Dz.U. nr 112 poz. 1198/ odnosi się jedynie do udzielania informacji publicznej w rozumieniu tej ustawy. Zgodnie z art. 1 ust. 2 przepisy jej nie naruszają także przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi.

Na podstawie tej ustawy decyzja może być wydana wówczas, gdy wchodzi w grę zakres podmiotowy i przedmiotowy ustawy, następuje jednak odmowa udzielenia informacji i to tylko z uwagi na ochronę danych osobowych, tajemnicę zawodową, służbową, państwową, skarbową, statystyczną czy inną tajemnicę ustawowo chronioną bądź prawo do prywatności albo umorzenie postępowania /por. art. 1, art. 4, art. 6, art. 16 i art. 22 ustawy/. Analizując żądanie strony można zauważyć, że domagała się ona z jednej strony informacji o obowiązującym prawie, z drugiej zaś strony zastosowania tego prawa w konkretnej sprawie indywidualnej, poprzez przyjęcie szkody i odpowiedzialności odszkodowawczej organu. W pierwszej sytuacji - nie znajduje zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej na podstawie jej art. 1 ust. 2, dostęp do treści aktów prawnych /z wyjątkiem aktów nieogłoszonych i ich projektów/ regulowany jest bowiem odrębną ustawą z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych /Dz.U. nr 62 poz. 718 ze zm./. W drugiej sytuacji sprawa nie ma charakteru informacji publicznej, nie dotyczy bowiem faktów, lecz stosowania prawa w indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej. Nie może być więc ona rozstrzygana decyzją wydaną na podstawie art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej, która nie znajduje w tym przypadku zastosowania, nie jest bowiem spełniony jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.

W takiej sytuacji organ nie miał podstawy do wydania decyzji w sprawie, lecz powinien wnioskodawcę poinformować pismem, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej bądź dotyczy takiej informacji w stosunku do której istnieje odmienny tryb dostępu.

Wydanie decyzji bez podstawy prawnej stanowi podstawę stwierdzenia nieważności z art. 156 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071 ze zm./. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego taka forma winna wynikać bowiem z przepisów szczególnych w sposób wyraźny lub dorozumiany.

Stąd Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 w związku z art. 53 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ i art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa, jak w sentencji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy o NSA.