Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1519/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 10 par. 2 , art. 108  par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 4 pkt 27, pkt 34, art. 44b, art. 44c  ust. 1, ust. 3  pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 224
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii - tekst jedn.
article: Art. 4  ust. 1  pkt 8, pkt 9, art. 25 ust. 1, art. 27c ust. 1,  ust. 3  pkt 1, ust. 6, art. 35
journal: Dz.U. 2011 nr 212 poz 1263
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Knysiak- Sudyka Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Aleksandra Grabiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 18 sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie wycofania z obrotu handlowego produktów skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny nakazał D. S.:

1. wycofać z obrotu z punktu sprzedaży przy ul. N o nazwie "G" w Z produkty: a) T w ilości 3 szt., b) A w ilości 3 szt., c) S w ilości 5 szt., d) K w ilości 1 szt., e) C w ilości 1 szt., f) M w ilości 1 szt., g) A w ilości 2 szt.;

2. zaprzestać prowadzenia działalności w obiekcie "G", ul. N, Z, na okres trzech miesięcy licząc od dnia przeprowadzenia kontroli, tj. 1 lipca 2016 r.

W uzasadnieniu organ I instancji podał, wskazując na protokół kontroli nr [...] z dnia 01.07.2016 r., że w związku z podejrzeniem wprowadzania do obrotu przez D. S. w punkcie sprzedaży "G" w Z, przy ul. N, produktów mogących stwarzać zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, czyli środków zastępczych w rozumieniu art. 4 pkt 27 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, w dniu 1 lipca 2016 r. została przeprowadzona w tym sklepie interwencyjna kontrola sanitarna, w czasie której stwierdzono, że w obrocie znajdują się produkty w opakowaniach jednostkowych wyszczególnione w pkt 1 lit. a-g decyzji, co do których zachodzi uzasadnione podejrzenie, że są środkami zastępczymi. Produkty te zostały zabezpieczone i przekazane do badań chemiczno-toksykologicznych. Jako podstawę prawną wycofania powyższych produktów z obrotu organ I instancji wskazał art. 44c ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz art. 27c ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Równocześnie z uwagi na wprowadzanie do obrotu produktów, co do których zachodzi uzasadnione podejrzenie, że stwarzają zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, organ I instancji uznał, że właśnie w celu ochrony życia lub zdrowia ludzi należy nakazać zaprzestanie działalności w pomieszczeniach sklepu "G", ul. N w Z na okres 3 miesięcy licząc od dnia kontroli tj. 1 lipca 2016 r.

W odwołaniu od powyższej decyzji organu I instancji D. S. podał, że decyzja ta nie powinna być do niego skierowana, tylko do podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą pod adresem ul. N w Z. Podkreślił przy tym, że nie zna danych tego podmiotu, a tym samym nie jest osobą upoważnioną do odbioru jakiejkolwiek korespondencji w jego imieniu. Odwołujący się wyraził niezadowolenie z faktu, że to on został wymieniony w treści tej decyzji. Jednocześnie wniósł o przesłanie decyzji do właściwego podmiotu na właściwy adres do korespondencji nie podając do kogo i gdzie.

Decyzją z dnia 18 sierpnia 2016 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.) w związku z art. 27c ust. 1, 3 i 6 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1412) oraz z art. 44b i art. 44c ust. 4 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2016 r. poz. 224), Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2016 r. nr [...]. Zdaniem organu II instancji, analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pozwala przyjąć, że czynności kontrolne w sklepie "G" w Z przy ul. N prowadzone były przez organ I instancji w związku z uzasadnionym podejrzeniem, że sprzedawane w nim produkty są środkami zastępczymi w rozumieniu art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu jest zabronione. Organ odwoławczy podał, że przesłanką do zastosowania przez organ I instancji dyspozycji wynikającej z art. 44c ust. 1 i ust. 3 pkt 1 tej ustawy jest uzasadnione podejrzenie, że produkty wymienione w decyzji stwarzają zagrożenie dla życia. Organ II instancji wskazał, że w trakcie kontroli stwierdzono, że w przedmiotowym sklepie sprzedawane są produkty, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie, że są środkami zastępczymi, za czym przemawiała forma handlowa tych produktów, brak prawidłowego oznakowania produktu – braku składu, przeznaczenia i pochodzenia produktu, a także opisy w języku angielskim. W ocenie organu odwoławczego, taka informacja na tym etapie postępowania jest wystarczająca jako uzasadnienie faktyczne, gdyż produkty, których dotyczy omawiany przepis, nie muszą faktycznie posiadać przymiotu "stwarzające zagrożenie życia lub zdrowia", a jedynie w momencie wydawania decyzji wzbudzać podejrzenie (uzasadnione np. brakiem ich opisu, w szczególności brakiem składu produktu), że taki przymiot (cechę) posiadają. Z uwagi na brak opisu produktu w języku polskim, brak podania pochodzenia produktu, jego składu i przeznaczenia nie budziło wątpliwości organu II instancji, że produkty będące przedmiotem nakazu wycofania z obrotu takie cechy posiadały. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji stwierdził, że w trakcie kontroli D. S. oświadczył, że sprzedawał zabezpieczone w celu przeprowadzenia badań produkty podejrzane o bycie środkami zastępczymi, że w kontrolowanym obiekcie przebywa 2-3 dni w tygodniu, gdzie śpi, kąpie się i prowadzi sprzedaż tych produktów, a wynagrodzenie w kwocie 12 zł za godzinę odbiera sobie z utargu. Ponadto odwołujący się oświadczył również, że w kontrolowanym obiekcie nie jest prowadzona inna działalność gospodarcza lub sprzedaż innych artykułów poza sprzedażą "dopalaczy". Twierdził, że nie posiada umowy o pracę i nie wie kto jest jego pracodawcą, gdyż umowa o pracę została zawarta ustnie, przez zastrzeżony telefon. W związku z brakiem potwierdzenia, że D. S. był zatrudniony przez spółkę wynajmującą w tym czasie przedmiotowy lokal lub jakąkolwiek inną a zarazem brakiem wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny podtrzymał stanowisko organu I instancji, że to D. S. był wprowadzającym do obrotu środki zastępcze oraz prowadził w dniu kontroli niezarejestrowaną działalność w sklepie "G" w Z przy ul. N. Organ II instancji nie dał wiary oświadczeniu złożonemu przez odwołującego się, bowiem sam brak wpisu do CEDiG nie przesądza o prowadzeniu lub nie prowadzeniu działalności gospodarczej.

W skardze na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego D. S. wniósł o stwierdzenie jej nieważności wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji i umorzenie postępowania. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

1. art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 6 oraz art. 8 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez niedziałanie w granicach prawa i w formach wskazanych przez prawo oraz w sposób budzący zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej, w tym nie podjęcie czynności zmierzających do dokładnego ustalenia, kto wprowadzał do obrotu środki zastępcze wskazane w decyzjach organu I oraz II instancji oraz czy zatrzymane produkty rzeczywiście stanowią środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii;

2. art. 7 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., poprzez brak prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy i poprzez błędne ustalenie, że to skarżący jest osobą, która w dniu 1 lipca 2016 r. prowadziła działalność gospodarczą w punkcie sprzedaży o nazwie "G" przy ul. N w Z, brak właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji oraz wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi organy kierowały się załatwiając przedmiotową sprawę, nie podjęcie z urzędu niezbędnych czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli;

3. art. 9 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 81 k.p.a., poprzez nieinformowanie skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalanie jego praw i obowiązków, w tym o możliwości przypisania mu odpowiedzialności za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych w przypadku nie podania przez niego danych pracodawcy, poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania w postaci faktycznego uniemożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji przez organ I instancji, bezpodstawne odstąpienie od prawa do czynnego udziału w czynnościach oraz uznanie okoliczności faktycznych za udowodnione, mimo uniemożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów;

4. art. 136 k.p.a., poprzez nie przeprowadzenie przez organ II instancji dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów oraz brak zlecenia przeprowadzenia takiego postępowania organowi I instancji, mimo wskazywania przez skarżącego w piśmie z dnia 7 lipca 2015 r. na istotną okoliczność, która powinna zostać w niniejszej sprawie wyjaśniona, świadczącą o tym, że nie powinien być stroną przedmiotowego postępowania;

5. art. 157 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego błędne zastosowanie, tj. utrzymanie w mocy przez organ II instancji decyzji organu I instancji, mimo iż decyzja ta została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie;

6. błąd w subsumpcji art. 44b, 44c ust. 1 i ust. 3 oraz art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, poprzez uznanie, zarówno przez organ I, jak i II instancji, że skarżący wprowadzał do obrotu środki zastępcze.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że trzykrotnie informował organ I instancji, zarówno w toku przeprowadzanej kontroli w dniu 1 lipca 2016 r. oraz w toku czynności w dniu 4 lipca 2016 r., jak i w piśmie z dnia 7 lipca 2016 r., że nie jest osobą prowadzącą działalność w lokalu położonym przy ul. N w Z, a także że w ogóle nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej. Także w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej brak jest jakichkolwiek wpisów świadczących o prowadzeniu przez skarżącego działalności gospodarczej. Mimo to zarówno organ I jak i II instancji, bez podjęcia jakichkolwiek dalszych czynności wyjaśniających przyjęły za podstawę swych decyzji fakt, że to skarżący jest osobą prowadzącą działalność we wskazanym lokalu oraz odpowiedzialną za wprowadzenie do obrotu znajdujących się w nim produktów. Wbrew zatem wymogom z art. 77 § 1 oraz art. 7 k.p.a. organy obu instancji zaniechały ustalenia kto jest najemcą lokalu przy ul. N w Z. Skarżący stwierdził również, że zarówno organ I jak i II instancji nie uzasadniły w swoich decyzjach, dlaczego odmówiły wiarygodności jego zeznaniom i z jakiego powodu uznały za udowodnione twierdzenie, że to on wprowadzał do obrotu środki zastępcze oraz na jakiej podstawie za udowodnione uznały, iż zatrzymane w postępowaniu administracyjnym produkty są środkami zastępczymi. Ponadto skarżący uważa, że organ I instancji naruszył art. 10 § 1 k.p.a. oraz 81 k.p.a., poprzez faktyczne uniemożliwienie mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji z dnia 1 lipca 2016 r., tj. już w dniu przeprowadzenia kontroli oraz art. 10 § 1 k.p.a., poprzez przeprowadzenie interwencji bez powiadomienia przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia kontroli. Skarżący powołał się na wybrane orzecznictwo sądów i stwierdził, że nie będzie wprowadzaniem do obrotu sprzedaż środków zastępczych klientom spożywającym je na własny użytek. Zdaniem skarżącego, organy obu instancji w żaden sposób nie wykazały, ani nie udowodniły, kto wprowadzał wskazane w zaskarżonych decyzjach środki zastępcze do obrotu oraz nie wykazały, że produkty znajdujące się w ofercie handlowej sklepu przy ul. N w Z sprzedawane były osobom trzecim innym, niż konsumenci spożywający je na własny użytek. Natomiast jedyną podstawą, na której organy oparły swe twierdzenie, że to skarżący ponosi odpowiedzialność za wprowadzenie do obrotu zatrzymanych produktów jest fakt, że w dniu kontroli znajdował się w kontrolowanym lokalu oraz nie potrafił podać danych podmiotu prowadzącego w nim działalność. Co więcej, organy obu instancji w ogóle w żaden sposób nie wykazały, że zatrzymane produkty są rzeczywiście substancjami określanymi w art. 4 pkt 11a i art. 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Skarżący wskazał przy tym na brak w tym zakresie jakichkolwiek przedstawionych przez organy badań lub opinii biegłego, potwierdzających kwalifikację produktów znajdujących się w ofercie handlowej kontrolowanego sklepu, jako środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów skargi organ stwierdził, że usiłował ustalić jakikolwiek inny podmiot, który miałby wprowadzać przedmiotowe środki zastępcze do obrotu, jednak sama postawa skarżącego uniemożliwiała takie ustalenia. Zdaniem organu, twierdzenie skarżącego, że nie wie kto go zatrudnił (ustna umowa o pracę), skąd ma klucze do lokalu, w którym wprowadza do obrotu środki zastępcze świadczyć może o jego wyjątkowej indolencji (czemu przeczy choćby treść sporządzonej przez niego skargi) albo o braku chęci wyjaśnienia okoliczności sprawy. Zakładając ten drugi przypadek organ stwierdził, że nie może być tak, aby ktoś kto sam utrudnia postępowanie następnie zarzucał jego wadliwe prowadzenie organowi, któremu prowadzenie tego postępowania utrudnia lub wręcz uniemożliwia. Za chybiony organ uznał zarzut niewłaściwego uzasadnienia decyzji, gdyż oba akty administracyjne zawierają zarówno wskazanie przepisów prawa na jakich oparły się organy wydające decyzje, jak również uzasadnienie ich zastosowania. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji nie naruszył przepisów art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 81 k.p.a. Organy administracji publicznej - zgodnie z art. 10 § 2 k.p.a. - mogą bowiem odstąpić od zasady zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego. W sytuacji zatem, gdy zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 k.p.a., nie ma zastosowania art. 81 k.p.a. Organ II instancji zauważył również, że uprawnienie wynikające z art. 136 k.p.a. jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem organu II instancji w sytuacji, w której podtrzymuje on w całości decyzję I instancji - nie ma powodów aby takie postępowanie dowodowe prowadzić. Organ odwoławczy nie zgodził się również z zarzutem nieważności decyzji z uwagi na to, że została ona skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie. Zdaniem organu, jak wynika z protokołu kontroli i akt postępowania, jedynym podmiotem wprowadzającym do obrotu środki zastępcze był skarżący. W toku postępowania ustalono, że żaden inny podmiot tego nie czynił, w szczególności ani właściciel lokalu, w którym odbywała się sprzedaż, ani najemca. Tym samym nie ulega wątpliwości, że stroną niniejszego postępowania powinien być skarżący. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 44b, 44c ust. 1 i ust. 3 oraz 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii organ II instancji wskazał, że w trakcie kontroli stwierdzono, że w przedmiotowym sklepie sprzedawane są produkty, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie, że są środkami zastępczymi. Za uzasadnionym podejrzeniem przemawiała forma handlowa tych produktów, brak prawidłowego oznakowania (składu, przeznaczenia i pochodzenia produktu), a informacje zawarte na naklejkach mogły sugerować używanie ich jako środków zastępczych. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego taka informacja na tym etapie postępowania była wystarczająca jako uzasadnienie faktyczne do stwierdzenia przez organ, że ma do czynienia ze środkami zastępczymi, zaś te ostatnie są niewątpliwie groźne dla zdrowia lub życia.

Na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, że doszło do naruszenia przepisów postępowania sprowadzających się do niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Podkreślił również, że decyzja o nakazie zaprzestania prowadzenia działalności powinna być wydana po wydaniu, czyli przynajmniej po doręczeniu decyzji o nakazie wycofania z obrotu produktu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Zdaniem Sądu, skarga D. S. jest całkowicie nieuzasadniona.

Sąd zwraca uwagę na to, że ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2016 r. poz. 224), przepisem art. 44b statuuje zakaz wytwarzania i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych. Przepisem art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, środek zastępczy definiowany jest jako substancja pochodzenia naturalnego lub syntetycznego w każdym stanie fizycznym lub produkt, roślina, grzyb lub ich część, zawierająca taką substancję, używane zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawy przepisów odrębnych; do środków zastępczych nie stosuje się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, wprowadzeniem do obrotu jest udostępnianie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych.

Mając na względzie tylko przepisy wyżej wskazane Sąd podkreśla, że w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości okoliczność, że skarżący D. S. nie tylko wyłącznie był obecny w kontrolowanym punkcie sprzedaży, ale osobiście sprzedawał, czyli wprowadzał do obrotu odpłatnie, osobom trzecim produkty w postaci saszetek zawierających środki o niewiadomym składzie, pochodzeniu i przeznaczeniu, zwane powszechnie "dopalaczami". Co prawda, D. S. twierdzi zarówno w odwołaniu jak i w skardze, że sprzedaży tych środków dokonywał nie w swoim imieniu, jednak nie wskazał w czyim, a nawet poprzestał na twierdzeniu, że nie wie w czyim imieniu tego dokonywał. Twierdzenia takie są nie tylko pozbawione zwykłego zdrowego rozsądku, ale wskazują na lekceważący stosunek skarżącego do organów państwowych, w tym organów kontroli. Sąd podkreśla, że rację ma organ odwoławczy podnosząc, że "nie może być tak, aby ktoś kto sam utrudnia postępowanie następnie zarzucał jego wadliwe prowadzenie organowi, któremu prowadzenie tego postępowania utrudnia lub wręcz uniemożliwia".

Sąd zwraca uwagę na to, że zawarty w rozdziale 5 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii (dotyczącym prekursorów, środków odurzających, substancji psychotropowych i środków zastępczych) przepis art. 44c w ust. 1 stanowi, że w przypadku stwierdzenia wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub produktu, co do którego zachodzi podejrzenie, że jest on środkiem zastępczym, właściwy państwowy inspektor sanitarny stosuje odpowiednio przepisy art. 27c ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 112, poz. 1263 z późn. zm.).

Z kolei przepis art. 27c ulokowany jest w rozdziale 3 powołanej ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej określającym uprawnienia Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Przepis art. 25 ust. 1 tego rozdziału przydaje państwowemu inspektorowi sanitarnemu lub Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu w związku z wykonywaną kontrolą szereg uprawnień, w tym między innymi prawo do: wstępu na terenie miast i wsi do wszystkich obiektów użyteczności publicznej, obiektów handlowych, ogrodów działkowych i nieruchomości oraz wszystkich pomieszczeń wchodzących w ich skład (ust. 1 pkt 1 lit. b); żądania pisemnych lub ustnych informacji oraz wzywania i przesłuchiwania osób (pkt 2); żądania dokumentów i udostępnienia wszelkich danych (pkt 3); pobierania próbek do badań laboratoryjnych (pkt 4). Natomiast powołany wyżej przepis art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej określa rodzaje rozstrzygnięć zawartych w decyzji w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że produkt stwarza zagrożenie życia lub zdrowia ludzi. Regulacja powyższa bezpośrednie zastosowanie ma w odniesieniu m.in. do obowiązków podmiotów określonych przepisem art. 4 ust. 1 pkt 8 i pkt 9, a związanych miedzy innymi z wprowadzaniem do obrotu wyrobów wskazanych tymi przepisami, a więc nie mających charakteru środków zastępczych. W orzecznictwie ukształtował się pogląd, że "odpowiednie" stosowanie określonych przepisów innej ustawy może polegać na ich stosowaniu wprost, z modyfikacjami lub nie stosowaniu ich w ogóle. O zakresie i sposobie stosowania odpowiedniego przepisów innej ustawy, decyduje ratio legis (uzasadnienie ustawy, cel ustawy) i przepisy ustawy przewidującej odesłanie. Istota przewidzianego art. 44c ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii odesłania do stosowanych odpowiednio przepisów art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej sprowadza się do tego, że wystarczającą przesłankę do wydania decyzji opartych na odpowiednio stosowanym art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej stanowi uzasadnione podejrzenie, że wytwarzany lub wprowadzany do obrotu produkt stanowi środek zastępczy w rozumieniu art. 44c w związku z art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Ustawa ta w art. 44b przesądziła, że - z uwagi na cechy i właściwości środka zastępczego - jego wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu na terenie Państwa jest zabronione. Zbędne natomiast jest traktowanie zagrożenia życia lub zdrowia ludzi jako dodatkowej przesłanki oparcia na przepisie art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej decyzji wydawanej w związku z uzasadnionym podejrzeniem wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego. Zgodnie zatem z odpowiednio stosowanym art. 27c ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że produkt stanowi środek zastępczy wytwarzany lub wprowadzany do obrotu, właściwy państwowy inspektor sanitarny wstrzymuje w drodze decyzji jego wytwarzanie lub wprowadzanie do obrotu lub nakazuje wycofanie produktu z obrotu na czas niezbędny do przeprowadzenia oceny i badań jego bezpieczeństwa, nie dłuższy jednak niż 18 miesięcy, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie.

W okolicznościach niniejszej sprawy, powzięte podejrzenie, że w punkcie sprzedaży o nazwie "G" w Z, przy ul. N wprowadza się do obrotu środki zastępcze, było podstawą do wszczęcia czynności państwowej inspekcji sanitarnej - tzw. kontroli interwencyjnej - na podstawie art. 4, art. 25 i art. 35 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Trzeba mieć na uwadze, że zawarte w art. 4 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej wyliczenie przepisów określających zakres działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej ma charakter jedynie przykładowy. Z przepisów art. 44c w związku z art. 44b ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii - jako przepisów szczególnych - wynika obowiązek Państwowej Inspekcji Sanitarnej nadzoru nad przestrzeganiem ustawowego zakazu wytwarzania i wprowadzania do obrotu na terytorium Państwa środków zastępczych.

Zachodziły zatem w sprawie warunki do zastosowania materialnoprawnej podstawy z art. 27c ust. 1 i ust. 3 pkt 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej do wydania decyzji nakazującej wycofanie z obrotu opisanych decyzją produktów na czas niezbędny do przeprowadzenia oceny i badań ich bezpieczeństwa, nie dłuższy jednak niż 18 miesięcy i do nakazania zaprzestania prowadzenia działalności w obiekcie "G" w Z, przy ul. N na okres trzech miesięcy, mając na względzie czas niezbędny do usunięcia zagrożenia.

Z przepisu art. 27c ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie wynika obowiązek organu państwowej inspekcji sanitarnej określenia decyzją konkretnego, krótszego niż 18 miesięcy terminu, na jaki następuje wycofanie produktu z obrotu w związku koniecznością poddania go ocenie, badaniom bezpieczeństwa pod względem zagrożenia życia lub zdrowia ludzi albo badania czy produkt podlega zaliczeniu do środków zastępczych. Jest to o tyle zrozumiałe, że do przeprowadzenia badań laboratoryjnych w świetle art. 15a ustawy właściwe są tylko niektóre stacje sanitarno-epidemiologiczne i laboratoria na terenie kraju i nie leży w możliwościach organu wydającego decyzję ustalenie konkretnej daty, do której badanie ma zostać przeprowadzone. Instytucja prowadząca badania nie jest stroną postępowania i adresatem decyzji. Natomiast upływ przewidzianego art. 27c ust. 1 in fine ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej okresu czasu dłuższego niż 18 miesięcy od wycofania produktu z obrotu (w celu przeprowadzenia jego oceny i badań bezpieczeństwa) powoduje z mocy ustawy ten skutek, iż odpada podstawa do uznania okresu po tym terminie za niezbędny dla podjęcia decyzji w przedmiocie wycofania produktu z obrotu. Zgodnie natomiast z art. 27c ust. 6 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej stwierdzenie, że produkt stwarza zagrożenie życia lub zdrowia ludzi - a odpowiednio - że jest środkiem zastępczym, obliguje właściwego państwowego inspektora sanitarnego do zakazania, w drodze decyzji, wytwarzania produktu lub wprowadzania produktu do obrotu, a także wycofania produktu z obrotu oraz jego zniszczenie na koszt strony postępowania. Z konstrukcji powyższego przepisu art. 27c ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a zwłaszcza z zaznaczenia w ust. 6 tego przepisu konieczności wydania odrębnej decyzji (w sytuacji spełnienia przesłanek tam zawartych) wynika, że odrębnej decyzji nie wymaga ani zatrzymanie produktu, ani nakazanie zaprzestania prowadzenia działalności w pomieszczeniach służących wprowadzaniu tego produktu do obrotu, o ile tylko wydano decyzję, o której mowa w ust. 1 tego art. 27c czyli nakaz wycofania produktu z obrotu, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie. Innymi słowy – wydanie decyzji nakazującej wycofanie konkretnych produktów z obrotu z punktu sprzedaży "G" w Z, przy ul. N, spowodowało możliwość zastosowania ust. 3 tego art. 27c w tej samej decyzji. Z tego względu zarzut skarżącego, jakoby było to możliwe dopiero po wydaniu (w bliżej nieokreślonym czasie) nakazu wycofania produktu z obrotu, a nawet po doręczeniu decyzji o nakazie wycofania produktu z obrotu jest pozbawiony podstaw prawnych.

Wprowadzony art. 44b ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zakaz wytwarzania i wprowadzania do obrotu środków zastępczych, z uwagi na cechy tych substancji i produktów, określone w art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii implicite (domyślnie) zawiera ustalenie, że środki te stwarzają zagrożenie dla zdrowa i życia ludzi. Z tych względów do postępowań w przedmiocie podejrzenia, że takie środki są wytwarzane lub wprowadzane do obrotu, ma zastosowanie przepis art. 10 § 2 k.p.a. zezwalający – z uwagi na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego - na odstąpienie od zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania i umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań. Z tego względu zarzut skarżącego w tym zakresie należy uznać za nieuzasadniony.

Sad zwraca uwagę na to, że skarżący powołał szereg orzeczeń luźno związanych z niniejszą sprawą lub wręcz nieaktualnych, jak choćby wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 10 października 2013 r., sygn. akt II SA/Op 169/13, który został następnie uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 września 2015 r., sygn. akt II OSK 77/14, a skarga w sprawie została oddalona. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny wyraził stanowisko przeciwne do cytowanego w skardze, które sąd orzekający w tej sprawie w pełni podziela. Najpełniej aprobowane przez sąd orzekający w niniejszej sprawie stanowisko prezentuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2684/13: "Pojęcieśrodków zastępczych, o którym mowa w art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oznacza udostępnianie ich odpłatnie lub nieodpłatnie osobom trzecim zarówno niebędącymi ich konsumentami, jak będącymi ich konsumentami tj. nabywającymi je w celu własnego spożycia. Ustawodawca w hipotezie i dyspozycji normy art. 52a ust. 1-3 u.p.n. wyraźnie wskazuje, że odpowiedzialności administracyjnej podlega obiektywnie każdy, kto wprowadza do obrotu środek zastępczy (tzw. dopalacz). Prowadząc postępowanie w celu wymierzenia kary pieniężnej, organ inspekcji sanitarnej ustala i ocenia, czy doszło do, czyli do udostępnienia w jakiejkolwiek formie i jakimkolwiek celu, osobie trzeciej odpłatnie lub nieodpłatnie, środka zastępczego." W związku z powyższym Sąd uznał za nieuzasadnione wszelkie zarzuty skarżącego w powyższym zakresie.

Sąd podziela stanowisko organów obu instancji wskazujących, że przesłanką do zastosowania dyspozycji wynikającej z art. 44c ust. 1 i ust. 3 pkt 1 tej ustawy jest "uzasadnione podejrzenie" (a nie wyłącznie "pewność"), że produkty wymienione w decyzji stwarzają zagrożenie dla życia. Sąd stwierdza, że rację mają organy przyjmując, że za takim uzasadnionym podejrzeniem przemawiała forma handlowa tych produktów (opisana w cytowanym na wstępie protokole kontroli), brak prawidłowego oznakowania produktu – brak składu, przeznaczenia i pochodzenia produktu, a także opisy w języku angielskim. Z ustaleń zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji w sposób wystarczający wynika okoliczność, która uzasadniała podejrzenie, że w kontrolowanym punkcie wprowadza się do obrotu produkty, które mogą mieć charakter środków zastępczych. Tak więc Sąd uznał za bezpodstawne zarzuty skargi naruszenia wskazanych w niej przepisów. Z tych samych względów istniała podstawa w przepisie art. 108 § 1 k.p.a. do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że skarga nie zawiera żadnego zarzutu mogącego być uwzględnionym albowiem organy administracyjne obu instancji nie naruszyły prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, ani nie naruszyły przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono – jak w wyroku.