Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1410/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: uchylono orzeczenia I i II instancji w częściach
Powołane przepisy: article: art. 42 ust. 5,6, art. 70, art. 82 ust. 3, art. 110 ust. 3b, art. 124 ust. 2
journal: Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi R.P. na rozkaz personalny Komendanta [...] Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zawieszonej części uposażenia 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny w części utrzymującej w mocy rozkaz personalny Komendanta [...] Policji w Toruniu z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w zakresie punktów 1, 2, 3 i 4 oraz rozkaz personalny Komendanta [...] Policji w [...] z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w zakresie punktów 1, 2, 3 i 4, 2. oddala skargę w pozostałym zakresie.


UZASADNIENIE

R. P. z dniem [...] marca 2006 r. został zawieszony w czynnościach służbowych na okres trzech miesięcy. Okres zawieszenia został następnie przedłużony do czasu zakończenia prowadzonego przeciwko policjantowi postępowania karnego. Komendant Miejski Policji rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r., Nr 287, poz. 1687 ze zm.- dalej jako "ustawa o Policji"), zwolnił R. P. ze służby w Policji z dniem [...] marca 2008 r. z uwagi na upływ 12-miesięcznego okresu zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych. Komendant Wojewódzki Policji uchylił wskazany rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby i orzekł, że rozwiązanie stosunku służbowego z policjantem nastąpi w dniu [...] kwietnia 2008 r. Sąd Rejonowy VIII Oddział Karny wyrokiem z dnia [...] grudnia 2013 r. sygn. akt [...] uniewinnił skarżącego od zarzucanych mu czynów. Po uprawomocnieniu się powyższego wyroku R. P. wystąpił o przywrócenie go do służby oraz wypłatę należnych mu świadczeń.

Komendant Miejski Policji rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...]:

1) odmówił R. P. przyznania zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r.;

2) przyznał nagrodę roczną za 2007 r. stosownie do wysokości otrzymywanego w tym czasie uposażenia;

3) odmówił przyznania nagrody rocznej za 2008 r.;

4) odmówił przyznania równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za okres od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r.;

5) odmówił przyznania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za rok 2007 i 2008.

Rozkaz został wydany na podstawie art. 124 ust. 2 i art. 110 ust. 1-3 ustawy o Policji, § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 grudnia 2006 r. w sprawie przyznawania policjantom nagród i zapomóg, a także sposobu tworzenia funduszu nagród i zapomóg dla policjantów (Dz. U. Nr 251, poz. 1859 - dalej jako "rozporządzenie z dnia 21 grudnia 2006 r."), § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 marca 2010 r. w sprawie wysokości i warunków przyznania policjantom równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie (Dz. U. Nr 47, poz. 279 - dalej jako "rozporządzenie z dnia 26 marca 2010 r.") oraz § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2002 r. w sprawie urlopów policjantów (Dz. U. Nr 81, poz. 740 ze zm. - dalej jako "rozporządzenie z dnia 7 czerwca 2002 r."):

Komendant Wojewódzki Policji po rozpatrzeniu odwołania R. P. rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], utrzymał w mocy rozkaz personalny organu I instancji z dnia [...] lutego 2014 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że art. 124 ustawy o Policji należy interpretować z uwzględnieniem treści art. 125 tej ustawy.

Uznał, że analiza unormowań zawartych w obu wskazanych przepisach prowadzi do wniosku, iż ustawodawca zróżnicował sytuację prawną policjantów zawieszonych w czynnościach służbowych (art. 124) i tymczasowo aresztowanych (art. 125) w zakresie uprawnienia do otrzymania zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia. Przepis art. 125 ust. 2 obliguje właściwy organ do przyznania zainteresowanemu zawieszonej części uposażenia nawet w sytuacji, gdy umorzenie postępowania karnego lub uniewinnienie prawomocnym wyrokiem sądu miało miejsce po zwolnieniu policjanta ze służby. Takiej szczególnej regulacji nie zawiera art. 124 ust. 2, co wskazuje na to, że policjant nie może otrzymać zawieszonej części uposażenia, gdy stosowne orzeczenie uniewinniające lub umarzające postępowanie zostało wydane po zwolnieniu funkcjonariusza ze służby.

Organ odwoławczy wywiódł w oparciu o powyższe, że skoro w przypadku R. P. wyrok uniewinniający zapadł już po zwolnieniu go ze służby, to art. 124 ust. 2 ustawy o Policji nie miał w jego sprawie zastosowania, a zatem świadczenia przewidziane w tym przepisie nie mogły być mu przyznane.

Dalej uznano również, że R. P. nie przysługiwało prawo do nagrody rocznej za rok 2008. W tym roku policjant pozostawał w służbie tylko do dnia [...] kwietnia, a zgodnie z art. 110 ust. 3 ustawy o Policji okres służby, w relacji do którego oblicza się wysokość nagrody rocznej, nie może być krótszy niż 6 miesięcy. Mając na uwadze treść § 7 oraz § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 26 marca 2010 r., w sprawie uznano, że skarżącemu nie przysługuje równoważnik za umundurowanie, ponieważ policjantowi nie przyznaje się przedmiotowego równoważnika, jeżeli był on zawieszony w czynnościach służbowych na okres dłuższy niż sześć miesięcy oraz w czasie zawieszenia został zwolniony ze służby. Natomiast w kwestii ekwiwalentu za niewykorzystany w 2007 r. i 2008 r. urlop wypoczynkowy organ wyjaśnił, że zgodne z § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia 7 czerwca 2002 r., policjantowi nie udziela się urlopu wypoczynkowego w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych. Z tego względu skarżący nie nabył prawa do urlopu wypoczynkowego w okresie zawieszenia go w czynnościach służbowych.

Na tej podstawie organ odwoławczy uznał, że brak jest podstaw do wypłacenia wyżej wymienionemu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy R. P. zarzucił decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji:

1) niewłaściwe zastosowanie art. 21 ust. 1 w związku z art. 64 i w związku z art. 42 ust. 3 Konstytucji RP;

2) naruszenie art. 124 ust. 2 ustawy o Policji poprzez odmowę przyznania skarżącemu zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia na skutek błędnego uznania, że tylko prawomocne uniewinnienie w okresie zawieszenia może prowadzić do przyznania wskazanego uposażenia, podczas gdy w odniesieniu do omawianego przepisu nie istnieją takie ograniczenia czasowe;

3) błędną wykładnię art. 125 ust. 2 i art. 124 ustawy o Policji poprzez uznanie, że skoro ustawodawca wprowadził dodatkową przesłankę w art. 125 ust. 2 polegającą na określeniu, że otrzymanie zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek następuje "choćby umorzenie lub uniewinnienie ustąpiło po zwolnieniu policjanta ze służby", a w art. 124 ust. 2 ustawy przytoczonego określenia nie ma, to ma to oznaczać, iż wydanie stosownego orzeczenia uniewinniającego już po zwolnieniu ze służby nie uprawnia do przyznania świadczeń określonych w art. 124 ust. 2 ustawy o Policji;

4) niewłaściwe zastosowanie art. 110 ustawy o Policji oraz § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 21 grudnia 2006 r. poprzez odmowę przyznania skarżącemu nagrody rocznej za rok 2008 oraz 5) naruszenie art. 42 ust. 6 w związku z art. 42 ust. 5 i 7 ustawy o Policji poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie w sytuacji, gdy skarżący jest policjantem przywróconym do służby z uwagi na prawomocny wyrok uniewinniający, zatem za okres pozostawania poza służbą przysługuje mu określone świadczenie pieniężne, wliczane do okresu służby uwzględnianego przy obliczaniu okresu, za który należy się nagroda przewidziana w art. 110 ustawy o Policji, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, iż odmowa przyznania nagrody rocznej była bezpodstawna, gdyż nie uwzględniono wskazanego dodatkowego okresu wliczanego do służby;

5) niewłaściwe zastosowanie art. 82 ustawy o Policji oraz § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2002 r., poprzez odmowę przyznania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w sytuacji, gdy organ II instancji bezpośrednio w uzasadnieniu swego rozkazu raz wskazał, że skarżącemu przysługuje do wykorzystania urlop za 2007 i 2008 r., czyli za okres pozostawania w zawieszeniu, a następnie podał, że skarżący z uwagi na zawieszenie w czynnościach służbowych nie mógł w ogóle nabyć prawa do urlopu wypoczynkowego, co wskazuje na elementarną sprzeczność powyższych stwierdzeń, potwierdzającą niewłaściwe zastosowanie wskazanych przepisów;

6) niewłaściwą wykładnię art. 70 ustawy o Policji i art. § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia 26 marca 2010 r. poprzez odmowę przyznania równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za okres od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r. w sytuacji, gdy skarżący został przywrócony do służby i postępowanie karne wobec skarżącego zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym,

7) naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez zaniechanie sporządzenia przez Komendanta Wojewódzkiego Policji uzasadnienia orzeczenia w sposób umożliwiający kontrolę instancyjną rozkazu personalnego tego organu.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 3 września 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 704/14, oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "P.p.s.a."), skargę R. P. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zawieszonej części uposażenia.

W uzasadnieniu orzeczenia Sąd stwierdził, że spór w niniejszej sprawie sprowadza się do wykładni przepisu art. 124 ust. 2 ustawy o Policji. W tym zakresie istotne jest stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 4 stycznia 2013 r. sygn. akt I OSK 700/12, w którym przyjęto, że dla zastosowania dyspozycji przepisu art. 124 ust. 2 ustawy o Policji konieczne jest, by przesłanki warunkujące otrzymanie zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia ziściły się kumulatywnie w czasie, gdy policjant wciąż pozostawał w służbie. W sytuacji rozwiązania stosunku służbowego w okresie zawieszenia funkcjonariusza w czynnościach służbowych, decyzja o zwolnieniu ze służby znosi skutek w postaci zawieszenia, poprzez wygaszenie decyzji o zawieszeniu policjanta w czynnościach służbowych. Taki zaś skutek nie występuje w przypadku policjanta tymczasowo aresztowanego, o którym mowa w art. 125 ustawy o Policji.

WSA w Bydgoszczy podzielił stanowisko organu II instancji, że dokonując wykładni przepisu art. 124 ust. 2 ustawy o Policji, należy mieć na uwadze również normę zawartą w art. 125 ust. 2 cyt. ustawy. Analiza obu tych przepisów wskazuje, że ustawodawca zróżnicował sytuację prawną policjantów zawieszonych w czynnościach służbowych i tymczasowo aresztowanych w zakresie uprawnienia do otrzymania zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia. W przypadku funkcjonariuszy tymczasowo aresztowanych ustawodawca przewidział przyznanie zawieszonej części uposażenia nawet w sytuacji, gdy umorzenie postępowania karnego lub uniewinnienie prawomocnym wyrokiem sądu nastąpiło po zwolnieniu policjanta ze służby. W przepisie art. 124 ust. 2 ustawy o Policji takiej szczególnej regulacji nie zawarto, co przemawia za przyjęciem, iż nawet gdy policjant - zawieszony w czynnościach służbowych w związku z toczącym się postępowaniem karnym lub dyscyplinarnym - nie został skazany prawomocnym wyrokiem sądu lub ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby, lecz stosowne orzeczenie uniewinniające lub umarzające postępowanie wydano po zwolnieniu funkcjonariusza ze służby, to brak jest podstaw do przyznania zawieszonej części uposażenia wraz z obligatoryjnymi podwyżkami. W ocenie Sądu decyzja o zwolnieniu ze służby znosi skutek w postaci zawieszenia, poprzez wygaszenie decyzji o zawieszeniu funkcjonariusza w czynnościach służbowych (§ 6 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 lipca 2002 r.). Oznacza to, że wolą ustawodawcy było wygaszenie decyzji o zawieszeniu funkcjonariusza w czynnościach służbowych w sytuacji zwolnienia ze służby przed ukończeniem postępowania karnego. Zatem jeśli do czasu zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji nie ustąpią przyczyny zawieszenia go w czynnościach służbowych, brak jest podstaw do przyznania mu zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia, choćby po zakończeniu prowadzonych postępowań (karnego lub dyscyplinarnego), będących podstawą zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych, nie został on skazany prawomocnym wyrokiem sądu lub ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby. Zdaniem Sądu, organy Policji prawidłowo uznały, że w stosunku do skarżącego przepis art. 124 ust. 2 ustawy o Policji nie miał zastosowania. Skarżący został zwolniony ze służby w Policji z dniem [...] kwietnia 2008 r. W tym dniu wygasł rozkaz personalny o zawieszeniu go w czynnościach służbowych. Skoro prawomocne orzeczenie sądu uniewinniające skarżącego wydane zostało już po zwolnieniu ze służby, to brak jest podstaw do przyznania jemu świadczeń przewidzianych w art. 124 ust. 2 ustawy o Policji.

Odnosząc się do zarzutu nieprzyznania skarżącemu nagrody rocznej za 2008 r., Sąd powołał się na art. 110 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjantowi za służbę pełnioną w danym roku kalendarzowym przysługuje nagroda roczna w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku kalendarzowym. Nagroda roczna przysługuje, jeżeli policjant w danym roku kalendarzowym pełnił służbę przez okres co najmniej 6 miesięcy kalendarzowych (ust. 2). Do tego okresu nie zalicza się okresów niewykonywania zadań służbowych m.in. w wyniku zawieszenia w czynnościach służbowych albo tymczasowego aresztowania (ust. 3a pkt 3). Niezbędnym warunkiem do otrzymania nagrody rocznej przez policjanta jest więc pełnienie przez niego służby przez minimum 6 miesięcy w ciągu roku kalendarzowego. Do okresu służby, uprawniającego do otrzymania nagrody rocznej, nie wlicza się okresu zawieszenia w czynnościach służbowych, chyba że postępowanie karne będące przyczyną zawieszenia zakończy się wyrokiem uniewinniającym policjanta od zarzucanych mu czynów.

Sąd stwierdził, że skarżący bezspornie nabył prawo do nagrody rocznej za 2007 r., ale nie spełniał warunków do otrzymania takiej nagrody za rok 2008. W związku ze zwolnieniem go w dniu 25 kwietnia 2008 r. ze służby, w 2008 r. nie pełnił bowiem służby przez okres co najmniej 6 miesięcy kalendarzowych. Tylko orzeczenie stwierdzające nieważność decyzji o zwolnieniu ze służby wywołuje skutek ex tunc. Natomiast uchylenie decyzji w sprawie zwolnienia policjanta ze służby działa jedynie ex nunc, to jest na przyszłość. Brak jest zatem podstaw prawnych, aby okres między zwolnieniem ze służby a przywróceniem do niej traktować inaczej niż okres pozostawania poza służbą. Okres po zwolnieniu policjanta ze służby do dnia przywrócenia do służby jest okresem pozostawania poza służbą. W tym czasie skarżący służby nie pełnił. Instytucja przywrócenia do służby oznacza ponowne zatrudnienie na warunkach sprzed zwolnienia, nie polega zaś na uznaniu, że zwolniony funkcjonariusz cały czas pełnił służbę. Uniewinniający wyrok sądu karnego nie eliminuje bowiem z obrotu prawnego decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby, a jedynie ogranicza się do zniesienia - i to jedynie od momentu uprawomocnienia się tego wyroku - przesłanki będącej przyczyną zawieszenia a następnie zwolnienia funkcjonariusza ze służby.

WSA w Bydgoszczy nie uwzględnił również zarzutu dotyczącego naruszenia art. 82 ustawy o Policji oraz § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 7 czerwca 2002 r. poprzez odmowę przyznania skarżącemu ekwiwalentu za niewykorzystany urlop za 2007 i 2008 r. Stanowisko uzasadniono w ten sposób, że skoro skarżący pozostawał zawieszony w czynnościach służbowych od dnia [...] marca 2006 r., w latach 2007 i 2008 on nie tyle nie wykorzystał urlopu, ale w ogóle taki urlop za ten okres mu nie przysługiwał. Nie można więc przyjąć, że brak uprawnienia do urlopu wypoczynkowego za lata 2007 i 2008 może rodzić po stronie skarżącego prawo do ekwiwalentu pieniężnego. Sąd powołał się na przypadki określone w § 6 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia, w których przewidziano udzielenie urlopów w terminach wskazanych w § 6 ust. 2 i ust. 3. Natomiast przypadek zawieszenia w czynnościach służbowych nie został uregulowany w podobny sposób. Wyliczenie przyczyn wskazanych w przepisie, uzasadniających przesunięcie urlopu na późniejszy termin nie obejmuje kwestii nieudzielenia urlopu wypoczynkowego z powodu zawieszenia w czynnościach służbowych. Policjant nie może więc skutecznie domagać się udzielenia urlopu wypoczynkowego za okres zawieszenia po ustaniu przesłanek uzasadniających zawieszenie w czynnościach służbowych. Tym samym nie jest możliwe wypłacenie mu ekwiwalentu pieniężnego za ten okres.

Zdaniem WSA w Bydgoszczy niezasadny jest ponadto zarzut naruszenia art. 70 ustawy o Policji związku z § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 26 marca 2010 r. Wskazany przepis rozporządzenia przewiduje, że równoważnika nie przyznaje się policjantowi zawieszonemu w czynnościach służbowych na okres dłuższy niż sześć miesięcy, jeżeli w czasie zawieszenia zostaje on zwolniony ze służby - za okres tego zawieszenia. Z powyższego wprost wynika, że skarżącemu nie przysługuje równoważnik, bowiem został on zwolniony ze służby w czasie zawieszenia. Tym samym okoliczność uniewinnienia skarżącego wyrokiem sądu karnego pozostaje bez znaczenia na uprawnienie strony do uzyskania przedmiotowego równoważnika.

R. P., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, od powyższego wyroku WSA w Bydgoszczy złożył skargę kasacyjną, zaskarżając kwestionowany wyrok w całości oraz wnosząc o uchylenie tego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W zarzutach skargi kasacyjnej zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego polegające na:

1. błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu art. 124 ust. 2 ustawy o Policji poprzez dokonanie wykładni tego przepisu przy uwzględnieniu brzmienia art. 125 ust. 2 ustawy o Policji, co skutkowało błędnym przyjęciem, że art. 124 ust. 2 ustawy o Policji nie ma zastosowania w sytuacji, gdy prawomocny wyrok uniewinniający funkcjonariusza zapadł po zwolnieniu go ze służby, podczas gdy z literalnego brzmienia tego przepisu wynika, iż sam fakt wydania takiego wyroku stanowi podstawę do otrzymania wskazanych świadczeń;

2. błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu art. 110 w zw. z art. 42 ust. 6 w zw. z art. 42 ust. 5 i 7 ustawy o Policji poprzez nieuwzględnienie, że w związku z przywróceniem skarżącego do służby z uwagi na prawomocny wyrok uniewinniający, okres przebywania przez niego poza służbą powinien być wliczany do okresu służby, za który przysługuje nagroda roczna za 2008 rok,

3. niezastosowaniu art. 42 ust. 6 w zw. z art. 42 ust. 5 i 7 w zw. z art. 110 ustawy o Policji poprzez niewliczenie okresu, za który przysługuje świadczenie pieniężne, do okresu służby uwzględnianego przy ustalaniu okresu, od którego zależy nagroda roczna za 2008 rok;

4. niezastosowaniu art. 42 ust. 1 w zw. z art. 42 ust. 7 ustawy o Policji poprzez nieuwzględnienie, że skarżący został przywrócony do służby na podstawie prawomocnego wyroku uniewinniającego i w konsekwencji zmianie uległ jego status;

5. niewłaściwym zastosowaniu art. 114 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 82 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2002 r. poprzez przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za lata 2007 i 2008, pomimo że organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego z dnia [...] kwietnia 2014 r. wskazał, iż skarżącemu przysługuje prawo do wykorzystania urlopu za 2007 i 2008 r., co powinno prowadzić do wniosku, że w razie zwolnienia go ze służby i niewykorzystania tego urlopu, należy mu się ekwiwalent pieniężny;

6. błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 26 marca 2010 r. w zw. z art. 70 ustawy o Policji poprzez przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje równoważnik pieniężny w zamian za umundurowanie za okres od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r., podczas gdy został on przywrócony do służby i postępowanie karne wobec niego zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym, zwłaszcza, że zwolnienie skarżącego ze służby nastąpiło na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, co jest sprzeczne z wykładnią celowościową oraz systemową przepisów cytowanej ustawy.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 sierpnia 2016 r., sygn. akt I OSK 93/15 uwzględnił skargę kasacyjną R. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 3 września 2014 r. sygn. akt II SA/Bd 704/14 stwierdzając, że większość podniesionych w niej zarzutów oparta została na usprawiedliwionych podstawach.

Sąd II instancji zwrócił uwagę na orzecznictwo sądów administracyjnych oraz Sądu Najwyższego i prezentowany w nim pogląd, że przepisy płacowe, w tym dotyczące uposażenia policjantów i funkcjonariuszy innych służb mundurowych muszą być interpretowane i stosowane w sposób ścisły. Niedopuszczalna jest nie tylko ich wykładnia rozszerzająca. Nie można w tym zakresie stosować także interpretacji zawężającej. Jeżeli zatem zamiarem ustawodawcy jest zróżnicowanie uprawnień finansowych określonych grup osób, to ustawodawca powinien to uczynić wyraźnym przepisem. Nie można w drodze wykładni przypisywać ustawodawcy intencji co do zawężenia podmiotowego lub przedmiotowego zakresu danej regulacji płacowej, jeżeli on sam takiej woli wprost nie wyraził. Zamiar wszelkich takich ograniczeń powinien być rozważany i realizowany już na etapie redagowania tekstu prawnego, nie zaś wywodzony w drodze skomplikowanych metod wykładni przepisu prawnego już ustanowionego. Ponadto należy mieć na uwadze, że w państwie prawa obowiązuje generalna zasada, zgodnie z którą pozbawienie lub ograniczenie uprawnień pewnej kategorii osób może nastąpić wyłącznie na podstawie wyraźnego uregulowania. Konieczne jest więc istnienie jasnego przepisu wyłączającego lub ograniczającego prawa do danych świadczeń w związku z zaistnieniem określonego zdarzenia. Wykładnia musi opierać się na założeniu, że działania ustawodawcy są racjonalne. Zatem tam gdzie określonych ograniczeń lub wyłączeń nie ustanawia sam prawodawca, tam nie wolno ich wprowadzać interpretatorowi teksu prawnego.

Naczelny Sąd Administracyjny mając na uwadze spór przedmiotowej sprawy dotyczący wykładni art. 124 ust. 2 ustawy o Policji stwierdził przytaczając treść przepisu, że WSA w Bydgoszczy dokonał błędnej wykładni tego przepisu poprzez uwzględnienie przy jego interpretacji przede wszystkim treści art. 125 ust. 2 ustawy o Policji dotyczącego sytuacji prawnej policjantów tymczasowo aresztowanych. W konsekwencji Sąd - tak jak organy administracji - przyjął, że policjant otrzymuje zawieszoną część uposażenia oraz obligatoryjne podwyżki wprowadzone w czasie zawieszenia wyłącznie wtedy, gdy zakończenie postępowań i wydanie orzeczeń wymienionych w art. 124 ust. 2 ustawy o Policji nastąpiło w czasie pozostawania funkcjonariusza w służbie.

Sąd II za błędne uznał uzależnienie realizacji przedmiotowych uprawnień od tego kiedy zapadł między innymi wyrok uniewinniający policjanta od stawianych mu zarzutów, ponieważ funkcjonariusz nie ma w istocie wpływu ani na to czy i kiedy zostanie z nim rozwiązany stosunek służbowy, ani na czas trwania innych postępowań i to czy postępowanie to zostanie zakończone przed czy po wydaniu decyzji zwolnieniowej.

Podkreślono, że art. 124 ust. 2 ustawy o Policji jest przepisem płacowym o charakterze gwarancyjnym, co samo przez się powoduje, że norma ta musi być bezwzględnie interpretowana w sposób ścisły. Omawiany przepis policjantowi zawieszonemu w czynnościach służbowych gwarantuje otrzymanie zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia. Warunkiem realizacji takich uprawnień jest to, że po zakończeniu postępowania karnego lub dyscyplinarnego, będącego przyczyną zawieszenia w czynnościach służbowych, funkcjonariusz nie zostanie skazany prawomocnym wyrokiem lub ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby. Oznacza to, że wypłatę zawieszonej części uposażenia i obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w czasie zawieszenia determinuje jedynie sposób zakończenia postępowania karnego lub dyscyplinarnego a nie fakt pozostawania policjanta w tym czasie w służbie.

W sytuacji, gdyby ustawodawca rzeczywiście zamierzał uwarunkować otrzymanie przedmiotowych świadczeń od nieprzerwanego pozostawania przez policjanta w służbie, to wyraźnie musiałby to stwierdzić, przewidując konieczność spełnienia takiej przesłanki. Tego rodzaju wymogu w art. 124 ust. 2 ustawy o Policji jednak nie wprowadzono.

Sąd II instancji zwrócił uwagę, że w art. 124 ust. 2 nie zawarto żadnego odesłania do regulacji zawartej w art. 125 ust. 2 ustawy o Policji. Ponadto oba wskazane przepisy, jakkolwiek normują kwestie uprawnień do zawieszonej części uposażenia, to jednak odnoszą się one do innego kręgu osób uprawnionych. Art. 124 ust. 2 ustawy o Policji dotyczy bowiem policjantów zawieszonych w czynnościach służbowych a art. 125 ust. 2 odnosi się do funkcjonariuszy, którzy zostali tymczasowo aresztowani. Zatem całkowicie nieuprawniona jest próba dokonywania zmiany rzeczywistej treści art. 124 ust. 2 ustawy o Policji i uzupełnianie zawartej tam regulacji przez elementy wynikające z treści normatywnej zawartej w art. 125 ust. 2 ustawy o Policji. Zastrzeżenie "chociażby umorzenie lub uniewinnienie nastąpiło po zwolnieniu policjanta ze służby" zostało zawarte tylko w art. 125 ust. 2 ustawy o Policji. W art. 124 ust. 2 takiego zastrzeżenia nie wprowadzono, ale też ani wprost, ani w sposób pośredni nie przewidziano żadnych ram czasowych mogących ograniczać możliwość realizacji zagwarantowanych przez ustawodawcę uprawnień płacowych.

W świetle powyższego NSA uznał za uzasadniony zarzut błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 124 ust. 2 ustawy o Policji.

Sąd II instancji uznał również częściowo usprawiedliwione podstawy zarzutu dotyczącego naruszenia art. 82 ustawy o Policji i § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2002 r. w sprawie urlopów policjantów. Przepisy ustawy o Policji nie zawierają regulacji, z której wynikałoby, że wystąpienie w okresie trwania stosunku służbowego policjanta okresu niepełnienia służby (zwieszenia w czynnościach służbowych) powoduje, że funkcjonariusz w czasie trwania stosunku służbowego nie nabywa prawa do urlopu wypoczynkowego, co wywiera wpływ na wymiar urlopu a w przypadku zwolnienia ze służby na wysokość ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Do powyższego stwierdzenia nie uprawnia także regulacja zawarta w § 6 ust. 1 pkt 3 powołanego rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2002 r. Ten ostatni przepis stanowi jedynie, że policjantowi nie udziela się urlopu w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych. Sformułowanie "policjantowi nie udziela się urlopu wypoczynkowego w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych" - wbrew sugestiom Sądu I instancji - nie oznacza pozbawienia policjanta prawa do urlopu wypoczynkowego za okres zawieszenia.

NSA stwierdził, że powyższe określenie stanowi jedynie niewyrażenie zgody na skorzystanie przez policjanta z uprawnienia w określonym czasie a nie redukcję wymiaru urlopu wypoczynkowego w czasie zawieszenia. Przepis ten nie przewiduje bowiem, aby wymiar urlopu wypoczynkowego po okresie zawieszenia w czynnościach służbowych ulegał proporcjonalnemu obniżeniu za ten okres. Podstawy do przyjęcia zasady redukcji wymiaru urlopu wypoczynkowego za okres zawieszenia w czynnościach służbowych nie stanowią również przepisy § 6 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2002 r. w sprawie urlopów policjantów. Sam brak w tych przepisach regulacji dotyczącej możliwości przesunięcia policjantowi zawieszonemu w czynnościach służbowych niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego na późniejszy termin nie dowodzi, że intencją prawodawcy było pozbawienie funkcjonariusza prawa do urlopu za okres zawieszenia. Takie ograniczenie uprawnień urlopowych policjanta wymagałoby wyraźnych zapisów ustawowych. Sugerowanych rozwiązań w ustawie o Policji jednak nie przyjęto. Podobne stanowisko, akceptowane także przez skład orzekający w niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny wyraził w niepublikowanym wyroku z dnia 13 kwietnia 2015 r. sygn. akt I OSK 1782/13. Z powyższego wynika, że przekonanie WSA w Bydgoszczy, iż skarżący w ogóle w okresie zawieszenia nie nabył prawa do urlopu wypoczynkowego jest oczywiście błędne. Nie oznacza to jednak, że odmowa przyznania skarżącemu ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy także była nieprawidłowa. Zasadą bowiem jest, że ekwiwalent za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub urlopy dodatkowe policjant otrzymuje w związku ze zwolnieniem ze służby (art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji). Z akt sprawy nie wynika, by po wyroku uniewinniającym od stawianych R. P. zarzutów w postępowaniu karnym oraz po złożeniu w grudniu 2013 r. wniosku o przywrócenie do służby doszło do ponownego rozwiązania ze skarżącym stosunku służbowego. Jeżeli R. P., zgodnie z art. 42 ust.1 w zw. z ust. 7 powołanej ustawy, został przywrócony do służby, to pełniąc tę służbę powinien mieć zapewnione prawo do wykorzystania zaległych urlopów w naturze. Dopóki pozostaje w stosunku służbowym nie może skutecznie domagać się wypłaty przedmiotowego ekwiwalentu. NSA stwierdził, że odmowa przyznania R. P. wnioskowanego ekwiwalentu za niewykorzystany w czasie zawieszenia urlop wypoczynkowy odpowiadała prawu.

NSA oceniając pozostałe zarzuty skargi stwierdził, że w pierwszej kolejności zauważyć należy, że WSA w Bydgoszczy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku trafnie wskazał, że okres po rozwiązaniu z policjantem stosunku służbowego jest okresem pozostawania poza służbą, a ponadto że tylko stwierdzenie nieważności decyzji zwolnieniowej w zakresie uprawnień przysługujących policjantowi działa ex tunc. Takich skutków nie wywołuje natomiast ani przywrócenie do służby po uchyleniu decyzji zwolnieniowej, ani przywrócenie do służby policjanta zwolnionego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 i 9, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu niepopełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego. Zatem w tych ostatnich przypadkach przywrócenie do służby co do zasady działa jedynie na przyszłość.

Fakt, że okres po rozwiązaniu z policjantem stosunku służbowego jest okresem pozostawania poza służbą nie oznacza jeszcze, że okres ten nie ma jakiegokolwiek wpływu na uprawnienia policjanta przywróconego do służby. Zgodnie z art. 42 ust. 5 ustawy o Policji każdemu policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Stosownie natomiast do treści art. 42 ust. 6 ustawy o Policji okres, za który policjantowi przysługuje powyższe świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby uwzględnianego przy ustalaniu okresu, od którego zależą uprawnienia określone w art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust. 1, art. 110 ust. 1, art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1. Okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w swych wywodach w ogóle pominął powyższe regulacje, mimo że - jak trafnie zauważył autor skargi kasacyjnej - dotyczą one określonych roszczeń przysługujących policjantowi przywróconemu do służby, w tym uprawnień do nagrody rocznej i uprawnień urlopowych. Brak takich rozważań Sądu I instancji oznacza, że kategoryczna ocena tego Sądu co do prawidłowości zastosowania przez organy administracji pozostałych przepisów prawa materialnego była stanowczo przedwczesna.

NSA przy ponownym rozpatrzeniu sprawy nałożył na Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy obowiązek uwzględnienia przedstawionej wykładni przepisów prawa materialnego oraz ocenienia zgodności zaskarżonej decyzji pod kątem wszystkich przepisów mających zastosowanie w sprawie. Wskazano aby Sąd I instancji miał również na uwadze, że zaskarżony doń rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] kwietnia 2014 r. nie ograniczał się – jak to błędnie wskazano w sentencji kwestionowanego wyroku z dnia 3 września 2014 r. – tylko do przyznania zawieszonej części uposażenia lecz odnosił się także do innych zgłoszonych przez skarżącego roszczeń.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie w części.

Niniejsze orzeczenie wydane zostało w wyniku ponownego rozpoznania sprawy na skutek uchylenia przez NSA wyrokiem z dnia 23 sierpnia 2016 r. sygn. akt I OSK 93/15 wcześniejszego wyroku tutejszego Sądu, stąd konieczność uwzględnienia przy rozpoznaniu sprawy wymogu przewidzianego w treści art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie z jego treścią Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przepis ten znajduje zastosowanie, gdy doszło do orzeczenia, o którym mowa w art. 185 § 1 p.p.s.a., a mianowicie, gdy zaszła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny. Ta sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Sąd pierwszej instancji rozpoznający sprawę ponownie nie może dokonać interpretacji przepisów w sposób odmienny niż wynikająca z orzeczenia wydanego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, nie może też ocenić prawidłowości rozstrzygnięcia sądu odwoławczego (por. wyrok NSA z 12 października 2010 r., sygn. II GSK 808/09, wyrok dostępny na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Związanie wykładnią prawną dotyczy zarówno sądu rozpoznającego sprawę ponownie, jak również organu administracyjnego, do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia, chyba że nastąpi zmiana stanu prawnego, powodująca, że pogląd prawny NSA staje się nieaktualny. Oznacza to, że orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie.

Przez ocenę prawną, o której mowa w przytoczonym art. 190 p.p.s.a. należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiego, a nie innego rozstrzygnięcia. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie ponownie rozpoznającym sprawę, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, co w niniejszym przypadku nie ma miejsca. Z tych też względów w ramach obecnego, ponownego rozpoznania sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie może dokonywać nowych, własnych ocen prawnych dotyczących kwestii będących już uprzednio przedmiotem rozważań czynionych przez Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w sprawie wyroku kasacyjnym, a wyrażone w nim poglądy prawne, muszą zostać w pełni zaakceptowane, ze wszystkimi wynikającymi z nich konsekwencjami prawnymi.

Mając powyższe wywody na względzie, w pierwszej kolejności należy powtórzyć w przedmiotowej sprawie wykładnię art. 124 ust. 2 ustawy o Policji dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przepis ten stanowi, że po zakończeniu postępowania karnego lub dyscyplinarnego, będącego przyczyną zawieszenia w czynnościach służbowych, policjant otrzymuje zawieszoną część uposażenia oraz obligatoryjne podwyżki wprowadzone w okresie zawieszenia, jeżeli nie został skazany prawomocnym wyrokiem sądu lub ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby. NSA stwierdził, że art. 124 ust. 2 ustawy o Policji jest przepisem płacowym o charakterze gwarancyjnym, co samo przez się powoduje, że norma ta musi być bezwzględnie interpretowana w sposób ścisły. Omawiany przepis policjantowi zawieszonemu w czynnościach służbowych gwarantuje otrzymanie zawieszonej części uposażenia oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia. Warunkiem realizacji takich uprawnień jest to, że po zakończeniu postępowania karnego lub dyscyplinarnego, będącego przyczyną zawieszenia w czynnościach służbowych, funkcjonariusz nie zostanie skazany prawomocnym wyrokiem lub ukarany karą dyscyplinarną wydalenia ze służby. Oznacza to, że wypłatę zawieszonej części uposażenia i obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w czasie zawieszenia determinuje jedynie sposób zakończenia postępowania karnego lub dyscyplinarnego a nie fakt pozostawania policjanta w tym czasie w służbie. W sytuacji, gdyby ustawodawca rzeczywiście zamierzał uwarunkować otrzymanie przedmiotowych świadczeń od nieprzerwanego pozostawania przez policjanta w służbie, to wyraźnie musiałby to stwierdzić, przewidując konieczność spełnienia takiej przesłanki. Tego rodzaju wymogu w art. 124 ust. 2 ustawy o Policji jednak nie wprowadzono. Podobne stanowisko Naczelny Sąd Administracyjny wyraził między innymi w wyroku z dnia 12 lipca 2016 r. sygn. akt I OSK 3232/14 (dostępny Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach). Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił poglądu wyrażonego w wyroku NSA z dnia 4 stycznia 2013 r. sygn. I OSK 700/12 (lex 1341479).

Z uwagi na wiążącą wykładnię przepisu art. 124 ust. 2 ustawy o Policji należy uznać za uzasadniony zarzut skargi. Organ powinien przyznać skarżącemu zawieszoną część uposażenia oraz obligatoryjne podwyżki wprowadzone w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych za okres od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008r.

Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko organu i tut. Sądu w kontrolowanym wyroku, że okres po rozwiązaniu z policjantem stosunku służbowego jest okresem pozostawania policjanta poza służbą, ale nie oznacza to jeszcze, że okres ten nie ma jakiegokolwiek wpływu na uprawnienia policjanta przywróconego do służby.

Uwzględniając stanowisko Sądu II instancji w zakresie art. 42 ust. 5 oraz art. 42 ust. 6 ustawy o Policji należy stwierdzić, że analiza zaskarżonych decyzji wskazuje na pominięcie przez organy zastosowania powyższych przepisów przy orzekaniu w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z art. 42 ust. 5 ustawy o Policji każdemu policjantowi przywróconemu do służby przysługuje za okres pozostawania poza służbą świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, nie więcej jednak niż za okres 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Stosownie natomiast do treści art. 42 ust. 6 ustawy o Policji okres, za który policjantowi przysługuje powyższe świadczenie pieniężne, wlicza się do okresu służby uwzględnianego przy ustalaniu okresu, od którego zależą uprawnienia określone w art. 29 ust. 2, art. 52 ust. 1, art. 82 ust. 2 i 3, art. 101 ust. 1, art. 110 ust. 1, art. 111 ust. 1 i art. 115 ust. 1.

Powołując się na powyższe przepisy NSA wypowiedział się, że okresu pozostawania poza służbą, za który policjant nie otrzymał świadczenia, nie uważa się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego jej biegu. Za błąd Sąd II instancji uznał to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w swych wywodach w ogóle pominął regulacje dotyczące zastosowania art. 42 ust. 5 i 6 ustawy o Policji.

Skład Sądu obecnie rozpoznający przedmiotową sprawę stwierdza, że pominięcie przez organy regulacji art. 42 ust. 5 i ust. 6 ustawy i Policji świadczy o naruszeniu prawa materialnego. Przepisy te dotyczą określonych roszczeń przysługujących policjantowi przywróconemu do służby, w tym uprawnień do nagrody rocznej i uprawnień urlopowych.

W zakresie zastosowania art. 42 ust. 5 ustawy o Policji należy stwierdzić, że przepis ten stanowi podstawę materialnoprawną przyznania świadczenia pieniężnego za okres pozostawania poza służbą, gwarantuje funkcjonariuszowi przywróconemu do służby świadczenie równe w swej podstawie uposażeniu, jakie otrzymywał na zajmowanym stanowisku przed zwolnieniem, przy czym chodzi tu o miesięczne uposażenie funkcjonariusza, jakie przysługiwało mu na zajmowanym stanowisku przed zwolnieniem ze służby, mnożone przez liczbę miesięcy, nie więcej jednak niż za 6 miesięcy i nie mniej niż za 1 miesiąc. Jakkolwiek wykładnia gramatyczna tego przepisu może wskazywać, że ustawodawca w każdym przypadku gwarantuje funkcjonariuszowi prawo do omawianego świadczenia, to jednak przy jego interpretacji nie można pominąć celu, jakiemu ma ono służyć. Świadczenie to ma czynić zadość konsekwencjom pozostawania poza służbą zwłaszcza w najbardziej odczuwalnej sferze ekonomicznej. Ma ono charakter rekompensacyjny. Oznacza to, że uregulowanie to ma za zadanie wyrównać poniesioną przez funkcjonariusza szkodę w związku ze zwolnieniem go ze służby. Rozstrzygając o przyznaniu tego świadczenia organ ma obowiązek zweryfikować, jakie skutki w sferze finansowej spowodowało zwolnienie funkcjonariusza ze służby( por. wyrok NSA z dnia 10 marca 2016 I OSK 2533/14).

Natomiast w zakresie zastosowania art. 42 ust. 6 ustawy o Policji należy zwrócić uwagę na sformułowanie "Okres, za który policjantowi przysługuje świadczenie pieniężne", które koresponduje z art. 42 ust. 5 ustawy. Ustawodawca wskazał zatem, że odrębne orzekanie co do długości okresu pozostawania poza służbą w sytuacjach wskazanych w ustępie 6, jest niedopuszczalne. Okres ten ustala się bowiem raz, właśnie w trybie art. 42 ust. 5 ustawy o Policji, przyznając funkcjonariuszowi świadczenie pieniężne, a treść takiej decyzji co do okresu, jest wiążąca dla organów w rozpatrywaniu wniosków /czy też z urzędu/, w sprawach unormowanych w art. 29 ust. 2 /mianowanie po służbie przygotowawczej/, art. 52 ust. 1 /mianowanie na wyższy stopień/, art. 69 ust. 1 /nabycie prawa do emerytury – od 1 stycznia 2013 r. skreślony/, art. 82 ust. 2 i 3 /prawo do urlopu wypoczynkowego/, art. 101 ust. 1 /uposażenie zasadnicze/, art. 110 ust. 1 /nagroda roczna/, art. 111 ust. 1 /nagroda jubileuszowa/ i art. 115 ust. 1 /odprawa/.

Zatem okres podlegający wliczeniu ustalany decyzją wydaną na podstawie art. 42 ust. 5 ustawy o Policji może być kwestionowany jedynie w sprawie dotyczącej przyznania świadczenia pieniężnego; natomiast ostateczność, a w przypadku wniesienia skargi - prawomocność takiego rozstrzygnięcia oznacza, że organ będąc związany tą decyzją, będzie musiał okres, za jaki świadczenie pieniężne przyznano, uwzględnić przy rozstrzyganiu o sprawach wymienionych w art. 42 ust. 6 ustawy (tak w wyroku NSA z dnia 25 września 2013 I OSK 256/13).

W zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji zabrakło orzeczenia w oparciu o przepisy art. 42 ust. 5 i ust. 6 ustawy o Policji. Nie ustalono świadczenia za okres pozostawania skarżącego poza służbą. Nie uwzględniono okresu przy rozstrzyganiu o sprawach wymienionych w art. 42 ust. 6 ustawy.

Brak stanowiska organu w powyższej kwestii uniemożliwia przeprowadzenie kontroli sądowej w tym zakresie.

Dodać również należy, że w świetle art. 110 ust. 1 w związku z art. 124 ust.2 ustawy o Policji zachodzi konieczność zweryfikowania przyznanej skarżącemu nagrody rocznej za rok 2007 r. jak i odmówionej za rok 2008.

Powyższe uzasadnia to, że poprzez błędną wykładnię art. 124 ust. 2 ustawy o Policji odmówiono skarżącemu przyznania zawieszonego uposażenia na podstawie art. 124 ust. 1 oraz obligatoryjnych podwyżek wprowadzonych w okresie zawieszenia.

Organ winien zatem zbadać w obecnej sytuacji, przy wiążącej wykładni art. 124 ust. 2 ustawy o Policji dokonanej przez NSA, czy w okresie zawieszenia funkcjonariusza w 2007 r. i 2008 r. miały miejsce obligatoryjne podwyżki, które mogą mieć wpływ na wysokość uposażenia, w tym na uposażenie w 2007 r. stanowiące podstawę do przyznania nagrody rocznej za ten rok. Nagroda roczna przyznawana jest w wysokości 1/12 uposażenia otrzymanego w roku kalendarzowym, za który nagroda przysługuje (art. 110 ust. 1 ustawy o Policji). Organ ustali również, czy okres zawieszenia skarżącego w czynnościach wpłynie na prawo do nagrody rocznej za 2008 r.

W ocenie Sądu z uwagi na to, że wyrok uniewinniający, który zapadł w stosunku do skarżącego, wywołał taki skutek, że okres zawieszenia go w czynnościach należy uznać za niebyły, uzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 70 ustawy o Policji i art. § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia 26 marca 2010 r. poprzez niewłaściwą wykładnię i odmówienie przyznania równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie za okres od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r. o odmowie wypłaty równoważnika pieniężnego w zamian za umundurowanie przysługującego funkcjonariuszom Policji na podstawie art. 70 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 czerwca 2003 r.

Zgodnie z art. 70 ust. 1 ustawy o Policji, policjant otrzymuje bezpłatne umundurowanie, natomiast zgodnie z § 1 rozporządzenia policjantowi, któremu nie wydano przedmiotów umundurowania określonych w przepisach rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 maja 2009 r. w sprawie umundurowania policjantów (Dz. U. Nr 90, poz. 738), przyznaje się równoważnik pieniężny, zwany dalej "równoważnikiem".

Bezsporne w sprawie jest, że w okresie od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r. skarżący był zawieszony w czynnościach służbowych w związku z toczącym się wobec niego postępowaniem karnym, które zakończyło się wyrokiem uniewinniającym. Z § 7 rozporządzenia wynika, że policjantowi zawieszonemu w czynnościach służbowych zawiesza się wypłatę równoważnika. Natomiast w § 6 ust. 1 rozporządzenia wymieniono enumeratywnie przypadki, w których równoważnika nie przyznaje się policjantowi:

1) przyjętemu do służby w danym roku zaopatrzeniowym, któremu wydano przedmioty umundurowania - za ten rok;

2) korzystającemu z urlopu wychowawczego lub bezpłatnego trwającego dłużej niż sześć miesięcy - za okres tego urlopu;

3) zawieszonemu w czynnościach służbowych na okres dłuższy niż sześć miesięcy, jeżeli w czasie zawieszenia zostaje on zwolniony ze służby - za okres tego zawieszenia.

O ile brak podstaw do przyznania równoważnika w przypadkach z pkt 1 i 2 nie dotyczy przedmiotowej sprawy, to sytuacja przewidziana w pkt 3 wymaga wyjaśnienia.

Przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że równoważnik pieniężny nie będzie przysługiwał za okres zawieszenia policjanta w czynnościach gdy łącznie zostaną spełnione przesłanki zawieszenie funkcjonariusza w czynnościach na okres dłuższy niż sześć miesięcy i zwolnienie go ze służby w tym czasie.

Analiza § 6 i § 7 rozporządzenia wyraźnie rozróżnia przy wypłacie równoważnika skutki zawieszenia policjanta w czynnościach i zawieszenia powyżej 6 miesięcy z jednoczesnym zwolnieniem ze służby. W przypadku zawieszenia w czynnościach na podstawie § 7 rozporządzenia ulega zawieszeniu równoważnik pieniężny, co nie jest równoznaczne z utratą przez funkcjonariusza prawa do tego świadczenia. Natomiast w oparciu o § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Policjant traci prawo do równoważnika pieniężnego.

W przedmiotowej sprawie skarżący pozostawał zawieszony w czynnościach służbowych od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r. Zawieszenie ustało z dniem zwolnienia skarżącego ze służby. Na ten dzień skarżący utracił prawo do równoważnika pieniężnego za umundurowanie, ponieważ spełnione zostały obie przesłanki wynikające z § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia.

Istotny wpływ na ustalenie prawa do powyższego równoważnika w przypadku skarżącego ma jednak prawomocny wyrok Sądu Rejonowego Wydział VIII Karny z dnia [...] października 2013 r. Sygn. akt : [...], w którym skarżący został uniewinniony.

Orzeczenie to skutkuje tym, że zawieszenie skarżącego w czynnościach służbowych w okresie od dnia [...] marca 2006 r. do dnia [...] kwietnia 2008 r. należy uznać za niebyłe.

Przepis § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia należy interpretować ściśle tak jak przepisy płacowe dotyczące uposażenia. Skoro wobec skarżącego zapadł wyrok uniewinniający i jak wynika z akt administracyjnych ustąpiła przesłanka zawieszenia go w czynnościach służbowych, to winno mieć to skutek również wobec świadczeń pieniężnych, które należały mu się w okresie zawieszenia. Wykładnia taka wynika z literalnego brzmienia powołanych przepisów. Przyjąć należy, że - za wyjątkiem wskazanym w § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 17 czerwca 2003 r. - w przypadku przywrócenia do czynności służbowych funkcjonariuszowi przysługuje prawo do otrzymania wypłaty równoważnika. W niniejszej sprawie odpadła przesłanka zwolnienia policjanta ze służby, która obok wymogu zawieszenia funkcjonariusza powyżej 6 miesięcy w czynnościach służbowych uprawnia organ do nie przyznania równoważnika. Skarżący policjant nie został zwolniony ze służby, a zatem przepis § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 17 czerwca 2003 r. nie powinien znaleźć zastosowania (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 21 maja 2009 r. , sygn. akt IV SA/Po 485/08 - publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl ).

Z uwagi na wiążące stanowisko NSA z zakresie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za nieuzasadniony należy uznać zarzut dotyczący naruszenia art. 82 ustawy o Policji i § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2002 r. w sprawie urlopów policjantów. Przepisy ustawy o Policji nie zawierają regulacji, z której wynikałoby, że wystąpienie w okresie trwania stosunku służbowego policjanta okresu niepełnienia służby (zwieszenia w czynnościach służbowych) powoduje, że funkcjonariusz w czasie trwania stosunku służbowego nie nabywa prawa do urlopu wypoczynkowego, co wywiera wpływ na wymiar urlopu a w przypadku zwolnienia ze służby na wysokość ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Do powyższego stwierdzenia nie uprawnia także regulacja zawarta w § 6 ust. 1 pkt 3 powołanego rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2002 r. Ten ostatni przepis stanowi jedynie, że policjantowi nie udziela się urlopu w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych. Sformułowanie "policjantowi nie udziela się urlopu wypoczynkowego w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych" nie oznacza pozbawienia policjanta prawa do urlopu wypoczynkowego za okres zawieszenia. Powyższe określenie stanowi jedynie niewyrażenie zgody na skorzystanie przez policjanta z uprawnienia w określonym czasie a nie redukcję wymiaru urlopu wypoczynkowego w czasie zawieszenia. Przepis ten nie przewiduje, aby wymiar urlopu wypoczynkowego po okresie zawieszenia w czynnościach służbowych ulegał proporcjonalnemu obniżeniu za ten okres. Podstawy do przyjęcia zasady redukcji wymiaru urlopu wypoczynkowego za okres zawieszenia w czynnościach służbowych nie stanowią również przepisy § 6 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2002 r. w sprawie urlopów policjantów. Sam brak w tych przepisach regulacji dotyczącej możliwości przesunięcia policjantowi zawieszonemu w czynnościach służbowych niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego na późniejszy termin nie dowodzi, że intencją prawodawcy było pozbawienie funkcjonariusza prawa do urlopu za okres zawieszenia. Takie ograniczenie uprawnień urlopowych policjanta wymagałoby wyraźnych zapisów ustawowych. Sugerowanych rozwiązań w ustawie o Policji jednak nie przyjęto. Skarżący za okres zawieszenia nabył prawa do urlopu wypoczynkowego. Odmowa przyznania skarżącemu ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wynika z tego, że zasadą jest, iż ekwiwalent za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub urlopy dodatkowe policjant otrzymuje w związku ze zwolnieniem ze służby (art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji). Z akt sprawy nie wynika, by po wyroku uniewinniającym od stawianych R. P. zarzutów w postępowaniu karnym oraz po złożeniu w grudniu 2013 r. wniosku o przywrócenie do służby doszło do ponownego rozwiązania ze skarżącym stosunku służbowego. Jeżeli R. P., zgodnie z art. 42 ust.1 w zw. z ust. 7 powołanej ustawy, został przywrócony do służby, to pełniąc tę służbę powinien mieć zapewnione prawo do wykorzystania zaległych urlopów w naturze. Dopóki pozostaje w stosunku służbowym nie może skutecznie domagać się wypłaty przedmiotowego ekwiwalentu. Wobec powyższego odmowa przyznania skarżącemu wnioskowanego ekwiwalentu za niewykorzystany w czasie zawieszenia urlop wypoczynkowy odpowiadała prawu, ponieważ został on przywrócony do służby.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ zobowiązany będzie uwzględnić przedstawioną wyżej wykładnię przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie.

Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 2016, poz. 718) orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku uwzględniając skargę w części.

Na podstawie art. 151 ww. ustawy w punkcie 2 sentencji wyroku Sąd oddalił skargę w zakresie odmowy przyznania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za rok 2007 i 2008.