Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1639/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Sędziowie: WSA Pamela Kuraś-Dębecka Asesor WSA Ewa Marcinkowska Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi W.-Kopalnie Torfu Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia koncesji na wydobywanie torfu oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Środowiska decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. po rozpoznaniu odwołania Pani B.G. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. stwierdzającej wygaśnięcie koncesji na wydobywanie torfu ze złoża "[...]" gmina Ł. udzielonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r. Zakładowi Wydobywania i Przerobu Torfu "W.B." s. c. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

W uzasadnieniu wskazano, iż decyzją z dnia [...] lipca 1998 r. Wojewoda [...] udzielił Zakładowi Wydobywania i Przerobu Torfu "W. – B." s.c. koncesji na wydobywanie torfu ze złoża "[...]", gmina Ł.. Pismem z dnia [...] marca 2004 r. "W. - Kopalnie Torfu" Sp. z o.o. wystąpiła z wnioskiem o wygaśnięcie powyższej koncesji. Wojewoda Mazowiecki stwierdził wygaśnięcie koncesji wskazując w uzasadnieniu, że wnioskodawca jest następcą prawnym adresata koncesji a zasoby złoża zostały rozliczone. Od tej decyzji odwołała się B. G. jako właścicielka działki nr [...] objętej koncesją, podnosząc, iż w wyniku jej wniosku wznowiono postępowanie koncesyjne. Organ nie wydał orzeczenia co do istoty sprawy wznowionego postępowania koncesyjnego.

Minister Środowiska stwierdził, iż organ I instancji podjął decyzję z naruszeniem art. 7 i 77 k.p.a. poprzez przyjęcie bez dowodów, że wnioskodawca jest następcą prawnym koncesjonariusza – Zakładu Wydobywania i Przerobu Torfu "W. – B." s.c. Ponadto, skoro doszło do wznowienia postępowania, organ koncesyjny miał obowiązek wydania w tym postępowaniu merytorycznej decyzji. Do czasu podjęcia tej decyzji orzekanie w przedmiocie wygaśnięcia koncesji jest niedopuszczalne.

Na powyższą decyzję Ministra Środowiska spółka "W. - Kopalnie Torfu" Sp. z o.o. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej uchylenie i zarzucając jej, iż została wydana z naruszeniem przepisów art. 7, 77, 80 105 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez Ministra Środowiska, że nie wyjaśniono wszystkich okoliczności dotyczących sukcesji praw do koncesji oraz poprzez uznanie, że decyzja o wygaśnięciu koncesji została wydana bez merytorycznego zakończenia postępowania dotyczącego wznowionego postępowania. Postępowanie w sprawie wygaśnięcia koncesji stało się bezprzedmiotowe. Zarzuciła, iż organ II instancji nie zebrał i w sposób wyczerpujący nie zbadał całego materiału dowodowego; nie zwrócił się do organu koncesyjnego ani do strony o dostarczenie dowodów w sprawie potwierdzających następstwo prawne firmy "W. - Kopalnie Torfu" Sp. z o.o. w odniesieniu do Zakładu Wydobywania i Przerobu Torfu "W.-B." s.c., który to podmiot uzyskał koncesję na wydobywanie torfu ze złoża "[...]". Zarzuciła organowi nie zwrócenie się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o przesłanie informacji w sprawie w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. Podnosiła, iż kwestia wygaśnięcia koncesji jest odrębnym postępowaniem od postępowania w sprawie odwołania Pani B.G.. Bezprzedmiotowość postępowania wynika z rezygnacji przez stronę z jej uprawnień i wynika z zakończenia eksploatacji spornego złoża.

Na rozprawie złożyła uchwałę Nr [...] Przedsiębiorców-Wspólników "W.-Kopalnie Torfu" A. i D. W., M. K. z/s w R. o wniesieniu do "W. - Kopalnie Torfu" Sp. z o.o. z/s w R. tytułem aportu na pokrycie podwyższonego kapitału zakładowego, całości przedsiębiorstwa "W.-Kopalnie Torfu" A. i D. W., M. K. z/s w R. oraz uchwałę Nr [...] Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Wspólników "W. – Kopalnie Torfu" Sp. z o.o. z/s w R. o podwyższeniu kapitału zakładowego aportem przedsiębiorstwa "W.-Kopalnie Torfu" A. i D. W., M. K. z/s w R. wraz z odpisem z Krajowego Rejestru Sądowego z dokonanym wpisem o tym aporcie. Potwierdził, iż w aktach administracyjnych brak jest tych dokumentów ale fakt wniesienia aportu powinien być znany organowi z innych postępowań.

W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutu o nie przeprowadzeniu przez organ odwoławczy ustaleń odnośnie następstwa prawnego podniósł, iż ustalenie tej kwestii na etapie postępowania odwoławczego oznaczałoby ograniczenie zasady dwuinstancyjności i pozbawiłoby stronę prawa do odwołania. Na rozprawie podnosił, że zgodnie z art. 26a prawa geologicznego i górniczego koncesjonariusz miał obowiązek zgłoszenia organowi fakt wniesienia aportem spółki cywilnej do spółki z o.o. a organ miał obowiązek wydania decyzji przenoszącej koncesję. Spółka skarżąca nie dopełniła tego obowiązku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga spółki "W. - Kopalnie Torfu" Sp. z o.o. z siedzibą w R. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Ministra Środowiska z dnia [...] lipca 2004 r. nie narusza prawa.

Zaskarżoną decyzją Minister Środowiska uchylił decyzję Wojewody [...] o wygaśnięciu koncesji prawidłowo uznając, iż organ pierwszej instancji nie zbadał, czy wnioskodawca jest stroną postępowania. Uznanie na podstawie oświadczenia wnioskodawcy, iż jest następcą prawnym koncesjonariuszy, w ocenie Sądu, nie mogło być wystarczające dla takiego stwierdzenia. Skarżący - jak sam przyznał na rozprawie - dokumentów świadczących o tym, iż jest następcą prawnym koncesjonariuszy nie złożył do akt sprawy. Zarzut, iż fakt następstwa prawnego był znany organowi I instancji z innych postępowań a organ odwoławczy mógł wezwać stronę do ich uzupełnienia dokumentów bez potrzeby uchylania decyzji i przekazywania sprawy do ponownego jest nietrafny. Obowiązkiem organu I instancji, po otrzymaniu wniosku o wygaśnięcie koncesji złożonego przez inny podmiot niż koncesjonariusz, było zbadanie, czy wniosek złożyła strona postępowania. Obowiązek taki wynika z art. 61 § 1 k.p.a. stanowiącym, że postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Od ustalenia, czy wnioskodawca jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. zależało jakie czynności ew. jaki rodzaj rozstrzygnięcia podejmie Wojewoda [...] jako organ I instancji. Zarzut skarżącego, iż ustalenia strony poprzez zażądanie od skarżącego uzupełnienia dokumentów mógł dokonać Minister Środowiska jako organ odwoławczy nie znajduje żadnego uzasadnienia w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustalenie podstaw do wszczęcia postępowania, przeprowadzenie postępowania dowodowego należy do obowiązków organu I instancji. Nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie ustalenia, kto jest stroną w postępowaniu o wygaśnięcie koncesji doprowadziło w istocie do braku rozpatrzenia sprawy w I instancji. Takiej wadliwości postępowania nie mógł konwalidować organ odwoławczy przeprowadzając rozpoznanie sprawy we własnym zakresie. Jak zasadnie wskazał Minister Środowiska działaniem takim naruszyłby zasadę dwuinstancyjności, pozbawiając stronę do dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej. Prawidłowym rozstrzygnięciem Ministra Środowiska było zatem uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Należy podkreślić, iż nawet dokumenty złożone na rozprawie przez skarżącą spółkę - zdaniem Sądu - nie świadczą w sposób jednoznaczny, iż skarżąca spółka jest następcą prawnym koncesjonariuszy. Koncesja została udzielona na rzecz Zakładu Wydobywania i Przeroby Torfu "W.-B." s.c. W koncesji nie wskazano nazwisk wspólników ale jak wynika z aktu notarialnego (repetytorium A [...]) znajdującego się w aktach sprawy, spółkę cywilną o nazwie: Zakład Wydobywania i Przeroby Torfu "W.-B." tworzyło trzech wspólników: M.K., D.W. i A.W.. Dokumenty złożone na rozprawie wskazują inną nazwę przedsiębiorstwa wniesionego aportem do skarżącej spółki.

Ponadto, jak trafnie na rozprawie podniósł pełnomocnik Ministra Środowiska, stosownie do art. 26a ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96 ze zm.) przeniesienie koncesji wymaga podjęcia decyzji przez organ koncesyjny. Organ koncesyjny takiej decyzji nie podjął.

Nie ma racji skarżący twierdząc, iż postępowanie w sprawie odwołania Pani B.G. zostało umorzone. Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył postępowanie wszczęte na skutek złożenia skargi a następnie wycofania jej przez koncesjonariuszy, tj. M.K., A.W. i D.W. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2002 r.

Wznowione postępowanie w sprawie koncesji na wydobywanie torfu nie zostało zakończone. Po wznowieniu postępowania (postanowienie z dnia [...] listopada 2001 r.) Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. wprawdzie odmówił uchylenia koncesji – decyzji z dnia [...] lipca 1998 r. ale decyzja ta, po rozpatrzeniu odwołania Pani B.G., decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. została przez Ministra Środowiska uchylona w części dotyczącej odmowy uchylenia koncesji. W komparycji decyzji wprawdzie brak jest wskazania o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewodę [...] ale z treści uzasadnienia decyzji jak i z powołanej podstawy prawnej (art. 138 § 2 k.p.a.) wynika, że sprawa wymagała przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ I instancji.

Brak rozstrzygnięcia co do wznowionego postępowania w sprawie koncesji na wydobywanie torfu pomimo upływu przeszło czterech lat od daty postanowienia o wznowieniu tego postępowania jest pogwałceniem wszelkich terminów zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Biorąc powyższe pod uwagę należy przyjąć, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu na podstawie przepisu art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.