Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 574/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Inne
Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 63, art. 64, art. 74 ust. 3, 3a i 3b, art. 81 ust. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 247
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
article: art. 15, art. 49
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 07 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi L. W. i R. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 czerwca 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących L. W. i R. W., solidarnie, kwotę 714 zł (słownie: siedemset czternaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 29 czerwca 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako "SKO" lub "organ II instancji"), po rozpatrzeniu odwołania L. W. i R. W., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy G. z 8 lipca 2021 r. nr [...] stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Zaskarżona decyzja SKO zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Pismem z 9 marca 2021 r. (data wpływu do organu: 10 marca 2021 r.) e. Sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej też jako "Inwestor" lub "Spółka") zwróciła się do Wójta Gminy G. (zwanego dalej "Wójtem" lub "organem I instancji") z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy fotowoltaicznej o mocy do 4 MW wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną w miejscowości O., gmina G., działka nr [...], dołączając do wniosku kartę informacyjną.

Obwieszczeniem z 29 marca 2021 r. - dokonanym na podstawie art. 61 § 4 oraz art. 49 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie "k.p.a.") w zw. z art. 74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (dalej w skrócie "u.u.i.ś.") - Wójt zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w ww. sprawie.

Ponieważ planowana inwestycja zaliczała się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - jako przedsięwzięcie wymienione w § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (dalej jako "rozporządzenie RM") - to Wójt, realizując obowiązek wynikający z treści art. 64 ust. 1 pkt 1, 2, i 4 u.u.i.ś., wystąpił o opinię w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (w skrócie "OOŚ") do: Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w P. (dalej w skrócie "DZZWP"), Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. (dalej w skrócie "PPIS") oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. (dalej w skrócie "RDOŚ").

DZZWP w opinii z 08 kwietnia 2021 r. ([...]), podtrzymanej opinią z 24 maja 2021 r., nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia OOŚ. Podobnie PPIS - w opinii sanitarnej z 12 kwietnia 2021 r. ([...]), podtrzymanej pismem z 01 czerwca 2021 r. ([...]). Również RDOŚ, postanowieniem z 04 maja 2021 r. ([...]), stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, które to stanowisko podtrzymał następnie w piśmie z 02 czerwca 2021 r.

Pismem z 23 kwietnia 2021 r. L. W. i R. W. (dalej jako "Skarżący"), reprezentowani przez r.pr. M. S., oświadczyli, że składają zastrzeżenia wobec planowanego przedsięwzięcia i wnoszą o wydanie przez organ I instancji postanowienia o przeprowadzeniu OOŚ.

Na wezwanie organu I instancji Inwestor, odnosząc się do zarzutów podniesionych w ww. piśmie Skarżących, przy piśmie z 14 maja 2021 r. przesłał dodatkowe wyjaśnienia, które ww. organ przekazał do DZZWP, PPIS i RDOŚ, z prośbą o zajęcie stanowiska. Wskazane organy współdziałające podtrzymały swe stanowiska w kwestii braku potrzeby przeprowadzenia OOŚ.

Przywołaną na wstępie decyzją z 8 lipca 2022 r. Wójt: w pkt 1. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy fotowoltaicznej o mocy do 4 MW wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną w miejscowości O., Gmina G., działka nr [...]; w pkt 2. określił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację opisanego wyżej przedsięwzięcia; w pkt 3. ustalił charakterystykę planowanego przedsięwzięcia, zawartą w załączniku do decyzji stanowiącym jej integralną część.

Organ I instancji, na podstawie art. 49 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 u.u.i.ś., zawiadomił strony postępowania, według rozdzielnika, o wydanej decyzji.

Odwołanie od tej decyzji wnieśli Skarżący, reprezentowani przez dotychczasowego pełnomocnika, który zarzucił organowi I instancji naruszenie: art. 7, art. 8 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 84 § 1, art. 85 § 1, art. 86, art. 89 i art. 80 k.p.a. oraz art. 62, art. 65 i art. 66 u.u.i.ś., a także art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (dalej w skrócie "p.o.ś.").

Utrzymując w mocy decyzję Wójta z 8 lipca 2021 r. - przywołaną na wstępie decyzją z 29 czerwca 2022 r. - SKO skonkludowało w uzasadnieniu, że wbrew twierdzeniom Skarżących trudno uznać, iż decyzja Wójta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a zakres sprawy konieczny do wyjaśnienia ma wpływ na rozstrzygnięcie i uzasadnia uchylenie decyzji. Wręcz przeciwnie, w świetle stanowisk organów współdziałających należy uznać, że postępowanie dowodowe zostało wyczerpane. W szczególności nie było konieczności przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, biorąc pod uwagę fakt, że wszystkie organy współdziałające stwierdziły brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Organy te, dokonując niezależnej oceny, nie stwierdziły nieprawidłowości w odniesieniu do karty informacyjnej przedsięwzięcia.

Decyzja SKO z 29 czerwca 2022 r., na podstawie art. 49 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3f u.u.i.ś., została zakomunikowana stronom w drodze obwieszczenia, w oparciu o rozdzielnik znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisaną decyzję SKO, L. W. i R. W., reprezentowani przez dotychczasowego pełnomocnika - zarzuciwszy:

I. naruszenie przepisów postępowania:

1) art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. - przez nieustosunkowanie się przez organ II instancji do części zarzutów i twierdzeń Skarżących sformułowanych w odwołaniu: na s. 2 uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ zupełnie pominął zarzut związany z naruszeniem art. 78 § 1 k.p.a., a ponadto nie odniósł się do wielu przedstawionych przez Skarżących zarzutów odnoszących się do zagrożeń środowiskowych wynikających z planowanego przedsięwzięcia,

2) art. 7 k.p.a. - przez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, mających na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, w tym m.in. przez:

- nieuwzględnienie dowodu z opinii biegłego zawnioskowanego przez Skarżących,

- niezweryfikowanie i nieuwzględnienie twierdzeń Skarżących, zwłaszcza tych, które dotyczyły zagrożeń środowiskowych związanych z planowanym przedsięwzięciem,

- przyjęcie za prawdziwe twierdzeń Inwestora, mimo iż budziły one poważne wątpliwości w zakresie prawdziwości i nie zostały poparte żadnymi wiarygodnymi dowodami,

- niezweryfikowanie twierdzeń Inwestora pod względem ich prawdziwości,

- brak zlecenia sporządzenia analiz dotyczących zagrożeń środowiskowych, na które w toku postępowania wskazywali Skarżący, oraz brak zobowiązania Inwestora do sporządzenia i przedstawienia tych analiz,

- zaaprobowanie karty informacyjnej przedsięwzięcia zawierającej wady i nie podjęcie próby wyeliminowania wadliwości,

- nieprzedstawienie organom opiniującym obszernych wyjaśnień Inwestora zawartych w piśmie z 14 maja 2022 r. wraz z załącznikiem (inwentaryzacją przyrodniczą), stanowiących de facto uzupełnienie karty informacyjnej,

3) art. 8 § 1 k.p.a. - przez podważenie zasady dotyczącej pogłębiania zaufania obywatela do organów państwa i zasady pewności w sferze stosowania prawa, w tym m.in. przez nieodniesienie się do wszystkich zastrzeżeń i zarzutów sformułowanych w toku postępowania przez Skarżących, a także przez stwierdzenie braku potrzeby przeprowadzenia OOŚ dla planowanego przedsięwzięcia w sytuacji, gdy dla podobnego przedsięwzięcia planowanego na działce sąsiedniej (działka nr [...]) organ I instancji taką potrzebę stwierdził (sprawa o sygn. akt [...]),

4) art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 84 § 1, art. 85 § 1, art. 86 i art. 89 k.p.a. - przez nieuwzględnienie dowodu z opinii biegłego zawnioskowanego przez Skarżących, w sytuacji, gdy przeprowadzenie tego dowodu umożliwiłoby prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy, a przez to wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia. Autor skargi wskazał, że ww. dowód miał za przedmiot okoliczności mające w sprawie istotne znaczenie, jednak organ I instancji wniosek o przeprowadzenie tego dowodu bezzasadnie pominął, uznając, że jego przeprowadzenie przedłuży postępowanie, zaś organ II instancji nie dopatrzył się w tym zakresie naruszenia prawa; organy obu instancji nie podjęły ponadto czynności zmierzających do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, przeceniły zasadę szybkości i prostoty postępowania, przeprowadziły dowody jedynie wybiórczo, zaufały wyjaśnieniom Inwestora, choć budziły one uzasadnione wątpliwości, zaaprobowały kartę informacyjną przedsięwzięcia zawierają[cą] wady i nie podjęły próby wyeliminowania wadliwości, nie wyjaśniły problemu występowania zagrożeń środowiskowych zgłoszonych przez Skarżących, nie zleciły sporządzenia analiz dotyczących zagrożeń środowiskowych, na które w toku postępowania wskazywali Skarżący, ani nie zobowiązały Inwestora do przedstawienia tych analiz, a w konsekwencji nie wyjaśniły istotnych w sprawie okoliczności,

5) art. 80 k.p.a. - przez dowolną, a nie swobodną i wszechstronną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym uznanie za wiarygodne twierdzeń Inwestora w sytuacji, gdy jego twierdzenia i dowody budziły poważne wątpliwości w zakresie ich prawdziwości i nie zostały poparte żadnymi badaniami naukowymi i twierdzeniami z literatury przedmiotu; ponadto materiał dowodowy w momencie orzekania był niekompletny (vide: zarzut z pkt 4), zatem nie mógł zostać prawidłowo rozpatrzony i oceniony,

6) art. 62, art. 65 i art. 66 u.u.i.ś. - przez brak stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia OOŚ planowanego przedsięwzięcia oraz brak określenia zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko w sytuacji, gdy okoliczności nin. sprawy uzasadniały przeprowadzenie tej oceny i określenie zakresu raportu,

7) art. 63 i art. 64 u.u.i.ś. - przez nieprzedstawienie organom opiniującym, tj. RDOŚ, DZZWP oraz PPIS, nowych informacji Inwestora na temat planowanej inwestycji zawartych w piśmie z 14 maja 2021 r. i w załączniku (inwentaryzacji przyrodniczej), stanowiących de facto uzupełnienie karty informacyjnej przedsięwzięcia. Wobec powyższego organy opiniujące nie miały możliwości przeanalizowania tych informacji, a w konsekwencji nie miały możliwości zbadania, czy uzupełnienie karty informacyjnej o informacje zawarte w piśmie z 14 maja 2021 r. oraz w załączniku (inwentaryzacji przyrodniczej) mogło mieć wpływ na ich stanowiska,

8) art. 138 § 2 i art. 136 § 1 k.p.a. - ponieważ organ II instancji nie uchylił zaskarżonej decyzji w całości i nie przekazał jej do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji w sytuacji, gdy decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a nadto nie zlecił organowi I instancji przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, które zostały opisane w uzasadnieniu odwołania w sytuacji, gdy w okolicznościach niniejszej sprawy było to konieczne;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 6 p.o.ś. "i wynikających z niego zasad zapobiegania przezorności" - przez niepodjęcie wszelkich możliwych istniejących środków zapobiegawczych wobec negatywnego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko,

- wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wójta z 8 lipca 2021 r. oraz o zwrot Skarżącym kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także o wstrzymanie przez organ wykonania zaskarżonej decyzji w całości, a w razie nieuwzględnienia tego wniosku przez organ - o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd. W obszernym uzasadnieniu skargi jej autor uszczegółowił i umotywował podniesione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę, SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jednocześnie organ ten wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Postanowieniem z 27 września 2022 r., sygn. akt IV SA/Po 574/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek w istotnej mierze z innych przyczyn niż w niej wskazane.

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., w skrócie "p.p.s.a.").

Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1).

Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji SKO z 29 czerwca 2022 r. (SKO.OŚ.405.243.2021) – utrzymującej w mocy decyzję Wójta z 08 lipca 2021 r. (OŚR.6220.5.2021) stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy fotowoltaicznej o mocy do 4 MW wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną w miejscowości O., gmina G., działka nr [...] – Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie może się ostać w obrocie prawnym, a to z następujących względów.

Przede wszystkim istotne wątpliwości budzi zasadność zastosowania przez organy obu instancji trybu doręczania stronom - a ściślej zawiadamiania stron - przez obwieszczenie, na podstawie art. 49 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 u.u.i.ś., o podjętych przez organy czynnościach procesowych, w tym o wydanych decyzjach.

Zgodnie z art. 49 § 1 k.p.a. "Jeżeli przepis szczególny tak stanowi, zawiadomienie stron o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej może nastąpić w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego ogłoszenia zwyczajowo przyjętej w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej". Takim przepisem szczególnym jest art. 74 ust. 3 u.u.i.ś., w myśl którego "Jeżeli liczba stron postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub innego postępowania dotyczącego tej decyzji przekracza 10, stosuje się art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego". Zgodnie zaś z art. 74 ust. 3a u.u.i.ś.: "Stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie w wariancie zaproponowanym przez wnioskodawcę, z zastrzeżeniem art. 81 ust. 1 [który w tej sprawie nie znajdował zastosowania - uw. Sądu]. Przez obszar ten rozumie się:

1) przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz obszar znajdujący się w odległości 100 m od granic tego terenu;

2) działki, na których w wyniku realizacji, eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska, lub

3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem."

Stosownie do art. 74 ust. 3b zd. pierwsze u.u.i.ś. "Prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie, organ ustala na podstawie dokumentu, o którym mowa w ust. 1 pkt 6 [tj. w szczególności na podstawie wypisu z rejestru gruntów - uw. Sądu], lub innych dokumentów przedłożonych przez wnoszącego podanie, przy czym domniemywa się, że dane zawarte w tych dokumentach są prawdziwe."

Jak wynika z rozdzielnika załączonego do decyzji SKO (k. 13 akt adm. II instancji), organ ten za strony przedmiotowego postępowania uznał:

"1. e. Sp. z o. o., ul. [...], [...],

2. F. A., [...], [...],

3. P. S. A., ul. [...], [...],

4. S. P., [...], [...],

5. S. J., [...], [...],

6. S. Ł., [...], [...]

7. S. P., [...], [...]

8. K. B., [...], [...],

9. W. L., [...], [...] (pełnomocnik: r.pr. M. S., ul. [...], [...]),

10. W. R., [...], [...] (pełnomocnik: r.pr. M. S., ul. [...], [...]),

11. K. M., [...], [...],

12. Skarb Państwa - G. A., ul. [...], [...]".

Z kolei organ I instancji w rozdzielniku do obwieszczenia z 29 marca 2021 r. o wszczęciu postępowania, jak i przy kolejnych obwieszczeniach, wymienił:

"1. e. Sp. z o. o., ul. [...], [...],

2. Sz. Pan P. S., [...], [...],

3. Sz. Pani J. S., [...], [...],

4. Prezydent Miasta G.,

5. Strony postępowania – w trybie art. 49 k.p.a. na tablicy informacyjnej Urzędu Gminy G., na tablicy informacyjnej w miejscowości O. oraz P. (sołtys wsi)".

Nie ulega wątpliwości, że organ I instancji, stosując tryb obwieszczeń z art. 49 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 u.u.i.ś., musiał uznać, że liczb stron postępowania przekracza 10. Z rozdzielnika organu II instancji wynika, że liczba ta wynosi 12.

W aktach administracyjnych sprawy znajdują się wypisy z rejestru gruntów dotyczące poszczególnych działek zlokalizowanych w odległości 100 m od granic terenu inwestycji. Wynika z nich w szczególności, że właścicielami działki o nr ewid. [...] są P. S. oraz J. S.. Natomiast Ł. M. S. (wymieniony w pkt 6. rozdzielnika do decyzji SKO) oraz P. R. S. (wymieniony w pkt 7. rozdzielnika do decyzji SKO) są dzierżawcami tej działki.

Jest poza sporem, że dzierżawa nie jest prawem rzeczowym do nieruchomości, o jakim mowa w art. 74 ust. 3a i 3b u.u.i.ś., lecz "tylko" prawem obligacyjnym. W związku z tym nie jest jasne, na jakiej podstawie ww. dzierżawcy zostali zaliczeni w poczet stron przedmiotowego postępowania.

Jeśli zaś zostali zaliczeni błędnie, a zarazem brak innych, nieujętych (nieujawnionych) dotychczas stron postępowania - co organ powinien wyjaśnić przy ponownym rozpoznaniu sprawy po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku - to należałoby przyjąć, że liczba stron wynosi dokładnie 10, a więc że brak było podstaw do zastosowania przez organy obu instancji trybu z art. 49 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3 u.u.i.ś.

Sąd w niniejszym składzie pogląd, zgodnie z którym ogłoszenie treści decyzji w sposób wskazany w art. 49 § 1 k.p.a. w sytuacji, gdy przepis szczególny nie przewidywał takiego sposobu ogłoszenia decyzji - lub, dodajmy, gdy nie zostały spełnione, określone w przepisie szczególnym, przesłanki zastosowania tego trybu - "nie wywołuje skutku prawnego w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania. Jeżeli zatem organ administracji wykorzystał taki sposób do powiadomienia stron o decyzji, to jest zobowiązany do doręczenia stronom decyzji w sposób przewidziany w Kodeksie postępowania administracyjnego" (zob. P.M. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LEX/el. 2022, uw. 3 do art. 49).

Już z tego względu zaskarżona decyzja nie mogła się ostać w obrocie prawnym, skoro na obecnym etapie wyjaśnienia sprawy nie sposób jednoznacznie stwierdzić, czy decyzja organu I instancji została skutecznie doręczona (zakomunikowana ze skutkiem doręczenia) wszystkim stronom postępowania.

Niezależnie od tego, za zasadny należało uznać zarzut skargi dotyczący nieustosunkowania się przez organ II instancji do części zarzutów i twierdzeń Skarżących zawartych w odwołaniu - przede wszystkim, zdaniem Sądu, w kwestii prawidłowości sporządzenia, przedłożonej przez Inwestora, tzw. inwentaryzacji przyrodniczej.

Nie ulega wątpliwości, że obowiązek odniesienia się przez organ odwoławczy do zarzutów odwołania stanowi jeden z istotnych komponentów, statuowanej w art. 15 k.p.a. (a zakotwiczonej w art. 78 Konstytucji RP), zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. W orzecznictwie podkreśla się, że istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy, a w szczególności ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podniesionych w środku odwoławczym (por. wyrok WSA z 18.08.2010 r. IV SA/Wa 622/10, CBOSA). Brak w motywach decyzji ustosunkowania się do zarzutów odwołania uzasadnia nie tylko uznanie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem podstawowych zasad postępowania odwoławczego, ale jednocześnie daje podstawę do stwierdzenia, że przy tego rodzaju procedowaniu pod znakiem zapytania pozostają gwarancje wynikające z zasady dwuinstancyjności postępowania (por. wyrok NSA z 27.05.1998 r., IV SA 1130/96, CBOSA; por. także wyroki WSA: z 05.11.2010 r., I SA/Wa 539/10; z 02.12.2008 r., II SA/Rz 502/08; z 05.03.2014 r., IV SA/Po 1084/13; z 03.10.2019 r., IV SA/Po 1251/17, CBOSA). Godzi się jeszcze zauważyć, że powinność odniesienia się przez organ wyższego stopnia do zarzutów podniesionych w rozpoznawanym środku zaskarżenia stanowi refleks bardziej ogólnego obowiązku – spoczywającego na każdym organie administracji publicznej rozstrzygającym sprawę, zarówno w pierwszej, jak i drugiej instancji, w ramach uzasadniania podjętego rozstrzygnięcia – ustosunkowania się do wszystkich istotnych zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Wykonanie tego obowiązku winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi zwykle naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. wyroki WSA: z 20.11.2007 r., II SA/Bd 786/07; z 04.06.2014 r., IV SA/Po 951/13, CBOSA). Tym bardziej dotyczy to sytuacji, gdy – tak jak w kontrolowanej sprawie – organ odwoławczy nie ustosunkował się w ogóle do szeregu konkretnych zarzutów odwołania, obejmujących wiele wątków rozpatrywanej sprawy. W takim przypadku decyzja odwoławcza de facto wymyka się kontroli sądowej. Sąd administracyjny nie jest bowiem, co do zasady, władny oceniać – bez uchybienia kardynalnej zasadzie dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz przepisom regulującym ustrój i postępowanie przed sądami administracyjnymi – prawidłowości stanowiska zajętego przez organ pierwszej instancji w określonej, istotnej dla wyniku sprawy administracyjnej kwestii (kwestiach), o ile w tej samej kwestii (kwestiach) swego stanowiska nie wyrazi uprzednio także organ odwoławczy. W przeciwnym razie doszłoby do niedopuszczalnego zastąpienia organu administracji przez sąd administracyjny w merytorycznym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, a nie taka jest zasadnicza, ustrojowa rola tego sądu. Sąd administracyjny nie "załatwia" bowiem spraw administracyjnych w rozumieniu art. 104 § 1 k.p.a., a jedynie kontroluje sposób ich załatwienia przez organy administracji, pod względem zgodności z prawem (por. wyroki NSA: z 01.02.2005 r., OSK 403/04; z 22.08.2013 r., II OSK 776/12; z 19.01.2016 r., II OSK 1187/14 – CBOSA).

Z tych względów organ II instancji, ponownie rozpoznając sprawę po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku, usunie wskazane uchybienie i w motywach swej decyzji odniesie się do wszystkich istotnych i rzeczowych, a nie tylko wybranych, zarzutów i twierdzeń zgłoszonych przez Skarżących.

Natomiast za ewidentnie nieuzasadniony należało uznać zarzut autora skargi dotyczący naruszenia przez organy przepisów art. 63 i art. 64 u.u.i.ś., które miało polegać na nieprzedstawieniu organom opiniującym, tj. DZZWP, PPIS oraz RDOŚ, nowych informacji (wyjaśnień) Inwestora na temat planowanej inwestycji, zawartych w jego piśmie z 14 maja 2021 r., w tym załączonej do pisma tzw. inwentaryzacji przyrodniczej. Albowiem z zalegających w aktach administracyjnych sprawy pism Wójta z 19 maja 2021 r. jasno wynika, że organ I instancji przekazał ww. wyjaśnienia Inwestora wskazanym organom opiniującym, które to organy następnie podtrzymały wcześniej wydane opinie (co zresztą znalazło także swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji Wójta).

Na obecnym etapie wyjaśnienia sprawy, z uwagi na wyżej wytknięte uchybienia, jakich dopuścił się organ II instancji, ustosunkowanie się przez Sąd do pozostałych zarzutów i twierdzeń skargi byłoby przedwczesne.

Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję SKO (pkt 1 sentencji wyroku).

O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 202 § 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez Skarżących koszt wpisu od skargi (200 zł), należne pełnomocnikowi Skarżących wynagrodzenie (480 zł), ustalone według stawek minimalnych zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 15 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265, z późn. zm.), a także koszt opłaty skarbowej od złożonych do akt pełnomocnictw (2 x 17 zł) – łącznie 714 zł.

Ponownie rozpoznając sprawę po (ewentualnym) uprawomocnieniu się niniejszego wyroku, w warunkach związania jego treścią (art. 153 p.p.s.a.), organ II instancji uwzględni zawarte w uzasadnieniu tego wyroku uwagi, wytyczne i oceny prawne Sądu. W szczególności, w pierwszej kolejności ustali prawidłowo krąg stron postępowania - przy czym, jeśli okaże się, że liczba stron nie przekracza 10, zwróci się do Wójta o doręczenie decyzji tego organu wszystkim stronom w prawidłowym trybie (tj. bez stosowania art. 49 § 1 k.p.a.) - a następnie ponownie rozpozna sprawę, biorąc zwłaszcza pod rozwagę wszystkie istotne i rzeczowe zarzuty oraz twierdzenia Skarżących. W zależności od wyniku poczynionych ustaleń i rozważań, organ podejmie właściwe rozstrzygnięcie, należycie je uzasadniając, jak tego wymaga art. 107 § 3 w zw. z art. 140 k.p.a.