Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 894/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Zabezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 31zy ust. 1, art. 31zq ust. 7, art. 31zq ust. 8
journal: Dz.U. 2020 poz 1842
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.
article: § 10 ust. 1, ust. 2, ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 371
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek  pandemii COVID-19
article: art. 1, art. 42 ust. 7 pkt 1, ust. 8
journal: Dz.U. 1995 nr 88 poz 439
law: Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej.
article: art. 7, art. 9 , art. 10 , art. 76 § 3, art. 77 § 1, art. 79a § 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: § 9 ust. 1, ust. 2 pkt 3 lit. a
journal: Dz.U. 2015 poz 2009
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 listopada 2015 r. w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru  urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń
article: art. 145 § 1 lit. a, c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 23 listopada 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędzia WSA Mirella Ławniczak Asesor WSA Robert Talaga (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 listopada 2021 roku sprawy ze skargi H. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w [...] z dnia [...] kwietnia 2021 roku nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od [...] stycznia do [...] stycznia 2021 r. uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

W dniu [...] marca 2021 roku H. P. złożyła wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek dla płatników w określonych branżach określonych w rozporządzeniu ([...]) za okres od 1 stycznia do [...] stycznia 2021 r.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 roku, nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] odmówił H. P. prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia [...] stycznia 2021 r. do dnia [...] stycznia 2021 roku.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że podany we wniosku złożonym przez H. P. kod PKD nie został potwierdzony w otrzymanym z GUS wykazie wg stanu na ostatni dzień miesiąca, w porównaniu do którego nastąpił spadek przychodu lub na ostatni dzień miesiąca go poprzedzającego (w przypadku podanych przez nią danych był to [...] września 2020 r. lub [...] sierpnia 2020 r.). Przeprowadzona analiza wykazała, że nie prowadziła ona w miesiącu w porównaniu do którego nastąpił spadek przychodów, rodzaju działalności (niekoniecznie przeważającej), oznaczonej podanym we wniosku kodem PKD. W związku z powyższym, nie przysługiwało wnioskodawczyni prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia [...] stycznia 2021 r. do dnia [...] stycznia 2021 r.

Pismem z dnia [...] maja 2021 roku H. P. wniosła skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 2021 roku, znak: [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z składek ZUS za okres od dnia [...] stycznia do [...] stycznia 2021 roku w wysokości [...] zł. Zaskarżonej w całości decyzji zarzuciła naruszenie interesu gospodarczego, poprzez uniemożliwienie jej skorzystania z pomocy rządowej w ramach COVID-19, powiększając starty finansowe z prowadzonej działalności gospodarczej oraz naruszenie podstawowych zasad praworządności. w konsekwencji wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji w całości.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że organ odmówił jej prawa do zwolnienia z opłacania należnych składek, ponieważ na dzień [...] września 2020 roku rodzaj przeważającej działalności prowadzonej przeze nią według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 oznaczony był kodem [...] - sprzedaż detaliczna gier i zabawek prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach. ZUS nie podjął jednak żadnych działań w celu sprawdzenia w jakim przedmiocie faktycznie prowadzę działalność gospodarczą oraz nie zażądał ode mnie żadnych dokumentów. Ustawodawca wśród tych kodów zawartych w art. 31zo ust. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid-19 wymienił m.in. PKD [...] - sprzedaż detaliczna odzieży prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach. Według skarżącej ustawodawca wybierając określoną grupę PKD chciał udzielić zwolnienia z składek ZUS za okres od 1 stycznia do [...] stycznia 2021r. płatnikom, którzy faktycznie prowadzą działalność gospodarczą w tym zakresie, a nie podmiotom gospodarczym, które mają wymienione PKD jako główne w CEIDG, ale nie prowadzą działalności gospodarczej w tym przedmiocie, lub ta działalność jest dla nich działalnością uboczną.

Skarżąca zadeklarowała, że od dnia rozpoczęcia działalności gospodarczej tj. od dnia [...] stycznia 1996 roku prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży detalicznej odzieży oraz sprzedaży detalicznej zabawek. Umieszczenie na dzień [...] września 2020 roku w CEIDG kodu PKD [...] - sprzedaż detaliczna gier i zabawek prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach, było wynikiem jedynie niedopatrzenia, gdyż głównym przedmiotem jej działalności gospodarczej jest sprzedaż detaliczna odzieży w wyspecjalizowanych sklepach.

Dokonanie zmiany przeważającego kodu PKD z [...] na [...] z dniem [...] października 2020r. poprzez złożenie wniosku do CEIDG było jedynie skorygowaniem błędu popełnionego przy rejestracji firmy lub przy zmianie wpisu w wcześniejszych okresach, a nie chęcią skorzystania z przysługujących zwolnień w związku z COVID-19 dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w tym zakresie. Faktycznie skarżąca wykonuje działalność gospodarczą, której głównym przedmiotem jest PKD [...] - sprzedaż detaliczna odzieży prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowa argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu.

Możliwość skorzystania przez płatnika ze zwolnienia z obowiązku opłacania składek wynika z przepisów ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 roku, poz. 1842, z późn. zm.), dalej jako "ustawa COVID-19" lub "ustawa". W przepisie art. 31zo wskazane zostały okresy i warunki zwolnienia z obowiązku opłacania składek. Natomiast zgodnie z art. 31zy ust. 1 ustawy, Rada Ministrów upoważniona została, w celu przeciwdziałania COVID-19, do określenia w drodze rozporządzenia innych okresów zwolnienia z tytułu nieopłaconych składek, niż określone w art. 31zo ust. 1-3 dla wszystkich albo niektórych płatników składek, którzy byli uprawnieni do zwolnienia z tytułu nieopłaconych składek na podstawie art. 31zo ust. 1-3 lub objęcia tym zwolnieniem innych płatników składek, mając na względzie okres obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, skutki nimi wywołane, ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej wynikające z tych stanów oraz obszary życia gospodarczego i społecznego w szczególny sposób dotknięte konsekwencjami COVID-19.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej w sprawie decyzji stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 roku w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 roku, poz. 371), dalej jako "rozporządzenie COVID-19, wydanego na podstawie powołanego wyżej art. 31zy ust. 1 ustawy.

Kwestią sporną w sprawie niniejszej jest to, czy organ, rozpoznając wniosek strony, powinien ograniczyć się jedynie do badania kodu PKD ujawnionego we wpisie w rejestrze, dotyczącego przeważającej działalności gospodarczej, czy też powinien przyjąć kod PKD odpowiadający rzeczywiście prowadzonej przez przedsiębiorcę przeważającej działalności gospodarczej.

Zgodnie z § 10 ust. 1 rozporządzenia COVID-19 z dnia [...] lutego 2021 roku, zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych odpowiednio za okres od dnia [...] stycznia 2021 roku do dnia [...] stycznia 2021 roku albo za okres od dnia [...] grudnia 2020 roku do dnia [...] stycznia 2021 roku, wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za te okresy, na zasadach określonych w art. 31zo-31zx ustawy o [...], z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału, płatnika składek prowadzącego, na dzień [...] listopada 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami:

1) [...], [...], [...], [...], [...],

2) [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia [...] lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]

- którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub we wrześniu 2020 roku, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem [...] listopada 2020 r.

Oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień [...] listopada 2020 r. (§ 10 ust. 3 rozporządzenia COVID-19).

Wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w § 10 ust. 1, płatnik składek przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie później niż do dnia [...] kwietnia 2021 r. (§ 12 ust. 1 rozporządzenia COVID-19).

Warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w § 10 ust. 1 i 2, jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za:

1) styczeń 2021 r. - w przypadku, o którym mowa w § 10 ust. 1 pkt 1,

2) grudzień 2020 r. i styczeń 2021 r. - w przypadku, o którym mowa w § 10 ust. 1 pkt 2,

3) luty 2021 r. – w przypadku, o którym mowa w § 10 ust. 2

- nie później niż do dnia [...] marca 2021 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania (§ 11 rozporządzenia COVID-19).

Odmowa zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek następuje w drodze decyzji (art. 31zq ust. 7). Od decyzji o odmowie zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek płatnikowi składek przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego dotyczące odwołań od decyzji oraz ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 31zq ust. 8 ustawy).

W rozpoznawanej sprawie we wniosku z [...] marca 2021 roku o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za miesiąc styczeń 2021 r. skarżąca wskazała, że prowadzi przeważającą działalność oznaczoną kodem PKD [...]

W okolicznościach sprawy organ oceniając spełnienie przez skarżącego warunku w zakresie prowadzenia na dzień [...] listopada 2020 r. działalności gospodarczej o określonym kodzie PKD, jako rodzaju przeważającej działalności, stwierdził, że w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej w przypadku skarżącej jako rodzaj przeważającej działalności wpisana była działalność o innym kodzie PKD, który w świetle § 10 ust. 1 rozporządzenia COVID-19 nie uprawniał do zwolnienia z obowiązku opłacania składek za styczeń 2021 r. Natomiast zadeklarowany przez skarżącą kod w ogóle nie został potwierdzony w otrzymanym z Głównego Urzędu Statystycznego wykazie według stanu na ostatni dzień miesiąca, w porównaniu do którego nastąpił spadek przychodu lub na ostatni dzień miesiąca go poprzedzającego.

W ocenie sądu poprzestanie przez organ na tym stwierdzeniu i odmówienie z tej tylko przyczyny zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek było przedwczesne.

Nie ma bowiem podstaw do przyjęcia, że przepis § 10 ust. 3 rozporządzenia COVID-19 statuuje obowiązek organu oparcia się wyłącznie na danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 listopada 2020 r., a w konsekwencji, że brak możliwości powołania się przez wnioskodawcę inne dowody, wskazujące na odmienny od uwidocznionego w rejestrze rodzaj przeważającej działalności danego przedsiębiorcy.

Poprzestanie na wykładni językowej przepisu § 10 ust. 3 rozporządzenia COVID-19 prowadziłoby do wypaczenia celów ustawy, którymi jak wskazano już wyżej, jest przeciwdziałanie między innymi negatywnym skutkom gospodarczym rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2, związanym przede wszystkim z okresowo wprowadzanymi na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ograniczeniami w prowadzeniu określonych rodzajów działalności gospodarczej w trakcie pandemii. Zasadniczym celem rozwiązań prawnych wprowadzonych m.in. w zakresie zwolnienia z obowiązku opłacenia należnych składek było, aby pomoc w ramach wsparcia została przyznana podmiotom faktycznie prowadzącym w określonej dacie, jako przeważającą, działalność według wskazanych w rozporządzeniu kodów.

Wyjaśnić należy, że rejestr podmiotów REGON prowadzony jest na podstawie ustawy z dnia 29 czerwca 1995 roku o statystyce publicznej (Dz. U. z 2021 roku, poz. 955). Ustawa określa zasady i tworzy podstawy rzetelnego, obiektywnego, profesjonalnego i niezależnego prowadzenia badań statystycznych, których wyniki mają charakter oficjalnych danych statystycznych, oraz ustala organizację i tryb prowadzenia tych badań i zakres związanych z nimi obowiązków (art. 1 ustawy).

Zgodnie z art. 42 ust. 7 pkt 1 i ust. 8 ustawy o statystyce publicznej, złożenie wniosku o wpis do rejestru podmiotów, wniosku o zmianę cech objętych wpisem oraz wniosku o skreślenie z rejestru podmiotów dla przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną następuje na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 roku o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (Dz. U. z 2020 r. poz. 2296 i 2320), chyba że zmiana dotyczy jedynie cech objętych wpisem, niebędących przedmiotem wpisu w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo Rejestrze Szkół i Placówek Oświatowych.

Jak wskazuje się w orzecznictwie i który to pogląd sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela, wpis do rejestru stanowi swego rodzaju zgłoszenie zamierzonej działalności, ma charakter deklaratoryjny i rodzi jedynie domniemanie faktyczne jej prowadzenia. Informacja o rodzaju działalności wynikająca z rejestru REGON nie tworzy stanu prawnego, a jedynie ma potwierdzać stan faktyczny według oświadczenia wiedzy podmiotu prowadzącego taką działalność. Wniosek o wpisanie lub aktualizację danych nie stanowi oświadczenia woli, ale oświadczenie wiedzy. Oświadczenia wiedzy mają charakter potwierdzenia faktów. Mogą być więc zakwestionowane, ponieważ stan nimi stwierdzony jako fakt podlega ocenie w kategoriach prawdy lub fałszu (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2013 roku, sygn. akt II UK 142/12 oraz z dnia 23 listopada 2016 roku, sygn. akt II UK 402/15).

Należy podkreślić, że do postępowania w sprawach dotyczących zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek zastosowanie mają przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec tego zastosowanie w sprawie znajduje między innymi przepis art. 76 § 3 k.p.a., który przewiduje możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu. Taki zaś charakter mają dane zawarte w rejestrze REGON.

Ubiegający się o przyznanie prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania składek na podstawie § 10 ust. 1 rozporządzenia COVID-19 przedsiębiorca, prowadzący rzeczywistą działalność gospodarczą odpowiadającą treści kodów PKD wymienionych w tym przepisie, jako przeważającą, może zatem przeprowadzić dowód przeciwko treści dokumentu urzędowego i podważyć aktualność wpisu w rejestrze podmiotów REGON. W celu obalenia domniemania przedsiębiorca musi wykazać, że rzeczywisty stan faktyczny jest inny, niż wynikający z danych widniejących w rejestrze.

Podkreślić należy, że pojęcie "przeważającej działalności gospodarczej" nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane ani w ustawie COVID-19, ani w ustawie o statystyce publicznej. Sposób kodowania wykonywanej działalności, w tym rodzaju przeważającej działalności, określa natomiast rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie sposobu i metodologii prowadzenia i aktualizacji krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, wzorów wniosków, ankiet i zaświadczeń z dnia [...] listopada 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 2009 ze zm.), wydane na podstawie delegacji ustawowej wyrażonej w art. 46 ustawy o statystyce publicznej. Stosownie do § 9 ust. 1 rozporządzenia wykonywaną działalność wpisuje się w postaci wykazu rodzajów działalności kodowanych według PKD na poziomie działu, grupy, klasy lub podklasy, a rodzaj przeważającej działalności na poziomie podklasy. Rodzaj przeważającej działalności ustala się odpowiednio, w przypadku osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą odrębnie dla działalności wpisanej do CEIDG, na podstawie procentowego udziału poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów ze sprzedaży lub, jeżeli nie jest możliwe zastosowanie tego miernika, na podstawie udziału pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących (§ 9 ust. 2 pkt 3 lit. a).

Z powyższego wynika, że domniemanie prawdziwości wpisów w rejestrze REGON w zakresie rodzaju przeważającej działalności może być obalone przez przedsiębiorcę za pomocą dokumentów wykazujących procentowy udział poszczególnych rodzajów działalności w ogólnej wartości przychodów lub, jeżeli nie jest to możliwe, udział pracujących, wykonujących poszczególne rodzaje działalności, w ogólnej liczbie pracujących, stosownie do powołanego § 9 ust. 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia.

W postępowaniu o przyznanie uprawnienia, o którym mowa w § 10 ust. 1 rozporządzenia COVID-19, ustalenie rodzaju przeważającej działalności gospodarczej należy do sfery ustaleń faktycznych. Wpis w tym zakresie we właściwym rejestrze korzysta z domniemania prawdziwości, jednak jest to domniemanie wzruszalne. Podobnie jak wpis w rejestrze, także oświadczenie we wniosku o przyznanie ulgi stanowi oświadczenie wiedzy przedsiębiorcy. Ustawodawca w § 10 ust. 3 rozporządzenia COVID-19 potraktował wpis w rejestrze jako domniemanie prawne, mając na celu uproszczenie i tym samym skrócenie postępowania zmierzającego do udzielenia uprawnienia do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek. Natomiast uwzględnienie wyłącznie wpisów w rejestrze, jako jedynego sposobu weryfikacji spełnienia wymogu prowadzenia, jako przeważającej, działalności gospodarczej oznaczonej określonym kodem PKD, powoduje w istocie wykluczenie ze wsparcia podmiotów, które faktycznie spełniają warunek do przyznania ulgi, to jest prowadzą we wskazanym w ustawie dniu przeważającą działalność zgodną ze wskazanymi kodami PKD, a jedynie nie wypełniły czynności formalnych i uchybiły obwiązkom statystycznym. Działanie takie zaprzecza celom przyjętych regulacji w zakresie zwalczania skutków epidemii COVID-19 oraz narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa.

Zaznaczyć należy, że obowiązek wykazania rodzaju przeważającej działalności innej, niż działalność ujawniona w rejestrze jako przeważająca, spoczywa na stronie występującej o przyznanie uprawnienia. Jednak również na organie ciążą obowiązki procesowe wynikające z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności organ obowiązany jest przestrzegać wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady praworządności, z urzędu lub na wniosek strony podejmować wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.).

W świetle art. 9 k.p.a. organ ma także obowiązek poinformowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Organ winien czuwać nad tym, aby strona postępowania nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielać jej niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Organ ma również obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania i umożliwienia jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji (art. 10 k.p.a.). Zaznaczyć należy, że przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji organ nie może pominąć obowiązku wynikającego z dyspozycji art. 79a § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony.

W niniejszej sprawie organ nie wykonał należycie wymienionych wyżej obowiązków. Przedwcześnie przyjął, że skarżąca nie jest podmiotem mogącym ubiegać się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za styczeń 2021 r., bez umożliwienia jej przedstawienia dowodów dla wykazania, że spełniała kryterium prowadzenia działalności według kodu PKD wskazanego w § 10 ust. 1 rozporządzenia COVID-19. Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że organ zbadał wpisy w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i rejestrze REGON, nie dołączył jednak do akt sprawy stosownego dokumentu obrazującego treść wskazanych wpisów. Organ nie przeprowadził w tym zakresie niezbędnego postępowania wyjaśniającego.

Organ nie dopełnił też obowiązków wynikających z art. 10 k.p.a. i art. 79a § 1 k.p.a. W konsekwencji skarżąca została pozbawiona możliwości przedstawienia w postępowaniu administracyjnym dowodów dla wykazania istotnej dla rozstrzygnięcia okoliczności, dotyczącej rzeczywistego rodzaju prowadzonej działalności gospodarczej. Skarżąca w skardze zakwestionowała ustalenia i stanowisko organu. Wymaga zaznaczenia, że sąd administracyjny nie jest organem, do którego kompetencji należy samodzielne gromadzenie dowodów na okoliczności istotne w sprawie administracyjnej, ich ocena oraz merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Zadaniem sądu administracyjnego jest wyłącznie kontrola legalności zaskarżonych rozstrzygnięć organów administracji.

Z uwagi na wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję.

Ponownie rozpoznając sprawę organ, kierując się powyższą oceną, przeprowadzi postępowanie w sposób odpowiadający wymogom określonym w kodeksie postępowania administracyjnego. Obowiązkiem skarżącej będzie przedstawienie dowodów, mających na celu wykazanie, że w rzeczywistości przeważającą jej działalnością była działalność o kodzie PKD [...] Po przeprowadzeniu postępowania organ rozstrzygnie w sprawie, mając na względzie przedstawioną wykładnię omawianych przepisów dotyczących wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19.