Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 669/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-07-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 32-35; art. 36a
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: par 12, 13, 60, 227, 273, 330
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: art. 55 i art. 64
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędzia del. WSA Mirosława Pindelska /spr./ Protokolant Aleksander Jakubowski po rozpoznaniu w dniu 05 lipca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 954/10 w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. zasądza od B. S. na rzecz W. B. kwotę 220 (dwieście dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 30 grudnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 954/10 po rozpoznaniu skargi B. S. uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Szczecin z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...], Prezydent Miasta Szczecina na podstawie art. 36a i art. 34 ust. 4, art. 82 ust 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), art. 92 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz.1592 ze zm.) i art. 163, art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku J. i W. [...] o zmianę pozwolenia na budowę z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...], w zakresie nie wykonania rozbiórki budynku istniejącego na dz. nr [...] z obrębu 76 P., położonej przy ul. [...] w Szczecinie, zmienił wymienioną decyzję w ten sposób, że:

- zatwierdził projekt zagospodarowania terenu – "Aneks 2007 do projektu budowlanego z 1999 r.",

- wykreślił na stronie pierwszej decyzji z dnia [...] lutego 2002 r., znak: [...], o pozwoleniu na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego z garażem, instalacjami wraz z przyłączami do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej i gazowej na dz. nr [...] z obrębu [...]. przy ul. [...] w Szczecinie: wiersz 39, 40, 41 - cyt.: "2) termin rozbiórki istniejącego obiektu budowlanego nie przewidzianego do dalszego użytkowania (zgodnie z planem zagospodarowania działki - przed zgłoszeniem zamiaru użytkowania budynku objętego inwestycją".

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta wskazał, iż decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. Wojewoda Zachodniopomorski uchylił decyzję z dnia 14 grudnia 1999 r. o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę oraz jednocześnie zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego z garażem, instalacjami oraz przyłączami na ww. działce. Warunki ww. decyzji wskazywały termin rozbiórki istniejącego obiektu budowlanego nie przewidzianego do dalszego użytkowania przed zgłoszeniem zamiaru użytkowania budynku objętego inwestycją. Rozbiórka dotyczyła budynku gospodarczego, przystosowanego na cele mieszkalne. W dniu 29 maja 2007 r. inwestor W. [...] wniósł o zmianę ww. decyzji w zakresie nie wykonania rozbiórki ww. budynku.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Prezydent Miasta Szczecina odmówił zmiany decyzji, a Wojewoda Zachodniopomorski decyzją z dnia [...] września 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji ze wskazaniem na wykonanie analizy zabudowy na działce nr [...] i sąsiednich, pod kątem spełnienia warunków dla decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, po uprzednim wyjaśnieniu kwestii zgodności z prawem zmiany sposobu użytkowania i rozbudowy istniejącego budynku. W związku z powyższym, Prezydent Miasta Szczecina przekazał sprawę do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie, celem sprawdzenia stanu prawnego budynku istniejącego na działce nr [...] i w dniu [...] września 2007 r. zawiesił postępowanie.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie ustalił, że ww. budynek wybudowany został przed II Wojną Światową, był budynkiem mieszkalnym, a został samowolnie rozbudowany w latach 70-tych. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie o pozwoleniu na użytkowanie, wydana w dniu 31 marca 2009 r., została uchylona przez Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z uwagi na brak podstaw do prowadzenia postępowania w zakresie legalizacji obiektu, przeznaczonego do rozbiórki.

W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie w dniu 9 marca 2010 r. zawiesił postępowanie w ww. sprawie do czasu rozstrzygnięcia w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę.

Prezydent Miasta Szczecina w dniu 25 marca 2010 r. podjął postępowanie, a w dniu 25 maja 2010 r. inwestor przedłożył "Analizę zabudowy na działce nr [...] z obrębu [...]. i działkach sąsiednich (przy zachowaniu budynku istniejącego) pod kątem spełnienia wymogów przepisów o planowaniu przestrzennym", wykonaną przez architekta M. C.. Z analizy tej wynikało, że ustalenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowiące podstawę wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, dotyczyły powstania nowego budynku i nie wskazywały na konieczność rozbiórki istniejącego obiektu. Decyzja o warunkach zabudowy mogła wykluczyć powstanie nowego budynku tylko w przypadku braku kontynuacji funkcji oraz przekroczenia intensywności zabudowy, w stosunku do zabudowy na terenach sąsiadujących. Analiza zagospodarowania (wraz z istniejącym budynkiem) wykazała, że działka nr [...], nie odbiega intensywnością zabudowy oraz gabarytami obiektów od zabudowy mieszkaniowej na terenach sąsiadujących, stanowi też kontynuację funkcji mieszkalnej.

Zdaniem organu I instancji, w świetle przedłożonej analizy przeznaczenie przedmiotowego obiektu do rozbiórki nie było wymogiem przepisów, lecz stanowiło życzenie inwestora.

Organ podkreślił, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nr [...] z dnia [...] maja 1998 r. wydana została w oparciu o ważny w tamtym okresie Miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego miasta Szczecina (Uchwała Rady Miasta Nr VII/48/94, Dz. Urz. Woj. Szczecińskiego Nr 16, poz. 150). Ustalenia tego planu wskazują, że teren nieruchomości przy ul. [...] znajduje się w strefie "B" ochrony dziedzictwa kulturowego. Oznacza to, że teren ten zawiera znaczącą lecz nie dominującą część elementów historycznych ukształtowanej struktury przestrzennej o wartości kulturowej w skali lokalnej. Lokalizacja obiektu budowlanego na tym terenie, nie rozstrzyga o jego zabytkowym charakterze. Plan nie wskazuje ani konieczności zachowania przedmiotowego obiektu, ani jego rozbiórki. Jednocześnie organ stwierdził, że zmiana powyższej decyzji o pozwoleniu na budowę, w zakresie nie rozebrania istniejącego budynku, nie stanowi jego legalizacji.

Wojewoda Zachodniopomorski po rozpatrzeniu odwołania B. S. – uczestnika postępowanie, współwłaściciela sąsiedniej nieruchomości tj. zabudowanej działki ewidencyjnej nr [...] obręb P. w Szczecinie - od decyzji Prezydenta Miasta Szczecina z dnia [...] lipca 2010 r. decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że organ I instancji przeprowadził postępowanie z zachowaniem procedury określonej przepisami k.p.a. podkreślił kompletność złożonej dokumentacji, w tym złożenie analizy zabudowy zgodnie z wymaganiem zawartym w decyzji z dnia [...] września 2007r. Powołał się na ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim Szczecin dokonane w postępowaniu legalizacyjnym co do częściowej rozbudowy budynku mieszkalnego, a odnoszące się do daty powstania budynku przed II Wojną Światową, mieszkalnego charakteru budynku oraz częściowej rozbudowy dokonanej w latach 70-tych.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego o braku zgodności budynku przeznaczonego do rozbiórki z decyzją o warunkach zabudowy oraz stwierdzenia, że decyzja o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego została wydana "pod warunkiem rozbiórki obiektu" organ odwoławczy podał, że nie jest on uzasadniony, ponieważ w decyzji nie zawarto takiego warunku. Zapis ten wynikał tylko z wniosku inwestora. Organ podniósł, że wniosek ten - życzenie inwestora był wyrażony w załączniku graficznym projektu budowlanego jakim jest projekt zagospodarowania terenu (wcześniej zwany planem zagospodarowania działki) wniosek dotyczył budynku poniemieckiego, w części rozbudowanego w latach 70-tych. W zaskarżonej decyzji zapis dotyczący terminu rozbiórki przedmiotowego budynku został wykreślony również na wniosek inwestora. Wynika to z faktu, że treść decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w dacie jej wydania jest związana z ustaleniami ww. miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Szczecina, który nie zawierał nakazu rozbiórki budynku istniejącego na działce nr [...], w przypadku budowy nowego obiektu.

Następnie Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 41 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 89, poz. 415) w ówczesnym brzmieniu na dzień wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę (dzień [...] lutego 2002r.) nie można uzależnić wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu od zobowiązania się wnioskodawcy od spełnienia nieprzewidzianych, obowiązującymi przepisami świadczeń lub warunków.

Organ ustalił że ściany budynków mieszkalnych zlokalizowanych na działce nr [...] (istniejący i budowany) usytuowane przy granicy z nieruchomością nr 220 są murowane, otynkowane, bez otworów, zatem spełniają wymogi jak dla ściany oddzielenia pożarowego, w myśl § 232 i § 272 ust. 3 obowiązującego Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), co oznacza, że budynki na tej działce tworzą odrębną strefę pożarową.

Ponadto w myśl § 273 w związku z § 227 ust. 1 ww. rozporządzenia odległości między ścianami zewnętrznymi budynków położonych na jednej działce budowlanej nie ustala się, jeżeli łączna powierzchnia wewnętrzna budynków nie przekracza 8.000 m². Szacunkowa powierzchnia wewnętrzna budynków zlokalizowanych na działce nr [...], w ocenie organu, wynosi 335 m², zatem zapis § 273, ust. 1 dotyczący bezpieczeństwa pożarowego zabudowy na działce nr [...] został spełniony.

Ponadto, kierunek spadku dachu na istniejącym przedmiotowym budynku zapewnia odprowadzanie wód opadowych na własny teren, zatem nie narusza zapisu § 29 ww. rozporządzenia.

Również warunek zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi wynikający z zapisu § 13 ust. 1 i 3 o nieprzesłanianiu pomieszczeń oraz nasłonecznienia jednego pokoju mieszkalnego wynikający z § 60 ww. rozporządzenia nie został naruszony, bo okna pokoi w budynku skarżących nie wychodzą wprost na przedmiotowy budynek.

Organ ustalił, że w ten sposób nie doszło do naruszenia interesu osób trzecich, w tym B. Szmidta.

Organ drugiej instancji podkreślił, że za merytoryczną zawartość projektu oraz zgodność przyjętych rozwiązań architektonicznych i konstrukcyjnych odpowiada projektant.

Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji dokonał sprawdzenia projektu z poszanowaniem art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Została sprawdzona zgodność projektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą nr VII/48/94 Rady Miejskiej z dnia 29 listopada 1994r. oraz zgodność z decyzją o warunkach zagospodarowania terenu z [...] maja 1998r.

Wojewoda stwierdził też, że w stosunku do przedmiotowego budynku, nie został orzeczony nakaz rozbiórki, a inwestor spełnił wymagania określone w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, dlatego też nie można było odmówić wydania (zmiany) decyzji o pozwoleniu na budowę, stosownie do art. 35 ust. 4 cyt. ustawy.

Na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] sierpnia 2010r., B. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W skardze postawiono zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a.

Skarżący podniósł, że decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...] maja 1998 r. faktycznie nie informuje o rozbiórce przedmiotowego budynku lecz inwestor we wniosku o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy nie wskazywał czy przedmiotowy budynek w istocie jest budynkiem mieszkalnym czy gospodarczym, przeznaczonym do rozbiórki. W ocenie skarżącego w obowiązującym wówczas planie zagospodarowania przestrzennego istniał zapis w świetle którego nie było możliwości realizacji nowej zabudowy mieszkaniowej na zabudowanych działkach mieszkalnych, na co sam w decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lutego 2002 r. wskazuje Wojewoda Zachodniopomorski uzasadniając konieczność rozbiórki cyt.: "decyzja określa termin rozbiórki istniejącego obiektu mieszkalnego na działce [...], ponieważ zatwierdzony niniejszą decyzją projekt budowlany obejmuje jego rozbiórkę, zgodnie z ustaleniami planu miejscowego dla terenu objętego przedmiotowa inwestycją, które nie przewidują nowej zabudowy mieszkaniowej na zabudowanych działkach mieszkalnych". Ponadto, przedmiotowy obiekt, posadowiony i rozbudowany w warunkach samowoli budowlanej, naruszał także obowiązujące wówczas przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jednakże organy obu instancji pominęły ich analizę.

Skarżący podał, iż w sprawie naruszono § 12 ust. 6 ww. rozporządzenia. W projekcie zabudowy, obiekt został przeznaczony do rozbiórki, zatem aspekty usytuowania budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej bądź w odległości mniejszej od określonej w ust. 4 pkt 2, nie były (i nie mogły być) przedmiotem rozstrzygnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę..

Zdaniem skarżącego budynek nie jest też zgodny z obowiązującymi na dziś dzień przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności z § 12 ust. 3 pkt 1.

Skarżący wskazał, że określony w art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) warunek zgodności decyzji o warunkach zabudowy z przepisami odrębnymi nie dotyczy przepisów określających warunki techniczne, jakie powinny spełniać budynki, lecz przepisów odrębnych, przez pryzmat których jest dokonywana ocena zgodności zamierzenia inwestycyjnego, co zależy od położenia terenu będącego przedmiotem ustaleń.

Skarżący podkreślił, że plan zagospodarowania przestrzennego nie przewidywał wprost konieczności rozbiórki przedmiotowego budynku, jednak wskazywał, iż dla terenu objętego przedmiotową inwestycją, nie ma możliwości nowej zabudowy mieszkaniowej na zabudowanych działkach mieszkalnych. Wskazano również, że inwestor wystąpił z zamierzeniem rozbiórki istniejącego obiektu i posadowienia nowego (jednocześnie), uzyskując jedną decyzję, traktującą o całym zamierzeniu - pozwolenie na budowę. Zatem w opinii skarżącego chybionym jest powoływanie się organu II instancji na art. 35 oraz art. 41 prawa budowlanego.

Skarżący wskazał, iż niezrozumiałym jest dla niego stwierdzenie organu II instancji, że istnienie przedmiotowego obiektu jest zgodne z § 13 i § 60 ww. rozporządzenia bo okna pokoi w budynku skarżących nie wychodzą wprost na przedmiotowy budynek. W opinii skarżącego fakt, iż okna pokoi nie wychodzą na wprost budynku, nie stanowi wyłącznej przesłanki do uznania, iż budynek jest zgodny z § 13 cytowanego rozporządzenia, albowiem przepis ten wyraźnie wskazuje, na konieczność przeprowadzenia obliczeń w tym zakresie według określonych tam zasad. Ponadto, w dacie wydania decyzji o warunkach zabudowy, jak również wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, zastosowanie miały przepisy ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych z 1994 r., natomiast organ w ogóle nie przeprowadził analizy stanu faktycznego i prawnego spornego budynku, w tym aspekcie. W ocenie skarżącego fakt, iż przedmiotowy budynek w myśl obowiązującego w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę planu zagospodarowania przestrzennego, znajdował się w strefie B ochrony dziedzictwa kulturowego, nie ma żadnego znaczenia dla sprawy, albowiem obiekt nie został wpisany na listę objętych ochroną konserwatorską, jak również na listę zabytków.

W uzasadnieniu skargi wskazano nadto, że organ II instancji, nie odniósł się do zarzutu skarżącego zawartego w odwołaniu, tj. do faktu, iż przedmiotowy obiekt powstał w ramach samowoli budowlanej, zatem decyzja o pozwoleniu na budowę w ogóle nie powinna o nim traktować. W opinii skarżącego, zaskarżona decyzja prowadzi do obejścia prawa, gdyż inwestor, aby uzyskać decyzję o pozwoleniu na budowę nowego budynku mieszkalnego musiał doprowadzić do likwidacji obecnego, a w drugim aspekcie tej sprawy, inwestor w ten sposób rozwiązał sprawę samowoli budowlanej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Zachodniopomorski podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo podkreślił, że ani miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego ani decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...] maja 1998 r. wydana na podstawie tego planu nie zawierają zakazu budowy drugiego budynku na przedmiotowej działce budowlanej.

Odpowiedź na skargę wniósł uczestnik postępowania W. [...], który podzielił stanowisko organów pierwszej i drugiej instancji.

W. [...] podał, że w momencie gdy starał się o uzyskanie pozwolenia na budowę, obowiązywał przepis § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przemysłu i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r., przewidujący konieczność uzyskania zgody właściciela nieruchomości sąsiedniej na wykonanie zabudowy. Skarżący zgody takiej odmawiał, dlatego też aby tą zgodę uzyskać inwestor złożył deklarację o dokonaniu rozbiórki istniejącego budynku. Możliwość przeprowadzenia inwestycji zaistniała dopiero po stwierdzeniu przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 5 marca 2001 r., sygn. akt P 11/200, niezgodności z ustawą Prawo budowlane, cyt. przepisu rozporządzenia w zakresie w jakim wymaga zgody właściciela nieruchomości sąsiedniej. Do wydania pozwolenia na budowę doszło w trybie wznowienia postępowania po wejściu w życie cyt. wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie po rozpoznaniu skargi wyrokiem z dnia 30 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 954/10 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] sierpnia 2010 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Szczecin z dnia [...] lipca 2010 r.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy w zasadzie bez znaczenia jest czy zamieszczony w decyzji z dnia z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...], o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, dodatkowy zapis określający termin rozbiórki obiektu nieprzewidzianego do dalszego użytkowania został zawarty w związku z wnioskiem inwestora, czy też wynikał z obowiązujących wówczas przepisów prawa. Należy mieć tu na uwadze, że sprawa dotyczy zmiany ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę obejmującą zmianę projektu zagospodarowania terenu wraz z wykreśleniem rzeczonego zapisu z treści decyzji. Prowadzone w takim zakresie postępowanie nie ma na celu badania poprawności decyzji mającej ulec zmianie, lecz możliwość uwzględnienia wniosku o jej zmianę w świetle obowiązujących przepisów.

Przepisem dającym podstawę prawną do zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę jest art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), który w ust. 1 i ust. 3 stanowi, że istotne odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. W postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany.

Organ I instancji przywołał w podstawie prawnej przytoczony powyżej przepis. Jednak w swoich rozważaniach zawartych w uzasadnieniu decyzji w ogóle nie odniósł się do przepisów art. 32-35 ustawy, natomiast odniósł się do różnych kwestii nie wynikających z tych przepisów.

Z uzasadnienia decyzji Wojewody Zachodniopomorskiego wynika, że rozpatrywał sprawę w oparciu o przywołane przepisy, choć nie przywołał ich ani w podstawie prawnej, ani w treści uzasadnienia decyzji. W szczególności miał na uwadze przepis art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Wojewoda rozpatrywał bowiem czy w przypadku zmiany decyzji, co w rezultacie prowadzi do odstąpienia od rozbiórki, pozostawiony budynek nie będzie naruszał przepisów § 273 w związku z § 227 ust. 1, § 29 oraz § 13 ust. 1 i ust. 3 w związku z § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Jednak Wojewoda pominął w swoich rozważaniach przepis § 12 rzeczonego rozporządzenia, nie ustosunkował się bowiem do usytuowania budynku na działce i zachowania odległości od granicy działki. Jest to o tyle istotne w sprawie, że zmiana decyzji dotyczy budynku wybudowanego na granicy działki. Przy tym Sąd nie zgodził się z przedstawionym na rozprawie stanowiskiem pełnomocnika Wojewody, że usytuowanie budynku na granicy działki wynika z decyzji Prezydenta Miasta Szczecina z dnia [...] maja 1998 r., Nr [...], ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu działki nr [...] z obrębu [...] w Szczecinie. Rzeczona decyzja nie zawiera w ogóle warunków dotyczących usytuowaniu budynków, zawiera jedynie zapis: "Lokalizacja i realizacja inwestycji zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi". Nadto z załącznika graficznego do tej decyzji wynika, że budynek, którego dotyczy zmiana przeznaczony jest do rozbiórki.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca, poprzez nie rozpatrzenie sprawy w kontekście przepisu § 12 w/w rozporządzenia w związku z art. 35 ustawy, wydane zostały z naruszeniem przepisu art. 36a ustawy, które to naruszenie miało wpływ na wynika sprawy i dlatego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art. 134 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 zez m.), orzekł jak w sentencji.

Skargę kasacyjną od ww. wyroku złożył W. [...] reprezentowany przez r. pr. M. F..

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego - § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie w sytuacji faktycznej nie objętej hipotezą przepisu to jest gdy nie dochodzi do projektowania, budowy, rozbudowy budynku, zmiany sposobu użytkowania,

2. naruszenie prawa materialnego - § 12 ww. rozporządzenia przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie do sytuacji faktycznej nie objętej hipotezą przepisu, w której jego stosowanie było wyłączone,

3. naruszenie prawa materialnego - § 330 ww. rozporządzenia przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji zastosowanie przepisów, których stosowanie na mocy przepisów szczególnych jest wyłączone,

4. naruszenie prawa materialnego- art. 36 a ust. 3 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, polegającego nie niewłaściwej wykładni przepisu i jego stosowanie wprost zamiast stosowania odpowiedniego z uwzględnieniem zakresu zmian, a także niewłaściwej wykładni dopuszczającej ocenę istniejącego stanu faktycznego pod kątem zgodności z przepisami techniczno- budowlanymi,

5. naruszenie prawa materialnego – art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez jego zastosowanie oraz art. 5 ust. 2 poprzez jego niezastosowanie, polegające do zastosowaniu przepisów regulujących warunki techniczne budynków wprost do sytuacji użytkowanych budynków,

6. naruszenia prawa materialnego- art. 55 w związku z art. 64 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez nie uwzględnienie mocy wiążącej decyzji i warunkach zabudowy.

Z ostrożności procesowej na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania - art. 133 § p.p.s.a. poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego będącego postawą rozstrzygnięcia co do czasu powstania przedmiotowego budynku.

Wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości, rozpoznanie skargi na podstawie 188 p.p.s.a. i oddalenie skargi B. S..

W piśmie procesowym z dnia 14 lutego 2012r. skarżący kasacyjnie wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci decyzji Zachodniopomorskiego WINB w Szczecinie z dnia [...] lutego 2011r. znak [...],decyzji PINB w Powiecie Grodzkim Szczecin z dnia [...] września 2011r. znak [...] i decyzji Zachodniopomorskiego WINB w Szczecinie z dnia [...] października 2011r. znak [...] na okoliczność daty wybudowania przedmiotowego budynku, charakteru budynku , sposobu użytkowania i daty przebudowy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr. 153 poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z przesłanek wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie wystąpiła, stąd kontrola instancyjna ograniczyła się do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, które wyznaczyły granice rozpoznania.

Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty są trafne.

Nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania – art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego dotyczącego czasu powstania budynku objętego zapisem określającym termin rozbiórki w decyzji z dnia [...] lutego 2002r. wydanej przez Wojewodę Zachodniopomorskiego dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę nowego domu mieszkalnego jednorodzinnego z garażem, instalacjami oraz przyłączami.

Sąd I instancji wskazując na ustalenia faktyczne dokonane przez organ administracyjny w kontrolowanej decyzji nie zakwestionował ich treści. Stwierdził jedynie, że ustalenia te nie są istotne dla sprawy, bowiem bez znaczenia, zdaniem Sądu I instancji, jest okoliczność czy zamieszczony w decyzji z dnia [...] lutego 2002r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, dodatkowy zapis określający termin rozbiórki obiektu nie przewidzianego do dalszego użytkowania został zawarty w związku z wnioskiem inwestora, czy też wynikał z obowiązujących wówczas przepisów. Sąd I instancji uznał, że prowadzone postępowanie nie ma na celu badania poprawności decyzji mającej ulec zmianie lecz możliwość uwzględnienia wniosku o jej zmianę w świetle obowiązujących przepisów.

Takie stwierdzenie Sądu I instancji nie jest zakwestionowaniem treści ustaleń tylko oceną czy ustalenia te są przydatne do końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Inną kwestią jest czy taki wniosek Sądu I instancji jest prawidłowy. Ma to znaczenie, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przy ocenie prawidłowości zastosowania prawa materialnego, a nie w kwestii oceny naruszeń proceduralnych dotyczących braku ustalenia stanu faktycznego sprawy. Natomiast z ustaleń faktycznych wynika, że organ administracyjny orzekający w sprawie przyjął za Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego ( PINB) w Powiecie Grodzkim Szczecin , iż przedmiotowy budynek jest budynkiem poniemieckim, wybudowanym przed II Wojną Światową, budynkiem mieszkalnym, w części rozbudowanym w latach 70-tych ubiegłego wieku bez pozwolenia budowlanego na tę rozbudowę. Zostało ustalone też że decyzja PINB w Powiecie Grodzkim Szczecin z dnia 31 marca 2009r. o pozwoleniu na użytkowanie rozbudowanej części budynku mieszkalnego została uchylona decyzją Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w Szczecinie z uwagi na uznanie, iż brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w zakresie legalizacji obiektu przeznaczonego do rozbiórki. Organ ustalił jednocześnie, że nie został wydany nakaz rozbiórki przedmiotowego budynku.

Powyższe ustalenia faktyczne zostały wskazane przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Są to ustalenia prawidłowe. Potwierdzają je dokumenty zgromadzone w aktach sprawy, w tym decyzja PINB w Powiecie Grodzkim Szczecin z dnia [...] marca 2009r. nr [...], decyzja ją uchylająca i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji wydana przez Zachodniopomorskiego WINB w Szczecinie w dniu [...] czerwca 2009r. nr [...] oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 1 grudnia 2009r., sygn. akt IISA/Sz 930/09 oddalający skargę inwestorów – J. i W. [...] – na wyżej wymienioną decyzję Zachodniopomorskiego WINB w Szczecinie z dnia [...] czerwca 2009r. W uzasadnieniu tegoż wyroku WSA w Szczecinie stwierdził, że do ustalenia czy przedmiotowy obiekt budowlany wskazany, w decyzji o pozwoleniu na budowę na danej działce nowego obiektu, jako przeznaczony do rozbiórki, może zostać zalegalizowany, wymaga przeprowadzenia odrębnych postępowań , których wynik wpłynie na ocenę istnienia podstaw prawnych takiej legalizacji.

Powyższe wskazania Sądu były podstawą do wydania przez PINB w Powiecie Grodzkim Szczecin postanowienia z dnia [...] marca 2010r. o zawieszeniu z urzędu powstępowania w sprawie samowolnie rozbudowanego istniejącego na działce nr [...] budynku przy ul. [...] w Szczecinie do czasu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy w przedmiocie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę. Zawieszenie postępowania legalizacyjnego dotyczącego częściowej rozbudowy budynku mieszkalnego spowodowało podjęcie postanowieniem z dnia [...] marca 2010r. wcześniej zawieszonego postępowania w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lutego 2002r. Postępowania zawieszonego właśnie z uwagi na trwające odrębne postępowanie legalizacyjne dotyczące samowolnej w/w rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego.

W wyniku poprowadzonego postępowania zostały wydane decyzje administracyjne, w tym decyzja Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] sierpnia 2010r. kontrolowana zaskarżonym wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia 30 grudnia 2010r.

Z powyższych wskazań wynika, iż został ustalony przez Sąd I instancji fakt obejmujący datę powstania budynku (przed II Wojną Światową), charakter budynku (mieszkaniowy) oraz fakt, iż częściowa rozbudowa budynku dokonana w latach 70-tych ub. wieku nosi znamiona samowoli budowlanej, przy czym jest możliwa, zdaniem PINB w Powiecie Grodzkim Szczecin legalizacja tej samowoli przez wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie rozbudowanej części budynku w trybie art. 42 ust. 3 ustawy z 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz.U.38 poz. 229 ze zmianami) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. nr 243 poz. 1623).

Zatem nie można uznać trafności zarzutu kasacyjnego naruszenia przez Sąd I instancji przepisu postępowania z art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez nienależyte ustalenia stanu faktycznego co do czasu powstania przedmiotowego budynku. Skarżący kasacyjnie podnosząc ten zarzut wskazuje, iż zgromadzony materiał dowodowy stanowi o tym, że budynek jest przedwojenny, istniał zarówno w dacie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej nieruchomości, jak też w momencie wydania pozwolenia na budowę.

Naczelny Sąd Administracyjny podnosi, iż we wskazanej części nie ma rozbieżności między ustaleniami Sądu I instancji a argumentacją skarżącego. Odnosząc się jeszcze do zarzutu dotyczącego braku ustaleń faktycznych, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje ponadto, że fakt wybudowania przedmiotowego budynku przed II Wojną Światową oraz charakter mieszkaniowy tego budynku, ustalony przez Sąd I instancji, został potwierdzony również w decyzji ostatecznej Zachodniopomorskiego WINB w Szczecinie wydanej po dacie zaskarżonego wyroku, tj. w dniu [...] października 2011r. znak [...] utrzymującej w mocy decyzję PINB w Powiecie Grodzkim Szczecin z dnia [...] września 2011r. znak [...] pozwalającą na użytkowanie rozbudowanej części przedmiotowego budynku mieszkalnego na działce [...] obręb [...] przy ul. [...] w Szczecinie, na podstawie art. 42 ust. 3 ustawy z 24 października 1974r. Prawo budowlane w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Przywołane decyzje zostały wydane po zakończeniu postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego I instancji w przedmiotowej sprawie. Na potwierdzenie daty powstania i charakteru przedmiotowego budynku decyzje te powoływały dokumenty urzędowe w postaci: orzeczenia Komisji Osadnictwa Nierolniczego z dnia 13 grudnia 1948r. przyznającego tę nieruchomość wraz z domem poprzedniemu właścicielowi J. M.; postanowienia Sądu Powiatowego w Szczecinie z dnia 29 marca 1955r. określającego, że nieruchomość ta stanowi plac z domem mieszkalnym; decyzji w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości za lata 1972/74 z dnia [...] października 1974r. adresowanej do J. M., z której wynika, iż w dniu jej wydania na nieruchomości istniał budynek mieszkalny składający się z 3 pokoi, kuchni, przedpokoju i łazienki, do którego zostały dobudowane łazienka i przedpokój, a których dobudowa została zakończona w czerwcu 1974r. przez poprzednika prawnego inwestora.

Powyższe decyzje zostały przedstawione przez składającego skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o dopuszczenie dowodu z nich w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. na okoliczności związane z zarzutem dotyczącym naruszenia prawa procesowego w zakresie ustaleń faktycznych co do daty wybudowania budynku, jego charakteru i rozbudowy. Naczelny Sąd Administracyjny dopuścił dowód z tych dokumentów. Ustalenia zawarte w decyzjach potwierdzają ustalenia dokonane przez Sąd I instancji co do daty wybudowania, charakteru budynku i daty jego rozbudowy, a ponadto potwierdzają zalegalizowanie rozbudowy ostateczną decyzją organu nadzoru budowlanego.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia prawa materialnego wskazać należy, że jest on częściowo trafny.

W tym miejscu należy wskazać, że naruszenie prawa materialnego może nastąpić przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu. Niewłaściwe zastosowanie to tzw. błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. Naruszenie prawa materialnego może także polegać na niezastosowaniu tego przepisu, który powinien być zastosowany (w konkretnym stanie faktycznym istniały podstawy do dokonania subsumcji). Zarzut naruszenia prawa materialnego odnosi się zawsze do konkretnego ustalonego stanu faktycznego sprawy. Skarga kasacyjna zawiera zarzuty naruszenia prawa materialnego we wszystkich wskazanych postaciach.

Przede wszystkim należy stwierdzić, iż w tej sprawie decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana w dniu [...] lutego 2002r. po przedłożeniu przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] maja 1998r. dla planowanej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem, instalacjami oraz przyłączami. Zarówno pozwolenie na budowę jak i zmiana pozwolenia na budowę na nie wykonanie rozbiórki istniejącego obiektu budowlanego nieprzewidzianego do dalszego użytkowania (zgodnie z planem zagospodarowania działki) odnosi się do tej samej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Jeżeli inwestor występuje o zmianę pozwolenia na budowę, to konieczna jest ocena w tym postępowaniu, czy zmiana ta jest zgodna z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Stwierdzenie, że wnioskowana zmiana pozwolenia na budowę jest niezgodna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowanie terenu mogło prowadzić do wydania decyzji odmawiającej zmiany pozwolenia na budowę w myśl art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Dlatego też ustalenia faktyczne dokonane przez organ dotyczące braku wymogu rozbiórki istniejącego obiektu budowlanego na działce nr [...] w przypadku budowy nowego obiektu w treści decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu związanej w dacie jej wydania z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Szczecina mają, wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, istotne znaczenie w sprawie. Sąd I instancji nie zakwestionował treści tych ustaleń organu. Podniósł jedynie że sama decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie zwiera usytuowania budynków na działce tylko stanowi, że "lokalizacja i realizacja inwestycji zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno - budowlanymi". Sąd I instancji wskazał na załącznik graficzny do tej decyzji, w którym budynek objęty zmianą przeznaczony jest do rozbiórki, ale nie zawarł stanowiska zaprzeczającego treści ustaleń organu. Nie zakwestionował też ani wyniku ustaleń organu w oparciu o obowiązujący wówczas miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony uchwałą nr L/709/94 Rady Miasta z dnia 16 maja 1994r. ze zmianami uchwalonymi uchwałą nr VII/48/94 Rady Miasta Szczecina z 29 listopada 1994r. co do braku obowiązku rozbiórki istniejącego budynku na działce nr [...] w przypadku budowy nowego obiektu, ani ustaleń o zgodności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z [...] maja 1998r. z treścią tego planu. Nie zakwestionował tych samych ustaleń, na które organ powoływał się w oparciu o dołączoną do akt analizę zabudowy na terenie działki nr [...] i na działkach sąsiednich wykonaną przez uprawnionego urbanistę architekta M. C.. Nie kwestionował też ustaleń tej analizy co do najniższej intensywności zabudowy działki (przy istnieniu obu budynków) w stosunku do intensywności zabudowy sąsiednich działek. Analiza ta zawierała wskazania co do braku obowiązku rozbiórki budynku w oparciu o w/w. miejscowy ogólny plan zagospodarowania przestrzennego z 1994r.,czy w oparciu o związaną z nim decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z [...] maja 1998r., wskazywała na brak istnienia aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla tego terenu.

W tych warunkach zaakceptowane przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne dokonane przez organ co do okoliczności, iż przeznaczenie przedmiotowego budynku do rozbiórki w decyzji o pozwoleniu na budowę nie było wymogiem przepisów tylko życzeniem inwestora (co oznacza że propozycja zmiany decyzji nie narusza treści decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z [...] maja 1998r.), że nie było nakazu rozbiórki tegoż budynku oraz że budynek był poniemiecki, pobudowany przed II Wojną Światową jako budynek mieszkalny z częściową rozbudową dokonaną w latach 70-tych ubiegłego wieku, rozbudową objętą odrębnym postępowaniem legalizacyjnym, stanowią podstawę do rozważań dotyczących zarzutu naruszenia prawa materialnego.

Przedmiotem postępowania był wniosek inwestora o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę w zakresie niewykonania rozbiórki istniejącego na działce budynku mieszkalnego, objętego zapisem tej decyzji dotyczącym terminu jego rozbiórki jako obiektu nie przewidzianego do dalszego użytkowania. Postępowanie to toczyło się w oparciu o art. 36a Prawa budowlanego z 7 lipca 1994r. Zgodnie z art. 36a ust. 1 istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianę pozwolenia. W przedmiotowej sprawie zmianą decyzji objęte są te "inne warunki pozwolenia na budowę", a nie projekt budowlany odnoszący się do budowy nowego domu mieszkalnego jednorodzinnego na tej działce. W myśl art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 tej ustawy, stosuje się odpowiednio do zakresu zmiany.

Ma rację skarżący kasacyjny, że określenie "stosuje się przepisy odpowiednio do zakresu zmiany" oznacza takie stosowanie przepisów, które będzie uwzględniało zarówno istotę regulacji objętą przepisem, treść zmiany, jak i potrzebę uwzględnienia już zaistniałych, nieodwracalnych skutków prawnych z czynności dokonanych w innym, wcześniejszym terminie. Odpowiednie stosowanie przepisów oznacza regułę interpretacyjną pozwalającą w zależności od konkretnej sytuacji na zastosowanie przepisów wprost, zastosowanie w ograniczonym zakresie lub brak zastosowanie w ogóle. Wskazana art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego reguła interpretacyjna przepisów potrzebnych do zastosowania w tej sprawie zakreśla sposób w jaki poprzez artykuł 35 ust. 1 pkt 2 tegoż prawa ma być sprawdzona zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno-budowlanymi.

Sąd I instancji uchylając obie decyzje administracyjne wskazał, że Wojewoda Zachodniopomorski nie zastosował przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 ze zm.) bowiem nie ustosunkował się do usytuowania budynku na działce i zachowania odległości od granicy działki. Wskazał, że jest to istotne w sprawie gdyż zmiana decyzji dotyczy budynku wybudowanego na granicy działki. Zatem zarzucone organowi przez Sąd I instancji naruszenie prawa materialnego wskazuje jednocześnie na potrzebę zastosowania w/w § 12 rozporządzenia wprost. Zważywszy, że przepis ma być stosowany do oceny możliwości zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę w zakresie nie wykonania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego przed II Wojną Światową, a więc obiektu istniejącego na działce w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz w dacie wydania wcześniejszej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, to stosowanie wprost § 12 rozporządzenia odnoszącego się do "sytuowania obiektu objętego projektem budowlanym" nie znajduje uzasadnienia w świetle treści art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego. Nie jest to odpowiednie stosowanie przepisu do zakresu zmiany decyzji. Nie uwzględnia faktu, iż sytuowanie obiektu na działce jest czynnością dokonywaną na etapie projektowania, udzielania pozwolenia na budowę oraz wykonywania czynności budowy tego obiektu. Po tych czynnościach dochodzi do "usytuowania" obiektu budowlanego w konkretnym miejscu oznaczonym na działce ewidencyjnej, czyli dochodzi do zaistnienia czynności dokonanej. W planie zagospodarowania działki lub terenu oznacza to, że taki budynek jest zaznaczony jako istniejący ze wskazaniem jego usytuowania i obrysu, a nie jako budynek projektowany w myśl art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego.

Z takim usytuowaniem budynku objętego zmianą decyzji o pozwoleniu na budowę mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Zatem ta okoliczność istnienia budynku, czyli jego usytuowania w dacie wcześniejszej niż czynności objęte decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę, decyzją co do której, rozpoznawany był wniosek o jej zmianę, powinna determinować sposób stosowania § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Innymi słowy poprzez interpretację prawną nakazaną art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego odpowiednie stosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. powinno uwzględnić okoliczność, że do budynku już usytuowanego na działce nie stosuje się przepisu określającego w jaki sposób ma być on sytuowany na tej działce, czyli nie stosuje się § 12 tegoż rozporządzenia w zakresie wskazanym przez Sąd I instancji. Przemawia za tym również fakt, iż zmiana decyzji dotyczy w swoich skutkach dalszego (ponownego) użytkowania istniejącego budynku mieszkalnego. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska, oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. Oznacza to, że do obiektów użytkowanych nie znajduje zastosowania art. 5 ust. 1 pkt 8 regulujący odpowiednie usytuowanie obiekty na działce budowlanej. Zatem w takiej sytuacji nie stosuje się przepisów o warunkach technicznych dotyczących lokowania obiektu na działce. Skoro rozstrzygnięcie o zmianie decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczące nie wykonania rozbiórki istniejącego obiektu w konsekwencji prowadzi do dalszego w rozumieniu ponownego użytkowania obiektu (bo dotychczasowe użytkowanie zostało zakreślone terminem rozbiórki), to regulacja przewidziana art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego nie powinna uchodzić uwadze Sądu I instancji przy interpretacji odpowiedniego stosowania art 35 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego odnoszącego się do sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.

Trafny jest zatem zarzut kasacyjny błędnej wykładni przepisu art. 36a ust. 3 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w związku z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie., Zasadnie też skarżący kasacyjnie podniósł również w powyższych warunkach zarzut niewłaściwego zastosowania w/w § 12 rozporządzenia w sytuacji faktycznej nie objętej hipotezą przepisu oraz brak pomocniczego zastosowania art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Natomiast z uwagi na fakt, iż Sąd I instancji nie wskazał na stosowanie przez siebie podstawy prawnej z art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego, zarzut dotyczący jego niewłaściwego zastosowania nie może być uznany za trafny.

Odpowiednie stosowanie przepisów określone art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego oznacza konieczność uwzględnienia celów i przedmiotu regulacji w konkretnej sytuacji faktycznej. W odniesieniu do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. skarżący kasacyjnie słusznie wskazuje, że § 2 ust. 2 tych przepisów wykonawczych określa zakres merytoryczny ich stosowania. W myśl tego przepisu rozporządzenie stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz zmianie sposobu użytkowania budynków, oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także związanych z nim urządzeń budowlanych z zastrzeżeniem § 207 ust. 2

Przewidziana nim zmiana sposobu użytkowania oznacza każdą zmianę aż do granicznej możliwości zaprzestania użytkowania i ewentualne żądania ponownego użytkowania. W przedmiotowej sprawie zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczy nie wykonania rozbiórki obiektu przewidzianego do zaprzestania użytkowania, czyli zawiera w sobie żądanie ponownego użytkowania budynku po upływie wskazanej daty zaprzestania tej czynności. Zatem stan faktyczny sprawy nie daje podstaw do uznania, że zgodnie z treścią § 2 ust. 1 w/w przepisu , rozporządzenie nie będzie w ogóle miało zastosowania w sprawie. Zarzut kasacyjny o naruszeniu przez Sąd I instancji § 2 ust. 1 wymienionego rozporządzenia poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie nie jest trafny.

Nietrafny jest też zarzut kasacyjny naruszenia prawa materialnego § 330 w/w rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. Wymieniony przepis stanowi, że rozporządzenia nie stosuje się z zastrzeżeniem § 2 ust. 1 i § 207 ust. 2, jeżeli przed dniem wejścia w życie rozporządzenia: 1). Został złożony wniosek o pozwolenie na budowę lub odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wnioski te zostały opracowane na podstawie dotychczasowych przepisów; 2). Zostało dokonane zgłoszenie budowy lub wykonania robót budowlanych w przypadku, gdy nie jest wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Stwierdzić należy że rozporządzenie to weszło w życie 16 grudnia 2002r. Wniosek inwestora o zmianę decyzji został złożony w dniu 27 kwietnia 2007r. Zatem wyłączenie powyższe nie ma zastosowania. Nie ma też wyłączenia co do stosowania tego rozporządzenia z uwagi na zastrzeżenie dokonane w § 330 odnoszące się do treści § 2 ust. 1 rozporządzenia. O treści § 2 ust. 1 rozporządzenia była mowa wyżej.

Nie jest uzasadniony zarzut kasacyjny naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego z art. 55 w zw. z art. 64 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 80 poz. 717 ze zm.) poprzez nieuwzględnienie mocy wiążącej decyzji o warunkach zabudowy. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera takiego stwierdzenia. Nie można też poprzez ocenę nałożonego przez Sąd I instancji obowiązku sprawdzenia przez organ usytuowania przedmiotowego budynku na działce i sprawdzenia odległości od granicy działki w myśl § 12 rozporządzenia wykonawczego z 12 kwietnia 2002r., wywodzić naruszenia w/w przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowiących, że decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający pozwolenie na budowę. Sąd I instancji nie zakwestionował ani tego faktu, ani wymienionych przepisów, tylko stwierdził, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] maja 1998r. nie zawiera lokalizacji obiektów budowlanych. Stwierdzenie to nie jest kwestionowaniem treści przepisów art. 55 i 64 ustawy. W tych warunkach nie jest trafny zarzut kasacyjny naruszenia powyższych przepisów.

Reasumując Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że decyzja Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] sierpnia 2010r. nie została wydana z naruszeniem § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ustalenia przyjęte w zaskarżonym wyroku, z uwzględnieniem braku naruszenia w/w przepisu, uzasadniają oddalenie skargi wniesionej do WSA w Szczecinie. Zakreślony termin rozbiórki przedmiotowego budynku w decyzji o pozwoleniu na budowę nie wynika z przepisów prawa tylko wniosku inwestora .Potwierdzają to dokumenty znajdujące się w aktach sprawy w postaci decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] maja 1998r. , miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta Szczecina z 1994r., analizy urbanistycznej sporządzonej przez uprawnionego architekta M. C. . Zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę przez nie wykonanie rozbiórki nie narusza wiążącej ją decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] maja 1998r. Sama decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie naruszała obowiązującego wówczas miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego m . Szczecina z 1994r. .Budynek był mieszkalny od okresu przedwojennego. Wybudowany został na terenie wówczas nie należącym do Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z treścią art.2 ust. 1 dekretu z dnia 8 marca 1946r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich ( Dz.U. nr. 13 poz.87 ) wszelki majątek Rzeszy Niemieckiej i byłego Wolnego Miasta Gdańsk, obywateli Rzeszy Niemieckiej i byłego Wolnego Miasta Gdańsk ( z wyjątkiem osób narodowości polskiej lub innej przez Niemców prześladowanej ), niemieckich osób prawnych ( z wyłączeniem osób prawa publicznego ),spółek kontrolowanych przez obywateli niemieckich lub gdańskich albo przez administrację niemiecką lub gdańską oraz osób zbiegłych do nieprzyjaciela , przeszedł na własność Skarbu Państwa. Mienie to było następnie przekazywane m. in. osobom fizycznym na zasadach określonych w dekrecie z dnia 6 grudnia 1946r. o przekazywaniu przez Państwo mienia nierolniczego na obszarze Ziem Odzyskanych i byłego Wolnego Miasta Gdańsk ( Dz. U. nr.71 poz.389 ze zm.). Przekazywaniem mienia zajmowały się komisje osadnictwa nierolniczego. Taka forma przejęcia i przekazania mienia nie daje podstaw do uznania braku legalności użytkowania budynku wybudowanego przed II wojną światową w znaczeniu prawa budowlanego. Późniejsza samowolna rozbudowa nie przenosiła swoich skutków na cały budynek. Stosowana procedura legalizacyjna przez organy nadzoru budowlanego dotyczyła części rozbudowanej tegoż budynku, co konsekwentnie było przedstawiane w ustaleniach faktycznych sprawy .Nie było przeszkód prawnych do zalegalizowania samowolnej rozbudowy budynku przez organy nadzoru budowlanego. Decyzja o zmianie decyzji o pozwoleniu na budowę nie stanowiła legalizacji samowoli. Organ stwierdził brak naruszenia interesu osób trzecich tą zmianą, zastrzeżonego decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu .Sprawdzono zgodność nie wykonania rozbiórki budynku z zachowaniem warunków technicznych w zakresie oddzielenia przeciwpożarowego, warunków o nieprzesłanianiu pomieszczeń , nasłonecznienia jednego pokoju mieszkalnego oraz odprowadzenia wody deszczowej. Ustalenia te nie zostały zakwestionowane przez Sąd I instancji. W tych warunkach Naczelny Sąd Administracyjny zgodnie z art. 188 p.p.s.a .uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę oddalając ją jako nieuzasadnioną. O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art.203 pkt.2 p.p.s.a.