Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1213/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2018-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6560
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną interpretację
Powołane przepisy: article: art 43 ust.1 pkt 23, art 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1, art 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art 8 ust. 1 pkt 2, art 119 ust. 7, art 120 ust. 2 i 3, art 122, art 129 ust.1, art 7 ust.1, art 2 pkt 6, art 8 ust.1
journal: Dz.U. 2017 poz 1221
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
article: art 3 §2 pkt 4a, art 57a, art 145 ust. 1 pkt 23, art 145 pkt 1 lit a, art 146 § 1, art 209, art 201, art 203, art 204, art 200, art 205 §2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art 1 ust 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1066
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: §14 ust 2 pkt 1 lit c
journal: Dz.U. 2015 poz 1800
law: Rozporządzenie z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Agata Pasternak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2018 r. sprawy ze skargi [...] na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę [...],- zł ([...] złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

A. T. (dalej: "wnioskodawca", "skarżący") zwrócił się do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania VAT kwoty odstępnego.

We wniosku wnioskodawca wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą pod firmą "[...]" A. T.. W ramach działalności gospodarczej, zajmuje się dostawą sprzętu medycznego - specjalistycznych łóżek rehabilitacyjnych do opieki długoterminowej sprawowanej w domu nad osobami wymagającymi opieki, niepełnosprawnymi lub cierpiącymi wskutek urazu (pacjentami). Z uwagi na przeznaczenie przedmiotowego sprzętu, osobami które najczęściej decydują się na jego dostawę, są osoby w bardzo podeszłym wieku, często nie ruszające się i wymagające specjalistycznej, całodobowej opieki. W związku ze stanem zdrowia tych osób, nie mają one możliwości zarobkowych, a ich jedynym źródłem utrzymania najczęściej jest emerytura, renta lub wsparcie osób najbliższych. Często zdarza się, że potrzeba dostarczenia łóżka powstaje nagle. W konsekwencji, osoby te często nie mają możliwości dokonania zakupu za jednorazową zapłatą całej ceny. Dlatego w razie zapotrzebowania, cena sprzedaży rozłożona jest na 36 równych, miesięcznych rat — z zastrzeżeniem, że prawo własności sprzętu medycznego przechodzi na nabywcę po zapłacie ostatniej miesięcznej raty. Odpisów amortyzacyjnych z tytułu zawartej umowy dokonuje druga strona umowy (opiekun). Wnioskodawca podkreślił, że w dniu dostarczenia łóżka nikt nie jest w stanie przewidzieć, jak długo pacjent będzie z niego korzystał, z uwagi bądź to na ewentualne polepszenie się stanu zdrowia, bądź to na pogorszenie i w konsekwencji - śmierć pacjenta, dlatego druga strona umowy ma prawo odstąpienia od niej aż do czasu jej zakończenia, za zapłatą odstępnego, stanowiącego odszkodowanie za wygaśnięcie zobowiązania i brak zapłaty całej ceny (odszkodowanie za wygaśnięcie umowy, przed terminem). Odstępne ustalane jest w kwocie odpowiadającej dotychczasowym należnym miesięcznym ratom i jest potrącane z dotychczas uiszczonych rat.

W związku z powyższym opisem, zadano następujące pytanie: czy w razie odstąpienia od umowy, kwota odstępnego podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług - w szczególności w sytuacji, w której umowa źródłowa (umowa dostawy sprzętu medycznego) jest zwolniona z opodatkowania tym podatkiem na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 23 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm, dalej: "ustawa o VAT").

Zdaniem wnioskodawcy, "odstępne" stanowi odszkodowanie za poniesioną szkodę w związku z wcześniejszym wygaśnięciem umowy i koniecznością zwrotu dotychczas uiszczonych rat. Wnioskodawca wyjaśnił, że umowa o dostawę sprzętu medycznego jest zawierana z celu zbycia przedmiotu umowy, za zapłatą całej ceny. W sytuacji, w której dochodzi do odstąpienia od umowy, wnioskodawca ponosi szkodę w postaci uszczerbku (konieczność zwrotu dotychczas uiszczonych rat), jak i utraty korzyści (przyszłych rat za dostawę sprzętu medycznego). Tym samym, kwota odstępnego stanowi odszkodowanie za poniesioną szkodę, związaną ze złożonym oświadczeniem o odstąpieniu od umowy i wcześniejszym wygaśnięciem stosunku zobowiązaniowego i stanowi równowartość dotychczas należnych rat. W konsekwencji nie podlega ustawie o VAT i opodatkowaniu podatkiem od towarów usług.

W ocenie wnioskodawcy, nawet gdyby uznać, że odstępne nie stanowi odszkodowania i podlega opodatkowaniu VAT, to podlegałoby ono opodatkowaniu na takich samych zasadach jak źródło, z którego się wywodzi. Skoro odstępne wywodzi się z umowy o dostawę sprzętu medycznego, z której należności zwolnione są od opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 23 ustawy o VAT, to odstępne również będzie podlegało zwolnieniu, bowiem wywodzi się z tego samego źródła, co te należności.

Na potwierdzenie swojego stanowiska wnioskodawca powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych.

W piśmie z 17 października 2017 r. wnioskodawca jeszcze raz podkreślił, że w razie odstąpienia od umowy, kwota odstępnego podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ale korzystać będzie ze zwolnienia wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 23 ustawy o VAT.

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z [...] października 2017 r., nr [...] .MR, uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe.

W ocenie organu podatkowego, odstępne otrzymywane przez wnioskodawcę podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki podstawowej 23%, na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy o VAT i nie korzysta ono ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 23 ustawy o VAT.

Organ wyjaśnił, że w przedstawionej sytuacji spełnione są niezbędne warunki, aby czynność w postaci tolerowania odstąpienia od umowy sprzedaży towarów (sprzętu medycznego) za wynagrodzeniem, uznać za świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT. Zapłacona kwota stanowi bowiem wynagrodzenie za usługę polegającą na zaniechaniu wykonania świadczenia, tj. odstąpienia od realizacji umowy. Wnioskodawca z tytułu zaniechania wykonania tej czynności, otrzyma rzeczywiste wynagrodzenie, co czyni tę czynność odpłatną. Takie bowiem odpłatne zachowanie na rzecz innej osoby, polegające na tolerowaniu określonych zachowań kontrahenta (odstąpienie od umowy), które jest dokonywane przez podatnika w sferze prowadzonej działalności gospodarczej - podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zdaniem organu, sprzedaż łóżek rehabilitacyjnych [...] dostawa tych towarów) jest czynnością odrębną od usługi będącej przedmiotem zapytania. Zatem do usługi tej nie mają zastosowania stawki podatku, które mają zastosowanie przy dostawie sprzętu medycznego. W związku z powyższym, przedmiotową czynność należy uznać za odpłatne świadczenie usług. Skoro wypłacone odstępne stanowi w istocie wynagrodzenie za odstąpienie od realizacji umowy, to podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT. Stawka podatku, na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy, wynosi 23%, z zastrzeżeniem ust. 2-2c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Natomiast skoro czynność będąca przedmiotem zapytania nie została wymieniona w przepisach podatkowych dotyczących podatku od towarów i usług jako usługa zwolniona od N/AT bądź usługa, do której mają zastosowanie obniżone stawki podatku N/AT, to usługa ta podlega opodatkowaniu stawką podstawową, tj. 23%.

A. T. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zobowiązanie organu do wydania interpretacji w odpowiednim terminie, wskazując jednocześnie sposób załatwienia sprawy. Ponadto, wniósł o orzeczenie zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Zaskarżonej interpretacji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o N/AT, przez wadliwe przyjęcie, że odstąpienie od umowy dostawy sprzętu medycznego stanowi świadczenie usług przez sprzedawcę na rzecz nabywcy, zaś uzyskane z tego tytułu odstępne podlega

opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług - w sytuacji, gdy odstępne w tego typu sytuacji stanowi odszkodowanie za poniesioną szkodę, związaną ze złożonym oświadczeniem o odstąpieniu od umowy i wcześniejszym wygaśnięciem stosunku zobowiązaniowego;

2) art. 43 ust. 1 pkt 23 ustawy o VAT oraz art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy o VAT, przez wadliwe przyjęcie, że kwota odstępnego - stanowiąca wypłatę poboczną względem wynagrodzenia z tytułu dostawy - podlega opodatkowaniu wg stawki podstawowej 23 %, w sytuacji, gdy źródło, z którego pochodzi wypłata poboczna, a więc dostawa sprzętu medycznego, podlega zwolnieniu od opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt. 23 ustawy o VAT;

3) art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt. 1 ustawy o VAT, przez wadliwe przyjęcie, że rzekoma usługa poboczna, polegająca na zaniechaniu wykonania świadczenia, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki podstawowej 23%, z uwagi na okoliczność, iż jest odrębną czynnością od dostawy sprzętu medycznego w postaci łóżek rehabilitacyjnych, który opodatkowany jest stawką 8%.

W ocenie skarżącego organ wadliwie przyjął, że odstąpienie od umowy stanowi świadczenie usług ze strony osoby, która akceptuje dokonanie tego odstąpienia. W ocenie skarżącego, przyjęcie stanowiska organu za prawidłowe oznaczałoby, że mamy do czynienia z drugą czynnością, która winna być opodatkowana VAT podstawowym - w wysokości 23%, pomimo tego, że czynność pierwotna była całkowicie zwolniona od opodatkowania. Tymczasem nie sposób rozdzielić jednej czynności od drugiej, która stanowi tylko czynność poboczną, ściśle związaną z czynnością podstawową. W konsekwencji, skoro odstępne wywodzi się z umowy o dostawę sprzętu medycznego, z której należności zwolnione są od opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt. 2 ustawy o VAT, to odstępne również będzie podlegało zwolnieniu, bowiem wywodzi się z tego samego źródła, co te należności główne, które są zwolnione od opodatkowania.

Skarżący powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych oraz orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z [...] grudnia 1993 r., w sprawie [...] L. F. & [...]

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje :

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.

Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), stanowiąc w art. 1 ust. 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W myśl art. 57a p.p.s.a., skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej, może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oceniając zaskarżoną indywidualną interpretację z punktu widzenia legalności, Sąd uznał, iż narusza ona prawo tj. art. 43 ust. 1 pkt 23 oraz art. 41 ust.1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy o VAT.

Istotą sporu jest odpowiedź na pytanie, czy uzyskana kwota odstępnego za odstąpienie od umowy dostawy sprzętu medycznego, którego skarżący był dostawcą, podlegać będzie u skarżącego opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług - w szczególności w sytuacji, w której umowa źródłowa (dostawa sprzętu medycznego) jest zwolniona z opodatkowania na podstawie art. 43 ust.1 pkt 23 ustawy o VAT.

W ocenie organu interpretacyjnego, odstępne otrzymane przez skarżącego stanowi w świetle ustawy VAT usługę, która nie jest zwolniona i podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według stawki 23%. Natomiast, sprzedaż sprzętu medycznego w postaci łóżek rehabilitacyjnych (jako dostawa towarów) jest odrębną czynnością od usługi będącej przedmiotem interpretacji, a zatem do usługi tej nie mają zastosowania stawki podatku, które mają zastosowanie przy dostawie sprzętu medycznego w postaci łóżek rehabilitacyjnych. Z takim stanowiskiem nie zgadza się

skarżący uważając, że odstępne stanowi odszkodowanie i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a jeżeli nawet zostanie uznane, że odstępne otrzymane przez skarżącego z tytułu odstąpienia od umowy nie jest odszkodowaniem, to i tak z uwagi na fakt, że umowa źródłowa podlega zwolnieniu od podatku VAT, kwota odstępnego będzie zwolniona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług. I z tym twierdzeniem skarżącego trzeba się zgodzić .

Zgodnie z art. 5 ust.1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług.

Zgodnie z art. 7 ust.1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Natomiast, przez towary w świetle art. 2 pkt 6 ustawy o N/AT należy rozumieć rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Art. 8 ust. 1 ustawy o N/AT stanowi, że przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust.1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemajacej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 w tym również :

1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych bez względu na formę w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie się do powstrzymywania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Opisana we wniosku o interpretację sytuacja spełnia w ocenie Sądu warunki wynikające z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o N/AT, który to przepis na równi z działaniami traktuje powstrzymywanie się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji. Czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest za odpłatnością w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje

w zamian za to świadczenie. Musi ono przyczyniać się bezpośrednio do uzyskania korzyści przez wpłacającego. Czyli dla uznania, że mamy do czynienia z tego typu usługą, konieczne jest wykazanie, że jest ona odpłatna, a któraś ze stron uzyskała w związku z tą czynnością bezpośrednią korzyść. Ustawowe uregulowania wskazują na szeroką definicję świadczenia usług, która obejmuje każde mające odpłatny charakter świadczenie, wykonane przez podatnika w ramach działalności, które nie stanowi dostawy towarów. Sama wymierna korzyść po stronie otrzymującego świadczenie nie przesądza jednakże o tym, że ma miejsce świadczenie usługi. Konieczne jest bowiem, aby powstrzymywanie się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji, odbywało się w ramach stosunków obligacyjnych, w wykonaniu zobowiązania do tego.

Jak wynika z wniosku o interpretację, wnioskodawca dokonuje sprzedaży sprzętu medycznego. Na podstawie łączącej strony umowy, druga strona może odstąpić od zawartej umowy sprzedaży, aż do czasu zakończenia umowy za zapłatą odstępnego. Odstępne ustalane jest w kwocie odpowiadającej dotychczas należnym miesięcznym ratom i jest potrącane z uiszczonych już rat. Wobec powyższego należy przyjąć w tym stanie faktycznym, że kwota odstępnego stanowi wynagrodzenie skarżącego, polegające na tolerowaniu czynności kupującego, które zmierzały do rozwiązania zawartej ze sprzedającym umowy. Jak najbardziej czynności te należy uznać za świadczenie usług, bowiem spełniają przesłankę z art. 8 ust.1 pkt 2 ustawy o VAT. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w rzeczywistości odstępne jest wynagrodzeniem za usługę tolerowania, nie podejmowania działań wobec skarżącego. Niewątpliwie bezpośrednią korzyścią uzyskiwaną przez kontrahenta jest zaprzestanie wywiązywania się z obowiązków wynikających z umowy o dostawę sprzętu medycznego. Odstępując od umowy, kupujący uzyskuje wymierną i bezpośrednią korzyść ekonomiczną.

Tym samym zgodzić się trzeba z organem interpretacyjnym, że na gruncie tej sprawy odstępne (art. 396 k.c.), będące szczególnym rodzajem umownego prawa odstąpienia (ma ono na celu złagodzenie osłabienia stosunku zobowiązaniowego na skutek zawartego w umowie zastrzeżenia prawa odstąpienia), stanowi świadczenie usług w świetle ustawy VAT. Zatem nie stanowi odszkodowania. W ocenie Sądu, odszkodowanie ma na celu naprawienie wyrządzonej szkody, zaś sam fakt wcześniejszego rozwiązania umowy na skutek zawartych w niej zapisów, nie daje podstaw do twierdzenia, że mamy do czynienia ze szkodą. Odszkodowanie za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy zawsze musi łączyć się z powstałą

szkodą. Wypłacona kwota odstępnego za wcześniejsze rozwiązanie za porozumieniem łączącego strony stosunku obligacyjnego, nazwana przez strony odszkodowaniem, tej szkody nie definiuje.

Natomiast nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu interpretacyjnego, że przedmiotowe odstępne opodatkowane jest w sposób niezależny od opodatkowania umowy źródłowej, czyli w tej konkretnej sprawie umowy o dostawę sprzętu medycznego i stanowi usługę, która nie została w ustawie o VAT wymieniona jako zwolniona, tym samym podlega opodatkowaniu stawką podstawową 23%.

Sąd stoi na stanowisku, że otrzymana przez skarżącego kwota odstępnego wywodzi się wprost z umowy o dostawę sprzętu medycznego. To zapisy umowy źródłowej zawierają treść i warunki porozumienia, na podstawie którego dochodzi do wcześniejszego rozwiązania umowy wraz z wypłatą odstępnego. Nie jest to czynność sama w sobie, kreująca nowy stosunek zobowiązaniowy w całkowitym oderwaniu od umowy źródłowej. Gdyby strony nie zawarły umowy o dostawę sprzętu medycznego (łóżek rehabilitacyjnych) i nie zawarły w niej zapisów o możliwości odstąpienia od tej umowy na warunkach w niej wskazanych, to nie doszłoby do wypłaty kwoty odstępnego. Mając powyższe na uwadze, jeżeli należności wynikające z umowy o dostawę sprzętu medycznego zwolnione są od opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 23 ustawy o VAT, to konsekwentnie należy przyjąć, że dotyczy to też należności akcesoryjnych wynikających z zapisów tej umowy (bowiem wywodzą się z tego samego źródła ), w tym też odstępnego i podlegają one zwolnieniu z opodatkowania. Tym samym błędny jest pogląd organu interpretacyjnego, że z uwagi na fakt, że czynność będąca przedmiotem interpretacji nie została wymieniona w przepisach podatkowych dotyczących podatku od towarów i usług jako usługa zwolniona od podatku VAT bądź usługa, do której mają zastosowanie obniżone stawki podatku VAT, podlega opodatkowaniu stawką podstawową 23%. Racjonalny ustawodawca takie zwolnienie zastosował już w stosunku do czynności głównej jaką jest dostawa sprzętu medycznego. Gdyby nie umowa źródłowa, w ogóle nie mielibyśmy do czynienia instytucją odstępnego. Dlatego też, konsekwencje z niej wynikające z sferze opodatkowania podatkiem N/AT, powinny być tożsame z tymi, jakie podatkowo w ustawie o podatku N/AT występują w stosunku do czynności głównej.

W ocenie Sądu, stanowisko to potwierdza wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia [...] grudnia 1993 r. w sprawie [...] L. F. & [...]. Z treści

tego orzeczenia wynika, że wypłaty z tytułu wcześniejszego rozwiązania umowy najmu za porozumieniem stron płyną z tego samego źródła, jakim jest łączący strony stosunek prawny, czyli właśnie urnowa najmu. Są to rozliczenia związane z tą umową i jeżeli najem podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, to i te wypłaty także. Jeśli zaś najem, jak w rozpoznawanej przez Trybunał sprawie, jest zwolniony, to i wypłacone kwoty korzystają z tego zwolnienia. Za istotne Trybunał Sprawiedliwości uznał pytanie, czy "najem nieruchomości" użyty w art. 13 B (b) VI Dyrektywy, wymieniającym czynności zwolnione, obejmuje sytuacje, w której najemca za wynagrodzeniem zrzeka się najmu i zwraca nieruchomość właścicielowi. Udzielając twierdzącej odpowiedzi w tym przedmiocie Trybunał stwierdził, że zmiana stosunku umownego, taka jak zrzeczenie się najmu za wynagrodzeniem, także mieści się w zakresie takiego zwolnienia, ponieważ pojęcie "najmu nieruchomości" obejmuje sytuację, w której najemca zrzeka się najmu. To, że najemca wypłaca kwotę pieniężną wynajmującemu z powodu wcześniejszego rozwiązania umowy, nie zmienia sensu i konsekwencji płynących z orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości, że wypłata ta wywodzi się z tego samego źródła, którym jest umowa najmu.

W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, uwagi te mają szersze znaczenie i odnoszą się także do innych umów występujących w obrocie, w tym umów dostawy sprzętu medycznego.

Zatem jak już wskazano powyżej, wypłaconych skarżącemu należności nie można uznać za odszkodowanie, stanowią one bowiem formę wynagrodzenia za usługę tolerowania, niepodejmowania działań wobec skarżącego. W okolicznościach faktycznych wskazanych w niniejszej sprawie istnieje, zdaniem Sądu, bezpośredni związek pomiędzy dokonanym świadczeniem a otrzymanym wynagrodzeniem. Zgodę na zaniechanie określonej czynności (odstąpienie od umowy), za którą skarżący otrzymuje określoną kwotę pieniężną, należy traktować jako określone świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ spełniona jest przesłanka istnienia związku pomiędzy wypłatą wynagrodzenia, a otrzymaniem świadczenia wzajemnego, w postaci zgody na tolerowanie takiej sytuacji, co jest warunkiem koniecznym do uznania, że wypłata tej kwoty podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Zatem czynność skarżącego w postaci wyrażenia zgody na wcześniejsze rozwiązanie zawartej umowy, stanowi odpłatne świadczenie usług przez skarżącego na rzecz kontrahenta, o którym mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Istnieje zatem bezpośredni związek pomiędzy dokonanym świadczeniem a otrzymanym

wynagrodzeniem. Jednakże w okolicznościach niniejszej sprawy, mając na uwadze powyższe, w tym powołany wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, należy stwierdzić, że kwota odstępnego za wcześniejsze rozwiązanie umowy dostawy sprzętu medycznego jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od towarów i usług, bowiem pochodzi z tego samego źródła tj. z umowy o dostawę sprzętu medycznego, która podlega zwolnieniu na podstawie art. 43 ust.1 pkt 23 ustawy o VAT.

W konsekwencji należy zatem stwierdzić, że organ wadliwie zastosował wskazane w skardze - art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy o VAT (poprzez niezasadne zastosowanie) oraz art. 43 ust. 1 pkt 23 ustawy o VAT (poprzez niezasadne niezastosowanie) w sposób, który miał istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 146 § 1 p.p.s.a.

Wskazania co do dalszego postępowania organu interpretacyjnego wynikają z powyższych wywodów.

W przedmiocie wniosku o zwrot kosztów postępowania stosownie do art. 209 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.

Mając powyższe na uwadze, na mocy powołanych przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu orzekł, jak w sentencji.

O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie ( DZ.U. z 2015r. poz .1800 ze zm.) Zasądzona od organu na rzecz skarżącego kwota [...]zł tytułem zwrotu kosztów postępowania obejmuje: wpis w kwocie [...]zł., koszty zastępstwa

procesowego adwokata reprezentującego skarżącego w kwocie [...]zł. oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie [...]zł.