Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 143/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od czynności cywilnoprawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2005 nr 41 poz 399
law: Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych - tekst jednolity
article: art. 15 ust. 1 i ust.2
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 347 poz 1
law: Dyrektywa Rady z dnia  28 listopada 2006 r. Nr 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej
journal: Dz.U.UE.L 1977 nr 145 poz 1 art. 4 ust. 2 i ust.3
law: Szósta Dyrektywa Rady z dnia 17 maja 1977 r. Nr 77/388/EWG w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do  podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 9 listopada 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie WSA Marzenna Kosewska (spr.) WSA Małgorzata Górecka Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska -Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi D. H. i A. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 grudnia 2010 roku nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 19 października 2010 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego określił dla D. H. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą B. S. i A. P. należny podatek od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia w dniu 1 czerwca 2005 r. umowy pożyczki - na kwotę [...] zł. oraz określił zaległość podatkową wynoszącą [...] zł. Stwierdził ponadto, że odsetki za zwłokę należy obliczyć i uiścić w wysokości obowiązującej od dnia 16 czerwca 2005 r. do dnia zapłaty włącznie.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w dniu 1 czerwca 2005 r. została zawarta umowa pożyczki pieniężnej do kwoty 3.500.000 zł. pomiędzy D. H. prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą D. H. B. S. zamieszkałym w P. – pożyczkodawcą a A. P. zamieszkałą w P. – pożyczkobiorcą. Dnia 24 czerwca 2009 r. do organu wpłynęła deklaracja w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych PCC-1 dotycząca w/w umowy pożyczki, w której podstawę opodatkowania określono w wysokości 3.500.000 zł, natomiast stawkę podatku 0% i kwotę podatku do zapłaty 0 zł. Następnie 30 lipca 2009 r. wpłynęła korekta wyżej wymienionej deklaracji w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych PCC-1, w której podstawę opodatkowania określono na 0 zł., stawkę podatku "zw." i kwotę podatku 0 zł W uzasadnieniu korekty A. P. wyjaśniła, iż w złożonej deklaracji z 24 czerwca 2009 r. błędnie podała podstawę opodatkowania, gdyż umowa została zawarta z podmiotem, który jest podatnikiem podatku od towarów i usług i który z tytułu tej czynności zwolniony jest z VAT, stąd złożenie deklaracji nie było wymagane. Dnia 21 października 2009 r. do organu podatkowego wpłynęło wyjaśnienie D. H., w którym podał, że pożyczka została zawarta w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej i prowadzonego przez niego na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej przedsiębiorstwa i że umowę pożyczki zawarł będąc podatnikiem podatku VAT, dlatego czynność ta jest zwolniona od podatku od czynności cywilnoprawnych – w dalszej części PCC.

Naczelnik Urzędu Skarbowego wskazał, że stosownie do treści art. 1 ust.1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 9 września 2005 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2005 r. Nr 41, poz. 399) – w brzmieniu obowiązującym na dzień dokonania czynności - opodatkowaniu powyższym podatkiem podlegają umowy pożyczki. Wskazał przy tym na treść art. 2 pkt 4 ustawy pcc, który przewiduje wyłączenie z opodatkowania, w sytuacji, gdy przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z niego zwolniona, z wyjątkiem umów sprzedaży i zamiany zwolnionych z podatku od towarów i usług, których przedmiotem są nieruchomości lub ich części, albo prawo użytkowania wieczystego.

Według ustaleń organu D. H. od 1 lutego 2005 r. prowadzi działalność gospodarczą w zakresie wykonywania robót ogólnobudowlanych i na dzień 1 czerwca 2005 r. był zarejestrowany jako podatnik podatku od towarów i usług czynny. Organ zauważył jednak, że aby stwierdzić, czy w przedmiotowej sprawie znajdzie zastosowanie art. 2 pkt 4 ustawy pcc istotne jest zbadanie, czy pożyczkodawca z tytułu tej konkretnej czynności tj. zawarcia umowy pożyczki pieniężnej z dnia 1 czerwca 2005 r. – jest podatnikiem podatku VAT, a tym samym czy w/w czynność cywilnoprawna jest odpłatnym świadczeniem usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust.1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Organ przytoczył również treść art. 43 ust. 1 pkt 1, załącznik nr 4 poz. 3 ustawy o VAT, w myśl którego udzielona pożyczka stanowi świadczenie usług pośrednictwa finansowego, które jest zwolnione z podatku VAT jako usługi pośrednictwa finansowego poza systemem bankowym. Zwrócił ponadto uwagę na treść art. 15 ust. 1 ustawy o VAT – zawierającego definicję podatnika oraz art. 15 ust. 2 zawierającego definicję działalność gospodarczej.

Wobec treści powyższych przepisów Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że decydujący o uznaniu udzielenia pożyczki za działalność gospodarczą, a w konsekwencji za czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT, będzie miał zamiar jaki przyświecał pożyczkodawcy w chwili udzielenia pożyczki. W ocenie organu podatkowego nie zostały spełnione przesłanki pozwalające na zastosowanie wyłączenia z PCC wynikającego z art. 2 pkt 4 ustawy pcc, gdyż z tytułu umowy pożyczki zawartej dnia 1 czerwca 2005 r. pożyczkodawca nie jest opodatkowany ani zwolniony z podatku VAT, ponieważ nie wystąpił zamiar udzielania pożyczek w sposób częstotliwy. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że pożyczka miała charakter jednorazowy i nie była związana z prowadzoną przez pożyczkobiorcę działalnością gospodarczą. W § 1 umowy pożyczki strony wskazały, że: "Pożyczka przeznaczona jest na cele budowy domu w G. Wspólnym zamiarem stron jest przepisanie własności domu w G. na pożyczkodawcę w momencie, gdy prawo polskie zezwoli na zakup ziemi rolnej przez cudzoziemca. W ocenie organu zapis ten wskazuje, że pożyczka była jednorazowa, a pożyczkodawca był niejako zobligowany do jej zawarcia, ponieważ przepisy dotyczące nabywania nieruchomości przez cudzoziemców nie pozwalają kupić D. H. nieruchomości bez stosownego zezwolenia. Okoliczności wskazują, że gdyby nie to ograniczenie, strony nie zawarłyby umowy pożyczki i przez to zamiarem pożyczkodawcy nie mogło być świadczenie usług udzielania pożyczek. Zdaniem organu pożyczka z dnia 1 czerwca 2005 r. jest jedynie środkiem do osiągnięci celu jakim jest nabycie przez D. H. własności nieruchomości położonej w G. Organ podniósł ponadto, że strony nie przedstawiły dowodów potwierdzających, iż zawarcie pożyczki odbyło się w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Biorąc powyższe pod uwagę za nieuzasadnione organ uznał zastosowane przez strony wyłączenie przedmiotowej pożyczki z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Wobec powyższego wskazał sposób obliczenia podatku oraz powołując się na treść art. 5 ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 1 ustawy pcc wskazał na solidarną odpowiedzialność stron umowy pożyczki.

Od powyższej decyzji każda ze stron – działając przez doradcę podatkowego, złożyła odwołanie o tożsamej treści.

W odwołaniu strony stwierdziły, że udzielanie pożyczek przez podatnika VAT, niezależnie od tego, czy jest objęte zgłoszonym przez niego zakresem działalności, stanowi działalność usługową, określoną w PKWiU – usługi udzielania pożyczek świadczonych poza systemem bankowym, która na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 w związku z poz. 4 załącznika nr 4 do ustawy o podatku od towarów i usług jest zwolniona z podatku VAT, a tym samym – z uwagi na treść art. 2 pkt 4 ustawy pcc – nie podlega podatkowi PCC. Odwołujący podnieśli ponadto, że z zawartej w art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług definicji działalności gospodarczej wynika, iż działalnością gospodarczą jest nawet pojedyncza czynność, jeżeli wiąże się z nią zamiar wykonywania w sposób częstotliwy. Dla poparcia swojej argumentacji wskazali na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 3 kwietnia 2001 r. Strony podkreśliły również, że w przedmiotowej sprawie była zawarta jedna umowa pożyczki na kwotę 3.500.00 zł., lecz realizowana w długim okresie czasu – o czym ma świadczyć historia rachunku bankowego D. H. Zaznaczyły również, że przelew pieniędzy dla pożyczkobiorcy nie miał charakteru jednorazowej czynności, jak to widzi organ podatkowy, lecz charakter ciągły, co potwierdza, że D. H. działał w charakterze podatnika podatku VAT.

Decyzją z dnia 23 grudnia 2010 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podzielił argumenty organu I instancji. Zaznaczył, że decydujące w sprawie jest, czy przynajmniej jedna ze stron z tytułu zawarcia umowy pożyczki jest opodatkowana podatkiem VAT lub jest z niego zwolniona. Podkreślił, że znaczenie ma częstotliwość udzielania pożyczek. Jeżeli firma bowiem udziela pożyczek sporadycznie i w dodatku z własnych środków, a nie ze środków w tym celu gromadzonych to nie wypełnia warunku by sklasyfikować tę czynność jako usługę w rozumieniu PKWIU. Organ stwierdził, że sporadyczne udzielanie pożyczek z własnych środków nie może więc zostać uznane za świadczenie usług pośrednictwa finansowego, w związku z tym nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Organ powołując się na dane zawarte w ewidencji działalności gospodarczej dotyczące przedmiotu działalności D. H. stwierdził, że trudni się on inną działalnością niż usługami pośrednictwa finansowego. Ponadto uznał, iż mając na uwadze datę dokonania czynności cywilnoprawnej, wydaje się mało prawdopodobne, aby jednoosobowa firma, która rozpoczęła działalność gospodarczą na rynku, w okresie niespełna czterech miesięcy (wpis do ewidencji działalności gospodarczej 1.02.2005 r., umowa pożyczki 1.06.2005 r.) zgromadziła wolne środki pieniężne w wysokości 3.500,000,00 zł. na udzielenie pożyczki innemu podmiotowi. Przeczą temu prawidła logiki, jak również doświadczenie życiowe, w tym treść umowy pożyczki. W tym stanie rzeczy przedmiotowa pożyczka, nie może być zaliczona do usług pośrednictwa finansowego. Zdaniem organu za takim rozstrzygnięciem przemawia również cel umowy. Organ zwrócił uwagę, że przedmiotowa umowa była udzielona nieodpłatnie, bez odsetek. Nie znalazł ponadto podstaw do dania wiary twierdzeniom odwołującej, podniesionym na etapie postępowania odwoławczego, że poza umową pożyczki objętą, przedmiotowym postępowaniem strony zawarły jeszcze dwie umowy, których przedmiotem były pożyczki gotówkowe (w 2008r. - 15.000,00 zł oraz w 2009r. - 30.000 zł.) i w konsekwencji, nie przyjął ich za podstawę ustaleń faktycznych. Zdaniem organu twierdzenia te nie zostały poparte żadnymi dowodami, a tym bardziej, że:

1) strony czynności nie złożyły deklaracji PCC- 3 w przedmiocie owych umów pożyczek;

2) pożyczki wypłacone zostały do ręki z kasy firmy;

3) w trakcie toczącego się przed organem I instancji postępowania podatkowego żadna ze stron umowy pożyczki nie wskazywała, że pomiędzy stronami zawarte były też inne umowy. Okoliczność ta została podniesiona dopiero w postępowaniu odwoławczym. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że umowa pożyczki objęta niniejszym postępowaniem nie została dokonana w ramach profesjonalnego świadczenia usług. Pożyczkodawca nie wykazał, iż wystawił fakturę z tytułu świadczenia usług w zakresie udzielania pożyczki, do czego był zobowiązany, zgodnie z art. 106 ust. 2 ustawy o VAT. Zaznaczył ponownie, że w zakres działalności gospodarczej pożyczkodawcy nie wchodziły usługi pośrednictwa finansowego. Ostatecznie organ stwierdził, że wszystkie wskazane okoliczności faktyczne dowodzą, iż pożyczkodawca nie prowadził działalności gospodarczej w zakresie usług pośrednictwa finansowego, pożyczka udzielona została A. P. jednorazowo, nie w ramach profesjonalnego obrotu, zatem czynność ta nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

W skardze złożonej przez obie strony, reprezentowane przez doradcę podatkowego, zrzucono naruszenie:

- art. 120, art. 122, art. 187, art. 191, art. 210 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.),

- art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 68, poz. 540 ze zm.) w związku z art. 15 ust. 2 i art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535).

W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a ponadto o zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kosztów sądowych według norm przepisanych oraz wynagrodzenia doradcy podatkowego.

W uzasadnieniu skargi strony podtrzymały swoje zarzuty prezentowane w odwołaniu.

Podniosły dodatkowo, że organ odwoławczy pominął w swoim uzasadnieniu - wbrew treści art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej - zarzut podniesiony w odwołaniu na str. 4 na okoliczność ciągłości czynności. Organ nie ustosunkował się w ogóle do dowodu załączonego do odwołania tj. historii rachunku bankowego pożyczkodawcy (wypłata pożyczki w ratach), a wręcz stwierdził "pożyczka udzielona została Pani A. P. jednorazowo" - str. 8 zaskarżonej decyzji. Dalej organ odwoławczy podnosi, że pożyczkodawca nie "wystawił fakturę z tytułu świadczenia usług w zakresie udzielenia pożyczki, do czego był zobowiązany zgodnie z art. 106 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług". Strony zauważyły, iż wskazany przepis art. 106 ust. 2 ustawy o VAT nie ma tutaj w ogóle zastosowania (dotyczy innych stanów faktycznych), a po drugie obowiązek podatkowy przy pożyczkach finansowych świadczonych poza systemem bankowym, powstaje z momentem wykonania usługi tzn. zapłaty należnych odsetek lub z upływem terminu zapłaty należnych odsetek. W ten sposób organ odwoławczy zamiast swobodnej oceny dokumentów przechodzi do ich dowolnej oceny wbrew treści art. 191 Ordynacji podatkowej.

Za nielogiczne, w świetle dowodów (wyciąg z konta pożyczkodawcy) strony uznały twierdzenie organu odwoławczego zawarte na str. 7 zaskarżonej decyzji "aby jednoosobowa firma, która rozpoczęła dopiero działalność gospodarczą na rynku zgromadziła wolne środki pieniężne w wysokości 3 500 000 zł na udzielenie pożyczki". Zdaniem skarżących organ tym twierdzeniem przyznaje, że nie oceniał wyciągu z konta pożyczkodawcy i nie odróżnia umowy (jako dokumentu) od czynności, jakimi są świadczenia usług finansowych. Strony podniosły, iż organy nie badały też, jaki był kapitał założycielski firmy D. H., jakie zyski wypracowała ta firma w latach 2005 -2010 r. (gdy realizowana była umowa pożyczki), wbrew dyspozycji art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Skarżący stwierdzili, iż o kwalifikacji pożyczki jako czynności sporadycznej nie przesądza ani częstotliwość udzielania, ani nawet skala obrotu jak wyraźnie wskazuje orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (wyrok w sprawie C-306/94, wyrok w sprawie C-77/01). Wskazali, że art. 174 ust. 2 lit. b dyrektywy nr 2006/112 nie mówi o transakcjach sporadycznych, ale pomocniczych. Udzielone przez Skarżącego pożyczki były pomocnicze i w świetle orzecznictwa ETS spełniały warunek, aby nie były to transakcje, które stanowią bezpośrednie, stałe i konieczne rozszerzenie działalności podatnika.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na rozprawie w dniu 19 października 2011 r. strony podtrzymały swoje dotychczasowe zarzuty. Dodatkowo pełnomocnik stron skarżących podniósł, że przedmiot niniejszej sprawy jest związany tematycznie z orzeczeniami ETS z dnia 15 września 2011 r. w sprawach o sygn. C 180/10 i C 181/10 wywołanymi w związku z pytaniem prawnym NSA.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Spór w przedmiotowej sprawie sprowadzał się do tego, czy umowa pożyczki z dnia 1 czerwca 2005 r. zawarta między D. H. prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą B. S. a A. P. stanowiła czynność, która chociażby dla jednej ze stron tego stosunku obligacyjnego, zgodnie z odrębnymi przepisami, podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług lub była zwolniona od tego podatku.

Stosownie do treści art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 41, poz. 399 ze zm.) – w dalszej części ustawa pcc - obowiązującej w dacie zawarcia umowy pożyczki, podatkowi podlegają umowy pożyczki. Z kolei zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy pcc nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z niego zwolniona, z wyjątkiem umów sprzedaży i zamiany zwolnionych z podatku od towarów i usług, których przedmiotem są nieruchomości lub ich części albo prawo użytkowania wieczystego. Definicję podatnika podatku od towarów i usług zawiera art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), który stanowi, że podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Natomiast działalność gospodarcza – zgodnie z art. 15 ust. 2 powołanej ustawy o VAT obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych

Ze względu na treść art. 2 pkt 4 ustawy pcc w związku z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT w przedmiotowej sprawie należało wyjaśnić, w jakich okolicznościach strony zawarły niniejszą umowę pożyczki.

Przesądzając powyższe w pierwszej kolejności wymaga podkreślenia, iż wbrew twierdzeniom skargi, w przedmiotowym postępowaniu nie ma zastosowania dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U.UE.L.2006.347.1), zmieniona dyrektywą Rady 2006/138 z dnia 19 grudnia 2006 r., gdyż obowiązuje ona dopiero od 1 stycznia 2007 r., podczas gdy zawarcie umowy nastąpiło w dniu 1 czerwca 2005 r. Zastosowanie w niniejszej sprawie ma natomiast VI dyrektywa Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz.U.UE.L.77.145.1). Zgodnie z jej art. 4 ust. 2 działalność gospodarcza określona w ust. 1, obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców i osób świadczących usługi włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów. Za działalność gospodarczą uznaje się również wykorzystywanie, w sposób ciągły, własności dóbr materialnych lub niematerialnych do celów zarobkowych. Dodatkowo ust. 3 art. 4 VI dyrektywy stanowi m.in., że Państwa Członkowskie mogą również uznać za podatnika, każdego, kto okazjonalnie zawiera transakcje związane z działalnością określoną w ust. 2.

W ocenie Sądu niewątpliwie wykładnię art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT należy dokonać mając na uwadze powołany przez strony skarżące wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 15 września 2011 r. wydany w połączonych sprawach o sygn. C-180/10 i C-181/10. Trybunał rozważając o podleganiu podatkowi VAT czynności w postaci dostawy terenu budowlanego zwrócił uwagę, iż sama liczba i zakres transakcji sprzedaży nie ma charakteru decydującego. Zakres transakcji sprzedaży nie może stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanym prywatnie, które znajdują się poza zakresem stosowania dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą. Trybunał potwierdził swoje dotychczasowe stanowisko, że dużych transakcji sprzedaży można dokonywać również jako czynności osobistych. Wskazał ponadto, że nie ma znaczenia także długość okresu, w jakim następowały transakcje ani wysokość osiągniętych z nich przychodów. Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego. Trybunał podniósł jednak, iż inaczej jest w przypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców. Działania takie nie należą do zakresu zwykłego zarządu majątkiem prywatnym, w związku z czym w takiej sytuacji dostawy terenu budowlanego nie można uznać za czynność związaną ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Reasumując z omawianego wyroku ETS wynika, iż kwestią przesądzającą o podleganiu danej czynności podatkowi VAT jest okoliczność, że czynność ta jest dokonana w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Natomiast czynność związana jedynie ze zwykłym wykonywaniem prawa własności, dokonana w ramach zarządu majątkiem prywatnym, nie jest objęta podatkiem VAT.

W świetle zatem powołanego wyroku ETS z dnia 15 września 2011 r. oraz na podstawie art. 15 ust. 1 i ust. 2 umowa pożyczki zawarta między skarżącymi w dniu 1 czerwca 2005 r. niezależnie od częstotliwości takich transakcji dokonywanych przez skarżącego D. H. oraz od faktu, iż jest on przedsiębiorcą, nie jest objęta podatkiem VAT. Niewątpliwie pożyczka ta stanowi jedynie czynność związaną ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. Prawidłowo zatem organy podatkowe przyjęły, że okoliczności faktyczne sprawy wskazują, iż umowa pożyczki została zawarta w ramach zwykłego zarządu majątkiem prywatnym D. H. Jak trafnie uznały organy świadczy o tym, wynikający z § 1 umowy pożyczki cel umowy – budowa domu w G. Zdaniem Sądu zasadne jest również stanowisko organów, które stwierdziły, iż mając na uwadze datę dokonania czynności cywilnoprawnej, wydaje się mało prawdopodobne, aby jednoosobowa firma, która rozpoczęła dopiero działalność gospodarczą na rynku, w okresie niespełna czterech miesięcy (wpis do ewidencji działalności gospodarczej 1.02.2005 r., umowa pożyczki 1.06.2005 r.) zgromadziła wolne środki pieniężne w wysokości 3.500,000,00 zł. na udzielenie pożyczki innemu podmiotowi. Przeczą temu prawa logiki, jak również doświadczenia życiowego. W konsekwencji słusznie uznano, iż przedmiotowa pożyczka, nie może być zaliczona do usług pośrednictwa finansowego dokonywanych przez skarżącego w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Czynność ta należy zatem do zwykłego zarządu majątkiem prywatnym skarżącego D. H. Powyższego faktu nie zmienia również stosunkowo duża suma pożyczki – co może świadczyć, iż skarżący dokonując zarządu majątkiem prywatnym angażuje środki podobne do wykorzystywanych przez przedsiębiorców. Jednak w ocenie Sądu kwota spornej pożyczki, w świetle zasad doświadczenia życiowego, może stanowić realny koszt wybudowania domu.

W ocenie Sądu organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że przedmiotowa umowa pożyczki nie stanowiła działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, nie była zatem usługą podlegającą temu podatkowi. A w konsekwencji nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie wyłączenie z podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziane w art. 2 pkt 4 ustawy pcc. Zasadnie zatem organy podatkowe wymierzyły skarżącym solidarnie podatek PCC z tytułu zawarcia przedmiotowej umowy pożyczki.

Mając powyższe na uwadze, jako że Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy ani przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, skargę należało oddalić jako bezzasadną, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).