Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 3063/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 1, art. 7, art. 77, art. 107 § 4, art. 156 § 1 i § 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 70
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 26a ust. 11
journal: Dz.U. 2011 nr 127 poz 721
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2008 nr 214 poz 3 art. 1 pkt 1 lit. i, art. 2 pkt 20 i pkt 21, art. 41
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w  zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) - Tekst mający znaczenie dla EOG

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Protokolant st. spec. - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. w W. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2014r., nr. [...], Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] czerwca 2014r., nr. [...], mocą której odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] lutego 2012r., znak [...].

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

B. sp. z o.o. w W. wystąpiła w dniu [...] lutego 2014r. z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych ( Prezes Zarządu PFRON) z dnia [...] lutego 2012r., znak [...]. Spółka w podstawie wniosku wskazała, że przedstawiona do weryfikacji decyzja rażąco naruszyła przepis art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2012r. poz. 749 ze zm., dalej o.p.).

Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych decyzją z [...] lutego 2012 r., znak: [...] nakazał B. Sp. z o. o. zwrot w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania decyzji środków Funduszu przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okres od marca 2004 r. do kwietnia 2006 r., za lipiec 2008 r. oraz za marzeń 2009 r. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych od dni wskazanych w sentencji zaskarżonej decyzji, w tym dla zaległości za okres marzec i kwiecień 2004r. od dnia 1 czerwca 2004r.

Zdaniem wnioskodawcy przedmiotowa decyzja w zakresie zwrotu środków funduszu przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych została wydana po wygaśnięciu zobowiązania.

Organ orzekający w sprawie zarówno w I decyzji z dnia [...] czerwca 2014r., jak i w zaskarżonej decyzji, wydanej na wniosek spółki o ponowne rozpoznanie sprawy, uznał, że weryfikowana decyzja nie naruszyła prawa w stopniu rażącym dającym podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Organ podkreślił, że zastosowanie instytucji nadzwyczajnej, jaką jest stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej możliwe jest wyłącznie w przypadku zaistnienia jednej z przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.). Zgodnie z tym przepisem organ stwierdza nieważność decyzji, która:

wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,

wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,

dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,

została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,

była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,

w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,

zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Dalej organ wskazał, ze weryfikowana decyzja została wydana na podstawie przepisów prawa materialnego, tj. ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych ( Dz. U. z 2011r. nr. 127, poz. 721 ze zm., dalej ustawa o rehabilitacji). Zgodnie z treścią art. 49e ust. 1 i 2 tej ustawy, środki Funduszu podlegają zwrotowi w kwocie wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej w nadmiernej wysokości lub ustalonej w wyniku kontroli w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, określonej w drodze decyzji nakazującej zwrot wypłaconych środków wraz z odsetkami naliczonymi od tej kwoty, od dnia jej otrzymania, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Natomiast według jej art. 26a ust. 11 to Prezes Zarządu PFRON wydaje decyzję nakazującą zwrot dofinansowania w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości.

Organ podkreślił, że Spółka, jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą, otrzymała nakazane do zwrotu środki Funduszu. Środki Funduszu, przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a, art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy o rehabilitacji stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz. Urz. WE L 214 z 09.08.2008, str. 3, dalej rozporządzenie Komisji (WE) nr. 800/2008). Zatem jest to pomoc publiczna w rozumieniu ww. rozporządzenia, co oznacza, że do sprawy powinno mieć zastosowanie rozporządzenie Rady (WE) Nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (Dz. U. UE L Nr 83 z dnia 27 marca 1999 r., dalej rozporządzenie Rady (WE) nr. 659/1999). Rozporządzenie proceduralne ma zasięg ogólny, wiąże w całości i powinno być bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich, o czym przesądza przepis art. 188 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej.

Zatem w zakresie dochodzenia zwrotu środków stanowiących pomoc publiczną (należności z tytułu nienależnie pobranego dofinansowania) przyjmuje się 10-letni termin przedawnienia, co wynika z art. 15 w/w rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999, który stanowi lex specialis wobec przepisów prawa krajowego i ma bezpośrednie zastosowanie zarówno do państwa członkowskiego, beneficjenta pomocy jak i do osób trzecich. Przy czym okres przedawnienia rozpoczyna bieg w dniu , w którym bezprawnie przyznano pomoc beneficjentowi albo w charakterze pomocy indywidualnej, albo w ramach programu pomocowego (art. 15 ust. 2). Organ podkreślił, że zastosowanie art. 15 rozporządzenia proceduralnego w stosunku do beneficjentów pomocy zostało potwierdzone w wyroku Sądu I instancji WE z dnia 10 kwietnia 2003 r. w sprawie T-366/00 Scott S.A. v. Komisja Wspólnot Europejskich (LEX nr 151002). W wyroku tym Sąd uznał, że dziesięcioletni okres przedawnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 rozporządzenia proceduralnego, ma zastosowanie w taki sam sposób zarówno do państwa członkowskiego, beneficjenta, jak i do osób trzecich.

Zwrot otrzymanej niesłusznie pomocy publicznej ma za zadanie przywrócenie warunków konkurencji na rynku wewnętrznym, wobec czego procedury krajowe, które uniemożliwiają bezzwłoczne przywrócenie sytuacji sprzed przyznania pomocy i przedłużają utrzymywanie się niesłusznej przewagi konkurencyjnej wynikającej z pomocy przyznanej bezprawnie i niezgodnie ze wspólnym rynkiem, nie spełniają warunków określonych w art. 14 ust. 3 rozporządzenia proceduralnego. Organ powołał się również na podobne stanowisko Komisji (UE) zawarte w dokumencie- Zawiadomienie Komisji - Zapewnienie skutecznego wykonania decyzji Komisji nakazujących państwom członkowskim odzyskanie pomocy przyznanej bezprawnie i niezgodnie ze wspólnym rynkiem (2007/C 272/05) z dnia 15 listopada 2007 r. (Dz. Urz. UE. C Nr 272, str. 4) oraz na podobne stanowisko Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zawarte w piśmie z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak: DDO-52-298(4)/12/AH, stwierdzającym, że "dochodzenie zwrotu pomocy możliwe jest w ciągu dziesięciu lat od dnia, w którym bezprawnie przyznano pomoc beneficjentowi.

Organ nie uznał argumentu wnioskodawczyni dotyczącego naruszenia prawa poprzez wydanie decyzji po wygaśnięciu zobowiązania jak również dotyczącego tego, że w/w rozporządzenie Rady nie rodzi praw i obowiązków obywateli i innych podmiotów.

Pismem z dnia [...] października 2014r. skarżąca- B. sp. z o.o. w W.- złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] września 2014r. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1. naruszenie art. 156 par. 1 pkt 1 kpk., tj. przepisów o właściwości, gdyż w sprawie umów cywilnych właściwym do rozpoznania sprawy jest sąd cywilny a nie organ administracji.

2. naruszenie art. 1 k.p.a., art. 2 § 1 k.p.c. w związku z art. 6 ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zmianie ustawy o rehabilitacji (Dz. U. Nr 237, poz. 1652) poprzez ich niezastosowanie, a przez to skorzystanie z trybu postępowania administracyjnego do sprawy, która winna być rozpoznawana w postępowaniu cywilnym, co w konsekwencji naruszyło zasadę nieretroaktywnosci prawa określoną w art. 2 Konstytucji RP;

3. naruszenie prawa procesowego - art. 7, art. 77 i art. 107 § 4 kpa w sposób mający wpływ na treść orzeczenia poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych i prawnych mających znaczenie przy ocenie, od kiedy biegnie termin przedawnienia i które przepisy należało zastosować, poprzez niedołączenie do akt sprawy umów o dofinansowanie.

W uzasadnieniu skargi spółka wskazała, że organ wydający weryfikowaną decyzję zastosował prawo obowiązujące w okresie zwrotu dofinansowań do wynagrodzeń, a pominął fakt, iż podstawą tych dofinansowań były umowy zawarte pomiędzy spółką a Prezydentem W. w roku [...]r. Były to umowy cywilnoprawne dwóch równoprawnych podmiotów. Zatem zwrot dofinansowań z tytułu nienależytego wykonania umowy winien nastąpić w oparciu o przepisy prawa cywilnego, a nie administracyjnego. Sprawy dofinansowań rozpoznawane są w trybie cywilnym. Spółka zarzuciła nieważność działania organu wydającego weryfikowaną decyzję.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., Nr 270 ze zm. dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Przede wszystkim wskazać należy, że kontrolowana decyzja została wydana w trybie nadzwyczajnym dotyczącym stwierdzenia nieważności innej decyzji funkcjonującej w obrocie prawnym i korzystającej z przymiotu decyzji ostatecznej. Weryfikacja takiej decyzji może być dokonana w przypadkach wyraźnie przewidzianych w kodeksie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, jako wyjątek od określonej w art. 16 § 1 k.p.a. ogólnej zasady stabilności decyzji administracyjnych i gwarantowania pewności obrotu prawnego, następuje tylko wtedy, gdy bezspornie ustalone zostało istnienie przyczyny nieważności określonej w art. 156 § 1 k.p.a.", a nie zachodzą przewidziane w art. 156 § 2 k.p.a. przesłanki stwierdzenia niezgodności decyzji z prawem.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że -postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji traktowane jest jako nowe postępowanie w sprawie i toczy się wg przepisów art. 157 kpa. Zadaniem organu prowadzącego postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji jest ocena kontrolowanej decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem, tj. czy wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), lub spełnienia innych przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa. Postępowanie takie - o stwierdzenie nieważności decyzji - ma zatem odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjnoprawnego. Takie stanowisko zajął także Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 7.03.1996 r. (IIIARN 70\95, OSNP 1996X18\258), w którym stwierdził, że postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy.

Zagadnienie rażącego naruszenia prawa było również wielokrotnie przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ostatecznie utrwalił się pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa decydują 3 przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze -skutki, które wywołuje decyzja.(m.in. orzeczenia OSK 1134\04 Lex 165717; II OSK 513/09, II OSK 1694/09, II OSK 2226/10, I OSK 170/10 – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał przy tym, że oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną ( II GSK 902/09). W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą.

I wreszcie prawidłowe i znajdujące oparcie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jest stanowisko, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji jest wyjątkiem od obowiązującej w postępowaniu administracyjnym wyrażonej w art. 16 kpa zasady trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej. A zatem nie jest dopuszczalne "podciąganie" wypadków zwykłego naruszenia prawa pod naruszenie kwalifikowane, rażące, ani - tym bardziej - uznawanie za naruszające prawo sytuacji - gdzie nie jest wyjaśnione, czy do naruszenia prawa w ogóle doszło.

Przede wszystkim w postępowaniu tym organ nie może przejść do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej materialnej. W przedmiotowej sprawie organ prawidłowo rozpoznał wniosek skarżącej spółki. Wniosek ten został złożony w ramach postępowania nadzwyczajnego, dotyczył zarzutu rażącego naruszenie prawa przez wskazaną decyzję wydaną przez Prezesa Zarządu PFRON. Organ rozpoznał przedmiotowy wniosek w zakresie przesłanek przewidzianych art. 156 § 1 k.p.a. Było to postępowanie prawidłowe. Ustalenia zawarte w zaskarżonej decyzji są podzielane przez Sąd orzekający w sprawie.

Obecne zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia przepisów proceduralnych z art. 7 i 77 oraz 107 § 4 k.p.a., a dotyczące braku zażądania umów będących podstawą wypłaty dofinansowań do wynagrodzeń, odnoszą się w rzeczywistości do postępowania, które poprzedzało wydanie weryfikowanej decyzji. Takie zarzuty nie mogą być skutecznie podniesione w postępowaniu o stwierdzenie nieważności weryfikowanej decyzji. W tym postępowaniu podstawą oceny jest stan faktyczny ustalony w decyzji zgłoszonej do kontroli, tj. decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] lutego 2012r. W wymienionej decyzji wskazano na nieprawidłowości w pobraniu przez spółkę dofinansowań do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ujawnione przez PFRON podczas kontroli dokonanej w dniach od [...] do [...] września 2009r. Ujawnione nieprawidłowości zostały opisane w weryfikowanej decyzji. Organ wówczas orzekający wskazał, że podstawą materialnoprawną orzekania był przepis art. 49e ust.1 i 2 ustawy o rehabilitacji. Przywołał jego treść, w tym zapis dotyczący odsetek należnych od dnia otrzymania środków Funduszu. Terminy otrzymania tych środków zostały określone w decyzji poprzez wskazanie dat dotyczących początku biegu terminu należnych odsetek. Weryfikowane rozstrzygnięcie najdalszą datę świadczącą o wypłacie środków Funduszu wskazywało jako 1 czerwca 2004r. Zatem jest to data podczas, której Rzeczypospolita Polska była już członkiem Unii Europejskiej.

W weryfikowanej decyzji była też wskazana podstawa kompetencyjna organu orzekającego w sprawie. Był nim przepis art. 26a ust.11 ustawy o rehabilitacji wskazujący, że w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w wyniku kontroli Prezes Zarządu PFRON wydaje decyzję nakazującą zwrot wypłaconego dofinansowania w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości.

Powyższe ustalenia były przedmiotem kontroli organu wydającego zaskarżoną decyzję w niniejszej sprawie. Prawidłowo organ uznał, że dokonane w weryfikowanej decyzji ustalenia faktyczne w sprawie dawały podstawę do nakazania zwrotu nieprawidłowo pobranych środków Funduszu.

Nakazany zwrot dotyczy środków pobranych w warunkach obowiązywania prawa unijnego.

W dacie wydania weryfikowanej decyzji obowiązywało rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń blokowych). W art. 1 pkt.1 lit. i oraz w art. 41 wymienionego rozporządzenia zawarta była regulacja dotycząca pomocy dla pracowników niepełnosprawnych. Przepis art. 2 pkt. 20 i 21 definiował pracownika niepełnosprawnego i zatrudnienie chronione. Przewidziana w tym rozporządzeniu pomoc stanowiła pomoc publiczną gdyż odnosiła się do pomocy państwa członkowskiego w myśl art. 87 i 88 Traktatu. Pomoc ta mogła być przyznana w ściśle dopuszczonych warunkach i w ściśle określonych wielkościach z uwagi na jej antykonkurencyjne skutki. Komisja (WE) ma i zawsze miała restrykcyjne podejście do pomocy niezgodnej z prawem i ze wspólnym rynkiem. Rozporządzenie Komisji (WE) nr. 800/2008 wcześniej poprzedzone było kilkoma innymi rozporządzeniami dotyczącymi wyłączeń grupowych, w tym rozporządzeniem Komisji (WE) nr. 2224/2002 z dnia 12 grudnia 2002r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy państwa w zakresie zatrudnienia ( Dz. Urz. L 337 str.3 ). W wymienionym rozporządzeniu również znajdowała się regulacja dotycząca pomocy państwa z tytułu zatrudnienia osób niepełnosprawnych (art. 1 pkt.1, art.2 ppkt. g, h, art. 5 i art.6 ).

Słusznie organ uznał, że do rozporządzenia Komisji (WE) nr. 800/2008, jak też do rozporządzenia wcześniej obowiązującego, stosuje się rozporządzenie Rady (WE) nr. 659/1999 z dnia 22 marca 1999r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE. Już w preambule rozporządzenia nr. 659/1999, tj. w tirecie 13 i 14 prawodawca unijny nakazał stosowanie prawa w sposób skutecznie przywracający naruszoną konkurencję. Wskazał, że konieczne jest, by pomoc przyznana z naruszeniem prawa została bezzwłocznie odzyskana wraz z należnymi odsetkami. Wskazał, że właściwe jest, by windykacja takiej pomocy została przeprowadzona zgodnie procedurami prawa krajowego, ale zastosowanie tych procedur nie powinno, przez uniemożliwienie bezzwłocznego i efektywnego wykonania decyzji Komisji, utrudniać przywrócenia skutecznej konkurencji; dla osiągnięcia tego celu Państwa Członkowskie powinny podjąć wszelkie konieczne środki zapewniające skuteczność decyzji Komisji. Dalej wskazał, że do celów pewności prawnej właściwe jest przyjęcie dziesięcioletniego okresu przedawnienia w odniesieniu do pomocy przyznanej bezprawnie, po którego upływie nie będzie możliwe nakazanie windykacji.

Natomiast w art. 14 rozporządzenia Rady (WE) nr. 659/19999 wskazano, iż (1) w przypadku gdy podjęte zostały decyzje negatywne w sprawach pomocy przyznanej bezprawnie, Komisja podejmuje decyzję, że zainteresowane Państwo Członkowskie podejmie wszelkie konieczne środki w celu windykacji pomocy od beneficjenta (zwaną dalej "decyzją o windykacji"). Komisja nie wymaga windykacji pomocy, jeżeli byłoby to sprzeczne z ogólną zasadą prawa wspólnotowego. (2) Pomoc podlegająca windykacji na podstawie decyzji o windykacji obejmuje odsetki naliczone według właściwej stopy ustalonej przez Komisję. Odsetki są płatne od dnia, w którym pomoc przyznana bezprawnie została udostępniona beneficjentowi do daty jej windykacji. (3) Bez uszczerbku dla jakiegokolwiek orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich wydanego zgodnie z art. 185 Traktatu, windykacja zostaje przeprowadzona bezzwłocznie i zgodnie z procedurami przewidzianymi w prawie krajowym zainteresowanego Państwa Członkowskiego, pod warunkiem że przewidują one bezzwłoczne i skuteczne wykonanie decyzji Komisji. W tym celu oraz w wypadku postępowania przed sądami krajowymi, zainteresowane Państwa Członkowskie podejmują wszelkie konieczne kroki, jakie dostępne są w ich odpowiednich systemach prawnych, włącznie ze środkami tymczasowymi, bez uszczerbku dla prawa wspólnotowego.

Powyższe oznacza, że decyzje Komisji mają w efekcie prowadzić do zwrotu nielegalnej pomocy od jej beneficjenta. Przepis art. 14 rozporządzenia nr. 659/1999 stanowi, iż zwrot nielegalnej pomocy następuje niezwłocznie oraz w drodze postepowań uregulowanych w porządku prawnym danego państwa członkowskiego, o ile umożliwiają one natychmiastowe i rzeczywiste wykonanie decyzji Komisji. Zatem skoro decyzja Komisji ma być wykonana przede wszystkim w rozumieniu wyegzekwowania przez kraj członkowski zwrotu nielegalnej pomocy od beneficjenta ( przywrócenie skutku konkurencyjności), to regulacja ta odnosi się także do beneficjenta pomocy. Potwierdza to treść cytowanego przez organ orzecznictwa. Stosowane procedury krajowe nie mogą stanowić uszczerbku dla prawa wspólnotowego. Prawo wspólnotowe ma pierwszeństwo w jego stosowaniu przed prawem krajowym.

Oznacza to również, że w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie 10 letni termin przedawnienia przewidziany art. 15 rozporządzenia nr. 659/1999. Okres przedawnienia rozpoczyna bieg w dniu, w którym bezprawnie przyznano pomoc beneficjentowi (art. 15 pkt.2).

W tym miejscu wskazać również należy, że termin przedawnienia jest terminem prawa materialnego.

Zatem w przypadku krótszych terminów przedawnienia przewidzianych prawem krajowym ( art. 70 o.p.), nie będzie możliwe ich stosowanie, gdyż stoi temu na przeszkodzie przepis art. 15 rozporządzenia nr. 659/1999 mający pierwszeństwo zastosowania. Tym samym prawidłowo organ uznał, że rozstrzygniecie zawarte w weryfikowanej decyzji nie narusza przepisu art. 70 o.p. i to w sposób rażący, gdyż przepis ten nie był i nie mógł być w sprawie zastosowany.

Wbrew zarzutom skargi weryfikowaną decyzję wydał uprawniony organ. Z ustaleń dokonanych weryfikowaną decyzją wynika , że nakazany zwrot środków Funduszu dotyczy dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Dofinansowanie to odbywało się w oparciu o art. 26a ustawy o rehabilitacji, tj. przepis istniejący w wymienionej ustawie od 1 stycznia 2004r.

Zatem wbrew twierdzeniom skarżącej dofinansowanie to nie wynikało z czynności cywilnoprawnej. Wyraźna kompetencja dla działania organu wydającego weryfikowaną decyzję znajdowała się w przepisie art. 26a ust.11 ustawy o rehabilitacji stanowiącym, że w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w wyniku kontroli Prezes Zarządu Funduszu wydaje decyzje nakazującą zwrot wypłaconego dofinansowania w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości. Tak też było w przedmiotowej sprawie. Weryfikowana decyzja nie naruszyła zarzucanego skargą art. 156 § 1 pkt. 1 k.p.a., dającego podstawę stwierdzenia nieważności decyzji z tytułu naruszenia przepisów o właściwości.

Nieuzasadnione jest też twierdzenie skarżącej aby weryfikowana decyzja została wydana w sposób naruszający przepis art. 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie oraz w sposób naruszający przepis art. 2 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. kodeks postępowania cywilnego ( Dz. U. z 2014r. poz. 101 j.t., dalej k.p.c.) poprzez brak jego zastosowania. Przede wszystkim decyzja została wydana w oparciu o art. 104 k.p.a. mający zastosowanie w sprawie. Zgodnie z treścią art. 49e ustawy o rehabilitacji środki Funduszu podlegają zwrotowi w kwocie wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej w nadmiernej wysokości lub ustalonej w wyniku kontroli w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, określonej w drodze decyzji nakazującej zwrot wypłaconych środków wraz z odsetkami naliczonymi od tej kwoty, od dnia jej otrzymania, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Środki Funduszu podlegające zwrotowi stanowią nieopodatkowane należności budżetowe w rozumieniu art. 60 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz. U. nr. 157 poz.1240 ze zm., dalej u.f.p.) jako, że Fundusz jest państwowym funduszem celowym, w rozumieniu ustawy o finansach publicznych ( art. 45 ustawy o rehabilitacji). Według art. 67 u.f.p., do spraw dotyczących należności , o których mowa w art. 60 u.f.p., nieuregulowanych niniejszą ustawa, stosuje się przepisy kodeksu postepowania administracyjnego.

Przepis art. 1 k.p.a. stanowi, że kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie:

1) przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych;

2) przed innymi organami państwowymi oraz przed innymi podmiotami, gdy są one powołane z mocy prawa lub na podstawie porozumień do załatwiania spraw określonych w pkt 1;

3) w sprawach rozstrzygania sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i organami administracji rządowej oraz między organami i podmiotami, o których mowa w pkt 2;

4) w sprawach wydawania zaświadczeń.

Natomiast wskazywany przez skarżąca spółkę przepis art. 2 § 1 k.p.c. stanowi, iż do rozpoznawania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych, oraz Sąd Najwyższy. Powyższy przepis nie miał w sprawie zastosowania.

W tym stanie rzeczy uznając decyzję za prawidłową, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę