Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 112/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2016-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2014 poz 1647
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: art. 134 par. 1, 145 par. 1, art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 17 ust. 1b pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2015 poz 114
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędzia WSA Hanna Raszkowska Protokolant specjalista Jakub Borowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2016r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 20 kwietnia 2015r. wydaną przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. z upoważnienia Wójta Gminy . odmówiono P. P. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką K.P.. W uzasadnieniu podano, że wprawdzie wnioskodawca przedstawił orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności matki, ale w orzeczeniu tym nie stwierdzono, aby niepełnosprawność K. P. powstała przed ukończeniem przez nią 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Wskazano, że to na ubiegającym się o oświadczenie ciąży powinność przedłożenia dokumentów organowi, tak aby organ mógł ustalić jak najściślej datę powstania niepełnosprawności.

Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez P. P., decyzją z dnia 2 czerwca 2015r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania dowodowego w zakresie ustalenia daty powstania niepełnosprawności, gdyż informacja ta winna być zawarta w orzeczeniu, a organy orzekające o świadczeniu pielęgnacyjnym związane są co do daty powstania niepełnosprawności i co do jej stopnia, orzeczeniem wydanym przez uprawnioną do tego jednostkę. Podano, że z przedłożonego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wydanego z dnia 11 lipca 2005r. nie wynika jednoznacznie, że niepełnosprawność K. P. powstała przed ukończeniem przez nią 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. W związku z tym nie została spełniona przesłanka z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Na skutek skargi wniesionej przez P. P. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2015r. (sygn. akt II SA/Ol 623/15) uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że wyrokiem z dnia 21 października 2014r. (sygn. akt K 38/13) Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Podano, że jest to tzw. wyrok zakresowy sensu stricte, gdyż jego skutkiem jest zmiana zakresu zastosowania przepisu art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie treści w nim ujętej, będącego przepisem szczególnym w odniesieniu do art. 17 ust. 1 ustawo o świadczeniach rodzinnych, który określa ogólne przesłanki prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Podkreślono, że derogując w powołanym wyżej zakresie przepis art. 17 ust.1b ustawy o świadczeniach rodzinnych Trybunał nie skorzystał z przewidzianej w art. 190 ust. 3 Konstytucji możliwości odroczenia utraty jego mocy obowiązującej. Oznacza to, że bezpośrednim skutkiem orzeczenia jest utrata przez ten przepis (we wskazanym w wyroku zakresie) domniemania konstytucyjności. Wskazano, że w ocenie składu orzekającego zaistniała podstawa do uchylenia zaskarżonych decyzji, ponieważ wyżej wskazanym wyrokiem Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją RP przepisu art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, który stanowił podstawę orzekania w sprawie. Podniesiono, że skarżący nie powinien być traktowany gorzej niż osoby sprawujące opiekę nad niepełnosprawnym dorosłym członkiem rodziny nie tylko wówczas, gdyby niepełnosprawność powstała w czasie, gdy osoba ta nie spełniała określonych w w/w przepisie warunków, ale tym bardziej gdy – wobec treści orzeczenia o niepełnosprawności – okaże się, że nie da się ustalić, kiedy ona powstała, a więc nie można wykluczyć, że w tym okresie, o którym mowa w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. W konsekwencji Sąd nie podzielił poglądu organów, że na skarżącym ciążył obowiązek przedłożenia dokumentów potwierdzających datę powstania niepełnosprawności matki K. P. Wskazano, że wnioskodawca wywiązał się ze swej powinności przedłożenia orzeczenia o niepełnosprawności, a za brak wskazania w orzeczeniu daty powstania niepełnosprawności nie może ponosić negatywnych konsekwencji orzeczniczych, skoro nie jest to wynikiem jego prawnego zaniechania. W związku z tym obowiązek ustaleń co do daty, a właściwie czasookresu wskazanego w art. 17 ust. 1b pkt 1 i 2 obciąża organ administracji. Podano ponadto, że powinnością organów było poinformowanie skarżącego o potrzebie przedłożenia uzupełniającej dokumentacji medycznej poświadczającej czasookres powstania niepełnosprawności u K. P. z jednoczesnym pouczeniem, że zaniechanie powyższego będzie implikowało merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie. Jednocześnie Sad nakazał organom w ponownym postępowaniu uwzględnienie wykładni art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych zaprezentowanej w wyroku.

Decyzją z dnia 25 listopada 2015r. wydaną przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. z upoważnienia Wójta Gminy J. ponownie odmówiono przyznania P. P. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wnioskowanego na K. P., z powodu niespełnienia wszystkie przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu podano, że w dniu 14 kwietnia 2015r. P. P. złożył wniosek o świadczenie pielęgnacyjne w związku ze sprawowaną opieką nad matką K. P. wraz z wymaganymi dokumentami, w tym orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności matki (z dnia 11 maja 2005r.). Podano, ż K. P. pozostaje w związku małżeńskim, lecz małżonek B. P. ma ustalony znaczny stopień niepełnosprawności. Wnioskodawca uprzedzony o odpowiedzialności karnej za zeznanie nieprawdy lub zatajenie prawdy i zapoznany z treścią art. 233 § 1 Kodeksu karnego złożył oświadczenie, że zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego i wykonywania pracy w gospodarstwie od dnia 14 kwietnia 2015r. z powodu opieki nad niepełnosprawną w znacznym stopniu matką. Wskazano, że w nawiązaniu do wyroku WSA w Olsztynie organ podjął czynności procesowe celem ustalenia daty, a właściwie czasookresu wskazanego w art. 17 ust. 1b pkt 1 i 2. Wnioskodawca został wezwany do przedłożenia uzupełniającej dokumentacji medycznej poświadczającej czasookres powstania niepełnosprawności u K. P.. Został on także przesłuchany i zeznał, że matka leczy się od kilkunastu lat (od 1995r. jest na rencie inwalidzkiej z KRUS). Rozstrzygając ponownie sprawę organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie data powstania niepełnosprawności jest warunkiem niezbędnym do ustalenia prawa do świadczenie pielęgnacyjnego. Podano, że niepełnosprawność osoby wymagającej opieki - zgodnie z orzeczeniem o niepełnosprawności wydanym przez KRUS w dniu 11 lipca 2005r. – została określona jako: od "trwa nadal" do "na stałe". W ocenie organu treść art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych jest w tym względzie jasna i na podjęte rozstrzygnięcie nie ma wpływu wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r. Skutkiem tego wyroku nie jest bowiem uchylenie art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż Trybunał Konstytucyjny orzekł ostatecznie o niekonstytucyjności jedynie części normy wynikającej z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, a poprawienie stanu prawnego w tym zakresie należy wyłącznie do ustawodawcy. Skoro zaś ustawodawca nie zmienił tego przepisu, to oznacza, że jego zamierzoną wolą jest w istocie wyłączenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, później niż do ukończenia 25 roku życia. W związku z tym organ stwierdził, że nie może uznać, że nie ma prawa do zastosowania art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż zgodnie z art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, co oznacza, że mają obowiązek stosować akty normatywne wprowadzone do porządku prawnego i to bez względu na istniejące wątpliwości co do ich zgodności z Konstytucją. Podano, że organy administracji publicznej nie są władne do decydowania o tym czy stosować przepisy zakwestionowane przez Trybunał.

Od decyzji tej odwołał się P. P. Zarzucił, że organ nie zastosował się do wskazań co do dalszego postępowania, a rozstrzygając sprawę nie uwzględnił wykładni art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych zaprezentowanej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 7 września 2015r. Podał, że wyrok ten został wydany na skutek jego skargi od poprzedniej decyzji Kolegium. W skardze tej powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r., a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie przychylił się do tej skargi uchylając zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Podniósł, że w ocenie składu orzekającego skarżący nie powinien być traktowany gorzej niż osoby sprawujące opiekę nad niepełnosprawnym dorosłym członkiem rodziny nie tylko wówczas, gdyby niepełnosprawność powstała w czasie, gdy osoba ta nie spełniała określonych w w/w przepisie warunków, ale tym bardziej - gdy wobec treści orzeczenia o niepełnosprawności - nie da się ustalić, kiedy ona powstała. Odwołujący się podkreślił, że wyrok ten powinien być wykonany przez organ I instancji niezwłocznie, a on został wezwany do uzupełnienia materiału dowodowego poprzez przedłożenie dokumentacji medycznej, co w jego ocenie jest niezgodne z wyrokiem Sądu, który określił, że kwestia powstania niepełnosprawności przez matkę skarżącego straciła na znaczeniu w następstwie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Decyzją z dnia 16 grudnia 2015r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podano, że na tle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r. ukształtowały się dwie, sprzeczne ze sobą, linie orzecznicze sądów administracyjnych. Według pierwszej z nich bezpośrednią konsekwencją jego wydania jest utrata przez art. 17 ust 1 b ustawy o świadczeniach rodzinnych we wskazanym w wyroku zakresie domniemania konstytucyjności. Skutkiem tego wyroku jest zatem stwierdzenie niekonstytucyjności art. 17 ust. 1 b ustawy w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, i to począwszy od dnia ogłoszenia wyroku. Drugi z poglądów kładzie nacisk na treść uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który wyraźnie stwierdził, że skutkiem

wejścia w życie wyroku nie jest ani uchylenie art. 17 ust. 1 b ustawy o świadczeniach rodzinnych, ani uchylenie decyzji przyznających świadczenia, ani wykreowanie prawa do żądania świadczenia dla opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, jeżeli niepełnosprawność podopiecznych nie powstała w okresie wskazanym w tym przepisie. Trybunał zalecił ustawodawcy korektę stanu prawnego niwelującą stwierdzoną niezgodność z Konstytucją. Wskazano, że z uwagi na treść art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązkiem zarówno organu pierwszej instancji, jak też Kolegium, jest uwzględnienia oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonej w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 27 sierpnia 2015r. (sygn. akt SA/Ol 623/15). Podano, że w tym wyroku Sąd uznał, iż skarżący nie powinien być traktowany gorzej niż osoby sprawujące opiekę nad niepełnosprawnym dorosłym członkiem rodziny nie tylko wówczas, gdyby niepełnosprawność powstała w czasie, gdy osoba ta nie spełniała określonych w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych warunków, ale tym bardziej gdy okaże się, że nie da się ustalić, kiedy ona powstała. Wskazano jednak, że w końcowej części uzasadnienia Sąd zarzucił orzekającym w sprawie organom naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na niewyjaśnieniu czasu powstania niepełnosprawności oraz zaniechaniu wezwania wnioskodawcy do przedstawienia dokumentacji medycznej z jednoczesnym pouczeniem o konsekwencjach niedostosowania się do tego wymogu. Zdaniem Kolegium Sąd uznał za prawnie relewantną kwestię momentu powstania niepełnosprawności u K. P., a zatem przychylił się do drugiego z prezentowanych wcześniej stanowisk, co znajduje także potwierdzenie w linii orzeczniczej przyjętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie. Podano, że w taki sposób zrozumiał wskazania Sądu organ pierwszej instancji, przeprowadzając postepowanie wyjaśniające dotyczące momentu powstania niepełnosprawności u matki wnioskodawcy, a Kolegium również w ten sposób interpretuje ocenę prawną i wskazania Sądu w tej sprawie. Podniesiono, że z przedstawionych przez wnioskodawcę kopii dokumentów wynika, iż urodzona w dniu 1 sierpnia 1955r. K. P. do 1995r. pracowała w gospodarstwie rolnym (miała wówczas 40 lat), a dolegliwości bólowe nóg odczuwa od 1983r. (miała wówczas 28 lat). Dostarczone przez stronę dokumenty nie pozwalają zatem na stwierdzenie, iż niepełnosprawność K. Pi. powstała przed ukończeniem terminów określonych w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, a w ocenie Kolegium wyczerpane zostały wszelkie dostępne możliwości dowodowe.

Na powyższą decyzję skargę wniósł P. P., wnosząc o jej uchylenie w całości, jak również o uchylenie decyzji organu I instancji. Zarzucił, że organy rażąco naruszyły art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych, zmieniony wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r., art. 190 ust. 1 oraz 4 Konstytucji oraz art. 145 a § 1 K.p.a. poprzez pominięcie tych norm prawnych, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Podniósł, że spełnia wszystkie wymogi niezbędne do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, a jego sytuacja prawna uległa zmianie na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Podał, że na mocy art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Ponadto zauważył, że jego sytuacja była przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2015r. uchylił poprzednie decyzje organów wskazując, że skarżący nie powinien być traktowany gorzej niż osoby sprawujące opiekę nad niepełnosprawnym dorosłym członkiem rodziny nie tylko wówczas, gdyby niepełnosprawność powstała w czasie, gdy osoba ta nie spełniała określonych wart. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych warunków. Podał, że Kolegium przytoczyło wyrok w jego sprawie jako prezentujący jako linię orzecznictwa sądów administracyjnych, które w odniesieniu do opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, wnoszących o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego po wyroku Trybunału, dostrzegają jego wpływ na obecną sytuację tych podmiotów i stwierdzają o konieczności uchylenia decyzji. Jednakże organy nie zastosowały wykładni wyroku dotyczącego jego sytuacji. Skarżący wyjaśnił, że jego matka nie może funkcjonować bez opiekuna i wymaga stałej, całodobowej opieki, jest niezdolna do samodzielnej egzystencji (po udarze), a on wykonuje wszelkie czynności związane z opieką nad matką przez całą dobę. Podał, że także jego ojciec posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności i wymaga ciągłej i całodobowej opieki. Wyjaśnił, że w kwietniu 2015r. zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego i wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym w związku z opieką nad matką.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając zatem skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.)

W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim należy zauważyć, iż przedmiotowa sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, który wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2015r. (sygn. akt II SA/Ol 623/15) uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 czerwca 2015r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, wskazując że wyrokiem z dnia 21 października 2014r. Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją RP przepisu art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2015r. poz. 114 ze zm., dalej jako: u.ś.r.) w zakresie, który stanowił podstawę orzekania w sprawie. W związku z tym skład orzekający wyraźnie stwierdził, że skarżący nie powinien być traktowany gorzej niż osoby sprawujące opiekę nad niepełnosprawnym dorosłym członkiem rodziny nie tylko wówczas, gdyby niepełnosprawność powstała w czasie, gdy osoba ta nie spełniała określonych w w/w przepisie warunków, ale tym bardziej gdy – wobec treści orzeczenia o niepełnosprawności – okaże się, że nie da się ustalić, kiedy ona powstała, a więc nie można wykluczyć, że w tym okresie, o którym mowa w art. 17 ust. 1b u.ś.r. Wprawdzie Sąd nakazał organowi podjęcie działań celem ustalenia daty lub czasokresu wskazanego w art. 17 ust. 1b pkt 1 i 2 u.ś.r., ale wskazał także, że przy ponownym rozstrzyganiu sprawy ponownie organy uwzględnią wykładnię przepisu art. 17 u.ś.r. zaprezentowaną w wyroku. W związku z tym w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonej decyzji dokonywana jest przede wszystkim pod kątem zgodności z art. 153 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z tym przepisem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyb że przepisy prawa uległy zmianie. Wskazać należy, że ocena prawna dotyczy prawidłowości zastosowania w konkretnej sprawie określonych przepisów prawa, pozostających w logicznym związku z treścią rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 25 listopada 2014 r., sygn. akt II FSK 3065/12, dostępny w Internecie). Natomiast wskazania co do dalszego postępowania, o których mowa w art. 153 p.p.s.a., są konsekwencją oceny prawnej i dotyczą sposobu procedowania w toku ponownego rozpatrzenia sprawy, w celu uniknięcie popełnionych błędów. Wytyczają one kierunek, w którym powinno zmierzać ponowione postępowanie, dla uniknięcia wadliwości w postaci np. uchybień procesowych związanych z wyjaśnieniem sprawy (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 3 września 2014r., sygn. akt II SA/Gd 278/14, dostępny w Internecie). Z powołanego przepisu art. 153 p.p.s.a. wynika bezwzględny obowiązek zastosowania się przez organ administracji do poglądu prawnego i wynikających z niego wytycznych co do dalszego biegu postępowania, który może być wyłączony tylko w razie istotnej zmiany stanu faktycznego lub zmiany przepisów prawa. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 grudnia 2010r. (sygn. akt I OSK 263/10) organ administracji rozpatrując sprawę ponownie powinien się zastosować do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych wydanych w innych sprawach. Niezastosowanie się przez organ administracji przy ponownym rozstrzyganiu do oceny prawnej wyrażonej przez sąd w wyroku narusza zasadę związania organu ocena prawną i oznacza, że podjęte w ten sposób rozstrzygnięcie jest wadliwe. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. także sąd kontrolujący rozstrzygnięcia wydane w ponowionym wskutek wcześniejszego wyroku postępowaniu również nie może formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz jest zobowiązany do podporządkowania się temu wyrokowi oraz kontroli skarżonego rozstrzygnięcia pod kątem zastosowania się organu do wskazań co do dalszego postępowania. Zasadniczym kryterium legalności decyzji wydanej w postępowaniu ponowionym wskutek wyroku sądu administracyjnego jest więc zastosowanie się do wyrażonej przez ten sąd oceny prawnej oraz podporządkowania się wytycznym co do dalszego postępowania.

W niniejszej sprawie organy nie podporządkowały się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku tut. Sądu z dnia 27 sierpnia 2015r. Zarówno bowiem organ I instancji, jak i organ odwoławczy dokonały własnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r., pozostającej w sprzeczności z interpretacją tego przepisu zaprezentowaną w wskazanym wyroku Sądu. W związku z tym stwierdzić należy, że organy orzekające w niniejszej sprawie naruszyły przepis art. 153 p.p.s.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.