Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 28/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2022-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 658
6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: zobowiązano do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi Fundacji [...] w [...] na bezczynność Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w [...] do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia [...] listopada 2021 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w [...] na rzecz skarżącej kwotę [...] ([...]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SAB/Bd 28/22

UZASADNIENIE

F. W. z siedzibą w W. (dalej określana jako Skarżąca), skierowała do Inne w dniu [...] listopada 2021 r. drogą elektroniczną (poprzez e-mail) wniosek o udostępnienie informacji publicznej o następującej treści: "(...) o udostępnienie informacji publicznej stosownie do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej:

1. Czy Państwa przedszkole(a) otrzymało (y) w 2020 roku z budżetu gminy (miasta) dotację o której mowa w art. 17 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych?

2. Jeśli tak - w jakiej łącznej wysokości (za cały rok 2020)?

Proszę o udostępnienie powyższych informacji mailem w odpowiedzi na niniejszą wiadomość. (...)".

Skarżąca wysłała swój wniosek na adres: panda@panda.bydgoszcz.pl.

Wobec braku reakcji na powyższy wniosek, pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. Skarżąca wywiodła skargę na bezczynność Inne. W jej uzasadnieniu podniesiono, że do dnia złożenia skargi podmiot zobowiązany nie udzielił żądanej informacji, o którą wnoszono, ani nie wydał decyzji o odmowie dostępu do informacji. Przedszkole znajduje się w gronie organizacji zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej. Skarżąca podkreśliła, że organ pozostaje w bezczynności, co uzasadnia nałożenie zobowiązania przez sąd do rozpatrzenia wniosku.

W odpowiedzi na skargę Inne wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż w niniejszej sprawie nie doszło do bezczynności organu, który został wezwany do udostępnienia informacji publicznej, zaś wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej.

Strona przeciwna wskazała, że zapytanie Fundacji, zgodnie ze wskazaniem zawartym w skardze, obejmowało zakresowo kwestie dotyczące realizacji zadań publicznych w aspekcie majątkowym (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy) oraz dotacji pochodzącej z budżetu j.s.t. (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d), jednak przedszkole niepubliczne nie należy do wymienionych kategorii podmiotów, a wskazane kwestie zawarte w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f oraz pkt 5 lit. d, nie odnoszą się do przedszkola niepublicznego, bowiem zgodnie z przepisem art. 168 ust. 1 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe, przedszkola niepubliczne prowadzone są przez osoby fizyczne i osoby prawne (niebędące j.s.t.). Analiza przepisów art. 4 u.d.i.p. prowadzi do poniższych wniosków - przedszkole niepubliczne, prowadzone przez osobę fizyczną lub prawną niebędącą j.s.t.:

. nie jest organem władzy publicznej,

. nie jest organem samorządów gospodarczych i zawodowych,

. nie jest podmiotem reprezentującym zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,

. nie jest podmiotem reprezentującym państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Jednakże, jednostką organizacyjną samorządu terytorialnego jest np. publiczna szkoła i przedszkole, prowadzone przez j.s.t., gdyż jest zorganizowane w formie jednostki budżetowej i podlega właśnie samorządowi terytorialnemu.

Natomiast na pytanie, czy niepubliczne przedszkole może zostać zaliczone jako podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów, należy zdaniem strony przeciwnej odpowiedzieć negatywnie, gdyż przedszkole prowadzone przez osobę fizyczną nie jest w ogóle osobą prawną, a już szczególnie taką, w której wymienione jednostki mają pozycję dominującą. Przedszkole nie jest także jednostką organizacyjną, nawet niebędącą osobą prawną, co zgodnie podkreśla doktryna i cała judykatura. Nie ma prawnych przesłanek do uznania tych jednostek za podmioty należące do sfery finansów publicznych, tak samo, jak nie stanowią one jednostek budżetowych i nie wykonują tak rozumianych zadań publicznych, zatem nie mieszczą się w kategorii podmiotów, określonych w art. 4 ust. 1, gdyż zadania publiczne w zakresie oświaty w szerokiej formie należą do zadań własnych samorządów terytorialnych poszczególnych szczebli. Podmioty prywatne mogą co najwyżej wykonywać takie same zadania, ale jako uzupełnienie zadań publicznych, wykonywanych przez organy i instytucje państwowe i samorządowe.

W ocenie strony przeciwnej, przedszkola niepubliczne, a także publiczne prowadzone przez inne osoby, niż j.s.t., nie są zaliczane ani do podmiotów opisanych w art. 4 ust. 1 pkt 1-4, ani nie są podmiotem określonym w pkt. 5, gdyż prywatne przedszkola nie wykonują zadań publicznych, natomiast zadania w zakresie prowadzenia oświaty należą m.in. do zadań własnych gminy (a także powiatu). Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym, do zadań własnych gminy należy edukacja publiczna. Zgodnie z prawem oświatowym, w art. 29 dokonano rozdziału kompetencji pomiędzy szczeble samorządu terytorialnego, np. prowadzenie przedszkoli oraz szkół podstawowych należy do zadań gminy. Wobec tego, zadania publiczne w zakresie edukacji, polegającej na prowadzeniu przedszkoli, będą zadaniami publicznymi spoczywającymi na gminie. Tym samym, prowadzenie przedszkola, szczególnie niepubliczne, ale także publiczne prowadzone przez podmioty prywatne, inne niż j.s.t., nie będzie zadaniem publicznym. Same sądy administracyjne wielokrotnie podkreślały prywatny i gospodarczy charakter przedszkoli i szkół prowadzonych przez inne organy, niż j.s.t.

Tym samym Dyrektor Przedszkola wskazał, że prowadzenie przedszkola przez podmiot prywatny, nie stanowi realizacji zadania publicznego w zakresie edukacji publicznej, gdyż takie zadania jako zadania własne wykonuje wyłącznie samorząd gminny. Osoby prywatne prowadzące przedszkola, ani same te przedszkola, nie wykonują w tym zakresie zadań publicznych, a wskazywany często przepis art. 70 Konstytucji RP, mający stanowić kanwę do uznania, że szkoły, także niepubliczne, prowadzą działalność publiczną, nie może być podstawą do rozważań i rozstrzygania w niniejszym przypadku. Przepis art. 70 Konstytucji dotyczy bowiem prawa do nauki, realizowanej w szkole, przede wszystkim publicznej jako bezpłatnej, z zachowaniem prawa wolności wyboru szkół innych, niż publiczne. Jak wiać, to konstytucyjne prawo dotyczy wyłącznie nauczania i obowiązku szkolnego, a nie dotyczy przedszkoli, opieki przedszkolnej i przedszkoli niepublicznych. Nieporozumieniem byłoby zatem przenoszenie zasad, określanych w art. 70 Konstytucji RP, na działalność niepublicznych, prywatnych przedszkoli.

Ponadto Dyrektor Przedszkola wyjaśnił, że przedszkole prowadzone przez osobę prywatną nie jest dysponentem majątku publicznego. Dysponowanie majątkiem publicznym nie jest bowiem tym samym, czym jest pobieranie dotacji oświatowej. Dysponent majątku publicznego musi bowiem zostać wyposażony w taki majątek, np. jako jednostka budżetowa (np. przedszkole prowadzone przez gminę) i staje się tym samym jego "zarządcą". Natomiast korzystanie z dotacji nie jest "dysponowaniem majątkiem publicznym". Analogie do tej sytuacji można znaleźć także w ustawie o samorządzie gminnym w przepisach dotyczących działalności gospodarczej radnych. Zgodnie z art. 24f, radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy. Widać to wyraźne rozróżnienie pomiędzy "dysponowaniem", a wykorzystaniem majątku gminy. Tak samo przedszkole niesamorządowe, które nie korzysta z majątku gminy, tym majątkiem nie dysponuje. W odniesieniu do kwestii szeroko pojętego majątku, to może on, w kontekście przedszkola niepublicznego, dotyczyć wyłącznie majątku stanowiącego majątek publiczny, a nie prywatny podmiotu prowadzącego takie przedszkole. Natomiast dotacje dla przedszkoli niepublicznych udzielane są zgodnie z ustawą o finansowaniu zadań oświatowych, a kwoty dotacji ustalane są w budżecie danej gminy, który jest publikowany i dostęp do niego jest zapewniony.

Należy zatem w ocenie Dyrektora Przedszkola przeanalizować, czym jest dotacja i w jakich kategoriach u.d.i.p. można ją zakwalifikować. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5, dotacje oświatowe nie są:

. majątkiem Skarbu Państwa i państwowych osób prawnych,

. innymi prawami majątkowymi przysługującymi państwu i jego długach,

. majątkiem jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego, a także kas chorych,

. majątkiem podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a-c, oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach,

. dochodami i stratami spółek handlowych, w których podmioty, o których mowa w lit. a-c, mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów Kodeksu spółek handlowych, oraz dysponowaniu tymi dochodami i sposobie pokrywania strat,

. długiem publicznym,

. pomocą publiczną,

. ciężarami publicznymi.

Dotacje udzielane na podstawie ustawy z 27.10.2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (ufzo), zgodnie z art. 131 ufp stanowią dotacje podmiotowe. Sądy administracyjne uznają jednakże, że jest to dotacja o mieszanym, podmiotowo-celowym charakterze, ze względu na ustawowe określenie celu, na jaki dotacje zostają udzielone i mogą być wydatkowane. Powołując się na wyrok NSA sygn. II GSK 1885/14 organ wskazał, że dotacje z chwilą ich przekazania przestają mieć charakter środków publicznych. Ich wydatkowanie na cele wydatków bieżących, a takie właśnie następuje zgodnie z dyspozycją art. 35 ust. 1 ufzo, nie wiąże się z nabyciem praw do majątku ani podmiotu dysponującego dotacją, ani tym bardziej do majątku publicznego.

Przepisy art. 5 ustawy o finansach publicznych określają, co jest środkiem publicznym. Wśród wskazanych, nie ma dotacji udzielanych z budżetów j.s.t. jednostkom spoza sektora finansów publicznych. Jednocześnie art. 6 ufp stanowi, że środki publiczne przeznacza się na wydatki i rozchody publiczne. Dotacje udzielane jednostkom oświatowym są wobec tego wydatkami publicznymi. Ale w chwilą wydatkowania, środki takie tracą przymiot środków publicznych i stają się zapłatą, dotacją lub innym wydatkiem. Wobec tego to, co otrzyma inny podmiot, nie jest już wydatkiem publicznym ani środkiem publicznym. Z kolei, art. 9 ufp określa, jakie podmioty tworzą sektor finansów publicznych. Pośród wymienionych jednostek, nie ma przedszkoli ani szkół prowadzonych przez inne osoby niż j.s.t., gdyż są wymienione jedynie jednostki budżetowe, a takimi zgodnie z art. 4 ust. 1 ufzo są tylko przedszkola prowadzone przez j.s.t. Zatem przedszkola inne, niż prowadzone przez j.s.t. (albo ministra) nie są podmiotami sektora finansów publicznych.

Tym samym w ocenie Dyrektora Przedszkola, nie wypełniają one kryteriów określonych w art. 4 u.d.i.p. w żadnym z jego punktów, ani nie stanowią informacji określonej w art. 6 ust. 1 pkt 5. Wobec tego, dotacje oświatowe udzielane szkołom oraz majątek prywatnych szkół nie są majątkiem publicznym, co do którego udostępnia się informacje publiczne. Nie ma zatem żadnego przedmiotu stanowiącego w niniejszej sprawie informację publiczną, do której udzielenia byłoby zobowiązane przedszkole prowadzona przez osobę prywatną, która nie mieści się w kategoriach opisanych w art. 4 u.d.i.p.

Natomiast jak podkreślił Dyrektor Przedszkola, informacją publiczną, do udostępnienia której jest zobowiązany organ administracji, jest informacja o środkach budżetu j.s.t., przeznaczonego na dotacje dla jednostek oświaty niepublicznej, te informacje podlegają jednakże ogłoszeniu w Biuletynie Informacji Publicznej, jako uchwała budżetowa oraz sprawozdania z wykonania budżetu, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Wobec powyższego, przedszkole niepubliczne jako podmiot spoza sfery finansów publicznych nie udostępnia tego rodzaju informacji, ponieważ nie stanowią one informacji publicznej.

Dyrektor Przedszkola zwrócił też uwagę, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie został skierowany konkretnie do adresata, jakim jest dyrektor tego przedszkola lub ogólnie samo przedszkole. Jest to zanonimizowana pod względem adresowym wiadomość, w której nie został oznaczony żaden konkretny adresat, lecz jakieś ogóle grono "Dyrektorów Placówek". Pismo, nieskierowane do konkretnego adresata, nie może być uznane za prawidłowo sformułowany wniosek, jest równie prawdopodobne, że zostało wystosowane przez pomyłkę, szczególnie, że nastąpiło to w formie elektronicznej, a jak powszechnie wiadomo, tego rodzaju korespondencja posiada istotne ograniczenia i wady.

W ocenie Dyrektora Przedszkola, wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej, gdyż ustawa nie określa w takim przypadku żadnej drogi działania przez podmiot, wezwany do udzielenia takiej informacji. Wskazywana droga poinformowania wnioskodawcy jest wyłącznie zwyczajowa, a nie prawna. W tym konkretnym przypadku, brak było zarówno odpowiednio zaadresowanego wniosku do konkretnego adresata, jak i prawnej konieczności odpowiedzi poprzez udzielenie informacji, gdyż nie jest to informacja publiczna. Wobec tego, wniosek taki został pozostawiony bez odpowiedzi, gdyż nie zachodziły przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej.

Przesłanki, zawarte w skardze i załączonych do nich dokumentach, zdaniem Dyrektora Przedszkola wskazują, że osoba Skarżącego, F. W., w rzeczywistości nie występuje o udostępnienie informacji publicznej, lecz zamiarem może być próba nieuczciwego zarobkowania na podmiotach, które także ze względu na swój charakter, narażone są na nieuczciwe praktyki prawne. Załączone do skargi zestawienie setek niepublicznych przedszkoli, a także anonimowe dla odbiorców adresy mailowe w mailu określanym jako "wniosek o udostępnienie informacji publicznej", dają jednoznaczny obraz sprawy. Osobie wnioskodawcy wcale nie zależało i nie chodziło o uzyskanie wiadomości od każdego z setek przedszkoli, o wysokości otrzymanej w roku dotacji, gdyż takie informacje znajdują się, i to już w formie zbiorczej, w budżetach gmin i sprawozdaniach z ich wykonania. Jednakże, pomimo możliwości skorzystania z informacji udostępnianej zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8, Skarżący rozsyła jednorazowo setki wniosków, licząc na to, że na wiele z nich, a być może nawet na wszystkie, nie uzyska odpowiedzi, co pozwoli na wnoszenie skarg do sądu administracyjnego i uzyskiwaniu od przedszkoli kosztów zastępstwa procesowego dla pełnomocnika.

Tego rodzaju działania podmiotu w ocenie Dyrektora Przedszkola stanowić mogą naruszenia podstawowych zasad współżycia społecznego, zakazujących czynienia ze swojego prawa użytku, który był by sprzeczny z zasadami współżycia społecznego, nie może zasługiwać na ochronę prawną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Inne w udostępnieniu żądanych we wniosku z [...] listopada 2021 r. informacji dotyczących otrzymanych przez organ dotacji z budżetu gminy (miasta).

Stosownie do art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że w sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje zarówno w przypadku braku reakcji podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, wymaganego ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 2176 ze zm., powoływana dalej jako u.d.i.p.), jak i wówczas, gdy podmiot ten błędnie stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu na jej zasadach. Oceniając, czy adresat żądania o udostępnienie informacji publicznej pozostaje w bezczynności, należy wziąć pod uwagę, że na gruncie przepisów u.d.i.p. realizacja "prawa dostępu do informacji publicznej" w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1-3) wymaga jednoczesnego zaistnienia trzech pozytywnych przesłanek.

Po pierwsze, przedmiotem żądania musi być informacja mająca charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., po drugie adresatem żądania musi być podmiot zobowiązany do jej udzielenia, określony w art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p., a po trzecie, żądana informacja musi znajdować się w posiadaniu podmiotu, do którego zwrócono się o jej udzielenie (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).

Jeżeli chodzi o charakter żądanej informacji, to należy zauważyć, że zapytanie Skarżącej obejmowało kwestię dotacji pochodzącej z majątku publicznego - budżetu jednostki samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p.). Ustawodawca w treści art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. posługuje się pojęciem majątku w znaczeniu szerokim. Majątkiem publicznym w rozumieniu powyższego przepisu będzie majątek, który - niezależnie od charakteru podmiotu będącego właścicielem - zostaje w sposób prawny przeznaczony do użytku publicznego, w zakresie pełnego lub ograniczonego korzystania, regulowanego na podstawie lub z wyłączeniem prawa administracyjnego (por. wyrok NSA z 19 czerwca 2020 r., I OSK 3361/19, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - w skrócie "CBOSA", dostępnej poprzez stronę internetową http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pytanie Skarżącej dotyczy zatem informacji, która zgodnie z art. 6 u.d.i.p. jest informacją publiczną podlegającą udostępnieniu.

Adresatem wniosku w niniejszej sprawie jest Dyrektor Przedszkola Niepublicznego "Panda".

Przepis art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. stanowi, że do udostępniania informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności m.in. podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedszkole, podobnie jak szkoła, należy do systemu oświaty (art. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, t. jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1082). Tak więc przedszkole, podobnie jak szkoła, wykonuje zadania publiczne w zakresie edukacji, także w sytuacji, gdy jest to przedszkole niepubliczne, stąd dyrektor takiej placówki jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (por. wyrok WSA w Szczecinie z 6 października 2021 r. II SAB/Sz 84/21, wyrok WSA w Warszawie z 13 maja 2021 r., II SAB/Wa 623/20, publ. CBOSA). Ponadto nie jest kwestionowane w sprawie, że Przedszkole jest finansowane w części z budżetu gminy, na terenie której prowadzi działalność. Jest więc także podmiotem dysponującym mieniem publicznym, o którym mowa w ww. przepisie. Także z tego powodu dyrektor przedszkola jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.

W przedmiotowej sprawie nie jest kwestionowane, że Przedszkole otrzymało wniosek Skarżącej. Należy przy tym zaznaczyć, że postępowanie w przedmiocie udzielenia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym, a ustawa o dostępie do informacji publicznej nie wskazuje jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku (poza utrwaleniem go w formie pisemnej). Ugruntowane orzecznictwo sądowoadministracyjne nakazuje zaś za wniosek pisemny uznawać również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną (e-mail) - i to nawet, gdy do jego autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny (por. wyrok NSA z 1 marca 2019 r., I OSK 708/17, publ. CBOSA).

W konsekwencji w sprawie przyjąć należy, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej z 19 listopada 2021 r. został w tym dniu skutecznie do organu złożony, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy w postaci wydruku z poczty elektronicznej nadawcy tj. Skarżącej (k. nr 7 akt sądowych).

W sytuacji, gdy wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną i została skierowany do podmiotu zobowiązanego do jej udostępnienia, organ ma obowiązek:

1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej, co winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) oraz w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 14 ust. 21 u.d.i.p.); albo

2) wydać, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy; albo

3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie lub

4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.

W związku z powyższym, w niniejszej sprawie należało uznać, że Dyrektor P. N. "P." nie udzielając żądanej przez Skarżącą informacji w terminie 14 dni liczonych od dnia złożenia wniosku Skarżącej tj. od [...] listopada 2021 r., popadł w bezczynność. Skutkowało to orzeczeniem Sądu jak w pkt 1 sentencji wyroku.

W rozpoznawanej sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku. Nie każde bowiem naruszenie prawa wskutek bezczynności organu (podmiotu zobowiązanego) będzie naruszeniem rażącym. Jak wskazuje się w orzecznictwie, rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. np. wyrok NSA z 22.09.2021 r., III OSK 995/21). Należy mieć bowiem na względzie, że nieudostępnienie w terminie wnioskowanej informacji nie stanowiło przejawu złej woli organu, lecz było wynikiem wadliwej interpretacji przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, co spowodowało brak udzielenia odpowiedzi w terminie.

O zwrocie kosztów postępowania (pkt 3 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265), uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu, wysokość opłaty skarbowej za złożenie dokumentu pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie pełnomocnika Skarżącego. Wynagrodzenie pełnomocnika Sąd, stosownie do art. 206 p.p.s.a. pomniejszył mając na względzie, iż jest to kolejna sprawa w serii spraw w przedmiocie bezczynności organu, związana z wnioskiem Skarżącej z 19 listopada 2021 r., a więc taka, w której nakład pracy pełnomocnika jest z natury rzeczy mniejszy niż przy pierwszym sformułowaniu skargi, której schemat jest wykorzystywany w kolejnych sprawach

Cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query.

Na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.