Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 1528/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 133 par. 1, art. 134 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Grzegorz Borkowski, Sędzia NSA Anna Maria Świderska, Protokolant Katarzyna Golemba, po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 7 września 2005 r. sygn. akt I SA/Bd 314/05 w sprawie ze skargi "T." sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 6 kwietnia 2005 r. n(...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2003 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz "T." sp. z o.o. kwotę 3.600 /trzy tysiące sześćset/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 7 września 2005 r., I SA/Bd 314/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną przez "T." Sp. z o.o. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 6 kwietnia 2005 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2003 r.

Z ustaleń dokonanych przez organy podatkowe wynika, że spółka zawarła umowę dostawy z firmą "TK" Gmbh w S., której przedmiotem była m.in. dostawa form i wyrobów z tworzyw sztucznych. Treść preambuły tejże umowy wskazywała, iż jej strony zamierzały uregulować podstawowe relacje łączące je w związku z dostawami, a także ułatwić rozliczenia finansowe, poprzez ustalenie klauzuli waluty, polegającej na przyjęciu jednolitego kursu wymiany. Spółka wyceniała wartość sprzedaży eksportowej na rzecz "TK" Gmbh, na podstawie poszczególnych faktur wystawionych w EURO, zgodnie z kursem wynikającym z jednolitego dokumentu administracyjnego SAD. Tak wyliczona wartość przychodów była ewidencjonowana w księgach rachunkowych spółki w trakcie poszczególnych miesięcy. Jednakże na koniec każdego miesiąca spółka wystawiała "Rachunki korygujące - uznanie", w których uznawała firmę "TK" Gmbh kwotą wynikającą z różnicy stosowanych kursów /na podstawie dokumentów administracyjnych SAD/, a stałym kursem wynikającym z umowy.

W tak ustalonym stanie faktycznym organ uznał, że różnice o których mowa powyżej nie stanowiły różnic kursowych w rozumieniu art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. /Dz.U. 2000 nr 54 poz. 654 ze zm., zwanej dalej u.p.d.o.p./ ani też nie kwalifikowały się do przyrównania ich do udzielenia rabatu czy też skont. W ocenie organu I instancji spółka dokonała nieprawidłowego samoobliczenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych, które wynikało z zaniżenia przychodów podlegających opodatkowaniu o kwotę 855.404,97 zł na skutek zastosowania przez spółkę niewłaściwego kursu walut przy sprzedaży eksportowej. W związku z tym decyzją z dnia 14 stycznia 2005 r. (...) Naczelnik K.-P. Urzędu Skarbowego w B. określił spółce zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za okres od 1 stycznia 2003 r. do 31 grudnia 2003 r. w kwocie 759.205 zł.

Na powyższą decyzję pełnomocnik spółki złożył odwołanie, w którym zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności przepisu art. 12 ust. 3 u.p.d.o.p. oraz naruszenie przepisów postępowania tj.: art. 120, 121 par. 1, 145 par. 2, 165 par. 2, 187 par. 1, 188, 210 par. 1 pkt 3 i 4, 210 par. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm., zwanej dalej Ordynacja podatkowa/, a także art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Dyrektor Izby Skarbowej w B., po zapoznaniu się z całością materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie, decyzją z dnia 6 kwietnia 2005 r. (...) utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. W motywach tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy potwierdził i zaakceptował w całości ustalenia faktyczne oraz oceny prawne kwestionowanej odwołaniem decyzji. Wywiódł także, że błędne oznaczenie strony polegające na pominięciu trzeciego członu nazwy firmy oraz podanie błędnego adresu nie miały istotnego wpływu, ani na przebieg tego postępowania, ani na treść merytorycznej decyzji. Wyjaśnił też, iż korespondencję dotyczącą spółki doręczano jej pełnomocnikowi, zgodnie z art. 145 par. 2 Ordynacji podatkowej.

W skardze skierowanej do Sądu administracyjnego pełnomocnik spółki wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie art. 210 par. 1 pkt 3 w zw. z art. 215 par. 1, art. 165 par. 2, art. 210 par. 1 pkt 6 w zw. z art. 124 i art. 235 Ordynacji podatkowej. Wskazał ponadto na naruszenie art. 12 ust. 3 u.p.d.o.p., poprzez rozliczenie przychodu spółki w wysokości innej niż rzeczywista. Wywiódł, że ustalając kurs walut dla celów transakcji strona nie naruszyła unormowania art. 12 ust. 3 u.p.d.o.p., a jedynie kalkulowała cenę i dopiero wynik ten można było uznać za przychód rozliczony według postanowień powołanego przepisu.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił przedmiotową skargę wskazując na naruszenie przez organy podatkowe art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 u.p.d.o.p. przez błędną interpretację, co miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a./.

W obszarze naruszenia art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 u.p.d.o.p, Sąd skonstatował, że przyjęcie przez organy podatkowe za przychód należny roku 2003 r. kwoty zapłaconej na bazie wyliczeń dokonanych wstępnie przez skarżącą /zgodnie z umową stanowiącą podstawę wypracowania przez nią zysku/, w sytuacji gdy nie odpowiadała ona rzeczywistemu przysporzeniu do majątku spółki z tego tytułu, doprowadziło w istocie do bezpodstawnego zawyżenie wysokości przychodu. Z tego powodu zaskarżona decyzja podlega uchyleniu na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.

Sąd I instancji zważył także, że pominięcie trzeciego członu w nazwie firmy oraz posłużenie się jej nieaktualnym adresem było błędnym oznaczeniem strony w decyzji, jednakże organ odwoławczy trafnie ocenił, że uchybienie to nie miała jakiegokolwiek wpływu na przebieg postępowania i merytoryczny wynik sprawy. Ponadto Sąd uznał, że zaniechanie przedstawienia pełnomocnikowi spółki upoważnienia do podpisania postanowienia o wszczęciu postępowania było naruszeniem art. 121 Ordynacji podatkowej, jednak nie miało to, w ocenie Sądu, jakiegokolwiek wpływu na rozstrzygnięcie ad meritum.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku pełnomocnik Dyrektora Izby Skarbowej w B. wniósł o jego uchylenie w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1/ naruszenie prawa materialnego przez:

a/ niewłaściwe zastosowanie art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p., poprzez przyjęcie, że organ podatkowy określając skarżącej przychód należny naruszył powołany przepis, który w rzeczywistości dotyczy przychodów otrzymanych, a nie należnych;

b/ niewłaściwe zastosowanie, poprzez zakwestionowanie prawidłowego zastosowania przez organ podatkowy przepisu art. 12 ust. 3 u.p.d.o.p.;

2/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

a/ art. 133 par. 1 i art. 134 par. 1 p.p.s.a., poprzez sprzeczne z treścią materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy ustalenie Sądu, iż organ podatkowy za przychód należny 2003 r. przyjął kwotę zapłaconą na bazie wyliczeń dokonanych wstępnie przez skarżącą, podczas gdy organy podatkowe przyjęły, że przychodem należnym spółki jest wartość sprzedaży eksportowej wycenionej według kursu wynikającego z jednolitego dokumentu administracyjnego SAD i ewidencjonowanego w księgach rachunkowych w trakcie poszczególnych miesięcy;

b/ art. 145 par. 1pkt 1 lit. "a" i art. 151 p.p.s.a., poprzez uznanie, że zaskarżona decyzja naruszyła przepisy prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy i w rezultacie uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji, gdy w rzeczywistości naruszenie takie nie miało miejsca.

Autor skargi kasacyjnej zakwestionował twierdzenie Sądu I instancji, jakoby organ podatkowy przyjął za przychód należny kwotę zapłaconą na bazie wyliczeń dokonanych wstępnie przez spółkę. Zdaniem pełnomocnika organu stanowisko takie jest sprzeczne z treścią zebranego materiału dowodowego i stanowi naruszenie art. 133 par. 1 i art. 134 par. 1 p.p.s.a. Na poparcie tej tezy wskazano, że organy przyjęły jako wartość przychodu wartość sprzedaży eksportowej na rzecz "TK" Gmbh, wycenioną według kursu wynikającego z dokumentu administracyjnego SAD, która to wartość została zaewidencjonowana w księgach rachunkowych spółki w trakcie poszczególnych miesięcy.

Pełnomocnik Dyrektora Izby Skarbowej w B. zarzucił także Sądowi I instancji zakwalifikowanie uzyskanego przez skarżącą spółkę przychodu zarówno jako określonego w art. 12 ust. 1 pkt 1 jak i art. 12 ust. 3 u.p.d.o.f. Natomiast, jak podnosi wnoszący skargę kasacyjną, kolejność zdarzeń tj. powstanie należnego przychodu wyrażonego w walucie obcej, a następnie faktyczne otrzymanie przychodu wskazywało na uzyskanie przez spółkę przychodu, zgodnie z treścią powołanego art. 12 ust. 3 u.p.d.o.f.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik podatnika - "T." Sp. z o.o. - wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, argumentując analogicznie jak Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie ocenić należy, iż brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu kasacyjnego wskazującego na naruszenie przez Sąd I instancji unormowań wynikających z art. 133 par. 1 i art. 134 par. 1 p.p.s.a.

Zaskarżony wyrok wydany został niewątpliwie po zamknięciu rozprawy i na podstawie akt sprawy, nie zapadł na posiedzeniu niejawnym /art. 133 par. 1 p.p.s.a./.

Ze sprawy nie wynika, aby Sąd rozstrzygnął poza jej granicami, to jest w innym przedmiocie aniżeli opodatkowanie podatkiem dochodowym od osób prawnych za 2003 r., o którym wypowiadały się kwestionowane przez stronę decyzję organów podatkowych. Brak również podstaw do twierdzenia, że Sąd I instancji bezpodstawnie zaniechał wyjścia poza zarzuty i wnioski skargi oraz powołaną podstawę prawną /art. 134 par. 1 p.p.s.a./. Analiza skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że za pomocą wymienionych zarzutów obejmujących swą treścią wyłącznie przepisy art. 133 par. 1 i art. 134 par. 1 p.p.s.a. skarżący Dyrektor Izby Skarbowej usiłował zakwestionować sądowe oceny stanu faktycznego ustalonego i ocenionego uprzednio przez organy podatkowe w sprawie. Zważyć jednak należy, że przywoływane unormowania nie stanowią o rozstrzygnięciach Sądu I instancji ani też o ocenach tegoż Sądu, które do nich doprowadziły. Ponadto, autor skargi kasacyjnej nie wskazuje w niej przepisów procesowych Ordynacji podatkowej, które stanowiły podstawę prawną ustaleń i ocen faktycznych organów podatkowych i które, ewentualnie, naruszyć miał Wojewódzki Sąd Administracyjny oceniając ich zastosowanie w postępowaniu podatkowym.

Przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ocena stanu faktycznego sprawy nie została /więc/ zakwestionowana. Wynika z niej natomiast, że tak zwana klauzula waluty wynikająca z umowy zawartej przez stronę skarżącą i jej kontrahenta nie dawała podstaw do stwierdzenia różnic kursowych w rozumieniu prawa podatkowego i miała charakter oraz wpływ cenotwórczy w relacji do poszczególnych przedmiotów obrotu między tymi podmiotami. Odtworzenie podstawy opodatkowania bez jej uwzględnienia, tak ja uczyniły to organy podatkowe, prowadziło więc do bezpodstawnego zawyżenia wartości obrotu i wynikającego z niego przychodu podatkowego, co trafnie zarzuca wnoszący skargę kasacyjną. Nie można także zasadnie twierdzić o przychodzie należnym wyłącznie na podstawie ceny z czasu i w trakcie jej określania, które odbywa się bez naruszenia prawa - w oparciu o jedno z postanowień umownych wiążących strony stosunku gospodarczego, tym bardziej, jeżeli owo ostateczne doprecyzowanie ceny ma miejsce w tym samym okresie podatkowym co obrót, którego dotyczy.

Z tych powodów, na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.