Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2129/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-02-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Orzeczono o wymierzeniu grzywny za niewykonanie wyroku-art. 154 PoPPSA
Powołane przepisy: article: art 154  § 1 , 2, 6
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 lutego 2019 r. sprawy ze skargi L. K. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 83/13 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz L. K. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

L. K. pismem z [...] października 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku tut. Sądu z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 83/13 w zakresie w jakim dotyczy on wniosku skarżącej o przyznanie odszkodowania za część nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], stanowiącej aktualnie część działki ew. nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2.

Powyższym wyrokiem Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku wyżej z [...] kwietnia 2000 r. o przyznanie odszkodowania za utraconą nieruchomość [...] położoną przy ul. [...], uregulowaną w dawnej księdze hip. Nr [...], dz. nr [...],[...] i [...] - w terminie 2 miesięcy od zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku zwrócono zaś organowi 31 października 2013 r.

W związku z niewykonywaniem wskazanego wyroku, kolejnymi wyrokami tutejszego sądu z dnia 1 października 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 1454/14, z dnia 30 lipca 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 718/15 oraz z dnia 6 kwietnia 2016 r. wymierzono Prezydentowi [...] grzywny odpowiednio w kwotach: 500, 2000 i 3000 złotych. W wyrokach tych stwierdzano jednocześnie, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W sprawie objętej wnioskiem strony, Prezydent [...] decyzją z [...] sierpnia 2015 r. nr [...] ustalił na rzecz skarżącej oraz pozostałych uprawnionych osób odszkodowania za część dawnej nieruchomości F. B. o pow. [...] m2. Do rozstrzygnięcia tym samym pozostała sprawa odszkodowania z grunt o powierzchni [...] m2. Dawna nieruchomość hipoteczna obejmowała bowiem obszar [...] m2.

Po ostatnim orzeczeniu Sądu z 6 kwietnia 2016 r. zapadłym na tle niewykonywania prawomocnego wyroku I SAB/Wa 83/13 akta administracyjne sprawy, wraz z odpisem prawomocnego wyroku, zwrócone zostały organowi 6 lipca 2016 r. W dacie tej postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za przedmiotowy grunt pozostawało zawieszone na mocy postanowienia Prezydenta [...] z [...] czerwca 2016 r. nr [...]. Jego podjęcie nastąpiło [...] września 2018 r. postanowieniem Prezydenta [...] nr [...]. Przy czym wydanie owego aktu poprzedzone zostało wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 31 stycznia 2018 r. sygn. akt I SAB/Wa 589/17, uwzględniającym skargę L. K. na bezczynność Prezydenta [...] przy rozpoznawaniu wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania.

18 września 2018 r. L. K. wezwała Prezydenta [...] do wykonania wyroku i wydania w sprawie decyzji, a następnie wniosła wskazaną na wstępie skargę, w której żądała: wymierzenia organowi grzywny w wysokości co najmniej 20.000,00 złotych; przyznania na jej rzecz sumy pieniężnej do wysokości połowy wymierzonej grzywny; stwierdzenia, że bezczynność w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych; a także rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. W motywach skargi przedstawiła przebieg postępowania podkreślając, że dotychczas wymierzone grzywny nie odniosły żadnego skutku. W związku z czym wywodziła, że dopiero zdecydowana reakcja Sądu może zmobilizować organ do zastosowania się do wyroku. Ograniczenie się bowiem jedynie do grzywny będzie niewystarczającym środkiem prewencyjno-represyjnym i nie będzie stanowić żadnej dolegliwości finansowej dla organu. Co potwierdza przedmiotowe postępowania, gdzie organ zlekceważył łącznie już 5 wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zasadnym jest zatem przyznanie od organu na jej rzecz sumy pieniężnej, we wskazanej wyżej wysokości, która poza funkcją prewencyjno-represyjna wypełni również funkcje kompensacyjną, będąc dla niej swoistym zadośćuczynieniem za wszelkie dolegliwości i niedogodności związane z opieszałością organu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc że opóźnienie w rozpoznawaniu sprawy jest spowodowane m.in. bardzo dużą ilością wpływającej korespondencji w postępowaniach o odszkodowania za nieruchomości objęte działaniem dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...]. Waga zaś tych spraw i ich stopień skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które winny być ustalone w toku prowadzonych postępowań nie pozwalają na dotrzymanie terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie. W przedmiocie żądania rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym Prezydent [...] nie wniósł sprzeciwu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi [...] bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tut. sądu we wskazanej w niej części jest zasadna.

Wniesiona ona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 zd. drugie art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.

W okolicznościach faktycznych sprawy poza sporem jest, że Prezydenta [...] w terminie wyznaczonym wyrokiem z 2 sierpnia 2013 r. I SAB/Wa 83/13 nie rozpoznał wniosku skarżącej z [...] lutego 2008 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], w zakresie obejmującym część obecnej działki ewidencyjnej nr [...] o pow. [...] m2. Termin ten upłynął zaś 31 grudnia 2013 r. Stało się tak mimo wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu trzykrotnie grzywny. Oznacza to, że od przeszło pięciu lat pozostaje w stanie bezczynności przy wykonywaniu ww. wyroku, co uprawnia do oceny, że zwłoka ta przybrała postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo. Taką ocenę charakteru bezczynności w rozpoznaniu żądania strony sformułował także w wydanym uprzednio wyroku Sąd. Od tego zaś czasu, zwłoka ta jedynie wzrosła, a przyczyn tego stanu rzeczy w żaden sposób nie może tłumaczyć podnoszona w odpowiedzi na skargę ilość korespondencji wpływającej do organu w analogicznych sprawach. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia mu z tego tytułu kolejnej grzywny.

Zważywszy na skalę przekroczenia terminu wykonania wyroku, jak też uwzględniając wymierzone już z tego tytułu grzywny (w kwotach: 500, 2.000 i 3.000 złotych) oraz fakt, że przez większość czasu od uprawomocnienie się ostatniego wydanego w tej sprawie wyroku (7 czerwca 2016 r.) do dnia wniesienia obecnej skargi postępowanie było zwieszone – co oznacza, że terminy określone w kodeksie postępowania administracyjnego wówczas nie biegły (por. art. 103 k.p.a.) - skład orzekający ocenił, że adekwatną w tych okolicznościach faktycznych sankcją będzie grzywna w wymiarze 5.000,00 złotych, a nie jak domagała się tego skarżąca w kwocie 20.000,00 złotych, która w tym wypadku byłaby nazbyt represyjna.

Mając z kolei na uwadze, że skarga wniesiona została 1,5 miesiąca po podjęciu zawieszonego postępowania, a pierwotne żądanie odszkodowawcze, w znacznej części zostało już zrealizowane (vide decyzja prezydenta [...] z [...] sierpnia 2015 r. nr [...]) brak jest, w ocenie Sądu, wystarczająco uzasadnionych podstaw by w związku z zaistniałą opieszałością przyznać od organu na rzecz skarżącej wnioskowaną sumę pieniężną, o której mowa w art. 154 § 7 p.p.s.a. Zwłaszcza, że ze względu na kompensacyjną funkcję tego środka prawnego, żądanie jej przyznania musi nawiązywać do realnej krzywdy wywołanej wadliwą działalnością organu, a nie li tylko – jak ma to miejsce w niniejszej sprawie - do samej rażąco naruszającej prawo jego bezczynności, czy ogólnie przywoływanych "niedogodności" wynikających ze stanu zwłoki. Z tych względów skarga w tej części podlega oddaleniu.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku, a na podstawie na podstawie art. 151 powołanej ustawy orzekł jak w punkcie 3 sentencji wyroku. art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców pranych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.