Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 356/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-07-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 250
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 8, art. 107, art. 138 § 1 pkt 2, art. 139
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: § 3 ust. 1 pkt 4 lit. b, § 10, § 11, § 13 ust. 1, ust. 2
journal: Dz.U. 2004 nr 286 poz 2870
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie  gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
article: art. 3 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2003 nr 229 poz 2273
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
article: § 18
journal: Dz.U. 2002 nr 163 poz 1348
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2010 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o odmowie przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego i wstrzymaniu płatności; 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adw. G. L., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 292, 80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym tytułem opłaty kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 22 % podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z ... grudnia 2009 r. Dyrektor M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: Dyrektor Oddziału) uchylił decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w G. (dalej: Kierownik Biura) z ... października 2009 r. o odmowie przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego i wstrzymał płatność dla gospodarstwa niskotowarowego.

Organ oparł swoje rozstrzygnięcie na następującym stanie faktycznym:

J. D. w dniu ... lutego 2005 r. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. wniosek o pomoc finansową na działanie wspieranie gospodarstw niskotowarowych.

Decyzją z ... listopada 2005 r. nr ... Kierownik Biura przyznał wnioskodawcy płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w wysokości ... zł, która miała być wypłacana przez 5 kolejnych lat.

W dniu ... lipca 2007 r. w siedzibie Biura Powiatowego stawiła się D. D. i oświadczyła, iż od 1999 roku jest po rozwodzie, zaś jej były mąż złożył wniosek o płatność bez jej zgody.

Postanowieniem z ... stycznia 2008 r. Kierownik Biura wznowił postępowanie w sprawie, a następnie decyzją z ... maja 2008 r. nr ... uchylił decyzję własną z ... listopada 2005 r. oraz odmówił J. D. przyznania płatności. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu... marca 2008 r. wnioskodawca przedłożył w Biurze Powiatowym dokumenty, z których wynikało, że ... października 1999 r. rozwiódł się ze swoją żoną, następnie dokonał podziału majątku wspólnego po ustaniu wspólności ustawowej (akt notarialny z ... lipca 2007 r. Rep. A nr ...), a w dalszej kolejności umową darowizny przekazał wszystkie grunty będące w jego posiadaniu córce (akt notarialny z... lutego 2008 r. Rep. A nr ...). Tak więc wobec ustania małżeńskiej wspólności majątkowej do gruntów objętych wnioskiem o płatność, Kierownik Biura – powołując się na treść przepisu § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na Wspieranie Gospodarstw Niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 286, poz. 2870 ze zm.), dalej: rozporządzenie z 7 grudnia 2004 r. – stwierdził, że w dniu składania wniosku J. D. nie był uprawniony do otrzymania płatności, bowiem był właścicielem gospodarstwa rolnego z osobą trzecią.

Dyrektor Oddziału, po rozpoznaniu odwołania strony, decyzją z ... lipca 2008 r. nr ... utrzymał w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji, w pełni aprobując jej uzasadnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając wniesioną na powyższą decyzje skargę, wyrokiem z 9 czerwca 2009 r. sygn. akt V SA/Wa 2480/08 uchylił decyzję Dyrektora Oddziału z ... lipca 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura z ... listopada 2005 r. nr ... W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził niezgodność przepisu § 3 ust. 1 pkt. 3 lit. a) rozporządzenia z 7 grudnia 2004r., który legł u podstawy przyjętych w postępowaniu administracyjnym rozstrzygnięć, z art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.), dalej: ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich (...) oraz z art. 92 ust. 1, art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997r., Nr 178, poz. 438), w zakresie różnicowania podmiotowości producentów rolnych i nieuprawnionym wskazywaniu tych producentów, którym może być przyznana pomoc. Wskazał przy tym, że powyższe nie oznacza, że złożony w dniu ... lutego 2005 r. wniosek jest zasadny. Przyznanie bowiem stronie płatności (bądź odmowa) może nastąpić dopiero po ponownym przeprowadzeniu postępowania administracyjnego. Organ rozpoznając ponownie sprawę powinien dokonać merytorycznej oceny wniosku pod kątem spełnienia wszystkich wymogów określonych przepisami, a następnie wydać stosowną decyzję.

Rozpoznając zatem ponownie sprawę w oparciu o zgromadzone w aktach dokumenty Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w G. decyzją z... października 2009 r. nr ... odmówił J. D. przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego z powodu nie dopełnienia warunku nie przenoszenia własności gospodarstwa niskotowarowego przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności (§ 3 ust. 1 pkt 4 lit. b) rozporządzenia z 7 grudnia 2004r.).

Producent rolny złożył odwołanie od decyzji organu I instancji podnosząc, iż nie zgadza się z tym orzeczeniem, bowiem jest niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Wskazał, iż przez ponad 3 lata prowadził przedmiotowe gospodarstwo, natomiast przyczyną przekazania gospodarstwa była jego niezdolność do pracy w tym gospodarstwie. Podniósł, iż na mocy orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Niepełnosprawności z ... grudnia 2007 r. uznany został za osobę niepełnosprawną o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Tak więc pogarszający się stan zdrowia i związane z tym dolegliwości zmusiły go do przekazania umową darowizny z... lutego 2008 r. gospodarstwa na rzecz córki. Niezależnie od powyższego, powołując się na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 24 marca 2009 r. sygn. akt U 6/07, stwierdził, że w świetle przepisów Konstytucji nie jest dopuszczalne uregulowanie zakresu podmiotowego świadczeń wypłacanych z funduszy Unii Europejskiej oraz praw i obowiązków osób otrzymujących dotacje w rozporządzeniu, a zatem rozporządzenie nie może być podstawą nałożenia na stronę obowiązków.

Dyrektor M. Oddziału Regionalnego ARiMR w W. decyzją z ...grudnia 2009 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i wstrzymał płatność dla gospodarstwa niskotowarowego. W uzasadnieniu Dyrektor Oddziału stwierdził, że Kierownik Biura zastosował odmienną niż należy ocenę prawną przepisu określonego w § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Z przepisu tego jednoznacznie bowiem wynika, że w przypadku przeniesienia własności gospodarstwa niskotowarowego, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu i zwrotowi. Natomiast organ I instancji powołując się na ww. przepis prawa, w sentencji zaskarżonej decyzji orzekł odmowę przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego zamiast jej wstrzymanie. Przechodząc do oceny zebranego w sparwie materiału dowodowego organ II instancji uznał go za kompletny, a ustalony na jego podstawie stan faktyczny za nie budzący wątpliwości. Wskazał bowiem, iż z akt sprawy wynika, że beneficjent we wniosku z ... lutego 2005 r. o przyznanie pomocy na wspieranie gospodarstw niskotowarowych deklarował posiadanie jednej działki ewidencyjnej nr ... o pow. ... ha położonej w miejscowości S. Następnie na skutek podziału majątku wspólnego (akt notarialny z ...07.2007 - Rep A Nr ...), J. D. nabył na własność działkę ew. nr ... o pow. ... hektarów i ... metrów w miejscowości S., która to powstała z podziału działki ew. nr ... Dalej, na wezwanie organu w dniu ...marca 2008 r. wnioskodawca przedłożył akt notarialny (Rep A Nr ...) z .... lutego 2008 r. - umowa darowizny na rzecz córki oraz ustanowienie służebności osobistej. Tak więc podniósł, że z powyższego niezbicie wynika, że wnioskodawca nie dotrzymał jednego z zobowiązań zawartego w § 3 ust. 1 pkt 4 lit. b) rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. Ponadto w stosunku do beneficjenta nie można było również zastosować określonego w § 11 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. wyłączenia wstrzymania płatności i żądania zwrotu już pobranych środków finasowych. W związku z powyższym w ocenie Dyrektora Oddziału sprawa nie wymagała ponownego rozstrzygnięcia przez organ I instancji, a organ odwoławczy miał obowiązek zastosować instytucję reformcji i orzec co do istoty sprawy.

Odnosząc się natomiast do powołanego w odwołaniu postanowienia Trybunału Konstytucyjnego Dyrektor Oddziału wskazał, iż Trybunał stwierdził niezgodność jedynie przepisu § 3 ust. 1 pkt. 3 lit. a) rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. z ustawą o wspieraniu obszarów wiejskich (...) oraz z Konstytucją, który to przepis nie ma w tej sprawie zastosowania.

Na powyższą decyzję z ... grudnia 2009 r. J. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie przepisów postępowania:

- art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej: k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 ust. 2 k.p.a. poprzez wydanie przez organ II instancji decyzji, której wydanie leży w kompetencji organu I instancji, pozbawiając tym samym stronę możliwości zaskarżenia tego rozstrzygnięcia w toku instancji,

- art. 7, 8 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. i art. 107 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez wszechstronnego rozważenia i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, polegające na braku analizy realizacji planu dla gospodarstwa niskotowarowego, braku badania przyczyn przekazania gospodarstwa, a ponadto poprzez brak wskazania w sentencji decyzji § 10 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. będącego podstawą rozstrzygnięcia,

- art. 139 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż orzeczenie o wstrzymaniu i zwrocie płatności nie jest decyzją wydaną na niekorzyść strony odwołującej się.

Ponadto skarżący zarzucił organowi zastosowanie literalnej wykładni § 3 ust. 1 pkt 4 lit. b) rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. i przyjęcie tym samym, iż skarżący nie spełnia warunków określonych w ust. 3 § 3 ww. rozporządzenia, podczas gdy wykładnia systemowa i funkcjonalna w jego ocenie pozwala przyjąć, że przekazanie gospodarstwa następcy w związku z niepełnosprawnością i brakiem możliwości dalszego prowadzenia gospodarstwa jest tożsame ze spełnieniem przesłanek zawartych w tym przepisie. Dodatkowo skarżący zarzucił wydanie decyzji w oparciu o § 3 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. w sytuacji gdy przepis ten wskazuje na przekroczenie ustawowego upoważnienia w zakresie uregulowania podmiotowego zakresu dopłat do gospodarstw niskotowarowych, a szerzej świadczeń wypłacanych z funduszy Unii Europejskiej w akcie wykonawczym z pominięciem ustawy, co doprowadziło do naruszenia art. 92 Konstytucji.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że dzięki otrzymanym płatnościom realizował przedsięwzięcie zgodnie z zakreślonym planem rozwoju gospodarstwa. Skoro jednak ze względu na stan zdrowia i związaną z tym niezdolność do pracy nie był w stanie dalej prowadzić gospodarstwa, przyznana mu płatność mogła zostać wstrzymana, jednakże w ocenie skarżącego nie powinien powstać po jego stronie obowiązek zwrotu przyznanej płatności. Tak więc mając na uwadze przedstawione w skardze zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, organ administracji nie naruszył przepisów prawa materialnego, ani proceduralnego, w stopniu, który uzasadniałby jej uchylenie.

Odnosząc się na wstępie do zarzutów naruszenia przepisów postępowania Sąd zauważa, iż Dyrektor Oddziału wydając zaskarżoną decyzję w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. nie naruszył zasady dwuinstancyjności postępowania. Podkreślić bowiem należy, że jeżeli organ administracji działający w trybie odwoławczym nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego w sprawie i nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie (art. 136 k.p.a.), ma obowiązek zastosować instytucję reformacji i orzec co do istoty sprawy, zamiast uchylać decyzje organu I instancji i przekazywać mu sprawę do ponownego rozpatrzenia (por. niepublikowany wyrok NSA z 6 października 1987 r., sygn. akt SA/Wr 520/87). Sytuacja taka miała miejsce w niniejszej sprawie, gdzie stan faktyczny był bezsporny, czego nie kwestionuje również skarżący, i nie było potrzeby uzupełniania materiału dowodowego w sprawie. Zastosowana bowiem przez Kierownika Biura odmienna ocena prawna § 10 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r., niewątpliwie sprzeczna z jednoznacznym brzmieniem tego przepisu, uzasadniała zastosowane przez organ odwoławczy rozstrzygnięcie. Słusznie zatem wskazał organ, powołując się na wyrok NSA z 21 czerwca 1994 r., sygn. akt IV SA 1606/96, że odmienna ocena prawna przedstawionego przez organ I instancji materiału nie uprawnia organu odwoławczego do przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W takiej sytuacji, organ odwoławczy ma obowiązek zastosować instytucję reformacji i orzec, co do istoty sprawy. W świetle powyższego bezzasadny jest również zarzut niewskazania w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji § 10 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia, gdyż przepis ten został wskazany w podstawie prawnej decyzji organu I instancji, która rozstrzygała o odmowie, zamiast wstrzymaniu, skarżącemu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Tak więc organ odwoławczy rozpoznając ponownie sprawę nie rozstrzygał o wstrzymaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, a jedynie kontrolował, co wskazano powyżej, poprawność przyjętych ustaleń faktycznych i prawnych. A zatem przytoczenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji § 10 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. jako podstawy wstrzymania skarżącemu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego jest w pełni wystarczające i nie stanowi naruszenia art. 7 i 8 k.p.a. w związku z art. 107 k.p.a.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 139 k.p.a., przez wydanie, przez organ odwoławczy decyzji na niekorzyść strony, Sąd uznaje go za bezzasadny. Zauważyć bowiem należy, że zmiana decyzji organu I instancji z odmowy przyznania płatności na wstrzymanie płatności nie pogorszyła ani nie poprawiła sytuacji prawnej strony odwołującej się. Zgodnie bowiem z § 10 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r., przyjętym za podstawę prawną w decyzji organu I instancji, a w konsekwencji wniesienia odwołania, również przez organ odwoławczy, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu i zwrotowi, jeżeli producent rolny przeniósł własność gospodarstwa niskotowarowego przed upływem 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, z zastrzeżeniem § 11. Tak więc tożsamość przyjętej podstawy prawnej przez organy obu instancji nie powoduje dla skarżącego negatywnych skutków. Wstrzymanie bowiem płatności dla gospodarstwa niskotowarowego następuje na podstawie decyzji administracyjnej kierownika biura powiatowego Agencji, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego (§ 13 ust. 1 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r.). Natomiast zwrot nienależnie lub nadmiernie pobranych środków z tytułu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego następuje na zasadach i w trybie określonych w przepisach o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (§ 13 ust. 2). A zatem dopiero konsekwencją zaskarżonej decyzji będzie ustalenie przez Prezesa Agencji w drodze decyzji administracyjnej wydanej w trybie art. 29 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.), kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych.

Przechodząc natomiast do zarzutów merytorycznych Sąd zauważa, że szczegółowe warunki i tryb udzielania, wstrzymywania, zawieszania, zwracania i zmniejszania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych określa rozporządzenie Rady Ministrów z 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na Wspieranie Gospodarstw Niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 286, poz. 2870 ze zm.). Rozporządzenie to wydane zostało na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...). Natomiast podkreślić w tym miejscu należy, iż jedynie kwestia zgodności § 3 ust. 1 pkt 3 lit. a) rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. z art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (...) oraz z art. 92 Konstytucji, była przedmiotem wniosku Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego do Trybunału Konstytucyjnego, który w dniu 24 marca 2009 r. postanowieniem o sygn. akt U 6/07 umorzył postępowanie ze względu na utratę mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu. Tak więc z faktu zakwestionowania przez Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wydanego orzeczenia regulacji podmiotowego zakresu świadczeń wypłacanych z funduszy Unii Europejskiej w rozporządzeniu z pominięciem ustawy, nie można wywodzić, jak chce tego skarżący, że cały § 3 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. przekracza delegację ustawową. Zauważyć również należy, że podstawą prawną zaskarżonych decyzji jest § 3 ust. 1 pkt 4 lit. b w związku z § 10 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r., które to przepisy nie były przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego. Ponadto Trybunał Konstytucyjny w postanowieniu z 24 marca 2009 r. w rozdziale II ust. 2 pkt 2.2 wskazał, że odnośnie działania Wspieranie gospodarstw niskotowarowych znaczenie zachowują te przepisy, które odnoszą się m.in. do wstrzymywania i zwracania pomocy finansowej dla gospodarstw niskotowarowych.

A zatem w myśl § 3 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. – płatność dla gospodarstwa niskotowarowego jest udzielana producentowi rolnemu, który: 1) jest osobą fizyczną; 2) prowadził, przez okres co najmniej 3 lat przed złożeniem wniosku, działalność rolniczą w zakresie produkcji roślinnej lub zwierzęcej; 3) w dniu złożenia wniosku prowadził działalność rolniczą, w gospodarstwie rolnym stanowiącym przedmiot odrębnej własności producenta rolnego albo jego małżonka, albo przedmiot ich współwłasności oraz będącym gospodarstwem niskotowarowym w rozumieniu decyzji 85/377/EWG z 7 czerwca 1985 r. ustanawiającej wspólnotową typologię gospodarstw rolnych (Dz. U. WE L 220 ze zm.); 4) zobowiąże się do realizacji przedsięwzięć mających na celu restrukturyzację gospodarstwa niskotowarowego dotyczących prowadzenia działalności rolniczej lub pozarolniczej działalności gospodarczej, zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, a także do nieprzenoszenia własności gospodarstwa niskotowarowego przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego (§ 3 ust. 1 pkt 4 lit. b).

Rozporządzenie z 7 grudnia 2004 r. określa także konsekwencje niedotrzymania zobowiązania polegającego na nieprzenoszeniu własności gospodarstwa niskotowarowego w okresie 5 lat od dnia przyznania płatności, którymi są wstrzymanie i zwrot płatności dla gospodarstw niskotowarowych (§ 10). Jednakże, gdy przeniesienie własności gospodarstwa niskotowarowego nastąpi w związku z przyznaniem renty strukturalnej na rzecz następcy producenta rolnego, który w terminie 35 dni od daty przeniesienia własności tego gospodarstwa złoży stosowne oświadczenie, płatność dla gospodarstw niskotowarowych nie podlega zwrotowi, a pozostała do wypłaty pomoc finansowa przysługuje temu następcy (§ 11).

Z powyższego wynika, więc, że jednym z koniecznych warunków, które musi spełnić producent rolny ubiegający się o przyznanie przedmiotowej płatności, jak również ten, któremu taką płatność przyznano jest nieprzenoszenie własności gospodarstwa niskotowarowego przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego.

Skarżący składając ... lutego 2005 r. wniosek o pomoc finansową na wspieranie gospodarstw niskotowarowych miał świadomość wypełnienia ww. warunków. Bowiem we wniosku podpisał oświadczenie (sekcja XI wniosku), iż znane są mu zasady przyznawania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, oraz że jest świadomy skutków niewykonania zobowiązań wynikających z realizacji działania "wspieranie gospodarstw niskotowarowych". Skarżący zobowiązał się również – zgodnie z pkt 15 ppkt 2 akapitu drugiego sekcji XI – do nieprzenoszenia własności gospodarstwa niskotowarowego przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego (z zastrzeżeniem, że zobowiązanie to nie dotyczy przeniesienia własności tego gospodarstwa na rzecz następcy w zamian za rentę strukturalną). Tak więc przyznanie przedmiotowej płatności począwszy od ... listopada 2005 r. spowodowało, że dopiero w listopadzie 2010 r. skarżący mógłby przenieść własność gospodarstwa rolnego, bez konsekwencji wstrzymania oraz zwrotu płatności.

Z akt sprawy bezsprzecznie jednak wynika, że skarżący własność przypadającej mu po podziale majątku wspólnego części gospodarstwa niskotowarowego przekazał ... lutego 2008 r. swojej córce (umowa darowizny oraz ustanowienie służebności osobistej, akt notarialny Rep. A nr ...), która nie była następcą wnioskodawcy, któremu przyznano rentę strukturalną. Czynności tej skarżący dokonał przed upływem 5 letniego okresu, w którym własność gospodarstwa rolnego nie powinna być przenoszona bez konsekwencji wynikających z § 10 rozporządzenia z 7 grudnia 2004r.

Ponadto organ zasadnie przyjął, iż w sprawie nie zaistniała sytuacja określona w § 11 rozporządzenia z 7 grudnia 2004 r. Zgodnie bowiem z jego treścią płatność nie podlega zwrotowi, jeżeli zostaną spełnione łącznie wymienione w tym przepisie warunki. Przeniesienie własności musi nastąpić na rzecz następcy producenta rolnego, któremu przyznano rentę strukturalną, jeżeli w określonym terminie złoży stosowne oświadczenie wraz ze szczegółowo opisanymi załącznikami. Jedynie w tym wypadku płatność nie podlega zwrotowi. Natomiast w niniejszej sprawie, zgodnie z oświadczeniem skarżącego, własność gospodarstwa niskotowarowego została przeniesiona na rzecz następcy przed upływem 5 lat od przyznania wsparcia z powodów zdrowotnych. Przyczyn tych jednak nie wymienia rozporządzenie z 7 grudnia 2004r. Tak więc w stosunku do skarżącego powstał obowiązek wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego i jej zwrotu, prawidłowo zatem organy zastosowały § 10 rozporządzenia.

Jednocześnie zauważyć należy, iż fakt zrealizowania przez skarżącego przedsięwzięcia, na które się powołuje, a czego jak twierdzi skarżący nie zbadały organy, nie mogło mieć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, skoro naruszono warunek nie przenoszenia własności gospodarstwa rolnego w okresie 5 lat od dnia przyznania płatności. Żaden przepis prawa nie wyłącza bowiem zastosowania § 10 rozporządzenia, wskutek zrealizowania przedsięwzięcia. Niezrealizowanie przedsięwzięcia wywołuje natomiast skutek określony w § 9 rozporządzenia tj. wstrzymania płatności dla gospodarstwa w roku czwartym i piątym jej wypłaty.

Reasumując Sąd ponownie podkreśla, że skarżący składając wniosek o przyznanie płatności dla gospodarstwa niskotowarowego złożył oświadczenie, iż znane są mu zasady przyznawania tych płatności, zobowiązał się również do nieprzenoszenia własności gospodarstwa przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności, z wyjątkiem przeniesienia własności gospodarstwa na rzecz następcy wnioskodawcy, któremu przyznano rentę strukturalną. Tymczasem wnioskodawca przeniósł własność gospodarstwa niskotowarowego umową darowizny na rzecz córki, bez uzyskania prawa do renty strukturalnej, czym naruszył wyżej omówione przepisy prawa.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej - p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. i § 18 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.).