Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 147/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2010-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 173 ust. 1 pkt3, art. 175, art. 181,186
journal: Dz.U. 2005 nr 164 poz 1365
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym
article: art. 138 par. 1 pkt 1, art. 107, art. 14 par. 1,2, art. 55 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art.1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit.c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 70 ust. 4
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.),, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 maja 2010 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej ds. Studentów i Doktorantów Politechniki [...] z dnia [...] r. nr .[...] w przedmiocie stypendium za wyniki w nauce I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komisji Stypendialnej Wydziału [...] przy Politechnice [...] z dnia [...] r., II. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej ds. Studentów i Doktorantów Politechniki [...] na rzecz skarżącego M. K. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) , art. 173 ust. 1 pkt 3, art. 175 oraz art. 181 i 186 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 z późn. zm.), rozdziału I § 5 ust. 1 pkt 2 i III Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych Politechniki [...], Komisja Stypendialna Wydziału Elektroniki i Informatyki przy Politechnice [...] odmówiła przyznania M.K. pomocy materialnej w roku akademickim [...] w formie stypendium naukowego.

W uzasadnieniu wskazano, że przyczyną odmowy przyznania wnioskowanego stypendium było nieskompletowanie dokumentów m.in. nieprzedłożenia przez M.K. zaświadczenia z uczelni potwierdzającego uzyskaną średnią ocen za poprzedni rok nauki.

Nie zgadzając się z podjętym rozstrzygnięciem M.K. złożył odwołanie, w którym podał, że złożył wszelkie niezbędne dokumenty. Dalej wskazał, że w dniu [...] r. telefonicznie kontaktowała się z nim pracownica Dziekanatu Wydziału Elektroniki i Informatyki żądając złożenia szeregu dokumentów, m.in zaświadczenia z ZUS dot. zaliczki alimentacyjnej, zaświadczenia z uczelni potwierdzającego średnią ocen uzyskanych za poprzedni rok nauki. Skarżący zażądał nadesłania wezwania w przedmiocie brakujących dokumentów w formie pisemnej, jednakże takiego nie otrzymał.

Dodatkowo w ocenie skarżącego uzasadnienie decyzji nie spełnia wymagań formalnych przewidzianych w art. 107 K.p.a., ponieważ nie wymienia podstawy prawnej żądania złożenia dodatkowych dokumentów.

Odwoławcza Komisja Stypendialna przy Politechnice [...], decyzją

z dnia [...] r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 175 ust. 3 ustawy

z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i rozdziału XI § 62 ust. 2 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy

materialnej dla studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych Politechniki [...], utrzymała zaskarżoną decyzję w mocy.

W ocenie Komisji nie można na podstawie dokumentów złożonych przez M.K. przyznać Mu stypendium za wyniki w nauce. Zgodnie z § 22 pkt 1 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów, aby otrzymać stypendium za wyniki w nauce student musi spełnić łącznie cztery warunki, natomiast skarżący nie spełnił jednego z nich, tj. nie uzyskał w poprzednim roku akademickim średniej z ocen końcowych obliczonych wg wzoru, w którym jedną ze składowych są punkty ECTS.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie M.K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zarzucając jej naruszenie art. 70 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., art. 173 ust. 1 pkt 3 oraz art. 181 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym. Uzasadniając powyższe skarżący podał, że studia pierwszego stopnia, które ukończył nie prowadziły systemu punktów ECTS, dlatego zmuszony był obliczyć średnią z uzyskanych ocen końcowych na podstawie wzoru określonego w § 70 pkt 2 Regulaminu, mimo, że przepis ten reguluje jedynie sytuację prawną osób, które rozpoczęły naukę przed dniem [...] r. na jednolitych studiach magisterskich. Zgodnie z tym przepisem średnią ocen oblicza się jako średnią ważoną, której składowymi są liczba godzin z przedmiotu i ocena końcowa z przedmiotu. Dalej skarżący wskazał, że regulamin Politechniki [...] wyłączył uprawnienie do ubiegania się o stypendium naukowe dla tych studentów, którzy rozpoczęli naukę na studiach inżynierskich czy licencjackich przed rokiem [...].

W odpowiedzi na skargę, organ nie znajdując podstaw do zmiany swego rozstrzygnięcia, wniósł o oddalenie skargi.

W pierwszej kolejności organ podniósł, iż skarżący nie posiada legitymacji do wniesienia skargi, bowiem złożył oświadczenie o rozwiązaniu umowy o usługi edukacyjne z Politechniką [...] z dniem [...] r., skutkiem czego decyzją Prodziekana Wydziału Elektroniki i Informatyki z dnia [...] r. został skreślony z listy studentów. W ocenie organu utrata statusu studenta, pozbawia skarżącego przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym o przyznanie stypendium za wyniki w nauce.

Odnośnie samego stypendium organ wskazał, że zgodnie z Regulaminem ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych Politechniki [...], student kontynuujący studia na II stopniu może otrzymać stypendium za wyniki w nauce na podstawie ocen uzyskanych na dwóch ostatnich semestrach studiów I stopnia. Średnią ocen oblicza się wg wzoru z uwzględnieniem punktów zaliczeniowych ECTS. Przenoszenie osiągnięć studenta za pomocą punktów ECTS wprowadzone zostało rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 3 października 2006 r. w sprawie warunków i trybu przenoszenia osiągnięć studenta. Skarżący ukończył studia I stopnia na Uniwersytecie Technologiczno-Przyrodniczym w [...], gdzie nie był prowadzony system ECTS, a w związku z tym nie jest możliwe ustalenie średniej ocen dla celów prawa do stypendium za wyniki w nauce.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie odnosząc się do zarzutu organu dotyczącego braku legitymacji skarżącego do wniesienia skargi, należy wskazać, iż jest on pozbawiony podstaw prawnych, bowiem z oznaczenia strony zarówno w odwołaniu oraz w treści zaskarżonej decyzji jednoznacznie wynika, że stroną postępowania jest M.K. Skoro był on adresatem zaskarżonej decyzji, to w ocenie składu orzekającego Jego legitymacja do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie budzi zastrzeżeń.

Bez znaczenia pozostaje również fakt, że skarżący złożył oświadczenie

o rozwiązaniu umowy o usługi edukacyjne z Politechniką [...] z dniem

[...] r. i decyzją Prodziekana Wydziału Elektroniki i Informatyki z dnia [...] r. został skreślony z listy studentów, bowiem zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Natomiast w dniu wydania kwestionowanej decyzji, tj. [...] r., M.K. był studentem Wydziału Elektroniki i Informatyki Politechniki [...].

Przechodząc do oceny legalności zaskarżonej decyzji, Sąd stwierdził, że skarga jest niewątpliwe skuteczna.

Podstawowe zasady postępowania administracyjnego określone zostały przez ustawodawcę w przepisach art. 6 - 16 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Z zasad tych wynika m.in., że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, w toku postępowania stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 14 § 1 K.p.a. w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada pisemności. Z zasady tej wypływa obowiązek dla organów administracji publicznej, ale również dla stron postępowania administracyjnego, załatwiania spraw w formie pisemnej. Odnosi się on nie tylko do czynności kończącej postępowanie, tj. wydania rozstrzygnięcia kończącego dany etap postępowania, ale do szeregu czynności poprzedzających wydanie decyzji bądź innego aktu, w formie którego załatwiano sprawę. Stąd np. wszelkiego rodzaju wezwania zawiadomienia, protokoły i adnotacje, podania, winny -co do zasady - mieć formę pisma.

Wyjątkowo sprawy mogą być załatwiane ustnie, gdy przemawia za tym interes strony, a przepis prawa nie stoi temu na przeszkodzie (art. 14 § 2 K.p.a.).

Tylko w drodze wyjątku, w sprawach niecierpiących zwłoki wezwania można dokonać telegraficznie lub telefonicznie albo przy użyciu innych środków łączności (art. 55 § 1 K.p.a.).

Treść oraz istotne motywy takiego załatwienia powinny być jednak utrwalone

w aktach w formie protokołu lub podpisanej przez stronę adnotacji.

Z powyższego wynika zatem, że jedynie interes strony bądź charakter sprawy nie cierpiącej zwłoki może przemawiać za odstąpieniem od zasady pisemności.

Powyższe regulacje wskazują, że w prowadzonym postępowaniu w sprawie przyznania stypendium naukowego, skarżący powinien zostać pisemnie wezwany do złożenia wymaganych dokumentów. W wezwaniu organ winien określić termin wykonania zobowiązania oraz skutek jego niewykonania.

Tymczasem z akt sprawy nie wynika aby organ dokonał takiego wezwania. Nawet jeżeli wezwania dokonano w formie telefonicznej, to w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dowodu dokumentującego fakt dokonania tej czynności.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że nastąpiło naruszenie wskazanych powyżej przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komisji Stypendialnej Wydziału Elektroniki i Informatyki przy Politechnice [...].