Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 457/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2014-12-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 154, art. 134, art. 139 ust. 1,  art. 140,  art. 142,  art. 149 ust. 1, art. 153;
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: par. 6 ust. 2
journal: Dz.U. 2004 nr 273 poz 2719
law: Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o  udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania  i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik (spr.) Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant St. insp. sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi R. E. na decyzję Dyrektora Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Opolu z dnia 1 lipca 2014r., nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego stanowi decyzja Dyrektora Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 1 lipca 2014 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję tegoż organu z dnia 10 czerwca 2014 r.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie:

W dniu 11 marca 2014 r. Dyrektor Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ogłosił postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej [...] w rodzaju: świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w zakresie świadczenia w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej na terenie miasta [...], na okres od 1 lipca 2014 r. do 31 grudnia 2017 r. W ogłoszeniu o przedmiotowym postępowaniu wskazano wartość zamówienia nie wyższą niż 784 394,00zł na okres rozliczeniowy od 1 lipca 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. Otwarcie ofert zaplanowano na dzień 28 marca 2014 r. Z uwagi na dużą liczbę ofert, faktyczne otwarcie nastąpiło w dniu 1 kwietnia 2014 r. Rozstrzygnięcie postępowania nastąpiło w dniu 30 maja 2014 r. na podstawie art. 151 ust. 1 ustawy o świadczeniach, a informacja o rozstrzygnięciu postępowania została opublikowana na tablicy ogłoszeń oraz stronie internetowej Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ. Konkurs ofert składał się z części jawnej i niejawnej. W części jawnej postępowania konkursowego komisja stosownie do dyspozycji art. 142 ust. 2 pkt. 1 i 2 ustawy o świadczeniach stwierdziła prawidłowość ogłoszenia postępowania prowadzonego w trybie konkursu ofert. Na poprawnie ogłoszone postępowanie konkursowe wpłynęło 14 ofert, w tym oferta R. E. nr [...]. Oferenci przystępujący do konkursu ofert, oprócz wymagań wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, w tym w szczególności rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1480) oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 stycznia 2011 r. w sprawie wykazu produktów leczniczych, które mogą być doraźnie dostarczane w związku z udzielonym świadczeniem zdrowotnym, oraz wykazu produktów leczniczych wchodzących w skład zestawów przeciwwstrząsowych ratujących życie (Dz. U. nr 18, poz. 94) winni spełniać także wymagania określone przez Prezesa Funduszu, a zamieszczone w Zarządzeniu Nr 3/2014/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 23 stycznia 2014 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zmienionym zarządzeniem Nr 11/2014/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 7 marca 2014 r., zwanym dalej zarządzeniem Nr 3/2014/DSOZ Prezesa NFZ; zarządzeniu Nr 57/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 2 października 2013 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zmienionym zarządzeniem Nr 74/2013/DSOZ z dnia 12 grudnia 2013r., zwanym dalej zarządzeniem Nr 57/2013/DSOZ Prezesa NFZ; zarządzeniu Nr 87/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju: świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w ramach opieki długoterminowej.

W części jawnej prowadzonego postępowania komisja dokonała sprawdzenia złożonych ofert pod względem spełnienia warunków formalno-prawnych, a także poddała je ocenie merytorycznej celem ustalenia, czy spełnione zostały warunki wymagane określone w przepisach prawa oraz warunki określone przez Prezesa Funduszu na podstawie dyspozycji art. 146 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.), dalej zwanej ustawą o świadczeniach. W trakcie prowadzonego postępowania komisja wezwała niektórych oferentów do uzupełnienia braków formalnych oferty. Braki zostały uzupełnione w terminie. Komisja, korzystając z przepisu § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej żądań (Dz. U. z 2004 r. nr 273, poz. 2719) przeprowadziła kontrolę u wszystkich nowych oferentów biorących udział w postępowaniu. Z przeprowadzonych kontroli sporządzono protokoły kontroli. Po przeprowadzeniu weryfikacji danych zawartych w ofercie oraz w oparciu o wyniki kontroli komisja na posiedzeniu w dniu 5 maja 2014 r. odrzuciła ofertę wnioskującego, uzasadniając szczegółowo przyczyny odrzucenia w zawiadomieniu o odrzuceniu oferty. Skarżący w dniu 12 maja 2014 r. złożył protest. Ogłoszenie o wniesieniu protestu zostało zamieszczone na stronie internetowej oraz tablicy ogłoszeń OOW NFZ. Komisja rozpatrzyła wniesiony protest podtrzymując decyzję o odrzuceniu oferty z powodu niespełnienia wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz warunków określonych przez Prezesa NFZ. Skarżący został powiadomiony o rozstrzygnięciu protestu i otrzymał uzasadnienie w tym przedmiocie. W dniu 23 maja 2014 r. R. E. złożył pismo datowane na dzień 23 maja 2014 r., dotyczące: "odwołania od oddalonego protestu w postępowaniu" w którym wniósł - jak to określił "kolejne odwołanie do Komisji" i dowodził, że spełnia wszelkie warunki do zawarcia umowy na świadczenia w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej na terenie miasta [...]. Komisja oddaliła wniesiony ponownie protest, wskazując, że oferent złożył drugi protest do tej samej czynności. Skarżący został powiadomiony o rozstrzygnięciu protestu, a informacja o powyższym rozstrzygnięciu została zamieszczona na stronie internetowej

W dniu 30 maja 2014 r. zostało rozstrzygnięte postępowanie, a ogłoszenie o rozstrzygnięciu ukazało się na stronie internetowej Oddziału NFZ oraz zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń w siedzibie Oddziału.

Skarżący pismem z dnia 2 czerwca 2014 r. zatytułowanym "wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy" podał, że w odpowiedzi na pismo z dnia 26 maja 2014 r. dotyczące odrzucenia jego kolejnego protestu, a tym samym jego oferty, składa wniosek o kolejne rozpatrzenie sprawy przez Komisję. Wniosek ten uzasadnił faktem, iż na dzień 2 czerwca 2014 r., i tym bardziej na dzień złożenia protestu, spełniał i spełni wszystkie warunki zgodnie z art. 149 ust. 1 pkt 3 ustawy o świadczeniach, na które powołuje się Komisja oddalając jego protesty. Podkreślił, że przeprowadzona w dniu 28 kwietnia 2014 r. przez Komisję konkursową kontrola nie mogła stwierdzić w dwóch neseserach braku Natrii chloridum + Kalii chloridum + Calcii chloridum dihydricum - (8,6 mg + 0,3 mg + 0,33 mg)/ml - roztwór do infuzji dożylnych, gdyż nesesery były kompletne i spełniały wszystkie wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej, w załączniku nr 4 - warunki realizacji świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej - w części III, ust. 2 pkt 7 określajacym, że neseser pielęgniarski dla każdej pielęgniarki ma być wyposażony m.in. w zestaw przeciwwstrząsowy, na dzień złożenia oferty. Komisja mogła jedynie stwierdzić, że w dwóch neseserach na dzień przeprowadzania kontroli, minął termin przydatności ww. leku, który został natychmiast wymieniony na lek o terminie przydatności do marca 2017 r., o czym informował we wcześniejszym proteście. Stwierdzenie, że w jego wyposażeniu czegoś brakowało, zdaniem składającego wniosek, mocno mija się ze stanem faktycznym. W związku z powyższym, uważa on, że spełnia wszelkie warunki do zawarcia umowy na świadczenia w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej na terenie miasta [...] i wnosi o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej postępowania nr [...].

Dyrektor OOW NFZ uznał ww. pismo za odwołanie od rozstrzygniętego postępowania nr [...] w rodzaju świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w zakresie świadczenia w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej na terenie miasta [...]. gdyż zostało złożone w terminie przewidzianym dla odwołania.

Pismem z dnia 3 czerwca 2014 organ powiadomił strony postępowania o przysługujących im prawach, wynikających z art. 10 § 1 K.p.a. W dniu 6 czerwca 2014 r. odwołujący skorzystał z przysługującego mu prawa i zapoznał się z zebranymi dowodami oraz materiałami dotyczącymi postępowania. Z prawa tego skorzystał również oferent A S.A. i B S.A.

Pismem z dnia 9 czerwca 2014 r. skarżący wniósł dodatkowe uwagi dotyczące postępowania, wskazując, że kontrola, podczas której Komisja NFZ wykazała brak dwóch sztuk płynów Natrii Chloridum + Kalii chloridum + Calcii Chloridum dihydricum (8,6+0,3+0,33 mg/ml) - roztwór do infuzji dożylnych, a w rzeczywistości ww. płyny były przeterminowane na dzień kontroli (na dzień ofertowania miały ważny termin przydatności), była wyrywkowa, gdyż nie sprawdzono dat przydatności wszystkich zasobów; w udostępnionych przez NFZ ofertach oraz dokumentacji innych świadczeniodawców w opiece długoterminowej, zauważyć można rażące braki w zasobach sprzętowych oraz w niewłaściwym wyposażeniu (np. neseser położnej - różni się od neseseru pielęgniarskiego wymaganego w opiece długoterminowej). Skarżący podkreślił, że jego firma spełnia wszystkie wymogi, zarówno personalne jak i sprzętowe, niezbędne do fachowego i rzetelnego udzielania świadczeń w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej.

Przy tak ustalonym stanie faktycznym, Dyrektor Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia 10 czerwca 2014 r., nr

[...], działając na podstawie art. 154 ust. 3 ustawy o świadczeniach w związku z art. 104 § 1 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez R. E., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą C, od rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nr [...] w rodzaju świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w zakresie świadczenia w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej na terenie m. [...], oddalił odwołanie.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na ustalony w sprawie stan faktyczny, przywołał przepisy stanowiące podstawę procesowania. Dokonując rozpatrzenia sprawy uznał, że zebrany materiał dowody uzasadniał dokonaną przez komisję konkursową ocenę treści oferty złożonej przez odwołującego w postępowaniu oznaczonym nr [...], skutkującą jej odrzuceniem. Uzasadniał organ, że odwołujący w części VIII formularza ofertowego na pytanie ankietowe nr 1.5.2.1, dotyczące wymaganego sprzętu i aparatury medycznej, udzielił odpowiedzi twierdzącej, oświadczając, że: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". Wobec ustaleń poczynionych podczas kontroli przeprowadzonej u oferenta w dniu 28 kwietnia 2014 r. w miejscu udzielania świadczeń, z których wynika brak wymaganego sprzętu oraz udzielenie odmiennej odpowiedzi w formularzu ofertowym, w dniu 5 maja 2014 r., komisja konkursowa z uwagi na niespełnianie wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz warunków określonych przez Prezesa NFZ odrzuciła ofertę odwołującego. Podkreślał organ, że występowania w neseserach przeterminowanych leków w dniu kontroli, nie można traktować jako ich posiadania w składzie zestawów, a to z uwagi na wymogi prawne stawiane oferentom. Taki stan faktyczny należy bezwzględnie ocenić jako brak kontrolowanych elementów, skutkujący odrzuceniem oferty. Wskazał także, iż leki przeterminowane powinny zostać przekazane do apteki w celu przekazania ich do utylizacji. Posiadanie przez oferenta leków przeterminowanych, świadczy o nienależytej staranności dotyczącej kontroli w zakresie terminów ważności leków. Każdy lek, którego termin ważności dobiega końca powinien być zastąpiony innym przed upływem terminu ważności. Przyjęcie odmiennego poglądu umożliwiałoby oferentom powoływanie się każdorazowo na chwilowy brak, bądź niedostępność sprzętu. Oferenci mogliby w ten sposób kompletować wymagany sprzęt dopiero po dniu złożenia oferty, a komisja konkursowa pozbawiona byłaby możliwości skutecznego sprawdzenia zapewnienia przez oferentów wymaganego sprzętu. Ponadto zaznaczył, że komisja konkursowa prowadzi postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej opierając je na zasadach pewności i gwarancji, nie zaś na zasadzie ryzyka co do ewentualnego spełniania przez oferenta warunków artykułowanych w treści przepisów prawa powszechnie obowiązujących oraz w zarządzeniach wydanych przez Prezesa NFZ. Przyjęcie odmiennego założenia prowadziłoby do sytuacji, w której oddział wojewódzki NFZ ponosiłby pełne ryzyko nienależytego zabezpieczenia świadczeń dla pacjentów i to już od pierwszego dnia obowiązywania umowy. Zauważył, że komisja konkursowa oceniała zgodność oferty ze stanem faktycznym na podstawie oględzin miejsca udzielania świadczeń i obowiązkiem odwołującego, który został powiadomiony o terminie kontroli, było zapewnienie dostępu komisji do wszystkich pomieszczeń oraz sprzętu medycznego w zakładzie, wymagające przeprowadzenia weryfikacji zgodności złożonej oferty ze stanem faktycznym. Stwierdził, że neseser pielęgniarski dla każdej pielęgniarki wyposażony winien być zgodnie z załącznikiem nr 4 cz. III ust. 2 powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. Podał, że komisja podjęła próbę przeprowadzenia kontroli u oferenta w celu potwierdzenia prawidłowości danych zawartych w ofercie i po raz pierwszy, wobec nieobecności osoby upoważnionej, sporządzony został protokół o niezastaniu oferenta, który odebrała J. Ł. Załącznik do owego protokołu zawierał zapis, że leki przeterminowane uznaje się za brakujące. W dniu 28 kwietnia 2014 r. przy kolejnym terminie kontroli, J. Ł. posiadała upoważnienie do reprezentowania oferenta. Organ, przywołując stanowisko judykatury uznał, że podjęcie decyzji na skutek odwołania wniesionego na podstawie art. 154 w związku z art. 152 ustawy o świadczeniach, nie skutkuje ponownym przeprowadzeniem postępowania konkursowego. W ramach postępowania odwoławczego organ administracji bada jedynie, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowało uszczerbek w interesie prawnym oferenta, w szczególności czy postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone prawidłowo. Tym samym rozpoznanie odwołania wniesionego na podstawie art. 154 w związku z art. 152 ustawy o świadczeniach jest ograniczone wyłącznie do zbadania, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowało uszczerbek w interesie prawnym świadczeniodawcy (oferenta), zaś w granicach tego postępowania nie mieści się ponowna ocena złożonych ofert, w tym badanie prawidłowości oceny oferty złożonej przez podmiot konkurujący z podmiotem wnoszącym odwołanie. Dyrektor Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ, mając na uwadze ustalony stan faktyczny i prawny stwierdził, że komisja konkursowa prowadziła postępowanie w zgodzie z obowiązującymi przepisami oraz procedurą, zapewniając równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz prowadziła postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji, wobec czego nie spowodowało to uszczerbku w interesie prawnym odwołującego, jak również innych świadczeniodawców biorących udział w przedmiotowym postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Dowodził, że w sprawie nie doszło do uszczerbku interesu prawnego uczestnika postępowania prowadzonego w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, gdyż nie naruszono zasad postępowania, tj. konkretnego przepisu prawa przez podmiot prowadzący postępowanie. Wszystkie oferty uczestniczące w postępowaniu oceniane były zgodnie z kryteriami określonymi w art. 148 ustawy o świadczeniach oraz w zarządzeniu Nr 3/2014/DSOZ Prezesa Funduszu w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Komisja dokonała wyboru ofert, które gwarantować będą jakość i dostępność świadczeń na wskazanym w ogłoszeniu obszarze od pierwszego dnia realizacji umowy. Zaakcentował, że umowa o świadczenie opieki zdrowotnej może być zawarta jedynie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń na zasadach określonych w przepisach działu VI ustawy o świadczeniach (art. 132 ust. 2), a w toku postępowania organ zobowiązany jest zapewnić równe traktowanie świadczeniobiorców biorących udział w postępowaniu

Odnosząc się do uwagi wniesionej przez odwołującego, że jeden z oferentów zadeklarował w ofercie posiadanie neseseru położnej wyjaśnił, że u tego podmiotu przeprowadzona została w dniu 16 kwietnia 2014 r. kontrola w celu potwierdzenia prawdziwości i prawidłowości danych zawartych w ofercie ze stanem faktycznym. W wyniku kontroli u tegoż oferenta komisja konkursowa stwierdziła, że w miejscu udzielania świadczeń znajduje się jeden neseser pielęgniarki (omyłkowy wpisany jako neseser położnej). Neseser ten zawierał wyposażenie wymagane dla nesesera pielęgniarki, zgodne z załącznikiem nr 4 cz. III ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. Opisanie zatem w ofercie, że jest to neseser położnej było oczywistą omyłką pisarską.

Z treścią powyższej decyzji nie zgodził się skarżący. We wniesionym w terminie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy odwołujący zakwestionował zapadłą decyzję i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, że spełnia wszelkie wymagane warunki do zawarcia umowy na świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w zakresie świadczenia w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej na terenie miasta [...].

Zaskarżoną decyzją z dnia 1 lipca 2014 r. Dyrektor Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ w Opolu utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 10 czerwca 2014 r. W uzasadnieniu organ ponownie przedstawił ustalony w sprawie stan faktyczny, wskazał na podstawy prawne swojej właściwości oraz przepisy art. 152, art. 154 ust. 3, 4 i 5, art. 132 ust. 2, art. 134, art. 146 ust. 1 pkt 3, art. 148 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Powtórnie zaakcentował, że Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego NFZ nie przeprowadza ponownie postępowania konkursowego, a jedynie bada czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowało uszczerbek w interesie prawnym oferenta, w szczególności czy postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo. Analizując zebrany w sprawie materiał dowodowy w kontekście przepisów prawa materialnego i procesowego uznał, że z dokumentacji postępowania wynika, iż wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem udostępnione zostały oferentom na takich samych zasadach, a w sprawie nie doszło do naruszenia zasady równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i postępowanie prowadzone było w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji, o której mowa w art. 134 ustawy o świadczeniach oraz wydanych przez Prezesa Funduszu na podstawie delegacji zawartej w art. 146 ustawy o świadczeniach, a które zostały określone w zarządzeniu Nr 3/2014/DSOZ Prezesa NFZ., zarządzenia Nr 57/2013/DSOZ z dnia 2 października 2013 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zarządzenia Nr 87/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju: świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w ramach opieki długoterminowej, § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. z 2004 r., nr 273, poz. 2719). Podkreślił, że odwołujący, składając w przedmiotowym postępowaniu konkursowym ofertę, złożył również pisemne oświadczenie, co oznacza, iż wyraził tym samym zgodę na przestrzeganie zasad postępowania, określonych m.in. w zarządzeniach Prezesa NFZ, a dotyczących przedmiotowego postępowania. Uzasadniał dalej organ, że warunki wymagane w zakresie tych świadczeń określone zostały w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. oraz załączniku nr 3 do zarządzenia Nr 87/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 18 grudnia 2013 r. Wymogiem niezbędnym do realizacji świadczenia gwarantowanego udzielanego przez pielęgniarską opiekę długoterminową domową jest posiadania sprzętu medycznego i pomocniczego, a mianowicie: nesesera pielęgniarskiego dla każdej pielęgniarki wyposażonego zgodnie z załącznikiem nr 4 cz. III ust. 2 ww. rozporządzenia oraz zawierającego produkty lecznicze wskazane w załączniku nr 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 stycznia 2011 r. w sprawie wykazu produktów leczniczych, które mogą być doraźnie dostarczane w związku z udzielanym świadczeniem zdrowotnym, oraz wykazu produktów leczniczych wchodzących w skład zestawów przeciwwstrząsowych ratujących życie. Powtórnie organ wskazał, że komisja konkursowa dwukrotnie podejmowała próbę przeprowadzenia kontroli u odwołującego, która doszła do skutku za drugim razem, w dniu 28 kwietnia 2014 r. i w trakcie, której stwierdzono, że w zestawie przeciwwstrząsowym są leki przeterminowane. Oferent nie spełniał zatem wymaganego warunku dotyczącego posiadania pełnego składu zestawu przeciwwstrząsowego, gdyż znajdowały się w nim leki przeterminowane, co jest równoznaczne z ich brakiem. Odnosząc się do stanowiska odwołującego, w dalszym ciągu organ nie podzielał poglądu, że występowanie w składzie zestawów przeterminowanych leków w dniu kontroli, należałoby traktować jako ich posiadanie, w myśl wyżej cytowanych wymogów prawnych stawianych oferentom. Podkreślił, że wyposażenie w przeterminowane leki torby pielęgniarskiej, niezbędnej do udzielania świadczeń medycznych, bezpośrednio zagraża życiu i zdrowiu pacjenta. Argumentował, że przyjęcie odmiennego stanowiska umożliwiałoby oferentom powoływanie się każdorazowo na chwilowy brak, bądź niedostępność sprzętu, a oferenci mogliby w ten sposób kompletować wymagany sprzęt dopiero po dniu złożenia oferty. Komisja konkursowa pozbawiona byłaby w takiej sytuacji możliwości skutecznego sprawdzenia zapewnienia przez oferentów wymaganego sprzętu oraz porównania złożonych ofert. Ponownie zaznaczył, że komisja konkursowa prowadzi postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej opierając je na zasadach pewności i gwarancji, nie zaś na zasadzie ryzyka co do ewentualnego spełniania przez oferenta warunków wymienionych w treści przepisów prawa powszechnie obowiązującego oraz w zarządzeniach wydanych przez Prezesa NFZ. Przyjęcie odmiennego założenia prowadziłoby do sytuacji, w której oddział wojewódzki NFZ ponosiłby pełne ryzyko nienależytego zabezpieczenia świadczeń dla pacjentów i to już od pierwszego dnia obowiązywania umowy. Zauważył, iż komisja konkursowa oceniała zgodność oferty ze stanem faktycznym na podstawie oględzin miejsca udzielania świadczeń. Oferent musi spełniać wymagania określone w ogłoszeniu o postępowaniu, w zarządzeniu oraz w warunkach zawierania umów. Nie można zmieniać ofert, bądź ich uzupełniać po upływie terminu do składania ofert, czyli w trakcie rozpoznawania ofert albo na etapie zawierania umowy. Wskazując na przepis art. 149 ust. 3 ustawy o świadczeniach oraz zapisy § 14 Regulaminu komisji prowadzącej postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej stwierdził, że komisja konkursowa nie była zobowiązana wezwać skarżącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie pod rygorem odrzucenia oferty, gdyż brak w wykazie właściwego sprzętu w składanym formularzu ofertowym ma charakter merytoryczny, a nie formalny. Ryzyko prawidłowego sporządzenia oferty spoczywa na oferencie, a ewentualne braki i pomyłki w ofercie obciążają wyłącznie jego. Stwierdził, że podstawowa norma określająca charakter tego postępowania wyraża się w zasadzie, że umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może być zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej na zasadach określonych w Dziale VI ustawy o świadczeniach. Dokonując ponownego rozpatrzenia niniejszej sprawy Dyrektor Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ uznał, iż w wyniku rozstrzygnięcia konkursu nie zostały naruszone zasady przeprowadzenia postępowania konkursowego. Zapewnione zostało równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a postępowanie prowadzono w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Wymagania stawiane oferentom były równe wobec wszystkich oferentów i nie podlegały zmianie w trakcie prowadzonego postępowania. Komisja konkursowa w ramach postępowania konkursowego stosowała te same zasady i przepisy prawa wobec wszystkich oferentów biorących udział w postępowaniu. Kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców były jawne i nie podlegały zmianie w toku postępowania. W związku z tym, że nie doszło do naruszenia zasad przeprowadzonego przedmiotowego postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a działanie komisji było w pełni zgodne z prawem, organ stwierdził, że interes prawny odwołującego nie został naruszony. Do uszczerbku interesu prawnego uczestnika postępowania prowadzonego w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dojść może bowiem wówczas, gdy naruszenie zasad postępowania wynika z naruszenia konkretnego przepisu prawa przez podmiot prowadzący postępowanie. Takie ujęcie uszczerbku interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w przedmiotowej sprawie nie wystąpiło. Organ podał także, że Opolski Odział Wojewódzki NFZ wyłonił 11 podmiotów spełniających kryteria wymagane do zawarcia i realizacji świadczeń: świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w zakresie świadczenia w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej na terenie miasta [...]. Dyrektor OOWNFZ zaznaczył również, że uczestnictwo w postępowaniu konkursowym, które jest procedurą o charakterze konkurencyjno-eliminacyjnym, nie daje gwarancji wyboru oferty i w następstwie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Ranking końcowy będący wynikiem oceny ofert, oddaje ich wartość i umożliwia dokonanie wyboru ofert najlepszych spośród złożonych i ocenionych wg jednolitych kryteriów. Stąd też, powołując się na wyrok NSA z dnia 20 listopada 2013 r. sygn. akt II GSK 1104/12, stwierdził, że w świetle art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach, jeżeli oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz warunków określonych przez Prezesa Funduszu (warunków wymaganych od świadczeniodawców) oferta powinna podlegać odrzuceniu.

Skargę na powyższą decyzję wniósł R. E. We wniesionej skardze domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, 77, 80 K.p.a. poprzez dokonanie ustaleń nie mających oparcia w materiale dowodowym sprawy w zakresie uznania iż: stwierdzenie w wyniku kontroli upływu daty ważności 2 szt. płynów roztworów do infuzji dożylnych w 2 zestawach przeciwwstrząsowych jest równoznaczne z nieposiadaniem 2 zestawów przeciwwstrząsowych, a tym samym niespełnieniem przez skarżącego warunków oferty w sprawie zawarcia umowy o udzielenia świadczeń zdrowotnych; przyjęcie, że skarżący nie dopełnił warunków oferty, albowiem złożył niezgodne ze stanem faktycznym oświadczenie co do tego, że spełnia warunki w zakresie zapewnienia każdej pielęgniarce neseseru pielęgniarskiego; naruszenie prawa materialnego, a to: art. 149 ust. 1 pkt. 7 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez niewłaściwe jego zastosowanie jako podstawy do odrzucenia oferty skarżącego; art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach poprzez naruszenie zasady równego traktowania świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o świadczenie usług zdrowotnych, wyrażających się w odrzuceniu oferty skarżącego z powodu upływu terminu przydatności 2 sztuk płynów infuzyjnych, zaś niezgłoszenie zastrzeżeń co do tego, iż inny oferent zamiast neseseru pielęgniarskiego posiadał neseser położnej, którego skład nie jest odpowiedni do świadczenia usług z zakresu pielęgniarskiej opieki długoterminowej. Wskazując na powyższe wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...] z dnia 10 czerwca 2014 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu potwierdził okoliczności ustalone przez organ, a dotyczące ogłoszenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, złożenia przez skarżącego oferty dotyczącej tego postępowania i jej odrzucenia w dniu 5 maja 2014 r. przez komisję konkursową NFZ z powodu niespełnienia warunków oferty, a to wobec wyników przeprowadzonej u niego w dniu 28 kwietnia 2014 r. kontroli, podczas której ujawniono w dwóch z pięciu neseserów pielęgniarskich brak płynów infuzyjnych (2 szt), gdy w istocie płyny były przeterminowane. Zdaniem skarżącego, u podstaw zaskarżonej decyzji legł wynik kontroli i wadliwe przyjęcie przez organ, że jest on zaprzeczeniem złożonego przez skarżącego w formularzu ofertowym oświadczenia, iż spełnia warunki do świadczenia usług pielęgniarskich, które miałyby być przedmiotem umowy. Zarzucił, że wnioski wyprowadzone przez organ co do tego, iż skarżący nie spełnia warunków oferty należy uznać za dowolne i nie mające oparcia w materiale dowodowym. Wskazał, że kontrola nie wykazała braku roztworów infuzyjnych w dwóch neseserach pielęgniarskich, lecz ich przeterminowanie. Zaakcentował, że w sprawie znaczenie ma okoliczność, iż kontrola została wykonana po dniu złożenia przez skarżącego oświadczenia, iż spełnia warunki oferty, a przed zawarciem umowy o świadczenie usług pielęgniarskich. W chwili natomiast złożenia tegoż oświadczenia termin przydatności do użytku leków jeszcze nie upłynął, skarżący zaś wymienił przeterminowane leki natychmiast po przeprowadzonej kontroli. Zatem skoro roztwory infuzyjne były przydatne do użytku w dacie sporządzenia oświadczenia, to brak było podstaw do przyjęcia, iż oświadczenie było złożone niezgodnie ze stanem faktycznym oraz uznania, iż skarżący nie zapewni przydatnych do użytku roztworów od chwili ewentualnego podpisania przez niego umowy, która była przedmiotem postępowania. W ocenie skarżącego, kontrola komisji konkursowej wykazała jedynie upływ terminu przydatności płynów infuzyjnych na dzień jej przeprowadzenia, które skarżący od razu wymienił na leki z ważnym terminem przydatności. Z przeprowadzonej kontroli nie można zatem wyprowadzić wniosku, iż skarżący nie daje gwarancji zastąpienia leków przeterminowanych nowymi, a w szczególności tego, iż przy spełnianiu świadczeń medycznych nie będzie się posługiwał lekami o ważnym terminie przydatności. Prezentował nadto stanowisko, że upatrywanie przez organ jako przyczyn odrzucenia oferty niezgodnego ze stanem faktycznym oświadczenia skarżącego, winno skutkować odrzuceniem oferty w związku ze złożeniem nieprawdziwego oświadczenia, a zatem na podstawie 149 ust. 1 pkt. 2 ustawy o świadczeniach, a nie w oparciu o pkt. 7 tegoż przepisu. Zauważał, że jego pogląd, iż stwierdzenie w trakcie kontroli przeterminowanych 2 sztuk roztworów infuzyjnych nie stanowi podstawy do odrzucenia oferty jako niezgodnej z jej warunkami, znajduje potwierdzenie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2010 r., sygn. akt: VI SA/Wa 323/10. Argumentował, że z uwagi na okresy przydatności leków do użycia, niemożliwym jest uzyskanie przez organ pewności i gwarancji co do spełniania przez oferenta warunków świadczeń przez cały 3 letni okres obowiązywania umowy o świadczenie usług pielęgniarskich, gdyż naturalnym zjawiskiem jest, iż większość leków wymaganych przy zabiegach pielęgniarskich nie ma ponad trzyletniego terminu używalności. W ocenie skarżącego, istotne jest więc, aby świadczący usługi zapewniał wymianę przeterminowanych leków i zapewniał stosowanie leków z ważnym terminem przydatności. Stwierdził, że w związku z powyższym materiał dowodowy zebrany w sprawie nie dawał podstaw do przyjęcia, iż nie spełniał warunków oferty, a tym samym niewłaściwe było zastosowanie art. 149 ust. 1 pkt. 7 o świadczeniach, jako podstawy do odrzucenia oferty skarżącego. Dowodził także, iż organ naruszył przepis 149 ust. 1 pkt. 2 o świadczeniach opieki zdrowotnej nie przestrzegając ustanowionej nim zasady równego traktowania świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o świadczenie usług zdrowotnych. Za niespełnienie warunków oferty organ uznał przeterminowanie ważności 2 sztuk leków na 5 posiadanych przez skarżącego neseserów pielęgniarskich, natomiast nie miał zastrzeżeń co do tego, iż inny oferent zamiast wymaganego przy świadczeniu usług pielęgniarskich neseseru pielęgniarskiego dysponuje neseserem położnej. Skład neseseru położnej zaś różni się od wymaganej przepisami zawartości neseseru pielęgniarskiego, a konkurs nie dotyczył zawarcia umowy o świadczenie usług medycznych z zakresu położnictwa, lecz świadczeń z zakresu świadczenia długoterminowej opieki pielęgniarskiej. Organ w zaskarżonej decyzji nie odniósł się do tego argumentu skarżącego.

Dyrektor Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Opolu w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w podjętych decyzjach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne powołane są m.in. do sprawowania kontroli nad działalnością administracji publicznej, pod względem jej zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd przy rozpatrywaniu sprawy nie bada zatem ani celowości, ani słuszności zaskarżonego rozstrzygnięcia, a ogranicza się do stwierdzenia, czy w świetle ustalonego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego dopuszczalne było wydanie zaskarżonego aktu (decyzji).

W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.

Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Opolu z dnia 1 lipca 2014 r., którą utrzymano w mocy decyzję tegoż organu z dnia 10 czerwca 2014 r.

Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola legalności zaskarżonej decyzji oraz na zasadzie art. 135 P.p.s.a. decyzji wydanej w I instancji wykazała, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja odpowiadają przepisom prawa.

Skarżący złożył ofertę w postępowaniu oznaczonym numerem [...], a prowadzonym przez OOW NFZ w Opolu w celu zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w ramach opieki długoterminowej w zakresie świadczeń w pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej. Komisja konkursowa stwierdziła spełnianie warunków formalnych przez ofertę skarżącego. Poddanie jednakże m.in. oferty skarżącego ocenie merytorycznej i przeprowadzenie u niego w miejscu udzielania świadczeń w dniu 28 kwietnia 2014 r. kontroli, wykazało w dwóch na pięć zadeklarowanych neseserów pielęgniarskich występowanie przeterminowanych preparatów przeciwwstrząsowym, które to preparaty winny się znajdować w składzie neseserów i odpowiadać załącznikowi nr 3 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 stycznia 2011 r. w sprawie wykazu produktów leczniczych, które mogą być doraźnie dostarczane w związku z udzielanym świadczeniem zdrowotnym, oraz wykazu produktów leczniczych wchodzących w skład zestawów przeciwwstrząsowych, ratujących życie (Dz. U. nr 18 poz. 94, zwanego dalej rozporządzeniem z dnia 12 stycznia 2011 r.). Przepisy ww. rozporządzenia określają zawartość zestawu przeciwwstrząsowego, które mogą być podawane przez pielęgniarki. Ustalenia organu w tym zakresie nie budzą wątpliwości i co do zasady nie są kwestionowane przez skarżącego. Istota sporu sprowadzała się do ustalenia, czy komisja konkursowa zasadnie odrzuciła ofertę skarżącego z uwagi na stwierdzony fakt wystąpienia przeterminowanych leków przeciwwstrząsowych oraz uznała, że po stronie skarżącego nie zostały spełnione wymagane warunki dotyczące posiadania wymaganego pełnego składu zestawu przeciwwstrząsowego, a organ z tej przyczyny oddalił odwołanie.

Dokonując kontroli legalności zapadłych w sprawie decyzji należy wskazać, że podstawy prawne działania organu zawarte zostały w przepisie art. 154 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., nr 164, poz. 1027 ze zm.), dalej zwanej ustawą o świadczeniach. Dyrektor Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego Funduszu Zdrowia w Opolu był zatem organem uprawnionym do rozpatrzenia odwołania skarżącego dotyczącego rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej [...] w rodzaju świadczenia pielęgnacyjne i opiekuńcze w zakresie świadczenia pielęgniarskiej opiece długoterminowej domowej na terenie miasta [...] od lipca 2014 r. do 31 grudnia 2017 r. i wydania w tym zakresie decyzji. Zasadnie także decyzji Dyrektora Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy nadano rygor natychmiastowej wykonalności (art. 154 ust. 6 ustawy o świadczeniach).

Analiza akt administracyjnych pozwala na przyjęcie, że organ procedując w sprawie nie naruszył zasad postępowania. Czynności podejmowane przez organ w toku prowadzonego postępowania nie naruszały przepisów Działu VI ustawy o świadczeniach, a zwłaszcza art. 140, art. 142 , art. 153, art. 154, jak i wydanych przez Prezesa NFZ, na podstawie delegacji z art. 146 ust. 1 ustawy o świadczeniach, zarządzeń: Nr 3/2014/DSOZ z dnia 23 stycznia 2014 r.; Nr 57/2013/DSOZ z dnia 2 października 2013 oraz Nr 87/2013/DSOZ dnia 18 grudnia 2013 r. Także działania komisji konkursowej znajdowały umocowanie w przepisach art. 136 ust. 4 ustawy o świadczeniach, przepisach rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. z 2004 r. nr 273, poz. 2719). W przedmiotowej sprawie komisja konkursowa działając na podstawie § 6 ust. 2 ww. rozporządzenia, który przewiduje, że komisja konkursowa ma prawo przeprowadzenia kontroli świadczeniodawcy ubiegającego się o zawarcie umowy w celu potwierdzenia prawdziwości i prawidłowości danych zawartych w ofercie, a także zażądać dostarczenia dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w toku postępowania przez świadczeniodawcę ubiegającego się o zawarcie umowy, przeprowadziła kontrolę w dniu 28 kwietnia 2014 r. (nota bene po raz kolejny, a to wobec niezastania podczas próby pierwszej kontroli osoby upoważnionej do udziału w niej, przy czym komisja pozostawiła już wówczas protokół wraz z załącznikiem, w którym widniał zapis, że leki przeterminowane uznaje się za brakujące. Protokół ten odebrała J. Ł., która przy kolejnym terminie kontroli posiadała upoważnienie do reprezentowania oferenta). W toku postępowania organ nie naruszył również przepisu art. 10 § 1 K.p.a., dokonując stosownych zawiadomień oraz ogłoszeń dotyczących toku postępowania. Zapadłe w sprawie decyzje oraz ich uzasadnienie odpowiadają wymogom przepisu art. 107 § 1 i § 3 K.p.a.

Wbrew zarzutom skargi, organ w decyzji z dnia 10 czerwca 2014 r. odniósł się do zarzutu odwołania i wyjaśnił z jakich przyczyn nie odrzucił oferty, która w pisemnym oświadczeniu zawierała wpis o posiadaniu neseserów położniczych zamiast wymaganych do realizacji przedmiotowego świadczenia neseserów pielęgniarskich. Organ wskazał w tym zakresie, że przeprowadzona u tego oferenta kontrola wykazała posiadanie nesesera pielęgniarskiego, a nie nesesera położnej, a wpis w oświadczeniu był pomyłką pisarską. Stąd ten zarzut nie mógł przynieść oczekiwanego przez skarżącego rezultatu i stanowić podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji. Dodać należy nadto, że stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Taka sytuacja nie wystąpiła w sprawie.

Przypomnieć wypada także, iż rozstrzygnięcie przedmiotowego postępowania nastąpiło w dniu 30 maja 2014 r., a informacja w tym zakresie opublikowana na tablicy ogłoszeń oraz stronie internetowej Opolskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ. W sprawie wypełniona została zatem dyspozycja art. 151 ust. 2 ustawy o świadczeniach.

Dokonując dalszej kontroli zaskarżonej decyzji zaaprobować należy stanowisko organu, że stwierdzone w wyniku przeprowadzonej u skarżącego w dniu 28 kwietnia 2014 r. nieprawidłowości w wyposażeniu nesesera pielęgniarskiego stanowiły podstawę do odrzucenia jego oferty.

Zaznaczyć należy, że skarżący, składając w postępowaniu konkursowym ofertę, złożył również pisemne oświadczenie według wzoru określonego w załączniku nr 2 do zarządzenia Nr 57/2013/DSOZ Prezesa NFZ z dnia 2 października 2013 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej o nazwie "Oświadczenie oferenta", w którym to potwierdził, iż zapoznał się z przepisami zarządzenia oraz z warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do stosowania. Zaaprobować należy w związku z powyższym stanowisko organu, że skarżący wyraził tym samym zgodę na przestrzeganie zasad postępowania, określonych m.in. w zarządzeniach Prezesa NFZ, a dotyczących postępowania nr [...].

Warunki wymagane w zakresie przedmiotowych świadczeń określone zostały w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej (Dz. U. z 2013r., poz. 1480) oraz załączniku nr 3 do wskazanego wyżej zarządzenia Nr 87/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 18 grudnia 2013 r. Zgodnie z załącznikiem nr 4 cz. III ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. zatytułowanym "Warunki realizacji świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej", wymogiem niezbędnym do realizacji świadczenia gwarantowanego udzielanego przez pielęgniarską opiekę długoterminową domową jest posiadanie sprzętu medycznego i pomocniczego, a mianowicie: neseseru pielęgniarskiego dla każdej pielęgniarki wyposażonego we wskazany sposób i posiadającego leki odpowiadające załącznikowi nr 3 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 stycznia 2011 r., tj. wchodzące w skład zestawów przeciwwstrząsowych, ratujących życie. W tym miejscu przypomnieć należy, że skarżący w części VIII "FORMULARZA OFERTOWEGO" na pytanie ankietowe, dotyczące wymaganego sprzętu i aparatury medycznej: nr 1.5.2.1 "Czy oferent zapewnia - w miejscu udzielania świadczeń- neseser pielęgniarski dla każdej pielęgniarki wyposażony zgodnie z załącznikiem nr 4, część III ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej?" udzielił odpowiedzi: "Spełniam warunek w dniu złożenia oferty i będę go spełniał od początku obowiązywania umowy". Stąd też, wobec ustaleń poczynionych w czasie kontroli w dniu 28 kwietnia 2014 r. oraz udzieleniu odmiennej odpowiedzi w formularzu ofertowym, komisja konkursowa zasadnie w dniu 5 maja 2014 roku z odrzuciła ofertę skarżącego na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach, a organ oddalił odwołanie skarżącego.

Zgodnie bowiem z przepisem art. 149 ust. 1 ustawy o świadczeniach odrzuca się ofertę:

1) złożoną przez świadczeniodawcę po terminie;

2) zawierającą nieprawdziwe informacje;

3) jeżeli świadczeniodawca nie określił przedmiotu oferty lub nie podał proponowanej liczby lub ceny świadczeń opieki zdrowotnej;

4) jeżeli zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia;

5) jeżeli jest nieważna na podstawie odrębnych przepisów;

6) jeżeli świadczeniodawca złożył ofertę alternatywną;

7) jeżeli oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz warunków określonych przez Prezesa Funduszu na podstawie art. 146 ust. 1 pkt 3;

8) złożoną przez świadczeniodawcę, z którym w okresie 5 lat poprzedzających ogłoszenie postępowania, została rozwiązana przez oddział wojewódzki Funduszu umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie lub rodzaju odpowiadającym przedmiotowi ogłoszenia, bez zachowania okresu wypowiedzenia z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy.

W tym miejscu dla dalszych rozważań koniecznym jest przytoczenie także przepisu art. 139 ust. 1 ustawy o świadczeniach, stosownie do którego zawieranie przez Fundusz umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, z zastrzeżeniem art. 159, odbywa się po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert albo rokowań. Z powyższego należy wyprowadzić wniosek o związaniu stron warunkami umowy, które podlegały ocenie przy wyborze oferty. Zatem informacje przedstawione przez stronę w formularzu ofertowym muszą być aktualne i prawdziwe zarówno w dacie składania oferty, jak i przez cały okres postępowania zmierzającego do zawarcia umowy z wybranym świadczeniobiorcą. Komisja konkursowa ma za zadanie ocenę ofert oraz warunków zawartych w ofertach i na tej podstawie rozstrzyga konkurs. Zadaniem komisji konkursowej nie jest ustalanie zdarzeń przyszłych, które mogą (ale nie muszą) nastąpić, ale ocena spełnienia przez oferenta kryteriów i warunków danego postępowania zarówno pod względem warunków formalnoprawnych, które skarżący spełnił, jak i merytorycznych właściwych dla danego rodzaju świadczenia pielęgnacyjnego i opiekuńczego, co do którego prowadzone jest postępowanie (por. wyroki NSA z dnia 24 maja 2011 r., sygn. akt II GSK 520/10; z dnia 11 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 372/10; z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 1154/10). Zaakcentować należy, że w ramach przeprowadzanej kontroli w miejscu świadczenia komisja konkursowa zobowiązana jest do zbadania wiarygodności oferty w odniesieniu do stanu faktycznego zastanego w miejscu kontroli. Zatem stwierdzenie w trakcie przeprowadzonej u skarżącego kontroli w dwóch neseserach obecności wymaganych leków, ale przeterminowanych, nie uprawniało przyjęcia, że skarżący dysponuje prawidłowo zaopatrzonymi neseserami pielęgniarskimi, które spełniają określone w ogłoszeniu i przepisach wymagania. Dopuszczenie przez komisję do dalszego postępowania ofert, które nie spełniają wymaganych warunków stanowiłoby naruszenie przepisu art. 134 ustawy o świadczeniach, który to nakłada na organ obowiązek równego traktowania wszystkich oferentów ubiegających się o zawarcie umowy i powodowałaby skutek z art. 155 ust. 2 ww. ustawy. Z przyczyn wskazanych nie można zaaprobować stanowiska skarżącego, że inne wymagania stawiane są stronie na etapie postępowania ofertowego na dzień złożenia oferty czy też na dzień przeprowadzenia ewentualnej kontroli mającej na celu ustalenie prawdziwości i prawidłowości złożonych oświadczeń ofertowych, a jeszcze inne na etapie zawarcia umowy. Przy takim rozumowaniu, wynik postępowania konkursowego, poza wskazaniem konkretnego świadczeniobiorcy, nie miałby większego znaczenia dla treści przyszłej umowy. Wbrew stanowisku skarżącego, etapy postępowania zmierzającego do zawarcia umowy ze świadczeniobiorcą (postępowanie konkursowe ofert lub rokowań oraz zawarcie umowy z wybranym świadczeniobiorcą) są ściśle ze sobą powiązane, tworząc jedno postępowanie mające na celu wyłonienie świadczeniobiorcy i zawarcie z nim umowy o świadczenie usług i stąd też przez cały okres tego postępowania oferent zobowiązany jest spełniać warunki oferty. Komisja konkursowa, a następnie organ zasadnie uznał, iż nieprawdziwe informacje nie stanowią braków formalnych oferty, możliwych do usunięcia w wyznaczonym terminie pod rygorem odrzucenia oferty i odrzuciła ofertę skarżącego w części jawnej konkursu, działając w oparciu o art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach. Takie działanie komisji nie narusza przepisu art. 149 ust. 1 ustawy w stopniu, który powodowałby konieczność uchylenia decyzji organu. Przepis ten taksatywnie wymienia bowiem przyczyny odrzucenia oferty i w pkt 2 przewiduje jej odrzucenie w przypadku, gdy dostarczone przez świadczeniodawcę informacje są nieprawdziwe, zaś w pkt 7, gdy oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz warunków określonych przez Prezesa Funduszu na podstawie art. 146 ust. 1 pkt 3 ustawy. Stąd też nawet gdyby podzielić zarzuty skargi, że podstawy odrzucenia oferty skarżącego należy upatrywać w przepisie art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach, a nie w przepisie art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy, to ta wadliwość decyzji nie jest tego rodzaju, że powodować musiałaby uchylenie zaskarżonej decyzji. Powtórzyć należy ponownie, że stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Sąd uprawniony jest do uchylenia zaskarżonej decyzji wówczas, gdy stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wpływanie istotne na wynik sprawy, to prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnego, materialnego lub procesowego. Sąd uchylając z tych powodów decyzję lub postanowienie musi wykazać, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (por. wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 62/13 – Lex 1488135). Taka sytuacja nie zaistniała w przedmiotowej sprawie, gdyż ustalony stan faktyczny, bez względu na wskazaną podstawę prawną decyzji uzasadniał odrzucenie oferty skarżącego. Zdaniem Sądu, w tak ustalonym stanie faktycznym odrzucenie oferty skarżącego znajdowało uzasadnienie w przepisie art. 149 ust. 1 pkt 7 ustawy o świadczeniach przewidującego odrzucenia oferty wówczas jeżeli oferent lub oferta nie spełniają wymaganych warunków określonych w przepisach prawa oraz warunków określonych przez Prezesa Funduszu na podstawie art. 146 ust. 1 pkt 3, a to ze względu na niekompletne i tym samym niewłaściwe wyposażenie dwóch neseserów pielęgniarskich.

Z uwagi na to, że oferta skarżącego została zasadnie przez komisję konkursową odrzucona, w ocenie Sądu, niecelowym było w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego porównywanie ustaleń dotyczących klasyfikacji wartościującej poszczególne oferty i co za tym idzie konieczności oceny przez organ całego rozstrzygnięcia o wyborze świadczeniodawcy, o której to konieczności wypowiadał się NSA w wyrokach z dnia 14 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1615/12; czy z dnia 11 lipca 2012 r., sygn. akt II GSK 121/12 ; por. www. nsa.orzeczenia.gov.pl). W tego rodzaju sytuacji (odrzucenia ofert) brak jest zależności pomiędzy merytoryczną zawartością ofert konkurentów, a faktem odrzucenia oferty skarżącego. Zasadnie zatem organ, w tej konkretnej sytuacji zbadał jedynie, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowałoby uszczerbek w interesie prawnym oferenta, w szczególności czy postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone prawidłowo. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko NSA zawarte w wyroku z dnia 8 marca 2013 r. sygn. akt II GSK 2041/12 (Lex nr 1347575), że rozpoznanie odwołania wniesionego na podstawie art. 154 w związku z art. 152 ustawy o świadczeniach jest ograniczone wyłącznie do zbadania, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowało uszczerbek w interesie prawnym świadczeniodawcy (oferenta), zaś w granicach tego postępowania nie mieści się ponowna ocena złożonych ofert, w tym badanie prawidłowości oceny oferty złożonej przez podmiot konkurujący z podmiotem wnoszącym odwołanie.

Odnosząc się do zarzutu skargi, że w podobnym stanie prawnym WSA w Warszawie w wyroku z dnia 31 maja 2010 r. uznał, iż podstawą odrzucenia oferty nie może być stwierdzenie w wyniku kontroli, iż pomieszczenie przeznaczone do przygotowywania leków objętych przyszłą umową o świadczenia zdrowotne było w momencie przeprowadzenia kontroli w trakcie remontu, dostrzec należy, że w tej przywołanej sprawie zastosowanie miały inne przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia, a to dotyczące wymogów jakim powinny odpowiadać pomieszczenia do przygotowywania cytostatyków, a Sąd w orzeczeniu wskazał, że: "Kwestia spełniania warunków określonych w powołanym wyżej rozporządzeniu nie ma bezpośredniego związku z faktem, że pomieszczenia są w toku remontu i znajdują się na etapie wykończeniowym. Rozporządzenie mówi bowiem o tym, że czynności związane z przygotowaniem tych leków powinny być dokonywane w wydzielonym pomieszczeniu, które powinno być odpowiednio wyposażone, samo zaś podawanie leków powinno być wykonywane według określonych zasad, które dotyczą również zachowania się personelu zatrudnionego przy tych świadczeniach." Tym samym inne były wymagania przewidziane dla zawarcia umowy o świadczenie w tamtej sprawie. W świetle powyższego trudno uznać, że obie sprawy dotyczą podobnego stanu prawnego

Z względów wskazanych wyżej na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.