Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 654/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, 77, 107
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi K E na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego K E kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 23) oraz art. 83 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania [...]od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] Nr [...]z dnia [...].11.2015 r., nakazującej [...] rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr, [...] przy ul. [...] w [...] wybudowanego w sprzeczności z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił ustalony stan faktyczny wskazując, iż PINB w Powiecie [...] zawiadomieniem z dnia [...].03.2015r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zgodności realizacji budowy budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...] z warunkami pozwolenia na budowę i przepisami prawa.

W toku postępowania administracyjnego ustalono, że roboty budowlane są prowadzone na podstawie decyzji Starosty [...] Nr [...] z dnia [...].04.2014r. zatwierdzającej projekt budowlany i zezwalającej na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Podczas kontroli przeprowadzonej przez pracowników organu powiatowego w dniu 09.04.2015r. ustalono, iż przy realizacji budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...] dokonano zmian w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego, tj. podniesiono wysokość ściany kolankowej strychu ze 1,7 m do 2,1 m, na strychu wykonano instalację łazienkową i kuchenną do 3 lokali mieszkalnych nieprzewidzianych w projekcie, na II piętrze wykonano 3 lokale mieszkalne nieprzewidziane w projekcie, na I piętrze wykonano 3 lokale mieszkalne nieprzewidziane w projekcie, na parterze powstał odrębny lokal mieszkalny nieprzewidziany w projekcie. Z powyższego wynika, iż projekt budowlany przewidywał powstanie 1 lokalu mieszkalnego, zamiast którego postało 10 lokali mieszkalnych.

Decyzją nr [...] z dnia [...]04.20l5r. organ I instancji nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego przedmiotowego budynku w terminie 2 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

W dniu 07.07.2015r. inwestor przedłożył 4 egzemplarze projektu budowlanego zamiennego.

Decyzją nr [...] z dnia [...].07.2015r., organ I instancji odmówił [...] zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oraz wznowienia robót budowlanych w budynku mieszkalnym zlokalizowanym na działce nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...].

Od w/w decyzji odwołanie w ustawowym terminie złożył [...].

Decyzją nr [...] z dnia [...]08.2015 r., znak: [...][...] WINB uchylił w/w rozstrzygniecie organu powiatowego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...]09.2015 r., PINB w Powiecie [...] wezwał P. [...] do uzupełnienia złożonej dokumentacji w wyznaczonym terminie w zakresie wymagań dot. szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. 1

W dniu 28.10.2015 r. inwestor przedłożył 4 egzemplarze projektu budowlanego zamiennego w/w inwestycji.

Po dokonaniu analizy przedłożonego projektu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie [...] decyzją nr [...] z dnia [...]11.2015 r., nakazał [...] rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...] wybudowanego w sprzeczności z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Odwołanie od w/w decyzji w ustawowym terminie wniósł P. [...] .

Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym organ II instancji stwierdził, że organ pierwszej instancji podjął właściwe rozstrzygnięcie orzekając o rozbiórce przedmiotowego obiektu budowlanego, nie naruszając przy tym norm prawa materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego.

Organ wskazał, iż zaskarżona decyzja została podjęta w oparciu o art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, który stanowi: " W przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego ".

Jak wynika z treści tego przepisu może on być zastosowany po nałożeniu obowiązków określonych w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Przepis ten stanowi, że w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - (organ) nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby — wykonania określonych czynności; lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian).

W ocenie organu odwoławczego w sprawie bezsprzecznym jest, że inwestor wybudował budynek mieszkalny z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego i warunków pozwolenia na budowę. Dokonane w niniejszej sprawie zmiany polegały na:

1. podniesieniu wysokości ścianki kolankowej kondygnacji VI (strychu) ze 170 cm na 210 cm, co zwiększyło kubaturę budynku,

2. wykonano na strychu instalację łazienkową i kuchenną do trzech lokali mieszkalnych nieprzewidzianych w projekcie,

3. na II piętrze wykonano trzy lokale mieszkalne nieprzewidziane w projekcie,

4. na I piętrze wykonano trzy lokale mieszkalne nieprzewidziane w projekcie,

5. na parterze powstał odrębny lokal mieszkalny nieprzewidziany w projekcie.

Inwestor posiadał decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia [...] 04.2014 r., która m.in. udzielała pozwolenia na budowę i zatwierdzała projekt budowlany dot. budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego (kategoria I) na działce nr ew. [...] obr. [...] w [...]. Natomiast faktycznie powstał budynek mieszkalny wielorodzinny, w którym wydzielono kilka lokali mieszkalnych. W projekcie zamiennym na stronie 35 wskazano, że iż w/w budynek mieszkalny wielorodzinny posiada siedem lokali mieszkalnych oraz dwa użytkowe.

Omawiane odstępstwa mają charakter, odstępstw istotnych, dlatego też decyzją Nr [...] z dnia [...].04.2015 r. PINB w Powiecie [...] zasadnie nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego. Zgodnie z art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego " Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę ".

Zgodnie z regulacją art. 50 ust 1 pkt 4 Prawa budowlanego, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od warunków pozwolenia na budowę, projektu budowlanego bądź przepisów. Kolejnym krokiem proceduralnym jest wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 w/w ustawy.

Organ I instancji w dacie ważności postanowienia o wstrzymaniu robót wydał decyzję w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 omawianej ustawy, zobowiązując [...] do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego w/w budynku. W w/w decyzji organ powiatowy również wskazał, że " w przypadku stwierdzenia, że wykonane roboty budowlane nie odpowiadają przepisom (w tym przepisom dotyczącym zagospodarowania przestrzennego) lub normom, wymagane opracowanie winno zawierać zakres robót budowlanych niezbędnych do wykonania celem doprowadzenia (...) do stanu zgodnego z prawem. Zgodnie z art. 34 Prawa budowlanego projekt budowlany powinien spełniać określone wymagania, zaś na podstawie art. 35 w/w ustawy przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza rozwiązania projektowe. Natomiast organu nadzoru budowlanego w ramach prowadzonego postępowania zobligowany jest dokonać szeregu czynności, których celem jest kompleksowe sprawdzenie projektu budowlanego, a więc jego kompletności, posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, czy innych niezbędnych informacji.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego: " 1. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt lb, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; .

4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. "

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż organ powiatowy zbadał czy rozwiązania projektowe pozostają w zgodności z przepisami prawa, czym uczynił zadość przepisowi określonemu w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego (o którym mowa powyżej).

Organ powiatowy wzywał inwestora do usunięcia nieprawidłowości w przedłożonej dokumentacji projektowej zamiennej w/w inwestycji. W postanowieniu nr [...] z dnia [...]06.2015 r. wskazał szereg nieprawidłowości. Ponowne wezwanie wystosował postanowieniem nr [...] z dnia [...].09.2015 r.

Pomimo tego inwestor nie usunął w/w nieprawidłowości z dokumentacji technicznej przedłożonej w sprawie.

[...]WINB dokonał oceny przedłożonego projektu budowlanego zamiennego oraz postanowień organu powiatowego, w których wzywano inwestora do usunięcia nieprawidłowości w złożonej dokumentacji.

Przedstawiony projekt zamienny narusza zapis § 12 pkt 6e zawarty w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego terenów w mieście [...] zatwierdzonym Uchwałą Rady Miejskiej w [...] nr [...] z dnia [...].06.2008 r. (Dz.Urz. Województwa [...] nr [...], poz. [...] z dnia [...].10.2008 r.) i zmienionym uchwałą nr [...] z dnia 24.09.2008 r. (Dz.U. Województwa [...] nr [...], poz. [...] z dnia [...] 11.2008 r.) dot. parametrów wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. Zgodnie z w/w zapisem ustala się maksymalną wysokość zabudowy do trzech kondygnacji naziemnych.

Projekt budowlany zamienny przedłożony w niniejszej sprawie przewiduje czwartą kondygnację o wysokości przekraczającej 2 m, na której występuje balkon, taras i okna. Na stronie 35 projektu w pkt. 3 wskazano m. in., że ze względu na ilość kondygnacji naziemnych - do 4, obiekt zalicza się do grupy budynków niskich - "N". Natomiast z rysunku nr 8 strona 50 projektu wynika, że wysokość strychu pomiędzy stropem na II piętrze a sufitem podwieszanym na stelażu wynosi 2,00 m. Z rysunków nr 9 - 13 (strona 51 - 55) wynika, że strych posiada okna, balkon, luxfery (częściowo przesłonięte w/w sufitem podwieszanym), górna krawędź okien została wykonana powyżej sufitu podwieszanego na stelażu w zbliżeniu do podciągów dachu.

Poddasze (strych) zostało wyposażone w następujące instalacje:

- gniazda wtykowe i oświetlenie - rys. 4 str. 71 projektu,

- instalacja wodna - rys. nr 4, str. 112 projektu,

- instalacja ogrzewania, rys. nr 11, strona 119 projektu.

Ponadto w piśmie z dnia 06.07.2015 r. sporządzonym przez p. [...] (projektanta spornej inwestycji) wskazano, iż "sposób wykonania przestrzeni strych przewiduje możliwość zmiany sposobu użytkowania strychu po ustąpieniu przeszkód formalnych ".

Biorąc powyższe pod uwagę organ stwierdził, że strych pełni funkcje mieszkalne lub użytkowe w rozumieniu § 72 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity: Dz.U. z 2015 r., poz. 1422) . Ustalenia organu I instancji w w/w zakresie są zasadne i mają oparcie w zebranym materiale dowodowym. Natomiast obecne traktowanie w/w strychu jako pomieszczenia technicznego stanowi obejście prawa poprzez zakwalifikowanie tej przestrzeni jako poddasza zamiast kondygnacji mieszkalnej lub użytkowej.

W § 3 pkt 16 w/w rozporządzenia znajduje się definicja pojęcia kondygnacji. W świetle tego przepisu przez kondygnację należy rozumieć "poziomą nadziemną lub podziemną część budynku, zawartą pomiędzy powierzchnią posadzki na stropie lub najwyżej położonej warstwy podłogowej na gruncie a powierzchnią posadzki na stropie bądź warstwy osłaniającej izolację cieplną stropu, znajdującego się nad tą częścią budynku, przy czym za kondygnację uważa się także poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomą część budynku stanowiącą przestrzeń na urządzenia techniczne, mającą średnią wysokość w świetle większą niż 2 m; za kondygnację nie uznaje się nadbudówek ponad dachem, takich jak maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kotłownia ".

W ocenie organu II instancji strych objęty projektem budowanym zamiennym należy traktować jako IV kondygnację, gdyż spełnia warunki do pełnienia funkcji mieszkalnej lub użytkowej.

Ponadto organ wskazał, że z arkusza nr 1/2 i 2/2 strona 73 i 74 projektu dot. liczników energii elektrycznych wynika, iż w w/w budynku ma znajdować się 1 wyłącznik główny oraz 13 liczników, tj. administracja, lokale od nr 1 do 10 oraz lokal U i lokal G.

W związku z powyższym zasadnym jest stwierdzenie, że projekt budowlany zamienny w zakresie zaprojektowania budynku o czterech kondygnacjach naziemnych jest sprzeczny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego działkę, na której prowadzona jest w/w inwestycja.

Orzecznictwo sądowo-administracyjne stoi na stanowisku, że w takim przypadku nie ma możliwości zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i zasadnym jest wydanie nakazu rozbiórki w oparciu o art. 51 ust. 5 prawa budowlanego.

W ocenie organu odwoławczego zarzuty zawarte w odwołaniu w w/w zakresie są niezasadnie i nie mają oparcia w zebranym materiale dowodowym.

Organy nadzoru budowlanego dokonały oceny przedłożonego projektu budowlanego zamiennego zgodnie z ar. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.

Wykładnia przepisu art. 51 Prawa budowlanego prowadzi do przyjęcia stanowiska, iż przez niewykonanie obowiązku określonego w ust. 1 pkt 3 tego artykułu należy rozumieć także sytuację, w której co prawda przedstawiono zamienny projekt budowlany, ale projekt taki, jako niezgodny z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego czy też z przepisami techniczno-budowlanymi nie mógł zostać zatwierdzony. Inna interpretacja przepisów art. 50 i 51 Prawa budowlanego wypaczałaby istotę postępowania naprawczego (doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem) i wyłączałaby możliwość orzekania na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego.

W dalszej części wskazano, że organ powiatowy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że sporna inwestycja swym usytuowaniem narusza § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie z uwagi na usytuowanie budynku względem działki nr ew. [...] i [...]. Budynek został usytuowany w odległości 1,5 m od granic z w/w nieruchomościami.

Organ II instancji wskazał, że usytuowanie budynku nie zostało zmienione i jest zgodne z pierwotnym projektem budowlanym. W związku z powyższym na tym etapie postępowania organ nie dokonał oceny projektu budowlanego zamiennego w w/w zakresie.

[...]WINB nie podzielił stanowiska organu I instancji w zakresie, iż jedno miejsce postojowe dla budynku mieszkalnego wielorodzinnego jest niewystarczające.

Zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia dot. warunków technicznych, zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, miejsca postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również miejsca postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Z kolei z § 18 ust. 2 rozporządzenia wynika, że liczbę i sposób urządzenia miejsc postojowych należy dostosować do wymagań ustalonych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby miejsc, z których korzystają osoby niepełnosprawne.

W ocenie [...]WINB brak jest szczegółowego uregulowania tej kwestii w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obejmującego teren inwestycji. Skoro miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący dla terenu, na którym realizowana ma być inwestycja nie zawiera uregulowań w tym przedmiocie, to również i decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego uregulowań takich zawierać nie musi, względnie zawierać może ustalenia dowolne poczynione wyłącznie przez projektanta, Niemniej jednak inwestor przedstawił kopie umowy dzierżawy gruntu sąsiedniego, na której planowano wykonać miejsca parkingowe dla spornej inwestycji.

Organ odwoławczy podkreślił, że organ powiatowy wzywał inwestora do usunięcia nieprawidłowości w przedłożonej dokumentacji projektowej zamiennej w/w inwestycji. W postanowieniu nr [...] z dnia [...].06.2015 r. wskazał szereg nieprawidłowości, o których mowa powyżej. Ponowne wezwanie wystosował postanowieniem nr [...] z dnia [...].09.2015 r.

Pomimo tego inwestor nie usunął w/w nieprawidłowości z dokumentacji technicznej przedłożonej w sprawie.

Przedłożenie projektu zamiennego, który nie może zostać zaakceptowany jest w istocie niewykonaniem obowiązku i wiąże się z koniecznością wydania decyzji w oparciu o art. 51 ust. 5 ustawy Prawo budowlane.

Okoliczność powyższa spowodowała, że słusznie zastosowano tryb przewidziany w art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. Zgodnie z dyspozycją cytowanego artykułu w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Podkreślono, że za wykonanie obowiązku zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego rozumie się przedłożenie projektu budowlanego zawierającego rozwiązania zgodne z przepisami, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. W związku z powyższym organ powiatowy właściwie nakazał rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] przy ul. [...] w [...]

Przywrócenie stanu poprzedniego budynku przez doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę oraz zgodnie z przepisami szczegółowymi jest w tym przypadku niemożliwe z uwagi konieczność wykonania szeregu robót budowlanych oraz z uwagi na niezgodność spornej inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nie jest również możliwe nakazanie zaniechania robót budowlanych, gdyż usankcjonowałoby to dokonane odstępstwa. Argumenty organu I instancji w w/w zakresie są zasadne. W omawianej sprawie występuje brak możliwości doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Zdaniem organu II instancji argumenty przedstawione przez skarżącego w odwołaniu nie wnoszą do sprawy istotnych elementów i nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji organu I instancji. [...]WINB wskazał, że to w interesie inwestora leży przedłożenie projektu budowlanego zamiennego odpowiadającego przepisom tak, aby istniała możliwość zakończenia postępowania naprawczego.

W ocenie [...] WINB organowi I instancji nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy. W ramach prowadzonego postępowania w niniejszej sprawie powiatowy organ nadzoru budowlanego wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy w sprawie, co wykazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (zgodnie z art. 107 § 3 Kpa). W ocenie [...]WINB organ I instancji dokonał oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami zawartymi w Kpa, tj. w oparciu o zasady wynikające z art. 7, 77, 80 Kpa. Zarzuty w tym zakresie podnoszone przez skarżącego nie mają oparcia w aktach sprawy.

Skargę na tę decyzję złożył [...].

Zarzucił w niej:

I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. § 3 pkt 16 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), poprzez jego wadliwą wykładnię, polegającą na bezpodstawnym uznaniu, iż przedmiotowy budynek, jest czterokondygnacyjny, w sytuacji, gdy budynek na trzy konsygnację.

2. Konsekwencją wadliwej interpretacji § 3 pkt 16 w/w rozporządzenia, było wadliwe uznanie, iż przedłożony projekt zamienny jest nie zgodny z § 12 pkt 6e Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego w mieście [...] zatwierdzonego Uchwałą Rady Miejskiej w [...] Nr [...] i Uchwałą Nr [...] r. w sprawie zmian w uchwale nr [...]

Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] czerwca 2008 roku w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta [...].

3. art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, poprzez jego wadliwe zastosowanie.

4. art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, poprzez jego wadliwe niezastosowanie.

II. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: ,

1. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez bezpodstawne utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji.

2. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., w związku z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, poprzez nie podjęcie decyzji o uchyleniu decyzji organu I instancji oraz o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego,

3. art. 7,8,9, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a.

Podnosząc powyższe zarzuty wnosił o :

- na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a., uchylenie w całości zaskarżonej decyzji,

- na podstawie art. 135 p.p.s.a., uchylenie w całości decyzji organu I instancji.

Podczas rozprawy Skarżący wskazał, że zostały już opracowane zmiany do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego umożliwiające dokończenie procesu legalizacji. Zmiany te są obecnie procedowane.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. z 2012 r. poz, 270 (dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymująca mocy decyzję organu I instancji, który na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego nakazał rozbiórkę budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr, [...] przy ul. [...] w [...].

Decyzje te zapadły po uprzednim przeprowadzeniu przez organ I instancji postępowania w trybie art. 51 Prawa budowlanego i po nałożeniu na inwestora obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, z uwagi na stwierdzone istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego.

Na wstępie należy więc wyjaśnić, iż celem postępowania opartego na art. 51 Prawa budowlanego jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych (obiektu budowlanego) do stanu zgodnego z prawem, co należy rozumieć jako stan, w którym określone roboty budowlane nie będą pozostawały w kolizji z przepisami prawa.

Zasadniczy obowiązek organu nadzoru budowlanego w postępowaniu naprawczym, o którym mowa w art. 50 i art. 51 ustawy - Prawo budowlane polega na rozstrzygnięciu o tym, co należy uczynić, aby określone roboty budowlane (obiekt budowlany), wykonywane lub wykonane w przypadkach wskazanych w art. 50 ustawy - Prawo budowlane, doprowadzić do stanu zgodnego z prawem.

W warunkach przedmiotowej sprawy konieczność prowadzenia postępowania opartego na art. 51 ustawy - Prawo budowlane wynika z bezspornego faktu, że przedmiotowa inwestycja została zrealizowana z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, zaś w toku postępowania naprawczego decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę usunięto z obrotu prawnego na podstawie art. 36a ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, a inwestor przedmiotowy obiekt budowlany realizował w czasie, kiedy pozwolenie na budowę pozostawało w obrocie prawnym.

Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, zgodnie z ustaleniami organów polegało na : podniesieniu wysokości ściany kolankowej strychu ze 1,7 m do 2,1 m, na strychu wykonano instalację łazienkową i kuchenną do 3 lokali mieszkalnych nieprzewidzianych w projekcie, na II piętrze wykonano 3 lokale mieszkalne nieprzewidziane w projekcie, na I piętrze wykonano 3 lokale mieszkalne nieprzewidziane w projekcie, na parterze powstał odrębny lokal mieszkalny nieprzewidziany w projekcie.

Okoliczność ta nie jest kwestionowana w sprawie, potwierdza ją także treść projektu budowlanego zamiennego.

Nie ulega więc wątpliwości, że organ słusznie nałożył na inwestora obowiązek wynikający z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego polegający na konieczności sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego.

Inwestor przedłożył zatem projekt budowlany zamienny, którego nie zmienił pomimo prawidłowego wezwania organu I instancji do poprawienia w zakresie dostosowania go do obowiązujących przepisów.

Za prawidłowe należało uznać stanowisko organu powiatowego co do braku możliwości zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego w kształcie przedstawionym przez inwestora.

Odnosząc się do wadliwości tego projektu, za zasadne należało uznać stanowisko organu I instancji zakresie powstania czwartej kondygnacji oraz niedopuszczalnego zbliżenia do granicy sąsiedniej działki.

Zasadnie organy uznały, że projekt budowlany zamienny przewiduje czwartą kondygnację o wysokości przekraczającej 2 m, na której występuje balkon, taras i okna. Z rysunku nr 8 strona 50 projektu wynika, że wysokość strychu pomiędzy stropem na II piętrze a sufitem podwieszanym na stelażu wynosi 2,00 m. Natomiast z rysunków nr 9 - 13 (strona 51 - 55) wynika, że strych posiada okna, balkon, luxfery (częściowo przesłonięte w/w sufitem podwieszanym), górna krawędź okien została wykonana powyżej sufitu podwieszanego na stelażu w zbliżeniu do podciągów dachu. Poddasze (strych) zostało wyposażone w instalacje charakterystyczne dla lokali mieszkalnych.

Ponadto w piśmie z dnia 06.07.2015 r. sporządzonym przez p. [...] (projektanta spornej inwestycji) wskazano, iż "sposób wykonania przestrzeni strychu przewiduje możliwość zmiany sposobu użytkowania strychu po ustąpieniu przeszkód formalnych ".

Wskazanie w/w strychu jako pomieszczenia technicznego stanowi obejście prawa poprzez zakwalifikowanie tej przestrzeni jako poddasza zamiast kondygnacji mieszkalnej lub użytkowej.

Przy czym umieszczenie podwieszanego sufitu na ostatniej kondygnacji należy uznać za sztuczny zabieg mający na celu ukrycie prawdziwej funkcji ostatniej kondygnacji. Wskazuje na to chociażby fakt usytuowanie górnej krawędzi okien powyżej sufitu.

Rację ma również organ I instancji co do tego, że usytuowanie budynku narusza § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie z uwagi na usytuowanie budynku względem działki nr ew. [...] i [...]. Zauważyć należy, że usytuowanie budynku w projekcie zagospodarowania terenu w odległości 1,5 m od granic z w/w nieruchomościami wynikało z faktu, że zaprojektowano budynek jednorodzinny.

W związku z wykonanymi robotami budowlanymi stanowiącymi odstępstwo od zatwierdzonego projektu powstał budynek wielorodzinny i w związku z tym takie usytuowanie budynku jest niezgodne z § 12 ww. rozporządzenia.

Wobec tego aby można było mówić, że projekt budowlany zamienny jest zgodny z prawem musi też odpowiadać normom wspomnianego wyżej rozporządzenia.

Sąd nie podziela w związku z tym stanowiska organu II instancji w zakresie braku wpływu tej okoliczności na ocenę prawidłowości przedstawionego projektu budowlanego zamiennego.

Podsumowując tę część rozważań wskazać należy, że organ I instancji słusznie uznał, że inwestor przedstawił projekt budowlany zamienny, który nie mógł być zatwierdzony na podstawie art.. 51 ust 4 Prawa budowlanego albowiem nie doprowadzał on inwestycji do stanu zgodnego z prawem.

W związku z tym prawidłowym było zastosowanie art.. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, który stanowi, że w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

Treść tego przepisu wskazuje na możliwość podjęcia różnych rozstrzygnięć przez organy nadzoru budowlanego.

Należy w związku z tym przypomnieć, że nakaz rozbiórki obiektu budowlanego jest najdalej idącą, najbardziej dolegliwą sankcją za naruszenie przepisów szeroko pojętego Prawa budowlanego i w związku z tym należy stosować ją jako ostateczność. Celem nadrzędnym nakazu rozbiórki obiektu budowlanego jest bowiem przywrócenie stanu zgodnego z prawem, a nie karanie inwestora za to, że naruszył przepisy prawa. Dopiero ustalenie przez organ nadzoru, iż przywrócenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem jest niemożliwe uprawnia i zarazem obliguje organ do orzeczenia nakazu rozbiórki.

Zauważyć należy, że odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego polegało na podwyższeniu ścianki kolankowej budynku o 40 cm co umożliwiło powstanie czwartej kondygnacji oraz wyodrębnieniu w budynku dodatkowych lokali mieszkalnych.

Niewątpliwie w związku z tym należy zadać pytanie czy nie można poprzez częściową rozbiórkę doprowadzić budynku do stanu zgodnego z prawem.

W tej sytuacji i biorąc pod uwagę fakt, że nakaz rozbiórki jest szczególnie dotkliwy dla inwestora za wysoce niewystarczające należało uznać uzasadnienie stanowiska w tym zakresie wskazujące, że "Przywrócenie stanu poprzedniego budynku przez doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z pozwoleniem na budowę oraz zgodnie z przepisami szczegółowymi jest w tym przypadku niemożliwe z uwagi konieczność wykonania szeregu robót budowlanych oraz z uwagi na niezgodność spornej inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego."

Wykonanie szeregu robót budowlanych jest niewątpliwie pojęciem węższym niż rozbiórka budynku zaś niezgodność inwestycji z przepisami planistycznymi nie jest nieusuwalna.

Brak odniesienia się do powyższych kwestii stanowi naruszenie obowiązków organu nadzoru budowlanego wynikających z zasad określonych w z art. 7, art. 77 § 1, a także art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane.

Z tych też przyczyn Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi wszystkie ww. decyzje uchylił