Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 410/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: par. 8
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Z. G. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. (dalej: [...]PWIS), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, dalej: K.p.a.), art. 2351 z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. 2014 r. poz.1502, z późn. zm., dalej: K.p.) oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367 ze zm., dalej: rozporządzenie) – po ponownym rozpatrzeniu odwołania Z.G. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. (dalej: PPIS) z dnia [...]r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia u niego choroby zawodowej – obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz, wym. w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych – decyzję pierwszoinstancyjną utrzymał w mocy.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy przybliżył dotychczasowy przebieg postępowania, według chronologii zdarzeń, wskazując przy tym prawne regulacje przedmiotu. Na wstępie wyeksponował, że Z.G. w 2011 r., rozpoczął starania o uznanie choroby zawodowej wym. w poz. 21 wykazu chorób zawodowych rozporządzenia, które zakończyły się odmową stwierdzenia u niego choroby zawodowej – obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz, wym. w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu.

Następnie odnotował, że w dniu 26 października 2012 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w T. wpłynął wniosek o stwierdzenie choroby zawodowej w wyniku ponownego podjęcia pracy w narażeniu na hałas w okresie od 4 czerwca 2012 r. do 3 września 2012 r. w A Sp. z o.o. w C., jako operator wielomaszynowy, co zainicjowało nową sprawę, postępowanie administracyjne będące przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego.

W dalszej kolejności wskazał, że decyzją pierwszoinstancyjną Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. z dnia [...]r. stwierdził brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej skarżącego w postaci ubytku słuchu spowodowanego hałasem przez wydanie decyzji stwierdzającej chorobę zawodową w postaci ubytku słuchu spowodowanego hałasem albowiem – jak uznał – schorzenie, na które cierpi strona w postaci uszkodzenia słuchu nie jest chorobą zawodową z powodu pozazawodowej etiologii uszkodzenia słuchu.

Jednocześnie podtrzymując stanowisko organu pierwszoinstancyjnego wyrażone w decyzji z dnia [...]r., [...]PWIS wyraził pogląd, że schorzenie, na które cierpi wnioskodawca nie jest chorobą zawodową. Potwierdził przy tym, że kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkość co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym należy uznać za spełnione, ale – jak podał – badania słuchu wykazały "prawostronny pankochlearny ubytek słuchu z przewagą dla niskich częstotliwości oraz lewostronne odbiorcze uszkodzenie słuchu o płaskim przebiegu krzywej progowej". Jego zdaniem wskazuje to na brak związku uszkodzenia słuchu z ekspozycją na hałas w pracy.

Argumentując podał, że postępowanie wyjaśniające wykazało, że Z.G. pracował w warunkach narażenia na hałas w latach 1986-1999 w KWK "[...]" w K. (obecnie [...] Spółka Węglowa KWK "[...]") jako: pomoc dołowa, górnik, górnik metaniarz, metaniarz - pomiarowiec pod ziemią, w latach 1999-2006 w [...] Spółce Węglowej S.A. KWK "[...]" w P. jako metaniarz pod ziemią. Z.G. był badany w WOMP w K.- Poradnia Chorób Zawodowych w S.

Wskazał także, że w orzeczeniu lekarskim z dnia [...]r. nr [...] lekarze specjaliści orzekli o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu w oparciu o rozporządzenie z dnia w sprawie chorób zawodowych, biorąc pod uwagę przeprowadzoną diagnostykę audiologiczną w trakcie której rozpoznano obustronny mieszany niedosłuch z przesunięciem progu słuchu UP-48dB, UL-46dB, stwierdzając, iż charakter niedosłuchu w myśl aktualnie obowiązujących przepisów prawnych nie uzasadnia przyjęcia zawodowej etiologii niedosłuchu. Następnie był on badany w IMPiZŚ w S., gdzie lekarze specjaliści w orzeczeniu lekarskim z dnia [...]r., nr [...]również nie znaleźli podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu, stwierdzając badaniami audiologicznymi, że stan narządu słuchu nie upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, gdyż nie spełnia określonego w wykazie chorób zawodowych kryterium wielkości ubytku słuchu wynoszącego co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym. Nadto podkreślił, że w przedmiotowej sprawie w orzeczeniu lekarskim z dnia [...]r. nr [...] stwierdzono fakt nagłego pogorszenia słuchu strony ale jednocześnie uznano, że "aktualne wykazane uszkodzenie słuchu nie może być następstwem zaledwie 3 miesięcznej ekspozycji zawodowej na hałas poniżej NDN". Zwrócił uwagę, że z dokumentacji dostarczonej do WOMP przez stronę wynika, iż po roku 2006 przepracowała ona jedynie 3 miesiące na stanowisku operator wielomaszynowy w hałasie o natężeniu poniżej NDN, co w jego ocenie daje podstawę do przyjęcia, że wykazane uszkodzenie słuchu nie może być następstwem zaledwie 3 miesięcznej ekspozycji zawodowej na hałas poniżej NDN, a zatem na jego powstanie miały wpływ inne, pozazawodowe czynniki etiologiczne. Wobec powyższego decyzją z dnia [...]r. nr [...] PWIS utrzymał w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia Z.G. choroby zawodowej – obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz, wym. w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2015 r. z sygn. akt IV SA/Gl 352/14 uchylił decyzję [...]PWIS. Sąd zauważył, że nie zostały rozważone i ocenione wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, a materiał dowodowy nie został przez organ odwoławczy rozpatrzony i oceniony w sposób właściwy, ponadto wymóg uzyskania właściwie uzasadnionego orzeczenia lekarskiego nie został w sprawie zachowany, co rzutuje na wadliwość zaskarżonej decyzji. Dalej Sąd stwierdził, że rolą organu odwoławczego będzie uzyskanie takiego orzeczenia uzupełniającego, które odniesie się do całokształtu dokumentacji medycznej przedstawionej przez skarżącego w toku postępowania, a także będzie zawierać wyjaśnienie, z jakiego względu stwierdzone u skarżącego schorzenie i wykonane wyniki badań, mogące stanowić charakterystyczne objawy uszkodzenia słuchu opisanego w poz. 21 wykazu chorób zawodowych rozporządzenia, nie odpowiadają jednostce chorobowej zamieszczonej w wykazie chorób zawodowych. WSA w Gliwicach zaznaczył, że uzasadnienie faktyczne wydanego orzeczenia lekarskiego i decyzji o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej powinno obejmować szczegółowy opis cech obrazu chorobowego, który wyklucza zawodową etiologię choroby i precyzyjne przedstawienie zasad diagnostyki różnicowej tego schorzenia. Powinno ono również uwzględniać całość zgromadzonego materiału dowodowego (załączniki do wniosku o stwierdzenie choroby zawodowej z dnia 24 października 2012 r., zaświadczenie specjalisty laryngologa R.B. i audiogram z dnia 22 października 2012 r.). Ponadto Sąd zaakcentował, że zadaniem organu administracji jest uzyskać takie dane, na podstawie których można wyprowadzić i uzasadnić wniosek, czy stwierdzone objawy chorobowe odpowiadają objawom choroby zawodowej, czy pozostają w związku przyczynowym z wykonywaną pracą zawodową, czy też rodzaj wykonywanej pracy nie ma żadnego wpływu na powstanie i rozwój schorzenia. Dalej Sąd stwierdził, że mając do dyspozycji orzeczenie lekarskie nie wyjaśniające w sposób wymagany prawem przyczyn odmowy rozpoznania u osoby badanej jednostki chorobowej, organ inspekcji sanitarnej nie może wydać decyzji zgodnej przepisami procedury administracyjnej.

W toku dalszego postępowania [...]PWIS uzyskał w dniu [...]r. uzupełniające orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej, wystawione przez WOMP w K., które po interwencji [...]PWIS zostało skorygowane i w dniu [...]r. wpłynęło uzupełniające orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. WOMP dokonał ponownej analizy dokumentacji lekarskiej wskazując, że przeprowadzona w 2013 r. diagnostyka audiologiczna obejmująca audiometrię progową tonalną, audiometrię nadprogową typu SISI i audiometrię impedancyjną wykazała odbiorczy prawostronny ubytek słuchu z przewagą uszkodzenia dla niskich częstotliwości nietypowy dla przewlekłego urazu słuchu z przewagą uszkodzenia dla niskich częstotliwości nietypowy dla przewlekłego urazu akustycznego (zgodnie z aktualna wiedza medyczna uszkodzenie słuchu spowodowane przewlekłym narażeniem na hałas jest uszkodzeniem odbiorczym "zlokalizowanym na poziomie ślimaka i dotyczy wysokich częstotliwości- powyżej 2 kHz oraz lewostronne odbiorcze uszkodzenie o płaskim przebiegu krzywej progowej. WOMP dokonał analizy dokumentacji medycznej dokumentacji medycznej stwierdzając, że z badań okresowych wykonanych w kolejnych 3 latach przed zakończeniem pracy w narażeniu na hałas wynosiły w 2004 r.-UP-17 dB, UL-22 dD, w 2005 r. r.-UP-17 dB, UL-20 dB, w 2006 r.- UP-20 dB, UL-27 dB , a w 2007 r. pacjent był hospitalizowany w związku z nagłym pogorszeniem słuchu głównie ucha prawego. W dniu [...] r. IMP i ZS w S. wydał uzupełniające orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. IMPiZS w S. stwierdził, że ostatni wynik badania audiometrycznego z dnia 28 grudnia 2006 r. przedstawia skutki zdrowotne wieloletniego (1986-2006) narażenia zawodowego pacjenta na hałas stwarzający ryzyko powstania uszkodzenia słuchu.

Lekarze orzecznicy WOMP i IMPiZŚ w S. uznali, iż po 20 latach pracy w narażeniu na szkodliwe działanie hałasu u Z.G. nie wykazano progresji niedosłuchu większej niż fizjologiczna, odpowiednia do wieku. Największe uszkodzenie narządu słuchu występuje w pierwszych 10 latach pracy w narażeniu na hałas, a ubytek słuchu ma charakter stopniowy. Ponadto hałas uszkadza narząd słuchu w trakcie ekspozycji i nie stwierdza się znacznego pogorszenia słuchu po jej ustaniu. Wyniki badań przeprowadzone w ostatnim roku pracy wykazały średni ubytek słuchu: UP-20 dB UL-27 dB, wyniki te nie spełniają kryterium 45 dB średniego ubytku słuchu obowiązujących obecnie przepisów prawnych. Nagłe pogorszenie słuchu u strony w 1 rok po zakończeniu pracy w narażeniu na hałas, które dotyczyło głównie niskich częstotliwości przemawia za etiologią pozazawodową. Nadto zauważyli, że u Z.G. stwierdzono ubytek słuchu o charakterze mieszanym, przewodzeniowo-odbiorczy, zlokalizowany w zakresie niskich częstotliwościach, co również jest nietypowe dla pohałasowego uszkodzenia narządu słuchu. Dodatkowo strona mimo problemów ze słuchem, podjęła pracę w narażeniu na hałas po 2006 r. Przedstawione po jej zakończeniu audiogramy (brak podpisu osoby wykonującej) pokazują ubytek słuchu o 21 dB w UP i 23 dB w UL. Tak duży ubytek słuchu, jak podkreślono, nie może być wynikiem zaledwie 3 miesięcznej ekspozycji na hałas poniżej NDN, a zatem na jego powstanie miały wpływ inne czynniki pozazawodowe. U Z.G. występują schorzenia, które mogły mieć wpływ na ubytek słuchu, między innymi dwukrotnie przebyte ototoksyczne leczenie przeciwprątkowe (gruźlica płuc), hipercholesterolemia, stany chorobowe i leczenie: przepukliny pachwinowej, żylaków podudzia, polipów jelita grubego oraz zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego. Lekarze orzecznicy nie znaleźli podstaw do rozpoznania u strony co najmniej z wysokim prawdopodobieństwem choroby zawodowej narządu słuchu, a [...]PWIS po przeanalizowaniu całości zebranego materiału dowodowego, oceny narażenia zawodowego, orzeczeń lekarskich WOMP w S. oraz IMPiZŚ w S. oraz uzyskanych po wyroku opinii WOMP oraz IMPiZŚ utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W skardze skierowanej na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona skarżąca zarzuciła jej błąd w ustaleniach faktycznych spowodowany nie wzięciem pod uwagę, wszystkich okoliczności faktycznych oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności § 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych przez przyjęcie, że schorzenie, na które cierpi skarżący, w postaci uszkodzenia słuchu, nie jest chorobą zawodową z powodu pozazawodowej etiologii uszkodzenia słuchu. Formułując te zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy Państwowemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie również decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi administracyjnemu pierwszej instancji oraz zasądzenie od organu administracyjnego na rzecz skarżącego kosztów procesu według spisu kosztów lub według norm przepisanych, jeżeli spis kosztów nie zostanie złożony. W ocenie strony skarżącej orzekające w sprawie organy administracyjne naruszyły przepisy o postępowaniu administracyjnym przez błędne ustalenia faktyczne polegające najpierw na przyjęciu, że pozaślimakowa lokalizacja ubytku słuchu a następnie po zmianie stanowiska co do lokalizacji ubytku, że zbyt niska wartość ubytku słuchu wyklucza możliwość uznaniu schorzenia za chorobę zawodową. Jego zdaniem "nie wiadomo jednak konkretnie co przemawia przeciw uznaniu zawodowej etiologii uszkodzenia słuchu". W motywach skargi jej autor podniósł, że organy pominęły zupełnie niedosłuch lewostronny, którego odbiorczy charakter nie budzi wątpliwości oraz dotychczas zgromadzone w aktach sprawy wcześniejsze opinie lekarskie. Zdaniem strony skarżącej decyzja z dnia [...]r. nie realizuje wytycznych wynikających z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 kwietnia 2015 r. w sprawie IV SA/Gl 352/14. Ponadto odwołując się do regulacji prawnych przedmiotu wyjaśniła, że za chorobę zawodową – zgodnie z art. 4 Ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 167, poz. 1322, z późn. zm.) – uważa się chorobę określoną w wykazie chorób zawodowych, o którym mowa w art. 237 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy, jeżeli została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy. W dalszej kolejności stwierdziła, że schorzenie, na które cierpi strona zostało spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy a w szczególności hałasem, na który był narażony u trzech kolejnych pracodawców. Sam stopień uszkodzenia słuchu jest w czasie wydania orzeczenia określony (w niezależnych badaniach wykonanych na zlecenie strony) na 63 dB w uchu prawym i 61 dB w uchu lewym. Wynika to z zaświadczenia lekarskiego z dnia [...]r. wydanym przez specjalistę otolaryngologa R.B. oraz audiogramu na AD 229 z dnia 22 października 2012 r. wykonanego na podstawie skierowania z dnia 11 października 2012 r. specjalisty medycyny pracy I.S. Ponadto zwrócił uwagę, że badania wykonane na zlecenie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. wykazały uszkodzenie słuchu na 50 dB w uchu prawym i 48 dB w uchu lewym. Dlatego w ocenie strony skarżącej nie powinno być wątpliwości co do spełniania przez wnioskodawcę warunku legitymowania się odpowiednią wielkością uszczerbku słuchu. Jej zdaniem nie powinno być również wątpliwości, że etiologia niedosłuchu ma podłoże zawodowe, albowiem przesądza o tym karta wypisowa wydana przez IMPiZŚ w S. w dniu 16 sierpnia 2011 r. wskazująca na niedosłuch o typie odbiorczym i lokalizacji ślimakowej, co musi decydować o kwalifikowaniu schorzenia jako związanego z warunkami pracy. Zdaniem strony skarżącej również historia choroby Z.G. datowana od maja 2007 r. potwierdza zawodową etiologię schorzenia. Ostatnie badania również potwierdzają w lewym uchu niedosłuch odbiorczy. Zaakcentowała nadto, że to, iż w ostatnich badaniach pojawiły się nieznane dotychczas i dla skarżącego całkowicie niezrozumiałe diagnozy, nie uchyla ani nie zmienia wyników badań wykonanych w WOMP w S. jak i karty wypisowej wydanej przez IMPiZŚ w S., które potwierdzają spełnienie przez skarżącego warunków do stwierdzenia choroby zawodowej. Zarzuciła, że dokumenty te nie zostały w ogóle wzięte pod uwagę przez Wojewódzkiego ani przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym orzeczeniu i stwierdził, że jest ona nieuzasadniona oraz nie zawiera żadnych argumentów, które podważałyby jego merytoryczną prawidłowość. Podkreślił, że uzupełniające opinie lekarskie uzyskane po wyroku WSA nie wskazują na to, że po 20 latach pracy w narażeniu na szkodliwe działanie hałasu u wystąpiła u Z.G. progresja niedosłuchu większa niż fizjologiczna, odpowiednia do wieku, a nagły ubytek słuchu o 21 dB w UP i 23 dB w UL nie może być wynikiem zaledwie 3 miesięcznej ekspozycji na hałas poniżej NDN, a zatem na jego powstanie miały wpływ czynniki pozazawodowe. Tym samym wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy w pierwszej kolejności wskazać, że została ona wydana po uprzednim uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Gl 352/14 decyzji [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] r. Rozpoznając sprawę po uchyleniu wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, organ rozstrzygający sprawę związany był zarówno oceną prawną jak i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w powołanym wyżej orzeczeniu, co wynika z art. 153 p.p.s.a. Również sąd administracyjny rozpoznając sprawę ponownie związany jest oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu, co wynika wprost z powołanego wyżej uregulowania zawartego w art. 153 p.p.s.a . Wskazać też trzeba, że pomimo użycia w art.153 p. p. s. a. określenia "orzeczenie" chodzi w nim nie o sentencję lecz o uzasadnienie orzeczenia. Ocena prawna rozstrzygnięcia wiąże się bowiem w pierwszym rzędzie z wykładnią prawa , a ta może mieścić się jedynie w uzasadnieniu wyrok (por. wyrok NSA z dnia 15. stycznia 1998 r. sygn. II SA 1560/97 niepubl.). Przez ocenę prawną, o której stanowi analizowany przepis, należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć zarówno stanu faktycznego, jak i wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego. Przy czym obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego ciążący na organie i na sądzie może być tylko wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (por. wyrok NSA z dnia 26.06.2000 r. I SA/Ka 2408/98). Natomiast naruszenie przez organy administracyjne postanowień art. 153 p. p. s. a. uzasadnia możliwość powtórnego zaskarżenia aktu lub czynności na tej podstawie i spowoduje uchylenie ich przez sąd administracyjny. Stanowi to gwarancję przestrzegania przez te organy związania orzeczeniem tego sądu.

Oceniając pod takim kątem badaną sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził – wbrew zarzutom skargi - naruszenia przez organ administracyjny postanowień art. 153 p.p.s.a. Nie można bowiem zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, że w postępowaniu przeprowadzonym po wydaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Gl 352/14 nie uwzględniono w całości zawartej w nim oceny, wskazującej na wadliwość kontrolowanego postępowania administracyjnego, związanej z naruszeniem norm prawa procesowego, jak również naruszono prawo materialne.

W powołanym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na konieczność uzyskania przez organ odwoławczy właściwie uzasadnionego orzeczenia lekarskiego. Sąd podkreślał, że rolą organu odwoławczego będzie uzyskanie takiego orzeczenia uzupełniającego, które odniesie się do całokształtu dokumentacji medycznej przedstawionej przez skarżącego w toku postępowania, a także będzie zawierać wyjaśnienie, z jakiego względu stwierdzone u skarżącego schorzenie i wykonane wyniki badań, mogące stanowić charakterystyczne objawy uszkodzenia słuchu opisanego w poz 21 wykazu chorób zawodowych rozporządzenia, nie odpowiadają jednostce chorobowej zamieszczonej w wykazie chorób zawodowych. Rozpoznając ponownie sprawę organ winien uwzględnić obowiązki w zakresie ewentualnego dodatkowego postępowania dowodowego i wyda stosowne do dokonanych ustaleń rozstrzygnięcie, z uzasadnieniem odpowiadającym wymogom art. 107 § 3 Kpa.

Przechodząc do dalszych rozważań wskazać należy, że zgodnie z art. 2351 Kodeksu pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Prawidłowo organ II instancji w podstawie prawnej decyzji ostatecznej powołał również przepis § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367- dalej "rozporządzeniem"), którego przepisy stanowiły podstawę wydania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenie określa wykaz chorób zawodowych, okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych. Natomiast zgodnie z § 2 rozporządzenia wykaz chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, określa załącznik do rozporządzenia. Zgodnie z przepisami § 8 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Obowiązkiem organów administracji w przedmiotowym postępowaniu jest ustalenie trzech elementów, a mianowicie: czy rozpoznana choroba jest chorobą wymienioną w wykazie chorób zawodowych, czy u strony wystąpiło to schorzenie albo jego następstwa, czy bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem można stwierdzić, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. W powyższym zakresie ustalenia stanu faktycznego poczynione muszą być zgodnie z przepisami prawa procesowego. Po myśli art. 7 Kpa, wyrażającego między innymi zasadę prawdy obiektywnej, organ orzekający winien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W tym celu, stosownie do wymogów określonych przepisem art. 77 § 1 Kpa, organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ocena tak zebranego materiału powinna być dokonana w granicach prawem przewidzianej swobody. Stosownie do art. 80 Kpa , organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, czemu należy dać stosowny wyraz w uzasadnieniu decyzji poprzez wskazanie faktów, które uznano za udowodnione, dowodów, na których się oparto oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 § 3 Kpa ). Przy czym, według art. 75 § 1 Kpa, jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności, dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny, w tym także dokumenty medyczne i inne dostarczone przez stronę.

Przechodząc do kolejnych, istotnych dla uznania schorzenia skarżącego za chorobę zawodową elementów postępowania administracyjnego, stwierdzić należy, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że oparto je na orzeczeniach lekarskich wydanych przez upoważnione do tego placówki służby zdrowia. Z akt sprawy wynika, że w przedmiotowej sprawie na przestrzeni lat 2011-2016 placówki te wydały kilka orzeczeń o braku podstaw do stwierdzenia choroby słuchu spowodowanej czynnikami zawodowymi. [...]PWIS po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wystąpił do WOMP W S., a następnie do IMPiZŚ w S. o wydanie uzupełniających orzeczeń lekarskich zgodnie z wymogami zawartymi w wyroku z dnia 30 kwietnia 2015 r. i takie orzeczenia uzyskał. Zarówno WOMP w orzeczeniu lekarskim nr [...] wydanym w oparciu o ponowną analizę dokumentacji lekarskiej, jak i IMPiZŚ, po przeprowadzeniu badań klinicznych, stwierdziły brak podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej – obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz, wym. w poz. 21 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Zarówno WOMP jak i IMPiZŚ w S. uznały, że po 20 latach pracy w narażeniu na szkodliwe działanie hałasu u skarżącego nie wykazano progresji niedosłuchu większej niż fizjologiczna, odpowiednia do wieku. Podkreśliły, że nagłe pogorszenie słuchu u skarżącego 1 rok po zakończeniu pracy w narażeniu na hałas, które dotyczyło głównie niskich częstotliwości przemawia za etiologią pozazawodową. U skarżącego stwierdzono ubytek słuchu o charakterze mieszanym, przewodzeniowo-odbiorczym, zlokalizowanym w zakresie niskich częstotliwości, co również jest nietypowe dla pohałasowego uszkodzenia narządu słuchu. Organy orzecznicze zauważyły, że mimo problemów ze słuchem skarżący podjął pracę w narażeniu na hałas po 2006 r. Przedstawione po jej zakończeniu audiogramy pokazują ubytek słuchu o 21 dB w UP i 23 dB w UL. Nadto zaakcentowały, że tak duży ubytek słuchu nie może być wynikiem zaledwie 3 miesięcznej ekspozycji na hałas poniżej NDN, a zatem na jego powstanie miały wpływ inne czynniki pozazawodowe. Organy orzecznicze podkreśliły, że u skarżącego występują schorzenia, które mogły mieć wpływ na ubytek słuchu, między innymi dwukrotnie przebyte ototoksyczne leczenie przeciwprątkowe (gruźlica płuc), hipercholesterolemia, stany chorobowe i leczenie: przepukliny pachwinowej, żylaków podudzia, polipów jelita grubego oraz zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego.

W tym miejscu należy wskazać, że tego rodzaju orzeczenia lekarskie mają bez wątpienia walor opinii biegłych, które wymienione zostały w art. 84 § 1 Kpa, stanowiąc dowód w rozumieniu art. 75 § 1 Kpa. Dowód ten jak każdy inny, podlega ocenie organu orzekającego, stosownie do art. 80 p 1 Kpa, a zatem orzeczenie lekarskie powinno być jednoznaczne w swej treści i nie budzące wątpliwości, aby mogło zostać uznane za miarodajne. W przeciwnym wypadku organ zobowiązany jest wezwać biegłych lekarzy do uzupełnienia jej w kierunku przez siebie wskazanym bądź, z urzędu zasięgnąć opinii innej placówki naukowej służby zdrowia z zakreśleniem okoliczności, jakie winny być w opinii ustalone.

W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy administracyjne odmawiając uznania rozpoznanego u skarżącego schorzenia za chorobę zawodową, prawidłowo oceniły - sporządzone na użytek toczącego się postępowania - orzeczenia lekarskie za wiarygodne i wyczerpujące, opierając na nich swoje rozstrzygnięcia o braku u skarżącego choroby zawodowej. Nie każde bowiem stwierdzone u pacjenta schorzenie jest chorobą zawodową. Rodzaj schorzenia określany jest przez lekarzy orzeczników na podstawie stwierdzonych objawów i jest to element procesu diagnostycznego, którego efektem jest opinia zawierająca również ustalenia co do istnienia związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy chorobą, a narażeniem zawodowym. W tym zakresie - zdaniem Sądu - zasadnie organy sanitarne przyjęły, że nie zachodzi żaden związek przyczynowo - skutkowy między środowiskiem pracy a dolegliwościami skórnymi skarżącego, prawidłowo uznając, że ujawnione okoliczności sprawy nie uzasadniają wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, nie ma podstaw do rozstrzygania o stwierdzeniu choroby zawodowej wbrew wnioskom zawartym w orzeczeniach lekarskich , które w sposób jednoznaczny wykluczyły związek rozpoznanej choroby wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych z czynnikami zawodowymi. Zauważyć bowiem należy, że analiza wyników poszczególnych badań lekarskich wymaga wiedzy specjalnej, a ponadto w tym zakresie stosowane jest specjalistyczne nazewnictwo medyczne, różniące się od potocznego rozumienia poszczególnych pojęć. Poza tym przy analizie wyników badań są stosowane kryteria ocen medycznych – bardzo precyzyjne i przede wszystkim zobiektywizowane - co powoduje, że te kryteria, jak i analiza przeprowadzona na ich podstawie, nie mogą stanowić przedmiotu subiektywnych ocen, nie uwzględniających wskazań specjalistycznej wiedzy medycznej. Orzeczenie medycznej jednostki właściwej do rozpoznania choroby zawodowej jest poddane jednakże pełnej , swobodnej ocenie organu orzekającego, który musi w uzasadnieniu decyzji wykazać, dlaczego ten dowód przyjął za wiarygodny.

Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja spełnia wymogi , o których mowa wyżej. Z jej uzasadnienia wynika bowiem, że organ dokonał kompleksowej analizy orzeczeń lekarskich wydanych w sprawie, a wszystkie placówki były zgodne co do faktu, że zdiagnozowane schorzenie słuchu nie ma podłoża zawodowego. Wydane w badanej sprawie orzeczenia – mające charakter opinii biegłych – wymykają się ocenie merytorycznej, a podlegają jedynie badaniu pod kątem logiki, spójności oraz prawidłowości uzasadnienia.

Konkludując powyższe rozważania stwierdzić należy, że na podstawie prawidłowej oceny zebranych w sprawie dowodów organ odwoławczy, podobnie jak i organ pierwszej instancji – zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego – poczynił prawidłowe ustalenia w rozpoznawanej sprawie i w oparciu o te ustalenia wydał trafne rozstrzygnięcie.

Z tych względów zarzuty skargi przedstawiają się jako bezzasadne, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do oddalenia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.