Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1496/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Minister Infrastruktury~Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 i 2 pkt 1 i 5, art. 5 ust. 1, art. 39 ust. 1, art. 24 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 2302
law: Ustawa z dnia 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Świnoujściu - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski, sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant sekr. sąd. Wioletta Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2019 r. sprawy ze skargi E. S. i D. S. na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego oddala skargę


UZASADNIENIE

D. Ś. i E. Ś. (dalej: "skarżący") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzją Ministra Inwestycji i Rozwoju (dalej: "Minister", "organ") z [...] kwietnia 2019 r. wydaną w sprawie dotyczącej ustalenia lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] pn.: Budowa międzysystemowego gazociągu stanowiącego połączenie systemów przesyłowych Rzeczypospolitej Polskiej i [...] wraz z infrastrukturą niezbędną do jego obsługi w części dotyczącej jego przebiegu na terenie województwa [...].

Stan sprawy przedstawia się następującą:

Wnioskiem z [...] października 2017 r. Operator [...] z siedzibą w [...] (dalej: "inwestor") wystąpiła do Wojewody [...] o ustalenie lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu dla inwestycji budowa międzysystemowego gazociągu stanowiącego połączenie systemów przesyłowych Rzeczypospolitej Polskiej i [...] wraz z infrastrukturą niezbędną do jego obsługi w części dotyczącej jego przebiegu na terenie województwa warmińsko-mazurskiego, realizowanego jako inwestycja towarzysząca inwestycjom w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...]. Wniosek zawierał wskazanie nieruchomości, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu ma wywołać skutek. Do wniosku dołączono mapę z projektem podziału nieruchomości niezbędnej na potrzeby realizacji inwestycji. W związku z zakwalifikowaniem inwestycji do rodzaju przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2016, poz. 71 ze zm.) - wnioskodawca do wniosku załączył decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaną przez [...] Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z [...] sierpnia 2017 r.

Na skutek złożonego wniosku, Wojewoda [...] wszczął postępowanie o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...], o czym zawiadomił m. in. inwestora, właścicieli nieruchomości i wieczystych użytkowników, Starostę [...], Wójta Gminy [...], Wójta Gminy [...]. W zawiadomieniach i obwieszczeniach Wojewoda wskazał, gdzie strony mogą zapoznać się z wnioskiem i dokumentacją oraz gdzie mogą składać uwagi i wnioski dotyczące sprawy. W odpowiedzi na zawiadomienia i obwieszczenia do Wojewody wpłynęło szereg pism, w tym pismo skarżących z [...] listopada 2017 r. W piśmie tym skarżący wskazali na zasadność zmiany przebiegu gazociągu z powodu nieuzyskania przez inwestora zgody na przeprowadzenie gazociągu przez ich nieruchomości oraz wprowadzenia dodatkowych obciążeń nieruchomości rolnych podatkiem wynikającym ze zmienionego przeznaczenia nieruchomości. Wojewoda przekazał inwestorowi pisma właścicieli nieruchomości. W odpowiedzi na nie inwestor wskazał, że podczas procesu projektowego trasa gazociągu była wnikliwie analizowana przez projektanta oraz specjalistów [...] S.A. ze szczególnym uwzględnieniem istniejącego oraz planowanego zagospodarowania przestrzennego (MPZP i Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy) oraz wszystkich czynników technicznych, prawnych, ekonomicznych, geologicznych i przyrodniczych. Lokalizacja projektowanego gazociągu jest ściśle uregulowana przepisami prawa, w tym w szczególności rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie. Lokalizacja gazociągu analizowana była w sposób szczególny pod kątem zminimalizowania jej wpływu na istniejącą zabudowę, z zachowywaniem wszelkich wymaganych prawem odległości od obiektów budowlanych. Po przeprowadzeniu szczegółowych analiz oraz na podstawie poprzedzającej proces projektowania inwentaryzacji i waloryzacji przyrodniczej wybrano optymalną trasę projektowanego gazociągu, która poddana została ocenie w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji. Po przeprowadzeniu niezbędnej procedury administracyjnej, wydana dla inwestycji została przez Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] decyzja z [...] sierpnia 2017 r. o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji w zakresie terminalu. Cała procedura związana z wydaniem wskazanej decyzji uwzględniała szerokie konsultacje społeczne, jak również w jej trakcie badany był w sposób szczególnie drobiazgowy wpływ inwestycji na środowisko naturalne, w tym również na występujące w poszczególnych obszarach warunki gruntowo-wodne. Wskazane w niej zostały szczegółowe wytyczne, które mają zapewnić zminimalizowanie niekorzystnego wpływu projektowanej inwestycji na środowisko. Do takich wytycznych należy również konieczność odbudowy i zapewnienia właściwego działania występującej w obrębie inwestycji melioracji szczegółowej. Inwestor wskazał, że z uwagi na strategiczny charakter inwestycji na obecnym etapie nie ma możliwości wprowadzania znacznych zmiany trasy gazociągu. Inwestor wskazał również, że inwestycja jest realizowana na podstawie ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...], która dotyczy inwestycji wymaganych ze względu na istotny interes bezpieczeństwa państwa. Realizowana inwestycja będzie miała istotny wpływ na podniesienie bezpieczeństwa energetycznego Polski oraz całego obszaru krajów z regionu [...], korespondując z celami strategicznymi Polski oraz Unii Europejskiej. Zgodnie z zapisami ww. ustawy, ze względu na realizację szczególnego interesu państwa nie ma konieczności uzyskiwania zgody poszczególnych właścicieli nieruchomości. Inwestor zaznaczył, że budowa gazociągu nie spowoduje wprowadzenia obciążeń nieruchomości rolnych podatkiem wynikającym ze zmiany przeznaczenia gruntów, ponieważ realizowana inwestycja nie wprowadza takiej zmiany. Grunty obecnie wykorzystywane rolniczo, po zakończeniu robót budowlanych, przywrócone zostaną do stanu poprzedniego i nie będzie żadnych przeszkód dla ich użytkowania zgodnie z ich obecnym przeznaczeniem. W związku z wybudowaniem gazociągu właściciele nieruchomości nie będą musieli płacić żadnego podatku za gazociąg. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, to inwestor będzie corocznie odprowadzać podatek dla gminy, w wysokości 2% wartości odcinka gazociągu zlokalizowanego na terenie danej gminy. Będzie to kwota regularnie wpływająca do budżetu gminy, którą będzie można przeznaczyć na potrzeby społeczności lokalnych. Inwestor zaznaczył, że inwestycja realizowana jest zgodnie z zasadami określonymi w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a w szczególności prawem własności określonym w art. 64 Konstytucji. Z wyjątkiem miejsc przeznaczonych pod obiekty naziemne, nieruchomości na trasie gazociągu ani ich fragmenty nie będą wywłaszczane i pozostaną własnością dotychczasowych właścicieli. Właściciele nieruchomości, przez które przebiegać będzie gazociąg lub na terenie których zlokalizowany będzie pas montażowy, otrzymają odszkodowanie z tytułu wybudowania inwestycji. Odszkodowania będą szacowane na podstawie operatów szacunkowych sporządzonych przez uprawnionych rzeczoznawców majątkowych wyłonionych przez Wojewodę, w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy. Wypłata odszkodowań nastąpi po zakończeniu inwestycji, przy czym ich wysokość będzie odpowiadać wysokości rzeczywiście poniesionych szkód i ograniczeń. W związku ze zgłoszonym problemem uwzględnienia zobowiązań podjętych przez producentów rolnych w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich inwestor poinformował, że w jego ocenie, opartej na podstawie wieloletnich doświadczeń przy projektowaniu gazociągów wysokiego ciśnienia, budowę gazociągu wysokiego ciśnienia relacji Polska - [...] można potraktować jako działanie siły wyższej. Właściciel, który otrzymuje dofinasowanie rolno - środowiskowe uzyskiwane na podstawie umów zawartych z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich winien wystąpić do organu, z którym ma podpisane zobowiązanie, zobrazować problem oraz wskazać, że budowę gazociągu można potraktować jako działanie siły wyższej. Inwestycja jest niezależna od rolnika i jej następstw rolnik nie może uniknąć, mimo zachowania należytej staranności. Spełnione są zatem wszystkie przesłanki, aby wskazaną okoliczność uznać za działanie siły wyższej.

Po rozpatrzeniu wniosku inwestora Wojewoda [...] decyzją z [...] listopada 2017 r. ustalił lokalizację inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] pn.: Budowa międzysystemowego gazociągu stanowiącego połączenie systemów przesyłowych Rzeczypospolitej Polskiej i [...] wraz z infrastrukturą niezbędną do jego obsługi w części dotyczącej jego przebiegu na terenie województwa [...], na działkach ewidencyjnych położonych w województwie [...], na terenie powiatu [...] obejmującej gazociąg [...], [...] o długości ok. 3 8,3 km, zespół zaporowo-upustowy w pobliżu miejscowości [...] (pow. [...] gm. [...]), kabel światłowodowy, ochronę katodową, Aparaturę Kontrolno-Pomiarową i Automatykę, przyłącza elektroenergetyczne oraz drogę dojazdową do ZZU.

Od decyzji Wojewody zostały wniesione odwołania przez M. C., D. Ś. , E. Ś., T. S. i J. Ł.

Po rozpatrzeniu odwołań Minister Inwestycji i Rozwoju decyzją z [...] kwietnia 2019 r. uchylił decyzję Wojewody z [...] listopada 2017 r. w części dotyczącej nieruchomości objętych inwestycją i orzekł co do istoty, a w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję Wojewody. W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, że w sprawie wydania decyzji w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] oraz inwestycji towarzyszących nie jest uprawniony do wyznaczania i korygowania trasy tych inwestycji ani do zmiany proponowanych we wniosku rozwiązań. To inwestor we wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji w postaci terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] oraz inwestycji towarzyszących decyduje o przebiegu inwestycji oraz o wielkości terenu niezbędnego do jej realizacji. Inwestor samodzielnie dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych. Minister może działać tylko w granicach wniosku inwestora i nie ma możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji. Minister zaznaczył, że brak zgody właścicieli lub użytkowników wieczystych na lokalizację inwestycji w zakresie terminalu czy też decyzji o ustaleniu lokalizacji towarzyszącej inwestycjom w zakresie terminalu w przebiegu ustalonym w decyzji nie stanowi o wadliwości decyzji. Specustawa gazowa jest aktem prawnym szczególnym, przewidującym uproszczoną (przyśpieszoną) procedurę przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie terminalu LNG i inwestycji towarzyszących inwestycjom w zakresie terminalu. Szybka i sprawna realizacja inwestycji i w związku z tym poprawa bezpieczeństwa energetycznego kraju leży w interesie społecznym i gospodarczym. Tymi okolicznościami należy uzasadniać z jednej strony znaczne zwiększenie uprawnień inwestora, natomiast z drugiej zdecydowane ograniczenie uprawnień właścicieli nieruchomości znajdujących się na obszarze inwestycji. Minister zaznaczył jednocześnie, że nie jest kompetentny do oceny przesłanek ekonomicznych oraz społecznych powstającej inwestycji, w jej kształcie określonym przez inwestora. Do organu administracji należy jedynie ocena wniosku inwestora pod względem jego zgodności z prawem powszechnie obowiązującym. Jeżeli, w wyniku realizacji ww. inwestycji, strony lub inne podmioty poniosą jakiekolwiek szkody materialne, to będzie im przysługiwało roszczenie odszkodowawcze, dochodzone na zasadach ogólnych w postępowaniu cywilnym.

D. Ś. i E. Ś. w skardze na decyzję Ministra z [...] kwietnia 2019 r. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący podnieśli, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z przepisami obowiązującego prawa, w tym prawa budowanego, rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Kodeksu cywilnego i Konstytucji.

Minister Inwestycji i Rozwoju - w odpowiedzi na skargę - wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie 5 listopada 2019 r. skarżący podniósł, że inwestor nie był uprawniony do złożenia wniosku o realizację inwestycji o ustaleniu lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...], gdyż nie jest właścicielem nieruchomości, na których inwestycja ma być posadowiona. W ocenie skarżącego wniosek mogli złożyć wyłącznie właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości. Skarżący podniósł również, że na skutek inwestycji ich nieruchomość zostanie odcięta od drogi publicznej. Minister wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że wszelkie niedogodności związane z inwestycją zostaną zrekompensowane w formie odszkodowania za powstałe szkody. Z kolei pełnomocnik uczestnika postępowania wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że inwestor był podmiotem uprawnionym do złożenia wniosku zgodnie z przepisami specustawy gazowej, tj. art. 38 pkt 2. Dostęp do drogi nieruchomości skarżących winien zapewnić wykonawca działający w imieniu inwestora w trakcie realizacji inwestycji, a później teren zostanie przywrócony do stanu poprzedniego. Wszelka szkoda zostanie wyrównana stosownym odszkodowaniem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że w świetle art. 184 Konstytucji RP w zw. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2019, poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Dokonywanie oceny pod kątem zgodności z prawem oznacza, że sąd administracyjny sprawując wymiar sprawiedliwości bada legalność działania administracji publicznej. Badanie to sprowadza się do oceny zgodności z prawem zaskarżonego zachowania organu administracji publicznej w trzech płaszczyznach, a mianowicie: a) respektowania reguł określonych w przepisach ustrojowych, b) dochowania wymaganej prawem procedury c) zgodności działania z prawem materialnym (por. uzasadnienie uchwały pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009r., I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, z. 1, poz. 1). W aspekcie ustaleń faktycznych obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest przede wszystkim dokonanie oceny, czy materiał dowodowy został przez organ prawidłowo zebrany i oceniony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 2015r., II GSK 789/14, CBOSA). Równocześnie należy zwrócić uwagę na okoliczność, że wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.).

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego było ustalenie lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycjom w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...]. Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 5 w zw. z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] [(DZ. U. 2017, poz. 2302 ze zm.) – dalej: "specustawa gazowa"].

Zgodnie z art. 1 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i pkt 5 ww. ustawa określa zasady przygotowania, realizacji i finansowania inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] wraz z obiektami, urządzeniami, sieciami i instalacjami służącymi do jego budowy, przebudowy, remontu, utrzymania, użytkowania, zmiany sposobu użytkowania, eksploatacji lub rozbiórki, w szczególności wraz z obiektami sieci gazowej, sieciami i przyłączami elektroenergetycznymi, wodociągowymi, kanalizacyjnymi, cieplnymi, telekomunikacyjnymi i teleinformatycznymi, infrastrukturą drogową lub kolejową, nabrzeżami, placami składowymi, obiektami magazynowymi, budynkami produkcyjnymi, montowniami lub wytwórniami oraz inwestycji towarzyszących wymaganymi ze względu na istotny interes bezpieczeństwa państwa.

W myśl art. 38 pkt 2 x specustawy gazowej inwestycją towarzyszącą inwestycjom w zakresie terminalu jest także inwestycja realizowana przez Operatora [...] spółkę akcyjną z siedzibą w [...] w postaci budowy międzysystemowego gazociągu stanowiącego połączenie systemów przesyłowych Rzeczypospolitej Polskiej i [...] wraz z infrastrukturą niezbędną do jego obsługi na terenie województw [...],[...] i [...].

Art. 39 ust. 1 specustawy gazowej stanowi, że do inwestycji towarzyszących stosuje się przepisy rozdziałów 2 (Przygotowanie inwestycji w zakresie terminalu – art. 5 - 19), 3 (Nabywanie tytułu prawnego do nieruchomości i realizacja inwestycji w zakresie terminalu – art. 20 – 30) i 6 (Postępowanie administracyjne dla realizacji inwestycji w zakresie terminalu – art. 34 – 37a) oraz art. 43. W świetle wskazanych uregulowań ustalanie - w drodze stosownej decyzji administracyjnej - lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycjom w zakresie terminalu odbywa się na zasadach wskazanych w art. 5 – 14 specustawy gazowej.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 w zw. z art. 39 ust. 1 specustawy gazowej decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu wydaje właściwy miejscowo wojewoda na wniosek inwestora. Inwestorem, zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 3 specustawy gazowej jest podmiot realizujący odpowiednio inwestycję w zakresie terminalu lub inwestycję towarzyszącą.

W świetle regulacji art. 5 ust. 1 w zw. z art. 39 ust. 1 oraz art. 38 pkt 2 x specustawy gazowej inwestorem realizującym inwestycję towarzyszącą inwestycji w zakresie terminalu w postaci budowy międzysystemowego gazociągu stanowiącego połączenie systemów przesyłowych Rzeczypospolitej Polskiej i [...] wraz z infrastrukturą niezbędną do jego obsługi na terenie województw [...],[...] i [...] jest Operator [...] Spółka Akcyjna z siedzibą w [...]. Zarzut skarżących w zakresie złożenia wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu dla inwestycji polegającej na budowie międzysystemowego gazociągu stanowiącego połączenie systemów przesyłowych Rzeczypospolitej Polskiej i [...] wraz z infrastrukturą niezbędną do jego obsługi w części dotyczącej jego przebiegu na terenie województwa [...], realizowanego jako inwestycja towarzysząca inwestycjom w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] przez podmiot nieuprawniony należy zatem uznać za chybiony. Wbrew stanowisku skarżących regulacje specustawy gazowej nie wymagają, aby wnioskodawca był właścicielem lub użytkownikiem wieczystych nieruchomości, na których ma być realizowana inwestycja towarzysząca inwestycji w zakresie terminalu. Wskazuje jedynie podmiot uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji o ustalenie lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego, którym jest inwestor.

Odnosząc się do zarzutu skarżących naruszenia ich prawa chronionego Konstytucją RP należy wskazać, że własność stanowi prawo chronione Konstytucją (art. 64 ust. 2). Jednocześnie własność nie stanowi prawa absolutnego. Art. 64 w ust. 3 Konstytucji przewiduje możliwość ograniczenia prawa własności w sposób w Konstytucji przewidziany – z art. 64 ust. 3 wynika bowiem możliwość ograniczenia prawa własności w drodze ustawy. W rozpoznanej sprawie ograniczenie prawa skarżących w zakresie prawa własności nieruchomości następuje poprzez regulację rangi ustawowej i wynika z celu publicznego jakim jest budowa inwestycji towarzyszącej w zakresie terminalu regazyfikacyjnego w ramach budowy w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...]. Zaskarżona w niniejszym sprawie decyzja nie narusza zatem wskazanego przepisu Konstytucji.

Nie można również uznać, aby z uwagi na budowę inwestycji towarzyszącej w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w [...] następowała nieuzasadniona i nadmierna ingerencja w prawo własności skarżących. Skład orzekający w przedmiotowej sprawie nie dopatrzył się, aby Minister rozstrzygając sprawę nie uczyniły zadość zasadzie proporcjonalności, którą winien kierować się w tego rodzaju postępowaniach. Prawdą jest, że organ ograniczając prawo własności winien mieć na uwadze aby ta ingerencja pozostawała w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do celów. Trzeba jednak uwzględnić specyfikę inwestycji objętej zaskarżoną decyzją. Mając zaś na względzie powyższe, należy przypomnieć, że w wypadku inwestycji liniowych ich przebieg zawsze pozostaje kompromisem uwzględniającym szereg czynników i nie jest możliwe całkowite zrezygnowanie z ich przebiegu przez nieruchomości będące własnością prywatną czy czasowe ingerowanie w prawa właścicieli związane z procesem realizacji inwestycji. Ponadto ograniczenia techniczne związane z charakterem projektu gazociągu powodują, że niemożliwe jest dowolne kształtowanie jego przebiegu. Sąd zwraca uwagę, że projektowanie gazociągu, z uwagi na bezpieczeństwo jego funkcjonowania, podlega ściśle określonym regułom wynikającym z obowiązujących przepisów technicznych. Zezwolenie na lokalizację inwestycji gazowej, zwłaszcza na obszarach zurbanizowanych, w wielu wypadkach musi uwzględniać sprzeczne interesy, z jednej strony inwestora, a z drugiej strony osób, których prawa lub interesy mogą być zagrożone lub naruszone w związku z realizacją takiej inwestycji. W ocenie Sądu Minister w sposób precyzyjny wyjaśnił przyczyny przyjęcia ustalenia przebiegu inwestycji, uwzględniając zarówno interes inwestora, jak również interesy wszystkich podmiotów, przez których nieruchomości przebiega inwestycja. Należy również wskazać, że kwestia ustalenia przebiegu gazociągu co do zasady pozostaje w gestii inwestora. Rolą organu ustalającego lokalizację inwestycji towarzyszącej w zakresie gazociągu jest jedynie sprawdzenie, czy planowane przedsięwzięcie jest zgodne z prawem, w szczególności zaś czy spełnia ono warunki zawarte w przepisach specustawy gazowej. Nie jest natomiast rolą ani obowiązkiem organu jakiekolwiek ingerowanie w lokalizację tej inwestycji, w tym wyznaczanie bądź korygowanie jej przebiegu. To inwestor samodzielnie dokonuje wyboru najbardziej korzystnych rozwiązań lokalizacyjnych i następnie techniczno – wykonawczych inwestycji, mając na uwadze spowodowanie jak najmniejszych uciążliwości dla właścicieli nieruchomości. Pogląd o kreacyjnej roli inwestora w procesie realizacji inwestycji infrastrukturalnych został zaaprobowany w szerokim orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w sprawach dotyczących inwestycji drogowych, ale znajdującym zastosowanie również w sprawach z zakresu ustalenia lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu (por. wyroki NSA: z 8 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 2572/15; z 19 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 1373/16; z 25 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 454/16; z 1 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OSK 106/15, z dnia 24 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 3221/14, z dnia 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2621/12; z 28 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 93/14; z 26 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 762/13; z 18 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 1968/10; z 20 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 2416/10; WSA we Wrocławiu z 24 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 707/10; WSA w Warszawie z 8 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Wa 561/11; z 14 maja 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1722/09). Inwestor jest zatem kreatorem miejsca, sposobu i kształtu realizacji inwestycji, natomiast organ orzekający wyznacza dopuszczalne prawem granice tej kreacji, poprzez dokonywanie oceny prawnej, kończącej się aktem władztwa publicznego zakreślającego te granice. Zadaniem organu jest bowiem sprawdzenie, czy wyznaczone przez wnioskodawcę linie rozgraniczające obszar inwestycji odpowiadają woli ustawodawcy wyrażonej w innych regulacjach prawnych, mających znaczenie dla wydania decyzji ustalającej lokalizację inwestycji gazowej. Należy zaznaczyć, że skoro ustawodawca precyzyjnie określił zakres wniosku składanego przez inwestora przedsięwzięcia w zakresie terminalu, to porównując jego zawartość (wraz z załącznikami) z ustawowo wyznaczoną treścią orzeczniczą decyzji, określoną w art. 10 ust 1 specustawy gazowej organy orzekające nie mogą modyfikować ustaleń i parametrów zawartych we wniosku o wydanie ww. decyzji, jeżeli nie wynika to z wiążących organ przepisów prawa. W przypadku uznania, iż przedstawiony przez inwestora projekt spełnia wymogi prawa i cel danej inwestycji, zarówno Wojewoda, jak też Minister nie są organami uprawnionymi do zmiany przebiegu inwestycji. Uznać należy, że przebieg planowanej inwestycji został ustalony prawidłowo. Organ uznał racje przemawiające za ustaloną lokalizacją, które inwestor przedstawił w załączonej do wniosku dokumentacji. Wynika z niej, że przedmiotowa inwestycja ma na celu poprawę bezpieczeństwa energetycznego Polski poprzez stworzenie nowych zdolności przesyłowych.

Wskazać szczególnie należy, że zgodnie z art. 24 ust. 1 specustawy gazowej w odniesieniu do nieruchomości objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu, wskazanych zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8, w celu zapewnienia prawa do wejścia na teren nieruchomości dla prowadzenia na nich budowy inwestycji w zakresie terminalu, a także prac, związanych z konserwacją lub usuwaniem awarii, wojewoda w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu ograniczy, za odszkodowaniem, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Przepisy art. 124 ust. 2 i 4-7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami stosuje się odpowiednio, z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy. Ustawodawca wyraźnie wskazał, że prawo korzystania z nieruchomości w okresie budowy inwestycji w zakresie terminalu będzie organiczne, przy czym przesądził, że w związku z ograniczeniem tego prawa właścicielom i użytkownikom wieczystym przysługuje odszkodowanie, którego obowiązek zapłaty obciąża inwestora (art. 24 ust. 2 specustawy gazowej). Kwestia dotycząca wypłaty odszkodowania, jak również ustalenie jego wysokości, może nastąpić ewentualnie po zrealizowaniu inwestycji. Pomimo ingerencji w prawo własności, dochodzi do równoważenia strat i szkód związanych z planowaną inwestycją, co w konsekwencji nie narusza proporcji między interesem publicznym, a ingerencją w sferę praw i wolności, które na mocy ustawy są rekompensowane stosownym odszkodowaniem. Co się zaś tyczy podnoszonego przez skarżących zarzutu "odcięcia" nieruchomości skarżących od drogi publicznej należy wskazać, że wykonawca działający w imieniu inwestora w trakcie realizacji inwestycji jest zobowiązany do zapewnienia skarżącym dostępu do drogi publicznej, a później nastąpi przywrócenie terenu do stanu poprzedniego. Wszelka szkoda winna zostać wyrównana stosownym odszkodowaniem. Wojewoda w pkt IV decyzji z [...] listopada 2017 r. wskazał nieruchomości, w stosunku do których decyzja w zakresie terminalu my wywołać skutki, o których mowa w art. 24 ust. 1 ww. ustawy i ustalił w granicach terenu inwestycji, dla wymienionych w tym punkcie nieruchomości, zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości za odszkodowaniem. Wśród tych nieruchomości zostały wymienione działki skarżących i nastąpiło jednoznaczne wskazanie, że korzystanie z działek skarżących o nr [...],[...] i [...]z obrębu [...] gmina [...] będzie jedynie czasowo ograniczone przez udzielenie inwestorowi prawa wejścia na teren ww. nieruchomości dla prowadzenia na nich budowy inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego, a także prac związanych z konserwacją lub usuwaniem awarii, jak również przez zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomościach ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych i naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z przewód i urządzeń. Zakres prac wykonywanych na działach skarżących wskazuje, że inwestor zajmie je czasowo celem założenia i przeprowadzenia ciągów drenażowych i przewodów. Po tym okresie budowy inwestycji towarzyszącej inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego nieruchomość skarżących zostanie przywrócona do stanu pierwotnego, umożliwiając skarżącym korzystanie z nieruchomości w dotychczasowy sposób. Z treści decyzji Wojewody (pkt III) nie wynika, aby jakakolwiek część nieruchomości skarżących miała przejść na własność Skarbu Państwa.

Odnosząc się do ogólnych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa budowlanego, rozporządzenia Ministra Infrastruktury, Kodeksu cywilnego i Konstytucji należy wskazać, że skarżący nie sprecyzowali na czym te naruszenia w ich przypadku miałby polegać. Należy wskazać, że rolą sądu administracyjnego jest wyłącznie kontrola kwestionowanego aktu administracyjnego w świetle regulacji normatywnych. Natomiast ocena zasadności ich przyjęcia przez ustawodawcę wykracza poza kompetencje sądu administracyjnego, który jest obowiązany stosować prawo (wobec zasady trójpodziału podziału władz – art. 10 Konstytucji RP). Jego stanowienie, z uwzględnieniem ram konstytucyjnych, pozostaje w kompetencjach ustawodawcy wyposażonego w demokratyczny mandat od wyborców (art. 10 oraz 95 ust. 1 Konstytucji RP). W konsekwencji, ocena tego, czy zastosowane rozwiązania są uzasadnione, należy w istocie do prawodawcy, wedle aksjologii większości – wyłonionych w demokratycznych wyborach – parlamentarzystów, o ile mieszczą się one w ramach zakreślonych generalnymi ramami Konstytucji RP.

Konkludując stwierdzić należy, że ocena legalności zaskarżonej decyzji, nie daje podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Brak stwierdzonych uchybień, które z urzędu Sąd byłby zobowiązany wziąć pod rozwagę. Decyzja zawiera wszystkie niezbędne elementy, a jej uzasadnienie w stanie faktycznym i prawnym ustalonym w sprawie jest prawidłowe. Wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zdaniem składu orzekającego, Minister podjął wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia i dokonując jego oceny Minister nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów, opierając się na tym materiale dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i wydał właściwe rozstrzygnięcia, a następnie je uzasadnił zgodne z wymogami art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. W uzasadnieniu tym odniósł się także do twierdzeń podnoszonych przez skarżących w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją.

Wobec wykazanej zgodności z prawem zaskarżonej decyzji , Sąd - na mocy art. 151 p.p.s.a. - oddalił skargę.