Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 108/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Zobowiązano do podjęcia czynności
Powołane przepisy: article: art. 52 par. 1, art. 149 par. 1 pkt 1, art. 149 par. 1 pkt 3, art. 149 par. 1a, art. 149 par. 1b, art. 154 par. 2. art. 154 par. 6, art. 200
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 6, art. 8 par. 1, art. 12 par. 1, art. 35 par. 2, art. 35 par. 3, art. 36 par. 1, art. 36 par. 3, art. 37 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 114 ust. 2, art. 188 ust. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 2094
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 16 października 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Jan Szuma (spr.) po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 października 2019 roku sprawy ze skargi małoletniego K. K. działającego przez przedstawiciela ustawowego H. M. na bezczynność Wojewody w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy 1. zobowiązuje Wojewodę do załatwienia wniosku małoletniego K. K. z dnia [...] lutego 2018 r. w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. przyznaje skarżącemu małoletniemu K. K. od Wojewody sumę pieniężną w wysokości [...] zł ([...] złotych); 5. w pozostałym zakresie skargę oddala; 6. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego małoletniego K. K. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest bezczynność Wojewody (zwanego dalej "Wojewodą") w zakresie rozpoznania wniosku K. K. działającego przez przedstawiciela ustawowego H. M. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w [...].

Do złożenia skargi doszło w następujących okolicznościach, które można ustalić na podstawie akt sprawy.

Wnioskiem datowanym na [...] lutego 2018 r. i w tym samym dniu złożonym H. M., działając jako przedstawiciel ustawowy K. K., wystąpiła o udzielenie synowi zezwolenia na pobyt czasowy w [...]. Wraz z wypełnionym formularzem (k. 17-28 akt administracyjnych) przedłożyła potwierdzenie opłaty skarbowej (k. 16 akt administracyjnych), opłaty za wydruk karty pobytu (k. 15 akt administracyjnych), oświadczenie o wydaniu karty pobytu bez zameldowania (k. bez numeracji), kopię wyciągu z paszportu dziecka (k. 13-14 akt administracyjnych), odpis zupełny aktu urodzenia (k. 11-12 akt administracyjnych), inne dokumenty w języku ukraińskim (k. 8-10 akt administracyjnych), pełnomocnictwo dla R. J. wraz z opłatą skarbową (k. 6-7 akt administracyjnych), umowę zlecenia dotyczącą zatrudnienia H. M. na stanowisku operatora maszyn (k. 5 akt administracyjnych), druk [...] dotyczący ojczyma K. K. O. M. i umowę zlecenia dotyczącą zatrudnienia (k. 2-4 akt administracyjnych) i wreszcie umowę najmu lokalu mieszkalnego, w której po stronie najemców występując O. M., M. H., O. K. oraz K. K. (k. 1 akt administracyjnych).

Z akt administracyjnych wynika, że bezpośrednio po wpłynięciu wniosku zweryfikowano jego kompletność (k. 29-30 akt administracyjnych).

Pismem z dnia [...] lutego 2018 r., [...] Wojewoda zawiadomił R. J. (pełnomocnik składającego wniosek), że zostało wszczęte postępowanie w sprawie pozwolenia na pobyt czasowy, a decyzja zostanie podjęta do [...] sierpnia 2018 r. (k. 31 akt administracyjnych).

Następnie z akt wynika, że organ nie podjął żadnych czynności, jedynie [...] marca 2019 r., [...] poinformował pełnomocnik K. K., że decyzja w sprawie zostanie pojęta do [...] października 2019 r. (k. 32 akt administracyjnych).

Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. pełnomocnik K. K. (na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez H. M.) złożyła ponaglenie za pośrednictwem Wojewody do Szefa Urzędu do [...] (k. 36-37 akt administracyjnych). W ponagleniu, poza przywołaniem podstaw prawnych określających terminy załatwiania sprawy zgodnie z ustawą z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej "K.p.a."), wskazano, że brak pozwolenia czasowego powoduje duże utrudnienie dla zainteresowanego, gdyż nie może on ani odbywać ani planować żadnych podróży (brak wizy).

Przekazując akta sprawy Szefowi Urzędu do [...] Wojewoda wyjaśnił, że opóźnienie w załatwieniu sprawy jest spowodowane ograniczeniami kadrowymi, częstą rotacją pracowników, którzy muszą załatwić tysiące spraw z wniosków cudzoziemców.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r., [...] Wojewoda wezwał H. M. do uzupełnienia wniosku o dokument potwierdzający posiadanie źródła stabilnego i regularnego dochodu wystarczającego na utrzymanie 5 osobowej rodziny (minimum [...] zł netto na miesiąc) (k. 49 akt administracyjnych).

W międzyczasie pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. H. M., działając jako przedstawiciel ustawowy K. K., złożyła skargę na bezczynność Wojewody domagając się wydania przez organ żądanej decyzji, stwierdzenia bezczynności organu (art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "P.p.s.a.") stwierdzenia bezczynności z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.), orzeczenia o istnieniu obowiązku organu wydania małoletniemu K. K. zezwolenia na pobyt czasowy (art. 149 § 1b P.p.s.a.), przyznania od organu na rzecz małoletniego K. K. sumy pieniężnej w wysokości połowy dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim (art. 149 § 1, art. 154 § 2 i art. 154 § 6 P.p.s.a.) i wreszcie zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania obejmujących koszty sądowe w kwocie [...]zł i opłatę skarbową od pełnomocnictwa (art. 200 P.p.s.a.).

W skardze wysunięto pod adresem organu zarzuty naruszenia art. 6, art. 8 § 1, art. 12 § 1, art. 35 § 2, art. 35 § 3, art. 36 § 3, art. 36 § 1 K.p.a.

W motywach zaskarżenia uwypuklono przede wszystkim, że zakreślenie przez Wojewodę terminu załatwienia sprawy nastąpiło w sposób nieuzasadniony – termin ten wynosi bowiem 21 miesięcy i nie znajduje umocowania w art. 35 § 3 K.p.a. W odniesieniu z kolei do żądania przyznania od organu na rzecz małoletniego K. K. sumy pieniężnej zaznaczono, że jest ono uzasadnione chociażby faktem, że przez 19 miesięcy nieusprawiedliwionego oczekiwania na zezwolenie na pobyt czasowy matka dziecka nie mogła korzystać z programu 500+, przez co utraciła [...] zł.

W odpowiedzi na skargę (k. 11-13 akt sądowych) Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że ze strony rodziny przedstawicielki ustawowej małoletniego K. K. wpłynęły wnioski dotyczące małoletniego, jej drugiego syna O. K. oraz męża H. M. – O. M.. Organ wyjaśnił, że należyte rozpoznanie spraw rodziny wymaga uwzględnienia wymogu z art. 188 ust. 4 w zw. z art. 114 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (tekst jednolity Dz. U. z 2018, poz. 2094 ze zm., dalej "u.c."), a więc wysokość miesięcznego dochodu – stabilnego i regularnego wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania – powinna być wyższa niż wysokość dochodu uprawniającego do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej określonych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1508 i 1693), w odniesieniu do cudzoziemca oraz każdego członka rodziny pozostającego na jego utrzymaniu.

Wojewoda podkreślił, że pismem z dnia [...] lipca 2019 r. wezwał H. M. o uzupełnienie wniosku dotyczącego syna. Z przedłożonych wraz z pismem z dnia [...] lipca 2019 r. dokumentów wynika jednak, że H. M. i O. M. posiadają syna V. M. urodzonego [...] stycznia 2019 r. Urodzenia tego ostatniego okazało się nowa okolicznością nieznaną wcześniej Wojewodzie. Mając to na uwadze wystosowano do H. M. kolejne wezwanie o uzupełnienie wymaganych dokumentów oraz jednocześnie wyznaczono termin rozpoznania sprawy na [...] października 2019 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zawiera usprawiedliwione podstawy.

Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny skargi podkreślić należy H. M., działająca jako przedstawiciel ustawowy K. K., wyczerpała, stosownie do art. 52 § 1 P.p.s.a, przysługujące jej środki zaskarżenia na etapie administracyjnym. Skarżąca przed wniesieniem skargi złożyła ponaglenie, o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a. (k. 37 akt administracyjnych).

Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec tego w niniejszym postępowaniu kluczowym obowiązkiem Sądu było zbadanie, czy zarzucana w skardze bezczynność Wojewody rzeczywiście zaistniała – tak w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania – a jeśli tak, to czy miała ona charakter rażący.

W ocenie Sądu bez najmniejszych wątpliwości można stwierdzić, że Wojewoda na dzień wniesienia skargi dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy zainicjowanej wnioskiem skarżącej H. M. działającej jako przedstawiciel ustawowy małoletniego K. K..

Jak wyłuszczono już części sprawozdawczej niniejszego uzasadnienia, wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy małoletniego złożono [...] lutego 2018 r., a do dnia wniesienia skargi nie został on rozpatrzony w formie decyzji administracyjnej (co więcej, wedle ustaleń poczynionych przez pracownika sądowego na zarządzenie Sądu, sprawa administracyjna nie była zakończona także do dnia poprzedzającego wydanie niniejszego wyroku – zob. notatkę służbową z dnia [...] października 2019 r., k. 38 akt sądowych).

Analiza akt sprawy wskazuje, że w okresie od [...] lutego 2018 r. (patrz pisma na k. 31 i 32 akt administracyjnych) do [...] sierpnia 2019 r. (pierwsze merytoryczne wezwanie w sprawie [...] dotyczącej K. K. to pismo z dnia [...] sierpnia 2019 r. na k. 29 akt administracyjnych) Wojewoda nie podjął jakiejkolwiek urzędowo utrwalonej czynności zmierzającej do wydania rozstrzygnięcia sprawy. Jedyne co uczyniono, to dwukrotnie: pismami z dnia [...] lutego 2018 r., [...] (numer nieczytelny) oraz z dnia [...] marca 2019 r., [...] na podstawie art. 36 § 1 K.p.a. przedłużano terminy do załatwienia sprawy, co zresztą uczyniono na wstępnie z naruszeniem art. 35 § 3 K.p.a., gdyż terminy określano "awansem" na od razu na [...] sierpnia 2018 r. (k. 31 akt administracyjnych) i następnie na [...] października 2019 r.

W tym miejscu Sąd wskazuje, że do terminu rozpoznania sprawy w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy stosuje się reguły określone w K.p.a. Przepis art. 35 § 3 K.p.a. stanowi, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

Sąd podziela stanowisko, iż swojej bezczynności organ nie może tłumaczyć trudnościami kadrowymi, brakiem etatów, czy też dużą ilością wniosków. Zauważyć należy, iż trudności organizacyjne wskazane przez Wojewodę nie mają charakteru nagłego, wynikającego z niespodziewanych i bardzo trudnych do przewidzenia i przezwyciężenia okoliczności powodujących paraliż lub utrudnienia w funkcjonowaniu instytucji państwowych. Obowiązkiem organów państwowych jest takie zorganizowanie pracy, a także przeznaczenie takich sił i środków, by sprawnie realizować nałożone na nie zadania. Sąd ma świadomość, że istniejący, a niedopuszczalny stan rzeczy, nie jest zapewne zawiniony przez poszczególnych pracowników organu, lecz jest skutkiem braku adekwatnego wzmocnienia komórek organizacyjnych zajmujących się rozpatrywaniem wniosków cudzoziemców o udzielenie im prawa pobytu na terytorium [...]. To zadanie ciąży na Wojewodzie, a ewentualnie także na organach decydujących o wysokości budżetu [...] Urzędu [...] Strona postępowania administracyjnego nie może jednak ponosić negatywnych konsekwencji zaniechań organów państwowych.

Skarga była zatem usprawiedliwiona, bowiem organ do dnia wniesienia skargi, ale i nadto do dnia jej rozpoznania, nie rozpoznał wniosku małoletniego K. K. zastępowanego przez przedstawiciela ustawowego H. M.. Stąd też Sąd orzekł jak punkcie 1 oraz 2 sentencji wyroku, to jest zobowiązał Wojewodę do rozpoznania wniosku, stwierdzając zarazem, że dopuścił się on bezczynności.

W tym miejscu konieczne jest jednak uzupełnienie powyższego wywodu. Sąd zaznacza, że zestawienie przepisów K.p.a. o terminach załatwiania spraw (art. 35 i nast. K.p.a.) oraz przepisów P.p.s.a. o orzekaniu w sprawach ze skarg na przewlekłość ujawnia pewne mankamenty regulacji prawnej.

Otóż zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. bezczynnością jest stan, gdy "nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 [K.p.a.]". Sąd zwraca uwagę na ten przepis, gdyż nie można nie dostrzegać, że Wojewoda kolejnymi dwoma pismami informował H. M. o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy. To z kolei – z oceniając to z pozycji formalnej – nakazywałoby przyjąć, że organ nie był w dacie wniesienia skargi w stanie bezczynności. Takie spostrzeżenie zostanie jednak zweryfikowane, gdy dokona się dokładnej analizy akt sprawy.

Pierwsze zawiadomienie wystosowane na podstawie art. 36 § 1 K.p.a. zawarte zostało w piśmie z dnia [...] lutego 2018 r., [...] (numer nieczytelny) i wskazywało na termin załatwienia sprawy do [...] sierpnia 2018 r. (k. 31 akt administracyjnych). Terminu tego nie dochowano, a nawet go rażąco naruszono, gdyż dopiero po upływie 6 i pół miesiąca wystosowano kolejne zawiadomienie w trybie art. 36 § 1 K.p.a. (pismo z dnia [...] marca 2019 r., [...] – k. 32 akt administracyjnych).

Od [...] września 2018 r. Wojewoda niewątpliwie więc pozostawał bezczynny w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. i naraził się na zarzut w tym zakresie. W ocenie Sądu przyjąć należy, że od zarzutu popadnięcia w taki kilkumiesięczny stan bezczynności organ nie może się uchylić wystosowując kolejne zawiadomienia o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy.

Innymi słowy, nawet jeżeli przed wniesieniem skargi organ już będący w stanie bezczynności wystosuje zawiadomienie z art. 36 § 1 K.p.a., to zawiadomienie takie nie niweczy zarzutu bezczynności wywiedzionego na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a.

Stwierdzenie, iż organ dopuścił się bezczynności wymaga również dokonania oceny, czy bezczynność miała charakter rażący (art. 149 § 1a P.p.s.a.).

Przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a P.p.s.a., jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań oraz bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, orzeczenia.nsa.gov.pl). Rażące naruszenie prawa dotyczyć może w szczególności zawartych w K.p.a. przepisów o terminach załatwienia sprawy administracyjnej. Zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania, podejmowanych czynności i jego zakończenia, uwarunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy uzasadniają ustalenie, że organ dopuścił się rażącego naruszenia prawa w zakresie sposobu prowadzenia postępowania. Na gruncie badanej sprawy taka sytuacja zachodzi, ponieważ nawet bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty.

Sąd jeszcze raz podkreśla, że już w sam dzień złożenia wniosku organ wyznaczył termin załatwienia sprawy w sposób niczym (znajdującym umocowanie w przepisach prawa) nie usprawiedliwiony, bowiem poinformował przedstawicielkę ustawową wnioskodawcy, że sprawę załatwi w terminie blisko 7 miesięcy (do [...] sierpnia 2018 r.). Również tego bardzo długiego terminu organ nie dochował, a co więcej, zaniedbał reguł terminowego informowania strony o przedłużeniu terminu rozpoznania sprawy. Jeżeli Wojewoda zakładał, że nie rozpozna sprawy w terminie wyznaczonym do dnia [...] sierpnia 2018 r., to powinien przed tym terminem powiadomić o tym wnioskodawcę. Tymczasem licząc do końca sierpnia 2018 r., dopiero po 6 i pół miesiącach ponownie powiadomił stronę o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy – skądinąd za kolejne 7 i pół miesiąca, bowiem do [...] października 2019 r.

W chwili wniesienia skargi sprawa z wniosku małoletniego K. K. pozostawała nierozpoznana, a przy tym w celu jej rozpoznania do tej daty nie podjęto żadnej czynności (ani jednej). Dopiero dzień po odnotowaniu wpływu skargi do Wydziału Spraw Cudzoziemców [...] Urzędu [...] (to jest [...] sierpnia 2019 r., zob. pieczęć na skardze – k. 3 akt sądowych) pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. wystosowano do H. M. wezwanie do uzupełnienie wniosku o dokumenty potwierdzające sytuację dochodową.

W tym miejscu należy zasygnalizować, że wezwanie z dnia [...] lipca 2019 r. "do uzupełnienia wniosku syna" H. M. opisane w odpowiedzi na skargę nie dotyczyło sprawy K. K., ale sprawy z wniosku O. K. [...] (k. 40-48 akt administracyjnych).

Powyższe wskazuje, że w sprawie K. K. działania zostały podjęte przez organ dopiero wskutek skargi do sądu administracyjnego. Zresztą Sąd odnotowuje – co trafnie dostrzega skarżąca w skardze – że uzupełnienie wniosku o dokumenty określone w art. 188 ust. 4 w zw. z art. 114 ust. 2 u.c. stało się konieczne między innymi dlatego, że właśnie w przedłużającym się okresie rozpoznawania sprawy zmienił się stan osobowy rodziny, w której żyje K. K.. Wbrew sugestiom płynącym z odpowiedzi na skargę nie można więc usprawiedliwiać przedłużającego się czasu rozpoznania sprawy komplikacjami związanymi ze zmianą składu osobowego rodziny, gdyż do zmian tych doszło po wielu miesiącach od daty złożenia wniosku, po tym jak organ popadł już w stan bezczynności. Organ musi się liczyć z faktem, że gdy sprawa zalega przez kilkanaście miesięcy, to pomiędzy złożeniem wniosku a jego rozpoznaniem może dojść do zmian stanu faktycznego, co prowadzi do kolejnych komplikacji.

Sąd zaznacza też, że sprawy nie rozpoznano z wielomiesięcznym uchybieniem terminu, ale także nie nastąpiło to pomimo ponaglenia.

W ocenie Sądu sytuacja, w której strona czeka przez tak długi okres bezowocnie na rozstrzygnięcie organu administracji publicznej nie da się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa i wskazuje na rażące naruszenie prawa. Zachowanie organu nie zasługuje na aprobatę i podważa zaufanie jednostki do organów administracji publicznej. Organ nie może także w nieskończoność powoływać się na kłopoty kadrowe i zmiany organizacyjne. Właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należy bowiem do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki. Z uwagi na powyższe Sąd orzekł jak w punkcie 3 sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a.

W realiach tej konkretnej sprawy Sąd uznał także za zasadne uwzględnić, na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a., żądanie skarżącego małoletniego K. K. zastępowanego przez przedstawiciela ustawowego H. M. o przyznanie na jego rzecz od organu sumy pieniężnej, aczkolwiek w niższej niż żądana wysokości – pkt 4 sentencji wyroku.

Rozpoznając złożony wniosek w tym zakresie, Sąd wziął pod uwagę, że wprowadzając możliwość przyznania sumy pieniężnej wzorowano się na rozwiązaniu przyjętym w ustawie z dnia [...] czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843, ze zm.). Ustawodawca przyjął, że oprócz roli rekompensacyjnej, groźba zasądzenia wynagrodzenia będzie wzmacniała gwarancje terminowego załatwienia sprawy przez organy (projekt ustawy Sejmu RP VIII Kadencji, druk 1633, www.sejm.gov.pl). W kontekście wspomnianej roli rekompensacyjnej w skardze wskazano na konkretne okoliczności, które przemawiałyby za zasadnością złożonego wniosku. Jest faktem, że matka małoletniego K. K. H. M. przed przedłużający się okres rozpoznania wniosku doznaje ograniczenia w możliwości ubiegania się o świadczenie z ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2134 ze zm.). Wojewoda ma oczywiście rację przyjmując, że formalnie świadczenie przysługuje rodzicowi dziecka, a nie dziecku, jednak byłby zaprzeczeniem idei ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, gdyby przyjmować, że świadczenie wychowawcze nie ma znaczenia dla dziecka, bowiem przysługuje rodzicowi. Świadczenie tzw. 500+ służy wsparciu w wychowywaniu dzieci, a wiec także – a nawet przede wszystkim – służy dobru dzieci.

Kolejna kwestia istotna z punktu widzenia sprawy, to fakt, że przedłużający się czas rozpoznania sprawy powoduje, iż także małoletni wnioskodawca (wraz z rodziną) doznaje ograniczenia w możliwości podróżowania. Dolegliwości tej w ocenie Sądu nie umniejsza fakt, że jest to okoliczność powszechnie przywoływana przez cudzoziemców domagających się rozpoznania ich wniosków.

Sąd nie podzielił jednak żądania H. M. co do wysokości, która powinna być przyznana na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. (połowy dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim). W ocenie Sądu kwota przysługująca skarżącemu w sytuacji stwierdzenia bezczynności nie ma charakteru odszkodowawczego i nie służy pełnej rekompensacie wszelkich oczekiwanych, hipotetycznych korzyści jakie skarżący uzyskałby, gdyby jego sprawę rozpoznano terminie. Jej rolą jest swoiste zadośćuczynienie za opieszałość organów państwa.

Zdaniem Sądu okoliczności sprawy usprawiedliwiały przyznanie na rzecz małoletniego K. K. kwoty [...]zł. Sąd miał też na uwadze, iż konieczność wypłaty sumy pieniężnej, o której mowa w art.149 § 2 P.p.s.a. posłuży zwalczaniu bezczynności i przewlekłości organu, gdyż go zdyscyplinuje stanowiąc sankcję za wadliwe zorganizowanie i prowadzenie postępowania, pełniąc funkcję prewencyjną. Przyznawanie takich świadczeń stronom przez sądy, ewentualnie wymierzanie grzywien, ma na celu wymuszenie na organach podjęcie skutecznych działań zapewniających prawidłową realizację ich zadań.

Skargę oddalono w pozostałym zakresie (punkt 5 wyroku), a konkretnie w zakresie w jakim małoletni K. K., zastępowany przez H. M., domagał się orzeczenia przez Sąd o istnieniu obowiązku Wojewody udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy. Uprawnienie do uzyskania orzeczenia na podstawie art. 149 § 1b P.p.s.a. przysługuje, "jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego". W niniejszej sprawie Sąd nie dysponował wystarczającą dokumentacją sprawy administracyjnej, gdyż dopiero na etapie postępowania sądowego, równolegle z nim, organ uzupełniał materiał sprawy o dane dochodowe rodziny skarżącego. Okoliczności stanu faktycznego i prawnego nie rysowały się więc tak przejrzyście, aby Sąd mógł wskazywać organowi jakiekolwiek merytoryczne kierunki załatwienia sprawy. Wreszcie, także charakter sprawy, która powinna być załatwiona w pierwszej kolejności przez organ administracji (a nie sąd) w drodze decyzji, nie przemawia za tym, by stosować art. 149 § 1b P.p.s.a.

O zwrocie kosztów Sąd postanowił w punkcie 6 wyroku na mocy art. 200 P.p.s.a., a na zasądzoną kwotę złożyła się kwota wpłaconego wpisu od skargi (druk wpłaty – zob. k. 2 akt sądowych).

Wyrok zapadł w postępowaniu uproszczonym poza rozprawą na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a.