Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 327/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2009-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1, 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 6 ust. 1, art. 10 ust. 1, art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.
article: art. 7 , art. 8, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – III Wydział w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie: Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędzia NSA Janusz Nowacki, Protokolant: Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania M. D. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia [...], Nr [...].


UZASADNIENIE

W dniu [...] wpłynął do Burmistrza Miasta Ł. wniosek S. K. o wymeldowanie córki M. K. z pobytu stałego pod adresem: A. Wnioskodawca podniósł, że córka w dniu [...] zawarła związek małżeński i przebywa u swojego męża, który mieszka w Ł. przy ul. B. Wnioskodawca podniósł, również, że córka od 3 lat nie przebywa w miejscu zameldowania na pobyt stały, ponieważ przebywała za granicą. Jednocześnie poinformował, że obecnie córka zabrała wszystkie swoje rzeczy z przedmiotowego lokalu.

W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego Burmistrz Miasta Ł. wydał w dniu [...] na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U z 2006 r. Nr 139 poz. 993 ze zm.) decyzję Nr [...] orzekającą o odmowie wymeldowania M. D. z pobytu stałego w lokalu położonym w Ł.

Od powyższej decyzji odwołał się S. K. wnosząc o jej uchylenie. W odwołaniu podniósł, że jego córka wyjechała i od kilku lat przebywała poza granicami kraju. Z miejsca zameldowania na pobyt stały zabrała wszystkie swoje rzeczy osobiste.

Według strony córka opuściła dobrowolnie przedmiotowy lokal, z własnej woli podjęła taką decyzję i wyprowadziła się do innego lokalu. Wnioskodawca potwierdził ponadto okoliczność wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego, jednocześnie zaznaczając, że nie oznacza to, że jest winny zarzucanego mu czynu.

Zdaniem S. K. organ winien wziąć pod uwagę zamiar córki istniejący w dniu opuszczenia przez nią przedmiotowego lokalu, a nie składane przez nią obecnie deklaracje w tym zakresie. Według odwołującego się podjęte przez córkę działania prawne miały na celu jedynie doprowadzenie do konfliktu pomiędzy stronami. Ponadto poinformował, że obecnie na jego wniosek toczy się przed sądem postępowanie o dział spadku po zmarłej żonie. Jednakże w odniesieniu do lokalu pod wyżej wskazanym adresem przedmiotem podziału może być tylko wkład mieszkaniowy, ponieważ lokal ten ma status mieszkania lokatorskiego.

W wyniku rozpatrzenia powyższego odwołania Wojewoda [...] decyzją dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje wskazując, iż przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych upoważnia organ gminy do wydania na wniosek strony lub z urzędu decyzji w sprawie wymeldowania osoby z pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące, jeżeli nie dopełniła ona obowiązku wymeldowania się.

W ocenie organu odwoławczego zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy dawał podstawę do stwierdzenia, że w sprawie istnieje stan faktyczny, który nie wypełnia wymogów tego przepisu, od których uzależnione jest wydanie decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego, ponieważ nie nastąpiło opuszczenie przez M. D. /poprzednio K./ miejsca pobytu stałego w rozumieniu tego przepisu. Spełnienie przez zainteresowaną osobę przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego ma miejsce wówczas, gdy jest ono trwałe i wynika z własnej woli tej osoby, a nie wtedy, gdy jest ono wynikiem bezprawnych działań lub zachowań innych osób.

W ocenie organu odwoławczego nie jest równoznaczne z opuszczeniem miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych takie opuszczenie miejsca do którego osoba została zmuszona wskutek określonych zachowań dysponenta lokalu, jeżeli jednocześnie osoba ta podjęła przewidziane prawem środki, mające na celu usunięcie przeszkody w swobodnym korzystaniu przez nią z tego miejsca.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy podniósł, iż wnioskodawca w toku prowadzonego postępowania utrzymywał, że jego córka prawie 4 lata temu opuściła z własnej woli przedmiotowy lokal. Skarżący stwierdził, że córka zaraz po maturze podjęła pracę w restauracji i w tym czasie wracała codziennie późno do domu. Skarżący powiedział więc córce, aby w takiej sytuacji poszukała sobie innego lokalu do zamieszkiwania. Ponadto skarżący podnosił, że córka w [...] wyjechała do pracy w A., o czym dowiedział się od niej telefonicznie, dopiero w dniu jej wyjazdu, gdy była w drodze do A. Skarżący stwierdził, że od tego czasu córka była tylko raz w lokalu przez kilka minut. Skarżący uważa więc, że córka wyprowadziła się na stałe, o czym według niego może także świadczyć fakt zawarcia przez nią związku małżeńskiego oraz kupno wspólnie z mężem działki w Z. Z tych względów skarżący uważa, że córka nie wiąże planów na przyszłość odnośnie zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. Ponadto w lokalu tym nie ma także żadnych rzeczy córki, które, jak twierdzi, zabrała przed zawarciem związku małżeńskiego.

Podczas prowadzonego postępowania M. D. utrzymywała natomiast, że w [...] została zmuszona do opuszczenia przedmiotowego lokalu wskutek określonych zachowań ojca i jego żony. Po maturze podjęła pracę, pracowała do 23.00, a bardzo często musiała zostawać w pracy jeszcze dłużej. Stąd według niej doszło do konfliktu pomiędzy nią a ojcem, który miał jej za złe późne powroty do domu. Wskutek tego konfliktu zmuszona była opuścić lokal, przebywała wówczas w różnych miejscach: u znajomych, u babci. Następnie wyjechała do pracy w A. i była to nagła decyzja. Jednakże nie opuściła przedmiotowego lokalu na stałe, traktowała pobyt za granicą tylko jako czasowy. M. D. twierdziła, że w przedmiotowym lokalu pozostała część jej rzeczy jak pościel, kołdry, poduszki, sprzęt gospodarstwa domowego, książki, ubrania zimowe. Ponadto M. D. oświadczyła, że nigdy nie mieszkała w kraju z mężem, a wyjeżdżając do A. nie miała zamiaru wychodzić za mąż (związek małżeński zawarła dopiero w [...]). Jednocześnie oświadczyła, że po powrocie do kraju planuje zamieszkać z mężem w przedmiotowym lokalu, będącym jej rodzinnym mieszkaniem po zmarłej w [...] matce.

Ponadto uczestniczka postępowania potwierdziła, że faktycznie nabyła działkę w Z., lecz traktuje ją jako lokatę zarobionych w A. pieniędzy. M. D. stwierdziła również, że ani ona ani jej rodzeństwo nie mają dostępu do lokalu, gdyż skarżący wymienił zamki w drzwiach. Stwierdziła także, że wyjeżdżając do A. bała się o rodzeństwo z uwagi na zachowania wobec nich ojca. W związku z tym wniosła zawiadomienie na Policję, lecz nie było ono skuteczne. Zachowanie ojca nie zmieniło się i wobec tego wystąpiła do Prokuratury. Poinformowała, że obecnie toczy się postępowanie przeciwko skarżącemu o znęcanie się nad dziećmi, z którym wiąże nadzieję na możliwość powrotu wraz z rodzeństwem do lokalu i niezakłóconego korzystania z tego lokalu.

Pismem z dnia [...] Prokuratura Rejonowa w Ł. potwierdziła, że nadzoruje postępowanie o sygn. akt [...] przeciwko S. K., podejrzanemu o czyn z art. 207 § 1 k.k., a postępowanie w tej sprawie nie zostało zakończone.

W świetle powyższych ustaleń organ odwoławczy stwierdził, że wprawdzie M. D. nie przebywa w przedmiotowym lokalu od [...], to jednak na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego nie można było przyjąć, że opuściła przedmiotowy lokal w rozumieniu art. 15 ust. 2 w/w ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a więc dobrowolnie i trwale. Dano przy tym wiarę wyjaśnieniom M. D., że przedmiotowy lokal opuściła po podjęciu przez nią pracy po maturze, wskutek zaistniałego na tym tle konfliktu pomiędzy nią, a ojcem. W ocenie organu II instancji nie jest to jednak równoznaczne z tym, że opuściła lokal z zamiarem przeniesienia swoich spraw osobistych i majątkowych w inne miejsce.

Zdaniem organu odwoławczego wyjaśnienia te są spójne z wyjaśnieniami S. K., z których wynika, że w tym czasie powstał pomiędzy nim, a córką konflikt z powodu jej późnych powrotów do domu. Po opuszczeniu przedmiotowego lokalu M. D. przebywała w różnych miejscach, a następnie skorzystała z możliwości podjęcia pracy w A., co nie oznacza, że w dniu wyjazdu za granicę nie miała zamiaru powrotu do kraju.

W toku prowadzonego postępowania M. D. wielokrotnie wyraziła wolę powrotu do kraju i ponownego zamieszkania w przedmiotowym lokalu. Z tego też powodu M. D. wniosła zawiadomienie do Prokuratury Rejonowej w Ł. przeciwko S. K. w sprawie o znęcanie się przez niego nad nią i jej rodzeństwem, mając na względzie zapewnienie sobie i rodzeństwu niezakłóconego korzystania z lokalu. Wskazana zaś przez skarżącego okoliczność zawarcia przez córkę związku małżeńskiego w ocenie organu nie przesądza o tym, że M. D. nie ma zamiaru zamieszkiwania w miejscu zameldowania na pobyt stały.

W ocenie organu odwoławczego wobec powyższych okoliczności stanu faktycznego nie można było przyjąć, że spełniona została przez M. D. przesłanka opuszczenia miejsca pobytu stałego, określona w art. 15 ust. 2 w/w ustawy.

Odnośnie podniesionych przez skarżącego okoliczności dotyczących statusu przedmiotowego lokalu, czy wniesionej do sądu sprawy o dział spadku po zmarłej żonie organ odwoławczy stwierdził, że okoliczności te nie mają znaczenia dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy, gdyż nie są to okoliczności mające wpływ na ocenę spełnienia przesłanki art. 15 ust. 2 w/w cyt. ustawy.

Na powyższą decyzję Wojewody [...] S. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o jej uchylenie i wskazując, iż argumenty w niej przytoczone nie zasługują na uwzględnienie.

Zdaniem skarżącego organ uznał za prawdziwe jedynie fakty podane przez M. D. Zachowania mające na celu pozbawienia cech dobrowolności w opuszczeniu lokalu nie zostały sprecyzowane. Okoliczność, że obecnie toczy się postępowanie przeciwko skarżącemu o znęcanie się nad dziećmi nie oznacza w jego ocenie, że zapadł w niniejszej sprawie wyrok, a zatem fakty te nie mogły mieć wpływu na decyzję.

W ocenie skarżącego od [...] M. D. nie przebywała w lokalu na [...] w Ł.. Po przyjeździe z L. w miesiącu [...] miała możliwość zamieszkania we wspólnym mieszkaniu, ale tego nie zrobiła. Córka nie miała zatem żadnego problemu z dostępem do mieszkania, ale wyszła za mąż i zamieszkała z własnej woli u teściów.

Ponadto zdaniem skarżącego organy administracji nie podały żadnych argumentów na podstawie, których dano wiarę wyjaśnieniom córki, która wyprowadzając się z domu zabrała swoje rzeczy osobiste, a te które pozostały stanowią własność wspólną pozostałego rodzeństwa i skarżącego.

Działka w Z. została zakupiona przez córkę z myślą wybudowaniu tam budynku mieszkalnego, a fakt ten został celowo przedstawiony przez córkę w innym zupełnie świetle. Zatem w ocenie skarżącego została złamana zasada dochodzenia prawdy obiektywnej w przedmiotowym postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.).

Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu.

Przeprowadzając taką kontrolę, Sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca.

Oceniając wydane w sprawie decyzje w oparciu o powyższe kryteria Sąd rozpoznający niniejszą sprawę doszedł do przekonania, że zarówno zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja Burmistrza Miasta Ł. z dnia [...], orzekająca o odmowie wymeldowania M. D. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. A w Ł. - naruszają przepisy postępowania, co mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Podstawę materialno - prawną podejmowanych w sprawie decyzji stanowił art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., nr 139, poz. 993 ze zm.) w myśl którego organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

Stosownie do art. 10 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 powyższej ustawy miejscem pobytu stałego osoby fizycznej jest miejsce - określona miejscowość i oznaczony adres, w którym ta osoba zamieszkuje z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą skoncentrowania tam swoich spraw życiowych, w tym założenia tam ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów (wyrok SN z dnia 25 listopada 1975 r., III CRN 53/75, OSN z 1976 r. nr 10, poz. 218; wyrok NSA z dnia 14 maja 2001r., V SA 1496/00, LEX nr 54454).

W świetle art. 15 ust 2 powołanej powyżej ustawy, przesłanką warunkującą wymeldowanie danej osoby jest jednoznaczne ustalenie przez organ administracji publicznej, czy osoba ta faktycznie opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, który podziela również Sąd w niniejszym składzie, że przez opuszczenie miejsca stałego pobytu należy rozumieć taką zmianę miejsca pobytu, która ma charakter trwały i jest dobrowolna. Do spełnienia tej przesłanki nie wystarczy samo fizyczne opuszczenie miejsca pobytu. Fizyczne przebywanie w miejscu innym niż dotychczasowe miejsce stałego pobytu musi wiązać się z zamiarem utworzenia trwałego centrum życiowego w tym innym miejscu. Decydujące dla oceny charakteru pobytu są przede wszystkim obiektywne okoliczności faktyczne, a nie oświadczenia osób zainteresowanych, co do ich zamiarów (wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3169/00, LEX nr 50123; wyrok NSA z dnia 10 lutego 1989 r., sygn. akt SA/Wr 789/88, ONSA 1989/2/72; wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., II OSK 133/06, LEX nr 327831).

Biorąc pod rozwagę powyższe, kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy miało ustalenie następujących kwestii: czy M. D. zmieniła miejsce pobytu stałego w sposób trwały oraz jakie okoliczności towarzyszyły opuszczeniu przez nią spornego lokalu (wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001r., sygn. akt V SA 3169/00, LEX nr 50123; wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2005r., sygn. akt II OSK 302/05, LEX nr 190969, wyrok WSA z dnia 18 grudnia 2001r. sygn. akt II SA/Ka 613/00, niepublik.).

W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, iż organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie nie wyjaśniły tych kwestii w sposób należyty i nie dokonały prawidłowej oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie. Tym samym dopuściły się one naruszenia norm określonych w art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.

Postępowanie wyjaśniające dla dokonania powyższych ustaleń winno być przeprowadzone przez organ administracyjny zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a. Zgodnie z tą zasadą, organy administracji publicznej w toku postępowania stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten nakazuje organom administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy. Oznacza to, iż organy administracji państwowej mają obowiązek dążenia do prawdy obiektywnej. Organ administracji jest zobowiązany do podejmowania wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i powinien prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do państwa (art. 8 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz wyrok NSA OZ w Lublinie z dnia 7 października 1983 roku, SA/Lu 240/83). Obowiązek ten jest realizowany dzięki nakazowi zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego.

Z kolei, stosownie do treści art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Oznacza to, że materiał dowodowy zebrany w sprawie powinien być kompletny, tj. dotyczący wszystkich okoliczności faktycznych, które mają znaczenie dla jej rozstrzygnięcia. Z art. 77 § 1 k.p.a. wynika bowiem obowiązek organu administracji zgromadzenia całego materiału dowodowego, koniecznego do rozstrzygnięcia sprawy, co oznacza obowiązek podjęcia przez organ stosownych działań, między innymi przeprowadzenia z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy oraz zażądania od strony przedstawienia dowodów na poparcie jej twierdzeń.

Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego wymaga zaś przeprowadzenia oceny wartości dowodowej każdego dowodu, jak również wskazania, na podstawie jakich dowodów organ poczynił ustalenia faktyczne oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Jako dowolne należy więc traktować ustalenia faktyczne, znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku koniecznego do wydania decyzji o przekonującej treści ( wyrok SN z dnia 23 listopada 1994 roku, II ARN 55/94, OSNP 1995/7/83 i wyrok NSA w Warszawie z dnia 4 lipca 2001 roku, I SA 1768/99, LEX nr 54171).

Poczynione ustalenia oraz przeprowadzona ocena materiału dowodowego winna przy tym znajdować pełne odzwierciedlenie w treści decyzji administracyjnej (art. 107 § 3 kpa). Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, organy administracji uchybiły wskazanym wyżej zasadom postępowania w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

W niniejszej sprawie bezspornymi są ustalenia organów obu instancji, że M. D. nie przebywa w przedmiotowym lokalu od [...]. Przedmiotowy lokal zainteresowana opuściła wskutek konfliktu zaistniałego pomiędzy nią a skarżącym. Konflikt ten powstał po podjęciu pracy przez zainteresowaną i wiązał się z jej późnymi powrotami do domu. Po opuszczeniu przedmiotowego lokalu zainteresowana przebywała w różnych miejscach, a następnie wyjechała do A. w celach zarobkowych.

Jak podnoszono powyżej, sam fakt długotrwałego nieprzebywania w miejscu stałego pobytu związany z podjęciem pracy czy innymi okolicznościami życiowymi nie przesądza jeszcze o opuszczeniu miejsca stałego pobytu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Istotne jest ustalenie, czy po wyjeździe dana osoba przejawia wolę powrotu i utrzymywania trwałych związków z miejscem stałego zameldowania. Przy czym ustalenie takie nie może się ograniczać jedynie do deklaracji wyrażanych przez zainteresowaną. Organy powinny rozważyć to w oparciu o wszelkie możliwe do ustalenia okoliczności obiektywne. Dla oceny rzeczywistego zamiaru zamieszkiwania w miejscu dotychczasowego pobytu konieczne jest zbadanie, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej czy też pozostają z nią w sprzeczności. Należy przy tym wziąć pod uwagę całokształt zachowań M. D., takich jak sposób opuszczenia przez nią przedmiotowego lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu, praca, nauka, czy obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w danym lokalu (zob. wyrok NSA oz. w Szczecinie z dnia 6 lutego 2002 r., SA/Sz 1278/00, niepubl.).

Zgodnie z orzecznictwem NSA opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych będzie nie tylko dobrowolna zmiana miejsca pobytu. Przesłanka określona w art..15 ust. 2 będzie również spełniona w sytuacji, w której osoba dotychczas zameldowana zostanie zmuszona do opuszczenia lokalu i do niego nie dopuszczona, a nie podejmie we właściwym czasie przewidzianych prawem środków umożliwiających jej powrót do lokalu (NSA z dnia 8 października 1986 r., Sa/Gd 1014/86, z dnia 26 kwietnia 1996 r., Sa/Wr 2828/95).

W niniejszej sprawie organy obu instancji stwierdziły, że brak podstaw do przyjęcia, że M. D. opuściła przedmiotowy lokal w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Ustalenie powyższe oparte zostało jedynie o oświadczenia samej zainteresowanej, która podnosiła, że została zmuszona do opuszczenia lokalu wskutek konfliktu między nią a skarżącym, że nie miała zamiaru zmiany miejsca pobytu na stałe, że pobyt za granicą traktowała jako czasowy, o czym świadczy okoliczność pozostawienia w przedmiotowym lokalu rzeczy osobistych i sprzętów do niej należących.

Relacje skarżącego i zainteresowanej dotyczące opuszczenia przez nią lokalu są w dużej mierze odmienne. Sprzeczne są również twierdzenia co do okoliczności pozostawienia przez zainteresowaną rzeczy osobistych w przedmiotowym lokalu. Skarżący twierdził, że córka opuściła lokal z własnej woli, że przed zawarciem związku małżeńskiego zabrała ze sobą wszystkie swoje rzeczy osobiste a jej zachowanie świadczy o tym, że nie ma ona zamiaru dalszego zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. Organy w uzasadnieniach swoich rozstrzygnięć nie podały żadnych argumentów, na podstawie który dały wiarę wyjaśnieniom zainteresowanej a nie skarżącego.

W ocenie Sądu ustalenia dokonane przez organy obu instancji nie są wystarczające do odmowy wymeldowania M. D. z pobytu stałego. Ewentualny fakt pozostawienia przez zainteresowaną w przedmiotowym lokalu części rzeczy osobistych nie świadczy o tym, że posiada tam cały swój dorobek. Organy nie zbadały okoliczności, które pozwoliłyby na obiektywną ocenę sposobu opuszczenia przez zainteresowaną przedmiotowego lokalu oraz jej zamiaru dalszego zamieszkiwania w miejscu dotychczasowego zameldowania. W szczególności nie ustaliły, jaką pracę M. D. wykonywała w A., na jakich warunkach, czy miała ona charakter stały, długoterminowy czy sezonowy, gdzie realizowała obowiązek podatkowy, jak przedstawiała się koncentracja jej życiowych interesów za granicą, w szczególności w zakresie wykonywanej pracy zarobkowej i dalszych planów zawodowych, gdzie przebywa jej najbliższa rodzina, a w szczególności mąż, czy zamieszkuje wraz z nim oraz jakie są ich założenia i plany w tym zakresie.

Dla dokonania takiej oceny nie są bowiem miarodajne deklaracje składane przez zainteresowaną w tym względzie, ale całokształt jej zachowań i innych okoliczności pozwalających w sposób obiektywny ustalić, gdzie znajduje się faktyczne centrum jej życiowych interesów. Organy meldunkowe powinny dążyć do zapewnienia zgodności zapisów ewidencji ludności z rzeczywistym miejscem pobytu osób, na których ciąży obowiązek meldunkowy, tak aby dane te odpowiadały stanowi faktycznemu.

Reasumując - tak zebrany materiał dowodowy nie pozwala na dokonanie jednoznacznej oceny czy opuszczenie przedmiotowego lokalu przez M. D. nastąpiło w sposób dobrowolny i trwały.

Nie została zatem zbadana przesłanka wynikająca z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Ustalenie istotnych dla sprawy okoliczności wymaga uprzedniego uzupełnienia materiału dowodowego. Organy obu instancji naruszyły art.. 7, 77, 80 oraz 107 ( 3 k.p.a. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i musiało skutkować wyeliminowaniem wadliwych decyzji z obrotu prawnego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji przeprowadzi postępowanie stosownie do powyższych wskazań wynikających w szczególności z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 kpa w powiązaniu z normą prawa materialnego zawartą w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zgodnie z dokonaną jej wykładnią.

Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

( Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji.

J.S.