Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2128/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-08-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części i poprzedzającą ją decyzję w części
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1 oraz art. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka–Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Sędzia WSA Joanna Kruszewska–Grońska (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego [...] w W. z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Sądu Rejonowego [...] w W. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w części dotyczącej pkt 3 wniosku z dnia [...] lutego 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej, w zakresie dotyczącym odmowy udostępnienia informacji o okresie zwolnienia lekarskiego sędziego, o którym mowa we wniosku; 2. w pozostałym zakresie skargę oddala; 3. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego [...] w W. na rzecz skarżącej A. P. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

We wniosku z [...] lutego 2020 r. A. P. (dalej: "skarżąca") wystąpiła do Prezesa Sądu Rejonowego [...] w W. (dalej: "Prezes SR", "organ pierwszej instancji") o udzielenie informacji publicznej m.in. poprzez:

3) przedstawienie poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii druku zwolnienia lekarskiego L-4 SSR A. T. z grudnia 2018 r., podanie daty elektronicznego jego wygenerowania i przesłania do sądu oraz wskazanie jaka placówka medyczna, tj. nazwa i adres wydała to zwolnienie L-4, w jakiej dacie oraz na jaki okres;

6) podanie ilu pracowników nie było w grudniu 2018 r. obecnych w pracy, w tym ilu sędziów poszczególnych wydziałów i którzy sędziowie mieli absencję oraz ilu innych pracowników sądu nie było w pracy z rozbiciem na poszczególne wydziały, którzy nie pracowali w tym czasie oraz podanie z jakiego powodu pracownicy i sędziowie nie byli wtedy obecni w pracy, tj. urlopu, zwolnienia lekarskiego i innych przyczyn.

Powyższy wniosek wpłynął do Prezesa SR [...] lutego 2020 r. Pismem z [...] marca 2020 r. organ pierwszej instancji poinformował skarżącą, że informacje w zakresie udostępnienia kserokopii druku zwolnienia lekarskiego, a także informacje w zakresie obecności i nieobecności pracowniczych są informacjami publicznymi, lecz z uwagi na ochronę prywatności przewidzianą w art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176; dalej: "u.d.i.p.") nie mogą być udostępnione.

W tym samym dniu, tj. [...] marca 2020 r. Prezes SR wydał decyzję nr [...] z [...] marca 2020 r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej, wskazując, że informacje, o które wnosi skarżąca, są informacjami publicznymi, jednakże ich udostępnienie podlega ograniczeniu z uwagi na prawo do prywatności określone w art. 5 ust. 2 u.d.i.p.

W uzasadnieniu ww. decyzji organ pierwszej instancji wyjaśnił, że wnioskowane informacje obejmują informacje dotyczące sfery prywatnej pracowników sądowych, a nawet ich stanu zdrowia. Natomiast dane o nieobecności w pracy spowodowanej chorobą są danymi wrażliwymi zarówno na gruncie unijnego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych – Dz. U. UE L 2016.119.1 z dnia 4 maja 2016 r.; dalej: "RODO"), jak i na gruncie ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1781). Udostępnienie informacji o przyczynie nieobecności i długości tej nieobecności godzi w prawo do prywatności pracownika, w tym sędziego. Pracownik ma bowiem ustawowo zagwarantowane prawo do urlopu wypoczynkowego, jak i nieobecności w pracy spowodowanej zdarzeniem osobistym, losowym i zdrowotnym. Podanie zaś przyczyny nieobecności i długości trwania tej nieobecności z imiennym wskazaniem pracownika może pośrednio prowadzić do ujawienia stanu jego zdrowia czy innych informacji z sfery życia prywatnego (osobistego). Absencja pracownika sama w sobie nie pozostaje w związku z funkcjonowaniem Sądu Rejonowego [...] w W. (dalej: "SR"), a w szczególności realizowaniem przez niego działalności orzeczniczej. Dalej Prezes SR podał, że wnioskowana informacja nie pozostaje w związku z zasadami organizacji pracy oraz pełnieniem funkcji publicznej przez osoby zatrudnione.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej od opisanej wyżej decyzji, Prezes Sądu Okręgowego [...] w W. (dalej: "Prezes SO", "organ drugiej instancji", "organ odwoławczy") decyzją z [...] kwietnia 2020 r. nr [...] uchylił rozstrzygnięcie Prezesa SR i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując organowi pierwszej instancji prawidłowe ustalenie kręgu osób pełniących funkcje publiczne i w odniesieniu do tych osób udostępnić informacje w zakresie wniosku skarżącej. Organ odwoławczy podniósł, iż Prezes SR nie wskazał przesłanek uzasadniających zakwalifikowanie informacji zawartych w punkcie 6 wniosku jako informacji publicznej, której udostępnienie podlega ograniczeniu z uwagi na prawo do prywatności.

Odnosząc się do punktu 3 wniosku skarżącej, Prezes SO podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, akcentując, iż przedstawienie poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii druku zwolnienia lekarskiego L-4 SSR A. T. z podaniem daty elektronicznego jego wygenerowania i przesłania do sądu wraz ze wskazaniem, jaka placówka medyczna wydała to zwolnienie L-4, w jakiej dacie oraz na jaki okres, są niewątpliwie informacjami publicznymi, jednakże ich udostępnienie podlega ograniczeniu z uwagi na prawo do prywatności określone w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Żądanie skarżącej obejmowało wprost dane wrażliwe, tj. dane o zdrowiu konkretnego (indywidualnie określonego) sędziego. Wykonanie tego żądania skutkowałoby bezpośrednim ujawnieniem danych na temat zdrowia zidentyfikowanego funkcjonariusza publicznego, które to dane należą do sfery jego życia prywatnego. Zwolnienie lekarskie zawiera nie tylko okres absencji, ale również rozpoznaną jednostkę chorobową oraz informacje o podmiocie, który je wystawił. Przedmiotowe informacje są szczególnie chronione.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z [...] lipca 2020 r. nr [...] Prezes SR odmówił udostępnienia informacji publicznej wskazanej w punkcie 3 wniosku oraz informacji publicznej z punktu 6 wniosku w zakresie dotyczącym pracowników SR niebędących osobami pełniącymi funkcje publiczne.

W uzasadnieniu ww. rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji stwierdził, że w

że w punkcie 3 wniosku skarżąca domaga się wprost uzyskania informacji o stanie zdrowia konkretnego sędziego. Druk zwolnienia lekarskiego jest zaświadczeniem o czasowej niezdolności do pracy wskazującym okres tej niezdolności do pracy, jak i zdiagnozowaną jednostkę chorobową. Dane te na gruncie RODO są uznawane za tzw. dane wrażliwe, które podlegają szczególnej ochronie. Fakt, iż pracownik (sędzia), którego dotyczy zwolnienie, jest funkcjonariuszem publicznym nie oznacza, że w niniejszym przypadku nie znajduje zastosowanie wskazane ograniczenie. Treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p. odnosi się również do osób pełniących funkcje publiczne w takim zakresie, w jakim nie jest to związane z pełnieniem funkcji publicznej oraz warunkami

jej powierzenia i wykonywania.

W kwestii żądania z punktu 6 wniosku, Prezes SR uznał, że dotyczy ono informacji bezpośrednio związanych z realizowaniem obowiązków przez pracowników SR. Niezależnie od przyczyny, nieobecność w pracy osoby pełniącej funkcje publiczne jest związana z pełnieniem tej funkcji, gdyż wpływa na zakres funkcjonowania SR. Osobami pełniącymi funkcje publiczne w SR są: Prezes SR, Dyrektor SR oraz Główny Księgowy SR. To na nich spoczywa obowiązek realizacji zadań publicznych SR. Ponadto każdy pracownik SR, który podejmuje działania wpływające na sytuację innych osób lub chociaż przygotowuje projekty dotyczące innych osób, jest osobą pełniącą funkcję publiczną. Do takich osób organ pierwszej instancji zaliczył referendarzy sądowych, asystentów sędziów, asesorów i aplikantów sędziowskich. Pierwsi z ww. mają ustawowe uprawnienia do podejmowania decyzji co do sytuacji prawnych innych podmiotów, a pozostali uczestniczą chociażby w przygotowaniu projektów orzeczeń. W konsekwencji Prezes SR w piśmie z [...] lipca 2020 r. przekazał skarżącej informacje publiczne w postaci danych o liczbie sędziów nieobecnych w grudniu 2018 r., z rozbiciem na wydziały SR oraz danych o nieobecnych pracownikach pełniących funkcje publiczne w grudniu 2018 r. wraz ze wskazaniem przyczyny nieobecności.

W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji z [...] lipca 2020 r. skarżąca podniosła, że społeczeństwo ma prawo wiedzieć, w jakim czasie funkcjonariusze publiczni wykonywali obowiązki służbowe, a kiedy tych obowiązków nie wykonywali, jak długo i z jakiego powodu. Według skarżącej, działalność protokolantów, kierowników wydziałów, kierowników sekcji, sekretarek i sekretarzy jest bezpośrednio związana z działalnością orzeczniczą sądu. W pewnym zakresie realizują oni zadania nałożone na sąd sprawujący funkcję orzeczniczą, ponieważ bezpośrednio wykonują czynności związane z orzecznictwem, pracują przy przygotowywaniu wyroków i postanowień, nadzorują pracę sekretarzy sądowych związanych z pracą sądu jako instytucji publicznej, a to powoduje, że są osobami pełniącymi funkcje publiczne. Zatem obowiązkiem Prezesa SR jest udzielenie informacji publicznej w odniesieniu do tych osób.

Skarżąca zaznaczyła, iż nie wnosiła o udzielenie informacji o stanie zdrowia sędziego i pracowników SR. Dodała, że na druku zwolnienia L-4 nie ma żadnych informacji na temat choroby, w tym jednostki choroby. Ponadto na zwolnieniu SSR A. T. Prezes SR mógł wymazać dane wrażliwe, jeśli uważa, iż takie się tam znajdują. Skarżąca podniosła również, że w piśmie z [...] lipca 2020 r. Prezes SR "nie wskazał konkretnych nazwisk" osób pełniących funkcje publiczne, nieobecnych w pracy w grudniu 2018 r.

Decyzją z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] Prezes SO, na podstawie art. 104 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735; dalej: "k.p.a.") oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 16 ust. 2 u.d.i.p., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji zaaprobował pogląd Prezesa SR, zgodnie z którym druk zwolnienia lekarskiego obejmuje tzw. dane wrażliwe podlegające szczególnej ochronie, w tym zdiagnozowaną jednostkę chorobową, a pełnienie funkcji sędziego nie znosi tej ochrony.

Prezes SO uznał za prawidłowe ustalenie organu pierwszej instancji odnośnie kręgu osób pełniących funkcje publiczne w SR, co do których udostępniono skarżącej żądane informacje. Organ odwoławczy zgodził się także z Prezesem SR, że pracownicy sekretariatów, protokolanci czy kierownicy sekretariatów – wbrew twierdzeniu skarżącej - nie są jak osobami pełniącymi funkcje publiczne. W świetle u.d.i.p. osobą pełniącą funkcję publiczną jest każdy, kto pełni funkcję w organach władzy publicznej, jeżeli funkcja ta ma związek z dysponowaniem majątkiem państwowym lub samorządowym albo zarządzaniem sprawami związanymi z wykonywaniem swoich zadań przez władze publiczne, jak również inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Funkcję publiczną pełnią osoby, które wykonują zadania powierzone im przez instytucje państwowe lub samorządowe i przez to uzyskują znaczny wpływ na treść decyzji o charakterze ogólnospołecznym. Cechą wyróżniającą osobę pełniącą funkcję publiczną jest posiadanie określonego zakresu uprawnień pozwalających na kształtowanie treści wykonywanych zadań w sferze publicznej. W tym kontekście Prezes SO powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 20 marca 2006 r., sygn. akt 17/2005, wydany na tle u.d.i.p. Z uwagi na zakres obowiązków organ drugiej instancji uznał protokolantów, pracowników sekretariatów, kierowników sekretariatów, kierowników wydziałów i kierowników sekcji za pracowników wspomagających pion orzeczniczy, którzy nie są osobami pełniącymi funkcje publiczne i nie wykonują zadań związanych z wymiarem sprawiedliwości, co dawałoby podstawę do zakwalifikowania ich do kategorii osób pełniących funkcje publiczne.

Prezes SO zaakceptował też stanowisko organu pierwszej instancji, iż imienne wskazanie wszystkich sędziów nieobecnych w grudniu 2018 r. wraz z podaniem przyczyny ich nieobecności należy zakwalifikować jako informacje związane z działalnością SR, jednakże są to informacje o realizacji przez pracowników ich uprawnień, tak więc prawo do informacji publicznej w tym zakresie podlega ograniczeniu z uwagi na prywatność osób fizycznych. Trafnie Prezes SR wywiódł, że informacje o nieobecności w pracy i przyczynach tej nieobecności stanowią materię prywatności każdej osoby fizycznej, w tym także sędziego.

Organ drugiej instancji zwrócił uwagę, że przywileje i prawa konstytucyjne mogą konkurować ze sobą. W takiej sytuacji niezbędne jest wyważenie tych przeciwstawnych sobie dóbr. Nie powinno bowiem dochodzić do sytuacji, gdy korzystanie z jednych uprawnień, narusza uprawnienia innych podmiotów. W przypadku konfliktu pomiędzy prawem obywatela do informacji publicznej a prawem do ochrony prywatności należy rozważyć możliwość pogodzenia tych uprawnień. Prawo do prywatności, inaczej niż prawo do informacji publicznej, nie może zostać zrealizowane w inny sposób jak przez odmowę udostępnienia pewnych danych. Obywatel, w tym także funkcjonariusz państwowy, nie posiada innych instrumentów umożliwiających mu ochronę przed żądaniami ujawnienia danych pozostających w sferze jego życia rodzinnego, osobistego, czci, dobrego imienia, czy sferze ekonomicznej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Prezesa SO z [...] sierpnia 2020 r. skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła:

- rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez niemającą podstaw prawnych i faktycznych odmowę udostępnienia informacji publicznych wskazanych w pkt 3 i pkt 6 wniosku z [...] lutego 2020 r.,

- rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 2 ust. 1 u.d.i.p. poprzez niezasadną i niemającą żadnych podstaw prawnych ani faktycznych odmowę udostępnienia informacji publicznych w zakresie wskazanym we wniosku,

- rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez całkowicie bezzasadne przyjęcie, że zachodzą podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznych wskazanych w pkt 3 i pkt 6 wniosku z [...] lutego 2020 r., a to wzgląd na prywatność osoby fizycznej, a nadto bezzasadne uznanie, iż pracownicy sądu, którzy pobierają wynagrodzenie z publicznych środków nie są osobami pełniącymi funkcje publiczne,

- naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. poprzez niezamieszczenie w uzasadnieniu decyzji, wbrew ustawowym wymogom, imion, nazwisk i funkcji osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji publicznej, a także poprzez zaniechanie oznaczenia podmiotów, ze względu na których dobra odmówiono udzielenia informacji publicznej,

- rażące naruszenie prawa poprzez sporządzenie pisma z [...] sierpnia 2020 r., nazwanego decyzją, nieopatrzonego podpisem identyfikującym osobę sporządzającą dokument w imieniu organu i nieopatrzonego pieczątką imienną organu, co uniemożliwia zweryfikowanie, czy w ogóle decyzja została wydana przez właściwy organ i osobę uprawnioną do jej podpisania, a co powoduje, że decyzja z [...] sierpnia 2020 r. jest nieważna z mocy prawa i nie może być w dalszym ciągu w obrocie prawnym,

- nierozpoznanie zarzutów podniesionych w odwołaniu i nieodniesienie się w ogóle do argumentacji wskazanej w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła, że organy obu instancji w żaden sposób nie wykazały zaistnienia przesłanek odmowy udzielenia wnioskowanych informacji publicznych. Podkreśliła, iż nie domaga się udzielenia informacji o jednostce chorobowej sędziego, ale o okolicznościach sporządzenia elektronicznego zwolnienia i przesłania go do pracodawcy, a w żadnym razie nie można przyjąć, że są to informacje prywatne sędziego. Skarżąca również wskazała, iż na druku L-4 nie ma podanej jednostki chorobowej i o takiej jednostce nie ma wiedzy nawet sam pracodawca.

Za niezasadne skarżąca uznała rozważania Prezesa SO odnośnie zastosowania w niniejszej sprawie ograniczenia w udzieleniu informacji publicznej z uwagi na prywatność osoby fizycznej, ponieważ takie ograniczenie nie dotyczy sędziów, którzy z racji samego zawodu zaliczają się do kategorii osób pełniących funkcje publiczne.

W odpowiedzi na skargę, Prezes SO wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie przewidzianym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Skarga podlega częściowemu uwzględnieniu.

W kontrolowanej sprawie poza sporem pozostawała okoliczność, że Prezes SR jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji mającej walor informacji publicznej, a będącej w jego posiadaniu. Stosownie bowiem do treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są w szczególności organy władzy publicznej. Podmiotem mieszczącym się w pojęciu "władzy publicznej", w skład której wchodzi także "władza sądownicza", jest niewątpliwe prezes właściwego sądu. Jest on bowiem tym organem, który kieruje sądem i reprezentuje sąd na zewnątrz (vide art. 21 § 1 pkt 2 oraz art. 22 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych - Dz. U. 2020 r., poz. 2072). Prezes sądu konkretyzuje władzę sądowniczą poprzez podejmowanie względem danego sądu czynności organizacyjnych i zarządczych.

Spór między stronami sprowadzał się do oceny zasadności odmowy udostępnienia skarżącej informacji objętej pkt 3 jej wniosku z [...] lutego 2020 r. oraz pkt 6 tego wniosku w zakresie dotyczącym osób niepełniących funkcji publicznych, z uwagi na prawo do prywatności.

W pierwszej kolejności należy jednak odnieść się do najdalej idącego zarzutu skargi, a mianowicie nieważności zaskarżonej decyzji z powodu braku podpisu umożliwiającego identyfikację osoby, która ją sporządziła w imieniu organu (brak imiennej pieczęci organu drugiej instancji). W myśl art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. decyzja musi zawierać podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji, a jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego - kwalifikowany podpis elektroniczny. W wyroku z 17 kwietnia 2018 r., sygn. akt I GSK 351/18, Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA") wyjaśnił, że podpis pod decyzją może być nieczytelny (w formie zwykle używanej przez osobę składającą podpis), jeżeli jest on uzupełniony imienną pieczątką składającego podpis, z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby składającej podpis. Identyfikacja osoby podpisującej decyzję jest możliwa także dzięki wskazaniu w nagłówku decyzji danych identyfikujących osobę podpisaną pod decyzję (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaskarżona decyzja została podpisana w sposób nieczytelny przez piastuna organu odwoławczego, na co wskazuje widniejąca obok własnoręcznego podpisu imienna pieczątka "Prezes Sądu Okręgowego [...] w W. P. I." - vide karta nr 15 akt administracyjnych sprawy o sygn. [...] (SOWP). Zatem - wbrew twierdzeniu skarżącej - nie można mówić o braku możliwości weryfikacji podpisu złożonego pod decyzją.

Podstawę materialnoprawną decyzji organów obu instancji stanowi art. 5 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

Tut. Sąd nie podziela stanowiska Prezesa SO i Prezesa SR w kwestii odmowy udostępnienia okresu, na jaki wystawiono konkretnemu sędziemu zwolnienie lekarskie, ze względu na ochronę prywatności. Orzekające w sprawie organy prawidłowo przyznały tej informacji walor informacji publicznej. Niewątpliwie okres absencji sędziego stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., bowiem wywiera istotny wpływ na funkcjonowanie sądu, a to determinuje organizację pracy sądu i wpływa bezpośrednio na szybkość załatwiania rozpoznawanych spraw (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 30 maja 2018 r., sygn. akt II SAB/Rz 147/17). Powyższa informacja ma oczywisty związek ze sprawowaniem funkcji publicznych i dotyczy ich wykonywania, a nawet funkcjonowania jednostki organizacyjnej, w której sędzia tę funkcję sprawuje. Stosownie zaś do treści art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. podlegającą udostępnieniu informację publiczną stanowią informacje o zasadach, na jakich oparte jest funkcjonowanie organów władzy publicznej, w tym sądowniczej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wypowiedziano trafny pogląd, iż obywatele mają prawo wiedzieć, czy i w których dniach dany funkcjonariusz publiczny przebywał w pracy oraz w jakich dniach i z jakiego powodu (urlop, w tym jego rodzaj, zwolnienie lekarskie itp.) był w niej nieobecny (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 19 marca 2014 r., sygn. akt II SAB/Bd 18/14). Natomiast organy niewłaściwie odmówiły skarżącej udzielenia informacji o okresie zwolnienia lekarskiego wskazanego sędziego, powołując się na ochronę prywatności. Informacja o liczbie dni nieobecności w sądzie z powodu choroby w żaden sposób nie ujawnia stanu zdrowia sędziego czy danych placówki, w ramach której odbywa się proces leczenia. Zatem należy stwierdzić, iż sama informacja o okresie absencji sędziego z powodu choroby podlega udostępnieniu bez ograniczeń (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 grudnia 2013 r., sygn. akt VIII SA/Wa 621/13).

Odnośnie żądania przedstawienia poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii druku zwolnienia lekarskiego L-4 SSR A. T. z grudnia 2018 r., zaakcentować trzeba, iż od 1 grudnia 2018 r. jedyną formą, w której lekarz/asystent medyczny może wystawić zwolnienie lekarskie jest zwolnienie elektroniczne (e-ZLA). Wprawdzie dokument ten dla płatnika składek nie zawiera numeru statystycznego choroby, lecz zamieszczone są w nim inne dane takie jak: imię, nazwisko, numer PESEL, numer dowodu osobistego pacjenta; data wystawienia i termin obowiązywania zwolnienia lekarskiego; szczególne zalecenia lekarskie; określone miejsce przebywania pacjenta na zwolnieniu lekarskim; dane lekarza wystawiającego e-ZLA; dane pracodawcy; informacje o placówce, która przyjęła pacjenta. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, przejaw działalności konkretnego lekarza w ramach usługi świadczonej pomocy medycznej, polegający na wystawieniu zwolnienia lekarskiego nie jest sprawą publiczną. Nie jest on związany bezpośrednio z wydatkowaniem środków publicznych czy funkcjonowaniem podmiotu publicznego. Mając na względzie nałożony przez ustawodawcę na lekarza obowiązek zachowania w tajemnicy informacji związanych z pacjentem, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu, jak też prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej pacjenta w sposób respektujący jego prawa (vide art. 4 ust. 1 i art. 41 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty - Dz. U. z 2021 r., poz. 790 ze zm.), czynności w tym zakresie wykonywane przez lekarza względem pacjenta należy postrzegać jako niepubliczne.

Poza okresem niezdolności do pracy, zwolnienie lekarskie zawiera informacje odnoszące się do prywatności osoby fizycznej, które podlegają właściwej ochronie, gdyż nie mają one bezpośredniego związku z pełnieniem powierzonej funkcji publicznej. Podobnie jak okoliczności wystawienia elektronicznego zwolnienia, które chciałaby poznać skarżąca. Ograniczenie prawa do prywatności uzasadnia tylko ścisły, adekwatny związek między informacją odnoszącą się do osoby pełniącej funkcję publiczną i jej funkcjonowaniem w sferze publicznej, a taki w omawianym zakresie nie zachodzi (vide wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 7 listopada 2019 r., sygn. akt II SAB/Lu 51/19 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 27 kwietnia 2020 r., sygn. akt III SAB/Gl 76/20). W konsekwencji organy obu instancji zasadnie odmówiły udostępnienia wnioskowanego zwolnienia lekarskiego, podania daty jego elektronicznego wygenerowania i przesłania do sądu oraz wskazania nazwy i adresu placówki medycznej, w której wystawiono przedmiotowe zwolnienie.

Ponadto Sąd nie podziela poglądu skarżącej w kwestii takiego rozumienia pojęcia osoby pełniącej funkcje publiczne, które obejmuje wszelkie osoby wykonujące jakiekolwiek zadania w ramach działalności orzeczniczej sądu, w tym sekretarzy, protokolantów, kierowników sekretariatów i kierowników sekcji. Wprawdzie nauka prawa opowiada się za szerokim rozumieniem pojęcia "osoby pełniącej funkcję publiczną", jednak za desygnaty tego pojęcia uznaje osoby, które mają wpływ na treść decyzji o charakterze indywidualnym lub ogólnospołecznym. Niewątpliwie pojęcie to obejmuje każdego, kto pełni funkcję w organach władzy publicznej lub też w strukturach osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, jeżeli tylko funkcja ta ma związek z dysponowaniem majątkiem państwowym lub samorządowym albo zarządzaniem sprawami związanymi z wykonywaniem swych zadań przez władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Nie ma przy tym znaczenia, na jakiej podstawie prawnej osoba wykonuje funkcję publiczną (vide I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2012, s. 87; M. Bidziński [w:] M. Bidziński, M. Chmaj, P. Szustakiewicz, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2010, s. 73-74). W doktrynie spostrzeżono, że nawet osoby fizyczne niewchodzące w skład aparatu państwa w pewnych warunkach powinny być traktowane jako osoby pełniące funkcje publiczne (E. Olejniczak-Szałowska, Prawo do informacji publicznej a prawo do prywatności osób pełniących funkcje publiczne w świetle orzecznictwa, CASUS 2015 nr 3/77/, s. 17). Funkcja publiczna to funkcja związana z uprawnieniami i obowiązkami w zakresie realizacji zadań o znaczeniu publicznym (vide wyrok NSA z 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1108/14, w którym potwierdzono, że osobą pełniącą funkcję publiczną jest nauczyciel w szkole). Tym samym "funkcja publiczna" jest postrzegana przez pryzmat oceny społecznej, oddziaływania na sferę publiczną.

Próby wykładni pojęcia "osoby pełniącej funkcję publiczną" dokonał także Trybunał Konstytucyjny (dalej: "TK") w wyroku z 20 marca 2006 r., sygn. K 17/05 (OTK 2006, seria A nr 3, poz. 30). TK wskazał w nim, że pojęcie "osoba publiczna" nie jest równoznaczne z pojęciem "osoba pełniąca funkcje publiczne". Zdaniem TK, nie jest też możliwe precyzyjne i jednoznaczne określenie, czy i w jakich okolicznościach osoba funkcjonująca w ramach instytucji publicznej będzie mogła być uznana za sprawującą funkcję publiczną. Nie każda osoba publiczna będzie tą, która pełni funkcje publiczne. Sprawowanie funkcji publicznej wiąże się z realizacją określonych zadań w urzędzie, w ramach struktur władzy publicznej lub na innym stanowisku decyzyjnym w strukturze administracji publicznej, a także w innych instytucjach publicznych. Wskazanie, czy mamy do czynienia z funkcją publiczną, powinno, w ocenie TK, odnosić się do badania, czy określona osoba w ramach instytucji publicznej realizuje w pewnym zakresie nałożone na tę instytucję zadanie publiczne. Chodzi tu o podmioty, którym przysługuje co najmniej wąski zakres kompetencji decyzyjnej w ramach instytucji publicznej.

Pojęcie osoby pełniącej funkcję publiczną jest zatem ujmowane szeroko i nie ogranicza się tylko do funkcjonariuszy publicznych, lecz obejmuje każdą osobę mającą związek z realizacją zadań publicznych, a nawet dopiero ubiegającą się do ich wypełniania. Dlatego zasadnie organy orzekające w sprawie zaliczyły do tej kategorii aplikantów. Jednakże funkcji tej nie można przypisać (jak chciałaby skarżąca) osobom wspomagającym pion orzeczniczy, które wykonują zarządzenia i polecenia osób pełniących funkcje orzecznicze takich jak sędziowie, asesorzy czy referendarze. Czynności personelu pomocniczego nie mają wpływu na podejmowane w sprawach rozstrzygnięcia. Również sporządzanie projektów sentencji lub uzasadnień orzeczeń w żaden sposób nie wiąże orzeczników. Protokolanci, sekretarze, kierownicy sekretariatów, kierownicy sekcji, a także asystenci sędziów nie uczestniczą w procesie decyzyjnym. Odmienne podejście sugerowałoby brak niezawisłości i bezstronności orzeczników, a tym samym bezpodstawnie podważałoby ich kompetencje.

Natomiast trafny jest zarzut naruszenia art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. w odniesieniu do decyzji Prezesa SO. W myśl tego przepisu, do decyzji, o których mowa w ust. 1 (tj. do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. przez organ władzy publicznej) stosuje się przepisy k.p.a., z tym że uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji.

In fine decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji w dniu [...] lipca 2020 r. podano, że "stanowisko w sprawie zostało zajęte pod względem formalno-prawnym przez adwokata P. W. zajmującego się obsługą prawną tut. Sądu oraz w zakresie administracyjnym przez A. Z. - Kierownika Oddziału Administracyjnego Sądu Rejonowego dla [...] w W.".

Skarżąca wniosła od ww. decyzji odwołanie, co oznacza, iż organ drugiej instancji ponownie rozstrzyga przedmiotową sprawę. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, Prezes SO dokonał ponownego przeanalizowania argumentów przemawiających za odmową udostępnienia skarżącej informacji publicznej w zakresie żądań z pkt 3 i pkt 6 jej wniosku, odnosząc się do zarzutów odwołania. Zatem uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia odpowiada art. 107 § 3 k.p.a., przy czym faktycznie nie zawiera elementu wskazanego w art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. (tj. imion, nazwisk i funkcji osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania). Brak tego składnika nie stanowi jednak uchybienia o takim ciężarze, który nakazywałby wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego.

Ustosunkowując się do zarzutu skarżącej, że w informacji przekazanej przy piśmie z [...] lipca 2020 r. Prezes SR nie podał imion i nazwisk sędziów, którzy w grudniu 2018 r. byli nieobecni w sądzie, zauważyć trzeba, iż w tym zakresie pkt 6 wniosku skarżącej jest nieprecyzyjny ("którzy sędziowie mieli absencję"), a przede wszystkim nie zawiera żądania wskazania imion i nazwisk nieobecnych w grudniu 2018 r. sędziów. Wobec wyż. cyt. sformułowania wniosku, poinformowanie skarżącej o liczbie tych sędziów z rozbiciem na poszczególne wydziały było w tym zakresie wystarczające.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, kontrolując wydane decyzje w zakresie pkt 3 i pkt 6 wniosku skarżącej z [...] lutego 2020 r., uwzględnił skargę tylko w części dotyczącej pkt 3 ww. wniosku w zakresie dotyczącym odmowy udostępnienia informacji o okresie zwolnienia lekarskiego sędziego, o czym orzekł w punkcie pierwszym sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Ponownie rozpoznając sprawę, organ pierwszej instancji uwzględni przedstawioną powyżej ocenę prawną w tym zakresie.

Nie podzielając pozostałych zarzutów skargi, Sąd oddalił skargę w pozostałej części na mocy art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie drugim sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania, obejmujących wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł, rozstrzygnięto w punkcie trzecim sentencji wyroku na mocy art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 p.p.s.a.