Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2338/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6359 Inne o symbolu podstawowym 635
Skarżony organ: Minister Sportu
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant ref. staż. Anna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2014 r. sprawy ze skargi P. na decyzję Ministra Sportu i Turystyki z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia upomnienia oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. Minister Sportu i Turystyki utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2013 r. dotyczącą udzielenia upomnienia władzom P. w związku z niedostosowaniem działalności do wymogów określonych w ustawie o sporcie (Dz. U. Nr 127, poz. 857 ze zm.) oraz zażądania od władz P. niezwłocznego podjęcia działań mających na celu zapewnienie stanu zgodnego z prawem.

Zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem było ustalenie prawidłowości działalności władz Związku w zakresie zgodności z przepisami prawa w związku z niepodjęciem przez Związek działań dostosowujących, w szczególności w zakresie przynależności do międzynarodowej federacji sportowej, uznanej przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski (dalej: MKOl) - zgodnie z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie. W toku postępowania strona wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisów ustawy o sporcie nie wykazała swej przynależności do międzynarodowej federacji sportowej uznanej przez MKOl i nie przedstawiła stosownego zaświadczenia.

Zaskarżoną decyzją Organ orzekł o zastosowaniu środka nadzoru, o którym mowa w art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy o sporcie, tj.: udzielił P. upomnienia w związku z niedostosowaniem działalności do wymogów określonych w ustawie o sporcie, ze względu na nieprzedstawienie zaświadczenia o przynależności Związku do międzynarodowej federacji sportowej uznanej przez MKOl, o którym mowa w art. 11 ust 2 pkt. 4 ustawy o sporcie oraz zażądał od władz niezwłocznego podjęcia działań mających na celu zapewnienie stanu zgodnego z prawem tj. przedstawienie zaświadczenia o przynależności Związku do międzynarodowej federacji sportowej uznanej przez MKOl, o którym mowa w art. 11 ust 2 pkt 4 ustawy o sporcie w terminie 2 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.

Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła:

I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

1) art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie poprzez błędne jego zastosowanie, w tym uznanie, że istniejące już polskie związki sportowe zobligowane są do przedstawienia zaświadczenia o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej, gdy w rzeczywistości obowiązek taki dotyczy wyłącznie nowotworzonych polskich związków, a z szeroko posuniętej ostrożności procesowej także: art. 11 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 2 ustawy o sporcie poprzez błędną jego wykładnię, w tym uznanie, że zaświadczenie o przynależności do federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim musi być uznane przez MKOl, gdy w rzeczywistości wystarczy zaświadczenie o przynależności do federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim bez obligatoryjnego uznawania jej przez MKOl;

2) art. 82 ust. 2 w zw. z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie poprzez błędną wykładnię i zastosowanie, w tym uznanie, że polskie związki sportowe mają obowiązek dostosować swoją działalność poprzez przedstawienie zaświadczenia o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej, gdy w rzeczywistości wymóg ten nie dotyczy istniejących już polskich związków sportowych (a wyłącznie nowotworzonych) i ma na celu wyłącznie dostosowanie przez istniejące polskie związki sportowe spraw wewnątrz porządkowych, wskazanych wprost w ustawie takich jak: dostosowanie członkostwa, kadencja władz, łączenie stanowisk, sprawozdanie z działalności, zakaz łączenia udziałów, tytułów zawodowych.

3) art. 82 ust. 1 ustawy o sporcie w zw. z art. 16 Kpa oraz z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483, z 2001 r. Nr 28, poz. 319, z 2006 r. Nr 200, poz. 1471 oraz z 2009 r. Nr 114, poz. 946) poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji niezakwalifikowanie P., jako istniejącego polskiego związku sportowego, działającego na mocy ostatecznej i prawomocnej decyzji Prezesa Urzędu Kultury Fizycznej i Sportu z dnia [...] marca 1996 r., wobec którego prawo nie może działać wstecz ze skutkiem negatywnym,

II. naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

4) art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 Kpa poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, bez zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, jak również dowolnej oceny zaświadczenia, bez wskazania podstawy prawnej oraz stosownych dowodów do jego niezastosowania,

5) art. 8 oraz art. 9 w zw. z art. 73 Kpa poprzez, nie udzielenie informacji i nie udostępnienia akt sprawy oraz odpisów z akt sprawy, gdy w rzeczywistości P. złożył taki wniosek.

Wobec powyższych zarzutów strona wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy i uznanie zgodnego z prawem działania Związku, w tym uznania, że P. dostosował działalności do wymogów określonych w ustawie o sporcie.

Po powtórnym rozpatrzeniu zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i dokonaniu analizy wniosku o ponowne jej rozpatrzenie organ uznał rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżanej decyzji za prawidłowe, uznając zarazem zarzuty zwarte w przedmiotowym wniosku za bezzasadne.

Organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem strony dotyczącym błędnej wykładni art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, uznając, że także istniejące już polskie związki sportowe zobowiązane są do przedstawienia zaświadczenia o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej.

Zgodnie z przedmiotowym unormowaniem zawartym w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, do wniosku o wyrażenie zgody na utworzenie polskiego związku sportowego składanego do ministra właściwego w sprawach kultury fizycznej należy dołączyć zaświadczenie o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim lub paraolimpijskim lub innej uznanej przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski.

Dokonywanie interpretacji przepisu art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, co do jego podmiotowego zakresu wyłącznie w oparciu o jego literalne brzmienie, zawężające jego stosowanie do podmiotów, które dopiero po uzyskaniu stosownej zgody Organu na utworzenie powstaną w formie polskiego związku sportowego jest chybione. Przyjęcie takiego stanowiska oznaczałoby bowiem, że takie zaświadczenie o przynależności musiałby przedstawić podmiot nieistniejący, niemogący być podmiotem praw i obowiązków, a więc taki, który nie istnieje w obrocie prawnym, tym bardziej w międzynarodowym.

Organ I instancji uzasadnił swoje stanowisko wskazując, że wymóg wynikający z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, obejmuje także aktualnie działające polskie związki sportowe.

Co do podmiotowego zakresu obowiązywania art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, należy zwrócić uwagę na uzasadnienie projektu przedmiotowej ustawy gdzie zapisano, że "rozwiązanie to zmierza do konsolidacji polskiego sportu oraz daje rękojmię zachowania przez polskie związki sportowe odpowiednich standardów etyczno-prawnych, jako że uznanie przez MKOl uwarunkowane jest przestrzeganiem postanowień Karty olimpijskiej. Światowego Kodeksu Antydopingowego oraz globalnym charakterem danego sportu" (uzasadnienie s. 10-11). Należy w pełni podzielić stanowisko Organu I instancji, który zauważył, że zasadniczym celem przyjętych zmian była unifikacja działalności polskich związków sportowych, w szczególności poprzez wskazanie wspólnych jednolitych dla całej grupy międzynarodowych standardów. Jak trafnie zauważył Organ I instancji ograniczenie obowiązku, wynikającego z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie wyłącznie do nowotworzonych polskich związków sportowych w żaden sposób nie przyczyni się do realizacji założeń ustawodawcy. Co więcej, taka wykładania oznacza oczywistą dyskryminację podmiotów dopiero ubiegających się o uznanie za polski związek sportowy, a zarazem pozostaje sprzeczna ze spójną wykładnią całości przepisów ustawy o sporcie. Prowadzi jednocześnie do utrwalania niczym nieuzasadnionego zróżnicowania w grupie podmiotów, które zgodnie z założeniami ustawodawcy powinny spełniać te same warunki określone w przepisach ustawy i być traktowane w tym zakresie jednakowo.

Problem przynależności polskiego związku sportowego do międzynarodowej organizacji w rozumieniu uchylonej ustawy o sporcie kwalifikowanym, który to polski związek sportowy został utworzony na podstawie wcześniejszych regulacji, a nie dostosował się w tym zakresie do ówcześnie wprowadzonych wymogów, został już rozstrzygnięty przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1961/11, w której stroną był polski związek sportowy tj. Polski Związek [...] NSA powyższym wyrokiem uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i oddalił skargę P. W rezultacie prowadzonych postępowań sądowoadministracyjnych została cofnięta zgoda na utworzenie polskiego związku sportowego z powodu braku dostosowania działalności do wymogów tego aktu prawnego tj. braku spełnienia przesłanki przynależności do międzynarodowej organizacji sportowej właściwej dla danej dyscypliny sportu.

Stosownie do obecnie obowiązujących unormowań zawartych w art. 82 ust. 1 ustawy o sporcie, polskie związki sportowe oraz podmioty o statusie polskiego związku sportowego stały się polskimi związkami sportowymi w rozumieniu niniejszej ustawy. Zgodnie z art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie, polskie związki sportowe, o których mowa w ust. 1, a także osoby prawne będące ich członkami dostosują swoją działalność, w szczególności obowiązujące w nich statuty oraz regulaminy, do wymagań niniejszej ustawy w terminie 2 lat od dnia wejścia w życie tej ustawy. Ustawa o sporcie, weszła w życie z dniem 16 października 2010 r., a zatem z dniem 16 października 2012 r. strona postępowania, będąca polskim związkiem sportowym miała obowiązek w pełni dostosować się do wymogów w niej zawartych. Nie ma zatem wątpliwości, że adresatem tych wymogów są funkcjonujące dotychczas polskie związku sportowe oraz podmioty o statusie polskiego związku sportowego, a więc także P.

Jak wynika wprost z art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie, dostosowanie ma polegać na zapewnieniu zgodności działalności z regulacjami zawartymi w ustawie o sporcie. Obowiązek w tym zakresie nie dotyczy innych przepisów prawa. Nie można go jednak ograniczyć wyłącznie do dostosowania przyjętego przez polski związek sportowy statutu, czy regulaminów. Fakt zatem, że strona działa na podstawie statutu zgodnego z przepisami ustawy o sporcie, nie oznacza, że obowiązek wynikający z art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie został przez nią w pełnie zrealizowany. Norma art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie, wbrew stanowisku strony, nie wylicza przy tym enumeratywnie obowiązków w zakresie "dostosowania" co do których polski związek sportowy miałby się ograniczyć (np. jak wskazała strona: długość kadencji władz, czy zakaz łączenia stanowisk). Obowiązek dostosowania - jak stanowi art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie - obejmuje wyraźnie całą działalność polskiego związku sportowego, w stopniu, w jakim określono to w ustawie o sporcie. Należy jedynie zauważyć, że skoro w myśl powyższych unormowań m.in. polskie związki sportowe "dostosują" swoją działalność, obowiązek ten obejmuje nowe wymogi określone w ustawie, tj. wymogi wprowadzone dopiero ustawą o sporcie. Innymi słowy powyższy obowiązek może dotyczyć kwestii odmiennie lub w ogóle nieuregulowanych w dotychczasowym ustawodawstwie. Z oczywistych względów polski związek sportowy nie musi "dostosować" się do regulacji, które w istocie nie podlegają zmianie (np. obowiązek wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego). Obowiązek "dostosowania" obejmuje, natomiast kwestie przynależności polskich związków sportowych do międzynarodowych federacji sportowych, dotychczas odmiennie uregulowanych w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o sporcie kwalifikowanym (Dz. U. Nr 155, poz. 1298 z późn. zm., dalej: ustawa o sporcie kwalifikowanym). W art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, mowa jest "o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim lub paraolimpijskim lub innej uznanej przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski". Z kolei przepis art. 8 ust. 2 pkt 8 uchylonej ustawy o sporcie kwalifikowanym, która poprzedziła obowiązywanie ustawy o sporcie, także wymagał od polskiego związku przynależności do organizacji międzynarodowej, wskazywał jednak inne kryteria w tym zakresie, odwołując się do pojęcia "międzynarodowej organizacji sportowej właściwej dla danej dyscypliny sportu, zrzeszającej krajowe organizacje sportowe co najmniej z 40 państw i co najmniej z 3 kontynentów".

Skoro nowa ustawa wprowadziła nowe wymagania, a jej wejście w życie poprzedzone zostało nie tylko stosownym okresem vacatio legis, ale również dodatkowo odpowiednio długim okresem przejściowym, bezzasadne pozostają także dalsze zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego tj. przywołanej przez stroną zasady trwałości decyzji administracyjnych oraz zakazu retroaktywności prawa.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 82 ust. 1 ustawy o sporcie w zw. z art. 16 Kpa oraz z art. 2 Konstytucji RP, w pierwszej kolejności w kontekście zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych organ podkreślił, że zaskarżoną decyzją Organ I instancji w żaden sposób nie uchylił, czy wzruszył, jakiejkolwiek innej swej decyzji administracyjnej skierowanej wobec Związku, także tej w wyniku, której Związek stał się polskim związkiem sportowym. Organ nie kwestionuje dotychczasowej działalności Związku prowadzonej w formie polskiego związku sportowego. Co więcej, to właśnie Organ uznał, że strona będąc polskim związkiem sportowym w rozumieniu dotychczasowych przepisów ustawy o sporcie kwalifikowanym stała się polskim związkiem sportowym także w myśl nowej regulacji ustawowej (art. 82 ust. 1 ustawy o sporcie). Jak wykazano już wyżej ustawa o sporcie, weszła w życie z dniem 16 października 2010 r., a zatem z dniem 16 października 2012 r. strona postępowania, będąca polskim związkiem sportowym miała obowiązek w pełni dostosować się do wymogów w niej zawartych. Nie ma zatem wątpliwości, że adresatem tych wymogów są funkcjonujące dotychczas polskie związku sportowe, a więc również P.

Organ nie podzielił stanowiska strony, która niezależnie od kwestionowania podstawy przedstawienia przez nią zaświadczenia w rozumieniu art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie podniosła również, że przedłożone przez nią zaświadczenie wystawione przez międzynarodową federację sportową tj. W., do której należy P., wyczerpuje dyspozycję art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, gdyż federacja ta działa w sporcie olimpijskim (w [...]), a zatem jak argumentuje strona nie musi być ona uznana przez MKOl.

W przepisie art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie mowa jest o zaświadczeniu "o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim lub paraolimpijskim lub innej uznanej przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski". Z brzmienia normy art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie wynika, że przepis ten, dzieląc federacje sportowe na trzy grupy (federacje działające w sporcie olimpijskim, federacje działającej w sporcie paraolimpijskim, inne federacje), wymóg uznania przez MKOl odnosi do każdej z nich. Zgodnie z tą regulacją do ostatniej grupy należą "inne federacje", które wprost jak wynika z treści art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie od pozostałych federacji odróżniają się jedynie faktem, że nie prowadzą działalność w sporcie olimpijskim względnie paraolimpijskim (są to "inne" federacje), a zatem prowadzona przez nich działalność dotyczy sportu nieolimpijskiego. W dalszym zakresie są to federacje "uznane" przez MKOl, tak jak pozostałe federacje wymienione w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie tj. federacje prowadzące działalność w sporcie olimpijskim lub paraolimpijskim.

Organ podkreślił, że art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie jest przepisem odsyłającym do odpowiednich regulacji MKOl określających zastosowane kryteria i pojęcia. W tym przypadku są to postanowienia Karty Olimpijskiej (dalej: Karta), które przewidują możliwość uznania przez MKOl międzynarodowych federacji sportowych. Z brzmienia przepisu art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie jasno wynika, że norma ta obejmuje swym zakresem wyłącznie przynależność do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim lub do innej międzynarodowej federacji sportowej uznawanej przez MKOl, a więc nie dotyczy ona innych organizacji, o których mowa w regulacjach MKOl. Pojęcie międzynarodowej federacji zostało na gruncie przepisów Karty wyraźnie wyróżnione na tle innych organizacji sportowych. Zasady i kryteria uznania przez MKOl międzynarodowej federacji zostały określone w art. 25 Karty. Zgodnie z tym przepisem w celu rozwoju i propagowania Ruchu Olimpijskiego MKOl może uznać za międzynarodowe federacje międzynarodowe pozarządowe organizacje zarządzające jednym lub kilkoma sportami na szczeblu światowym i obejmujące organizacje kierujące takimi sportami na szczeblu krajowym. Statuty, sposób postępowania i działalności międzynarodowych federacji w Ruchu Olimpijskim muszą być zgodne z Kartą Olimpijską, włącznie z przyjęciem i wdrażaniem Światowego Kodeksu Antydopingowego. Podlegając powyższym zapisom, każda Międzynarodowa Federacja zachowuje niezależność i samodzielność w administrowaniu swoim sportem.

Ilekroć zatem w przepisach MKOl mowa jest o międzynarodowej federacji sportowej, chodzi o międzynarodową federację sportową uznaną przez MKOl w rozumieniu art. 25 Karty. W tym znaczeniu pojęciem międzynarodowej federacji sportowej posługują się także przepisy ustawy o sporcie, w tym także art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie.

Zdaniem organu, powyższe stanowisko potwierdza także wykładnia celowościowa. Nie ma bowiem jakichkolwiek podstaw, by uznać, że racjonalny ustawodawca wymogiem uznania przez MKOl objąłby jedynie międzynarodowe federacje sportowe działające w sportach nieolimpijskich, a jednocześnie wyłączyłby ten warunek wobec pozostałych federacji, w tym tych działających w sportach olimpijskich.

Należy wskazać, że tego rodzaju federacje zarządzają (administrują) danym sportem, a zatem ustalają reguły współzawodnictwa w danym sporcie, odpowiadają za jego organizację na szczeblu światowym oraz zapewniają jego promocję i rozwój. Dodać należy, że także w ocenie Organu odwoławczego na gruncie ustawy o sporcie, istnieje związek pomiędzy przynależnością do międzynarodowej federacji sportowej, o której mowa w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, a członkostwem w międzynarodowej organizacji sportowej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 4 ustawy o sporcie. Ustawodawca zakłada w oczywisty sposób, że polski związek sportowy, będący członkiem międzynarodowej federacji w rozumieniu wynikającym z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, będzie mógł korzystać z gwarancji realizacji praw wynikających ze swego członkostwa w zabezpieczonych przez normę art. 13 ust. 1 pkt 4 ustawy o sporcie. Powyższe uprawnienie, stosownie do art. 13 ust. 1 ustawy o sporcie należy do praw wyłącznych, a więc przysługujących tylko polskiemu związkowi sportowemu.

Niewykazanie przynależności do międzynarodowej federacji sportowej oznacza w ocenie organu naruszenie przez Związek wymogów określonych w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie. Niewypełnienie tego obowiązku przez Związek także w toku postępowania odwoławczego, a więc już po upływie z dniem 16 października 2012 r. dwuletniego okresu przejściowego, przewidzianego w art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie, w oczywisty sposób stanowi naruszenie przepisów tej ustawy.

Stosownie do art. 22 ust. 1 ustawy o sporcie, jeżeli działalność władz polskiego związku sportowego narusza prawo lub postanowienia statutu, minister właściwy do spraw kultury fizycznej, w zależności od stopnia stwierdzonych nieprawidłowości, jest uprawniony do:

1) udzielenia władzom polskiego związku sportowego upomnienia i zażądania od nich podjęcia działań mających na celu zapewnienie stanu zgodnego z prawem;

2) wstrzymania wykonania decyzji władz polskiego związku sportowego i wezwania ich do jej zmiany lub uchylenia w określonym terminie;

3) uchylenia decyzji władz polskiego związku sportowego, o której mowa w pkt 2, w przypadku niespełnienia przez związek żądania jej zmiany lub uchylenia;

4) wystąpienia do sądu rejestrowego z wnioskiem o zastosowanie środka, o którym mowa w art. 23 ust. 1 ustawy.

Przy czym czynności, o których mowa w pkt 1-3, minister właściwy do spraw kultury fizycznej dokonuje w drodze decyzji, co wyraźnie zastrzeżono w art. 22 ust. 2 ustawy o sporcie.

Skoro zatem z dniem 16 października 2012 r. tj. po upływie okresu przewidzianego na dostosowanie działalności do wymogów ustawy o sporcie, P. nie wypełnił ciążącego na nim obowiązku, ze względu na stopień stwierdzonych nieprawidłowości, jak również mając na uwadze charakter i rodzaj przysługujących mu środków, Organ I instancji zasadnie zdecydował o zastosowaniu środka nadzoru najłagodniejszego tj. tego, o którym mowa w art. 22 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy. W tej sytuacji już zastosowanie tego środka pozwala na wskazanie uchybień (udzielenie upomnienia), a zarazem na wezwanie do ich usunięcia, poprzez zobowiązanie adresata decyzji do przedstawienia stosownego zaświadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie (zapewnienie stanu zgodnego z prawem).

P. złożył od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie prawa materialnego - art. 11 ust. 1, ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że przepis ten ustanawia dla funkcjonujących polskich związków sportowych wymóg legitymowania się zaświadczeniem o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim lub paraolimpijskim lub innej uznanej przez MKOl, podczas gdy w rzeczywistości wymóg taki jest przewidziany jedynie dla wnioskodawcy, który ubiega się o wyrażenie zgody na utworzenie nowotworzonego polskiego związku sportowego, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego zastosowania tego przepisu względem Skarżącego;

2) art. 11 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 2 ustawy o sporcie poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że międzynarodowa federacja sportowa działająca w sporcie olimpijskim musi być obowiązkowo uznawana przez MKOl, podczas gdy w rzeczywistości wystarczy przynależność polskiego związku sportowego do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim bez obligatoryjnego uznawania jej przez MKOl, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego zastosowania tego przepisu względem Skarżącego:

3) art. 82 ust. 2 w zw. z art. 11 ust. 1, ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (z 2001 r. Nr 28, poz. 319, z 2006 r. Nr 200, poz. 1471 oraz z 2009 r. Nr 114, poz. 946, dalej: Konstytucja RP), poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że polskie związki sportowe dostosują swoja działalność do wymagań ustawy o sporcie w sprawach nie uregulowanych literalnie w jej tekście, podczas gdy w rzeczywistości dostosowanie działalności przez istniejące polskie związki sportowe może obejmować wyłącznie kwestie skonkretyzowane w ustawie o sporcie, takie choćby jak: dostosowanie statutu, adaptacja członkostwa, kadencja władz, łączenie stanowisk, sprawozdanie z działalności, zakaz łączenia udziałów, a nie przedstawienia zaświadczenia o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej jako przewidziane jedynie dla wnioskodawcy, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego zastosowania tego przepisu względem Skarżącego;

4) art. 82 ust. 2 w zw. z art. 11 ust. 1, ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie w zw. z art. 16 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: Kpa) w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji nic zakwalifikowanie P. jako istniejącego polskiego związku sportowego, działającego na mocy ostatecznej i prawomocnej decyzji Prezesa Urzędu Kultury Fizycznej i Sportu z dnia [...] marca 1996 r., wobec którego prawo nie może działać wstecz ze skutkiem negatywnym.

Ponadto decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania to jest:

1) art. 8, art. 9 art. 10 w zw. z art. 73, art. 78 Kpa poprzez uniemożliwienie Skarżącemu przejrzenia akt sprawy, otrzymania ich odpisów, oraz uniemożliwienie Skarżącemu zgłaszania żądań i wniosków, wobec upłynięcia wyznaczonego przez Organ terminu jeszcze przed doręczeniem Skarżącemu zarządzenia w tej materii, jak również przesyłanie korespondencji za pomocą środków komunikacji elektronicznej pomimo, iż Skarżący nie występował z takim wnioskiem, nie wyrażał na to zgody i o tym nie wiedział, w konsekwencji czego. Skarżący pozbawiany został czynnego udziału w sprawie, co jednocześnie naruszyło zaufanie do władzy publicznej;

2) art. 8, art. 10 w zw. z art. 89 § 1 i § 2 Kpa poprzez, uniemożliwienie Skarżącemu uczestniczenia w rozprawie administracyjnej w dniu [...] czerwca 2013 r., które w konsekwencji pozbawiło stronę możności udziału w stadium postępowania, a w konsekwencji doprowadziło Skarżącego do pozbawienia czynnego udziału w sprawie, co jednocześnie naruszyło zaufanie do władzy publicznej;

3) art. 7 w zw. z art. 77 § 1, w zw. z art. 89 § 1 i § 2 Kpa poprzez ich niewłaściwie zastosowanie, polegające na braku przeprowadzenia wyczerpującego postępowaniu dowodowego, w tym rozprawy administracyjnej, która była w pełni uzasadniona względem słusznego interesu Skarżącego, zawodników oraz obywateli;

4) art. 7 zw. z art. 77 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 Kpa poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, poprzez brak zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w postaci dokumentacji MKOl informującej o pozycji sportu [...] na świecie i charakteru tej dyscypliny w organizacji międzynarodowej, jak również dowolnej oceny zaświadczenia przedstawionego przez P., na podstawie nieoficjalnej informacji ze strony internetowej a w konsekwencji nie wskazanie podstawy prawnej, jak również nie udowodnienie jego niezasadności.

Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący domagał się uchylenia decyzji Ministra Sportu i Turystyki z dnia [...] czerwca 2013 r. oraz z dnia [...] lutego 2013 r.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżona decyzja znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa.

Jak wynika z akt, w wyniku analizy dokumentacji dotyczącej P. (dalej: Związek lub P.), będącej w dyspozycji Ministra Sportu i Turystyki (dalej: Organ) powziął on wątpliwość, co do spełnienia przez Związek wymogów określonych w ustawie o sporcie. Wobec upływu z dniem 16 października 2012 r. okresu przejściowego przewidzianego w art. 82 ust. 2 powołanej ustawy, Organ korzystając ze swych ustawowych kompetencji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia prawidłowości działalności władz P. w zakresie zgodności z przepisami prawa w związku z niepodjęciem przez Związek działań dostosowujących, w szczególności w zakresie przynależności tego Związku do międzynarodowej federacji sportowej uznanej przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski (dalej: MKOl).

W dniu 16 października 2010 r. weszła w życie ustawa o sporcie. Zgodnie z dyspozycją art. 82 ust. 1 ustawy o sporcie, polskie związki sportowe oraz podmioty o statusie polskiego związku sportowego stają się polskimi związkami sportowymi w rozumieniu niniejszej ustawy. Przy czym w myśl art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie, polskie związki sportowe, o których mowa w ust. 1, a także osoby prawne będące ich członkami dostosują swoją działalność, w szczególności obowiązujące w nich statuty oraz regulaminy, do wymagań niniejszej ustawy w terminie 2 lat od dnia wejścia w życie tej ustawy. Powyższe oznacza, że z dniem 16 października 2012 r. strona postępowania, będąca polskim związkiem sportowym miała obowiązek w pełni dostosować swoją działalność do wymogów zawartych w ustawie o sporcie. Podkreślić należy, bowiem, że adresatem tych wymogów są funkcjonujące dotychczas polskie związki sportowe. Nie można tego wymogu jednak ograniczyć wyłącznie do dostosowania przyjętego przez polski związek sportowy statutu, czy regulaminów. Obejmuje on wyraźnie całą działalność polskiego związku sportowego w stopniu, w jakim określono to w ustawie o sporcie.

Jak wynika z art. 7 ust. 1 ustawy o sporcie, celem polskiego związku sportowego jest organizowanie i prowadzenie współzawodnictwa w danym sporcie. Jednocześnie stosownie do art. 13 ust. 1 ustawy o sporcie, polski związek sportowy ma wyłączne prawo do:

1) organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski w danym sporcie;

2) ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez związek;

3) powołania kadry narodowej oraz przygotowania jej do igrzysk olimpijskich, igrzysk paraolimpijskich, igrzysk głuchych, mistrzostw świata lub mistrzostw Europy;

4) reprezentowania tego sportu w międzynarodowych organizacjach sportowych.

Powyższe uprawnienia przesądzają o szczególnej roli i pozycji polskich związków sportowych. Zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu stanowią one "wyłączne prawa". Są to zatem kompetencje, które w tej sytuacji nie mogą być wykonywane przez żaden inny podmiot, a przysługują wyłącznie polskiemu związkowi sportowemu, w przypadku gdy w danym sporcie działa polski związek sportowy. Nie przysługują one podmiotowi, który nie jest polskim związkiem sportowym w rozumieniu ustawy o sporcie.

W art. 13 ust. 1 ustawy o sporcie, ustawodawca wymienił obszary aktywności szczególnie istotne dla działalności prowadzonej przez polski związek sportowy. Obszary te zostały przez ustawodawcę wzajemnie ze sobą powiązane w założeniu tworząc funkcjonalną całość. W tym kontekście zauważyć należy, że nie można właściwe wykonywać swych kompetencji chociażby w zakresie organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski (art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy o sporcie), o ile nie zostanie zagwarantowane stosowne uprawnienie w zakresie ustanawiania i realizacji reguł sportowych (art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy o sporcie).

Zasadnie przyjął organ, że intencją ustawodawcy było zapewnienie pełnej realizacji wszystkich uprawnień wskazanych w art. 13 ust. 1 ustawy o sporcie, ale tylko i wyłącznie przez właściwy podmiot, a więc taki, który spełniałby wszystkie wymogi określone w tej ustawie. Należy wyjaśnić, że potrzeba zastrzeżenia tego rodzaju uprawnień wynika ze sposobu organizacji działalności sportowej na poziomie światowym oraz krajowym, co dostrzega także polski ustawodawca i daje temu wyraz także w katalogu uprawnień określonych w art. 13 ust. 1 ustawy o sporcie. W literaturze wskazuje się przy tym, że uregulowania zawarte w ustawie o sporcie są odzwierciedleniem europejskiego modelu organizacji sportu opartego na podstawie hierarchicznej piramidy. "Podstawę takiej piramidy tworzą kluby sportowe. Wyższe stopnie zajmują związki sportowe, które z reguły są zrzeszone w krajowych organizacjach sportowych (odpowiednikach polskich związków sportowych), tworzących kolejny poziom piramidy. Z kolei jej wierzchołek stanowią międzynarodowe federacje sportowe. Model piramidy obrazuje również hierarchię wewnątrzorganizacyjnych aktów prawnych federacji i związków sportowych. Reguły ustanawiane przez organizacje międzynarodowe są implementowane do regulacji krajowych związków sportowych, których członkowie (kluby sportowe) są zobligowani przestrzegać z racji członkostwa w tych organizacjach." (tak: Badura Marcin, Basiński Hubert, Kałużny Grzegorz, Wojcieszak Marcin Ustawa o sporcie Komentarz. Lex 2011, Komentarz do art. 8).

W tym kontekście należy zwrócić uwagę na rolę międzynarodowej federacji sportowej. Tylko podmiot będący jej członkiem może korzystać z uprawnienia w zakresie ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez niego.

Należy zauważyć, że na gruncie przepisów ustawy o sporcie doszło do konkretyzacji zasad związanych z uczestnictwem polskiego związku sportowego w międzynarodowej federacji. W tym miejscu należy wskazać na dyspozycję art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie. Zgodnie z tym przepisem, do wniosku o wyrażenie zgody na utworzenie polskiego związku sportowego składanego do ministra właściwego w sprawach kultury fizycznej dołączyć należy zaświadczenie o przynależności do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim lub paraolimpijskim lub innej uznanej przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski (dalej MKOl).

Jak wynika zatem z treści art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, międzynarodowa federacja (organizacja) sportowa, do której należy polski związek sportowy powinna działać w sporcie olimpijskim lub paraolimpijskim, tj. ujętym w programie letnich lub zimowych igrzysk olimpijskich lub paraolimpijskich. Dopuszczalna w świetle powyższego unormowania jest jednak także przynależność do innej międzynarodowej federacji sportowej, a więc działającej w sporcie "nieolimpijskim", jednakże pod warunkiem, jej uznania przez MKOl. Uznanie danej międzynarodowej federacji sportowej przez MKOl jest tym samym każdorazowo warunkiem niezbędnym i koniecznym.

Odpowiednie regulacje MKOl tj. postanowienia Karty Olimpijskiej (dalej: Karta) przewidują możliwość uznania przez MKOl międzynarodowych federacji i stowarzyszeń międzynarodowych federacji (art. 3 pkt 3 Karty) a także pozarządowych organizacji związanych ze sportem, działających na szczeblu międzynarodowym, których statuty i działalność są zgodne z Kartą (art. 3 pkt 5 Karty).

Należy podkreślić, że zgodnie z brzmieniem przepisu art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie norma ta obejmuje swym zakresem wyłącznie przynależność do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim lub do innej międzynarodowej federacji sportowej uznawanej przez MKOl, a więc nie dotyczy ona innych organizacji, o których mowa w regulacjach MKOl. Pojęcie międzynarodowej federacji zostało na gruncie przepisów Karty wyraźnie wyróżnione na tle innych organizacji sportowych. Zasady i kryteria uznania przez MKOl międzynarodowej federacji zostały określone w art. 25 Karty. Zgodnie z tym przepisem w celu rozwoju i propagowania Ruchu Olimpijskiego MKOl może uznać za międzynarodowe federacje międzynarodowe pozarządowe organizacje zarządzające jednym lub kilkoma sportami na szczeblu światowym i obejmujące organizacje kierujące takimi sportami na szczeblu krajowym. Statuty, sposób postępowania i działalności międzynarodowych federacji w Ruchu Olimpijskim muszą być zgodne z Kartą Olimpijską, włącznie z przyjęciem i wdrażaniem Światowego Kodeksu Antydopingowego. Podlegając powyższym zapisom, każda Międzynarodowa Federacja zachowuje niezależność i samodzielność w administrowaniu swoim sportem.

Z publikowanych przez MKOl informacji wynika, że federacje międzynarodowe ustalają reguły współzawodnictwa w danym sporcie, odpowiadają za jego organizację na szczeblu światowym oraz zapewniają jego promocję i rozwój. Mają one również obowiązek zarządzania i nadzorowania rozwoju sportowców uprawiających te sporty na każdym poziomie.

Sąd doszedł także do przekonania, iż na gruncie ustawy o sporcie, istnieje oczywisty związek pomiędzy przynależnością do międzynarodowej federacji sportowej, o której mowa w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, a członkostwem w międzynarodowej organizacji sportowej, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 4 ustawy o sporcie. Ustawodawca wyraźnie zakłada, że polski związek sportowy, będący członkiem organizacji w rozumieniu wynikającym z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, będzie mógł korzystać z gwarancji realizacji praw wynikających ze swego członkostwa w tej organizacji właśnie, zabezpieczonych przez normę art. 13 ust. 1 pkt 4 ustawy o sporcie. Także z tego względu obowiązek, o którym mowa wprost w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, polegający na przynależności polskiego związku sportowego do organizacji uznawanej przez MKOl, dotyczy wszystkich polskich związków sportowych, również tych, które stały się nimi na mocy art. 82 ust. 1 ustawy o sporcie. W związku z powyższym obowiązek przynależności wynikający z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie dotyczy także P.

Powyższy pogląd znajduje oparcie w piśmiennictwie, w którym wskazuje się, że: "art. 11 ust. 2 pkt 4 u.s. każdy polski wiązek sportowy musi należeć do międzynarodowej federacji sportowej działającej w sporcie olimpijskim lub paraolimpijskim lub innej uznanej przez Międzynarodowy Komitet Olimpijski. Korelatem tego obowiązku jest uprawnienie wyłączne polskiego związku sportowego do reprezentowania danego sportu w międzynarodowych organizacjach sportowych (art. 13 ust. 1 pkt 4 u.s.;) - (tak: Badura Marcin, Basiński Hubert, Kałużny Grzegorz, Wojcieszak Marcin Ustawa o sporcie Komentarz. Lex 2011, Komentarz do art. 7).

Mając na uwadze sam wymóg wynikający z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, trzeba ponadto wskazać, że w uzasadnieniu projektu przedmiotowej ustawy zapisano, że "rozwiązanie to zmierza do konsolidacji polskiego sportu oraz daje rękojmię zachowania przez polskie związki sportowe odpowiednich standardów etyczno-prawnych, jako że uznanie przez MKOl uwarunkowane jest przestrzeganiem postanowień Karty olimpijskiej, Światowego Kodeksu Antydopingowego oraz globalnym charakterem danego sportu" (uzasadnienie projektu ustawy s. 10-11). W uzasadnieniu wyraźnie nawiązano do kryteriów uznania przez MKOl federacji międzynarodowych. Ponadto powyższe oznacza, że zasadniczym celem przyjętych zmian była unifikacja działalności polskich związków sportowych, w szczególności poprzez wskazanie wspólnych, jednolitych dla całej grupy, międzynarodowych standardów. Należy w związku z tym podnieść, że ograniczenie obowiązku, wynikającego z art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie wyłącznie do nowotworzonych polskich związków sportowych w żaden sposób nie przyczyni się do realizacji założeń ustawodawcy. Co więcej taka interpretacja, oznacza oczywistą dyskryminację podmiotów dopiero ubiegających się o uznanie za polski związek sportowy, a zarazem pozostaje sprzeczna ze spójną wykładnią całości przepisów ustawy o sporcie. Prowadzi jednocześnie do utrwalania niczym nieuzasadnionego zróżnicowania w grupie podmiotów, które zgodnie z założeniami ustawodawcy powinny spełniać te same warunki określone w przepisach ustawy i być traktowane w tym zakresie jednakowo.

Jak wykazano powyżej, w myśl wymogów określonych w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie, polski związek sportowy jedynie, jako członek międzynarodowej federacji sportowej, spełniającej wymogi określone w ustawie o sporcie, może skutecznie realizować przyznane mu wyłączne prawa. Zauważyć należy, że brak takiej przynależności, w oczywisty sposób w pełni uniemożliwia realizację praw wyłącznych przypisanych dla polskich związków sportowych, w szczególności tych, związanych z istotą funkcjonowania tego rodzaju podmiotów tj. z ustanawianiem i realizacją reguł sportowych, organizacyjnych oraz dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym.

Polski związek sportowy nie spełniając wymogu przynależności do międzynarodowej federacji uznanej przez MKOl, nie może także właściwie korzystać z uprawnień gwarantowanych mu przez dyspozycję art. 13 ust. 1 ustawy o sporcie.

Organ zwrócił się do P. o przedstawienie informacji o przynależności do międzynarodowej federacji uznanej przez MKOl oraz o przekazanie stosownego zaświadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie. W odpowiedzi P. przedstawił zaświadczenie o przynależności do S. (W.). Powyższa organizacja nie należy do międzynarodowych federacji sportowych uznanych przez MKOl. Zasadne jest twierdzenie organu, że P. nie przedstawił zaświadczenia potwierdzającego członkostwo tego Związku w międzynarodowej federacji uznanej przez MKOl.

Niewykazanie tego rodzaju przynależności oznacza naruszenie przez P. wymogów określonych w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie.

P., jako polski związek sportowy, który nie przedstawił zaświadczenia o przynależności do międzynarodowej federacji uznanej przez MKOl, a więc nie spełnia wymogu określonego w ustawie o sporcie, był zobowiązany, jak to wynika wprost z art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie, do "dostosowania" swej działalności w tym zakresie. Niewypełnienie tego obowiązku w dacie przedmiotowego postępowania, a więc już po upływie z dniem 16 października 2012 r. dwuletniego okresu przejściowego, przewidzianego w art. 82 ust. 2 ustawy o sporcie, stanowi naruszenie przepisów tej ustawy.

Stosownie do art. 22 ust. 1 ustawy o sporcie, jeżeli działalność władz polskiego związku sportowego narusza prawo lub postanowienia statutu, minister właściwy do spraw kultury fizycznej, w zależności od stopnia stwierdzonych nieprawidłowości, jest uprawniony do:

1) udzielenia władzom polskiego związku sportowego upomnienia i zażądania od nich podjęcia działań mających na celu zapewnienie stanu zgodnego z prawem;

2) wstrzymania wykonania decyzji władz polskiego związku sportowego i wezwania ich do jej zmiany lub uchylenia w określonym terminie;

3) uchylenia decyzji władz polskiego związku sportowego, o której mowa w pkt 2, w przypadku niespełnienia przez związek żądania jej zmiany lub uchylenia;

4) wystąpienia do sądu rejestrowego z wnioskiem o zastosowanie środka, o którym mowa w art. 23 ust. 1 ustawy.

Przy czym czynności, o których mowa w pkt 1-3, dokonuje w drodze decyzji, co wyraźnie zastrzeżono w art. 22 ust. 2 ustawy o sporcie.

Po upływie z dniem 16 października 2012 r. okresu przewidzianego na dostosowanie działalności do wymogów ustawy o sporcie, P. nie wypełnił ciążącego na nim obowiązku. W tych okolicznościach sprawy ze względu na stopień stwierdzonych nieprawidłowości, Organ mając na uwadze również charakter i rodzaj przysługujących mu środków, w pierwszej kolejności zdecydował o zastosowaniu środka najłagodniejszego tj. tego, o którym mowa w art. 22 ust. 1 pkt 1. Zastosowanie ww. środka pozwoliło Organowi na wskazanie uchybień (udzielenie upomnienia), a zarazem na wezwanie do ich usunięcia, poprzez zobowiązanie adresata decyzji do przedstawienia stosownego zaświadczenia, o którym mowa w art. 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie (zapewnienie stanu zgodnego z prawem).

Z uwagi na powyższe, w myśl art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.