Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 669/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2010-10-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Randak, Sędziowie WSA Wojciech Organiściak, Bożena Suleja (spr.), Protokolant Izabela Maj - Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2010 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. działając na podstawie art. 17, 18 i 21 ust. l ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. Nr 122, poz. 593 ze zm.), art. 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2002r. Nr 9, poz. 84 ze zm.) oraz art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...] , zmieniającą z urzędu własną decyzję w sprawie określenia W. W. łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2009, dotyczącego nieruchomości położonej w B. przy ul. [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania. Wskazało, iż postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] organ podatkowy I instancji wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie zmiany decyzji ustalającej łączne zobowiązanie pieniężne na 2009r., dotyczącej nieruchomości położonej w B. ul. [...]. Powyższe postępowanie zostało wszczęte w związku z zawiadomieniem Wydziału Geodezji i Kartografii Urzędu Miejskiego w B. nr [...] o dokonanej aktualizacji użytków gruntu oznaczonego jako pgr [...] , [...] obręb K., na podstawie sporządzonego operatu geodezyjnego nr [...]. W związku ze zmianą klasyfikacji gruntu z użytków rolnych na tereny mieszkaniowe zmianie uległa wysokość podatku za okres od [...] do [...] 2009r. Jednocześnie, zgodnie z wymogami art. 123 § 1 i art. 200 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, zawiadomiono stronę o możliwości wzięcia udziału w postępowaniu oraz wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie podatkowe w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia.

Powołaną wyżej decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta B. ustalił podatnikowi W. W. łączne zobowiązanie pieniężne na rok 2009r. Zobowiązanie obejmowało między innymi: budynek mieszkalny, budynek gospodarczy, grunty pozostałe – tereny mieszkaniowe od [...] do [...] 2009r. i od [...] do [...] 2009r. Od powyższej decyzji pełnomocnik podatnika T. B. – W. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.. W treści odwołania podważyła prawdziwość operatu geodezyjnego nr [...] podnosząc, iż w rzeczywistości operat ten nie został sporządzony, podobnie jak wcześniejsze operaty, na które powoływał się Urząd Miasta. W opinii pełnomocnika wymiar podatku musi być poprzedzony operatem geodezyjnym i osadzeniem znaków granicznych, co nie zostało dotychczas wykonane.

Organ odwoławczy nie podzielił argumentów odwołania i utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z 12 stycznia 1991r. (zwanej dalej u.p.o.l.) opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, Podatnikami podatku od nieruchomości są między innymi osoby fizyczne, które są właścicielami nieruchomości, posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, użytkownikami wieczystymi gruntów, co wynika z treści art. 3 ust. 1 ustawy podatkach i opłatach lokalnych. Organ podkreślił, iż wysokość podatku uzależniona jest od podstawy opodatkowania czyli w przypadku gruntów – powierzchni, a w przypadku budynków lub ich części powierzchni użytkowej oraz od stawki podatkowej (art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l.). Natomiast zastosowanie odpowiedniej stawki podatkowej zależy między innymi od tego, jaki podmiot prawa posiada przedmiot podlegający podatkowaniu oraz w jaki sposób jest on wykorzystywany.

W dalszej kolejności Kolegium stwierdziło, iż opodatkowanie gruntu odpowiednim podatkiem (od nieruchomości, rolnym lub leśnym) zależne jest od sposobu, w jaki został on sklasyfikowany w ewidencji gruntów i budynków. Wynika to między innymi z przepisu art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w myśl którego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Szczególne znaczenie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków wyraża również art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027. ze zm.) Stosownie do jego treści, dane ewidencyjne stanowią między innymi podstawę wymiaru podatków.

Kolegium podkreśliło, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią dokumenty urzędowe. Zgodnie z uregulowaniem art. 194 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa "dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone".

Przepis art. 22 ust. 2 w związku z art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy prawo geodezyjne kartograficzne wskazuje, że w razie zaistnienia rozbieżności między oznaczeniem gruntu w ewidencji gruntów i budynków – podjęcie działań w celu doprowadzenia ich do zgodności ze stanem faktycznym należy do właściciela. Na podstawie art. 22 ust. 3 powołanej ustawy, na żądanie starosty właściciele oraz osoby władające gruntem, zgłaszające zmiany są obowiązane dostarczyć dokumenty geodezyjne, kartograficzne i inne niezbędne dokumenty do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. Rodzaje oznaczeń ewidencyjnych będących podstawą zakwalifikowania gruntów w ewidencji gruntów i budynków, zawiera § 67 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. (Dz. U. Nr 3, poz. 54). I tak, zgodnie z jego treścią, użytki gruntowe dzielą się na: użytki rolne, grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, grunty zabudowane i zurbanizowane, użytki ekologiczne, nieużytki, grunty pod wodami, oraz tereny różne. Modernizacja ewidencji gruntów i budynków jest odrębnym postępowaniem prowadzonym w oparciu o art. 24a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i organ podatkowy w postępowaniu podatkowym nie jest kompetentny do ingerowania w zapisy ewidencji gruntów.

Dodatkowo organ odwoławczy nadmienił, że akt sprawy wynika, iż Wydział Geodezji i Kartografii Urzędu Miasta pismem z dnia [...] 2009r. [...] wyjaśnił stronie podstawę dokonanej zmiany w klasyfikacji użytków gruntowych. Natomiast wysokość podatku w łącznym zobowiązaniu pieniężnym na 2009r. organ podatkowy I instancji ustalił zgodnie z Uchwałą Rady Miejskiej w B. z dnia [...] 2008r. Nr [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości.

W skardze z dnia 18 maja 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik strony skarżącej –T. B.- W. podniosła, że W.W. domaga się od roku 1997 wykonania operatu geodezyjnego. Zdaniem pełnomocnika Prezydent Miasta zajął nieruchomość pod przebudowę ulicy [...] "na dziko", odmówił też wykonania operatu geodezyjnego. Sytuacja ta trwa do dzisiaj, za zajętą nieruchomość Urząd Miasta nie zapłacił pomimo wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 maja 2004r., sygn. akt I SA/Ka 1234/03. Sąd ten na rozprawie pouczył pełnomocnika, "że Prezydent Miasta jest obowiązany do wykonania operatu geodezyjnego".

Pełnomocnik skarżącego zarzuciła, iż operat geodezyjny podany w postanowieniu nr [...] jest fikcyjny. Wszystkie zarzuty powołane w skardze dotyczą kwestii braku operatu geodezyjnego, nie odnoszą się natomiast do wymiaru podatku.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało argumenty przedstawione w uzasadnieniu decyzji i dodatkowo podkreśliło, że powołanie się w postępowaniu podatkowym na inne przeznaczenie gruntu, niż wynika z ewidencji jak również na błędy w postępowaniu dotyczącym zmian w ewidencji gruntów i budynków, nie ma wpływu na decyzję w przedmiocie podatku od nieruchomości. Znaczenie dla sprawy ma tylko klasyfikacja wynikająca z ewidencji. Z kolei prowadzenie ewidencji, jak i aktualizacja znajdujących się w niej danych, należy do kompetencji starosty. W przypadku wprowadzenia zmian w ewidencji organy podatkowe zobowiązane będą do ich uwzględnienia w postępowaniu w sprawie ustalenia wysokości podatku należnego z tytułu własności nieruchomości (wyrok WSA w Warszawie z 27 marca 2007r. niepubl.). Kwestionowanie danych dotyczących powierzchni gruntów może odbywać się wyłącznie w odrębnym postępowaniu przed organem prowadzącym ewidencję gruntów. Organ podatkowy nie jest władny w tym zakresie dokonać ustaleń sprzecznych z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów. Na potwierdzenie tej tezy organ przywołał wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 3 listopada 2004r. I SA/Wr 2915/03 niepubl.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie może być uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Sądy administracyjne sprawują w zakresie swej właściwości kontrolę aktów organów administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem. Zgodnie z art.145 § 1 pkt 1a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.) Sąd uchyla decyzję gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia, o którym jest w mowa w/w artykule.

Sporna decyzja dotyczy zmiany wysokości podatku od nieruchomości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okres od [...] do [...] 2009r. w związku ze zmianą klasyfikacji gruntu o powierzchni 1520 m² z użytków rolnych na tereny mieszkaniowe (podatek zwiększył się o kwotę [...] zł.)

Zasadnicze znaczenie dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji ma ustalenie zakresu kompetencji organów podatkowych w odniesieniu do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, którą stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych – stanowi powierzchnia użytkowa budynków oraz powierzchnia gruntów. Ustawa ta nie przewiduje żadnej odrębnej procedury ustalania tych powierzchni. Podobna sytuacja odnosi się do gruntów opodatkowanych podatkiem rolnym w trybie ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. Nr 121 z 2006 r., poz. 969 ze zm.).

Równocześnie w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 240, poz. 2027 z 2005 r. ze zm.) ustawodawca wyraźnie określił, że "podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków" (art. 21). Jak trafnie również wskazał organ odwoławczy dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią dokumenty urzędowe. Zgodnie z uregulowaniem art. 194 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa "dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone".

Powyższy stan prawny wskazuje w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości na wiążący charakter danych uwidocznionych w ewidencji gruntów i budynków w postępowaniu podatkowym, a co za tym idzie – na niedopuszczalność dokonania własnych, odrębnych ustaleń w zakresie tych danych przez organy podatkowe. Organ podatkowy był uprawniony do zmiany decyzji ustalającej podatek od nieruchomości w związku z powiadomieniem go dokonanej korekcie danych w ewidencji gruntów w oparciu o art. 254 §1 Ordynacji podatkowej (zawiadomienie o zmianie w rejestrze gruntów z dnia 21.05.2009 r. K -2)

Z tego powodu żądanie strony skarżącej, aby w postępowaniu podatkowym wymiar podatku od nieruchomości organ dokonał w oparciu o własne, odrębne ustalenia, nie wynikające z ewidencji gruntów, jest całkowicie nieuzasadnione. Zauważyć przy tym należy, że to na podatniku ciąży obowiązek doprowadzenia do zgodności tych danych ze stanem rzeczywistym.

Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji oparte zostały na danych wynikających z ewidencji gruntów, czemu strona skarżąca nie przeczy. Zarzuciła ona jednakże organom podatkowym oparcie tych danych na "fikcyjnym" operacie geodezyjnym.

Słusznie zatem twierdzą organy podatkowe, iż jeżeli strona kwestionuje zawarte dane w ewidencji gruntów i budynków, to musi najpierw wystąpić o ich korektę, w trybie określonym w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne. W przypadku uwzględnienia tych zastrzeżeń, na podstawie danych z ewidencji – podatnik winien złożyć zmienioną informację o gruntach. Kwestionowanie danych dotyczących powierzchni gruntów może odbywać się wyłącznie w odrębnym postępowaniu administracyjnym i dopóki to nie nastąpi, dopóty nie można skutecznie zarzucić organom podatkowym błędnych ustaleń co do wielkości i rodzaju gruntów. Do tego więc czasu dane z ewidencji muszą stanowić jedyną podstawę ustalenia wielkości powierzchni nieruchomości podlegającej opodatkowaniu.

Pogląd ten jest utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Jak np. wskazał tutejszy Sąd w wyroku z dnia 7 lipca 2008r. sygn. akt I SA/GL 51/08: "podatek od nieruchomości ma charakter majątkowy, a kwalifikacja nieruchomości (np. przeznaczona na cele gospodarcze, mieszkaniowe, inne), co ma wpływ na wymiar tego podatku, jest niezależna od statusu podatnika, a wynika wprost z przeznaczenia nieruchomości, określonego w ewidencji gruntów. Podatek od nieruchomości ustalany jest o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków co do klasyfikacji tych gruntów oraz ich powierzchni, które to dane są wiążące dla organu podatkowego (por. także wyroki: NSA z 15 kwietnia 2008r., sygn. akt II FSK 372/07, WSA w Gliwicach z 18 grudnia 2007r., sygn. akt I SA/GL 559/07, WSA w Gdańsku z 6 stycznia 2009r., sygn. akt I SA/Gd 736/08, WSA w Bydgoszczy z 17 lipca 2007r. sygn. akt I SA/Bd 419/07).

Zaskarżona decyzja odpowiada prawu także w zakresie wymiaru podatku. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia nieruchomości. Natomiast rada gminy określa wysokość stawek podatku od nieruchomości. W zakresie podatku rolnego procedurę tą reguluje art. 6a ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. Nr 121 z 2006 r., poz. 969 ze zm.)

Jak z tego wynika dokonane w ten sposób przez organ podatkowy obliczenie łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości obciążającego W. W. było prawidłowe. Poczynione przez organ odwoławczy ustalenia nie były dowolne, lecz wynikały z dowodów zgromadzonych w sprawie. W rozpatrywanej sprawie niepodobna więc postawić zarzutu naruszenia prawa. Tylko zaś taki zarzut, należycie uzasadniony, mógłby stanowić podstawę do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 września 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).