Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 926/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: par. 10 ust. 1
journal: Dz.U. 1983 nr 65 poz 294
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.
article: par. 11 ust. 2
journal: Dz.U. 2009 nr 105 poz 869
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.
article: art. 7, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135, art. 153, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak ( spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Romała Sędzia NSA Alicja Stępień Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2014 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia 18 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia 25 lipca 2013 r. nr [...]; 2. zasądza od [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] na rzecz skarżącego H. S. kwotę 36,40 (trzydzieści sześć złotych czterdzieści groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 18 października 2013 r. (nr [...]) [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 lipca 2013 r. (nr [...]), którą orzeczono o nie stwierdzeniu choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu u H. S.

Rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Decyzją z dnia 23 grudnia 2002 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny na podstawie § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) odmówił stwierdzenia u skarżącego H. S. choroby zawodowej w postaci uszkodzenia narządu słuchu wywołanego działaniem hałasu.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 25 lipca 2003 r. utrzymał w mocy ww. decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że skoro żadna z trzech instytucji upoważnionych do rozpoznawania chorób zawodowych nie rozpoznała u H. S. choroby zawodowej, zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Wyrokiem z dnia 16 marca 2005 r. (sygn. akt 3 II SA/Gd 1232/03) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił powyższą decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Ponownie rozpatrując sprawę organ winien był zwrócić się do jednostki orzeczniczej o wydanie opinii uwzględniającej przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, wykonanej na podstawie badań przeprowadzonych przy użyciu wszelkich niezbędnych metod i aparatury.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 20 października 2005 r. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 grudnia 2002 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - zawodowego uszkodzenia słuchu u H. S. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że brak jest podstaw do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, bowiem jednostki orzecznicze nie rozpoznały u badanego choroby zawodowej - ubytek słuchu jest zbyt mały.

Wyrokiem z dnia 24 maja 2006 r. (sygn. akt III SA/Gd 730/05) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 20 października 2005 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd podniósł, że nie ma podstaw prawnych do eliminowania z pojęcia choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego hałasem ze względu na stopień uszkodzenia słuchu. Ponownie rozpoznając sprawę organ miał ustalić, czy rozpoznanie u skarżącego obustronnego niedosłuchu typu odbiorczego należy uznać za chorobę zawodową, a jeżeli nie to z jakich powodów.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 22 listopada 2006 r. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 grudnia 2002 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u H. S. W uzasadnieniu organ wskazał, że jednostki orzekające nie rozpoznały u strony schorzenia słuchu, bowiem stopień uszkodzenia słuchu jest zbyt mały a ponadto uznały, że nie ma on związku z warunkami środowiska pracy.

Wyrokiem z dnia 7 lutego 2007 r. (sygn. akt III SA/Gd 5/07) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 22 listopada 2006 r., albowiem organ oparł swe rozstrzygnięcie na wszystkich wydanych w sprawie orzeczeniach, mimo ich kwestionowania w poprzednich wyrokach, zaś ostatnia sporządzona opinia nie wyjaśnia powodów przyjęcia, iż brak przekroczeń NDN czyni nieprawdopodobnym powstanie ubytku słuchu u skarżącego. Organ ponownie rozpoznając sprawę miał dokonać ustaleń dotyczących działania czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy skarżącego oraz oceny, czy spowodowały one wystąpienie u skarżącego choroby określonej w wykazie chorób zawodowych. Sąd wskazał, że celowe byłoby zwrócenie się o wydanie orzeczenia lekarskiego do jednostki orzeczniczej, która nie sporządzała w sprawie niniejszej orzeczenia.

Decyzją z dnia 13 maja 2008 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, powołując się na art. 5 pkt 4a ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 grudnia 2002 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u H. S.

Wyrokiem z dnia 23 października 2008 r. (sygn. akt III SA/Gd 234/08) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 13 maja 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 grudnia 2002 r. o odmowie stwierdzenia u H. S. choroby zawodowej w postaci uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd zważył, że wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008 r. w sprawie o sygn. akt P 23/07 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że zarówno art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, w zakresie, w jakim nie określają wytycznych dotyczących treści rozporządzenia, jak i rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, są niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Powyższe stanowisko Trybunału Konstytucyjnego Sąd odniósł do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych i odmówił zastosowania jego przepisów. Podniósł, że organy administracji powinny rozpatrzyć sprawę niezwłocznie po uchwaleniu i wejściu w życie przepisów prawa regulujących kwestię chorób zawodowych w zgodzie z Konstytucją RP.

Po wejściu w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, decyzją z dnia 28 sierpnia 2009 r., powołując się na art. 5 pkt 4a ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u H. S. choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu.

Decyzją z dnia 14 października 2009 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując w uzasadnieniu decyzji, że oparcie decyzji o nieobowiązujące przepisy jest nieprawidłowe.

Skarga na powyższą decyzję została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 stycznia 2010 r. (sygn. akt III SA/Gd 523/09). Uzasadnienie powyższego wyroku nie zostało sporządzone.

Decyzją z dnia 1 czerwca 2010 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny, powołując się na rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u H. S. choroby zawodowej, obustronny trwały uszczerbek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz, wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób określonym w ww. rozporządzeniu.

Decyzją z dnia 7 lipca 2010 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, po rozpatrzeniu odwołania H. S., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że nie został spełniony warunek stwierdzenia choroby zawodowej polegający na jej rozpoznaniu. W ocenie organu odwoławczego sprawę należało rozpatrywać na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

Wyrokiem z dnia 3 listopada 2010 r. (sygn. akt III SA/Gd 432/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 7 lipca 2010 r. i poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 1 czerwca 2010 r. Sąd stwierdził, że uzyskane przez organy w sprawie orzeczenie lekarskie z dnia 7 lutego 2008 r. wydane przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. zostało wydane z uwzględnieniem charakterystyki ubytku słuchu zawartej w wykazie chorób zawodowych załączonym do rozporządzenia z 2009 r. Za prawidłowe natomiast należy uznać wydanie wobec H. S. orzeczenia lekarskiego, w którym biegli lekarze dokonają oceny istniejącego u skarżącego ubytku słuchu z uwzględnieniem wyłącznie przepisów rozporządzenia z 1983 r., gdyż dopiero takie orzeczenie lekarskie może stać się podstawą do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Z wytycznych wynikało, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organy administracji winny uzyskać aktualne orzeczenie lekarskie, o ile to możliwe wydane przez jednostkę orzeczniczą, dotychczas nie wydającą orzeczeń lekarskich w przedmiotowej sprawie, w którym to orzeczeniu zawarta zostanie ocena, czy ubytek słuchu występujący u skarżącego można zakwalifikować jako chorobę zawodową w rozumieniu przepisów rozporządzenia z 1983 r.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 6 maja 2011 r., działając w oparciu o art. 104 § 1 i § 2 k.p.a. oraz art. 5 pkt 4a ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, nie stwierdził u H. S. choroby zawodowej - uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu wymienionej w pozycji nr 15 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. W związku z wytycznymi Sądu organ zwrócił się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G. (dalej: WOMP) z prośbą o przesłanie sprawy do Instytutu Medycyny Wsi w L. W odpowiedzi WOMP w G. stwierdził, że z uwagi na ograniczone środki finansowe i brak stosownej umowy nie ma możliwości przekazania sprawy wskazanemu Instytutowi. Następnie organ wystąpił do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o uzupełnienie orzeczenia lekarskiego z dnia 7 lutego 2008 r. nr [...] z uwzględnieniem wyłącznie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Z nadesłanego przez Instytut uzupełnienia wynikało, że wskazane wyżej orzeczenie zostało wydane w oparciu o rozporządzenie z 1983 r., w tym pkt 15 wykazu chorób zawodowych, natomiast rozpoznany ubytek słuchu nie daje podstaw do uznania choroby zawodowej.

Decyzją z dnia 16 czerwca 2011 r. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2011 r. (sygn. akt III SA/Gd 317/11) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 16 czerwca 2011 r. i poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 6 maja 2011 r. Sąd wskazał, że postępowanie organu, który zwrócił się o wydanie opinii uzupełniającej i to przez jednostkę orzeczniczą, która wydała już orzeczenie lekarskie w sprawie, było nieprawidłowe i wbrew otrzymanym wytycznym. Pismo Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia 23 marca 2011 r. nie stanowi bowiem aktualnego orzeczenia lekarskiego, które organ miał uzyskać (odnosi się zasadniczo do treści poprzednio wydanej – i to przez tę samą jednostkę orzeczniczą - opinii). Sąd stwierdził, że Instytut Medycyny Wsi w L. nie odmówił organowi wydania opinii w niniejszej sprawie, lecz to WOMP w G. odmówił przesłania akt. Otrzymana odpowiedź z WOMP nie wskazywała na brak środków finansowych ale na ich ograniczoną ilość, a ponadto odpowiedź ta nie uprawniała w żadnej mierze do uznania, że wydanie opinii przez inną jednostkę orzeczniczą jest niemożliwe. W tej sytuacji Sąd wskazał, że obowiązkiem organu jest uzyskanie aktualnego orzeczenia lekarskiego wydanego przez jednostkę orzeczniczą dotychczas nie wydającą orzeczeń w niniejszej sprawie. Organ powinien przedsięwziąć w tym kierunku odpowiednie czynności, i tylko oczywista bezskuteczność podjętych w tym kierunku działań, może uzasadniać stanowisko, że uzyskanie takiego orzeczenia jest niemożliwe.

Decyzją z dnia 11 maja 2012 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nie stwierdził choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu wymienionej w pozycji 15 w wykazie chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu z 1983 r. Organ wskazał, że zwrócił się do WOMP w G. z prośba o przesłanie sprawy do jednostki orzeczniczej dotychczas nie wydającej orzeczeń w tej sprawie w celu wydania aktualnego orzeczenia lekarskiego z uwzględnieniem wyłącznie przepisów rozporządzenia z 1983 r. W odpowiedzi WOMP w G. wskazał m.in., że uzyskał informację z Instytutu Medycyny Wsi w L., iż ten nie może się podjąć wydania opinii w sprawie H. S. z uwagi na duże obciążenie lekarzy realizacją kontraktu z Narodowym Funduszem Zdrowia oraz pracami w komisjach zewnętrznych. WOMP w G. poinformował, że nie ma innej jednostki orzeczniczej, która mogłaby wydać orzeczenie oraz że nie ma możliwości, aby kolejna opinia w tej sprawie wniosła coś nowego. W tej sytuacji organ podstawą rozstrzygnięcia organ ponownie uczynił orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia 7 lutego 2008 r. uzupełnione pismem tego Instytutu z dnia 23 marca 2011 r.

Decyzją z dnia 2 lipca 2012 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz rozporządzenia z 1983 r., [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że wyczerpano wszelkie możliwości w celu ustalenia, czy H. S. ma chorobę zawodową, czy choroby nie ma. Obecnie nie ma możliwości skierowania sprawy do jednostki orzeczniczej, która nie wydawała orzeczenia w niniejszej sprawie. W ocenie organu odwoławczego z zebranej dokumentacji wynika, że u skarżącego nie rozpoznano choroby zawodowej.

Wyrokiem z dnia 21 listopada 2012 r. (sygn. akt III SA/Gd 491/12) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 2 lipca 2012 r. i poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 11 maja 2012 r. Sąd stwierdził, że wytyczne nie zostały wykonane, gdyż organy nie uzyskały aktualnego orzeczenia lekarskiego wydanego przez jednostkę orzeczniczą nie wydającą dotychczas orzeczeń w niniejszej sprawie, zaś okoliczności sprawy nie pozwalały przyjąć, że uzyskanie takiego orzeczenia lekarskiego nie było możliwe. Sąd wskazał, że, po pierwsze, nie jest dopuszczalne, aby jednostka orzecznicza odmówiła organowi administracji publicznej wykonującemu polecenie Sądu wydania orzeczenia lekarskiego niezbędnego do rozstrzygnięcia sprawy, a po drugie, istnienie przeszkód natury organizacyjnej nie wyklucza wydania orzeczenia przez jednostkę orzeczniczą, choćby orzeczenie to miało zostać wydane w odleglejszym terminie. Ponadto organy obu instancji nie zbadały w sposób wystarczający, czy istotnie jest tak, jak twierdzi WOMP w G., że nie ma innej jednostki orzeczniczej, która mogłaby wydać aktualne orzeczenie lekarskie w przedmiotowej sprawie, a która jeszcze nie orzekała w sprawie choroby zawodowej skarżącego. Sąd zwrócił uwagę, że z pisma Instytutu Medycyny Wsi im. [...] w L. nie wynikało, że wydanie orzeczenia lekarskiego jest niemożliwe, bowiem wskazywane przyczyny odmowy wydania orzeczenia, nie mają charakteru trwałego, lecz są to przyczyny o charakterze przemijającym. Oznacza to, że wydanie orzeczenia przez Instytut jest możliwe po ustaniu opisanych przez Instytut przeszkód. W konsekwencji organy obu instancji, jako własne, przyjęły stanowisko WOMP w G. o niecelowości występowania o aktualne orzeczenie lekarskie w sprawie choroby zawodowej skarżącego, co w świetle poczynionej wyżej oceny, że uzyskanie takiego orzeczenia było możliwe, jest bezprzedmiotowe. Ponadto, przyjęcie przez organy obu instancji stanowiska WOMP w G. jest jednoznacznie sprzeczne z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 16 grudnia 2011 r. (sygn. akt III SA/Gd 317/11) i w sposób oczywisty narusza art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd stwierdził również, że konsekwencją postępowania organów było wydanie decyzji w oparciu o orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia 7 lutego 2008 r. z uzupełnieniem wynikającym z pisma tego Instytutu z dnia 23 marca 2012 r. Tymczasem prawidłowość oparcia rozstrzygnięcia organów na powyższym orzeczeniu lekarskim została zakwestionowana już w wyroku tut. Sądu z dnia 3 listopada 2010 r. (sygn. akt III SA/Gd 432/10), albowiem wydane zostało z uwzględnieniem charakterystyki ubytku słuchu zawartej w wykazie chorób zawodowych załączonym do rozporządzenia z 2009 r. Za prawidłowe natomiast, w świetle wytycznych Sądu, uznać należy wydanie wobec osoby skarżącego orzeczenia lekarskiego, w którym biegli lekarze dokonają oceny istniejącego u skarżącego ubytku słuchu z uwzględnieniem wyłącznie przepisów rozporządzenia z 1983 r. Identyczne wytyczne w tym zakresie wynikały także z wyroku Sądu z dnia 16 grudnia 2011 r. Sąd wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni przedstawione stanowisko Sądu, którym jest zgodnie z treścią art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi związany i wykona nałożone na niego wytyczne. Obowiązkiem organu będzie uzyskanie aktualnego orzeczenia lekarskiego wydanego przez jednostkę orzeczniczą dotychczas nie wydającą orzeczeń w niniejszej sprawie. Organ powinien przedsięwziąć w tym kierunku odpowiednie czynności i tylko bezwzględna bezskuteczność podjętych w tym kierunku działań może uzasadniać stanowisko, że uzyskanie takiego orzeczenia jest niemożliwe.

W konsekwencji, decyzją z dnia 25 lipca 2013 r. (nr [...]) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny - działając na podstawie art. 104 k.p.a. i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej – orzekł o nie stwierdzeniu u H. S. (dalej: "strona", "skarżący") choroby zawodowej – uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu, wymienionej w pozycji 15 w wykazie chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294).

W uzasadnieniu organ stwierdził, że zgodnie z kartą oceny narażenia zawodowego strona w latach 1956-1992 pracowała w różnych zakładach na stanowiskach: ślusarz, tokarz, konserwator ślusarz narzędziowy, monter konstrukcji metalowych, ślusarz - spawacz. Od 1 sierpnia 1992 r. do 17 grudnia 1998 r. była zatrudniona w [...] Sp. z o. o. w S. na stanowisku montera-spawacza. Do jej obowiązków należało m.in. czyszczenie kotłów sprężonym powietrzem. Od 18 grudnia 1998 r. przebywa na emeryturze.

Organ wskazał, że orzeczeniem lekarskim z dnia 7 lutego 2008 r. nr [...] Instytut Medycy Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. orzekł o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu. Instytut podtrzymał swoje stanowisko w opinii uzupełniającej z dnia 23 marca 2011 r.

Następnie organ opisał przebieg postępowania o stwierdzenie choroby zawodowej strony, które zostało wszczęte w 2002 r. zwracając uwagę na wytyczne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 listopada 2012 r. (sygn. akt III SA/Gd 491/12). Organ wyjaśnił, że w toku ponownie prowadzonego postępowania zwrócił się do WOMP z prośbą o przesłanie sprawy do jednostki orzeczniczej dotychczas nie wydającej orzeczeń, w celu wydania aktualnego orzeczenia lekarskiego z uwzględnieniem wyłącznie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. W piśmie z dnia 14 marca 2013 r. WOMP w G. poinformował organ, że w niniejszej sprawie wypowiedziały się wszystkie jednostki drugiego stopnia z wyjątkiem Instytutu Medycyny Wsi w L., zatem organ administracji może wystąpić do wskazanej jednostki o sporządzenie aktualnego orzeczenia lekarskiego.

W piśmie z dnia 15 maja 2013 r. Instytut Medycyny Wsi w L. poinformował organ, że nie podejmie się wydania orzeczenia, gdyż pracownicy tej jednostki nie mają wystarczającego doświadczenia w orzekaniu w związku z chorobą zawodową u pracowników zatrudnionych w innych działach gospodarki niż rolnictwo, leśnictwo i przemysł rolno-spożywczy.

W konsekwencji, organ zwrócił się po raz kolejny do Instytutu Medycyny Wsi w L. o wydanie aktualnego orzeczenia lekarskiego w sprawie podejrzenia choroby zawodowej w oparciu o posiadaną przez pracowników Instytutu wiedzę.

W odpowiedzi Instytut poinformował organ, że nie posiada możliwości wydania orzeczenia ponieważ nie zatrudnia specjalistów z zakresu badania i leczenia uszkodzeń słuchu mogących wydać orzeczenie w niniejszej sprawie.

W tych okolicznościach organ uznał, że zalecenia zawarte w ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 listopada 2012 r. zostały wykonane, a organ podjął wszelkie możliwe działania, by wypełnić zalecenia Sądu w celu uzyskania aktualnego orzeczenia lekarskiego wystawionego przez jednostkę dotychczas nie wydającą orzeczeń w sprawie. Wypełnienie ww. zalecenia okazało się niemożliwe.

W zaistniałej sytuacji za aktualne orzeczenie lekarskie wydane w sprawie należało uznać orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u H. S. choroby zawodowej, wystawione przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wraz z jego uzupełnieniem.

Na koniec organ stwierdził, że zgodnie z art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j.: Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) warunkiem wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej jest rozpoznanie choroby wymienionej w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) lub jak w przypadku strony - zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 listopada 2010 r. - w wykazie chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, jeśli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanym - narażeniem zawodowym.

W rozpatrywanej sprawie warunek dotyczący rozpoznania choroby zawodowej (tj. uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu) nie został spełniony.

Strona złożyła odwołanie od tej decyzji podnosząc, że organ nie dokonał analizy warunków środowiska pracy z uwzględnieniem czasów i wartości poziomu hałasu. Stwierdziła, że z dokumentacji wynika, że w latach 1992-1998 w sezonach grzewczych pracował przy obsłudze sprężarek tłokowych WS-100, gdzie poziom hałasu był przekroczony i wynosił 102 dB, a czas obsługi sprężarek był ograniczony do 15 min. na 8h pracy. Sprężonym powietrzem czyścił ruraż wewnątrz kotłów WR-25, gdzie hałas był przekroczony i wynosił 105 dB. Przy odpylaniu sprężonym powietrzem i cyklonach nie wykonywano pomiarów hałasu. Podczas pracy w kotłowni KR-1 w S. wisiały tablice ostrzegawcze o treści: "Uwaga strefa przekroczenia hałasu". Nadto w orzeczeniach Instytutu Medycyny Pracy w Ł. stwierdzono u strony ubytek słuchu.

Po rozpatrzeniu odwołania [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 18 października 2013 r. (nr [...]) - na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.) i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że na podstawie prawidłowo sporządzonego wywiadu środowiskowego ustalono przebieg zatrudnienia strony, a orzeczenia lekarskie zostały wydane przez uprawnionych lekarzy. W sumie cztery jednostki wydały orzeczenia, jednolicie uznając, że brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu. W szczególności wydano następujące orzeczenia:

- Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w G. w orzeczeniu nr [...] z dnia 29 sierpnia 2002 r. rozpoznał u strony niedosłuch obustronny typu odbiorczego bez podstaw do uznania choroby zawodowej. Stwierdzony ubytek słuchu nie przekracza 30 dB, nie stanowi choroby, a zatem nie można uznać stwierdzonego niedosłuchu za chorobę zawodową;

- Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w G. orzeczeniem nr [...] z dnia 9 grudnia 2002 r. podtrzymał powyższe orzeczenie (opinia uzupełniająca z dnia 5 lutego 2003 r. - ubytek słuchu w uchu prawym wynosi 22 dB, a w uchu lewym 19 dB, co nie daje podstaw do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu);

- Instytut Medycyny Pracy w Ł. orzeczeniem nr [...] z dnia 1 lipca 2003 r. rozpoznał u strony obustronny ubytek słuchu typu odbiorczego małego stopnia. Podano wskazano, że zgodnie z kryterium diagnostyczno-orzeczniczym z 2002 r. ubytek słuchu stwierdzony u ww. nie kwalifikuje się do rozpoznania choroby zawodowej, gdyż wynosi on 41 dB, a nie wymagane 45 dB. W opinii uzupełniającej z dnia 18 sierpnia 2005 r. Instytut wyjaśnił, iż ubytek słuchu nie spełnia kryteriów do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu zarówno na podstawie przepisów z 1983 r., jak i z 2002 r.;

- Instytut Medycyny Pracy w Ł. w kolejnej opinii z dnia 6 października 2006 r. podtrzymał treść swojego orzeczenia z dnia 1 lipca 2003 r. nr [...]. Stwierdził, że powstanie ubytku słuchu w warunkach braku przekroczeń NDN hałasu jest nieprawdopodobne. W badaniach ogólnolekarskich i audiologicznych nie znaleziono żadnych podstaw sugerujących szczególną osobniczą wrażliwość badanego na działanie hałasu (a tym bardziej poniżej NDN). Stwierdzono również, że odbiorczy ubytek słuchu małego stopnia należy łączyć z procesem starzenia się słuchu, a nie z warunkami pracy;

- Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. orzeczeniem nr [...] z dnia 7 lutego 2008 r. rozpoznał niedosłuch odbiorczy obustronny o lokalizacji ślimakowej o wielkości UP - 11 dB, UL - 15 dB. W uzasadnieniu orzeczenia wyjaśniono, że niedosłuch nie powoduje społecznej niewydolności słuchu. Fizjologiczna funkcja tego narządu umożliwiająca komunikację słowną jest zachowana. Zatem z punktu widzenia medycznych skutków narażenia na hałas w środowisku pracy, nie powoduje upośledzenia funkcji narządu w stopniu uzasadniającym rozpoznanie choroby zawodowej;

- w opinii uzupełniającej z dnia 23 marca 2011 r. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wyjaśnił, że orzeczenie lekarskie z dnia 7 lutego 2008 r. wydane zostało w oparciu o ocenę słuchu dokonaną zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.

Zdaniem organu odwoławczego organ niższej instancji wykonał zalecenia wynikające z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 listopada 2012 r. (sygn. akt III SA/Gd 491/12), dwukrotnie zwracając się z prośbą do Instytutu Medycyny Wsi w L. o wydanie orzeczenia lekarskiego w oparciu o przepisy rozporządzenia z 1983 r. (pismo z dnia 2 kwietnia 2013 r. oraz pismo z dnia 22 maja 2013 r.).

Ponadto, organ odwoławczy pismem z dnia 2 września 2013 r. zwrócił się do Krajowego Konsultanta w dziedzinie medycyny pracy o udzielenie informacji mającej na celu ustalenie, czy poza Instytutem Medycyny Wsi w L. istnieje inna jednostka orzecznicza, która mogłaby wydać orzeczenie w sprawie choroby zawodowej strony, a dotychczas nie wydawała orzeczenia w niniejszej sprawie. W odpowiedzi Krajowy Konsultant wskazał, że w Polsce funkcjonują trzy jednostki posiadające status instytutu naukowo-badawczego w dziedzinie medycyny pracy. Są to Instytut Medycyny Pracy w Ł., Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. oraz Instytut Medycyny Wsi w L., jednakże w praktyce orzecznictwem w sprawach chorób zawodowych zajmują się jednostki w Ł. i S. Zaznaczył przy tym, że w jego ocenie został wyczerpany dwuinstancyjny tryb orzekania na postawie rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych z 1983 r.

Organ odwoławczy uznał za bezzasadne twierdzenia strony zawarte w odwołaniu, gdyż w toku postępowania pozyskano wyniki badań poziomu hałasu przeprowadzone na stanowiskach pracy. Ustalony został zarówno poziom natężenia hałasu, jak i czas trwania narażenia podczas wykonywania poszczególnych czynności.

Podsumowując organ odwoławczy podkreślił, że warunkiem wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej jest spełnienie łącznie dwóch przesłanek. Po pierwsze rozpoznane schorzenie musi odpowiadać chorobie ujętej w wykazie chorób zawodowych, a po drugie winno być spowodowane czynnikami szkodliwymi dla zdrowia występującymi na stanowisku pracy, albo w związku ze sposobem jej wykonania. W przedmiotowej sprawie warunki te nie zostały spełnione.

H. S. zaskarżył opisaną decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zarzucając, że organ nie dokonał wnikliwej analizy warunków środowiska pracy z uwzględnieniem danych dotyczących czasu i wartości poziomu hałasu w miejscu pracy. Podkreślił, że organ powinien uwzględnić całą dokumentację lekarską dotycząca skarżącego.

Skarżący zaznaczył, że pracował w narażeniu na ponadnormatywny poziom hałasu, co znajduje potwierdzenie w dokumentach zgromadzonych w sprawie. Natomiast w orzeczeniu Instytutu Medycyny Prawy w Ł. z dnia 1 lipca 2003 r. stwierdzono u niego obustronny ubytek słuchu; w uchu lepiej słyszącym 41 dB. W kolejnym orzeczeniu tej jednostki z dnia 6 października 2006 r. potwierdzono to rozpoznanie. W orzeczeniu z dnia 7 lutego 2008 r. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. rozpoznał u niego ślimakowe uszkodzenie słuchu.

Podobnie w wydanych w sprawie wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku stwierdzono m.in., że z materiału dowodowego wynikało, iż skarżący doznał uszkodzenia słuchu przy czym w okresie zatrudnienia wykonywał pracę w środowisku narażonym na hałas (wyrok z dnia 3 listopada 2010 r. sygn. akt III SA/Gd 432/10), z materiału sprawy wynikało, że skarżący doznał uszkodzenia słuchu (wyrok z dnia 16 grudnia 2011 r. sygn. akt III SA/Gd 317/11).

W odpowiedzi na skargę [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) – dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na decyzje administracyjne (pkt 1). Na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 2 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 3 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność decyzji lub wydanie jej z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku natomiast uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 18 października 2013 r. (nr [...]) utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 25 lipca 2013 r. (nr [...]) orzekającą o nie stwierdzeniu u skarżącego choroby zawodowej, tj. uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu, czyli choroby zawodowej wymienionej w pozycji 15 w wykazie chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294).

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm. – dalej zwanego "rozporządzeniem"). Zgodnie bowiem z § 11 ust. 2 obowiązującego w dniu wydania zaskarżonej decyzji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1367) postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczęte i niezakończone przed dniem 3 września 2002 r., są prowadzone na podstawie przepisów obowiązujących w dniu ich wszczęcia.

Na początku rozważań należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa była już kilkakrotnie rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Zgodnie z przepisem art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W doktrynie przyjmuje się, że wskazania co do dalszego postępowania stanowią następstwo dokonanej przez sąd oceny prawnej i dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy, mając na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia jego wadliwości (zob. A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2011, s. 426).

Dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy należało przede wszystkim udzielić odpowiedzi na pytanie czy wskazania co do dalszego postępowania w sprawie sformułowane przez tut. Sąd w wydanych uprzednio wyrokach zostały przez organy wykonane.

Analiza zgromadzonego w aktach administracyjnych materiału dowodowego nie pozwala na udzielenie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie i stwierdzenie, że wskazania Sądu zostały przez organy w pełni zrealizowane.

Należy zwrócić uwagę, że w wyroku z dnia 3 listopada 2010 r. (sygn. akt III SA/Gd 432/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził, że "orzeczenie lekarskie nr [...] wydane przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w dniu 7 lutego 2008 r. zostało wydane z uwzględnieniem charakterystyki ubytku słuchu zawartej w wykazie chorób zawodowych załączonym do rozporządzenia z 2009 r. Za prawidłowe natomiast należy uznać wydanie wobec osoby skarżącego orzeczenia lekarskiego, w którym biegli lekarze dokonają oceny istniejącego u skarżącego ubytku słuchu z uwzględnieniem wyłącznie przepisów rozporządzenia z 1983 r. Dopiero takie orzeczenie lekarskie może stać się podstawą do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. W tym celu, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organy administracji uzyskają aktualne orzeczenie lekarskie, o ile to możliwe wydane przez jednostkę orzeczniczą, dotychczas nie wydającą orzeczeń lekarskich w przedmiotowej sprawie, w którym to orzeczeniu zawarta zostanie ocena, czy ubytek słuchu występujący u skarżącego można zakwalifikować jako chorobę zawodową w rozumieniu przepisów rozporządzenia z 1983 r.".

Z powyższego wynika zatem, że Sąd:

1/ przesądził, iż orzeczenie lekarskie wydane przez jednostkę orzeczniczą w S. w dniu 7 lutego 2008 r. zostało wydane w oparciu o przepisy nie mającego zastosowania w sprawie rozporządzenia z 2009 r., a zatem orzeczenie to nie może stanowić podstawy do wydania przez organy inspekcji sanitarnej decyzji w niniejszej sprawie;

2/ nakazał sporządzenie nowego orzeczenia lekarskiego w oparciu o przepisy rozporządzenia z 1983 r., które – "o ile to możliwe", jak zastrzegł Sąd – winno zostać wydane przez jednostkę orzeczniczą, która nie brała udziału w dotychczasowym postępowaniu orzeczniczym w przedmiotowej sprawie.

Organy w toku postępowania wyjaśniły, że w Polsce funkcjonują trzy jednostki orzecznicze posiadające status instytutu naukowo-badawczego w dziedzinie medycyny pracy, a są to: Instytut Medycyny Pracy w Ł., Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. oraz Instytut Medycyny Wsi w L. (dowód: pismo Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy z dni 19 września 2013 r.; nr [...]). Ponieważ dwie pierwsze jednostki orzecznicze wydały uprzednio swoje orzeczenia w przedmiotowej sprawie organy podjęły kroki mające na celu uzyskanie orzeczenia lekarskiego w sprawie choroby zawodowej skarżącego od Instytutu Medycyny Wsi w L. W tym kontekście wskazać należy, że w poprzedzającym niniejszy wyrok wyroku z dnia 21 listopada 2012 r. (sygn. akt III SA/Gd 491/12) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku formułując wskazania co do dalszego postępowania stwierdził, iż "obowiązkiem organu jest uzyskanie aktualnego orzeczenia lekarskiego wydanego przez jednostkę orzeczniczą dotychczas nie wydającą orzeczeń w niniejszej sprawie. Organ powinien przedsięwziąć w tym kierunku odpowiednie czynności, i tylko bezwzględna bezskuteczność podjętych w tym kierunku działań, może uzasadniać stanowisko, że uzyskanie takiego orzeczenia jest niemożliwe".

W ocenie Sądu zgromadzony przez organy materiał dowodowy obrazuje, że organy po wyroku z 21 listopada 2012 r. podjęły wszelkie możliwe kroki mające na celu pozyskanie orzeczenia lekarskiego wydanego przez Instytut Medycyny Wsi w L. Uzyskanie takiego orzeczenia okazało się niemożliwe z uwagi na brak wykwalifikowanych specjalistów z zakresu badania i leczenia uszkodzeń słuchu mogących wydać orzeczenie w sprawie choroby zawodowej u pracowników zatrudnionych w innych działach gospodarki niż rolnictwo, leśnictwo i przemysł rolno-spożywczy (dowód: pismo Kierownika Instytutu Medycyny Wsi z dnia 15 maja 2013 r.; nr [...] oraz z dnia 4 czerwca 2013 r.; nr [...]). W tym zakresie można zatem uznać, że organy zrealizowały wytyczne wynikające z ostatniego wyroku i dowiodły, iż uzyskanie orzeczenia lekarskiego z jedynej nie wydającej do tej pory jednostki orzeczniczej okazało się bezwzględnie bezskuteczne.

Nie zwalniało to jednak organów od doprowadzenia do całościowego wypełnienia wskazań co do dalszego postępowania obowiązujących w niniejszej sprawie. Oczywistym jest, że dla właściwego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy konieczne jest zrealizowanie wszystkich wytycznych wynikających z uprzednich wyroków tut. Sądu, które nadal obowiązują i wiążą w tej sprawie – tak Sąd, jak i organy.

Mając to na uwadze należy uznać, że wobec obiektywnej niemożliwości uzyskania nowego orzeczenia lekarskiego w sprawie choroby zawodowej skarżącego wydanego przez jednostkę orzeczniczą dotychczas nie wydającą orzeczenia lekarskiego w przedmiotowej sprawie (czyli Instytut Medycyny Wsi w L.), na organach w dalszym ciągu pozostawała konieczna do zrealizowania wytyczna nakazująca uzyskanie aktualnego – wydanego na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych – orzeczenia lekarskiego.

W kontrolowanej sprawie organy nie uczyniły zadość temu wymogowi i po raz kolejny wydały swoje decyzje w oparciu o orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia 7 lutego 2008 r. z uwzględnieniem uzupełnienia tego orzeczenia wynikającym z pisma tegoż Instytutu z dnia 23 marca 2012 r. Tym samym należy przyjąć, że oparły swoje rozstrzygnięcia na nieprawidłowo wydanym orzeczeniu lekarskim, którego wartość dowodowa została jednoznacznie zakwestionowana w uprzednich wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Na podstawie § 10 ust. 1 rozporządzenia decyzja w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej (tj. decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej stwierdzenia) jest wydawana przez właściwego inspektora sanitarnego na podstawie orzeczenia lekarskie w sprawie choroby zawodowej. Niewątpliwie więc dowód w postacie orzeczenia lekarskiego w sprawie choroby zawodowej jest niezbędny dla rozstrzygnięcia organu w sprawie o stwierdzenie choroby zawodowej. Brak takiego dowodu stanowi o nieprzeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w istotnej części, co narusza art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej "k.p.a.".

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że nie zostały wykonane wytyczne Sądu, czym także naruszono dyspozycję przepisu art. 153 p.p.s.a. W tym stanie sprawy należało uznać, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszały przepisy postępowania w sposób mający istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Ponownie rozpoznając sprawę organy uzyskają aktualne orzeczenie lekarskie w sprawie choroby zawodowej skarżącego, wydane na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, przez jedną z dwóch właściwych w rozpoznawanej sprawie jednostek orzeczniczych, tj. Instytut Medycyny Pracy w Ł. albo Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 p.p.s.a., uwzględniając koszt przyjazdu skarżącego na rozprawę w dniu 20 lutego 2014 r. w kwocie 36,40 zł.