Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1263/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 34 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2015 poz 520
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jarosław Wichrowski sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant starszy asystent sędziego Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2017 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] Burmistrz Miasta [...], działając na podstawie art. 34 ust. 1 i 2 Ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2015 poz. 520 ze zm.):

1. umorzył, w części dotyczącej przebiegu granic na odcinkach 38002-38003; 38003-38004; 38004-38005; 38005- 38010; 38010- 8009; 38009-38006 oraz 38002-38005; 38005 - 38006 postępowanie wszczęte na wniosek Burmistrza Miasta i Gminy [...] w sprawie rozgraniczeniowe nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym [...], oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka Nr [...], objętej księgą wieczystą [...], stanowiącej własność Miasto i Gmina z siedzibą w P. K. przy ul. [...] z gruntami sąsiednimi;

2. przekazał z urzędu ww. sprawę o rozgraniczenie Sądowi Rejonowemu w [...] do rozpatrzenia.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu [...].2015 roku na przedmiotowym gruncie w obecności stron rozpoczęto czynności ustalenia przebiegu granic pomiędzy nieruchomościami:

1. działką Nr [...] - stanowiącą własność Pana S. P. zam. [...] dla której urządzona jest księga wieczysta [...];

2. działką Nr [...] - stanowiącą własność małżeństwa M. i A. J. dla której urządzona jest księga wieczysta [...];

3. działką Nr [...] - stanowiącą własność Pana W. W. zam. [...] dla której urządzona jest księga wieczysta [...]

z nieruchomością [...], stanowiącej własność Miasto i Gmina.

Strony na gruncie wniosły o zatwierdzenie odcinków granic stanowiących proste połączenie punktów granicznych: 38000-38001; 38001-38002; 38006-38007; 38007-38008. W związku z czym Burmistrz decyzją z dnia [...].2016 roku [...] zatwierdził w/w punkty graniczne.

Strony wniosły również wniosek o przekazanie sprawy do sądu w celu rozstrzygnięcia przebiegu granic na odcinkach: 38002-38003; 38003-38004; 38004-38005; 38005-38010; 38010-38009; 38009-38006; 38002- 38005; 38005-38006.

Burmistrz wskazał, że w związku z powstałym sporem co do przebiegu linii granicznych, oraz brakiem zawarcia ugody nie ma kompetencji do dokonania rozgraniczenia nieruchomości i ma obowiązek umorzenia postępowania administracyjnego oraz przekazania sprawy o rozgraniczenie z urzędu do rozpatrzenia sądowi powszechnemu.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł W. W., zarzucając jej:

1. obrazę art. 34 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez: jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu przez organ, że zaszły przesłanki do tymczasowego utrwalenia i pomiaru granic w sytuacji, gdy na gruncie cytowanego przepisu takie przesłanki jeszcze nie wystąpiły; a także poprzez zaniechanie uwzględnienia przez geodetę uwag i wniosków odwołującego się, następnie zaniechanie uwzględnienia przez organ zgłoszonych przez odwołującego się wniosków dowodowych - w szczególności wniosku o przeprowadzenie rozprawy w trybie gabinetowym, o przesłuchanie jego osoby i świadków, jak również wniosku o powołanie innego biegłego geodety na okoliczności prezentowane w tezach dowodowych;

2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia poprzez: wskazanie przez organ, że strony, w tym W. W., stawiły się na gruncie i wniosły o zatwierdzenie odcinków granic stanowiących proste połączenie punktów granicznych 38000-38001; 38001-38002; 38006-38007; 38007-38008 w sytuacji, gdy nie miało to miejsca.; a także uznanie, że odwołujący się był przy sporządzaniu protokołu przez geodetę i nie miał do niego zastrzeżeń, w sytuacji gdy nie był on przy sporządzaniu protokołu, a nadto miał do niego zastrzeżenia, które zgłaszał geodecie, który powołując się na brak miejsca w rubrykach protokołu odmawiał przyjęcia tych zastrzeżeń; a także poprzez bezasadne przyjęcie przez organ I instancji, że zaistniały podstawy do zatwierdzenia punktów granicznych, w sytuacji, gdy nie została spełniona przesłanka z art. 34 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, a odwołujący się nie wyraził zgody na ustalone choćby tymczasowo punkty graniczne; a także bezpodstawne przyjęcie, że zaszły ustawowe przesłanki do ustalenia tymczasowych punktów granicznych;

3. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, polegający na zaaprobowaniu decyzji biegłego geodety w sytuacji, gdy nie opiera się ona na dokumentach urzędowych, zwłaszcza pomija opinię wcześniejszą, wydaną przed laty przez geodetę M. G., który w innych miejscach wyznaczył punkty graniczne, niż geodeta powołany do niniejszej sprawy, a organ nie wyjaśnił z jakich powodów dokument ten został pominięty; a także na przyjęciu przez organ punktów granicznych w sytuacji, gdy z dokumentów urzędowych, tj. ze szkiców polowych wynika, iż punkty graniczne znajdują się w innym miejscu niż te, które zostały wskazane w opinii przez geodetę; a nadto polegający na nieuprawnionym przyjęciu przez organ I instancji, że odwołujący się wyraził zgodę na usytuowanie punktów granicznych w sposób przewidziany przez geodetę, a także bezzasadne zaakceptowanie przez organ opinii geodety, która w zakresie m.in. dotyczącym usytuowania punktów granicznych nie została wydana w oparciu o dokumenty - dane z Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego, a jedynie w oparciu o własne pomiary geodety,

4. obrazę przepisów prawa procesowego tj. art. 97 § 1 pkt. 4 kpa poprzez odmowę zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy odwołujący się zgłosił uzasadniony wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego, powołując się na konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd powszechny na skutek wywiedzionego przez niego powództwa o ochronę naruszonego posiadania przeciwko innej stronie w tej sprawie - S. P., w zakresie dotyczącym spornych granic,

5. obrazę przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 7 kpa, art. 10 kpa w zw. z art. 79 § 2 kpa oraz art. 81 kpa poprzez nieumożliwienie odwołującemu się zgłoszenia zastrzeżeń do protokołu, bezzasadną odmowę przeprowadzenia wnioskowanych przez niego dowodów, pominięcie roli procesowej odwołującego się i jego pełnomocnika poprzez zaniechanie doręczenia postanowienia, czy zawiadomienia o planowanym terminie zaznajomienia się z aktami postępowania i nie umożliwienie wypowiedzenia się co do nich; a także art. 75 § 1 kpa w zw. z art. 78 § 1 kpa poprzez nieuzasadnioną odmowę przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę, które to dowody miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i stanowiły punkt wyjściowy dla biegłego geodety przy oznaczaniu punktów granicznych; a nadto art. 79 § 2 kpa oraz art. 89 § 2 kpa poprzez bezzasadne zaniechanie przez organ przeprowadzenia rozprawy w trybie gabinetowym, w sytuacji gdy zachodziła uzasadniona potrzeba uzgodnienia interesów prawnych stron i było to konieczne do wyjaśnienia sprawy z udziałem świadków i biegłego, a także umożliwienia stronie zadawania pytań biegłemu geodecie; a także obrazę art. 107 § 1, 2 i 3 kpa poprzez ich niezastosowanie i wydanie decyzji, której uzasadnienie nie zawiera wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej, nie wskazuje na jakiej podstawie organ wydał swoje orzeczenie, poprzez zaniechanie dokonania oceny dowodów i wskazania, które fakty organ uznał za udowodnione, jak również zaniechanie wskazania jakie dowody oprócz opinii biegłego zostały przeprowadzone; obrazę art. 40 § 2 kpa w zw. z art. 7 i art. 8 kpa poprzez pominięcie roli ustanowionego pełnomocnika i zaniechanie doręczenia odpisu decyzji pełnomocnikowi odwołującego.

Decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazało, że w toku postępowania rozgraniczeniowego nie doszło do zawarcia ugody między zainteresowanymi właścicielami nieruchomości i nie było podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu na podstawie zgodnego oświadczenia stron, ponieważ oświadczenia takie nie zostały złożone. Kontrowersje wywoływać może jedynie - z uwagi na treść przepisu art. 34 ust. 1 u.p.g.k. - kwestia czy zasadnie wykluczono w sprawie możliwość wydania decyzji o rozgraniczeniu na podstawie zebranych dowodów.

Kolegium wskazało, że w zebrany materiale dowodowym brak jest dokumentów, które w sposób jednoznaczny wskazywałyby na przebieg granicy. Istnieją bowiem rozbieżności pomiędzy wyznaczeniem drogi - działka nr [...] - na szkicu polowym nr [...], a także załączonymi do pisma strony z dnia [...] 2015r. mapami. Ponadto z opinii geodety wynika, iż istotnie droga ta uwidoczniona na numerycznej mapie ewidencyjnej przebiega wzdłuż granicy z działką nr [...], a nie w poprzek tej działki, jak wskazywał w toku rozgraniczenia przedstawiciel Gminy P. K. oraz S. P. i małż. J. . Dlatego też w ocenie Kolegium w oparciu o materiał dowodowy zebrany w postępowaniu rozgraniczeniowym Burmistrz Miasta [...] zasadnie uznał, iż nie daje on podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu. Z uwagi na powyższe okoliczności, zdaniem Kolegium, nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty odwołania wskazujące na naruszenie przepisu art. 34 ust. 1 u.p.g.k. Ponadto wobec zaistnienia sporu co do przebiegu linii granicznych, braku szans na zawarcie ugody i braku podstaw do wydania decyzji rozgraniczeniowej na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron, upoważniony geodeta wbrew twierdzeniom strony był zobowiązany do tymczasowego utrwalenia punktów granicznych, oznaczenia ich na szkicu granicznym oraz sporządzenia opinii, co w niniejszej sprawie zostało wykonane.

Kolegium stwierdziło również, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Wbrew twierdzeniom strony nie było podstaw do zawieszenia postępowania rozgraniczeniowego z uwagi na złożenie przez odwołującego się powództwa do sądu powszechnego o naruszenie posiadania działki nr [...]. Nie stanowiło ono bowiem zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Podważając zasadność zarzutów naruszenia przepisu art. 7, art. 81, art. 75 § 1, art. 78 § 1, art. 79 § 2 i art. 89 § 2 k.p.a., organ odwoławczy wskazał, że unormowania zawarte w art. 33 i 34 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, a także rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 kwietnia 1999 r. o rozgraniczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 45, poz. 453). w sposób wyczerpujący określają sposób przeprowadzenia i zakończenia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości, w tym określają szczegółowo kto i jakie podejmuje w sprawie rozgraniczenia czynności i jakie dokumenty powinna zawierać dokumentacja rozgraniczeniowa. Przepisy te mają charakter lex specialis w stosunku do zasad postępowania wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego, co wyłącza możliwość prowadzenia w toku tego postępowania administracyjnego dowodów z przesłuchania świadków, geodety, czy przeprowadzenia rozprawy administracyjnej.

Za zasadny natomiast Kolegium uznało zarzut naruszenia art. 40 § 2 k.p.a. poprzez zaniechanie doręczenia decyzji ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi. Z wykazu stron postępowania, zamieszczonego w decyzji, a także zwrotnych potwierdzeń odbioru tego pisma wynika, iż organ pominął w doręczeniach pełnomocnika W. W., a decyzja doręczona został bezpośrednio stronie postępowania. Jednakże w ocenie organu odwoławczego uchybienie to nie miało wpływu na rozstrzygnięcie sprawy i nie spowodowało dla strony negatywnych konsekwencji.

W ocenie organu odwoławczego organ umożliwił pełnomocnikowi, a także samemu odwołującemu się, udział w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym w zakresie wynikającym z art. 10 § 1 w zw. z art. 81 k.p.a., a także udział w czynnościach rozgraniczenia. Organ poinformował skarżącego o prawie składania wniosków i zastrzeżeń, a także uzyskania wyjaśnień w sprawie w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania i w zawiadomieniu o zakończeniu postępowania. Stosowną informację otrzymał również pełnomocnik. Kolegium zwróciło uwagę, że odwołujący się oraz jego pełnomocnik brali czynny udział w postępowaniu składając liczne pisma i wnioski. Skarżący został także zawiadomiony o terminie czynności ustalenia przebiegu granic i został wymieniony jako podmiot uczestniczący w tych czynnościach w protokole granicznym. Wprawdzie w odwołaniu kwestionuje swój udział w tych czynnościach, jednak ze składanych w toku postępowania pism wynika, iż był wówczas obecny - przytacza oświadczenia składane przez pozostałe strony i opisuje podejmowane wówczas działania. Geodeta potwierdza jednak, że z uwagi na złożony charakter sprawy za zgodą stron protokół graniczny spisał w biurze, a następnie w dogodnym dla stron terminie odczytał go stronom. Okoliczność ta nie mają jednak wpływu na ostateczny wynik sprawy, a z przepisów ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie wynika, iż protokół graniczny musi być spisany i odczytany w dacie - przeprowadzania czynności ustalenia granic. Skoro w niniejszej sprawie strony rozgraniczenia zgodziły się na późniejsze spisanie i odczytanie protokołu, to nie dyskwalifikuje to czynności rozgraniczenia i samego protokołu.

W ocenie Kolegium nieuzasadnione były również pozostałe zarzuty kwestionujące prawidłowość ustaleń faktycznych, a w szczególności prawidłowość sporządzonego protokołu granicznego. Powołany w sprawie geodeta przeprowadził bowiem wszystkie czynności rozgraniczenia w sposób należyty i zgodny z prawem. Protokół z czynności rozgraniczenia został zweryfikowany pod względem kompletności i spełnia on wymogi określone w § 20 w/w rozporządzenia. Został on sporządzony zgodnie ze wzorem stanowiącym załącznik nr 2 do rozporządzenia. Dlatego organ odwoławczy uznał, że nie ma podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o powtórzenie tej czynności.

Kolegium wskazało, że wydana w niniejszej sprawie decyzja nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, a jedynie kończy bieg postępowania administracyjnego w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Stwierdziło również, że Burmistrz w kwestionowanej decyzji, wbrew twierdzeniom odwołującego się, wskazał okoliczności uniemożliwiające zakończenie sprawy w postępowaniu administracyjnym, od których zaistnienia ustawodawca uzależnił możliwość umorzenia postępowania.

W ocenie Kolegium materiał dowodowy zgromadzony w przedmiotowej sprawie został zebrany w sposób prawidłowy i daje on podstawę do przyjętych przez organ ustaleń, że nie można w sposób jednoznaczny ustalić granicy prawnej na odcinkach 38002-38003; 38003-38004; 38004-38005; 38005-38010; 38010-8009; 38009-38006 oraz 38002-38005; 38005-38006 na podstawie znaków i śladów granicznych oraz istniejącej dokumentacji. Zatem w niniejszej sprawie nie jest możliwe wydanie decyzji administracyjnej o rozgraniczeniu w oparciu o art. 33 ust. 1 u.p.g.k., bowiem istniejące dokumenty nie pozwalają na wskazanie w sposób jednoznaczny przebiegu spornej granicy, co w wystarczający sposób uzasadnia umorzenie postępowania rozgraniczeniowego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję W. W. zarzucił

1) obrazę przepisów postępowania administracyjnego, mających wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. naruszenie art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa poprzez uznanie, iż organ I instancji podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, sprostał obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, a w konsekwencji dokonał oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dane okoliczności zostały w niniejszej sprawie udowodnione, co w ostateczności doprowadziło do wydania decyzji, opartej na błędnych ustaleniach faktycznych, bez uwzględnienia i przeprowadzenia wniosków dowodowych skarżącego o przesłuchanie świadków, stron, geodety, o powołanie innego biegłego, przeprowadzenia rozprawy w trybie gabinetowym, o przeprowadzenie dowodu z odpisu z księgi wieczystej, a także dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy Sądu Rejonowego Wydziału Cywilnego o ochronę prawa własności, które miały na celu wyjaśnienie kwestii dotyczących usytuowania spornych punktów granicznych, a zatem w zakresie kluczowym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy;

2) obrazę przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 97 § 1 pkt 4 Kpa poprzez uznanie, iż w niniejszej sprawie nie zaszły okoliczności uzasadniające zawieszenie postępowania rozgraniczeniowego, podczas gdy Skarżący zgłosił uzasadniony wniosek w tym zakresie, motywując go koniecznością rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd powszechny na skutek wywiedzionego przez niego powództwa o ochronę naruszonego posiadania przeciwko innej stronie postępowania rozgraniczeniowego, w zakresie dotyczącym spornych granic, co nie zostaje bez związku z opinią geodety i decyzją o zatwierdzeniu punktów granicznych, a zatem uwieszenie postępowania rozgraniczeniowego w okolicznościach niniejszej sprawy było w pełni uzasadnione;

3) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. 2015 poz. 520 z późn. zm.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż w chwili wydania zaskarżonej decyzji zostały spełnione przesłanki do tymczasowego utrwalenia punktów granicznych, podczas gdy zgodnie z brzmieniem powyższego przepisu punkty takie winny być utrwalone wg ostatniego stanu spokojnego posiadania, a więc w zakresie w jakim toczy się aktualnie postępowanie cywilne na podstawie wywiedzionego przez Skarżącego powództwa o ochronę naruszonego posiadania przeciwko innej stronie postępowania rozgraniczeniowego, a zatem uznanie, iż zostały już spełnione przesłanki do tymczasowego utrwalenia punktów granicznych jest w chwili obecnej nieuzasadnione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. 2015, poz. 520. t.j.). Zgodnie z art. 29 ust. 1 cyt. ustawy, rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu, rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz, w wypadkach określonych w ustawie sądy.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r. poz. 1629) rozstrzygniecie sporu co do przebiegu granicy może nastąpić w dwojaki sposób. Pierwszy to ugoda właścicieli graniczących ze sobą nieruchomości. Druga możliwość – to ustalenie, w trybie art. 33 ust. 2 ustawy przebiegu granic na podstawie zebranych dowodów.

W sytuacji, gdy przedstawione wyżej możliwości ustalenia przebiegu granicy nie odniosą skutku – tj. gdy nie doszło do zawarcia ugody i nie można ustalić przebiegu granicy na podstawie zebranych dowodów lub na podstawie zgodnego (w rozumieniu art. 31 ust. 3 ustawy) oświadczenia stron, organ jest zobowiązany do umorzenia postępowania i przekazania sprawy do rozpatrzenia sądowi powszechnemu (art. 34 ust. 1 i 2 ustawy).

Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy, gdy nie dojdzie do zawarcia ugody i nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Oznacza to, że przed podjęciem decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego o rozgraniczenie i przekazaniu z urzędu sprawy sądowi, organ właściwy dokonuje oceny czy wykonane zostały prawidłowo wszystkie czynności warunkujące podjęcie takiej decyzji.

Rodzaje dokumentów stanowiących podstawę ustalania przebiegu granic i szczegółowe czynności wykonywane przy ustaleniu przebiegu granic określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 kwietnia 1999 r. o rozgraniczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 45, poz. 453), które w § 3 stanowi, że podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości stanowią dokumenty stwierdzające stan prawny nieruchomości i dokumenty określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości, a w § 5 szczegółowo wymienia dokumenty określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości.

Dokumenty, którymi dysponował wyznaczony geodeta i które były wykorzystane w ocenianym postępowaniu były niewątpliwie dokumentami geodezyjnymi w rozumieniu § 5 ust. 1 rozporządzenia.

Zostały one wskazane i ocenione zarówno w protokole granicznym (pkt. 9.1 "Przesłanki do ustalenia przebiegu granic), jak i w sporządzonej przez geodetę opinii. Dokumentami tymi były: kopia z operatu założenia ewidencji gruntów z 1964 r., szkic polowy nr [...], pierworys i matryca mapy ewidencyjnej w skali 1:5000.

Sąd stwierdza, iż organy administracji prawidłowo ustaliły, iż w oparciu o dokumentację geodezyjną nie można ustalić przebiegu granicy istnieje bowiem rozbieżność w zakresie wyznaczenia granic działki nr [...], stanowiącej drogę. Wynika to zarówno z protokołu granicznego oraz opinii geodety, a także wyjaśnień zawartych w piśmie z dnia [...] 2015 r.

Nie budzi również wątpliwości, że strony nie doszły do porozumienia w sprawie przebiegu granicy. Przedstawiciel Gminy P. K., S. P. i A. oraz M. J. wskazywali w trakcie czynności ustalania granic inny przebieg punktów granicznych niż W. W. (rozbieżność dotyczy punktów 38002-38003; 38003-38004; 38004-38005; 38005-38010; 38010-38009; 38009-38006; 38002- 38005; 38005-38006).

Odnosząc się natomiast do argumentacji strony skarżącej wskazującej, że uwzględnienie przez organ jej wniosków dowodowych pozwoliłoby na wyjaśnienie zaistniałych rozbieżności w stanowiskach stron i dokumentacji, zwrócić należy uwagę, że jak słusznie podnosiło Kolegium, w cytowanym wcześniej rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 kwietnia 1999 r. o rozgraniczaniu nieruchomości, w sposób wyczerpujący wskazano dokumenty określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości. Wśród dowodów służących ustaleniu przebiegu granic nie wymienia się dowodów z przesłuchania świadków, geodety, odpisy z księgi wieczystej, czy też dokumenty dotyczące toczącego się postępowania o ochronę posiadania.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieprzeprowadzenia rozprawy wskazać należy, że ustalanie przebiegu granic przeprowadzane przez geodetę działającego z upoważnienia organu prowadzącego postępowanie a nie przez organ, jest szczególną formą rozprawy administracyjnej z uwagi na regulacje zawarte w rozdziale 3 - § 8 i § 9 rozporządzenia dotyczące zasad prowadzenia rozprawy administracyjnej, w szczególności czynności poprzedzających wyznaczenie rozprawy, obowiązku wzywania stron w ustalonej formie, wyznaczenia terminu, kierowania rozprawą, przyczyn jej odroczenia, sprawdzenia obecności stron, przyjęcia pełnomocnictw udzielonych przez strony. Jednakże z istoty postępowania rozgraniczeniowego i zasad rozgraniczania nieruchomości wynikających z przepisów ustawy oraz rozporządzenia wynika, że przebieg czynności ustalania przebiegu granic jest ściśle sprecyzowany a oświadczenia i wskazania stron wywołują określone skutki rodzące obowiązek podjęcia określonych czynności przez geodetę, które z kolei determinują rodzaj rozstrzygnięcia postępowania przez organ, tj. sposób zakończenia administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego (art. 33 i 34 ustawy). Mając zatem na uwadze specyfikę niniejszego postępowania należy uznać, że organ nie miał podstaw do prowadzenia rozprawy administracyjnej.

Nie zasadne są również zarzuty strony skarżącej dotyczące braku zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. z uwagi na wystąpienie zagadnienia wstępnego, jakim w ocenie skarżącego było toczące się z powództwa skarżącego postępowanie o ochronę naruszonego posiadania w zakresie dotyczącym spornych granic.

Wyjaśnić należy przez pojęcie "zagadnienia wstępnego" należy rozumieć kwestie prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji lub postanowienia albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Zagadnienie wstępne musi wpływać na rozstrzygnięcie sprawy, w której toczy się postępowanie "główne", ponadto musi zachodzić bezpośredni związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy, będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, a zagadnieniem wstępnym (wyroki NSA: z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 1789/12; z dnia 23 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 1980/12; z dnia 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 2108/11 - wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu na wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie nie mogło mieć wpływu toczące się postępowanie o ochronę posiadania. W postępowaniu tym sąd powszechny nie ustala bowiem dokąd sięga własność stron, a wiążące ustalenia w tym zakresie zapaść mogą w postępowaniu dotyczącym rozgraniczenia nieruchomości.

Nie zasadne są również zarzuty strony, kwestionującej sposób tymczasowego utrwalenia przez geodetę punktów granicznych. Z przepisu art. 34 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wynika, że punkty te są przez geodetę tymczasowo utrwalane według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, a także oznaczone na szkicu granicznym.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego w tym protokołu granicznego jak i wyjaśnień geodety wynika, że wszystkie punkty sporne zostały przez geodetę utrwalone w obecności stron postępowania, a więc zarówno te, na które wskazywał skarżący, jak i te, mające określać przebieg granic zdaniem pozostałych stron postępowania.

Reasumując, w ocenie Sądu, zarzuty poniesione w skardze nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie został zebrany w sposób prawidłowy i daje on podstawę do przyjętych przez organ ustaleń, iż nie można w sposób jednoznaczny ustalić granicy prawnej na podstawie znaków i śladów granicznych oraz istniejącej dokumentacji. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani przepisów postępowania. Z jej uzasadnienia wynika, na jakiej podstawie prawnej zostało oparte rozstrzygnięcie, podstawa ta została wskazana i omówiona, organ przeanalizował zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i wskazał na wszystkie istotne okoliczności, które w świetle regulacji materialnoprawnej miały decydujący wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Z powyżej wskazanych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku