Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1732/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1764
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Starosty [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 23 marca 2017 r. sygn. akt II SAB/Bk 20/17 w sprawie ze skargi M.S. na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie informacji publicznej 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. odstępuje od zasądzenia od M.S. na rzecz Starosty [...] zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 23 marca 2017 r., sygn. akt II SAB/Bk 20/17 po rozpoznaniu skargi M.S. zobowiązał Starostę [...] do załatwienia, w terminie 14 dni od zwrotu akt organowi, wniosku M.S. z dnia 17 stycznia 2017 r. o udzielenie informacji publicznej; stwierdził, że w sprawie wystąpiła bezczynność organu, która nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. W uzasadnieniu wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Skarżący, za pośrednictwem poczty elektronicznej, w dniu 17 stycznia 2017 r. wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:

1. liczby podmiotów, których mienie zostało nabyte nieodpłatnie przez Skarb Państwa, reprezentowanego przez Starostę [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 2016 r., o których mowa w art. 9 ust 2a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym;

2. wykazu mienia nabytego nieodpłatnie przez Skarb Państwa, reprezentowanego przez Starostę [...] zgodnie z art. 9 ust 2 a ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym;

3. liczby postępowań wszczętych przez wierzycieli podmiotów, o których mowa w art. 9 ust. 2a ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym, które dochodzone były/są przeciwko Skarbowi Państwa w terminie roku od chwili nabycia mienia przez Skarb Państwa, zgodnie z art. 9 ust. 2b ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym.

We wniosku wskazano, że odpowiedzi należy udzielić na adres e-mail skarżącego.

W skardze złożonej do sądu administracyjnego skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016r., poz. 1764, dalej jako u.d.i.p.). Wskazując na powyższy zarzut wniósł o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku, stwierdzenie że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, zasądzenie od organu na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości 2.000 zł oraz wszelkich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podano, że pomimo upływu określonego w art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. terminu, organ nie udzielił skarżącemu wnioskowanej informacji. Skarżący nie otrzymał również żadnej informacji od organu, która wskazywałaby na powody opóźnienia oraz termin, w jakim nastąpi udostępnienie wnioskowanej informacji. Skoro zatem organ nie podjął żadnych działań w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącego, tj. skarżącemu nie została udostępniona wnioskowana informacja, jak również nie wydano decyzji odmownej w zakresie udostępnienia takiej informacji, oczywiste jest, że organ dopuścił się rażącego naruszenia wskazanych w petitum skargi przepisów u.d.i.p. i dopuścił się bezczynności w tym zakresie.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi i podał, że w dniu 23 stycznia 2017 r. (godz. 10:35) wysłał na adres e-mail skarżącego wiadomość, do której załączono skan pisma znak [...] z dnia 23 stycznia 2017 r., zawierającego odpowiedź na zadane przez skarżącego pytania. Podniesiono, że z wydruku z poczty elektronicznej Microsoft Outlook (z którego wysłano przedmiotową wiadomość) wynika jednoznacznie, że wiadomość e-mail wysłana w dniu 23 stycznia 2017 r. zawierała w załączeniu skan powołanego pisma o objętości 171 kb. Podkreślono przy tym, że organ nie otrzymał informacji zwrotnej o jakimkolwiek problemie z dostarczeniem wiadomości. Do odpowiedzi na skargę dołączono wydruk klienta poczty elektronicznej Microsoft Outlook oraz wydruk pisma znak [...] z dnia 23 stycznia 2017 r. W związku z tym organ stwierdził, że w niniejszej sprawie udzielił odpowiedzi na wniosek, a zatem bezspornie nie dopuścił się bezczynności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku powołanym na wstępie wyrokiem, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) uwzględnił wniesioną skargę. W uzasadnieniu wskazał, że w sprawie został spełniony zarówno zakres podmiotowy, jak i przedmiotowy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Starosta [...] jest bowiem podmiotem zobowiązanym zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. do udzielenia posiadanych informacji publicznych, a żądana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Spór zaś sprowadza się do tego, czy pomimo podjętych przez organ czynności można mu zarzucić bezczynność w realizacji wniosku skarżącego.

Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z dnia 17 stycznia 2017 r. złożonym za pośrednictwem poczty elektronicznej skarżący zwrócił się do organu o udostępnienie informacji publicznej na jego prywatny adres e-mailowy. Organ postąpił zgodnie z wnioskiem strony i przesłał na podany przez skarżącego adres e-mailowy odpowiedź na postawione pytania. Fakt przesłania korespondencji na prawidłowy adres (wskazany przez skarżącego) wraz z załącznikiem dokumentuje wydruk klienta poczty elektronicznej Microsoft Outlook. Organ nie otrzymał przy tym informacji zwrotnej o jakimkolwiek problemie z dostarczeniem wiadomości. W takiej sytuacji nie można mu skutecznie postawić zarzutu bezczynności. Z kolei skarżący podnosi, że organ pozostaje w bezczynności, albowiem nie udzielono mu wnioskowanej informacji. Skarżący kwestionuje zatem fakt doręczenia mu odpowiedzi na wniosek w drodze zwykłej poczty elektronicznej.

W tym miejscu podnieść należy, że postępowanie w przedmiocie udzielenia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym. W ustawie o dostępie do informacji publicznej nie ma bowiem wskazania jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku (poza utrwaleniem go w formie pisemnej). Ugruntowane orzecznictwo sądowoadministracyjne nakazuje zaś za wniosek pisemny uznawać również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną i to nawet wówczas, gdy do jego autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny. W sprawie niniejszej organ nie kwestionuje faktu otrzymania wniosku, to strona kwestionuje fakt doręczenia jej odpowiedzi na wniosek. Organ, zgodnie z wnioskiem strony, udostępnił jej wnioskowaną informację poprzez wysłanie jej na prywatny adres e-mailowy. Zdaniem Sądu zastosowanie takiego trybu doręczania informacji publicznej, naraża organ na zarzut braku jej doręczenia, co też w sprawie niniejszej uczyniono. W takim przypadku nie ma bowiem żadnego dowodu świadczącego o odbiorze pisma przez stronę. Stwierdzić należy, że nie ma żadnych podstaw do różnicowania sytuacji podmiotów korzystających z poczty elektronicznej i metod tzw. tradycyjnych. Skoro więc w przypadku korzystania z pośrednictwa operatorów pocztowych nie jest wystarczające samo wysłanie korespondencji na adres odbiorcy, a dla wykazania skuteczności doręczenia konieczne jest posługiwanie się dowodem doręczenia, wydaje się oczywiste, że takie same wymogi stawiane być muszą wobec korespondencji kierowanej do adresata drogą elektroniczną. Przy czym tylko w przypadku korzystania z platformy e-PUAP potwierdzenia takie generowane są automatycznie.

W świetle powyższego WSA w Białymstoku stwierdził, że organ udzielając informacji publicznej, powinien uczynić to w taki sposób aby mógł dysponować potwierdzeniem odbioru. Leży to w interesie organu, albowiem dysponując takim potwierdzeniem nie naraża się na zarzut braku doręczenia udzielonej informacji. W przypadku prywatnej poczty elektronicznej takiego dowodu doręczenia nie ma. Dlatego organ pomimo wniosku strony, powinien zastosować taką formę doręczenia, która poświadczy odbiór korespondencji. Z potwierdzeniem odbioru, który jest generowany automatycznie, mamy do czynienia z doręczeniem za pomocą środków komunikacji elektronicznej ale poprzez platformę e-PUAP, a także w przypadku doręczenia w formie tradycyjnej poprzez operatora pocztowego.

Stosowanie do treści art. 391 K.p.a. doręczenie następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania: 1) wystąpił do organu administracji publicznej o doręczenie albo 2) wyraził zgodę na doręczenie mu pism za pomocą tych środków. Sposób potwierdzenia odbioru pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej został uregulowany w art. 46 § 3 K.p.a., zgodnie z którym w przypadku doręczenia pisma za pomocą środków komunikacji elektronicznej doręczenie jest skuteczne, jeżeli w terminie 7 dni od dnia wysłania pisma organ administracji publicznej otrzyma potwierdzenie doręczenia pisma. W razie nieotrzymania takiego potwierdzenia organ doręcza pismo w sposób określony w przepisach niniejszego rozdziału dla pism w formie innej niż forma dokumentu elektronicznego. Regulacja zawarta w art. 46 § 3 K.p.a. przewiduje kolejność sposobów doręczania: najpierw elektronicznie, a w dalszej kolejności w tradycyjnej formie, jednakże tylko w przypadku braku skuteczności doręczenia elektronicznego.

W związku z tym Sąd I instancji wskazał, że w ponownie prowadzonym postępowaniu organ zażąda od wnioskodawcy uzupełnienia wniosku, poprzez wskazanie czy jest on użytkownikiem platformy e-PUAP, a jeżeli nie jest użytkownikiem tej platformy to wskazanie adresu do doręczeń w formie tradycyjnej poprzez operatora pocztowego. Wezwanie powinno być przesłane na wskazany przez wnioskodawcę prywatny adres elektroniczny. W przypadku niezupełnienia braków w wyznaczonym terminie organ powinien zastosować rygor pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Podkreślono, że organ zobowiązany do udzielenia informacji publicznej ma pełne prawo domagać się danych, które pozwolą na załatwienie go zgodnie z prawem. W przypadku uzupełnienia wniosku organ w pierwszej kolejności, jeżeli wnioskodawca jest użytkownikiem platformy e-PUAP udostępni wnioskowaną informację publiczną poprzez przesłanie jej pocztą elektroniczną za pomocą tej platformy. Przesłanie informacji drogą tradycyjną powinno mieć miejsce w przypadku braku potwierdzenia doręczenia drogą elektroniczną lub wówczas, gdy wnioskodawca nie jest użytkownikiem platformy e-PUAP.

Reasumując Sąd stwierdził, że podniesiony przez skarżącego zarzut niedoręczenia udzielonej informacji publicznej czynił skargę na bezczynność zasadną. Stąd też Sąd uznał, że w sprawie wystąpiła bezczynność organu i zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego w terminie 14 dni od zwrotu (art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Jednocześnie Sąd, na mocy art. 149 § 1a P.p.s.a., w punkcie 3 sentencji wyroku orzekł, że zaistniała w sprawie bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceny tej Sąd dokonał biorąc pod uwagę, to że informacja publiczna została faktycznie udzielona i to w formie zgodnej ze złożonym wnioskiem. O bezczynności organu przesądził zarzut skarżącego dotyczący niedoręczenia mu przesłanej korespondencji. Od zarzutu tego organ nie był w stanie skutecznie się uwolnić, albowiem w przypadku korespondencji wysłanej na prywatną skrzynkę elektroniczną nie ma dowodu potwierdzenia odbioru korespondencji. Powyższe okoliczności skutkowały również oddaleniem wniosku o przyznanie od organu sumy pieniężnej

W dniu 11 maja 2017 r. skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Starosta [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku. Jednocześnie wniósł o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu administracji zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, w tym przepisów K.p.a.:

1. art. 14 ust. 2 u.d.i.p. poprzez stwierdzenie, że organ powinien był, po nieuzyskaniu potwierdzenia doręczenia wiadomości e-mail zawierającej informację publiczną, wezwać wnioskodawcę do wskazania, czy jest on użytkownikiem platformy e-PUAP, a jeżeli nie jest użytkownikiem tej platformy, to wskazanie adresu do doręczeń w formie tradycyjnej poprzez operatora pocztowego pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, podczas gdy w myśl tego przepisu wezwanie do wskazania sposobu lub formy udzielenia informacji publicznej może zostać skierowane do wnioskodawcy wyłącznie w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku - co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca;

2. art. 46 § 3 K.p.a. w zw. z art. 46 § 4 pkt 3 oraz art. 46 § 5 i 6 K.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że regulacje zawarte w tych przepisach:

• dotycza przypadku doręczenia informacji publicznej w formie wiadomości –mail z załącznikiem wysłanej za pomocą poczty elektronicznej bez skorzystania z platformy e-PUAP zgodnie z żądaniem wnioskodawcy oraz przepisem art. 14 ust. 1 u.d.i.p., podczas gdy dotyczą one pism w formie dokumentu elektronicznego - w związku z różnicami technicznymi między udostępnieniem informacji publicznej za pomocą środków komunikacji elektronicznej, a doręczeniem pisma w formie dokumentu elektronicznego brak było możliwości spełnienia przez organ administracji wymogów przewidzianych w art. 46 § 4 pkt 3 K.p.a., tj. identyfikacji pod wskazanym adresem elektronicznym w systemie informatycznym organu administracji publicznej oraz podpisania przez wnioskodawcę urzędowego poświadczenia odbioru w sposób określony w ustawie z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2017 r., poz. 570),

• przewidują sposób potwierdzenia odbioru przez adresata wiadomości e-mail wysłanej pocztą elektroniczną, podczas gdy treść art. 46 § 4 pkt 3 K.p.a. określa sposób potwierdzenia odbioru pisma w formie dokumentu elektronicznego, zatem w przedmiotowej sprawie za wystarczające dowody świadczące o doręczeniu informacji publicznej za pośrednictwem poczty elektronicznej powinny zostać uznane: wydruk zawartości folderu "wysłane elementy" z klienta poczty elektronicznej Microsoft Outlook, treść wiadomości e-mail wysłanej na prawidłowy adres poczty elektronicznej, wydruk załącznika oraz okoliczność nieotrzymania przez organ administracji informacji zwrotnej o jakimkolwiek problemie z dostarczeniem wiadomości; co w konsekwencji skutkowało uwzględnieniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku skargi, mimo że ryzyko związane z wyborem formy doręczenia informacji publicznej powinno spoczywać w przedmiotowej sprawie na wnioskodawcy;

3. art. 46 § 3 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że regulacja zawarta w tym przepisie:

• przewiduje kolejność sposobów doręczania: najpierw elektronicznie, a w dalszej kolejności w tradycyjnej formie, jednakże tylko w przypadku braku skuteczności doręczenia elektronicznego,

• regulacja zawarta w tym przepisie przewiduje, że w razie nieotrzymania przez organ administracji potwierdzenia doręczenia pisma wysłanego za pomocą środków komunikacji elektronicznej, organ administracji doręcza pismo w sposób określony w przepisach rozdziału 8 K.p.a. dla pism w formie innej niż forma dokumentu elektronicznego, co w konsekwencji skutkowało uwzględnieniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku skargi, mimo że ryzyko związane z wyborem formy doręczenia informacji publicznej powinno spoczywać w przedmiotowej sprawie na wnioskodawcy;

4. § 9 ust 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 971 ze zm.), wydanego na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, poprzez zaniechanie zastosowania per analogiam przepisu, zgodnie z którym pisma skierowane na adres poczty elektronicznej podmiotu publicznego traktuje się jako przesyłki złożone w trybie niewymagającym potwierdzenia wniesienia podania, w szczególności takiego, o którym mowa w art. 63 § 4 K.p.a. - zważywszy na specyfikę wskazanej przez wnioskodawcę formy udzielenia informacji publicznej poprzez pocztę elektroniczną i brak fizycznej możliwości wykazania skuteczności doręczenia informacji publicznej w tej formie, za wystarczające dowody świadczące o doręczeniu informacji publicznej powinny zostać uznane: wydruk zawartości folderu "wysłane elementy" z klienta poczty elektronicznej Microsoft Outlook, treść wiadomości e-mail wysłanej na prawidłowy adres poczty elektronicznej, wydruk załącznika oraz okoliczność nieotrzymania przez organ administracji informacji zwrotnej o jakimkolwiek problemie z dostarczeniem wiadomości,

5. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez przyjęcie stanu faktycznego, który Sąd pierwszej instancji ustalił bez właściwej oceny materiału dowodowego, a także bez wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia;

6. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a.:

• wobec nieprzedstawienia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku takich ustaleń i dowodów, jakie mogłyby przemawiać za uwzględnieniem skargi w sytuacji jednoczesnego stwierdzenia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że informacja publiczna została faktycznie udzielona i to w formie zgodnej ze złożonym wnioskiem;

• poprzez wskazania co do dalszego postępowania, które są sprzeczne z zapisami art. 391 K.p.a. oraz art. 46 K.p.a.

Odwiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 P.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny, jako Sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która nie miała miejsca w niniejszej sprawie.

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w skardze kasacyjnej. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną Sąd uchybił, uzasadnienia ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, ponieważ podniesione w niej zarzuty okazały się trafne.

Ponieważ skarga kasacyjna zawiera zarzuty zarówno naruszenia prawa materialnego jak i przepisów postępowania w pierwszej kolejności należałoby się odnieść do zarzutów określonych w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., gdyż dopiero prawidłowo ustalony stan faktyczny, powoduje, iż możliwa jest jego subsumcja pod odpowiednią normę prawną. W przedmiotowej sprawie jednak, mając na uwadze podniesione zarzuty, Naczelny Sąd Administracyjny dokona łącznie oceny zaskarżonego wyroku, odnosząc się do istoty postępowania kontrolowanego przez Sąd I instancji, który przyjął, że w sytuacji, gdy wniosek o udzielnie informacji publicznej został wniesiony drogą mailową (na zwykły adres mailowy) podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej powinien dokonać takich działań, które pozwolą na potwierdzenie, że odpowiedź istotnie doszła do wnioskodawcy. Powinien zatem wezwać wnioskodawcę, czy jest użytkownikiem platformy e-PUAP, wezwanie takie powinno być przesłane na adres elektroniczny wnioskodawcy. Jeżeli wnioskodawca nie odpowie na wezwanie i nie wskaże inne sposoby powiadomienia - wówczas zdaniem WSA w Białymstoku - podanie pozostawia się bez rozpoznania.

Powyższy pogląd wyrażony w zaskarżonym orzeczeniu jest błędny, wprowadza on bowiem w istocie nową nieznaną ustawie o dostępie do informacji publicznej procedurę udostępniania danych publicznych.

Na wstępie należy wskazać, że ideą dostępu do informacji publicznej było jak największe odformalizowanie procedury uzyskania danych przez osoby zainteresowane. Stąd art. 10 ust. 2 u.d.i.p. przewiduje, że informacja, która może być niezwłocznie udostępniona jest udostępniona w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. Wskazany przepis "ma bez wątpienia na celu zminimalizowanie procedur biurokratycznych, które przecież niejednokrotnie stanowią dla obywatela barierę – w najbardziej korzystnej sytuacji czasowej – utrudniającą dostęp do informacji publicznej" (T.R Aleksandrowicz, "Komentarz do ustawy o dostępie do informacji publicznej, Warszawa 2008, s.154). Ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje stosowanie przepisów K.p.a. jedynie w sytuacji określonej w art. 16 ust. 1 u.d.i.p., a więc wtedy, gdy podmiot zobowiązany przewiduje wydanie decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej lub decyzji o umorzeniu postępowania. Tylko w takiej sytuacji organ powinien od wnioskodawcy zażądać usunięcia braków formalnych wniosku, w tym na przykład w postaci podpisu, w trybie art. 64 § 2 K.p.a., jeśli podanie zostało wniesione drogą elektroniczną, bez bezpiecznego, weryfikowanego podpisu (por. wyroki NSA: z dnia 10 grudnia 2018 r. sygn. akt I OSK 1574/18, z dnia z dnia 16 marca 2009 r. sygn. akt I OSK 1277/08, z dnia 12 października 2017 r. sygn. akt I OSK 268/17, z dnia 28 maja 2018 r. sygn. akt I OSK 2667/17 i z dnia 31 lipca 2018 r. sygn. akt I OSK 443/18).

W przypadku, gdy zaś podmiot zobowiązany udostępnia informację publiczną czyni to w formie czynności materialno-technicznej, przy czym w tym zakresie nie stosuje się przepisów K.p.a. (M. Jaśkowska, "Dostęp do informacji publicznej w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego", Toruń 2002. s. 63, wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05). Celem postępowania podmiotu zobowiązanego powinno być doręczenie odpowiedzi w formie i na zasadach jakie wybrał wnioskodawca. W tym zakresie decydująca jest wola wnioskodawcy, który określa w jaki sposób chce otrzymać informację publiczną. Organ nie może go w tym zakresie zastępować, a wyjątkowo, jeżeli nie może wydać informacji w formie wskazanej przez wnioskodawcę - wówczas powinien on wdrożyć odrębny tryb określony w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.

Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje dodatkowej formy w oparciu o przepisy K.p.a. żądania od wnioskodawcy wskazania adresu na platformie e-PUAP lub adresu domowego, gdy złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej za pomocą zwykłego maila. W sytuacji, w której wnioskodawca nie wskazał w mailu zawierającym wniosek o udostępnienie informacji lub dalszej korespondencji innego sposobu udostępnienia żądanych informacji, należy przyjąć, że chce otrzymać dane na zwykły adres mailowy, z którego został wysłany wniosek. Obowiązkiem podmiotu zobowiązanego jest przesłanie żądnych informacji na ten adres. Potwierdzeniem w tym zakresie będzie wydruk z poczty internetowej, wskazujący, że wniosek został przesłany. Błędne skonfigurowanie poczty, problemy z komunikacją elektroniczną, czy wreszcie niedbalstwo wnioskodawcy, które może doprowadzić do usunięcia przesłanych danych, nie może być przerzucane na podmiot zobowiązany. Podmiot zobowiązany ma bowiem jedynie obowiązek zebrania i przesłania żądanych we wniosku informacji. Nie może natomiast odpowiadać za prawidłowe zabezpieczenie odbioru korespondencji mailowej przez wnioskodawcę.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 188 P.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok w całości oraz uznał sprawę za wyjaśnioną i na podstawie 151 P.p.s.a. oddalił skargę.

Na podstawie art. 207 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości, uznając, że zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w tym przepisie. W istocie rzeczy bowiem w rozpatrywanej sprawie wyłączną przyczyną sprawiającą, że doszło do postępowania kasacyjnego, było wadliwe orzeczenie Sądu I instancji, które spowodowało wniesienie skargi kasacyjnej uwzględnionej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Brak zatem dostatecznych podstaw do tego, by obciążyć stronę, która wniosła skargę do Sądu I instancji, kosztami postępowania kasacyjnego.