Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 1750/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1, art. 145, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 5 ust. 1 pkt 14, art. 10 ust. 1, art. 20 ust. 1, art. 20 ust. 3, art. 21, art. 29 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich
article: § 2 ust. 1, § 3, § 4 ust. 1 pkt 2, § 5, § 7 pkt 2, § 8 pkt 1, § 9 ust. 2 pkt 1, § 13 ust. 1 pkt. 1, § 31
journal: Dz.U. 2009 nr 33 poz 262
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 6 ust. 1 lit. a, art. 16 ust. 2, art. 16 ust. 3, art. 16 ust. 5, art. 16 ust. 6, art. 16 ust. 7, art. 19 ust. 1-2, art. 21
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.

SENTENCJA

Dnia 23 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.) Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2014 roku przy udziale sprawy ze skargi M. U. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] września 2013r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości z sankcjami wieloletnimi na 2011 rok. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2013 r., nr [...], Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. (dalej: "ARiMR"), po rozpatrzeniu odwołania M. U. w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości z sankcjami wieloletnimi, utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w K. z dnia [...] maja 2013 r.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.

Dnia [...] maja 2011 r. M. U. wystąpił z wnioskiem o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011, załączając deklarację pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007-2013. Wnioskodawca zadeklarował realizację pakietów: a) 3 - ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie 3.1.1 -ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na powierzchni 6,97 ha, b) 5 - ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 w wariancie 5.1 - ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 24,83 ha, c) 2 - rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.1 - uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) na powierzchni 47,97 ha, w wariancie 2.3 - trwałe użytki zielone na powierzchni 39,22 ha, d) 4 - ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 w wariancie 4.1 - ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 7,06 ha.

Wniosek producenta rolnego wytypowany został do kontroli na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności.

W dniu [...] września 2011 r. gospodarstwo zostało poddane kontroli na miejscu w zakresie przestrzegania wymogów wzajemnej zgodności. W trakcie kontroli inspektorzy terenowi stwierdzili naruszenie normy: N.01.1 - stwierdzono, że grunt orny nie jest wykorzystywany do upraw roślin lub nie jest ugorowany oraz N.03.1 - stwierdzono, że rolnik nie przeprowadził na gruntach ugorowanych koszenia lub innych zabiegów uprawowych w terminie.

W wyniku kontroli przeprowadzonej przez inspektorów terenowych Regionalnego Biura Kontroli na Miejscu w [...] (kontrola działek położonych w województwie [...] dnia [...] marca 2012 r.) oraz Regionalnego Biura Kontroli na Miejscu w [...] (kontrola działek położonych w województwie [...] dnia [...] lutego 2012 r.), na działkach rolnych stwierdzono następujące nieprawidłowości:

1. działka rolna oznaczona we wniosku o płatności literą "A/A1", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO/UPO (mieszanka wieloletnia traw z motylkowymi drobnonasiennymi - wariant 2.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 17,21 ha, stwierdzono odłóg, co spowodowało zastosowanie kodu DR18 to jest na działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej. Dodatkowo zastosowano kod DR14 to jest normy DKR nie są przestrzegane. Wykonano fotografie oznaczone numerami 10-21. W uwagach wpisano: odłóg w złej kulturze;

2. działka rolna oznaczona we wniosku o płatności literą "B1", gdzie zadeklarowana była grupa upraw UPO (mieszanka wieloletnia traw z motylkowymi drobnonasiennymi – wariant 2.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 4,99 ha, stwierdzono, że wielkość działki jest równa deklarowanej, jednakże zastosowano kod DR7 to jest stwierdzona uprawa należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana. Wykonano fotografie oznaczone numerami 10-21;

3. działka rolna oznaczona we wniosku literą "C/C1", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO/UPO (mieszanka wieloletnia traw z motylkowymi drobnonasiennymi - wariant 2.1) na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 3,17 ha, stwierdzono odłóg, co spowodowało zastosowanie kodu DR18 to jest na działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej. Dodatkowo zastosowano kod DR14 to jest normy DKR nie są przestrzegane, DR 13+ to jest zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej oraz kod DR28 to jest stwierdzono rozbieżności pomiędzy treścią ortofotomapy i stanem faktycznym w terenie w zakresie zasięgu powierzchni kwalifikowanej. Wykonano fotografie oznaczone numerami 1-9. W uwagach wpisano: na pozostałej części las;

4. działka rolna oznaczona we wniosku literą "AD", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO_TUZ (łąka trwała - wariant 2.3 oraz wariant 5.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 5,39 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej, to jest 6,08 ha. Zastosowano kod DR13- to jest zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od stwierdzonej oraz kod DR37 to jest identyfikację granic działki rolnej przeprowadzono na podstawie danych GIS. Wykonano fotografie oznaczone numerami 16,17,19;

5. działka rolna oznaczona we wniosku literą "BE", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO_TUZ (łąka trwała - wariant 2.3 oraz wariant 5.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 1,77 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej, to jest 2,53 ha. Zastosowano kod DR13- oraz kod DR37. Wykonano fotografie oznaczone numerami 6-8, 20-26;

6. działka rolna oznaczona we wniosku literą "DI", gdzie zadeklarowana była upraw JPO_TUZ (łąka trwała - wariant 2.3 oraz wariant 5.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 5,17 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest większa od powierzchni stwierdzonej, to jest 4,44 ha. Zastosowano kod DR13+. Wykonano fotografie oznaczone numerami 13-15;

7. działka rolna oznaczona we wniosku literą "G", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO_TUZ (łąka trwała - wariant 2.3), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 0,10 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej, to jest 0,26 ha. Zastosowano kod DR13-. Wykonano fotografie oznaczone numerami 11,12;

8. działka rolna oznaczona we wniosku literą "M/M1", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO/UPO (trawa z motylkowymi – wariant 2.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 11,11 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest większa od powierzchni stwierdzonej, to jest 10,24 ha. Zastosowano kod DR13+. Wykonano fotografie oznaczone numerami 100-106, 112-114;

9. działka rolna oznaczona we wniosku literą "N/N1", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO/UPO (trawa z motylkowymi - wariant 2.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 0,69 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej, to jest 0,75 ha. Zastosowano kod DR13-. Wykonano fotografie oznaczone numerami 107, 108, 115-118;

10. działka rolna oznaczona we wniosku literą "O/O1", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO/UPO (trawa z motylkowymi – wariant 2.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 10,80 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest większa od powierzchni stwierdzonej, to jest 10,38 ha. Zastosowano kod DR13+. Wykonano fotografie oznaczone numerami 109-11, 119-130;

11. działka rolna oznaczona we wniosku literą "P", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO_TUZ (łąka trwała - wariant 2.3 oraz 4.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 7,06 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest większa od powierzchni stwierdzonej, to jest 4,87 ha. Zastosowano kod DR13+. Wykonano fotografie oznaczone numerami 132-157;

12. działka rolna oznaczona we wniosku literą "R", gdzie zadeklarowana była przez wnioskodawcę grupa upraw JPO_TUZ (łąka trwała - wariant 2.3 oraz 3.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 2,90 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej, to jest 4,26 ha. Zastosowano kod DR13-. Wykonano fotografie oznaczone numerami 132-157;

13. działka rolna oznaczona we wniosku literą "S", gdzie zadeklarowana była grupa upraw JPO_TUZ (łąka trwała - wariant 2.3 oraz 3.1), na działce ewidencyjnej nr [...], na obszarze 4,07 ha, wskazano, że deklarowana wielkość działki jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej, to jest 4,35 ha. Zastosowano kod DR13-. Wykonano fotografie oznaczone numerami 132-157.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] decyzją z dnia [...] maja 2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 20 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r. Nr 64, poz. 427 ze zm.), art. 16 ust. 3 i ust. 5, art. 19 ust. 2 i ust. 3 oraz art. 21 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE Seria L z 2011 r. Nr 25, poz. 8), § 2, § 3, § 6, § 7 pkt. 2 i pkt. 3, § 27 ust. 1, 2 i ust. 4 oraz § 31 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 33, poz. 262 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011, przyznał M. U. płatność rolnośrodowiskową w łącznej wysokości [...] zł, w tym z tytułu 1. ekstensywne trwałe użytki zielone, wariant 3.1.1 – ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach, o stawce [...] zł za powierzchnię uwzględnioną w płatności 6,97 ha/ rok, kwotę w wysokości [...] zł, płatność została pomniejszona o kwotę [...] zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości w zakresie niespełnienia norm oraz wymogów wzajemnej zgodności; 2. ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, wariant 5.1 – ochrona siedlisk lęgowych ptaków Natura 2000, o stawce [...] zł za powierzchnię uwzględnioną w płatności 24,83 ha/ rok, kwotę w wysokości [...] zł, płatność została pomniejszona o kwotę [...] zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości w zakresie niespełnienia norm oraz wymogów wzajemnej zgodności; 3. rolnictwo ekologiczne, wariant 2.1 – uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności), o stawce [...] zł za powierzchnię uwzględnioną w płatności 22,60 ha/ rok, kwotę w wysokości [...] zł, a także nałożył sankcje wieloletnie w wysokości [...] zł, wariant 2.3 – trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności), o stawce [...] zł za powierzchnię uwzględnioną w płatności 0,00 ha/ rok, kwotę w wysokości [...] zł; 4. ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000, wariant 4.1 – ochrona siedlisk lęgowych ptaków, o stawce [...] zł za powierzchnię uwzględnioną w płatności 0,00 ha/ rok, kwota w wysokości [...] zł.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. U., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, albowiem w jego ocenie sprawa wymaga ponownego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części. Zdaniem odwołującego organ I instancji dopuścił się naruszenia art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: "K.p.a."), które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu odwołujący wskazał, że dowodem wykorzystanym podczas przeprowadzanej między innymi w dniu [...] marca 2012 r. kontroli były zdjęcia działek składających się na objęte wnioskiem o przyznanie płatności gospodarstwo rolne, których wartość dowodowa została błędnie oceniona przez organ. Sporządzone fotografie cyfrowe nie powinny być uwzględniane jako dowód w sprawie ze względu na niespełnienie przez nie przesłanki zgodności z prawem (art. 75 § 1 K.p.a.). Rzeczone fotografie, jak wskazują daty utworzenia określających je plików - dzień [...] listopada 2011 r. - sporządzone zostały na cztery miesiące przed rzekomą kontrolą pracowników ARiMR, która zgodnie z protokołem kontroli nastąpić miała w dniu [...] marca 2012 r. Okoliczność ta, wbrew twierdzeniom organu, powinna wpłynąć na ocenę wiarygodności protokołu z przeprowadzonej kontroli, jako że zarówno w kwestii oceny kwalifikowalności gruntów poddanego kontroli gospodarstwa, jako nadających się do uprawy, jak i samej powierzchni przedmiotowych działek, protokół stanowił podstawę wydania decyzji, a jego nierzetelność wpłynęła na jej wadliwość. Odwołujący wskazał jednocześnie, że powyższe zdjęcia na pierwszy rzut oka przedstawiają obraz późnej jesieni, a nie budzącej się do życia natury. Zatem mało prawdopodobne wydaje się twierdzenie organu, który kwestię rozbieżności pomiędzy datami wykonania fotografii, tłumaczy ustawieniami fabrycznymi aparatu oraz brakiem możliwości wykonania zdjęć we wcześniejszym terminie ze względu na wydanie dokumentacji.

Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w P. decyzją z dnia [...] września 2013 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał na dotychczasowy przebieg postępowania oraz stwierdził, że ustalenia stanu faktycznego, a w konsekwencji także rozstrzygnięcie są prawidłowe. Odnosząc się do zarzutu błędnej oceny wartości dowodowej fotografii sporządzonych przez inspektorów terenowych, organ II instancji powołał się na stanowisko Kierownik Biura Kontroli na Miejscu, z którego wynika, że w toku czynności kontrolnych, jakie wykonano dnia [...] marca 2012 r., ustalono granice i powierzchnie działek rolnych, zweryfikowano grupy upraw, jakie występowały na działkach w dniu kontroli oraz skontrolowano przestrzeganie normy N.01 oraz N.04 dla działek, dla których w wyniku kontroli zastosowano kod DR18. Powyższe ustalenia udokumentowano fotograficznie oraz w postaci szkiców działek rolnych zgodnie z obowiązującą w kampanii kontrolnej 2011 instrukcją realizacji kontroli w zakresie kwalifikowalności powierzchni.

Data wynikająca z właściwości plików zdjęciowych JPG, a więc dzień [...] listopada 2011 r., wynika z fabrycznych ustawień aparatu cyfrowego marki [...], jakim dysponowali inspektorzy w trakcie wizytacji terenowej. W związku z tym, że wymagane jest umieszczanie tablicy informacyjnej na każdej wykonanej fotografii, zawierającej szczegółowe informacje (numer rolnika, identyfikator działki rolnej, datę kontroli oraz kolejny numer zdjęcia) w celu identyfikacji skontrolowanej działki, nie ma obowiązku modyfikowania ustawień aparatu cyfrowego.

W związku z powyższym zdaniem organu odwoławczego prawidłowo oceniono wartość dowodową fotografii wykonanych podczas wizytacji w terenie w dniu [...] marca 2012 r. Organ podkreślił, że na gruncie omawianej sprawy zasadniczą kwestią było ustalenie stanu użytkowania działek rolnych zgłoszonych we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011, wobec których inspektorzy terenowi Biura Kontroli na Miejscu [...] Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdzili nieprawidłowość deklaracji. Powyższa okoliczność wywarła skutek wydania decyzji o przyznaniu płatności w pomniejszonej wysokości na obszarze stwierdzonym po kontroli na miejscu, który właściwie odzwierciedla tzw. obszar zatwierdzony będący podstawą do redukcji płatności w ramach płatności rolnośrodowiskowej. Z wykonanej w gospodarstwie rolnym kontroli na miejscu wynika, że odwołujący zadeklarował we wniosku o przyznanie płatności działki rolne niezgodnie ze stanem faktycznym, co uznane zostało za nieprawidłowość na podstawie art. 7 rozporządzenia nr 65/2011, zgodnie z art. 2 pkt. 10 rozporządzenia nr 1122/2009.

W wyniku kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu [...] września 2011 r. (kontrola w zakresie wzajemnej zgodności dla działek położonych w województwie [...]), w dniu [...] lutego 2012r. (kontrola w zakresie kwalifikowalności powierzchni dla działek położonych w województwie [...]), oraz w dniu [...] marca 2012 r. (kontrola w zakresie kwalifikowalności powierzchni dla działek położonych w województwie [...]), stwierdzono między innymi:

– w dniu [...] września 2011 r., odnośnie działki rolnej "A", że przedmiotowa działka rolna to odłóg nie poddawany do dnia kontroli żadnym zabiegom agrotechnicznym. Kontrolerzy wykazali, iż jest to grunt zakrzaczony, nie wykorzystywany rolniczo (fotografie z czynności kontrolnych nr 7-18). Dokumentacja fotograficzna sporządzona przez inspektorów terenowych wskazuje, że nie jest to obszar, na którym prowadzona jest działalność rolnicza. Jest to grunt zaniedbany poprzez brak koszenia. Powyższe stoi w oczywistej sprzeczności z deklaracją zawartą we wniosku z dnia [...] maja 2011 r., gdzie na działce rolnej A zadeklarowano mieszankę wieloletnią traw z motylkowymi drobnonasiennymi;

– w dniu [...] września 2011 r., odnośnie działki rolnej "B", że na działce jest trawa, natomiast odwołujący deklarował mieszankę wieloletnią traw z motylkowymi drobnonasiennymi;

– w dniu [...] września 2011 r., odnośnie działki rolnej "C", że przedmiotowa działka rolna to odłóg nie poddawany do dnia kontroli żadnym zabiegom agrotechnicznym. Kontrolerzy wykazali, iż jest to grunt zakrzaczony, nie wykorzystywany rolniczo (fotografie z czynności kontrolnych nr 1-6). Dokumentacja fotograficzna sporządzona przez inspektorów terenowych wskazuje, że nie jest to obszar, na którym prowadzona jest działalność rolnicza. Jest to grunt zaniedbany poprzez brak koszenia. Powyższe stoi w oczywistej sprzeczności z deklaracją zawartą we wniosku z dnia [...] maja 2011 r., gdzie na działce rolnej C zadeklarowano mieszankę wieloletnią traw z motylkowymi drobnonasiennymi;

– w dniu [...] marca 2012 r., odnośnie działki rolnej "A/A1", że przedmiotowa działka rolna to odłóg w złej kulturze nie poddawany do dnia kontroli żadnym zabiegom agrotechnicznym. Kontrolerzy stwierdzili na całej działce zaniechania prowadzenia działalności rolniczej, kod nieprawidłowości DR18;

– w dniu [...] marca 2012 r., odnośnie działki rolnej "B/B1", że roślina uprawiana jest inna niż deklarowana;

– w dniu [...] marca 2012 r., odnośnie działki rolnej "C/C1", że przedmiotowa działka rolna to odłóg w złej kulturze nie poddawany do dnia kontroli żadnym zabiegom agrotechnicznym. Kontrolerzy stwierdzili na całej działce zaniechania prowadzenia działalności rolniczej, kod nieprawidłowości DR18.

Organ odwoławczy wskazał, że płatności są przyznawane do gruntów kwalifikujących się do objęcia płatnościami, utrzymanych w dobrej kulturze rolnej. Posiadanie gospodarstwa rolnego lub gruntu ściśle wiąże się z produkcją rolną, zatem konieczne jest faktyczne użytkowanie gruntów rolnych. Takie rozumienie posiadania połączonego z faktycznym użytkowaniem gruntów rolnych związane jest z celem dopłat, a więc dofinansowania do produkcji rolnej oraz pomocy rolnikom rzeczywiście użytkującym posiadane grunty rolne.

Potwierdzeniem ustaleń inspektorów terenowych dokonanych w dniu [...] września 2011 r. jest dokumentacja fotograficzna, będąca integralną częścią protokołu, która potwierdza dokonane ustalenia, czyli fakt występowania terenów nieuprawnionych do płatności, a zgłoszonych we wniosku z dnia [...] maja 2011 r. jako użytkowane rolniczo. Powyższa dokumentacja w ocenie organu odwoławczego jest dowodem wiarygodnym. Potwierdza, że wymienione powyżej działki rolne w dniu [...] września 2011 r., a więc w dniu wykonania fotografii, były w stanie nie pozwalającym na przyznanie do nich płatności na rok 2011. Natomiast odnosząc się do twierdzeń zawartych w odwołaniu organ podkreślił, że brak w nich argumentu, iż sporne działki rolne są wykorzystywane rolniczo. W ocenie organu II instancji nie ma przesłanki, która wykluczyłaby dowód w postaci zdjęć z inspekcji terenowej z dnia [...] marca 2012 r. na działkach rolnych położonych w województwie [...]. Organ podkreślił jednocześnie, że nie jest to jedyny dowód w sprawie, który wskazuje na fakt braku wykorzystywania rolniczego tych działek. Wyniki kontroli przeprowadzonej dnia [...] września 2011 r. w zakresie wzajemnej zgodności wskazują, że odwołujący nie utrzymywał w dobrej kulturze rolnej działek rolnych A oraz C, natomiast na działce rolnej B stwierdzono inną roślinę uprawną niż deklarowana.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą decyzję wywiódł M. U., zarzucając naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, a więc naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...].

W uzasadnieniu skargi powtórzył argumentację prezentowaną w toku postępowania administracyjnego podkreślając, że zdjęcia, które miałyby być wykonane dnia [...] marca 2012 r., już na pierwszy rzut oka przedstawiają obraz późnej jesieni. Na zdjęciach tych nie można dostrzec pąków liści na brzozach ani na innych drzewach liściastych, co w dacie określającej rzekomy czas ich sporządzenia niewątpliwie już nastąpiło. Skarżący ponownie zaznaczył, że w roku 2012 w okresie dwóch tygodni poprzedzających dzień [...] marca 2012 r. temperatura powietrza wyniosła średnio kilkanaście stopni Celsjusza, w związku z czym niemożliwym jest aby roślinność przedstawiona na zdjęciach nie zareagowała na warunki pogodowe w sposób przejawiający się chociażby wypuszczeniem liści. Wskazane okoliczności stanowią fakt powszechnie znany.

Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w P. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Poddana kontroli, w ramach niniejszego postępowania, decyzja Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] września 2013 r. nie narusza przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób powodujący konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a.").

Przedmiotem kontrolowanego rozstrzygnięcia jest przyznanie skarżącemu, na rok 2011, płatności rolnośrodowiskowych w łącznej wysokości [...] zł, obejmujących deklarowany wariant 3.1.1. "Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach", w ramach którego skarżącemu przyznano kwotę w wysokości [...] zł (płatność ta została pomniejszona o kwotę [...] zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości), oraz wariant 5.1 "Ochrona siedlisk lęgowych ptaków NATURA 2000", w ramach którego przyznano skarżącemu kwotę w wysokości [...] zł (płatność ta została pomniejszona o kwotę [...] zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości). Jednocześnie organ w ramach deklarowanego wariantu 2.1 "Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności)" przyznał skarżącemu kwotę w wysokości [...] zł nakładając sankcje wieloletnie w wysokości [...] zł. Kwotę w wysokości [...] zł organ przyznał skarżącemu także odnośnie deklarowanego wariantu 2.3 "Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności)" oraz wariantu 4.1 "Ochrona siedlisk lęgowych ptaków").

Powodem podjęcia powyższego rozstrzygnięcia jest w szczególności stwierdzona różnica pomiędzy powierzchnią działek rolnych zadeklarowaną przez skarżącego, a powierzchnią stwierdzoną przez organ kwalifikującą się do objęcia płatnością rolnośrodowiskową w ramach wariantu 2.1 "Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności)". Łączna powierzchnia zadeklarowanych do udzielenia tej płatności działek rolnych wyniosła 47,97 ha. Organ stwierdził natomiast, że powierzchnia kwalifikująca się do objęcia płatnością rolnośrodowiskową w ramach wariantu 2.1 wynosi 21,37 ha (procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności rolnośrodowiskowej w tym wariancie, a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli wyniosła zatem 124,47%).

Materialnoprawną podstawę decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r. Nr 64, poz. 427 ze zm., dalej: "ustawa o wspieraniu rozwoju") oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 33, poz. 262 ze zm., dalej: "rozporządzenie w sprawie płatności rolnośrodowiskowych"), a także szereg aktów prawa Unii Europejskiej, do których odwołuje się między innymi art. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju.

Na wstępie wskazać zatem należy, że zgodnie z 10 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju pomoc, w tym pomoc w ramach działania program rolnośrodowiskowy (art. 5 ust. 1 pkt 14 ustawy), jest przyznawana: 1) na wniosek osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, 2) jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy, oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1.

Szczegółowe warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy", zwanej dalej "płatnością rolnośrodowiskową", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, określa - wydane na podstawie art. 29 ust. 1 pkt. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju - rozporządzenie w sprawie płatności rolnośrodowiskowych. Zgodnie z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi, w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli:

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";

2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha;

3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, ze zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponadpodstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych;

4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

Płatność rolnośrodowiskowa, w ramach Pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne (§ 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie płatności rolnośrodowiskowych), jest przyznawana, jeżeli rolnik prowadzi produkcję rolną zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, przepisami rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007, str. 1, ze zm.) oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego rozporządzenia, w szczególności w zakresie uprawy roślin (§ 7 pkt 2 rozporządzenia w sprawie płatności rolnośrodowiskowych). Płatność ta jest przyznawana do działek rolnych (§ 8 pkt. 1 rozporządzenia). W przypadku wariantu drugiego analizowanego Pakietu 2. płatność jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako grunty orne, na których występują uprawy wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia (§ 9 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie płatności rolnośrodowiskowych; wśród wspomnianych upraw załącznik nr 4 do rozporządzenia wymienia m.in. mieszankę wieloletnią traw z motylkowatymi drobnonasiennymi, lp. 69).

Wysokość płatności rolnośrodowiskowej w danym roku ustala się jako iloczyn stawek płatności na hektar gruntu i powierzchni działek rolnych - po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności (§ 13 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia w sprawie płatności rolnośrodowiskowych). Zgodnie natomiast z art. 20 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju, pomoc w ramach działania program rolnośrodowiskowy jest przyznawana w drodze decyzji administracyjnej. W decyzji w sprawie przyznania pomocy w ramach działania program rolnośrodowiskowy: 1) określa się również zmniejszenia tej pomocy i wykluczenia z tej pomocy, jeżeli te zmniejszenia i wykluczenia wynikają z przepisów Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy, oraz 2) ustala się kwotę podlegającą odliczeniu na podstawie przepisów Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy, jeżeli zachodzą przesłanki ustalenia tej kwoty określone w tych przepisach (art. 20 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju).

Z powyżej przywołanych regulacji jednoznacznie wynika, że jednym z koniecznych warunków uzyskania przez producenta rolnego płatności rolnośrodowiskowej jest prowadzenie na działkach rolnych, do których płatność ta ma być przyznana, działalności rolniczej (zob. § 2 ust. 1 pkt 2 in fine rozporządzenia w sprawie płatności rolnośrodowiskowych). Oznacza to konieczność nie tylko dysponowania przez producenta rolnego gruntami, lecz także efektywnego korzystania z tych gruntów. Sama więc możność władania gruntami rolnymi nie wystarczy, liczy się bowiem efektywne (rzeczywiste) w sensie gospodarczym korzystanie z gruntów, czyli faktyczne ich użytkowanie. Co więcej, taka działalność rolnicza musi spełniać nie tylko podstawowe wymagania, do których odwołuje się § 2 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia w sprawie płatności rolnośrodowiskowych (zob. § 3 tego rozporządzenia), lecz także wymogi wykraczające ponad te wymagania, odnoszące się do poszczególnych pakietów i wariantów, a określone w przywoływanym rozporządzeniu. Warto przy tym podkreślić, że w przypadku Pakietu 2. Rolnictwo ekologiczne, wariantu drugiego, działki rolne muszą być użytkowane jako grunty orne, na których występują uprawy wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia, w tym mieszanki wieloletnie traw z motylkowatymi drobnonasiennymi.

W ramach kontrolowanej sprawy, istota sporu pomiędzy stronami, sprowadza się do wartości dowodowej dokumentacji fotograficznej sporządzonej na potrzeby kontroli w zakresie kwalifikowalności, przeprowadzonej dnia [...] marca 2012 r. W ramach tej kontroli stwierdzono, że zadeklarowana przez skarżącego: - działka rolna "A/A1" stanowi odłóg w złej kulturze, nie poddawany do dnia kontroli żadnym zabiegom agrotechnicznym, - na działce rolnej "B/B1" roślina uprawiana jest inna niż deklarowana, - działka rolna "C/C1", stanowi odłóg w złej kulturze, nie poddawany do dnia kontroli żadnym zabiegom agrotechnicznym. Powyższe działki zostały przez skarżącego zadeklarowane w ramach Pakietu 2 Rolnictwo ekologiczne, wariantu 2.1 "Uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania)".

W ocenie skarżącego organ błędnie ocenił wartość dowodową sporządzonej w powyższym zakresie dokumentacji fotograficznej, jako że zarówno data utworzenia plików komputerowych zawierających te fotografie (dzień [...] listopada 2011 r.), jak i utrwalony na nich obraz, wskazują iż zostały one sporządzone na cztery miesiące przed datą przedmiotowej kontroli (dzień [...] marca 2012 r.). Bezsporne jest przy tym to, że zdjęcia te zostały wykonane na konkretnych działkach, których dotyczyła kontrola (działka ewidencyjna nr [...], oznaczona we wniosku o płatność literą "A/A1" oraz "B", a także działka ewidencyjna nr [...], oznaczona we wniosku literą "C/C1"). Wątpliwości dotyczą zatem wyłącznie daty wykonania zdjęć.

W ocenie Sądu powyżej przedstawiona argumentacja strony skarżącej, wskazująca na naruszenie przepisów postępowania (art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a.), nie może odnieść zamierzonego skutku z dwóch powodów.

Po pierwsze, z uwagi na to, że kontrolowana sprawa dotyczy płatności rolnośrodowiskowych na rok 2011, podstawowy walor dowodowy dla kwalifikacji zgłoszonych przez skarżącego działek rolnych należy przypisać kontroli na miejscu przeprowadzonej nie w dniu [...] marca 2012 r., a więc w roku następującym po roku, który miałby zostać objęty płatnością, lecz w dniu [...] września 2011 r. Już w wyniku ostatnio wspomnianej kontroli, stwierdzono natomiast, że: - działka rolna oznaczona literą "A" stanowi odłóg nie poddawany do dnia kontroli żadnym zabiegom agrotechnicznym. Kontrolerzy wykazali, iż jest to grunt zakrzaczony, nie wykorzystywany rolniczo (fotografie z czynności kontrolnych nr 7-18). Dokumentacja fotograficzna sporządzona przez inspektorów terenowych wskazuje, że nie jest to obszar, na którym prowadzona jest działalność rolnicza. Jest to grunt zaniedbany poprzez brak koszenia; - na działce rolnej oznaczonej literą "B" jest trawa, natomiast skarżący deklarował mieszankę wieloletnią traw z motylkowymi drobnonasiennymi; - działka rolna oznaczona literą "C" stanowi odłóg nie poddawany do dnia kontroli żadnym zabiegom agrotechnicznym. Kontrolerzy wykazali, iż jest to grunt zakrzaczony, nie wykorzystywany rolniczo (fotografie z czynności kontrolnych nr 1-6). Dokumentacja fotograficzna sporządzona przez inspektorów terenowych wskazuje, że nie jest to obszar, na którym prowadzona jest działalność rolnicza. Jest to grunt zaniedbany poprzez brak koszenia.

Zatem wyniki samej tylko kontroli z dnia [...] września 2011 r. stanowiły wystarczającą podstawę dla wykluczenia spornych działek, oznaczonych przez skarżącego kolejno literami "A", "B" oraz "C", z płatności rolnośrodowiskowej w Pakiecie 2, wariancie 2.1. Późniejsza kontrola, przeprowadzona w stosunku do tych działek w marcu 2012 r., jedynie potwierdziła wyniki kontroli z września 2011 r. i utwierdza w przekonaniu, co do prawidłowości zajętego w sprawie przez organ stanowiska. Co natomiast istotne, skarżący ani w toku postępowania administracyjnego, ani też w skardze skierowanej do tutejszego Sądu, nie kwestionował wyników kontroli z dnia [...] września 2011 r. i przyjętych na podstawie tej kontroli ustaleń faktycznych, stanowiących podstawę kontrolowanego rozstrzygnięcia.

Po drugie, nawet gdyby przyjąć twierdzenie strony skarżącej, o wykonaniu przedmiotowych zdjęć w listopadzie 2011 r., a nie w marcu 2012 r., to uprawniona pozostaje konstatacja organu o tym, że w 2011 roku działka oznaczona literą "A" oraz "C" stanowiła obszar, na którym nie była prowadzona działalność rolnicza, z kolei na działce oznaczonej literą "B" uprawiana była trawa, a nie deklarowana przez stronę skarżącą do płatności rolnośrodowiskowych w Pakiecie 2, wariancie 2.1, mieszanka wieloletnia traw z motylkowymi drobnonasiennymi. Konsekwentnie konieczne byłoby przyjęcie, że zdjęcia, na które powołuje się skarżący, są nawet bardziej aktualne dla potrzeb kontrolowanej sprawy niż w sytuacji, w której ich wykonanie nastąpiłoby w marcu 2012 r.

Niezależnie od powyższego, w ocenie Sądu, fakt że plik komputerowy zawierający zdjęcia wykonane w ramach kontroli na miejscu z dnia [...] marca 2012 r. wskazuje na datę jego utworzenia dzień [...] listopada 2011 r., nie świadczy - jak twierdzi strona skarżąca - o manipulacji materiałem dowodowym, a jedynie wskazuje na swoistą niechlujność w działaniu organu, którego ten ostatni winien się wystrzegać. O tym kiedy zdjęcia te zostały wykonane wnioskować należy z całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie, w tym także okoliczności samej sprawy i przeprowadzonych w jej toku kontroli. O tym, że kwestionowane przez skarżącego zdjęcia wykonane zostały dnia [...] marca 2012 r. świadczy nie tylko dzień przeprowadzenia kontroli wykazany w protokole kontroli, lecz nadto dzień wydania dokumentacji kontrolnej inspektorom terenowym ([...] marca 2012 r., na co wskazywał w uzasadnieniu organ I instancji) oraz widoczna na zdjęciach tabliczka informacyjna, zawierająca między innymi oznaczenie poddanej kontroli działki rolnej oraz datę. Przyjęcie, że organ najpierw wykonał zdjęcia, a następnie - po ponad czterech miesiącach - przeprowadził kontrolę, byłoby sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego. Dlatego też, za wiarygodne należy uznać wyjaśnienie organu, zgodnie z którym błędna data utworzenia plików zdjęć wynika z ustawień fabrycznych aparatu, którym zdjęcia te zostały wykonane.

W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z regulacjami zawartymi w

art. 21 ustawy o wspieraniu rozwoju, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy, o czym stanowi już ust. 2 przywołanego artykułu, organ, przed którym toczy się postępowanie:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (ust. 3).

Z powyższych regulacji wynika, że w postępowaniu w sprawie płatności ONW zasadniczo nastąpiło odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 K.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja z zasady postępowania dowodowego wyrażonej w art. 77 § 1 K.p.a., stosownie do której organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W art. 21 ust. 2 pkt. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obowiązek ten został ograniczony jedynie do rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a więc wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę. Na organach nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności.

Zdaniem Sądu, w oparciu o przeprowadzone w toku postępowania kontrole na miejscu, obejmujące gospodarstwo rolne skarżącego, organ miał podstawy do zakwestionowania danych zadeklarowanych przez stronę skarżącą we wniosku. Tymczasem to na skarżącym, stosownie do art. 21 ust. 3 in fine ustawy o wspieraniu rozwoju, spoczywał ciężar udowodnienia okoliczności faktycznych zawartych w złożonym wniosku. W szczególności to skarżący, zważywszy na wyniki kontroli z dnia [...] września 2011 r., winien dążyć do tego, aby wykazać, że działki oznaczone we wniosku literą "A" oraz "C" są przez niego wykorzystywane rolniczo, z kolei na działce oznaczonej literą "B" uprawiana jest mieszanka wieloletnia traw z motylkowymi drobnonasiennymi. Skarżący podejmowane przez siebie czynności procesowe, istotne dla płatności na rok 2011, ograniczył natomiast wyłącznie do zakwestionowania wartości dowodowej zdjęć wykonanych w ramach kontroli z dnia [...] marca 2012 r., nie próbując nawet wykazać, że stan faktyczny - w roku 2011 - był inny niż przedstawiony na tych zdjęciach.

Na marginesie wypada przy tym zauważyć, że podniesiona przez skarżącego, jeszcze na etapie postępowania przed organem I instancji, okoliczność spulchnienia przez M. M. gruntów (działki ewidencyjnej nr [...] i [...]), w ocenie Sądu, winna być przedmiotem rozważań w odniesieniu do płatności na rok 2012, bowiem analiza całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wskazuje, iż okoliczność ta zaistniała dopiero w roku 2012, tym bardziej, że sam skarżący nie podnosił jej już na dalszych etapach kontrolowanej sprawy (odwołanie, skarga do tutejszego Sądu). Także decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] grudnia 2012 r., na którą w toku postępowania przez organem I instancji powoływał się skarżący, a która znajduje się w aktach administracyjnych i została dopuszczona przez organ I instancji jako dowód w sprawie (postanowienie z dnia [...] lutego 2013 r.), nie stanowi istotnego dowodu w kontrolowanej sprawie, albowiem nie pozwala na ustalenie faktycznego stanu upraw na spornych działkach w 2011 roku. Z decyzji tej wynika, że działki ewidencyjne nr [...] i [...] nie były w 2011 roku przedmiotem kontroli spółki [...], albowiem skarżący nie zawarł ich we wniosku o certyfikację.

Mając na względzie powyższe należy uznać, że organ zasadnie stwierdził, iż powierzchnia działek rolnych kwalifikująca się do objęcia płatnością rolnośrodowiskową w ramach Pakietu 2, wariantu 2.1, wynosi 21,37 ha (skarżący zadeklarował 47,97 ha, jednakże z płatności tej należało wykluczyć działki oznaczone literą "A" oraz "C", stanowiące odłóg, oraz literą "B", na której stwierdzono inną grupę upraw niż deklarowana, nie objętą analizowaną płatnością, łącznie 25,37 ha, a także powierzchnię wynikającą z kompensacji powierzchni działek rolnych, zgłoszonych przez skarżącego do płatności rolnośrodowiskowej w ramach wariantu 2.1, dla których zastosowano kod DR13- i DR13, łącznie 1,23 ha).

Zgodnie z art. 16 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. UE Seria L z 2011 r. Nr 25, poz. 8, dalej: "rozporządzenie nr 65/2011"), znajdującego zastosowanie między innymi w odniesieniu do płatności rolnośrodowiskowych (zob. art. 6 ust. 1 lit. a tego rozporządzenia), do celów stosowania tego artykułu obszary zadeklarowane przez beneficjenta, które otrzymują tę samą stawkę pomocy w ramach określonego środka obszarowego, uznaje się za tworzące jedną grupę upraw. W przypadku stosowania degresywnych kwot pomocy uwzględnia się jednak średnią tych kwot w stosunku do odpowiednich obszarów zadeklarowanych. Jak stanowi natomiast ust. 3 akapit 2 przywołanego art. 16 jeżeli obszar zadeklarowany we wniosku o płatność jest większy niż zatwierdzony obszar przypisany do tej grupy upraw, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru przypisanego do tej grupy upraw. W przypadku, o którym mowa w ust. 3 akapit drugi, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru pomniejszonego o podwojoną różnicę, którą stwierdzono, jeżeli różnica ta przekracza albo 3 % albo dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru. Jeśli wspomniana różnica przekracza 20 % zatwierdzonego obszaru, dla danej grupy upraw nie przyznaje się pomocy. Jeżeli wspomniana różnica przekracza 50 %, beneficjenta wyklucza się ponownie z uzyskania pomocy do różnicy między obszarem zadeklarowanym we wniosku o płatność a zatwierdzonym obszarem (ust. 5). Kwota wynikająca z wykluczeń przewidzianych w ust. 5 akapit trzeci oraz ust. 6 akapit drugi niniejszego artykułu zostaje odliczona zgodnie z art. 5b rozporządzenia Komisji (WE) nr 885/2006. Jeśli niemożliwe jest odliczenie tej kwoty w całości zgodnie ze wspomnianym artykułem w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia, saldo należności zostaje anulowane (ust. 7).

Na gruncie kontrolowanej sprawy, w przypadku płatności rolnośrodowiskowej w Pakiecie 2, wariant 2.1, obszar zadeklarowany przekroczył obszar zatwierdzony o ponad 50% (124,47%%), stąd zasadnym stało się nie przyznanie skarżącemu płatności w tym zakresie z jednoczesnym nałożeniem sankcji wieloletniej (wykluczenie).

Stwierdzona w ramach kontroli z dnia [...] września 2011 r. dla działki rolnej "A" niezgodność z normą N.01.1 (stwierdzono, że grunt orny nie jest wykorzystywany do uprawy roślin lub nie jest ugorowany) oraz z normą N.03.1 (stwierdzono, że rolnik nie przeprowadził na gruntach ugorowanych koszenia lub innych zabiegów uprawowych w terminie), a także stwierdzona dla działki rolnej "C" niezgodność z normą N.01.1, stanowiła także podstawę do zmniejszenia całkowitej kwoty płatności rolnośrodowiskowych przyznanych skarżącemu o 3% (skarżącemu została przyznana płatność rolnośrodowiskowa w ramach Pakietu 3, wariantu 3.1.1., a także w ramach Pakietu 5, wariantu 5.1), stosownie w szczególności do regulacji § 31 rozporządzenia w sprawie płatności rolnośrodowiskowych, a także art. 19 ust. 1-2, art. 21 rozporządzenia nr 65/2011 i stosowanego odpowiednio, na mocy tych ostatnich, art. 71 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina Dz. U. UE Seria L z 2009 r. Nr 316, poz. 65 ze zm.).

Nieprzyznanie skarżącemu płatności rolnośrodowiskowych w ramach nowo zadeklarowanego Pakietu 2, wariantu 2.3, oraz Pakietu 4, wariantu 4.1, organ uzasadnił niezmiennością zobowiązania rolnośrodowiskowego w trakcie jego realizacji, powołując się na § 5 rozporządzenia w sprawie płatności rolnośrodowiskowych, wskazując, że skarżący świadomie zawyżył powierzchnię w wariancie 2.3 (skarżący zadeklarował nowy wariant 2.3 "Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności)" w zwiększonej powierzchni 39,22 ha względem wariantu 2.4 "Trwałe użytki zielone (w okresie przestawiania)"", do którego płatność w 2010 r. przyznano do powierzchni 35,21 ha) oraz dodał do płatności Pakiet 4. Skarżący jednocześnie dodał już wariant 5.1 w drugim roku trwania zobowiązania oraz zwiększył jego powierzchnię w roku 2011 roku. Powyższe nie było kwestionowane przez skarżącego na dalszych etapach postępowania. Także Sąd, działając z urzędu stosownie do regulacji art. 134 § 1 P.p.s.a., nie dopatrzył się w tym względzie istotnych uchybień organu. Warto przy tym zauważyć, odnosząc się do świadomego zawyżenia przez stronę skarżącą powierzchni działek rolnych zadeklarowanych w ramach wariantu 2.3, że zgodnie z art. 16 ust. 6 akapitem 1 rozporządzenia nr 65/2011, jeżeli różnice między obszarem zadeklarowanym we wniosku o płatność a zatwierdzonym obszarem, o których mowa w ust. 3 akapit drugi, wynikają z celowego zawyżania powierzchni obszarów, pomoc, do której beneficjent byłby uprawniony na mocy wspomnianego akapitu, nie jest przyznawana na dany rok kalendarzowy w ramach danego środka obszarowego, jeżeli różnica ta wynosi więcej niż 0,5 % zatwierdzonego obszaru lub więcej niż jeden hektar.

W tym stanie rzeczy, stosownie do art. 151 P.p.s.a., skarga podlega oddaleniu.