Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 107/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 119 par. 2, art. 121 par. 2, 4, 5,  art. 122 par. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak ( spr.), , Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2012 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia skargę oddala


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S.decyzją Nr [...] z dnia [...] września 2010r. nakazał M.W.rozbiórkę rozbudowy altany {budynku rekreacyjnego) o pow. zabudowy 36,69m2, zrealizowanej bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, na działce nr ewid. [...] oznaczonej nr porządkowym [...], położonej na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]" przy os. [...]w S..

W związku z niewykonaniem wskazanego wyżej obowiązku, do M.W.zostało skierowane do upomnienie, wzywające do wykonania w/w obowiązku a wobec nie wykonania obowiązku wynikającego z w/w decyzji organ I instancji organ wszczął postępowanie egzekucyjne wystawiając tytuł wykonawczy, które doręczył zobowiązanej w dniu 11 maja 2011r.

W dniu [...] sierpnia 2011r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. postanowieniem nr [...], na podstawie art. 119 § 2 i art. 121 § 2, 4 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r., Nr 229, poz. 1954 - tekst jednolity z późniejszymi zmianami) zwanej dalej u.p.e.a. nałożył na grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku w wysokości 28023,80 zł.

W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ wskazał, iż powodem nałożenia grzywny jest niewykonanie przez zobowiązaną obowiązku określonego w decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2010r.

W zażaleniu na powyższe postanowienie M.W.podniosła, że organ nie powinien prowadzoć postępowania egzekucyjnego wobec toczącego się postępowania o wznowienie.

Poza tym zaskarżonemu postanowieniu nr [...]z [...] sierpnia2011r. zarzuciła rażącą niewspółmierność nałożonej kary grzywny, wielokrotnie przewyższającą wartość obiektu, której nakaz rozbiórki dotyczy.

Wyjaśniła, iż obiekt ten jest to altana o wym. 7,70m x 8m, posadowiona na terenie ogródków działkowych i na pewno wartość dobudowanej części jest co najmniej dwu - trzy razy niższa od wartości nałożonej grzywny. Strona podkreśliła, że ma to istotne znaczenie w sytuacji, kiedy skarżąca jest emerytką, a wysokość jej emerytury to kwota 960 złotych.

[...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2011r. Nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Zdaniem organu II instancji , grzywnę w celu przymuszenia nałożono w oparciu o art. 121 § 5 u.p.e.a. a jej wysokość została wyliczona zgodnie ze wskazaniami tegoż przepisu.

Odnosząc się do argumentacji skarżących zawartej w zażaleniu , [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, ze organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności samego obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W związku z powyższym organ II instancji nie mógł na etapie postępowania egzekucyjnego odnieść się do zarzutów merytorycznych dotyczących ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Egzekwowana decyzja PINB w S. Nr [...] z dnia [...].09.2010r., znak: [...] stała się ostateczna wobec czego podlega wykonaniu. Kwestia nadania biegu wnioskowi o wznowienie postępowania zakończonego egzekwowaną decyzją organu I instancji pozostaje bez wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne. Egzekucja administracyjna może zostać umorzona dopiero po wyeliminowaniu z obrotu prawnego tego rozstrzygnięcia

Organ podkreślił, że jeżeli obowiązek określony w tytule wykonawczym zostanie wykonany, stosownie do art. 125 u.p.e.a. nałożona a nie uiszczona lub nie ściągnięta grzywna w celu przymuszenia na wniosek zobowiązanego podlega umorzeniu.

W skardze na powyższe postanowienie M.W.wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając mu naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sytuacji nie rozpoznanego wniosku o wznowienie postępowania.

Strona zarzuciła, ponadto iż [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie rozstrzygnął, ani nie ustosunkował się do wszystkich żądań zgłoszonych przez skarżącą w jej zażaleniu z 16.09.2011 r., w tym zwłaszcza nie wypowiedział się co do zgłoszonego w trybie art., 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wniosku o wstrzymanie wykonania nałożonego środka egzekucyjnego.

W odpowiedzi na skargę [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie organu I instancji nie narusza prawa, a stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) tylko w takim zakresie jest możliwa jej sądowa kontrola. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona.

Grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym skierowanym do podmiotu zobowiązanego do określonego działania na mocy ostatecznego orzeczenia zmierzającym do zrealizowania obowiązku wynikającego tak jak w niniejszej sprawie z ostatecznej decyzji administracyjnej. W niniejszej sprawie podmiotem zobowiązanym na podstawie ostatecznego orzeczenia nakazującego rozbiórkę rozbudowy altany (budynku rekreacyjnego) o wymiarach 7,70 m x 8,00 m zrealizowanej bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę na działce nr ew. [...] oznaczonej nr porządkowym [...] położonej na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]" przy os. [...]S. jest M.W..

Organ egzekucyjny ma obowiązek doprowadzenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym przez zobowiązanych. Określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią orzeczenia może stanowić podstawę zarzutu w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (art. 33 pkt 3 u.p.e.a.). Skoro celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do realizacji przez zobowiązanego jego obowiązków, to w ramach kontroli legalności postanowienia o nałożeniu grzywny , Sąd jest uprawniony do oceny, czy taki środek jest dopuszczalny, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony i czy doręczone zostało upomnienie. Badanie to ma charakter formalny.

W tym miejscu podkreślić należy, iż organ egzekucyjny - stosownie do art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

W badanej przez Sąd sytuacji organ egzekucyjny był zobowiązany do przystąpienia do czynności egzekucyjnych.

Podkreślić należy, że organ egzekucyjny nie może badać zasadności decyzji będącej podstawą egzekucji. Sprawa dotycząca oceny legalności decyzji nakładającej obowiązek nie jest przedmiotem postępowania egzekucyjnego. W przeciwnym wypadku organ egzekucyjny orzekałby o meritum sprawy, a to należy do organu wydającego rozstrzygnięcie będące podstawą egzekucji administracyjnej. Decyzje ostateczne - zgodnie z zasadą trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, wyrażoną w art. 16 § 1 k.p.a. - mogą być uchylane lub zmieniane tylko w drodze trybów szczególnych w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego.

A zatem, przedmiotem niniejszej sprawy może być wyłącznie postępowanie egzekucyjne.

Z decyzji ostatecznej, która stanowi w niniejszej sprawie podstawę wystawienia tytułów wykonawczych można wywieść ciążący na skarżącej obowiązek wskazany w tytule wykonawczym. Organ nie dokonywał samodzielnych ustaleń faktycznych, lecz powołał się na zasadę trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 k.p.a.), niedopuszczalność badania w postępowaniu egzekucyjnym merytorycznej zasadności egzekwowanego obowiązku a nadto obiektywny charakter niewykonalności obowiązku niepieniężnego w rozumieniu art. 33 pkt 5 u.p.e.a..

Odnosząc się więc do zarzutów strony skarżącej, w ocenie Sądu, kwestia nadania biegu i rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego egzekwowaną ostateczną decyzją organu administracyjnego pozostaje bez wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne. Egzekucja administracyjna może zostać umorzona dopiero po wyeliminowaniu z obrotu prawnego tego rozstrzygnięcia.

Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej o nierozpoznaniu jej wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w trybie art. 35 §1 u.p.e.a wskazać należy iż samo złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, z której wynika obowiązek, nie stanowi podstawy do wstrzymania czy zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a tym samym brak jest podstaw do zaniechania prowadzenia tego postępowania. Ponadto w ocenie Sądu, przedmiotem niniejszego postępowania jest nałożenie grzywny w celu przymuszenia osoby zobowiązanej tymczasem wskazana w skardze okoliczność wstrzymania czynności egzekucyjnych możliwe byłoby - na zasadzie art. 135 p.p.s.a. - wyłącznie w przypadku rozpatrywania skargi na postanowienie w przedmiocie oddalenia zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne.

Środek egzekucyjny w postaci grzywny jest nakładany w celu przymuszenia do wykonania nałożonego obowiązku administracyjnego i w omawianej sprawie jest środkiem najmniej uciążliwym dla zobowiązanego. Podkreślić należy, że niedyspozycja finansowa zobowiązanej nie stanowi przesłanki do uchylenia postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.

Stosownie do przepisu art. 121 § 5 u.p.e.a. wysokość grzywny w celu przymuszenia stanowi, w przypadku obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych.

W przypadku wykonania obowiązku, na wniosek zobowiązanego, ściągnięte lub uiszczone grzywny w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w całości lub w części postanowieniem organu egzekucyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem prawa, a zatem stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ.U. Nr 153, poz. 1270), skargę oddalił.