Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2813/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6121 Klasyfikacja gruntów
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) Protokolant: starszy inspektor sądowy Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 25 października 2018 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2016 r. sygn. akt VIII SA/Wa 1026/15 w sprawie ze skargi P.K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zatwierdzenia projektu gleboznawczej klasyfikacji gruntów, po wznowieniu postępowania oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

I OSK 2813/16

UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 września 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1026/15 oddalił skargę P.K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zatwierdzenia projektu gleboznawczej klasyfikacji gruntów, po wznowieniu postępowania.

W uzasadnieniu wskazano na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

W dniu [...] września 2013 r. do Prezydenta Miasta R. wpłynęło pismo P.K. o wyjaśnienie rozbieżności w zakresie użytków gruntowych w działce nr [...] położonej w R. przy ul. [...], wykazanych w nakazach płatniczych w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na lata 2011 – 2013. Skarżący zakwestionował powierzchnię gruntu leśnego w działce nr [...], uważając, że część tej powierzchni powinna być zakwalifikowana jako grunty zadrzewione i zakrzewione.

Pismem z dnia [...] października 2013 r. organ I instancji wyjaśnił skarżącemu, że obecnie w operacie ewidencji gruntów i budynków w działce nr [...] o powierzchni [...] ha figurują następujące użytki i klasy gruntów wprowadzone na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta R. nr [...] z dnia [...] października 2010 r., zatwierdzającej projekt gleboznawczej klasyfikacji gruntów obrębu [...] wykazanym w operacie klasyfikacyjnym, przyjętym do zasobu za numerem [...] z dnia [...] października 2010 r. Grunty leśne – Ls V – o powierzchni [...] ha, Ls VI – [...] ha wpisano w miejsce części powierzchni RV i RVI. Skarżącego pouczono, iż zmiana danych ewidencyjnych może nastąpić po wzruszeniu decyzji z dnia [...] października 2010 r. poprzez zastosowanie środka nadzwyczajnego, jakim jest żądanie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 k.p.a. lub stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a.

W dniu [...] lutego 2014 r. do organu I instancji wpłynął wniosek wnioskodawcy

o wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, zwana dalej: k.p.a.).

Postanowieniem znak [...] z dnia [...] marca 2014 r. organ I instancji wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...] października 2010 r. w sprawie zatwierdzenia projektu gleboznawczej klasyfikacji gruntów obrębu [...] m. R., zgodnie z operatem przyjętym do zasobu [...] Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w R. za numerem [...] z dnia 18 października 2010 r. w zakresie użytku gruntowego Ls (las) w działce nr [...] (ark. [...]), na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 5 k.p.a. W toku wznowionego postępowania organ I instancji przeprowadził w dniu [...] maja 2014 r. oględziny na działce nr [...].

Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a., orzekł o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej Prezydenta nr [...] z dnia [...] października 2010 r. w sprawie zatwierdzenia projektu gleboznawczej klasyfikacji gruntów obrębu [...] m. R. Wskazano, iż skarżący we wniosku z dnia [...] lutego 2014 r. oraz z dnia [...] marca 2014 r. nie podał terminu, w którym dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia. W ocenie organu I instancji, skarżący o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia dowiedział się po otrzymaniu decyzji podatkowej nr [...] z dnia [...] marca 2011 r., którą przedłożył w załączeniu do wniosku z dnia [...] marca 2014 r. W związku z powyższym organ I instancji podniósł, iż skarżący uchybił miesięcznemu terminowi, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a.

Na skutek złożonego przez wnioskodawcę odwołania, Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Wyrokiem z dnia 25 lutego 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 982/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi skarżącego orzekł o uchyleniu zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiło ustalenie przez Sąd, że orzekające w sprawie organy dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazując na specyfikę postępowania wznowieniowego i działania organu I instancji po zgłoszeniu przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania Sąd stwierdził, iż organy nie oceniły, daty powzięcia przez wnioskodawcę wiedzy o okolicznościach wskazywanych jako przyczyna wznowienia postępowania. Ustalenie natomiast tej daty jest kluczowe do orzeczenia o wszczęciu postepowania wznowieniowego lub odmowie wszczęcia tego postępowania. W przypadku ustalenia, iż skarżący podanie o wznowienie postępowania wniósł z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. zastosowanie znajdzie art. 149 § 2 k.p.a. i wydanie jednego z rozstrzygnięć na podstawie art. 151 k.p.a. Wobec wznowienia postępowania w sprawie, w przypadku ustalenia, iż skarżący uchybił terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania organ winien rozważyć zasadność jego umorzenia na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.

Ponownie rozpoznając sprawę, Prezydent decyzją znak [...] z [...] lipca 2015 r., działając na podstawie art. 105 § 1 w związku z art. 148 § 1 k.p.a., orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie wznowienia postępowania klasyfikacyjnego, zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta znak [...], z dnia [...] października 2010 r., zatwierdzającą projekt gleboznawczej klasyfikacji gruntów m. R. dla obrębu [...] , w zakresie użytku gruntowego Ls (las), obejmującego część obszaru działki ewidencyjnej Nr [...], ark. [...], obręb [...] , położonej w R., przy ulicy [...], stanowiącej własność skarżącego, jako bezprzedmiotowego.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji po przedstawieniu stanu sprawy wskazał, iż we wniosku o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta nr [...] z dnia [...] października 2010 r., skarżący jako podstawę wznowienia wskazał art. 145 § 1 pkt 1 oraz art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Podał, iż wobec braku wskazania daty, w której skarżący dowiedział się o przyczynie wznowienia i zaleceniami Sądu, pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. zwrócono się do Wydziału [...] organu o udzielenie informacji, w jakiej dacie skarżący, jako właściciel działki Nr [...], powziął wiedzę o zmienionych użytkach i klasach gruntów zapisanych w jednostce rejestrowej [...] bazy danych ewidencji gruntów i budynków. W odpowiedzi na powyższe uzyskano odpowiedź, że odbiór pisma informującego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości, podatku rolnym i podatku leśnym na 2011 r. - w związku ze zmianą użytków i klas gruntów w obrębie [...] – nastąpił w dniu [...] grudnia 2010 r.

Wskazał, iż o terminie w jakim wnioskodawca dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania świadczy ponadto załączona, przez skarżącego do pisma z dnia [...] września 2013 r. (w sprawie wyjaśnienia rozbieżności w zakresie użytków gruntowych w działce nr [...]), decyzja znak [...] z dnia [...] marca 2011 r., uchylająca w całości ostateczną decyzję Prezydenta Nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2011 rok. Adnotacja umieszczona na przedmiotowej decyzji potwierdza otrzymanie tego dokumentu w dacie [...] marca 2011 r. Ponadto do pisma z dnia [...] września 2013 r. wnioskodawca załączył: nakaz płatniczy z dnia [...] stycznia 2011 r. w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2011 rok; nakaz płatniczy z dnia [...] stycznia 2012 r. w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2012 rok; nakaz płatniczy z dnia [...] stycznia 2013 r. w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 rok. Zdaniem Prezydenta, ww. dokumenty potwierdzają, że skarżący miał na bieżąco wiedzę co do zmiany użytków i klas gruntów w obrębie [...].

Wyjaśnił dalej, że we wniosku o wznowienie postępowania z dnia [...] lutego 2014 r. wnioskodawca podał, że w 2011 r. otrzymał pismo organu w postaci decyzji dotyczącej wysokości naliczonego podatku na podstawie operatu klasyfikacyjnego zatwierdzonego decyzją Prezydenta z dnia [...] października 2010 r.

W ocenie Prezydenta, przy założeniu, że wszelkie wątpliwości należy rozstrzygać na korzyść strony, materiał dowodowy sprawy wskazuje, że nawet najpóźniejszy termin powzięcia wiadomości o zmianie użytków w działce nr [...] (na podstawie operatu klasyfikacyjnego, zatwierdzonego decyzją Prezydenta z dnia [...] października 2010 r., nr [...]) – [...] marca 2011 r. nie budzi wątpliwości fakt, że złożenie wniosku o wznowienie postępowania w dniu [...] lutego 2014 r. zostało dokonane z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Wniosek ten złożony został bowiem po upływie 3 lat od daty, kiedy skarżący dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania.

Organ I instancji uznał więc, że skoro uchybienie terminu do wniesienia żądania o wznowienie postępowania nastąpiło już po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, należało orzec o bezprzedmiotowości postępowania, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a. i umorzyć postępowanie.

Rozpoznając odwołanie wnioskodawcy, wskazaną na wstępie i stanowiącą przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie, decyzją znak [...] z dnia [...] września 2015 r. WINGiK, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekł o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy. Zdaniem organu II instancji, skoro w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne w sprawie wznowienia postępowania w ogóle nie powinno być wszczęte postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. ze względu na uchybienie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, to zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie wszechstronnie oraz pominięcie dowodów przedłożonych przez wnioskodawcę nie mogło mieć żadnego wpływu na wynik sprawy. Dowody znajdujące się w aktach administracyjnych były wystarczające do dokonania oceny, że postępowanie jest bezprzedmiotowe. Umorzenie wadliwie wznowionego postępowania, jako bezprzedmiotowego, kończy to postępowanie.

W skardze do sądu administracyjnego, złożonej na powołane rozstrzygnięcie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zwrot kosztów postepowania.

Wydanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.:

1. art. 148 § 1 w związku z art. 105 § 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie

i umorzenie postępowania w sytuacji, gdy wnioskodawca wniósł przedmiotową skargę w terminie, gdyż o okolicznościach uzasadniających jej wniesienie dowiedział się najwcześniej [...] stycznia 2014 r.;

2. art. 7 i art. 8 w związku z art. 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez zebranie i ocenę materiału dowodowego w sprawie w sposób nie budzący zaufania obywatela do organów publicznych, w sposób wybiórczy i dowolny, nie wyjaśniający istoty sprawy, co skutkowało błędnym ustaleniem, że skarżący najpóźniej w dniu [...] marca 2011 r. powziął informację o okolicznościach będących podstawą do wznowienia postępowania klasyfikacyjnego zakończonego decyzją Prezydenta z [...] października 2010 r. nr [...], w sytuacji gdy:

a) skarżący, chociaż faktycznie otrzymał w dniu [...] marca 2011 r. decyzję o uchyleniu i zmianie decyzji Prezydenta w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania podatkowego na rok 2011, to z faktu tego w żaden sposób nie wynika, że skarżący miał tym samym wiedzę o zmianie klasyfikacji konkretnych części, stanowiących jego własność, działki nr [...], pismo to zawierało bowiem jedynie ogólną informację o powierzchni lasów ogółem bez podania, jak dotychczas, klasy poszczególnych gruntów, składających się na działkę nr [...], co nie pozwoliło skarżącemu zidentyfikować które fragmenty jego nieruchomości zostały zakwalifikowane jako lasy;

b) skarżący dopiero w 2013 r. powziął podejrzenie o nieprawidłowościach dotyczących klasyfikacji działki nr [...], w związku z działaniami podjętymi w celu wycinki drzew położonych na przedmiotowej działce i informacjami uzyskanymi od osób dokonujących oględzin działki w marcu i kwietniu 2013 r. i później w toku czynności i wymiany pism, najpierw z Wydziałem [...], a następnie Wydziału [...] w R., z których ostatnie merytoryczne pismo to dokument z dnia [...] stycznia 2014 r., wskazujący na brak wiedzy organów podatkowych o wieku drzew na działkach [...] i [...], po otrzymaniu którego to pisma skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania z 2010 r.;

c) organ błędnie ustalił, że w dniu [...] marca 2011 r. doszło do doręczenia decyzji Prezydenta z dnia [...] stycznia 2011 r., powołując się na odręczną adnotację rzekomo znajdującą się na tej decyzji, w sytuacji gdy pismo to adnotacji takiej nie zawiera.

Uzasadniając skargę skarżący podał, że od 2013 r. starał się ustalić przyczyny wydania niezgodnej ze stanem rzeczywistym decyzji o zmianie użytków i klas gruntów zapisanych w jednostce rejestrowej [...] bazy danych ewidencji gruntów i klasach gruntów i budynków m. R., będącej jego własnością działki nr [...], obręb [...], położonej w R. Z bliżej nie ustalonych przyczyn część przedmiotowej działki została zakwalifikowana jako teren leśny.

O powyższym fakcie skarżący powziął wiedzę w związku z działaniami podjętymi w celu uzyskania zezwolenia na wycinkę drzew wiosną 2013 r. Stwierdził, iż organy błędnie wiążą moment doręczenia nakazu płatniczego na 2011 r. z momentem kiedy skarżący dowiedział się o nieprawidłowościach w oznaczeniu części gruntów nim objętych. Faktem jest, że [...] marca 2011 r. skarżący miał możliwość zapoznania się z treścią decyzji zmieniającej wysokość zobowiązania podatkowego na rok 2011 r. ale z samej decyzji nie wynikało, które grunty objęte zostały zmianą klasyfikacji. Dodatkowo, zdaniem skarżącego, organ odwoławczy w decyzji myli fakty, bowiem na stronie [...] zaskarżonej decyzji wskazuje on, że o terminie w jakim wnioskodawca dowiedział się o okoliczności świadczą ponadto: (...) decyzja Prezydenta z dnia [...] stycznia 2011 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2011 r. Adnotacja umieszczona na tej decyzji potwierdza otrzymanie tego dokumentu w dniu [...] marca 2011 r. Powyższe twierdzenia, zdaniem skarżącego nie są prawdziwe. Adnotacja, na którą powołuje się organ, znajduje się na decyzji ale z dnia [...] marca 2011 r.

W piśmie tym zaś nie ma żadnych dokładnych informacji o klasie gruntów i ich powierzchni. Na nakazie płatniczym (uchylonym decyzją z dnia [...] marca 2011 r.) znajdowała się adnotacja, ale o zwrocie tego nakazu. Tym samym, nie można uznać że dniem w jakim strona dowiedziała się o nieprawidłowościach w klasyfikacji gruntów jest dzień [...] marca 2011 r. Tym bardziej, że wnioskodawca nigdy nie otrzymał decyzji Prezydenta nr [...] z dnia [...] października 2010 r. Również po licznych interwencja nigdy nie udało uzyskać dostępu do ww. decyzji. Skarżący wskazał, iż nieprzekonywujący jest także sam fakt, że organ jedynie na podstawie odręcznej adnotacji odbierającego korespondencję, ustala datę odbioru pisma, a nie opiera się na dokumentach, z których wynika kiedy poszczególne decyzje zostały do strony wysłane i kiedy je doręczono.

Skarżący podał, iż w marcu 2013 r., ubiegając się o wycinkę drzew na działce nr [...], nie uzyskał zgody na wycinkę wszystkich zgłaszanych [...] drzew, ale jedynie połowy z nich. Po przeprowadzonych dwukrotnie oględzinach działki: pierwszych w marcu 2013 r. oraz drugich w kwietniu 2013 r. skarżący dowiedział się o tym, że cześć drzew rośnie na gruncie zakwalifikowanym jako las. Wobec powyższego skarżący podjął działania w celu wyjaśnienia okoliczności zmiany klasy poszczególnych gruntów działki nr [...].

W kolejnych pismach, kierowanych do organu, skarżący wskazywał na nieprawidłowości występujące w nakazach płatniczych za lata 2011-2013, jak również próbował uzyskać informację, na jakiej podstawie zmieniono powierzchnię jak i klasę gruntów, składających się na działkę nr [...]. Z pisma z dnia [...] stycznia 2014 r. wydanego przez Wydział [...] wynika, że organ nie posiada informacji dotyczących wieku drzewostanu usytuowanego na działkach [...] i [...]. Z powyższego wynika, że skoro sam Wydział [...] takiej informacji nie posiada, to nie posiadał jej również organ przeprowadzający klasyfikację gruntów działki nr [...]. Gdyby bowiem miał on wiedzę o stanie faktycznym nieruchomości to nie doszłoby do uznania części gruntów za grunty leśne. Po otrzymaniu ww. pisma, jak i po uzyskaniu pouczenia o możliwości wznowienia postępowania klasyfikacyjnego z 2010 r., skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania (data wpływu [...].02.2014 r.). MWINGiK błędnie ustalił, że wiedzę o nieprawidłowościach w decyzjach podatkowych i sprzeczności ich z treścią klasyfikacji z 2010 r. skarżący powziął już [...] marca 2011 r.

W konkluzji skarżący zaznaczył, że dopiero [...] października 2013 r. pouczono go, że zmiana danych ewidencyjnych może nastąpić po wzruszeniu decyzji z dnia [...] października 2010 r. poprzez żądanie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga podlega oddaleniu.

Na wstępie wskazano, że przedmiotowa sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z 25 lutego 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 982/14 uchylił zaskarżoną decyzję WINGiK i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta (odpowiednio z dnia [...] lipca 2014 r. i z dnia [...] czerwca 2014 r.). Podstawę powyższego stanowiło ustalenie przez Sąd, że organy nie oceniły istotnej z punktu widzenia wznowienia postępowania przesłanki, w jakiej dacie skarżący dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia.

W sformułowanych dla organu I instancji wytycznych Sąd zalecił wyjaśnienie tej okoliczności, co organy uwzględniły w sprawie.

W uzasadnieniu wyroku poniesiono, że złożenie przez stronę podania

o wznowienie postępowania obliguje organ do zbadania, czy wniosek jest oparty

o ustawowe przesłanki wznowienia postępowania, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 k.p.a., art. 145a § 1 k.p.a. oraz art. 145b § 1 k.p.a., jak również czy podanie zostało wniesione z zachowaniem terminów określonych w art. 148 k.p.a.

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, przy czym w myśl § 2 tego art., termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Wobec uzależnienia wznowienia postępowania od zachowania terminu jednego miesiąca, zależnie od przesłanki wznowieniowej: od powzięcia wiadomości o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania lub od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, na wstępnym etapie oceny podania o wznowienie postępowania konieczne jest ustalenie czy podanie to zostało wniesione z zachowaniem terminu, o którym mowa.

W przypadku stwierdzenia, iż podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z uchybieniem zakreślonego w art. 148 k.p.a. terminu, organ winien na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmówić wznowienia postępowania w drodze postanowienia. Ten sposób załatwienia sprawy ma charakter formalny, nie podlega tu bowiem badaniu występowanie przesłanek wznowieniowych.

Natomiast, w przypadku braku podstaw do odmowy wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., organ wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. Postanowienie to otwiera kolejną fazę postępowania, która ma charakter merytoryczny i daje podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Zdaniem Sądu, z brzmienia powyższych przepisów wynika, iż badanie wystąpienia przyczyn wznowienia postępowania może nastąpić po wznowieniu postępowania i zmierza ono do wydania decyzji na podstawie art. 151 k.p.a.

W przypadku zaś wystąpienia przesłanek warunkujących odmowę wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., do takiego badania nie dochodzi. Tym samym brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w zakresie wskazanym w art. 149 § 2 k.p.a. w przypadku, gdy organ stwierdza, iż zachodzą przesłanki do odmowy wznowienia postępowania. O ile do takich wniosków organ dochodzi już po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania rozważenia wymaga występowanie bezprzedmiotowości postępowania, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2008 r. w sprawie I OSK 1978/06, Legalis).

W ocenie Sądu, w sprawie sporna jest okoliczność, w jakiej dacie skarżący dowiedział się o wydaniu przez organ I instancji decyzji ostatecznej znak [...], z dnia [...] października 2010 r., zatwierdzającej projekt gleboznawczej klasyfikacji gruntów m. R. dla obrębu [...] , w zakresie użytku gruntowego Ls (las), obejmującego część obszaru działki ewidencyjnej nr [...], ark. [...], obręb [...] , położonej w R., przy ulicy [...], stanowiącej jego własność.

Sąd wskazał, iż w przedstawionych przy skardze aktach administracyjnych znajdują się dokumenty, dotyczące prowadzonego przez organ I instancji postępowania w zakresie zatwierdzenia projektu gleboznawczej klasyfikacji gruntów m. R. dla obrębu [...] – wykaz skarg i zażaleń mieszkańców do projektu klasyfikacji gruntów (brak skarg i zażaleń), protokół w sprawie zapoznania mieszkańców w wynikami klasyfikacji gruntów dokonanej [...] -[...] czerwca 2010 r. z dnia [...] września 2010 r., protokół sprawdzenia klasyfikacji gruntów z dnia [...] września 2010 r., protokół w sprawie przeprowadzenia klasyfikacji gruntów z dnia [...] września 2010 r. sporządzony przy udziale komisji, w skład której wchodził skarżący.

Bezsporna - w ocenie Sądu - jest zatem okoliczność, że skarżący wiedział o toczącym się postępowaniu w zakresie zatwierdzenia projektu gleboznawczej klasyfikacji gruntów m. R. dla obrębu [...] i uczestniczył w nim.

Sąd stwierdził, że w samym wniosku o wznowienia postępowania z dnia [...] lutego 2014 r., skarżący podał, iż "dopiero w lutym 2011 r. otrzymałem pismo z Urzędu Miasta w R. w postaci decyzji dotyczącej wysokości naliczonego podatku na podstawie operatu klasyfikacyjnego zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2010 r., numer [...]".

Nadto, w aktach sprawy znajduje się pismo organu I instancji znak [...] r. z dnia [...] października 2013 r. (k. [...] akt administracyjnych – teczka) skierowane do skarżącego i doręczone mu [...] października 2013 r., w treści którego ([...] akapit) wskazano, że zapisy dotyczące działek [...],[...] i [...] w operacie ewidencji gruntów i budynków, dotyczące użytków i klasy gruntów, zostały wprowadzone do tej ewidencji na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta znak [...], z dnia [...] października 2010 r., wydanej z urzędu, zatwierdzającej projekt gleboznawczej klasyfikacji gruntów m. R. dla obrębu [...] , zgodnie z operatem klasyfikacyjnym nr [...] z dnia [...] października 2010 r.

WSA w Warszawie zauważył niekonsekwencję strony skarżącej w zakresie twierdzeń, w jakiej dacie skarżący dowiedział się o wydaniu przez organ I instancji decyzji ostatecznej znak [...], z dnia [...] października 2010 r., bowiem jak sam podaje w skardze (str. [...] skargi) dopiero w dniu [...] października 2013 r. pouczono go, że zmiana danych ewidencyjnych może nastąpić po wzruszeniu decyzji z dnia [...] października 2010 r. poprzez żądanie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 k.p.a.

Zdaniem Sądu, skoro pismem z dnia [...] października 2013 r. skarżący został pouczony o możliwości wzruszenia decyzji z dnia [...] października 2010 r., to sprzeczne jest z pkt 1 zarzutów skargi, gdy podaje, iż o okolicznościach uzasadniających wniesienie wniosku o wznowienie postępowanie dowiedział się w dniu [...] stycznia 2014 r.

Nie budzi zatem wątpliwości Sądu fakt, iż w dacie otrzymania ww. pisma skarżący powziął wiedzę o wydaniu decyzji z dnia [...] października 2010 r., zatwierdzającej projekt gleboznawczej klasyfikacji gruntów m. R. dla obrębu [...] , w tym dla działki nr [...] stanowiącej własność skarżącego.

Sąd w składzie orzekającym, nie dał wiary stanowisku skarżącego, co daty [...] stycznia 2014 r. jako daty, w której skarżący powziął wiedzę o okolicznościach uzasadniających wniesienie wniosku o wznowienie postępowanie. Podniósł, że o ile można zgodzić się z twierdzeniami strony skarżącej, iż we wcześniejszych latach skarżący powziął pewne podejrzenia w zakresie nieprawidłowości dotyczącej klasyfikacji działki nr [...], to niewątpliwie otrzymanie pisma z dnia [...] października 2013 r. (doręczonego skarżącemu w dniu [...] października 2013 r., k-[...] i k-[...] akt administracyjnych), w którym został pouczony o możliwości zastosowania środka nadzwyczajnego, świadczy o złożeniu wniosku o wznowienie postępowania z naruszeniem terminu. Od tej daty biegł bowiem ustawowy termin z art. 148 § k.p.a. do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ww. decyzji ostatecznej.

W ocenie Sądu, właściwie zatem – aczkolwiek przyjmując inną datę ([...] marca 2011 r.) – organy oceniły, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem ustawowego terminu do dokonania tej czynności. Skutkiem ww. ustalenia było uznanie, zgodnie z przytoczonymi wyżej wytycznymi Sądu, że postępowanie administracyjne wadliwie wszczęte, stało się bezprzedmiotowe i jako takie podlegało umorzeniu.

W dniu [...] listopada 2016 r. skargę kasacyjną na powyższy wyrok złożył P.K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych. Zarzucił on, na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a., WSA w Warszawie:

1. naruszenie przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 lit. c P.p.s.a. w zw. 148 § 1 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i brak uchylenia zaskarżonej decyzji organu II instancji jak i decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy organy dopuściły się naruszenia przepisów 1. postępowania mającego istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia, poprzez niezasadne umorzenie postępowanie w sprawie wznowienia postępowania klasyfikacyjnego, gdyż: 2. a. P.K. wniósł przedmiotową wniosek o wznowienie postępowania w terminie, bowiem o okolicznościach uzasadniających jej wniesienie dowiedział się najwcześniej w dniu [...].01.2014 r. z pisma Urzędu [...] w R., b. w sprawie doszło do naruszenia przez organ zarówno I jak i II instancji art. 7 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i 80 k.p.a. w sposób mający wpływ na wydane rozstrzygnięcie, poprzez brak rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i jego wadliwą ocenę, co doprowadziło do nieprawidłowego ustalenia, w jakiej dacie skarżący dowiedział się o przyczynach uzasadniających złożenie wniosku o wznowienie postępowania,

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez jego wadliwe niezastosowanie i wydanie orzeczenia bez wzięcia pod uwagę całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, brak dokładnego wskazania z jakich przyczyn Sąd ustalił, że skarżący P.K. najpóźniej w dniu [...].10.2013 r. powziął informację o okolicznościach będących podstawą do wznowienia postępowania klasyfikacyjnego zakończonego decyzją Prezydenta Miasta R. z dnia [...].10.2010 r. nr [...], w sytuacji gdy:

a) P.K. chociaż faktycznie otrzymał w dniu [...].10.2013 r. pismo, w którym wskazano, że zmiana danych ewidencyjnych może nastąpić po wzruszeniu decyzji z dnia [...].10.2010 r. znak [...], to z faktu tego w żaden sposób nie wynika, że skarżący miał tym samym wiedzę o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, bowiem pismo to zawierało błędy co do klasyfikacji, co zostało wyjaśnione w kolejnych pismach, a skarżący dalej czynił starania o wyjaśnienie przyczyn nieprawidłowej klasyfikacji części działki nr [...],

b) w uzasadnieniu wyroku Sąd raz wskazuje, że przyczyną jaka legła u podstaw wniosku skarżącego o wznowienie jest fakt dowiedzenia się o decyzji z dnia [...].10.2010 r. (który to fakt, był badany m.in. przez organy administracji), a w innym miejscu uzasadnienia mowa jest o "nieprawidłowościach dotyczących klasyfikacji działki nr [...]", co ostatecznie rodzi poważne wątpliwości jaką przesłankę Sąd przyjął w przedmiotowym postępowaniu z wymienionych w art. 148 k.p.a.,

c) niezrozumiałe i nie wyjaśnione łączenie przez Sąd faktu pouczenia w piśmie z dnia [...].10.2013 r. o możliwości zastosowania nadzwyczajnego środka prawnego z momentem w jakim zaczął biec skarżącemu P.K. termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania klasyfikacyjnego w sytuacji, gdy pouczenie to nie zawierało wskazania terminu w jakim środek powinien zostać złożony, wskazania przesłanek jakie taki wniosek uzasadniają.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zaważył co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), zwanej dalej P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną, związany jest jej granicami. Z urzędu bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zachodzi, stąd NSA rozpoznał skargę kasacyjną w jej granicach.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W skardze kasacyjnej, opartej na podstawie procesowej wskazanej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., zarzucono naruszenie norm procesowych, zawartych w art. 145 § 1 lit. c P.p.s.a. w zw. 148 § 1 K.p.a. w zw. z art. 105 § 1 K.p.a. oraz art. 133 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a. Zebrane zarzuty faktycznie oscylują wokół kwestii oceny, w którym momencie P.K. dowiedział się o możliwości złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta R. nr [...] z dnia [...] października 2010 r., zatwierdzającą projekt gleboznawczej klasyfikacji gruntów obrębu [...] wykazanym w operacie klasyfikacyjnym, przyjętym do zasobu za numerem [...] z dnia [...] października 2010 r., a co za tym idzie, kiedy upłynął wskazany w art. 148 K.p.a. termin do złożenia podania o wznowienie ww. postępowania.

W tym miejscu należy przypomnieć, że wznowienie postępowania jest instytucją prawną, stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania sprawy administracyjnej, zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ją wydano, dotknięte było jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 K.p.a. lub w art. 145a § 1 i art. 145b § 1 K.p.a. Zgodnie z art. 147 K.p.a., wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, z tym że wznowienie postępowania z przyczyny, określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz w art. 145a i 145b K.p.a., następuje tylko na żądanie strony. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego ograniczają w czasie uprawnienie do złożenia podania o wznowienie postępowania. W świetle bowiem art. 148 K.p.a., podanie o wznowienie postępowania może być wniesione ze skutkiem prawnym w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a w razie gdy żąda wznowienia na podstawie określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. - od dnia, w którym dowiedziała się o decyzji. W związku z tym ograniczeniem czasowym, organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu badać zachowanie tego jednomiesięcznego terminu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu, stanowiłoby bowiem rażące naruszenie prawa, godzące w wyrażoną w art. 16 § 1 K.p.a. zasadę trwałości decyzji ostatecznych. Stwierdzenie przez organ administracji publicznej, w fazie wstępnej postępowania, uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, uniemożliwia zatem merytoryczne rozpoznanie sprawy, gdyż skutkować musi odmową jego wznowienia z przyczyn formalnych (por. wyroki NSA z dnia 1 marca 2018 r., sygn. akt II GSK 2495/16 oraz z dnia 9 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 2628/17).

W sprawie Sąd I instancji prawidłowo podniósł, że treść pisma Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2013 r. (doręczonego skarżącemu w dniu [...] października 2013 r.) w jednoznaczny sposób wskazywała, że wobec tego, że ww. decyzja Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 2010 r. posiada przymiot ostateczności to "należy jednak nadmienić, że zmiana danych ewidencyjnych może nastąpić po wzruszeniu przedmiotowej decyzji poprzez zastosowanie środka nadzwyczajnego jakiem jest żądanie: 1) wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 K.p.a. lub 2) stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie przesłanek określonych w art. 156 § 1 K.p.a.", (strona [...][...] akapit od góry). Tak więc P.K. został poinformowany przez organ administracji państwowej w niebudzący wątpliwości sposób, że posiada możliwość złożenia podania o wznowienia postępowania. Treść opisanego wyżej akapitu pisma z dnia [...] października 2013 r. Prezydenta Miasta R. jest jasna tym bardziej, że organ w dalszej części pisma z dnia [...] października 2013 r. wzywa skarżącego kasacyjnie do sprecyzowania swojego wniosku poprzez wskazanie przyczyn wznowienia postępowania (strona druga, trzeci akapit od dołu). We wskazanym piśmie P.K. został szczegółowo poinformowany o zmianach, jakie zostały wprowadzone do klasyfikacji gruntów na stanowiących jego własność działkach [...],[...],[...] i [...], na podstawie decyzji Prezydenta Miasta R. nr [...] z dnia [...] października 2010 r., zatwierdzającej projekt gleboznawczej klasyfikacji gruntów obrębu [...] wykazanym w operacie klasyfikacyjnym, przyjętym do zasobu za numerem [...] z dnia [...] października 2010 r. Skarżący kasacyjnie z tym dniem miał zatem świadomość, co do treści decyzji i ewentualnych błędów w niej popełnionych, na które się powołuje we wniosku o wznowienie postępowania z dnia [...] lutego 2014 r.

Tak więc Sąd I instancji prawidłowo wskazał, że bieg terminu określonego w art. 148 § 2 K.p.a. rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to bowiem, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja (por. wyrok NSA z dnia 18 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 1025/11).

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.