Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1098/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2005 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 1098/05

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2005 roku numer [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję z [...] stycznia 2005 roku numer [...] Starosty [...] o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w J. przy ulicy [...]numer [...] o powierzchni [...] m².

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że decyzją z dnia [...] sierpnia 1963 roku numer [...] Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w O. ustaliło lokalizację szczegółową rozbudowy ośrodka szkoleniowego na terenie położonym w J. przy ulicy [...] , oznaczonym na załączonej mapie –szkicu kolorem czerwonym i literami [...]. Z treści decyzji wynika, że traci ona ważność po upływie 3 lat od dnia jej wydania, jeżeli w tym czasie nie zostanie dokonana zmiana sposobu wykorzystania terenu, określona w tej decyzji. Jednocześnie w wytycznych urbanistycznych podano, że teren lokalizacji obejmuje dwie nieruchomości z czego działka numer [...] stanowi własność prywatną i wymaga dobrowolnego wykupu lub wywłaszczenia.

Aktem notarialnym z dnia [...] czerwca 1966 roku numer repertorium [...] Nr [...] S. i J. małżonkowie S. swój udział wynoszący połowę we współwłasności niezabudowanej nieruchomości położonej w J. stanowiącej działkę gruntu oznaczoną numerem [...] o powierzchni [...] arów [...] m², dla której to nieruchomości była urządzona księga wieczysta [...], sprzedali za kwotę [...] złotych Związkowi Zawodowemu [...] Z uwagi na to, że Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w O. nie skorzystało z prawa pierwokupu aktem notarialnym z [...] września 1966 roku nastąpiło przeniesienie prawa własności opisanej wyżej nieruchomości.

Na podstawie postanowienia z dnia [...] kwietnia 1989 roku wydanego w sprawie sygnatura akt [...] Sąd Rejonowy w O. stwierdził, że spadek po S. S. zmarłym 27 maja 1988 roku nabyli żona J. S. oraz dzieci C. S., E. S. i A. Z.

Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w O. z [...] września 2003 roku wydanego w sprawie sygnatura akt [...] spadek po J. S. na podstawie testamentu nabył syn C. S. w całości.

Aktem notarialnym z [...] sierpnia 2001 roku repertorium [...] numer [...] Federacja Związków Zawodowych [...] z siedzibą w W. sprzedała W. i K. małżonkom C. niezabudowaną działkę gruntu położoną w J. oznaczoną numerem [...] o powierzchni [...] m², dla której to nieruchomości w Sądzie Rejonowym w O. jest urządzona księga wieczysta numer [...].

W dniu 13 grudnia 2004 roku A. Z. wystąpiła z wnioskiem o zwrot nieruchomości objętej treścią aktu notarialnego z [...] czerwca 1966 roku repertorium [...] Nr [...]. We wniosku A. Z. powołała przepis art.216 ustawy z 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2005 roku numer [...] Starosta [...]., działając na podstawie art. 216 ust.1 ustawy z 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami oraz art.105 § 1 k.p.a., umorzył postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w J. przy ulicy [...] oznaczonej jako działka numer [...] o powierzchni [...] m² uregulowanej w księdze wieczystej [...], jako bezprzedmiotowe, ponieważ brak jest możliwości prawnej dochodzenia roszczenia o zwrot w trybie postępowania administracyjnego.

Decyzją z dnia [...] marca 2005 roku numer [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję z [...] stycznia 2005 roku numer [...] Starosty [...].

Na decyzję z [...] marca 2005 roku numer [...] Wojewody [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła A. Z. Skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniosła zarzut naruszenia przepisów art.136 punkt 3 i art.200 pkt.2 ustawy z 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. 261/2004 poz.2603 ze zmianami) poprzez przyjęcie, że sprzedaż udziału we współwłasności nieruchomości związkom zawodowym nastąpiła z tzw. "wolnej ręki" oraz, że następca prawny związku zawodowego nie miał obowiązku zgłoszenia tej nieruchomości do uwłaszczenia.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest o tyle zasadna, że skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego oraz pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego.

W szczególności należy podkreślić, że stosownie do treści art.136 ust.3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami, do podmiotów uprawnionych do zgłoszenia żądania zwrotu nieruchomości zostali zaliczeni poprzedni właściciele nieruchomości oraz ich spadkobiercy. Oczywistym więc jest to, że w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zwrotu nieruchomości udział winni brać wszyscy, których interesu prawnego bądź obowiązku dotyczy to postępowanie. Poza sporem pozostaje okoliczność, że postępowanie o zwrot nieruchomości dotyczy między innymi interesu prawnego wszystkich byłych właściciele nieruchomości objętej tym postępowaniem bądź ich spadkobierców. Tym samym w postępowaniu o zwrot nieruchomości muszą brać udział wszyscy byli właściciele nieruchomości, a w przypadku ich śmierci wszyscy ich spadkobiercy. Nadto z wnioskiem o zwrot nieruchomości winni wystąpić wszyscy byli współwłaściciele bądź ich spadkobiercy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika jednoznacznie, że spadkobiercami byłych współwłaścicieli S. i J. małżonków S. są C. S., E. S. i A. Z. Tymczasem z akt sprawy wynika, że decyzja z [...] stycznia 2005 roku numer [...] Starosty [...] została doręczona tylko C. S. W aktach sprawy brak jest dowodu doręczenia tej decyzji pozostałym spadkobiercom byłych współwłaścicieli nieruchomości, to jest E. S. i A. Z. Nadto decyzja Wojewody [...] z [...] marca 2005 roku numer [...] została przesłana dla C. S. i E. S. za jednym potwierdzeniem odbioru, a z treści potwierdzenia odbioru wynika, że decyzję tę odebrał C. S. Oznacza to, że C. S. odebrał jedną decyzję przeznaczoną dla niego jako strony tegoż postępowania. Natomiast z akt nie wynika, aby C. S. odebrał drugi egzemplarz decyzji przeznaczony dla E. S. W aktach sprawy brak jest dokumentu wskazującego, że C. S. dokonał odbioru decyzji, jako dorosły domownik w trybie o jakim mowa w art.43 k.p.a. Wreszcie w aktach sprawy brak jest dokumentu, z którego wynikałoby, że C. S. był pełnomocnikiem E. S. Oznacza to, że decyzja organu II instancji nie została skutecznie doręczona E. S. Powyższe uchybienia stanowią o naruszeniu prawa, które daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego-art.145 § 1 pkt.4 k.p.a.

Niezależnie od powyższych uwag stwierdzić należy, że organy administracji publicznej nie wyjaśniły sprawy w sposób, o którym mowa w art.7 k.p.a. W szczególności naruszenie przez organy zasady prawdy obiektywnej przejawia się w tym, że przedmiotem aktu notarialnego z [...] czerwca 1966 roku numer repertorium [...] Nr [...] był udział wynoszący połowę we współwłasności niezabudowanej nieruchomości położonej w J., a stanowiącej działkę gruntu oznaczoną numerem [...] o powierzchni [...] arów [...] m². Wniosek o zwrot nieruchomości dotyczył nieruchomości objętej treścią tegoż aktu notarialnego. Z treści decyzji organu I instancji wynika, że postępowanie dotyczyło zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka numer [...] o powierzchni [...] m², dla której była urządzona księga wieczysta [...] Udział byłych współwłaścicieli dotyczył całej nieruchomości objętej aktem notarialnym z [...] czerwca 1966 roku. Oznacza to, że związki zawodowe weszły w prawa jednego ze współwłaścicieli, a w aktach brak jest dowodu wskazującego na zniesienie współwłasności. Organ nie wyjaśnił więc z jakich powodów ograniczył postępowanie do nieruchomości wskazanej w tej decyzji.

Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.b i lit.c oraz art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270 ze zmianami) orzekł, jak w sentencji wyroku.