Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1784/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2006-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska Sędziowie NSA Gabriela Gorzan as. sąd. WSA Katarzyna Nikodem(spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi Wojskowego Zarządu Infrastruktury na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 1999-2003 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy i Miasta z dnia [....] r., nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Wojskowego Zarządu Infrastruktury kwotę 15077zł (piętnaście tysiące siedemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 3. wstrzymuje wykonanie wymienionych w punkcie pierwszym decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ G. Gorzan


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]2004r. nr [...] Burmistrz Gminy i Miasta określił Wojskowemu Zarządowi Infrastruktury wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres 1999 – 2003 w kwocie [...] zł. Organ pierwszej instancji ustalił, że Nadleśnictwo "A" umową z dnia [...]1999 r. przekazało użytkowanie gruntów będących w ich zarządzie od dnia 1 stycznia 1999 r. na czas nieokreślony Terenowemu Oddziałowi Lotniskowemu [...], którego następcą prawnym jest Wojskowy Zarząd Infrastruktury . Te okoliczności sprawiają, że według organu podatkowego pierwszej instancji na Wojskowym Zarządzie Infrastruktury ciążył obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, jako posiadaczu nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Organ podatkowy na podstawie wskazanych przez Nadleśnictwo "A" działek i po uzgodnieniu ich z danymi wynikającymi w ewidencji gruntów prowadzonej przez Starostwo Powiatowe , ustalił powierzchnię objętych umową gruntów położonych na terenie gminy sklasyfikowanych jako tereny różne.

W odwołaniu strona zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. nr 9, poz. 84, ze zm.) poprzez przyjęcie, że grunt o powierzchni co najmniej 0,10 ha przejściowo pozbawiony drzew i krzewów podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości oraz naruszenie przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 nr 100, poz. 1086, ze zm.). Strona kwestionuje fakt, że Wojskowy Zarząd Infrastruktury jest posiadaczem przedmiotowych nieruchomości, wojskowe jednostki organizacyjne nie są uprawnione do pobierania jakichkolwiek pożytków, a jednostki organizacyjne Lasów Państwowych prowadzą na użyczonym terenie gospodarkę leśną. Umowa o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie nie zobowiązuje jednostki wojskowej do opłaty podatku.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojskowego Zarządu Infrastruktury , Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]2004 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, że na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych –Dz. U. z 2002 r nr 9 poz. 84, ze zm.) podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. posiadacze nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem. Umową z dnia [...]1999 r. Nadleśnictwo "A" działając w imieniu Skarbu Państwa przekazało Terenowemu Oddziałowi Lotniskowemu w użytkowanie nieruchomości o powierzchni [...]ha. Umocowanie do takiego działania zawarte jest w art. 40 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach. Wojskowy Zarząd Infrastruktury wykazał, że jest następcą prawnym Terenowego Oddziału Lotniskowego i przejął prawa i obowiązki. Skoro według zapisów w ewidencji gruntów użytkowane grunty przez stronę są oznaczone jako grunty różne, zatem nie są lasami, użytkami rolnymi ani gruntami zadrzewionymi lub zakrzewionymi, to podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Wojskowy Zarząd Infrastruktury zarzucił:

- naruszenie przepisów prawnych ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. nr 120, poz. 1268) oraz wynikającego z niego rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454),

- naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 nr 9, poz. 84, ze zm.) poprzez przyjęcie, ze grunt o zwartej powierzchni co najmniej 10 ha przejściowo pozbawiony drzew i krzewów w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit a ustawy o lasach podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

- wydanie rozstrzygnięcia bez wszechstronnego zbadania stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Według strony skarżącej grunty opodatkowane przez organy samorządowe w zaskarżonej decyzji znajdujące się z Zarządzie Lasów Państwowych są gruntami leśnymi, wykorzystywanymi jako poligon wojskowy. Strona skarżąca twierdzi, że wypisy z rejestru gruntów, będące podstawą określenia przedmiotu opodatkowania obarczone są błędem, przez określenie ich jako tereny różne. Nadto strona twierdzi, że dla przedmiotowych nieruchomości prowadzona jest gospodarka leśna przez właściwe nadleśnictwo. Na podstawie aktualnych map leśnych, map przeglądowych, topograficznych omawiany teren jest określany jako obszar leśny. O tym, że przedmiotowa nieruchomość jest obszarem leśnym świadczy wniosek Ministra Obrony Narodowej skierowany do Dyrektora Lasów Państwowych o przekazanie w użytkowanie gruntów leśnych. Wojskowy Zarząd Infrastruktury informuje, że ponosi opłaty z tytułu użytkowania terenów leśnych na rzecz zarządcy przedmiotowych nieruchomości. Strona skarżąca zaprzecza jakoby zawarła z nadleśnictwem "A" umowę użytkowania. Świadczy o tym niezachowanie formy aktu notarialnego, co winno skutkować w oparciu o art. 245§2 kc i art. 73 kc nieważnością tej umowy. Zakres korzystania przez jednostkę wojskową z przedmiotowych nieruchomości ogranicza się do przeprowadzania szkoleń poligonowych. Nie sprawuje ona władztwa faktycznego, jest jedynie dzierżycielem przedmiotowych nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej jest dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi oraz trafności ich wykładni.

W postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie bowiem z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd jest zobowiązany do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa przez organy administracji podatkowej.

Zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca Burmistrza Miasta i Gminy narusza prawo z przyczyn formalnych, natomiast nie narusza prawa z przyczyn wskazanych w skardze. Podatek od nieruchomości jest podatkiem opłacanym w okresie rocznym. Zgodnie z art. 6 ust. 9 pkt. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002r Nr 9, poz. 84 ze zm.) podatnik był zobowiązany do złożenia deklaracji w terminie do 15 stycznia danego roku podatkowego, organowi podatkowemu właściwemu ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania na dany rok podatkowy. Zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137 poz.926, ze zm.) rokiem podatkowym jest rok kalendarzowy, chyba że ustawa podatkowa stanowi inaczej. Zgodnie z art.21 § 3 Ordynacji podatkowej, jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego.

Burmistrz Gminy i Miasta określił Wojskowemu Zarządowi Infrastruktury podatek za lata 1999 – 2003 w kwocie [...]zł. Rozstrzygnięcie to narusza wyżej wskazane przepisy. W sytuacji, gdy organ podatkowy w jednej decyzji dokonuje wymiaru podatku za kilka lat podatkowych, winien w sentencji decyzji wskazać wysokość podatku za określony rok podatkowy, ponieważ podatnik był zobowiązany do złożenia deklaracji i zapłaty podatku za poszczególne lata podatkowe, natomiast w sytuacji, gdy podatnik nie wywiąże się z nałożonego ustawą obowiązku podatkowego, decyzja niejako "zastępuje" deklarację podatnika. Zaskarżone decyzje naruszają również art. 210 Ordynacji podatkowej, ponieważ nie wskazują właściwej podstawy prawnej dla wymiaru podatku za poszczególne lata podatkowe. W sentencji decyzji pierwszej instancji jako podstawę prawną wymiaru podatku wskazano ustawę dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych opublikowaną w Dzienniku Ustaw z 2002 r., która jest podstawą prawną do określenia zobowiązania podatkowego za rok 2003, natomiast nie odpowiada wymiarowi podatku za lata 1999, 2000, 2001 i 2002. W decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wskazano również jako podstawę prawną rozstrzygnięcia akty prawne, które nie obowiązywały we wszystkich ze wskazanych w decyzji okresach podatkowych, np. wskazano rozporządzenie MRRiB z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz.454). Jeżeli w jednej decyzji organ podatkowy dokonuje określenia zobowiązania podatkowego za kilka lat podatkowych winien zarówno wskazać wysokość wymiaru za poszczególne lata, jak i uzasadnić decyzję w sposób odpowiadający rozstrzygnięciu. Rozstrzygnięciem jest wymiar podatku za określony rok podatkowy. Organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, i przepisy, które są podstawą decyzji winny być wskazane. Natomiast zarzuty skargi są bezpodstawne. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego przedmiotem opodatkowania były grunty różne, podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości . W przypadku przekazania umową cywilnoprawną faktycznego władztwa nad nieruchomościami pozostającymi w zarządzie lasów państwowych stanowiących własność Skarbu Państwa, obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na posiadaczu nieruchomości . W niniejszej sprawie władztwo faktyczne zostało przekazane protokołami zdawczo – odbiorczymi. Z tego powodu w stanie prawnym obowiązującym w latach 1999, 2000, 2001 i 2002 na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, natomiast w stanie prawnym obowiązującym w 2003 na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 powołanej wyżej ustawy, strona skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Podstawą wymiaru podatku od nieruchomości są zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. nr 200 nr 100, poz. 1086, ze zm.) dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Dane wynikające z ewidencji mają walor dokumentu urzędowego. Zgodnie z art. 194 Ordynacji podatkowej stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Podatnik kwestionujący prawidłowość danych zawartych w ewidencji gruntów winien wszcząć procedurę ich zmiany we właściwym starostwie powiatowym. Jak długo w ewidencji gruntów widnieć będą grunty podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, tak długo organy podatkowe będą związane ich treścią i na ich podstawie, zgodnie z obowiązującymi przepisami, będą władne egzekwować podatek od nieruchomości. Strona skarżąca kwestionuje zasadność opodatkowania, natomiast nie kwestionuje przyjętej do wymiaru powierzchni gruntów ani też stawki. Zatem przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ podatkowy winien wydać decyzję zgodnie z obowiązującymi przepisami, decyzję, która będzie zawierać wszystkie elementy, o których mowa w art. 210 Ordynacji podatkowej.

Korzystając z uprawnienia określonego w art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w punktach 1-3 sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. C , art. 152 i art. 200 powołanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

/-/ K. Nikodem /-/ M. Skwierzyńska /-/ G. Gorzan

AR