Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1013/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Żmich, Sędziowie sędzia WSA Joanna Borkowska, sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant ref. Marika Bibrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2017 r. sprawy ze skargi B. K., T. C., B. S. i B. W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lutego 2017 r. Nr [...]; [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 roku poz. 23 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Z. K., B. K., T. C., B. S., B. W. oraz H. B., reprezentowanych przez adwokata utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2017 r., znak [...]. Decyzją tą odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...] orzekającej o ustaleniu odszkodowania na rzecz Z. K. w wysokości [...] zł za nieruchomości położone we wsi Z., gmina Z., oznaczone jako działki nr [...] o pow. 3 273 m2 i nr [...] o pow. 4 398 m2, zapisane w księdze wieczystej nr [...], przejęte na własność Państwa na mocy zarządzenia nr [...] Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwa we wsi Z. na obszarze gminy Z..

W uzasadnieniu organ wskazał, że zarządzeniem nr [...] z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwa we wsi Z. na obszarze gminy Z. Naczelnik Gminy w Z. przejął między innymi nieruchomości oznaczone jako działki nr [...] o pow. 3 273 m2 i nr [...] o pow. 4 398 m2, stanowiące własność Z. K.. Ogłoszenie zarządzenia nastąpiło w Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej w Gdańsku z 25 września 1976 r., Nr 16, poz. 71.

Decyzją z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...] Naczelnik Gminy w Z. orzekł o przyznaniu odszkodowania na rzecz Z. K. w wysokości [...] zł za nieruchomości położone we wsi Z., gmina Z., oznaczone jako działki nr [...] o pow. 3 273 m2 i nr [...] o pow. 4 398 m2, zapisane w księdze wieczystej nr [...], przejęte na własność Państwa na mocy zarządzenia nr [...] Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwa we wsi Z. na obszarze gminy Z..

Pismem z dnia 4 sierpnia 2016 r. Z. K., B. K., T. C., B. S., B. W., wystąpili do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...].

Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., znak [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności w/w decyzji Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...].

Pismem z dnia 19 stycznia 2017 r. Z. K., B. K., T. C., B. S. oraz B. W., wnieśli odwołanie od ww. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2017 r., znak [...] Rozpoznając odwołanie organ wskazał, że stronami niniejszego postępowania są spadkobiercy po Z. K.: B. K., B. M. S., T. Z. C., B. K. W., H. E. B. oraz Z. W. K..

Przechodząc do badania poszczególnych przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, określonych wart. 156 § 1 Kpa, organ uznał, iż w przedmiotowej decyzji z dnia 22 lutego 1977 r. nie stwierdzono wad wymienionych wart. 156 § 1 pkt 3, 4, 5, 6 i 7 k.p.a., albowiem: - brak jest dowodów na okoliczność, iż decyzja ta rozstrzygnęła sprawę uprzednio rozstrzygniętą ostatecznie inną decyzją (orzeczeniem),

- decyzja nie została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie,

- wykonalność kontrolowanej decyzji nie budzi wątpliwości,

- brakuje podstaw do twierdzenia, iż ww. decyzja w razie wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą lub jest dotknięta wadą powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Badając przesłankę z art. 156 § 1 pkt 1 Kpa, organ stwierdził, iż kontrolowana decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości. W dacie wydania kwestionowanej decyzji z dnia [...] lutego 1977 r., w gminie organem pierwszej instancji w sprawach indywidualnych z zakresu administracji państwowej (w tym także właściwym do orzekania o odszkodowaniu) był - stosownie do art. 44 ust. 1 pkt 6 i art. 48 ust. 2 w zw. z art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych (Dz. U. z 1975, Nr 26, poz. 139 ze zm.) - Naczelnik Gminy jako terenowy organ administracji państwowej, chyba że przepisy szczególne stanowiły inaczej.

Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji jest w szczególności wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

Za wydanie decyzji bez podstawy prawnej uważa się wydanie rozstrzygnięcia w przypadku braku przedmiotu sprawy, do którego możliwe byłoby zastosowanie danego przepisu prawa.

W rozpatrywanej sprawie nie można stwierdzić wydania przedmiotowej decyzji z dnia [...] lutego 1977 r. bez podstawy prawnej, albowiem istniała podstawa do ustalenia odszkodowania za przejętą na własność Państwa nieruchomość zgodnie z przepisami ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r., Nr 27, poz. 216 ze zm.).

Jak wynika z akt sprawy nieruchomości położone we wsi Z. na obszarze gminy Z., oznaczone jako działki nr [...] o pow. 3 273 m2 i nr [...] o pow. 4 398 m2, zapisane w księdze wieczystej nr [...], stanowiące własność Z. K. zostały objęte zarządzeniem nr [...] Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwa we wsi Z. na obszarze gminy Z..

Zarządzenie zostało wydane na podstawie art. 8 ust. ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r., Nr 27 poz. 216). Ogłoszenie zarządzenia nastąpiło w Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. z dnia 25 września 1976 r., Nr 16, poz. 71.

Zaskarżona decyzja Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...] przyznająca odszkodowanie na rzecz Z. K. w wysokości [...] zł za nieruchomości położone we wsi Z., gmina Z., oznaczone jako działki nr [...] o pow. 3 273 m2 i nr [...] o pow. 4 398 m2, zapisane w księdze wieczystej nr [...], została wydana na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 22 maja 1973 r. w sprawie odszkodowania za przejęte na własność Państwa tereny budowlane oraz zbywania działek budowlanych na obszarach wsi (Dz. z 1973r., Nr 20, poz. 117).

Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia wysokość odszkodowania za grunty przejęte na własność Państwa jako tereny budowlane na podstawie art. 8 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r. Nr 27, poz. 216 i z 1972 r. Nr 49, poz. 312) oraz sposób wypłaty ustalał właściwy organ, stosownie do przepisów o wywłaszczeniu nieruchomości.

Podobnie stanowił art. 9 ust. 1 ww. ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi, zgodnie z którym za grunty przejęte na własność Państwa odszkodowanie ustalane i wypłacane było według zasad określonych w przepisach ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94) z uwzględnieniem postanowień ustawy o terenach budowlanych na obszarach wsi.

Zdaniem organu nadzoru użyty w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. zwrot "ustala się" odnosi się do określenia wysokości odszkodowania oraz jego formy (pieniężnej lub rzeczowej). Z kolei zwrot "wypłaca się" oznacza czynność techniczną, polegającą na przekazaniu odszkodowania uprawnionemu adresatowi decyzji odszkodowawczej. Tak również rozumiały ww. przepis organy orzekające ówcześnie w sprawach dotyczących odszkodowań za przejęte grunty, co wynika z innych postępowań nadzorczych prowadzonych przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa.

Należy zauważyć, że przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r., ani przepisy wykonawcze do tej ustawy, nie precyzowały jednoznacznie trybu ustalania odszkodowania. W myśl art. 16 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Minister Rolnictwa w porozumieniu z Ministrem Finansów miał określić właściwość organów oraz tryb ustalania i wypłaty odszkodowania za nieruchomości przejęte na własność Państwa zgodnie z art. 8 i art. 15 ust. 2, zasady i tryb dokonywania obniżek podlegających zwrotowi kwot zgodnie z art. 15 ust. 2 oraz ponadto w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości zasady unormowania długów hipotecznych i innych obciążeń w przypadkach określonych wart. 13-15. W ww. rozporządzeniu Ministra Rolnictwa z dnia 22 maja 1973 r. wskazano, iż wysokość odszkodowania ustalał właściwy organ, stosownie do przepisów o wywłaszczaniu nieruchomości. W obowiązujących ówcześnie przepisach przy ustalaniu odszkodowania brak było odesłania do stosowania przepisów proceduralnych zawartych w ustawie z dnia 12 marca 1958 r. Wbrew twierdzeniom skarżących z przytoczonych przepisów nie wynika, aby ustalanie odszkodowania za przejęte grunty następowało według trybu określonego w ustawie z dnia 12 marca 1958 r. tj. w szczególności na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy oraz po przeprowadzeniu rozprawy odszkodowawczej. W rozporządzeniu wykonawczym brak jest zatem jednoznacznego stwierdzenia, że odszkodowanie ustala się na podstawie opinii szacunkowej i po przeprowadzeniu rozprawy.

Zasady ustalania odszkodowania w ustawie z dnia 12 marca 1958 r. uregulowano w rozdziale 2 ustawy zatytułowanym "Odszkodowanie". Natomiast kwestia związana z przeprowadzeniem rozprawy znajdowała się w rozdziale 3 ,,Postępowanie wywłaszczeniowe". Zatem przeprowadzenie rozprawy i sporządzenie operatu szacunkowego wiązało się ściśle z postępowaniem wywłaszczeniowym, a nie odszkodowawczym. Ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. nie wskazywała wprost na obowiązek przeprowadzenia rozprawy przed wydaniem decyzji o odszkodowaniu. Wskazanie, że odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach ustawy z dnia 12 marca 1958 r. budzi wątpliwości interpretacyjne. Nie można jednoznacznie stwierdzić, które konkretnie przepisy miały zastosowanie z ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Wątpliwości interpretacyjne związane z wykładnią przepisu nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji.

Podkreślono, że problem obowiązku przeprowadzenia rozprawy przed wydaniem decyzji o odszkodowaniu rozpatrywany był w orzecznictwie w ustawie z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27, poz. 192), która zawierała podobne rozwiązania prawne, co badana w przedmiotowej sprawie ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r.

W orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, zgodnie z którym brak jest podstaw do uznania, że na gruncie ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. przed wydaniem decyzji o odszkodowaniu konieczne było przeprowadzenie rozprawy odszkodowawczej, skoro kwestia zastosowania art. 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. mogła budzić rozbieżności na gruncie przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 1534/13).

Wobec braku przepisów szczególnych regulujących tryb ustalania odszkodowania za przejęte grunty, zastosowanie miały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy Kodeku postępowania administracyjnego nie przewidywały obligatoryjnej rozprawy, ani też nie nakazywały stosowania konkretnych środków dowodowych jak operat szacunkowy.

Stosownie do art. 70 Kpa w ówczesnym brzmieniu, jako dowód należało dopuścić wszystko co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Zaś na podstawie art. 74 Kpa organ administracji oceniał na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Opinia biegłego była wymagana tylko jeżeli w sprawie konieczne było posiadanie wiadomości specjalnych (art. 78 § 1 Kpa).

W przypadku ustalenia odszkodowania za grunty niezabudowane oraz pozbawione naniesień procedura wyceny była (w okresie wydania kwestionowanej decyzji odszkodowawczej) w sposób skrajny uproszczona, gdyż ustalano kwotę odszkodowania w oparciu o sztywne stawki i tabele. Nie brano zaś pod uwagę indywidualnych cech każdej nieruchomości tak jak to odbywa się według aktualnie obowiązujących przepisów. Nie sposób uznać w tych warunkach, aby konieczne do prawidłowego określenia wysokości odszkodowania było posiadanie wiedzy specjalnej.

Z kolei rozprawa (zgodnie z ówczesnym oraz obecnym brzmieniem Kpa) nie była w żadnym przypadku obligatoryjna. Decyzja o jej przeprowadzeniu należała do swobodnej oceny organu (art. 82 § 1 Kpa).

Skoro w zakresie procedury nie znajdowały zastosowania przepisy ustaw materialnych (tzn. ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. oraz ustawy z dnia 12 marca 1958 r.), to należało stosować przepisy Kpa.

Powyższe oznacza, iż brak rozprawy odszkodowawczej oraz przeprowadzenia dowodu w postaci opinii biegłego rzeczoznawcy nie mógł stanowić rażącego naruszenia prawa.

Natomiast odnosząc się do zarzutu skarżących naruszenia ówcześnie obowiązującego art. 8 § 1 Kpa poprzez brak zawiadomienia stron a tym samym pozbawienia możliwości wypowiedzenia się w sprawie wskazać należy, iż nawet gdyby organ pozbawił strony czynnego udziału w postępowaniu uchybienie to można było by rozpatrywać w kategorii uchybienia proceduralnego, a więc jako wada postępowania, a nie decyzji. A zatem powyższe uchybienie mogłoby być ewentualnie rozpatrywane w postępowaniu wznowieniowym określonym wart. 145 Kpa, a nie w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji art. 156 § 1 Kpa.

Odnosząc się natomiast do kwestii wysokości odszkodowania należy wskazać, iż decyzją z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...] Naczelnik Gminy w Z. przyznał na rzecz Z. K. odszkodowanie w wysokości [...] zł.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości odszkodowanie za grunty rolne ustalane było według stawek przewidzianych przy sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych, powiększonych najwyżej do pięciokrotnej wysokości, a w razie wywłaszczenia gruntów rolnych osób fizycznych i osób prawnych nie będących jednostkami państwowymi, dla których rolnictwo było wyłącznym źródłem utrzymania, mogło być ustalone wyższe odszkodowanie.

Art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. stanowił, że właściwy organ mógł w drodze uchwały ustalić dla obszaru wsi lub określonego obszaru powiatu wyższą stawkę odszkodowania za grunt, niż przewidują to przepisy o wywłaszczeniu nieruchomości, nie wyżej jednak od przeciętnej ceny rynkowej. Podejmowana w tej sprawie uchwała nie mogła dotyczyć pojedynczych nieruchomości. Cena za grunt o jakim mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. ustalana była w oparciu o zarządzenie Ministra Rolnictwa z dnia 22 stycznia 1974 r. w sprawie cen, warunków i trybu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych (M.P. z 1974 r. nr, poz. 54).

Z powyższego wynikało, że właściciele nieruchomości otrzymywali odszkodowanie obliczane w drodze przemnożenia stawki odszkodowania za 1 m2 ustalanej zarządzeniem właściwego organu, przez liczbę metrów kwadratowych przejmowanej przez Państwo nieruchomości.

Zgodnie z ww. zarządzeniem z dnia 22 stycznia 1974 r. cena nieruchomości uzależniona była od, rodzaju użytku rolnego i klasy gruntu, którą ustalało się w myśl przepisów w sprawie klasyfikacji gruntów, a także od grupy powiatów i strefy ekonomicznej - ustalanych w myśl przepisów w sprawie podatku gruntowego. Jak wynika z załącznika nr 1 i nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 listopada 1971 r. w sprawie podatku gruntowego (Dz. U. z dnia 26 listopada 1971 r.) powiat [...] został zaliczony do III grupy powiatów, natomiast miejscowość Z. została zaliczona do strefy ekonomicznej wiejskiej.

Organ wskazał, że z uzasadnienia decyzji Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...] wynika, iż przedmiotowe nieruchomość składały się z następujących klas gruntów: RIVa - 1078 m2, RIVb - 5993 m2, RV - 600 m2. Pomimo braku dokumentów potwierdzających przyjęte przez organ klasy przedmiotowego gruntu, należy wskazać, iż skoro postępowanie odszkodowawcze było przeprowadzone przez właściwy organ, to istnieje domniemanie, że organ ten dokonał szczegółowej analizy zgromadzonego materiału dowodowego oraz jego oceny, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Zatem, bez wyraźnych dowodów wskazujących na odmienny stan faktyczny i prawny w dacie orzekania, Minister Infrastruktury i Budownictwa nie ma możliwości podważania prawidłowości decyzji z dnia [...] lutego 1977 r.

Zgodnie z załącznikiem nr [...] do zarządzenia nr [...] Naczelnika Powiatu w [...] z dnia [...] kwietnia 1975 r. w sprawie ustalenia stawek odszkodowań za grunty rolne przejęte na własność Państwa pod budownictwo mieszkaniowe i zagrodowe we wsi powiatu [...], stawki odszkodowawcze dla gruntów ornych klasy IVa wynosiły 5,5 zł za 1m2, klasy IVb - 5 zł za 1m2, klasy V - 3 zł za 1 m2. W oparciu o wymienione powyższej zasady dotyczące ustalania wysokości odszkodowania za nieruchomości przejęte na własność Państwa, wysokość odszkodowania za przedmiotową nieruchomość ustalono dokonując następującego przeszacowania:

- 1078 m2 klasy RIVa x 5,5 zł/1 m2 = 5 929 zł

- 5993 m2 klasy RIVb x 5 zł/1 m2 = 29 965 zł

- 600 m2 klasy RV x 3 zł/1 m2 = 1 800 zł

Razem: 37694 zł

A zatem organ uznał, że odszkodowanie za grunt zostało przyznane w prawidłowej wysokości, w oparciu o obowiązujące ówcześnie przepisy prawa.

W świetle powyższego należy organ stwierdził, iż decyzja Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...] orzekająca o ustaleniu odszkodowania na rzecz Z. K. w wysokości [...] zł za nieruchomości położone we wsi Z., gmina Z., oznaczone jako działki nr [...] o pow. 3 273 m2 i nr [...] o pow. 4 398 m2, zapisane w księdze wieczystej nr [...], przejęte na własność Państwa na mocy zarządzenia nr [...] Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwa we wsi Z. na obszarze gminy Z., nie jest dotknięta wadą nieważności, o której mowa wart. 156 § 1 pkt 2 Kpa.

Skargę na powyższą decyzję wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie :Z. K., B. K., T. C. , B. S. i B. W. zarzucając jej:

1. na podstawie art. 145 § pkt 1 ust. 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi naruszenie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez jego niezastosowanie, wobec nieprawidłowego uznania, że art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi nie zobowiązywał organu do stosowania przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości przy ustalaniu odszkodowania za nieruchomości przejęte w trybie ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi, a w konsekwencji uznanie, że niezastosowanie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości do ustalenia odszkodowania za nieruchomości przejęte w trybie ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi nie narusza rażąco prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa), co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

2. na podstawie art. 145 § pkt 1 ust. 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi naruszenie przepisu art. 6 kpa polegającym na zaniechaniu dokonania interpretacji przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi i ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości i wskazaniu, że wątpliwości interpretacyjne związane z interpretacją przepisu nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji,

3. na podstawie art. 145 § pkt 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi naruszenie art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego (kpa) w związku z art. 77 kpa poprzez niezebranie materiału dowodowego dającego podstawę do prawidłowego rozstrzygnięcia, a w konsekwencji powtórzenie wszystkich błędów, które zostały dokonane w postępowaniu prowadzonym przez Naczelnika Gminy w Z., poprzedzającym wydanie decyzji o ustaleniu odszkodowania z dnia 22 lutego 1977r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2017r. w całości i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania jak również zasądzenie dla strony kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Minister Infrastruktury i Budownictwa, utrzymując w mocy decyzję Wojewody [...] uzasadnił swoje orzeczenie poprzez wskazanie, że nie można jednoznacznie stwierdzić, które konkretnie przepisy ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości miały zastosowanie, a wątpliwości interpretacyjne związane z wykładnią przepisu nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności. Odnosząc się do tego twierdzenia organu należy przede wszystkim przywołać ogólna zasadę postępowania administracyjnego, wyrażoną wart. 6 kpa wskazującą, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to, że organy te powinny znać przepisy i umieć je interpretować. W przypadku wątpliwości interpretacyjnych organ powinien dokonać wykładni przepisów zgodnie z ustalonymi w nauce prawa dyrektywami i rodzajami wykładni w celu ustalenia treści normy prawnej. We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji strona przedstawiła swoją interpretację przepisów (opartą na wykładni językowej, która w zasadzie w całości została potwierdzona przez organ I instancji, który jednak uznał, że naruszenia te nie miały wpływu na wysokość odszkodowania, tak więc nie miały one charakteru rażących naruszeń. Organ II instancji utrzymując w mocy decyzję Wojewody [...] nie odniósł się do interpretacji przepisów dokonanej przez organ i oceny ich skutków, a wskazał, że art. 9 ustawy z 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi stanowiący, że "za grunty przejęte na własność Państwa odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości z uwzględnieniem postanowień niniejszej ustawy" budzi wątpliwości interpretacyjne. Takie stanowisko organu II instancji - przy braku odniesienia się co do interpretacji przedstawionej we wniosku i w decyzji organu I instancji - należy uznać za niezgodne z prawem uchylanie się organu od dokonania własnej interpretacji przepisów, a w konsekwencji od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W ustawie z 1961 r. tylko 3 artykuły odnoszą się do kwestii odszkodowania:

- ww. art. 9 - zawierający odesłanie do ustawy z 1958 r. w celu ustalenia i wypłaty odszkodowania oraz upoważniający prezydia rad narodowych do ustalania wyższych stawek. odszkodowania,

- art. 10 ust. 2-4 zawierający wskazanie co do treści decyzji o odszkodowaniu,

- art. 16 zawierającego delegację dla Ministra Rolnictwa.

Dlatego też w ocenie skarżących, przepisy ustawy z 1961 r. nie regulują w całości kwestii odszkodowania, odsyłając w tym zakresie do przepisów ustawy z 1958 r. Zasady ustalania odszkodowania zawarte są nie tylko w rozdziale II ustawy z 1958 r., albowiem rozdział ten zawiera jedynie zasady wyliczania wysokości odszkodowania, a dopiero w rozdziale III zawarte są zasady ustalania i wypłacania odszkodowania, takie jak: forma w jakiej dokonuje się wyceny nieruchomości, konieczność przeprowadzenia rozprawy, wysłuchanie opinii biegłego, odroczenie wypłaty odszkodowania, zasady doręczania decyzji, wnoszenia środków zaskarżenia.

Nie można bowiem zgodzić się ze stanowiskiem organu, że przyznanie odszkodowania miało tak uproszczony charakter, że wymagało jedynie przemnożenia powierzchni nieruchomości i stawki według obowiązujących tabel, gdyż ustawa 1961 r. nie wprowadzała, jak też nie dopuszczała wprowadzenia uproszczonej procedury przyznawania odszkodowania, wyraźnie wskazując, że do ustalenia odszkodowania mają zastosowanie przepisy ustawy z 1958 r. w całości, ze zmianami, które może wprowadzić prezydium powiatowej rady narodowej, ale jedynie co do wysokości stawki odszkodowania za grunt. Tak więc jedyną modyfikacją jaką wprowadziła ustawa z 1961 r. co do zasad ustalenia odszkodowania jest możliwość oficjalnego ustalenia wysokości stawki za grunt. Ponadto należy zwrócić uwagę na zwrot "z uwzględnieniem postanowień niniejszej ustawy" (art. 9 ust. 1 in fine) wskazujący, że ustawa z 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi nie zmienia ani nie wyłącza stosowania przepisów ustawy z 1958 r., a jedynie je uzupełnia.

W związku z powyższym w sprawie nie powinny mieć miejsca wątpliwości interpretacyjne, o których pisze organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji.

Kiedy już jednak organ II instancji podjął się interpretacji przepisów, dokonał tego przez niedopuszczalną analogię - organ bowiem nie czyni rozróżnienia między przepisami ustawy z 1961 a ustawą z 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach, przywołując m.in. orzecznictwo dot. ustawy z 1972, co w ocenie Skarżących jest niezasadne i nieuprawione. Art. 9 ustawy z 1961 r. wskazywał: "za grunty przejęte na własność Państwa odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości z uwzględnieniem postanowień niniejszej ustawy", natomiast art. 10 ustawy z 1972 r. stanowił: "za nieruchomości które przeszły na własność Państwa na podstawie art. 5 ust. 2 wypłaca się odszkodowanie" ( ... ). Tak więc ustawy te inaczej regulowały kwestię odszkodowania, albowiem ustawa z 1961 r. nakazywała ustalenie i wypłatę odszkodowania na podstawie ustawy 1958 r., natomiast ustawa z 1972 r. odsyłała do przepisów ustawy z 1958 r. jedynie w zakresie wypłaty odszkodowania. Jak wskazano powyżej przeprowadzenie wykładni per analogiam (jeśli Skarżący prawidłowo odczytali ten sposób wnioskowania) dopuszczalny jest w sytuacjach nieuregulowanych prawnie, a niniejszej sprawie procedura ustalania odszkodowania był wyraźnie określona.

Ponadto wskazano, że w petitum jak i w uzasadnieniu decyzji Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] czerwca 1976r. nie przywołano jako podstawy wydania decyzji zarówno ustawy z 1961 r. jak i ustawy z 1958 r. Co prawda przywołano § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 22 maja 1973r. w sprawie odszkodowania za przejęte na własność Państwa tereny budowlane oraz zbywanie działek budowlanych na obszarach wsi, które stanowi, że "Wysokość odszkodowania za grunty przejęte na własność Państwa jako tereny budowlane na podstawie art. 8ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r. Nr 27, poz. 216 i z 1972 r. Nr 49, poz. 312), zwanej dalej "ustawą", oraz sposób wypłaty ustala organ do spraw rolnych prezydium powiatowej rady narodowej, zwany dalej "właściwym organem", stosownie do przepisów o wywłaszczaniu nieruchomości", jednak tak wskazana podstawa prawna, jak też sposób prowadzenia postępowania przez organ bezsprzecznie naruszyły podstawowe zasady prowadzenia postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 6 kpa i 7 kpa (w brzmieniu na dzień wydania decyzji Naczelnika Gminy w Z.). Tak więc w ocenie Skarżących Naczelnik Gminy w Z. nie tylko nie zastosował przy orzekaniu ustaw z 1961 i z 1958 r. ale też nie stosował ogólnych zasad dotyczących postępowania administracyjnego, co bezsprzecznie należy uznać za rażące naruszenie prawa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Postanowieniem z dnia 29 maja 2017r. Sąd odrzucił skargę Z. K..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Rozpoznając sprawę w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów administracji naruszenia norm prawa, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi. Należy mieć na uwadze, że dokonanie oceny zaskarżonej decyzji, co do jej zgodności z prawem, poddane jest specyficznym regułom odnoszącym się do kontroli decyzji wydanych w trybach nadzwyczajnych.

Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej ma bowiem w prawie bardzo istotne znacznie. Przede wszystkim z tego powodu, że jest to instytucja procesowa stanowiąca wyjątek od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 k.p.a.). Przepis art. 156 § 1 k.p.a. nakłada zatem na organ administracji publicznej obowiązek nie tylko stwierdzenia niewątpliwego naruszenia prawa, ale zarazem wykazania, że było to rażące naruszenie prawa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności oznacza bowiem, że sprawa nie toczy się już w trybie zwykłym i stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w trybie zwykłym dopuszczalne jest jedynie w przypadku stwierdzenia wyjątkowo ciężkiego naruszenia prawa. Do wzruszenia decyzji nie wystarczy zatem stwierdzenie zaistnienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, ale musi to być rażące naruszenie prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 23 grudnia 2004r. Sygn. akt OSK 992/04, wyrok NSA z dnia 18 lipca 1994r. sygn. akt V SA 535/94, Wyrok NSA IV SA 905/2002 z dnia 27.10.2003 r. Wyrok NSA w Warszawie V SA 2998/99 z dnia 26.09.2000 r. Wyrok NSA w Warszawie III SA 1935/99 z dnia 11.08.2000 r. ) przyjmuje się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia, gdy łącznie zostaną spełnione trzy przesłanki: zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu, za uznaniem naruszenia za rażące przemawia charakter naruszonego przepisu oraz racje ekonomiczne, społeczne - skutki, które wywołała decyzja są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Oczywistość naruszenia prawa polega na niewątpliwej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym podstawę prawną decyzji. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa. A zatem reasumując z rażącym naruszeniem prawa w świetle art. 156 § 1 pkt 2 Kpa powołanego przepisu mamy do czynienia, gdy w sposób oczywisty, bezsporny i nie stwarzający odmiennej wykładni został naruszony przepis prawny.

Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, należy wskazać, iż w ocenie Sądu, orzekające w sprawie organy, przeprowadziły postępowania zgodnie z wymogami wynikającymi z brzmienia art. 156 k.p.a. Działanie w trybie nadzoru na podstawie art. 156 k.p.a wymaga od organu innego podejścia do sprawy niż w zwykłym postępowaniu administracyjnym, gdy organ ten orzeka w I instancji lub jako organ odwoławczy. Organ staje tu wobec kwestii czysto prawnych. W doktrynie stwierdza się bowiem, iż art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a zawierający pozytywne przesłanki stwierdzenia nieważności dotyczy dwóch rodzajów wadliwości decyzji, a mianowicie wadliwości polegającej na rażącym naruszeniu prawa oraz wadliwości polegającej na wydaniu decyzji bez podstawy prawnej. Z treści zaskarżonych decyzji wynika, iż w niniejsze sprawie organy, uznały, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, jaki udało się uzyskać wynika, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja nie narusza w sposób rażący przepisów prawa, brak zatem było podstaw do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Wskazać należy, że organy przyjęły jako podstawę prawną wydania kontrolowanej sprawie decyzji był art. 8 i art. 9 ustawy z dnia 31.01.1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 i ust. 2 ww. ustawy z dnia 31.01.1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi, za grunty przejęte na własność Państwa odszkodowanie ustalane i wypłacane było według zasad określonych w przepisach ustawy z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, z uwzględnieniem postanowień ustawy o terenach budowlanych na obszarach wsi (ust. 1). Właściwy organ mógł w drodze uchwały ustalić dla obszaru wsi lub określonego obszaru powiatu wyższą stawkę odszkodowania za grunt niż przewidywały to przepisy o wywłaszczaniu nieruchomości, nie wyżej jednak od przeciętnej ceny rynkowej. Podejmowana w tej sprawie uchwała nie mogła dotyczyć pojedynczych nieruchomości (ust. 2).

Ustawa z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji zawierała odrębny rozdział dotyczący odszkodowania (rozdz. 2) i odrębny dotyczący postępowania wywłaszczeniowego (rozdz. 3).

Na podstawie art. 8 ust. 1 zawartym w rozdz. 2 ustawy z dnia 12.03.1958 r. odszkodowanie za grunty rolne ustalane było według stawek przewidzianych przy sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych, powiększonych najwyżej do pięciokrotnej wysokości. Cena za grunty o jakich mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. ustalana była w oparciu o zarządzenie Ministra Rolnictwa z dnia 24.07.1972 r. w sprawie ceny, warunków i trybu sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych (M.P. z 1974 r. nr 7, poz. 54).

Z powyższego wynikało, że właściciele nieruchomości otrzymywali odszkodowanie obliczane w drodze przemnożenia stawki odszkodowania za 1 m2 ustalanej zarządzeniem właściwego organu, przez liczbę metrów kwadratowych przejmowanej przez Państwo nieruchomości.

W niniejszej sprawie, jak wynika z zaskarżonej decyzji wartość odszkodowania została wyliczona na podstawie Zarządzenia zarządzeniem nr [...] Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] czerwca 1976 r. w sprawie ustalenia granic terenów budowlanych przejmowanych na własność Państwa we wsi Z. na obszarze gminy Z..

Zarządzenie zostało wydane na podstawie art. 8 ust. ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r., Nr 27 poz. 216). Ogłoszenie zarządzenia nastąpiło w Dzienniku Urzędowym Wojewódzkiej Rady Narodowej w Gd. z dnia 25 września 1976 r., Nr 16, poz. 71.

Zaskarżona decyzja Naczelnika Gminy w Z. z dnia [...] lutego 1977 r., znak [...] przyznająca odszkodowanie na rzecz Z. K. w wysokości [...] zł za nieruchomości położone we wsi Z., gmina Z., oznaczone jako działki nr [...] o pow. 3 273 m2 i nr [...] o pow. 4 398 m2, zapisane w księdze wieczystej nr [...], została wydana na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 22 maja 1973 r. w sprawie odszkodowania za przejęte na własność Państwa tereny budowlane oraz zbywania działek budowlanych na obszarach wsi (Dz. z 1973r., Nr 20, poz. 117).

Zgodnie z § 1 ww. rozporządzenia wysokość odszkodowania za grunty przejęte na własność Państwa jako tereny budowlane na podstawie art. 8 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi (Dz. U. z 1969 r. Nr 27, poz. 216 i z 1972 r. Nr 49, poz. 312) oraz sposób wypłaty ustalał właściwy organ, stosownie do przepisów o wywłaszczeniu nieruchomości.

Podobnie stanowił art. 9 ust. 1 ww. ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi, zgodnie z którym za grunty przejęte na własność Państwa odszkodowanie ustalane i wypłacane było według zasad określonych w przepisach ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94) z uwzględnieniem postanowień ustawy o terenach budowlanych na obszarach wsi.

Wobec zatem obowiązywania w obrocie prawnych w dacie wydania kontrolowanej w postępowaniu nieważnościoym decyzji, w/w przepisów okoliczność ich nieprzywołania w sentencji decyzji nie można poczytywać za rażące naruszenie prawa. Tym bardziej, że przywołane w niej przepisy m.in. rozporządzenia Ministra Rolnictwa z 22 maja 1973r. w sprawie odszkodowania za przyjęte na własność Państwa tereny budowlane oraz zbywanie działek budowlanych, wydane zostały w oparciu o przepisy w/w ustawy.

Wbrew zarzutom skargi, na gruncie rozpoznawanej sprawy nie można także w sposób nie budzący wątpliwości uznać, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia procedury ustalania odszkodowania określonej w ustawie z dnia 12 marca 1958 r.. W ustawie tej bowiem jak słusznie wskazano w decyzji kwestia odszkodowania uregulowana jest w rozdziale 2 ustawy zatytułowanym "Odszkodowanie". Natomiast kwestia związana z m.in. przeprowadzeniem rozprawy, znajdowała się w rozdziale 3 ,,Postępowanie wywłaszczeniowe". Zatem przeprowadzenie rozprawy i sporządzenie operatu szacunkowego wiązało się ściśle z postępowaniem wywłaszczeniowym, a nie odszkodowawczym. Ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. nie wskazywała wprost na obowiązek przeprowadzenia rozprawy przed wydaniem decyzji o odszkodowaniu. Wskazanie, że odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach ustawy z dnia 12 marca 1958 r. budzi wątpliwości interpretacyjne. Nie można jednoznacznie stwierdzić, które konkretnie przepisy miały zastosowanie z ustawy z dnia 12 marca 1958 r. Wątpliwości interpretacyjne związane z wykładnią przepisu nie mogą zaś stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji. Jak stwierdził zaś Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w uzasadnieniu wyroku z dnia 25 listopada 2008r., sygn. akt I OSK 1710/07 (publikowany w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu przez ich proste zestawienie ze sobą, przy czym nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, a o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny; charakter tego naruszenia powoduje, iż owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Można zatem powiedzieć, że w przypadku badania tej przesłanki nieważności decyzji ocena poprawności zastosowania przepisu prawa jest łagodniejsza niż w przypadku oceny dokonywanej w toku instancji (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1383/10, publ. jw.). Przeto nie jest rażącym naruszeniem prawa błędna wykładnia danego przepisu (p. J. Borkowski w: Kodeks postępowania administracyjnego z komentarzem pod red. B. Adamiak i J. Borkowskiego, Warszawa 1998 r., str. 810, Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 2832/12, publ. jw.); godziłoby to wszak w stabilność porządku prawnego. Zagadnienie wykładni prawa jest więc uznawane za uchylające się spod kwalifikacji pod przesłankę rażącego naruszenia prawa, bo taki zarzut można postawić tylko zastosowaniu przepisu, którego treść jest niewątpliwie i jednolicie rozumiana (op. cit.). Zatem w ocenie Sądu kwestia zastosowania art. 22 przywołanej ustawy, jako mogąca budzić rozbieżności na gruncie przepisów przywołanej wyżej ustawy z dnia 31 stycznia 1961r. o terenach budowlanych na obszarach wsi, nie powinna jak słusznie wskazał organ odwoławczy uzasadniać stwierdzenia nieważności kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji.

Podkreślić także należy, że wobec braku przepisów szczególnych regulujących tryb ustalania odszkodowania za przejęte grunty, zastosowanie miały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy Kodeku postępowania administracyjnego nie przewidywały zaś obligatoryjnej rozprawy, ani też nie nakazywały stosowania konkretnych środków dowodowych jak operat szacunkowy.

Stosownie do art. 70 Kpa w ówczesnym brzmieniu, jako dowód należało dopuścić wszystko co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Zaś na podstawie art. 74 Kpa organ administracji oceniał na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Opinia biegłego była wymagana tylko jeżeli w sprawie konieczne było posiadanie wiadomości specjalnych (art. 78 § 1 Kpa).

W przypadku ustalenia odszkodowania za grunty niezabudowane oraz pozbawione naniesień procedura wyceny była (w okresie wydania kwestionowanej decyzji odszkodowawczej) w sposób skrajny uproszczona, gdyż ustalano kwotę odszkodowania w oparciu o sztywne stawki i tabele. Nie brano zaś pod uwagę indywidualnych cech każdej nieruchomości tak jak to odbywa się według aktualnie obowiązujących przepisów. Nie sposób uznać w tych warunkach, aby konieczne do prawidłowego określenia wysokości odszkodowania było posiadanie wiedzy specjalnej.

Sąd nie dopatrzył się również w postępowaniu organów naruszenia przepisów postępowania, tj. naruszenia treści art. 7 k.p.a., art. 12 k.p.a., art. 77§1 k.p.a., art. 80 k.p.a. i 15 k.p.a. Wyjaśnić należy, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. i zawarty w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z żądaniem strony. Organy w ocenie Sądu poczyniły niezbędne czynności w celu zgromadzenia akt sprawy i oparły się na zachowanych materiałach dowodowych. Oznacza to w ocenie Sądu, że organy obu instancji w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 k.p.a., zaskarżone decyzje zostały uzasadnione.

Z tych względów, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego jaki udało się organom pozyskać w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżących zarzutów, Sąd uznał, że nie dają one podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłych w sprawie decyzji.

W konsekwencji, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.