Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1781/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1312
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jedn.
article: art. 20 ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 217
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.) Sędzia NSA Piotr Piszczek Sędzia del. WSA Grzegorz Wałejko po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 4 sierpnia 2020 r. sygn. akt I SA/Rz 891/19 w sprawie ze skargi A. B. na decyzje Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Rzeszowie z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 4 sierpnia 2020 r., sygn. akt I SA/Rz 891/19, oddalił skargi A. B. (dalej: skarżący) na decyzje Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Rzeszowie z [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2018 i nr [...] o odmowie przyznania płatności rolno- środowiskowo – klimatycznej ( PROW 2014-2020) na rok 2018.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.

Skarżący wnioskami z 14 maja 2018 r., skorygowanymi 18 czerwca 2018 r., wystąpił o przyznanie mu płatności bezpośrednich oraz płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na 2018 r., do wskazanych we wnioskach działek ewidencyjnych, których powierzchnia, w przypadku działek objętych wnioskiem o przyznanie płatności bezpośrednich wyniosła 100,52 ha, a płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej 51,41 ha. Do płatności bezpośrednich skarżący zadeklarował działkę A, obejmującą działki ewidencyjne o nr: [...], [...], [...], [...] i [...]. Do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej działkę A1 o numerze ewidencyjnym [...].

Z treści złożonych wniosków wynikało, że objęte nimi nieruchomości stanowią własność Skarbu Państwa, a skarżący dzierżawił je od Agencji Nieruchomości Rolnych.

Organ I instancji, w sierpniu 2018 r. pozyskał informację, że umowa dzierżawy wskazanych wyżej nieruchomości, z dnia 31 sierpnia 1994 r., została rozwiązana przez wydzierżawiającego w trybie natychmiastowym, a termin zwrotu nieruchomości został wyznaczony na 7 listopada 2016 r.

Wobec powyższego Kierownik Biura Powiatowego ARMiR wezwał skarżącego do wskazania tytułu prawnego do nieruchomości – działek, objętych złożonymi przez niego wnioskami, na dzień 31 maja 2018 r.

Skarżący, ustosunkowując się do przedmiotowych wezwań, podkreślił, że wypowiedzenie umowy dzierżawy nieruchomości, wskazanych w jego wnioskach, przez Agencję Nieruchomości Rolnych było nieskuteczne, a spór co do tej kwestii toczy się przed sądami powszechnymi.

Mając na uwadze powyższe oraz okoliczności przedmiotowych spraw, organy stanęły na stanowisku, że choć skarżący prawdopodobnie znajdował się w posiadaniu działek zgłoszonych do płatności, to na dzień 31 maja 2018 r. nie posiadał tytułu prawnego do władania nimi. Wskazano bowiem, że przyznanie płatności do gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa jest uzależnione od posiadania tego tytułu, co wynika z art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1312 z późn. zm., dalej u.p.b.) i art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 217 z późn. zm. dalej: u.w.r.o.w.).

W skargach na decyzje Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego ARMiR wniesionych do WSA w Rzeszowie producent rolny wystąpił o ich uchylenie, podobnie jak i uchylenie poprzedzających je decyzji organu I instancji i przekazanie spraw do ponownego rozpatrzenia. Oprócz tego zwrócił się o zawieszenie postępowań sądowych z uwagi na to, że rozstrzygnięcie tych spraw, w jego ocenie, zależy od wyniku innego toczącego się postępowania (przed sądem powszechnym).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalając skargi, wskazał, że istota sporu, do jakiego doszło w ramach kontrolowanych spraw, sprowadza się w istocie do jednej kwestii, jaką stanowi ocena spełnienia przez skarżącego jednej z przesłanek uzyskania tego rodzaju wsparcia, tj. posiadania tytułu prawnego do zgłoszonych do płatności nieruchomości, stanowiących własność Skarbu Państwa. Wynika to w sposób jasny i niebudzący wątpliwości z regulacji art. 18 ust. 4 u.p.b. i art. 20 ust. 4 u.w.r.o.w. Skarżący i organ prezentują jednakże odmienne i przeciwstawne stanowiska, jeżeli chodzi o spełnienie tych przesłanek przez wnioskodawcę, na gruncie niniejszych spraw. Organy Agencji twierdzą bowiem, że na skutek złożenia oświadczenia przez wydzierżawiającego nieruchomości o rozwiązaniu umowy dzierżawy, na podstawie jednostronnego oświadczenia, do czego uprawniały go, w określonych warunkach postanowienia § 17 ust. 3 umowy dzierżawy z 31 sierpnia 1994 r., skarżący utracił tytuł prawny do nieruchomości jeszcze w 2016 r., a więc przed 31 maja 2018 r., która to data jest decydująca dla oceny spełnienia przesłanki uzyskania płatności, których dotyczą przedmiotowe sprawy.

Skarżący natomiast, choć nie kwestionuje zapisów umowy, dających uprawnienie wydzierżawiającemu do jednostronnego rozwiązania umowy podnosi, że nie zostały spełnione przesłanki, od których zostało uzależnione skorzystanie przez wydzierżawiającego z tego rodzaju uprawnienia. Wobec tego, jego zdaniem, oświadczenie tego rodzaju nie wywarło skutków prawnych, a w tej sytuacji nie sposób jest mówić o tym, że na dzień 31 maja 2018 r. nie dysponował tytułem do gruntów zgłoszonych do obu rodzajów płatności.

Dalej Sąd I instancji wyjaśnił, że w trakcie prowadzonych postępowań administracyjnych skarżący wskazywał, iż przed sądami powszechnymi toczą się postępowania, których przedmiotem jest między innymi ocena skuteczności złożonego przez wydzierżawiającego oświadczenia o rozwiązaniu umowy dzierżawy, jednak producent nie sprecyzował czego te postępowania dotyczą (jaki jest przedmiot powództwa) i na jakim etapie się znajdują. Podał jednie, że sprawa przed Sądem Rejonowym w Ropczycach prowadzona jest pod sygnaturą [...] , a przed Sądem Rejonowym w Rzeszowie pod sygn. [...].

Odnosząc się do wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania, zdaniem Sądu I instancji w okolicznościach obu spraw, wbrew twierdzeniom skargi, brak jest podstaw do przyjęcia, że spory toczone przez skarżącego z wydzierżawiającym, przed sądami powszechnymi, stanowią zagadnienia wstępne w niniejszych przypadkach. Brak jest bowiem jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że rozpatrzenie przedmiotowych spraw i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia sądów (art. 97 § 1 pkt 4 kpa).

Odnosząc się natomiast do głównego przedmiotu WSA rację przyznał organom, że na dzień 31 maja 2018 r., skarżący nie dysponował tytułem prawnym do zgłoszonych do płatności gruntów, stanowiących własność Skarbu Państwa. Zdaniem Sądu nie ulega bowiem wątpliwości, że prawo do jednostronnego rozwiązania od umowy dzierżawy, zostało w jej postanowieniach zastrzeżone na rzecz wydzierżawiającego (§ 17 ust. 3 umowy), który z tego prawa skorzystał. Faktu złożenia tego rodzaju oświadczenia nie kwestionuje nawet skarżący, podważając jedynie jego skuteczność.

Sąd I instancji wyjaśnił, że zamieszczenie w postanowieniach umowy cywilnoprawnej postanowień kreujących uprawnienie jednej z jej stron do rozwiązania przedmiotowej umowy, na mocy jednostronnego oświadczenia woli jednej ze stron, mieści się w ramach swobody kontraktowania i jako takie jest dopuszczalne i wywołuje skutki prawne. Skorzystanie z tego prawa nie jest też uzależnione od zachowania szczególnej formy czy też wydania w tym przedmiocie konstytutywnego rozstrzygnięcia przez jakikolwiek organ lub sąd. Wprawdzie nie sposób jest zaprzeczyć, że skarżący może kwestionować zarówno skuteczność, jak i zasadność skorzystania przez wydzierżawiającego z przyznanego mu umową uprawnienia, jednakże, zwłaszcza w tym drugim przypadku, nie sposób jest stwierdzić, że ostateczna ocena zasadności jego twierdzeń przez właściwy sąd powszechny, determinuje możliwość weryfikacji przez organ spełnienia przez wnioskodawcę przesłanki, w postaci posiadania tytułu prawnego do gruntów.

Skarżący na żadnym z etapów postępowań nie wskazał czego w istocie dotyczą sprawy, toczące się z jego udziałem przed sądami powszechnymi, na które się powołuje.

Zawieszając postępowanie administracyjne, z powodu konieczności rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, posiadającego na jego gruncie kluczowe znaczenie, wymaga przede wszystkim jego zdefiniowania i powiązania jego znaczenia z przesłankami rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. W niniejszym przypadku warunek ten nie został jednak spełniony, wobec tego twierdzenia skarżącego w tym przedmiocie uznać należy za bezpodstawne.

Zdaniem WSA na tym etapie postępowania nie można wprawdzie w sposób kategoryczny wykluczyć, chociażby potencjalnego stwierdzenia nieważności oświadczenia wydzierżawiającego o rozwiązaniu umowy ze skarżącym, jednakżem obecnie brak jest do tego jakichkolwiek podstaw. W sytuacji jednak gdyby do takiej sytuacji rzeczywiście doszło, skarżący będzie mógł wystąpić z żądaniem wznowienia postępowania w sprawie, w związku z wyjściem na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzje. Na marginesie Sąd dodał, że zgodnie z oświadczeniem skarżącego z 8 kwietnia 2019 r., znajdującym się w aktach sprawy, dysponował on tytułem prawnym do gruntów, na dzień 31 maja 2016 r., a nie jak wymagają tego przepisy u.p.b. i u.w.r.o.w. 31 maja 2018 r.

Mając na uwadze powyższe WSA , na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargi.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku, skarżąc go w całości, wywiódł reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika A. B. Skarżący zrzekając się rozprawy wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił, na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego które miało istotny wpływ na wydanie zaskarżonego wyroku, tj.: art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w Ramach Programu Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 – poprzez ich błędne zastosowanie i stwierdzenie, że w dacie 31 maja 2018 r. Skarżący nie posiadał tytułu prawnego do działek zgłoszonych we wnioskach, w sytuacji gdy skuteczność złożonego przez Agencję Nieruchomości Rolnych rozwiązania umowy dzierżawy nr [...] z dnia 31.08.1994 r. jest sporna i do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd Rejonowy w Ropczycach Skarżący posiada tytuł prawnych do użytkowania działek oznaczonych numerami [...],[...],[...],[...],[...].

Uzasadniając powyższy zarzut skarżący między innymi wskazał, iż zamieszczone dla Wydzierżawiającego w umowie dzierżawy uprawnienie do złożenia oświadczenia o jej rozwiązaniu na skutek jednostronnego oświadczenia woli nie jest uprawnieniem absolutnym i zostało obwarowane spełnieniem określonych w umowie warunków. Aby można było przyjąć jego skuteczność należy wcześniej ustalić, czy przewidziane w umowie warunki rzeczywiście zaistniały. W niniejszej sprawie ani organ ani Sąd I instancji, nie poczyniły w tym przedmiocie właściwych ustaleń.

Skarżący zarzucił, iż organ ustalił jedynie, że wystąpiła przesłanka określona w § 14 ust. 1 aneksu do umowy. Powyższe ustalenie nie jest jednak wystarczające do przesądzenia, czy wydzierżawiający był uprawniony do jednostronnego rozwiązania umowy, a co z tym idzie, czy złożone przez niego oświadczenie mogło wywołać określone w umowie skutki prawne.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Podkarpackiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Rzeszowie wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Wobec tego, że z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę jest związany granicami skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego przepisu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez WSA w Rzeszowie. W tym stanie rzeczy kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku sprowadzała się do oceny, czy narusza on przepisy wskazane w zarzutach kasacyjnych.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Przystępując do oceny zasadności postawionych w środku prawnym zarzutów należy tę ocenę poprzedzić koniecznym w rozpatrywanej sprawie przypomnieniem i wyjaśnieniem, że prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych jest o tyle istotne, że zakres kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego wyznaczają sformułowane przez skarżącego zarzuty, oparte na ustawowych podstawach i uzasadnione w treści skargi kasacyjnej. Konkretne podstawy skargi kasacyjnej, czyli zawarte w niej przyczyny zaskarżenia rozstrzygnięcia, determinują całkowicie kierunek działalności badawczej Naczelnego Sądu Administracyjnego, którą musi on podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Z tych względów, skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym, obwarowanym m.in. przymusem adwokacko-radcowskim (art. 175 § 1-3 p.p.s.a.). Związanie wnioskami skargi kasacyjnej oznacza niemożność wyjścia poza tę część wyroku Sądu I instancji, której strona nie zaskarżyła. Związanie natomiast podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że Naczelny Sąd Administracyjny jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności orzeczenia Sądu I instancji oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, można oprzeć stosownie do art. 174 p.p.s.a. na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, gdzie należy wskazać przepisy tego prawa, które zostały naruszone przez Sąd I instancji i wpływ tego naruszenia na wynik sprawy tj. na rozstrzygnięcie (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).

Naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie polega na tzw. błędzie w subsumcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej, względnie - że ustalonego stanu faktycznego błędnie nie "podciągnięto" pod hipotezę.

W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie zarzucono zaskarżonemu wyrokowi I instancji naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków EFR na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach PROW na lata 2014-2020, poprzez ich błędne zastosowanie i stwierdzenie, że w dacie 31 maja 2018 r. Skarżący nie posiadał tytułu prawnego do działek zgłoszonych we wnioskach, w sytuacji gdy skuteczność złożonego przez ANR rozwiązania umowy dzierżawy jest sporna i do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd Rejonowy w Ropczycach Skarżący posiada tytuł prawnych do użytkowania działek rolnych.

Skarga kasacyjna natomiast nie została oparta na naruszeniu przepisów postępowania.

Brak zarzutów naruszenia przepisów postępowania, wskazanych w oparciu o podstawę z art. 174 pkt 2 p.p.s.a prowadzi do uznania, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy. To zaś powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może zajmować się okolicznościami faktycznymi, związanymi z rozwiązaniem umowy dzierżawy, a taki jest zarzut Skarżącego wynikający z uzasadnienia skargi kasacyjnej.

Zarzucana w uzasadnieniu wniesionego środka prawnego okoliczność, iż zamieszczone dla Wydzierżawiającego w umowie dzierżawy uprawnienie do złożenia oświadczenia o jej rozwiązaniu na skutek jednostronnego oświadczenia zostało obwarowane spełnieniem określonych w umowie warunków i aby można było przyjąć jego skuteczność należało wcześniej ustalić, czy przewidziane w umowie warunki rzeczywiście zaistniały, czego ani organ ani Sąd I instancji nie ustaliły, prowadzą w istocie do kwestionowania ustaleń i ocen dotyczących stanu faktycznego sprawy. Ustalenie, czy w danej sytuacji faktycznej Skarżący dysponował tytułem prawnym do zgłoszonych do płatności działek (czego wymagały mające w sprawie zastosowanie art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich), wiąże się bowiem się ze sferą faktów i ich oceną.

Przedstawiając fakty i dokonując ich oceny Sąd orzekający uzasadnił swoje stanowisko, wg którego, na dzień 31 maja 2018 r., skarżący nie dysponował tytułem prawnym do zgłoszonych do płatności gruntów, stanowiących własność Skarbu Państwa. Zdaniem Sądu nie ulega bowiem wątpliwości, że prawo do jednostronnego rozwiązania od umowy dzierżawy, zostało w jej postanowieniach zastrzeżone na rzecz wydzierżawiającego (§ 17 ust. 3 umowy), który z tego prawa skorzystał. Sąd I instancji wyjaśnił, że zamieszczenie w postanowieniach umowy cywilnoprawnej postanowień kreujących uprawnienie jednej z jej stron do rozwiązania przedmiotowej umowy, na mocy jednostronnego oświadczenia woli jednej ze stron, mieści się w ramach swobody kontraktowania i jako takie jest dopuszczalne i wywołuje skutki prawne. Skorzystanie z tego prawa nie jest też uzależnione od zachowania szczególnej formy czy też wydania w tym przedmiocie konstytutywnego rozstrzygnięcia przez jakikolwiek organ lub sąd. WSA zaakceptował ustalenia organów zauważając ponadto, że z oświadczenia skarżącego z 8 kwietnia 2019 r., znajdującego się w aktach sprawy wynika, że dysponował on tytułem prawnym do gruntów, na dzień 31 maja 2016 r., a nie jak wymagają tego przepisy u.p.b. i u.w.r.o.w. 31 maja 2018 r.

Skarżący kasacyjnie, uzasadniając zarzut naruszenia art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, zakwestionował powyższe ustalenia, faktyczne polemizując z dokonaną przez Sąd I instancji ich oceną.

W sytuacji gdy skarżący kasacyjnie nie zarzuca naruszenia przepisów postępowania ustalony przez Sąd I instancji stan faktyczny nie może zostać podważony.

Natomiast zarzutów naruszenia prawa materialnego nie można uzasadniać, kwestionując ustalenia stanu faktycznego, co uczynił w sprawie autor skargi kasacyjnej. Jest to dopuszczalne jedynie w ramach drugiej podstawy skargi kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Naruszenia prawa materialnego w postaci błędnego zastosowania pozostają w związku z ustaleniami dotyczącymi okoliczności faktycznych, niemniej jednak dla skuteczności zarzutu niewłaściwego zastosowania prawa materialnego niezbędne jest jednoczesne podniesienie zarzutu naruszenia przepisów postępowania przez niedostateczne czy błędne ustalenie i ocenę okoliczności faktycznych sprawy. Jeżeli w skardze kasacyjnej tego nie uczyniono, Naczelny Sąd Administracyjny jest obowiązany przyjąć, że wnoszący skargę kasacyjną nie podważa ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Skoro autor skargi kasacyjnej w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie podważył skutecznie ustalenia, że skarżący na dzień 31 maja 2018 r. nie posiadał tytułu prawnego do nieruchomości objętej wnioskami, skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 1 p.p.s.a.

Z przedstawionych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny działając w granicach skargi kasacyjnej uznał zarzuty wskazanych w skardze przepisów art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków EFR na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach PROW na lata 2014-2020, za nieusprawiedliwione i z tego względu, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a, skargę kasacyjną oddalił.