Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1765/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 16 par. 1, art. 77 par. 4, art. 145 par. 1 pkt 1-8, art. 145a
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Referent stażysta Dorota Szczepek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2019 r. sprawy ze skargi J. K., A.R., A. R. i P. R.. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta [...] z dnia 14 grudnia 2016 r., nr [...] ; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżących J. K., A. R., A. R. i P. R. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania: J. K., A. R., A. R. i P. R., od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] utrzymało powyższą decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan sprawy:

Nieruchomość położona w [...] przy ul. [...], ozn. hip. Nr [...], znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279).

Zgodnie z art. 1 dekretu z dniem 21 października 1945 r. wszystkie grunty na obszarze [...], a zatem również nieruchomość przy ul. [...] nr hip. [...], przeszła na własność gminy [...] (później Skarbu Państwa).

Z treści zaświadczenia Sądu Grodzkiego w [...] - Oddziału Ksiąg Wieczystych z dnia [...] października 1948 r., nr [...] wynika, że dawnymi współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości byli T. i S. małżonkowie M. - w równych częściach niepodzielnie.

Objęcie ww. nieruchomości przez Gminę nastąpiło z dniem ogłoszenia

w Dzienniku Urzędowym nr [...] Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego [...] dokonanego w myśl rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r., wydanego w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez gminę m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 6, poz. 43), tj. z dniem 16 sierpnia 1948 r., zatem termin na złożenie wniosku upływał 16 lutego 1949 r.

W dniu [...] października 1948 r. (w terminie) S. i T. M. złożyli wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do terenu nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], nr hip. [...].

Aktem notarialnym z dnia [...] października 1948 r. Rep. Nr [...] T.

i S. małżonkowie M. sprzedali S. R. i Z. R. (w równych częściach niepodzielnie) budynek położony w [...] przy ul. [...] wraz z prawami do gruntu nieruchomości nr [...].

Orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] sierpnia 1953 r., nr [...] odmówiono T. i S. M. prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], nr hip. [...] jednocześnie stwierdzono, że wszystkie budynki znajdujące się na powyższym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa.

Spadek po S. R. (zm. [...] września 1995 r.) nabył syn P. R. - postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] czerwca 1996 r. sygn. akt [...].

Po rozpoznaniu wniosku Z. R., decyzją z dnia [...] stycznia 1999 r., sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stwierdziło nieważność orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] sierpnia 1953 r. Nr [...], którym odmówiono T. i S. M. prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...], nr hip. [...].

Spadek po Z. R. (zm. [...] sierpnia 2002 r.) nabyli żona F. R., syn A. R., córka J. K. oraz wnuk A. R. - postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] lipca 2005 r. sygn. akt [...].

Spadek po F. R. (zm. [...] maja 2003 r.) nabyli: córka J. K., syn A. R. oraz wnuk A. R. - postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] listopada 2005 r. sygn. akt [...].

Ostateczną decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] Prezydent [...], po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] października 1948 r. ustanowił prawo użytkowania wieczystego do gruntu zabudowanego o pow. 968,00 m2, położonego w [...] przy ul. [...], działka nr ew. [...] z obrębu [...] na rzecz: P. R. (w udziale 3/6), J. K. (w udziale 1/6), A. R. (w udziale 1/6) i A. R. (w udziale 1/6).

W uzasadnieniu podano, że nieruchomość oznaczona jako hip. nr [...] stanowi obecnie działkę ewidencyjną nr [...] o pow. 968,00 m2 z obrębu [...], zabudowaną 4 – kondygnacyjnym budynkiem mieszkalnym, który spełnia warunki określone w art. 5 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] i stanowi odrębną od gruntu własność następców prawnych dawnych właścicieli hipotecznych.

Grunt przedmiotowej nieruchomości nie jest objęty żadnym obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie zaś ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego [...] (Uchwała [...] Rady [...] z dnia [...] października 2006 r.) powyższa nieruchomość położona jest na obszarze ([...]) mieszkaniowym o przewadze zabudowy wielorodzinnej z usługami o wysokości do 20 m. Dla przedmiotowego terenu preferowane jest lokalizowanie zespołów mieszkaniowych stowarzyszonych z programem urządzeń obsługi mieszkańców. Zdaniem organu pierwszej instancji korzystanie z gruntu przez spadkobierców dawnych właścicieli da się pogodzić z jego przeznaczeniem w studium.

Ostateczną decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...] Minister Administracji

i Cyfryzacji stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 1992 r. stwierdzającej nabycie przez Gminę Dzielnicę [...] z mocy Prawa w dniu [...] maja 1990 r. nieodpłatnie własność nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] w części dotyczącej budynku mieszkalnego, znajdującego się na działce nr [...] w obrębie [...] (komunalizacyjnej)

Protokołem zdawczo - odbiorczym z dnia [...] marca 2016 r. Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy [...] przekazał P. R., J. K., A. R.

i A. R. do administrowania i zarządzania budynek mieszkalny położony przy ul. [...]. Na dzień przekazania budynek był całkowicie wykwaterowany i wyłączony z eksploatacji.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...] Prezydent

[...] wznowił z urzędu (w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) postępowanie zakończone ostateczną decyzją Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r.

W uzasadnieniu wskazano, że została ujawniona nowa okoliczność istotna dla przedmiotowej sprawy tj. decyzja Prezydenta [...] nr [...]

z dnia [...] kwietnia 2015 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (budowa

II linii metra w [...] w tym stacji [...] – rejon ul. [...], obejmującej swym zasięgiem m.in. działkę nr [...]), a następnie wydanie przez Wojewodę [...] decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2016 r. zatwierdzającą projekt budowlany, udzielająca pozwolenia na budowę i rozbiórkę, która spowodowała zasadność wznowienia postępowania.

Ostatecznym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...] Prezydent [...] wstrzymał z urzędu wykonanie decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...].

Decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] Prezydent [...]

(w oparciu o art. 151 § 2 k.p.a.) uchylił ostateczną decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] i odmówił P. R., J. K., A. R. i A. R. ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu o pow. 968,00 m2, położonego w [...] przy ul. [...], działka nr ew. [...] w obrębie [...].

W uzasadnieniu podano, że dla przedmiotowego terenu brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, jednakże zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego [...] preferowane jest lokalizowanie zespołów mieszkaniowych stowarzyszonych

z programem urządzeń obsługi mieszkańców.

Natomiast decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] Prezydent [...] orzekł o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie II linii metra w [...] w tym stacji [...] - rejon [...] i [...], obejmującej swym zasięgiem m.in. działkę nr ew. [...] z obrębu [...], a następnie Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2016 r. zatwierdził projekt budowlany, udzielając pozwolenia na budowę i rozbiórkę 4 obiektów budowlanych, w tym na działce ew. nr [...] z obrębu [...]. Zatem budowa metra kwalifikowana jest jako inwestycja celu publicznego.

W dacie wydania decyzji przez Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] istniała decyzja o lokalizacji celu publicznego określająca sposób zagospodarowania terenu objętego decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., przeznaczająca przedmiotowy grunt pod budowę II linii metra. Wobec tego, zdaniem organu pierwszej instancji, nie dawało się pogodzić korzystania z tego gruntu, przez następców prawnych dawnych właścicieli nieruchomości, z jego przeznaczeniem w ww. dokumencie planistycznym, co skutkuje nie spełnieniem przesłanek art. 7 ust. 2 dekretu dotyczących przyznania prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu.

Ponadto organ pierwszej instancji powołał się na przepis art. 214 a pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, że można odmówić ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na rzecz poprzedniego właściciela gruntu w rozumieniu art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 tego dekretu, także ze względu na przeznaczenie lub wykorzystywanie na cele określone

w art. 6 (cel publiczny).

Biorąc pod uwagę, że na działce ew. nr [...] z obrębu [...] realizowany jest cel publiczny/ określony w art. 6 u.g.n. - budowa II linii metra tj. stacji wraz z wyjściami na powierzchnię, wentylatornie szlakowe i tunele szlakowe, należało, zdaniem organu odmówić następcom prawnym dawnych właścicieli ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu.

Odwołanie od decyzji złożyli: J. K., A. R., A. R. i P. R., kwestionując ustalenia organu pierwszej instancji. Zdaniem odwołujących się lokalizacja celu publicznego na przedmiotowym gruncie znana była organowi pierwszej instancji i nie stanowi nowej okoliczności powodującej wznowienie postępowania. Ponadto wskazano na niewłaściwe zastosowanie art. 214 a w niniejszej sprawie:

Rozpatrując odwołanie organ podniósł, że :

W rozpoznawanej sprawie organ pierwszej instancji, jako podstawę wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzja Prezydenta [...]

z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] wskazał art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

W orzecznictwie wskazuje się, że określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. podstawa wznowienia postępowania zachodzi wówczas, gdy zostaną spełnione łącznie, trzy przesłanki. Pierwszą jest to, że ujawnione okoliczności taktyczne lub dowody są istotne dla sprawy oraz nowe. Drugą z nich jest istnienie "nowych okoliczności taktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej, zaś trzecią przesłanką jest, że "nowe okoliczności faktyczne nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję. Przyjmuje się jednocześnie, że nie ma znaczenia, czy ujawnione okoliczności lub dowody nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotnie w wyniku zaniedbań, czy z innych powodów (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 9 grudnia 2012 r., sygn. akt I OSK 1256/10, z dnia 5 października 2017 r. sygn. akt I OSK 1025/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu z dnia 17 stycznia 2018 r. sygn. akt IV SA/Wr 651/17). Warunkiem wznowienia postępowania jest w tym przypadku jedynie to, aby nowa okoliczność, czy dowód miały istotne znaczenie dla sprawy i istniały w dniu wydania decyzji, przy czym nie były znane organowi, który wydał decyzję.

W wyroku NSA z dnia 8 czerwca 2000 r. sygn. akt V SA 1885/99 przyjęto, że przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego.

Organ podkreślił, że skoro wznowienie postępowania jest instytucją szczególną, stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji, to tym samym wykładnia przepisów określających warunki wznowienia musi być ścisła.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że element nowości dotyczy organu (okoliczności mają być nowe w odniesieniu do organu), który nie znał tych okoliczności i nie dysponował nimi. Chodzi o okoliczności "nowo odkryte", przy czym - nie jest istotne, czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne w wyniku zaniedbań (np. niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego), czy z innych powodów (por. wyroki NSA z dnia: 15 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 1993/15, 12 października 2016 r., sygn. akt II GSK 592/15) . Element niewiedzy organu o nowej okoliczności łączy się z samym faktem niewiedzy, niezależnie od przyczyn leżących lub nie po stronie organu. Treść art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie różnicuje "niewiedzy organu o nowych okolicznościach" w zależności od powodów tej niewiedzy (por. wyroki NSA z dnia: 9 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1256/10; 4 grudnia 2014 r., sygn. akt II OSK 1200/13 oraz wyrok WSA w Poznaniu

z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 838/13 i wyrok WSA w Białymstoku z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 451/16, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nawet w przypadku ustalenia, że doszło do zaniedbań organu, o ile zostaną spełnione pozostałe przesłanki wymienione w powołanym przepisie, uzasadnione będzie wznowienie postępowania (por. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz Warszawa 2011 s. 557 i powołane tam orzecznictwo). Warunkiem wznowienia postępowania jest jedynie to, aby nowa okoliczność czy dowód miały istotne znaczenie dla sprawy, istniały w dniu wydania decyzji i nie były znane organowi, który wydal decyzję.

W niniejszej sprawie po wydaniu decyzji dnia [...] kwietnia 2015 r., ustanawiającej prawo użytkowania wieczystego do gruntu położonego w [...] przy

ul. [...] (dz. ew. nr [...] z obrębu [...]), organ pierwszej instancji uzyskał informację o istnieniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego, obejmującego swym zasięgiem m.in. działkę ew. nr [...] z obrębu [...]. Fakt ten niewątpliwie miał znaczenie dla rozpoznania wniosku w trybie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), albowiem realizowany na działce nr [...] z obrębu [...] ceł publiczny (budowa II linii metra) uniemożliwia jego pozytywne rozpoznanie. Również w oparciu o art. 214a pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. z 2018 r, poz. 121 ze zm.) można odmówić ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na rzecz poprzedniego właściciela gruntu w rozumieniu art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 7 ust. 2 tego dekretu, także ze względu na przeznaczenie lub wykorzystywanie na cele określone w art. 6 (cel publiczny).

Dlatego też zdaniem organu istniały podstawy prawne do uchylenia decyzji

z dnia [...] kwietnia 2015 r. i odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w [...] przy ul. [...] działka ew. nr [...] z obrębu

[...].

Na marginesie organ wskazał, że po wznowieniu postępowania i uchyleniu decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 r. organ ponownie rozpoznał wniosek złożony dnia [...] października 1948 r. w oparciu o obowiązujące przepisy a więc była, podstawa do zastosowania art. 214a pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, co kwestionowały strony w swoim odwołaniu.

Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli: J. K., A. R., A. R. i P. R. zarzucając jej naruszenie :

Art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez uznanie, że istnieją przesłanki do wznowienia postępowania i w konsekwencji uchylenia decyzji, podczas gdy zaskarżona decyzja dotknięta jest na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. nieważnością, gdyż okoliczności (lokalizacja inwestycji celu publicznego) znane były organowi i nie stanowią one nowych okoliczności w szczególności nie mogą być podstawą do wznowienia postępowania okoliczności, które nastąpiły po wydaniu decyzji ustanawiającej prawo użytkowania wieczystego;

art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez uznanie, że w sprawie wyszły na jaw istotne nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, podczas gdy decyzję o ustaleniu lokalizacji celu publicznego oraz decyzję o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego wydał ten sam organ i nie można uznać, że nie posiadał wiedzy o uprzedniej swojej decyzji;

wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. ewentualnie na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

W uzasadnieniu podniesiono, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania umożliwiającego następnie uchylenie ostatecznej decyzji administracyjnej które zostały określone w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i które muszą być spełnione kumulatywnie. Bowiem nie można uznać, iż ten sam organ wydający obydwie decyzję nie posiadał wiedzy o decyzji wcześniejszej, tj. decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Nowa okoliczność faktyczna, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ma być nieznana organowi administracji publicznej właściwemu w danej sprawie (np. prezydentowi miasta), a nie poszczególnym pracownikom organu administracji publicznej (tak Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. [...]).

Bez wątpienia Organ (Prezydent [...]), przeprowadzając postępowanie dowodowe w sprawie o przyznanie prawa użytkowania wieczystego, znał z urzędu swoją decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r.

o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającego na budowie II linii metra

w [...], w tym stacji [...] w rejonie ul. [...] i [...]. Tym samym uznać należy, iż organ dokonał błędnej oceny materiału dowodowego, a to z kolei nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania, tak np. stwierdzi Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 lutego 1998 r. sygn. akt I SA 1164/97 SIP nr 44633 - "Błędna ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego w żadnym wypadku nie jest podstawą do wznowienia postępowania". Również przeoczenie określonej okoliczności wynikającej z akt sprawy nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania - nie jest to nowa okoliczność dla organu wydającego decyzję (wyrok NSA z 10 lutego 1999 r., sygn. akt III SA 5019/98 LexisNexis nr 343666, ONSA 2000, nr 2, poz. 62).

Uznając za zasadną, zgodną z prawem i logiczną (czemu Skarżący stanowczo się sprzeciwiają) zaskarżoną decyzję należałoby przyjąć, iż jeden organ (Prezydent [...]), wydając inne późniejsze decyzje, nie posiada wiedzy

o wcześniejszych swych decyzjach. Każda rozpatrywana przez organ sprawa jest zupełnie nową sprawą, która jest rozpatrywana w oderwaniu i bez kontekstu z innymi sprawami toczącymi się przed tymże organem. Przyjęcie takiego rozumowania prowadziłoby do kuriozalnych wniosków i wydawania decyzji sprzecznych

z obowiązującymi przepisami.

Z tego względu zdaniem organu nie można uznać, iż organ Prezydent [...], wydając w dniu [...] kwietnia 2015 r. decyzję o przyznaniu prawa użytkowania wieczystego, nie posiadał wiedzy o toczącym się przed tym samym organem postępowaniu o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, tj. budowy

II linii metra na odcinku północno wschodnim. Jak powszechnie wiadomo, inwestycja ta była i nadal pozostaje priorytetowa i kluczowa dla Organu ze względu m.in. na poziom jej skomplikowania, kosztowność oraz znaczne utrudnienia w ruchu drogowym

w [...]. Wiedza o zamiarze budowy II linii metra na odcinku [...] była i jest powszechna pośród mieszkańców [...], a informacje o realizacji ww. odcinka były i są nadal szeroko komentowane i nagłaśniane w mediach.

Strona nie może na podstawie obecnie obowiązujących przepisów ponosić negatywnych konsekwencji nierzetelnego i niewłaściwie prowadzonego postępowania. Fakt zaniedbań lub nieprawidłowego wykonywania obowiązków przez pracowników organu administracji nie stanowi zdaniem skarżących przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 do wznowienia postępowania (tak np. teza druga wyroku NSA z 28 września 1999 r., sygn. akt IV SA 693/97, SIP nr 48156).

Zgodnie z art. 77 §4 k.p.a. fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi

z urzędu nie wymagają dowodu. Przez pojęcie faktów powszechnie znanych należy rozumieć okoliczności, zdarzenia, czynności lub stany, które powinny być znane każdemu rozsądnemu i posiadającemu doświadczenie życiowe mieszkańcowi miejscowości, w której znajduje się siedziba organu administracji publicznej.

Zdaniem skarżących nie może stanowić przesłanki wznowienia postępowania okoliczność wydania w dniu [...] marca 2016 r. decyzji Wojewody [...] (nr [...]) zatwierdzającej projekt budowlany, udzielającej pozwolenia na budowę

i rozbiórkę, gdyż okoliczność ta zaistniała po wydaniu decyzji ostatecznej. Decyzja Wojewody [...] została wydana 11 miesięcy od dnia wydania decyzji ustalającej prawo użytkowania wieczystego.

Treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2018 roku, praktycznie w całości potwierdza argumentacje skarżących z odwołania się od decyzji nr [...] z [...] grudnia 2016 roku Prezydenta [...], zarówno co do zarzutów natury prawnej, jak

i dotyczących stanu faktycznego tj. wydania, przez ten sam organ, decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 roku ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego oraz wydanie decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 r. ustanawiającej prawo użytkowania wieczystego do gruntu, objętego lokalizacją przedmiotowej inwestycji celu publicznego. Niezrozumiałym jest dla skarżących, i w ich ocenie zupełnie bezzasadne, przyznanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], iż "istniały podstawy do uchylenia decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 roku" skoro nie było w ogóle podstaw (spełnionych przesłanek) wznowienia postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, z późn. zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm. - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami

i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. (wydaną przez ten organ po wznowieniu z urzędu postępowania) uchylająca ostateczną decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. o ustanowieniu na rzecz skarżących prawa użytkowania wieczystego do gruntu zabudowanego położonego w [...] przy ul. [...] dz. nr [...] z obrębu [...] odmawiającą skarżącym ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do wyżej opisanej nieruchomości.

Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, która stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli, postępowanie, w jakim doszło do jej wydania było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad procesowych wyliczonych w przepisach prawa procesowego (art. 145, art. 145a k.p.a.) Podkreślić należy że każda z przesłanek podanych w art. 145 § 1 k.p.a., łączy się z wadliwością samego postępowania administracyjnego, zaistniałą jeszcze przed rozstrzygnięciem sprawy. Odnotować także przyjdzie, że z uwagi na zasadę trwałości decyzji ostatecznych wynikającą z art. 16 § 1 k.p.a., wykładnia przesłanek wznowienia postępowania winna mieć charakter ścieśniający, bowiem przy wznowieniu postępowania chodzi o sprawdzenie czy

w czynnościach procesowych poprzedzających wydanie w trybie zwykłym decyzji doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a.). Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Zatem, aby dana okoliczność lub dowód mógł stanowić podstawę do wznowienia postępowania, musi on istnieć w dacie wydania decyzji ostatecznej i nie może być znany organowi wydającemu decyzję.

Przede wszystkim należy wyjaśnić, że nowe okoliczności i dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, jeżeli spełniają łącznie następujące cechy: są nowe (ale istniały w dacie wydania decyzji ostatecznej) są istotne dla sprawy (a więc mogły mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy) i nie były znane organowi, który wydał decyzję.

To na organie administracji, który wszczął postępowanie wznowieniowe z urzędu ciąży obowiązek wskazania powyższych przesłanek, przy czym należy mieć na względzie, że wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem wzruszania decyzji ostatecznych, stanowi odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznych, dlatego chcąc wzruszyć taką decyzję ostateczną organ powinien ponad wszelką wątpliwość wykazać istnienie przesłanek wznowienia.

Sąd rozpoznający przedmiotową sprawę nie podziela stanowiska organów obu instancji, że nowa okoliczność faktyczna jaką była wydana przez Prezydenta [...] w dniu [...] kwietnia 2015 r. decyzja o ustaleniu lokalizacji celu publicznego (budowa II linii metra w [...] w tym stacji [...]-rejon ulicy [...] i [...] obejmującego zasięgiem sporną działkę nr [...]) była nieznana temu samemu organowi który wydał decyzję w dniu [...] kwietnia 2015 r. o oddaniu skarżącym w użytkowanie wieczyste działki nr [...]. Bowiem jak słusznie zauważają skarżący nie można przyjąć, że ten sam organ wydający obydwie decyzje nie posiadał wiedzy o wcześniejszej decyzji dotyczącej ustalenia tak ważnej inwestycji celu publicznego jaką jest budowa II linii metra. Dla Sądu bulwersującym jest, że pracownik urzędu wydający decyzję o oddaniu gruntu w użytkowanie wieczyste przy ulicy Strzeleckiej nie wiedział, że w tym miejscu planowana jest budowa II linii metra i nie sprawdził tego przed wydaniem decyzji. Fakt ten bowiem jest publicznie znany.

Nowa okoliczność zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. ma być nieznana organowi, a nie pracownikom organu. Z powyższych powodów Sąd podziela zarzut skargi, że organ dokonał błędnej oceny materiału dowodowego, a to nie może stanowić podstawy do wznowienia postepowania.

Sąd podziela też stanowisko skarżących, że nie może stanowić przesłanki wznowienia postępowania okoliczność wydania przez Wojewodę [...] w dniu [...] marca 2016 r. decyzji zatwierdzającej projekt budowlany, udzielającej pozwolenia na budowę i rozbiórkę ponieważ okoliczności te zaistniały już po wydaniu ostatecznej decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 r. z tych względów za zasadne należy uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez niewykazanie przez organ wszystkich przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania i uchylenie decyzji ostatecznej oraz naruszenia art. 77 § 4 k.p.a. Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni przedstawione wyżej stanowisko Sądu.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.