Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2979/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-05-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6274 Nabywanie nieruchomości przez cudzoziemca
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1 ust. 1, art. 1a ust. 1,
journal: Dz.U. 2004 nr 167 poz 1758
law: ustawa z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców - tekst jednolity
article: art. 23
journal: Dz.U. 2003 nr 159 poz 1548
law: Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej - tekst jedn.
article: art. 14 ust. 8, art. 9 ust. 4, ust. 5, art. 17 ust. 8
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Danuta Dopierała, Sędzia WSA - Izabella Janson, Protokolant - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2009 r. sprawę ze skargi M. Sp. z o.o. w G. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu na wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r. w sprawie zgłoszenia sprzeciwu na wydanie zezwolenia na nabycie przez M. K. Sp. z o.o. w G. nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni [...] ha, położonych w R..

Postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym:

Spółka M. K. Sp. z o.o. w G. będąca własnością [...] Spółki M. S.A. wystąpiła w dniu [...] lutego 2008 r. do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z wnioskiem o wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości [...] ha, położonych w R., obrębie G., przy ulicy [...], woj. [...], obejmujących działki nr [...], stanowiących własność osób fizycznych. Wskazała, że posiada akty notarialne z [...] lipca 2007 r. z warunkowymi umowami sprzedaży tychże nieruchomości, z których to aktów wynika wola dotychczasowych właścicieli zbycia nieruchomości na jej rzecz. Posiada również oświadczenia Agencji Nieruchomości Rolnych z dnia [...] sierpnia 2007 r. o nie skorzystaniu z prawa pierwokupu. Nieruchomości nabędzie w celu budowy centrum handlowo – usługowego.

Pismem z dnia [...] maja 2008 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o zajęcie stanowiska w sprawie w ramach przysługującego mu prawa sprzeciwu w myśl art. 1 ust. 1 oraz ust. 1a ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (Dz. U. z 2004 r. Nr 167 poz. 1758 ze zm.).

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zgłosił sprzeciw na wydanie zezwolenia na powyższe nabycie nieruchomości.

Po rozpatrzeniu wniosku strony o ponowne rozpoznanie sprawy Minister postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] sierpnia 2008 r. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że wymienione przez skarżącą grunty mają rolny charakter. Są to grunty orne klasy III b i IV b. nie są one objęte aktualnym planem zagospodarowania przestrzennego. Cel nabycia nieruchomości – budowa centrum handlowo-usługowego – jest sprzeczny z charakterem tych nieruchomości. Zmiana przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze może odbyć się tylko w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Sam fakt, że Miasto R. przystąpiło do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na mocy stosownej uchwały Rady Miejskiej w R. nie przesądza jeszcze o zmianie przeznaczenia gruntów. Sporządzone zaś Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie stanowi prawa miejscowego. Zatem kierując się interesem społecznym poprzez odwołanie się do postanowienia ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego stanowiących o ochronie rolnika prowadzącego gospodarstwo rodzinne, posiadającego kwalifikacje rolnicze i zamieszkałego w gminie, na terenie której położona jest zbywana nieruchomość lub jej część, organ uznał, że skarżąca nie spełniając tych wymogów nabywała by te grunty sprzecznie z interesem rolnictwa. W tych warunkach kierując się ochroną gruntów przeznaczonych na cele rolne przypisaną mu art. 23 ustawy z 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz.U. z 2003 r. Nr 159 poz. 1548 ze zm.) oraz powołując się na współdziałanie na podstawie art. 1 ust. 1 i art.1a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, organ wyraził sprzeciw na wydanie zezwolenia na nabycie przez skarżącą Spółkę przedmiotowych działek.

Na powyższe postanowienie M. K. Sp. z o.o. w G. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stwierdzając naruszenie:

1) przepisów postępowania:

- art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony i interesu obywateli przy rozpoznawaniu sprawy;

- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania obywateli do organów administracji publicznej i nie odniesienie się do zarzutów stawianych przez skarżącą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy;

- art. 77 §1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i nie odniesienie się do dowodów przedstawionych przez stronę

2) prawa materialnego:

- art. 1a ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców poprzez zgłoszenie sprzeciwu mimo, że nabycie nieruchomości przez cudzoziemca nie spowoduje zagrożenia obronności, bezpieczeństwa państwa lub porządku publicznego.

W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, że organ orzekając w ramach uznania administracyjnego powinien mieć, zgodnie z art. 7 k.p.a., na względzie zarówno interes społeczny jak i słuszny interes obywateli. Tymczasem w przedmiotowej sprawie organ nie zdefiniował tych interesów, nie odniósł się do kwestii ewentualnej kolizji tych interesów, nie stwierdził który interes uznał za ważniejszy. Stanowi to naruszenie zasady wynikającej z art. 7 k.p.a.

Skarżąca wyraziła przekonanie, że nabycie nieruchomości przez nią, jest zgodne z interesem ogółu społeczeństwa. Bowiem budowa centrum handlowego spowoduje przyciągnięcie kapitału oraz rozwój nowych technologii i powstanie nowych miejsc pracy.

Skarżąca zarzuciła brak uwzględnienia przez organ, iż planowana przez nią inwestycja jest zgodna z polityką inwestycyjną Miasta R.. Świadczy o tym fakt przyjęcia uchwałą Rady Miasta z dnia [...] grudnia 1999 r. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy R., wg którego teren obejmujący wniosek znajduje się w obrębie obszaru obejmującego zespoły i centra usługowe oraz zabudowę mieszkaniową intensywną, o czym świadczy zaświadczenie Prezydenta Miasta R. z [...] sierpnia 2008 r. Działki te na mocy wcześniejszego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego do [...] grudnia 2002 r. znajdowały się w strefie mieszkaniowej adaptacji i podporządkowania istniejącego zainwestowania o wysokiej intensywności zabudowy z ciągami usługowymi i parterami usługowymi w zabudowie mieszkaniowej z preferencją zwartej pierzejowej, o czym świadczy zarówno ww. zaświadczenie Prezydenta, jak i zaświadczenie tegoż organu z [...] grudnia 2007 r., czego nie uwzględnił organ w zaskarżonym postanowieniu.

Skarżąca zarzuciła nieuwzględnienie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jako dowodu kreującego stan faktyczny zgodnie, z którym interes strony pokrywa się z interesem społecznym. Podniosła okoliczność, iż Agencja Nieruchomości Rolnych oświadczyła, że nie zamierza skorzystać z prawa pierwokupu, co oznacza brak sprzeczności z interesem rolnictwa, iż ona nabędzie te nieruchomości.

Zarzuciła, iż ocena organu wyłącznie pod kątem gospodarki rolnej w oderwaniu od szczególnego stanu faktycznego stanowi naruszenie art. 7, 8 i 77§1 k.p.a.

Nie odniesienie się przez organ do przedstawionych, wyżej przywołanych dokumentów stanowi, zdaniem skarżącej, naruszenie art.77§1 k.p.a. i art.107 §3 k.p.a. w zw. z art.126 k.p.a.

Pominięcie okoliczności związanych z planowanym przeznaczeniem nieruchomości podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stanowi, zdaniem skarżącej, istotne naruszenie prawa.

W konsekwencji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego.

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podtrzymał swoje stanowisko zawarte w postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, że uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określane przepisami m.in. art. 1 §1 i §2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia wydanego przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Sąd stwierdził, że skarga jest nieuzasadniona.

Podnieść należy, że ustawa z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców jest aktem prawnym o charakterze reglamentacyjnym. Ma na celu kontrolę wykupu nieruchomości przez cudzoziemców. Przy czym kontrola ta, wyrażająca się w zezwoleniu na zakup tej nieruchomości, oparta jest na uznaniu administracyjnym. Zezwolenie wydawane jest przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w drodze decyzji administracyjnej, za zgodą Ministra Obrony Narodowej, a w przypadku nieruchomości rolnych, za zgodą Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

W ustawie brak jest przepisów określających, w jakich przypadkach Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zobowiązany jest do wydania cudzoziemcowi zezwolenia na nabycie nieruchomości w Polsce. Nie ma też przepisów precyzujących bliżej warunki istotne w ocenie wniosku o wydanie zezwolenia, co przesądza o charakterze uznaniowym decyzji. W art. 1a ust.1 ustawy jest mowa, ze zezwolenie jest wydawane gdy nabycie nieruchomości przez cudzoziemca nie spowoduje zagrożenia obronności, bezpieczeństwa państwa lub porządku publicznego (co stosownie do art. 2 może sprawdzić Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji) oraz nie sprzeciwiają się temu względy polityki społecznej i zdrowia społeczeństwa.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozstrzygając w przedmiocie wyrażenia zgody na nabycie nieruchomości rolnej przez cudzoziemca, również nie posiada przepisów szczególnych określających przesłanki uzasadniające wniesienie sprzeciwu lub wyrażenie stanowiska o braku sprzeciwu.

Jego postanowienie oparte jest na art. 1 i 1a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców. Ma ten sam charakter uznaniowy, a Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uważany jest za organ współdziałający na podstawie ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców.

Zatem załatwiając sprawę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi musi kierować się ogólną dyrektywą wynikającą z art.7 k.p.a., mówiącą o uwzględnieniu interesu ogólnego i słusznego interesu obywatela.

Wbrew zarzutom skarżącej powyższa dyrektywa została zachowana w przedmiotowej sprawie. Z art. 7 k.p.a. wynika domniemanie pozytywnego (zgodnego z wnioskiem strony) rozstrzygnięcia danej sprawy, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny. Taką interpretację przepisu podkreślał również Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanym przez skarżącą wyroku z dnia 14 grudnia 2005 r. sygn. akt II OSK 175/05, czego skarżąca nie zauważa i nie przenosi na grunt rozważań organu we własnej sprawie.

Organ zdefiniował pojecie interesu ogólnego, społecznego oraz odniósł się do interesu strony wyrażonego celem, którym strona kieruje się wyrażając wolę nabycia przedmiotowych nieruchomości, wielkością nieruchomości, przedmiotem działania gospodarczego strony oraz warunkami prawnymi dotyczącymi nieruchomości, w tym również brakiem wydania przez Miasto R. decyzji o warunkach zabudowy tych gruntów mimo wcześniejszego wniosku zainteresowanych tym osób fizycznych.

Wszystkie te okoliczności zostały podniesione w uzasadnieniu postanowienia, przeanalizowane, uwzględnione w kontekście przedstawionych i przyjętych w poczet dowodów pism - zaświadczeń Prezydenta Miasta R. z [...] grudnia 2007 r. i [...] sierpnia 2008 r., uchwały Rady Miejskiej dotyczącej Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, uchwały Rady Miejskiej w R. nr [...] z [...] kwietnia 2007 r. o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wypisów z rejestru gruntów.

Niezasadny jest zatem zarzut, że organ nie uwzględnił powyższych dokumentów. Uwzględnił je tylko wyciągnął inne wnioski niż oczekuje skarżąca.

Oceniając te dokumenty organ jednoznacznie stwierdził, że przedmiotowe nieruchomości nie są objęte aktualnym planem zagospodarowania przestrzennego (co potwierdzają oba zaświadczenia Prezydenta Miasta), stwierdził, że dopóki nie ma takiego planu, działki mają charakter rolny, są to grunty orne klasy III b i IV b. Stwierdził, że planowana przez skarżącą zmiana przeznaczenia gruntów może się odbyć tylko w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Stwierdzenia te są zgodne z art. 14 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 r. (Dz.U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.) stanowiącym, że plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego. Studium uwarunkowań zaś nie ma takiego charakteru w myśl art. 9 ust. 5 wymienionej ustawy. Jest tylko wiążące dla organów gminy w myśl ust.4 wymienionego art. 9.

Prawidłowo zatem organ określił, powołując się dodatkowo na wypisy z rejestru gruntów, charakter rolny przedmiotowych działek. Prawidłowo też wywiódł, że ocena wynikająca z ochrony interesu społecznego wymaga od niego odniesienia się do postanowień ustawy z 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz.U. z 2003 r. Nr 64 poz. 592). Wynika to z faktu braku w ustawie o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców merytorycznego zakresu oceny Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, przez co winien on oceniać sprawę w kontekście zadań przypisanych mu art. 23 ustawy z 4 kwietnia 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz.U. z 2003 r. Nr 11 poz. 1548 ze zm.). Z cytowanego przypisy wynika, że do kompetencji organu orzekającego w przedmiotowej sprawie należą sprawy kształtowania ustroju rolnego oraz ochrony gruntów przeznaczonych na cele rolne. Przepisy ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego preferują zaś nabywcę nieruchomości rolnych jako rolnika prowadzącego gospodarstwo rodzinne i posiadającego kwalifikacje rolnicze, i zamieszkałego na terenie gminy gdzie jest położona chociaż część nabywanej nieruchomości. Odwołując się do tej ustawy organ wywiódł, że to w ramach uwzględnienia interesu społecznego z art. 7 k.p.a. jest nią konieczność poprawy struktury obszarowej gospodarstw rolnych, przeciwdziałanie nadmiernej koncentracji gospodarstw rolnych oraz zapewnienia prowadzenia działalności rolniczej w gospodarstwach rolnych przez osoby o odpowiednich kwalifikacjach.

Kierując się tym interesem ogólnym organ stwierdził, że skarżąca nie odpowiada przedstawionym warunkom do nabycia nieruchomości rolnych oraz chce zmienić przeznaczenie gruntu, co daje podstawę do zgłoszenia sprzeciwu.

Wyciągnięcie tego wniosku poprzedzone było ustaleniem organu, że skarżąca Spółka zajmuje się wykonywaniem robót ogólnobudowlanych, działalnością w zakresie [...]. Chce nabyć grunt na centrum handlowo-usługowe. Nie otrzymała decyzji o warunkach zabudowy mimo, że brak jest planu zagospodarowania przestrzennego.

Ustaleniom tym nie można odmówić prawdziwości, ani też nie można przyjąć, że podniesione aspekty nie odnoszą się do sytuacji gospodarczej spółki i wskazywanego celu nabycia nieruchomości.

Wymienione, ustalone elementy definiują Spółkę, przedmiot jej działalności gospodarczej, cele nabycia nieruchomości, co jednoznacznie wskazuje na odnoszenie się przez organ do interesu indywidualnego Spółki.

Zarzut, że organ naruszył art. 7 k.p.a. poprzez brak zdefiniowania pojęć oraz brak wskazania, który interes – społeczny czy indywidualny – jest dla niego ważniejszy w tej sprawie nie znajduje uzasadnienia.

Podnieść należy, że stwierdzenie wprost przez organ, iż działki mające być przedmiotem obrotu nie są objęte planem zagospodarowania przestrzennego, nie wydano też decyzji o warunkach zabudowy tego terenu, wyraźnie wskazuje, iż organ nie uznaje aby w sprawie zaistniała zbieżność interesów – indywidualnego skarżącej i ogólnego interesu Miasta R., co do planowania takiej inwestycji na tym terenie, o co wnosiła Spółka.

Nie można odmówić słuszności takiemu wnioskowaniu. Z akt sprawy wynika, że dwie osoby fizyczne, tj. M. R. i W. J. wystąpiły w dniu [...] lipca 2007 r. o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji pod nazwą budowa galerii [...], w tym zjazd z ulicy. Teren objęty wnioskiem obejmował też działki zgłoszone przez skarżącą w przedmiotowej sprawie. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] Prezydent Miasta R. zawiesił postępowanie w tamtej sprawie uznając, mimo istnienia art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dającego podstawę do określenia sposobu zagospodarowania terenu decyzją administracyjną w przypadku braku planu zagospodarowania przestrzennego, że nie skorzysta z tej instytucji. Postępowanie zostało zawieszone na mocy art. 62 ust 1 ww. ustawy ze wskazaniem, iż istnieje potrzeba szczegółowego określenia przestrzeni publicznej, przebiegu dróg oraz terenu pod zabudowę usługową z punktu widzenia interesu Gminy Miasta R. i bardziej zasadne będzie ustalenie tego w planie niż w drodze indywidualnych rozstrzygnięć (dowód: akta administracyjne k. 92-94 w zw. z k.97-111).

W tych warunkach trudno podzielić twierdzenie skarżącej, iż jej interes indywidualny – centrum handlowo-usługowe – jest tożsamy z interesem ogólnym Gminy R. co powinien organ uwzględnić na jej korzyść.

Nie znajduje też potwierdzenia fakt, iż przedmiotowy teren, zgodnie z oświadczeniem Prezydenta Miasta R. z dnia [...] grudnia 2007 r. miał w starym planie zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego do końcu roku 2002 to samo przeznaczenie co obecnie przewiduje Spółka. Zgodnie z treścią tego oświadczenia, teren ten przewidywał tylko partery usługowe i intensywną zabudowę mieszkaniową z ciągami usługowymi.

Faktem jest, że nie przewidywał działalności rolniczej ale sam fakt zaprzestania rolniczego wykorzystywania terenu nie przesądzał o braku rolniczego wykorzystywania terenu.

Zgodnie z ww. ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – art. 17 ust. 8 – zmiana przeznaczenia gruntów rolnych III klasy (a takie występują w przedmiotowej sprawie) przewidywana sporządzanym planem wymaga zgody Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w myśl art. 7 ustawy z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121 poz. 1266).

To niewątpliwie miał na uwadze organ pisząc o konieczności zmiany przeznaczenia gruntu planem zagospodarowania przestrzennego, o tym, ze dopiero plan jest prawną podstawą do dalszych działań. Brak tego planu nie zwalnia go z ochrony terenu zapisami ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego.

Ustaleniom tym nie sposób odmówić słuszności.

Podniesiony przez organ fakt, iż skarżąca Spółka zajmuje się działalnością budowlaną i [...] w szerokim znaczeniu też nie był bez znaczenia dla sprawy i to nie tylko w kontekście uprawnień rolniczych.

Ustalenie to daje podstawę do ostrożnej oceny przedstawianych przez Spółkę korzyści dla terenu z istniejącego centrum handlowo-usługowego, nowych miejsc pracy i technologii. Przede wszystkim podnieść należy, że Spółka nie ma przewidzianej działalności handlowej (dowód: zapisy zawarte w KRS Spółki nr [...] – k.150-156 akta adm.) co oznacza, że są to rozważania ogólnoteoretyczne. Takimi też powinny pozostać przy ocenie interesów w przedmiotowej sprawie z uwzględnieniem oczekiwań Miasta R. uregulowania kwestii związanych z przeznaczeniem terenu w planie zagospodarowania przestrzennego, czego wyrazem było ww. postanowienie o zwieszeniu postępowania w sprawie określenia warunków zabudowy.

Fakty te ustalił organ w sprawie, aczkolwiek nie do końca szczegółowo je opisał w uzasadnieniu. Nie mniej jednak znalazły się one w uzasadnieniu postanowienia w stopniu wystarczającym do określenia czym kierował się organ przy podejmowaniu rozstrzygnięcia i jaki interes przeważył w rozstrzyganiu sprawy.

W tych warunkach nie można mówić o naruszeniu przepisów postępowania z art. 7, 8 i 77§1 k.p.a. w stopniu wpływającym na wynik sprawy.

Organ wskazał dokumenty, w oparciu o które orzekał w sprawie.

Brak jest jedynie odniesienia organu do twierdzeń strony, iż zawarła już w dniu [...] lipca 2007 r. notarialne warunkowe umowy sprzedaży przedmiotowych nieruchomości z ich dotychczasowymi właścicielami, oraz że Agencja Nieruchomości Rolnych złożyła w dniu [...] sierpnia 2007 r. oświadczenie o nie skorzystaniu z prawa pierwokupu.

Podnieść należy, że sam fakt przystąpienia przez organ do rozpoznania sprawy świadczy o tym, iż nie kwestionuje faktu ustaleń skarżącej z dotychczasowymi właścicielami, co do nabycia tych nieruchomości, tj. woli stron zawarcia skutecznej umowy przeniesienia własności nieruchomości. Zezwolenie wydane prze Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz zgoda na to zezwolenie lub jej brak wydawane przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi są możliwe tylko w stosunku do konkretnej zaistniałej sytuacji, czyli istnienia odpowiednich gruntów i istnienia stron wyrażających wolę zawarcia umowy dotyczącej obrotu tą nieruchomością. Nie rozpoznaje się abstrakcyjnych sytuacji, co wynika z treści art. 1a ust.3 i ust.4 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców.

W aktach administracyjnych brak jest aktów notarialnych z opisanymi warunkowymi umowami sprzedaży. Nie jest to jednak uchybienie wpływające na wynik, gdyż są to okoliczności sprawdzone przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, do którego kierowany jest wniosek o wydanie zezwolenia. To w tamtym postępowaniu sprawdzana jest treść wniosku i dołączone do niego dokumenty, a następnie nadawany jest mu bieg. Wniosek otrzymał taki bieg w sprawie, skoro Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o wyrażenie stanowiska w sprawie zgody na wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości.

Sąd podnosi tę okoliczność, gdyż strona powołuje się na dalsze skutki prawne tych aktów notarialnych, tj. oświadczenia o nieskorzystaniu z prawa pierwokupu.

Podnieść należy, że Agencja Nieruchomości Rolnych powinna składać oświadczenie o prawie do skorzystania z pierwokupu w stosunku do ważnych umów sprzedaży zawierających tylko jeden prawem przewidziany warunek, mianowicie właśnie korzystanie z prawa pierwokupu. Żaden inny warunek nie może być skutecznie zawarty w umowie sprzedaży bowiem przeczyłoby to treści art. 157 § 1 Kodeksu cywilnego. Zawarcie umowy sprzedaży wymienionych działek z zastrzeżeniem prawa pierwokupu na rzecz Agencji Nieruchomości Rolnych jest możliwe dopiero po uzyskaniu przez skarżącą zezwolenia na nabycie nieruchomości przez cudzoziemca. Przepis art. 6 ust. 1 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców stanowi o nieważności umowy nabycia nieruchomości zawartej wbrew przepisom ustawy.

Trudno określić jakie umowy zawarła skarżąca w dniu [...] lipca 2007 r., nie wykluczone, że są to umowy zobowiązujące do przeniesienia własności bądź umowy przedwstępne. Nie mniej jednak do żadnej z tych umów nie przysługuje jeszcze prawo pierwokupu określone w art. 3 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Przedwczesne wypowiedzenie się Agencji na ten temat nie rodzi skutku wypełnienia przesłanek wymienionego przepisu. Z tych względów brak odniesienia się organu do tych umów notarialnych i oświadczeń Agencji Nieruchomości Rolnych nie wpływa na wynik sprawy. Zarzut podniesiony przez skarżącą w tej kwestii jest bezzasadny.

Zwłaszcza, że w/w prawo pierwokupu przypisane Agencji Nieruchomości Rolnych nie ma wpływu na zmianę przeznaczenia gruntu rolnego, nie jest też wyrazem woli Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o zamiarze dokonania takiej zmiany.

Z tych względów Sąd nie podzielił zarzutów skarżącej.

Reasumując, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 i 1 a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców wobec prawidłowych ustaleń organu i omówienia przesłanek występujących w tych przepisach. Sąd nie dopatrzył się też naruszenia przez organ przepisów postępowania administracyjnego, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) – powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. W kontekście powyższych przepisów, nie dają podstaw do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia podniesione przez skarżącą zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych, m. in. braku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz ustosunkowania się do wszystkich argumentów podniesionych przez skarżącą. Należy podkreślić że stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy p.p.s.a., podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdza, że co prawda uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie odnosi się do wszystkich podnoszonych przez skarżącą argumentów, to jednak organ w sposób czytelny wyartykułował przesłanki, jakimi się kierował zgłaszając sprzeciw na udzielenie zezwolenia na nabycie nieruchomości.

Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.