Wyrok NSA, sygn. akt GSK 1242/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: 1. Zwrot użyty w art. 273 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, "wykrycie" odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i podówczas nieujawnionych, bo nieznanych stronom. Nie odnosi się ono zatem do okoliczności i dowodów jawnych z materiału poprzedniego postępowania, a tylko niedostrzeżonych przez stronę.

2. Kwestia prawidłowego poinformowania dłużnika o zarejestrowaniu długu celnego nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie określenia wysokości należności celnych. Skoro więc okoliczność dotycząca braku powiadomienia rejestracji długu celnego nie miała wpływu na wynik sprawy zakończonej wyrokiem, to tym samym nie stanowiła podstawy wznowienia w rozumieniu art. 273 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/.

TEZY

1. Zwrot użyty w art. 273 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, "wykrycie" odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i podówczas nieujawnionych, bo nieznanych stronom. Nie odnosi się ono zatem do okoliczności i dowodów jawnych z materiału poprzedniego postępowania, a tylko niedostrzeżonych przez stronę.

2. Kwestia prawidłowego poinformowania dłużnika o zarejestrowaniu długu celnego nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie określenia wysokości należności celnych. Skoro więc okoliczność dotycząca braku powiadomienia rejestracji długu celnego nie miała wpływu na wynik sprawy zakończonej wyrokiem, to tym samym nie stanowiła podstawy wznowienia w rozumieniu art. 273 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Wojtachnio, Sędziowie NSA Rafał Batorowicz, Urszula Raczkiewicz (spr.), Protokolant Marcin Chojnacki, po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2005 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J.J. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 1 września 2004 r. sygn. akt I SA/Bd 325/04 w sprawie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania sądowego w sprawie ze skargi J.J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Toruniu z dnia 28 kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. skargę kasacyjną oddala 2. zasądza od J. J. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w Toruniu kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 1 września 2004 r. w sprawie I SA/Bd 325/04 odrzucił skargę J. J. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tegoż Sądu z dn. 17 lutego 2004 sygn. akt. SA/Bd 1968/03 .

W uzasadnieniu postanowienia Sąd orzekający podniósł, że w/wym. wyrokiem z dn.17. 02. 04. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę J. J. wniesioną na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Toruniu z dnia 28 kwietnia 2003 r., którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Toruniu z dnia 22 października 2002 r. uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe.

Powołując się na przepis art. 273 § 2 ustawy z dn.30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1270),dalej: p.s.a., J. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Powyższą skargę strona skarżąca uzasadniła faktem, że decyzja z dn. 28 października 2003 r. , mająca charakter deklaratoryjny potwierdziła "powstanie z dniem 10.12. 1999 r. określonego stanu prawnego" i kwota niedopłaty została zarejestrowana na zasadzie art. 229 ustawy – Kodeks celny. Do chwili obecnej organ celny nie powiadomił skarżącego o zarejestrowaniu kwoty wynikającej z długu celnego, co stanowi, zdaniem skarżącego, naruszenie przepisu art. 230 ustawy – Kodeks celny. Sąd orzekający merytorycznie, prowadząc postępowanie, nie stwierdził istnienia i nie usunął naruszenia prawa w zakresie ujawnionej okoliczności, a zdaniem skarżącego ten nowy fakt jest przesłanką uzasadniającą wznowienie postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym postanowieniu stwierdził, iż nie zaistniała merytoryczna przesłanka do wznowienia postępowania sądowego na podstawie art. 273 § 2 p.s.a. Sąd wskazał, że powiadomienie o zarejestrowaniu kwoty należności nie ma wpływu na uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, jak i na wysokość długu celnego, bowiem jest to czynność materialno-techniczna. Według Sądu, kwestia prawidłowego poinformowania dłużnika o zarejestrowaniu długu celnego może mieć znaczenie dla egzekwowania należności celnych, natomiast nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie określenia wysokości należności celnych. Przyczyna restytucyjna charakterystyczna dla instytucji wznowienia postępowania polega bowiem na tym, że opiera się na okolicznościach, które pozostają w związku przyczynowym z treścią rozstrzygnięcia. Według oceny Sądu orzekającego, nie mogą być więc brane pod uwagę przyczyny, które nie wchodziły w zakres okoliczności, a które składały się na podstawę stanu rzeczy istniejącego w chwili orzekania przez Sąd. W momencie doręczenia decyzji organów celnych o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, skarżący został poinformowany o wysokości długu celnego.

Zdaniem Sądu I instancji, skoro nie zaistniała w sprawie przesłanka określona w art. 273 § 2 p.s.a., to nie było podstaw do wznowienia postępowania i na podstawie art. 281 p.s.a. należało skargę odrzucić.

Od powyższego postanowienia J. J. wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 173, art. 177 w zw. z art. 174 pkt 1 p.s.a., zarzucając naruszenie przepisów art. 273 § 2 p.s.a. oraz art. 2 Konstytucji przez nieuznanie przez Sąd orzekający, iż skarga o wznowienie postępowania wniesiona została w terminie oraz nie uznanie przez ten Sąd, że "brak zawiadomienia strony w decyzji określającej o zarejestrowaniu kwoty długu celnego jest przyczyną restytucyjną." Strona skarżąca wywodzi, że w dniu 9 marca 2004 r. wykryła w decyzji wadę polegającą na braku powiadomienia strony o retrospekcyjnym zarejestrowaniu kwoty długu celnego co powoduje, że dłużnik nie może w świetle art. 230 Kod. cel. ponosić odpowiedzialności za dług celny.

Decyzją z dnia 22 października 2002 r. została określona ostatecznie kwota długu celnego. Mimo że decyzja wskazywała na konieczność uzupełnienia przez stronę należności celnych, to organy celne nie powiadomiły strony o tym fakcie w myśl art. 230 § 1 Kodeksu celnego, czym naruszyły nie tylko ten przepis, ale również art. 120, 121 i 124 ustawy – Ordynacja podatkowa.

Nadto skarga kasacyjna zarzuca, że WSA w Bydgoszczy przyjmując, że nie wystąpiła restytucyjna przyczyna wznowienia, uchybił przepisom art. 3, art. 134, 273 § 2 p.s.a. oraz art. 2 i art. 7 Konstytucji RP. Skarżący stwierdził, że nie posiadał wiedzy co do wadliwości decyzji określającej dług celny, wynikającej z uchybienia przez Urząd Celny w Toruniu postanowieniom art. 230 § 1 ustawy – Kodeks celny i dlatego nie podnosił tej okoliczności wcześniej ani w postępowaniu administracyjnym, ani w postępowaniu sądowym. Postępowania, na podstawie których uzyskał tę wiedzę zostało wszczęte przed UC w Toruniu w miesiącu marcu 2004 r.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Toruniu wniósł o jej oddalenie i orzeczenie o kosztach postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Strona skarżąca jako podstawę wznowienia powołuje przepis art. 273 § 2 p.s.a. Z treści tego przepisu wynika, że można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.

Stwierdzić więc należy, że podstawą wznowienia przewidzianego w powołanym wyżej przepisie jest późniejsze – po uprawomocnieniu się orzeczenia, wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zwrot użyty w omawianym przepisie "wykrycie" odnosi się do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nie ujawnionych i podówczas nieujawnionych, bo nieznanych stronom. Nie odnosi się ono zatem do okoliczności i dowodów jawnych z materiału poprzedniego postępowania, a tylko nie dostrzeżonych przez stronę. Inaczej bowiem skarga o wznowienie służyłaby korygowaniu błędów popełnionych przez stronę przy prowadzeniu poprzedniej sprawy, co jak to wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 05.05.1967 r. I PZ 20/67 – nie należy do jej funkcji. Podnieść należy, że przedmiotem sprawy SA/Bd 1968/03 było uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i ustalenie kwoty długu celnego. Skarżący żądając wznowienia postępowania nie wykazał, że po wydaniu wyroku z dn. 17 lutego 2004 r. wykrył takie okoliczności faktyczne i dowody, które mogły mieć wpływ na ustalenie wartości celnej towaru lub elementów kalkulacyjnych, na podstawie których ustalona została kwota wynikająca z długu celnego. Okoliczności takiej nie stanowi podniesiony przez skarżącego brak powiadomienia o zarejestrowaniu długu celnego, bowiem rejestracja kwoty wynikającej z długu celnego, w przypadku uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, nastąpić mogła dopiero po wydaniu decyzji w tym przedmiocie. Tym samym i zawiadomienie o rejestracji nie mogło wyprzedzać aktu rejestracji, stąd też obie te czynności mogły mieć jedynie następczy charakter względem decyzji o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określeniu kwoty długu celnego. Kwestia zatem, czy były wymagane czy nie, czy nastąpiły czy nie, czy i kiedy dowiedziała się o nich strona- jest bez znaczenia dla oceny zgodności z prawem omawianej decyzji. Trafnie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy stwierdził w zaskarżonym skargą kasacyjną postanowieniu, że kwestia prawidłowego poinformowania dłużnika o zarejestrowaniu długu celnego nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie określenia wysokości należności celnych. Skoro więc okoliczność dotycząca braku powiadomienia rejestracji długu celnego nie miała wpływu na wynik sprawy zakończonej wyrokiem z dn. 17 lutego 2004 r. to tym samym nie stanowiła podstawy wznowienia w rozumieniu art.273 § 2 p.s.a.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga nie oparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu (por. postanowienie SN z dnia 28.10.1999 r. sygn. II UKN 174/99; z dnia 29.01.1968 r. I CZ 122/67, OSNCP 1968 nr 8-9 poz. 154, w uzasadnieniu uchwały SN z dnia 28.10.1981 r. I CO 5/81, OSNCP 1982 nr 5-6, poz. 77 oraz w uzasadnieniu postanowienia SN z dnia 30.05.1996 r. I CRN 101/95, OSNC 1996 nr 10, poz. 138). Wojewódzki Sąd Administracyjny postąpił zatem prawidłowo odrzucając tę skargę na podstawie art. 281 p.s.a. Rozstrzygnięcie to nie narusza powołanych w podstawie skargi kasacyjnej przepisów konstytucyjnych i procesowych.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.s.a. oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.s.a.