Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 511/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2012-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Opłaty administracyjne
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 2 pkt 4, art. 52, art. 146 par. 1-2, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: par. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 137 poz 1310
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu
article: art. 77 ust. 3, 4 pkt 2 i 5
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 2, art. 178, art. 217
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 60 ust. 1 pkt 7, art. 61, art. 67
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
article: art. 115 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1241
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 września 2012 roku sprawy ze skargi P.S. na akt Starosty S. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu I. uchyla zaskarżony akt Starosty S.; II. stwierdza, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; III. stwierdza uprawnienie P.S. do otrzymania zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu Nr [...] pobranej ponad kwotę wynikającą z art. 77 ust 3 w związku z ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. z 2005 r. nr 108 poz. 908 ze zm.); IV. zasądza od Starosty S. na rzecz P.S. 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 10.04.2012r. P. S. wezwał Starostę S. do zapłaty kwoty 425 zł wraz z odsetkami ustawowymi tytułem zwrotu niezasadnie i nienależnie pobranej opłaty za wydanie karty pojazdu dla samochodu marki Renault Master nr rej. [...]. W uzasadnieniu wezwania wskazano, że opłata w kwocie 500zł za zarejestrowanie pojazdu w dniu 21 lipca 2003r. została pobrana niezgodnie z art. 77 ust. 3 w zw. z ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym i pozostaje w sprzeczności z art. 90 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie, Starosta S. pismem z dnia [...], znak: [...] poinformował, że pobranie opłaty za wydanie karty pojazdu przez organ rejestrujący nastąpiło zgodnie z obowiązującymi w dniu dokonania czynności przepisami prawa, tj. rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłaty za kartę pojazdu, wydanego w oparciu o art. 77 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Organ wyjaśnił, iż niekonstytucyjność § 1 ust. 1 cyt. rozporządzenia stwierdził Trybunał Konstytucyjny dopiero w wyroku z dnia 17 stycznia 2006r., a wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu na kwotę 75 zł określiło rozporządzenie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 marca 2006r., które weszło w życie z dniem 15 kwietnia 2006r. Skoro zatem w dniu uiszczenia opłaty, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, jej wysokość wynosiła 500 zł, to zwrot nie jest możliwy.

Pismem z dnia 14.05.2012r. (data wpływu do organu w dniu 17.05.2012r.) P. S. wezwał Starostę S. do usunięcia naruszenia prawa poprzez "stwierdzenie bezskuteczności nieuznania roszczenia i odmowy zapłaty żądanej kwoty 425zł, uiszczonej w dniu 18 sierpnia 2003r." oraz zwrot opłaty w kwocie 425zł wraz z odsetkami z tytułu wydania karty pojazdu, w części w jakiej została ona pobrana nienależnie. Powyższe wezwanie pozostało bez odpowiedzi.

Po bezskutecznym wezwaniu P. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na czynność Starosty S. z dnia [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części uiszczonej opłaty za wydanie karty pojazdu, zarzucając naruszenie przepisów prawa, na podstawie których organ pobrał przedmiotową opłatę, a które w dacie ich wydania były niezgodne z konstytucją. W oparciu o tak sformułowany zarzut, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. skarżący wniósł o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, a na podstawie art. 146 § 2 p.p.s.a. wniósł o stwierdzenie jego uprawnienia do otrzymania zwrotu opłaty - w kwocie 425 zł - za kartę pojazdu, która została pobrana ponad kwotę 75 złotych, wynikającą z przepisu art. 77 ust. 3 w zw. z ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał na dopuszczalność skierowania żądania zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu na drogę administracyjną, powołując się na uchwałę 7 sędziów NSA z dnia 4 lutego 2008 r. w sprawie I OPS 3/07. Podniósł, że organ podejmując zaskarżoną czynność działał przede wszystkim w sprzeczności z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006r. (sygn. akt U 6/2004), stwierdzającym niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłaty za kartę pojazdu z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP oraz z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym. Trybunał wskazał bowiem, że niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia w sprawie opłat za kartę pojazdu z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym polega na tym, że przez zawyżenie wysokości opłaty wykroczono poza zakres upoważnienia zawartego w ustawie.

Skarżący podkreślił, że pomimo zastosowania przez Trybunał Konstytucyjny zabiegu polegającego na czasowym odroczeniu terminu utraty mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu, przepis ten był niekonstytucyjny od samego początku jego obowiązywania. Z art. 178 Konstytucji RP wywodzi się natomiast samodzielność sądownictwa administracyjnego w ocenie konstytucyjności prawa stanowionego aktami wykonawczymi ustaw, co oznacza, że w przypadku stwierdzenia przez sąd administracyjny niezgodności przepisów rozporządzenia z Konstytucją i ustawą jest ono podstawą do odmowy zastosowania zakwestionowanego przepisu w toku rozpoznawania określonej sprawy, pomimo że formalnie przepis ten pozostaje w systemie prawnym. Na poparcie swojego stanowiska skarżący przywołał bogate orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Starosta S. wniósł o jej oddalenie z uwagi na brak legitymacji biernej do występowania w niniejszej sprawie. Wskazał, że wniosek o zwrot części opłaty za kartę pojazdu nie może być rozpatrzony w postępowaniu dotyczącym rejestracji pojazdu, albowiem postępowanie to zostało zakończone wydaniem decyzji ostatecznej niewzruszonej w żadnym trybie. Żądanie zwrotu pobranej opłaty może być ewentualnie kierowane do Zarządu Powiatu S. jako dysponenta budżetu, nie zaś do Starosty S. jako organu rejestrującego. Starosta S. jako organ rejestrujący posiada jedynie kompetencje określone w ustawie Prawo o ruchu drogowym, która nie przewiduje możliwości orzekania przez starostę w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o rejestracji pojazdu, a tym bardziej w sprawie zwrotu części pobranej opłaty za kartę pojazdu.

Z ostrożności procesowej Starosta wyjaśnił, że w dniu wniesienia przez skarżącego opłaty za kartę pojazdu wysokość opłaty wynosiła 500 zł, zgodnie z § 1 ust. 1 cyt. wyżej rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. Przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia został następnie uznany za niekonstytucyjny przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 17 stycznia 2006r. (sygn. U 6/04) i utracił moc obowiązującą w dniu 1 maja 2006r. W dacie złożenia przez skarżącego wniosku o zarejestrowanie pojazdu warunkiem wydania pozytywnej decyzji administracyjnej w tej sprawie było wniesienie opłat za dowód rejestracyjny, tablice rejestracyjne i kartę pojazdu, pod sankcją zwrotu podania na podstawie art. 261 § 2 k.p.a. Zdaniem organu, stosownie do zasady legalizmu wyrażonej w art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a., skoro w dacie złożenia przez skarżącego wniosku o zarejestrowanie pojazdu obowiązywał przepis ustalający wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu, to organ miał obowiązek go zastosować. W dacie złożenia wniosku organ nie wiedział i nawet nie mógł przypuszczać, że § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. jest niezgodny z Konstytucją. Nie ponosi zatem odpowiedzialności z tytułu stwierdzenia niezgodności z Konstytucją powyższego przepisu, albowiem za delikt legislacyjny odpowiada Skarb Państwa.

Organ wskazał, iż przepis uznany za niekonstytucyjny pozostaje nadal w systemie prawnym, aż do chwili upływu terminu określonego przez Trybunał Konstytucyjny. Powołując się na poglądy doktryny (M. Safjan: "Skutki prawne orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego"), organ wyjaśnił, że utrata mocy obowiązującej nie oznacza unieważnienia istniejącego wcześniej stanu prawnego, które prowadziłoby do automatycznego unicestwienia z tą chwilą wszystkich wcześniejszych konsekwencji prawnych. Orzeczenia w sprawach indywidualnych wydane na podstawie przepisów uznanych za niekonstytucyjne mogą być bowiem weryfikowane, w myśl art. 190 ust. 4 Konstytucji, jedynie w szczególnych trybach postępowania (wznowienie postępowania). Na potwierdzenie tego stanowiska organ przywołał postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 marca 2000r. (sygn. K 4/99), który stwierdził, że termin "utrata mocy obowiązującej" nie może być uważany za tożsamy z uchyleniem określonego przepisu z mocą ex nunc, ani ze stwierdzeniem jego nieważności z mocą ex tunc.

W odpowiedzi na skargę podniesiono również zarzut przedawnienia, wskazując na art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych, zgodnie z którym do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych tą ustawą, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej. Organ a contrario z przepisu art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 2009r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych wywiódł, że w sprawie niniejszej znajdują zastosowanie przepisy nowe, albowiem sprawa została wszczęta w dacie 10.04.2012r., tj. w dniu wezwania organu do zwrotu opłaty za kartę pojazdu. Na podstawie art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 67 ustawy o finansach publicznych organ ustalił, że zobowiązanie do uiszczenia opłaty za kartę pojazdu przedawniłoby się z upływem 2008r. Prawo do zgłoszenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa zaś w myśl art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej po upływie terminu przedawnienia zobowiązania. Na poparcie swojego stanowiska organ przywołał szereg wyroków sądów administracyjnych wydanych w sprawach podatkowych. Wskazał ponadto na rozróżnienie między wygaśnięciem prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty a wygaśnięciem prawa do zwrotu nadpłaty (art. 80 § 1 Ordynacji podatkowej). Wygaśnięcie prawa żądania stwierdzenia nadpłaty powoduje, że nie jest również możliwe dochodzenie od organu zwrotu nadpłaty, której istnienia prawnie nie stwierdzono.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy rozstrzygnąć, czy zaskarżona czynność podlega w ogóle kontroli sądowej, a mianowicie czy objęta jest katalogiem aktów i czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a.

Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydane w indywidualnych sprawach;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.

Kwestia właściwości sądu administracyjnego do orzekania w sprawach dotyczących żądania zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu uiszczonej na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310) była przedmiotem uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008r., sygn. akt I OPS 3/07. W uchwale tej stwierdzono, że skierowane do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu uiszczonej na podstawie § 1 ust. 1 ww. rozporządzenia, jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie spełnione zostały również formalne warunki wniesienia skargi określone w art. 52 p.p.s.a. Skarga P. S. została poprzedzona stosownym wezwaniem właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa i została wniesiona w terminie.

Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej czynności wyjaśnić należy, że karta pojazdu jako dokument identyfikujący pojazd została wprowadzona z dniem 1 lipca 1999r. (art. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 1997r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym, Dz.U.Nr.160 poz. 1086). Przepis art. 77 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) stanowi, że kartę pojazdu dla samochodu innego niż pochodzącego od producenta lub importera nowych pojazdów, wydaje za opłatą starosta przy pierwszej rejestracji pojazdu. W art. 77 ust. 4 pkt 2 tej ustawy zawarto delegację dla ministra właściwego do spraw transportu - do określenia w drodze rozporządzenia - wysokości opłaty za kartę pojazdu. Jednocześnie w art. 77 ust. 5 cyt. ustawy wskazano, że ustalając wysokość opłaty należy uwzględnić znaczenie tych dokumentów dla rejestracji pojazdu oraz wysokość kosztów związanych z drukiem i dystrybucją kart pojazdu. W wykonaniu powyższej delegacji wydane zostało rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. nr 57, poz.612). Rozporządzenie to zostało uchylone przez rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 4 marca 2002r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, które z kolei uchylone zostało rozporządzeniem tego Ministra z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu.

Wyrokiem z dnia 17 stycznia 2006r., sygn. akt U 6/04 przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003r. został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Prawa o ruchu drogowym oraz z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem Trybunału określona w tym przepisie wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu jest zawyżona, albowiem nie uwzględnia ustawowych wytycznych do określenia wysokości tej opłaty zawartych w art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 Prawa o ruchu drogowym. Jednocześnie Trybunał stwierdził, że zakwestionowany przepis jest niezgodny z art. 217 Konstytucji RP, albowiem opłata w części wynikającej z jej podwyższenia ponad ustawowe kryteria stanowi nową daninę publiczną. Mając na uwadze możliwe skutki finansowe wydanego wyroku, Trybunał Konstytucyjny orzekł o utracie mocy obowiązującej kwestionowanego przepisu rozporządzenia dopiero z dniem 1 maja 2006r.

W tym miejscu należy podkreślić, że odroczenie utraty mocy obowiązującej przepisu nie oznacza, iż w okresie jego pozostawania w obrocie prawnym, pozostawał on, w zakresie ustalenia wysokości opłaty za kartę pojazdu, w zgodzie z udzielonym ministrowi właściwemu w sprawach transportu ustawowym upoważnieniem oraz w zgodzie z Konstytucją RP. W świetle stanowiska Trybunału Konstytucyjnego przedstawionego w uzasadnieniu wyroku z 17 stycznia 2006r., nie budzi wątpliwości Sądu, iż zakwestionowany przepis stanowił od chwili jego wydania przepis niekonstytucyjny, wykraczający poza zakres udzielonej przez ustawodawcę delegacji. Wskazana przez Trybunał data odnosi się jedynie do utraty mocy obowiązującej przepisu, nie zaś do oceny tego przepisu jako niekonstytucyjnego (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2011r., sygn. I OSK 1237/11).

Skoro zatem przedmiotowa opłata pobrana została na podstawie § 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003r., co do którego Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność zarówno z ustawą jak i z Konstytucją to pomimo, że utrata mocy obowiązującej tego przepisu została odroczona do dnia 1 maja 2006r., stwierdzić należy, że § 1 ww. rozporządzenia był niekonstytucyjny i sprzeczny z ustawą od samego początku jego obowiązywania. W dacie pobierania opłaty przepis ten rzeczywiście obowiązywał, jednakże w myśl art. 178 Konstytucji RP sędziowie w zakresie sprawowania swego urzędu są niezawiśli i podlegają jedynie Konstytucji i ustawom. Oznacza to, że sędziowie orzekający w danej sprawie związani są jedynie aktami rangi ustawowej. W sytuacji zatem, gdy Sąd stwierdzi niekonstytucyjność aktu niższej niż ustawa rangi, może odmówić z tego powodu jego zastosowania (por. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2009r., sygn. I OSK 773/09).

Konsekwencją uznania przepisu rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003r. za niekonstytucyjny w dacie jego zastosowania przez organ jest ustalenie, że poddany kontroli sądowej akt Starosty wydany został bez podstawy prawnej. Organ odmówił bowiem skarżącemu zwrotu części uiszczonej przez niego opłaty pomimo faktu, iż jej pobranie w wysokości 500 zł nastąpiło na mocy przepisu wykraczającego poza zakres udzielonego ministrowi upoważnienia, w wysokości zawyżonej w stosunku do wskazań określonych w art. 77 ust. 5 Prawa o ruchu drogowym. Obliguje to skład orzekający w niniejszej sprawie do stwierdzenia, że pobrana przez Starostę S. kwota 500 zł, w części ponad faktyczne koszty wydania karty, była niezgodna z prawem. Odroczenie przez Trybunał Konstytucyjny terminu utraty mocy obowiązującej § 1 ust. 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003r. nie oznacza bowiem, że do 1 maja 2006r. należało pobierać opłatę w wysokości 500 zł., a nie w wysokości odpowiadającej kosztom druku i dystrybucji kart pojazdów (por. wyroki NSA z dnia 15 lutego 2010r. sygn. I OSK 842/09, oraz z dnia 17 lutego 2012r., sygn. I OSK 590/09).

Odnosząc się do zarzutu braku legitymacji biernej Starosty do występowania w niniejszym postępowaniu i twierdzenia, że ewentualnie legitymowanym może być Zarząd Powiatu jako dysponent budżetu, stwierdzić należy, że żądanie zwrotu bezprawnie pobranej opłaty prawidłowo skierowane zostało do Starosty, który jako organ administracji publicznej dokonywał wszystkich czynności związanych z zarejestrowaniem samochodu należącego do skarżącego, w tym pobrał opłatę za wydanie karty pojazdu. Fakt, że dysponentem budżetu powiatu jest zarząd, a nie starosta, ma wyłącznie charakter okoliczności faktycznej, a nie prawnej i dlatego nie wpływa na właściwość rzeczową starosty w niniejszej sprawie jako organu administracji publicznej (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 7 kwietnia 2011r., sygn. II SA/Ke 160/11).

Nie zasługuje również na uwzględnienie podniesiony przez organ zarzut przedawnienia. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. nr 157, poz. 1240 ze zm.), na którą powołuje się organ obowiązuje od dnia 1.01.2010r. Przewiduje ona, że środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są m.in. dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw (art. 60 ust. 1 pkt 7) oraz wskazuje, że do spraw dotyczących takich należności stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej (art. 67). W przepisie art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. nr 157, poz. 1241 ze zm.) zawarto normę intertemporalną, zgodnie z którą do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd, że norma ta nie odnosi się do stanu faktycznego zaistniałego w rozpoznawanej sprawie, gdyż dotyczy wyłącznie spraw "w toku", a nie spraw już zakończonych, dla których ustawodawca nie przewidywał decyzyjnego trybu załatwienia. Gdyby bowiem do zwrotu należności pobranej pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów z zakresu prawa administracyjnego, które nie przewidywały przedawnienia roszczeń w tym zakresie, stosować wprost przepisy nowej ustawy o finansach publicznych, wówczas postępowanie zostałoby poddane regulacjom określonym w art. 61 i nast. ustawy o finansach publicznych, przewidujących decyzyjny tryb rozstrzygania spraw. Oznaczałoby to również, że z mocy art. 67 in fine tej ustawy, odpowiednie zastosowanie miałyby przepisy Ordynacji podatkowej, co skutkowałoby koniecznością zastosowania terminów przedawnienia wynikających z tej ustawy. Byłoby to jednak sprzeczne z treścią przepisów obowiązujących w dacie pobrania opłaty, które nie przewidywały dla czynności zwrotu opłaty jakichkolwiek terminów przedawnienia (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 czerwca 2012r., sygn. II SA/Bk 291/12, wyrok WSA w Opolu z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Op 669/11).

W konsekwencji w sprawie tej powinien mieć zastosowanie dotychczasowy tryb rozstrzygania przez organ tego typu kwestii (dotyczących zwrotu nadpłaconej opłaty za kartę pojazdu), tj. w formie czynności, na którą przysługuje skarga do sądu administracyjnego, a nie w drodze decyzji opartej o przepisy art. 61 ustawy o finansach publicznych. Skoro bowiem ustawa o finansach publicznych weszła w życie z dniem 1.01.2010r., to przepisy art. 60, art. 61 i art. 67 tej ustawy odnieść należy do dochodów pobieranych na podstawie obowiązujących przepisów, a nie w oparciu o nieobowiązujący już przepis rozporządzenia wydanego w dodatku z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. W kwestii oceny prawidłowości ustalenia i pobrania opłat za wydanie karty pojazdu miarodajny winien być bowiem stan prawny obowiązujący w dacie pobierania tej opłaty, a nie w dacie rozpatrywania wniosku o zwrot takiej nadpłaty, stosownie do wynikającej z art. 2 Konstytucji RP zasady demokratycznego państwa prawnego, z której to z kolei wynika zakaz stosowania nowo stanowionych uregulowań prawnych do zdarzeń, które miały miejsce przed ich wejściem w życie. W szczególności dotyczy to zdarzeń, z którymi prawo nie wiązało dotąd skutków prawnych przewidzianych nowymi unormowaniami.

Ubocznie Sąd wskazuje, że nawet gdyby przyjąć, że ustawa o finansach publicznych znajduje zastosowanie do spraw dotyczących opłaty za wydanie karty pojazdu, termin przedawnienia do złożenia wniosku o zwrot opłaty należałoby liczyć najwcześniej od daty wejścia w życie ustawy o finansach publicznych, tj. od dnia 1 stycznia 2010r.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 146 § 1 i 2 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną czynność i stwierdził uprawnienie skarżącego do otrzymania zwrotu opłaty za kartę pojazdu pobraną ponad kwotę wynikającą z art. 77 ust. 3 w związku z ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku oparto o art. 152 p.p.s.a.

O kosztach postępowania, na które złożyła się kwota wpisu, orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.