Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 3089/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2004-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk Sędziowie: Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (sprawozdawca) Asesor WSA Bogumiła Kalinowska Protokolant: Krzysztof Caliński po rozpoznaniu w dniu 29 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe I. uchyla zaskarżoną decyzję; I. zasądza od Dyrektora Izby Celnej we W. na rzecz skarżącego 35,20 zł (trzydzieści pięć złotych 20/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. III.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Celnej we W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Z. z dnia [...] Nr [...], skierowaną do W. R., którą to decyzją uznano dokonane przez niego zgłoszenie celne za nieprawidłowe.

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej wskazał, że [...] W. R. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu na podstawie JDA SAD [...] sprowadzony z Niemiec samochód ciężarowy marki Opel Kadet-E-Caravan (o niespornym roku produkcji-1991 r., numerze P/N i pojemności silnika-1700 cm(3)). Do zgłoszenia importer załączył m.in. rachunek z [...] opiewający na kwotę [...], zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu, dokumenty pojazdu oraz deklarację wartości celnej. Wyjaśniono, że organ celny I instancji przyjął zgłoszenie jako odpowiadające wymogom formalnym określonym w art.64§l i §2 Kodeksu celnego a następnie przystąpił do jego weryfikacji, przewidzianej w art.70 powołanej ustawy, po czym na podstawie art.23§7 Kodeksu celnego zakwestionował wiarygodność rachunku w części dotyczącej ceny sprowadzonego towaru. Naczelnik Urzędu Celnego w Z. uznając zgłoszenie celne spółki za nieprawidłowe określił wartość celną towaru w oparciu o przepis art.29 § 1 w związku z art.23 § 7 Kodeksu celnego.

Dyrektor Izby Celnej we W. rozpoznając odwołanie W. R. od w/w decyzji organu celnego I instancji, w którym zarzucił on brak podstaw do zakwestionowania wiarygodności przedstawionego rachunku i ceny w nim podanej, wskazał, że zgodnie z przepisem art.85§l Kodeksu celnego należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Podzielając stanowisko organu I instancji organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art.23 §1 Kodeksu celnego wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalona, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art.30 i 31 ustawy. Dyrektor Izby Celnej we W. wywodził, że przepisy Kodeksu celnego przewidują możliwość ochrony interesów państwa przed posługiwaniem się przez podmioty dokonujące obrotu towarowego z zagranicą niewiarygodnymi dokumentami, upoważniając organy celne do odmowy przyjęcia w takim przypadku wartości transakcyjnej jako wartości celnej. Przepis art.23§7 ustawy stanowi bowiem, że wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną w wypadku gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego, albo gdy nie zostaną one przedstawione przez zgłaszającego. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy

3 sygn.akt 3 I SA/Wr 3089/02

podniósł też, że w świetle cytowanego przepisu wiarygodność rachunku obejmuje nie tylko jego autentyczność, ale i wiarygodności podanej w dokumencie ceny transakcyjnej, przy czym dokument nie będzie wiarygodny w sytuacji, gdy podana w nim cena transakcyjna budzi oczywiste wątpliwości tj., gdy w sposób oczywisty nie odzwierciedla ona rzeczywistej wartości towaru lub też jej wysokość budzi poważne wątpliwości, co do tego czy nie została zawyżona względnie zaniżona. Wskazano, iż wartości transakcyjna powinna odzwierciedlać rzeczywistą jego cenę i wartość ta jest niezależna od tego czy importer towar otrzymał za darmo czy też kupił go po okazyjnej cenie. Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że o zakwestionowaniu spornego rachunku zadecydowała znacząco niska cena w stosunku do rzeczywistej wartości towaru i wskazał, że jak wynika ze specjalistycznego wydawnictwa publikowanego w krajach Unii Europejskiej tj. Schwacke Listę, (na podstawie którego organ celny porównuje wartość rynkową pojazdu tej samej marki typu i modelu na rynku zachodnioeuropejskim z ceną wskazaną w dokumencie zakupu), cena samochodu tej samej marki, tego samego typu i roku produkcji, o podobnych parametrach technicznych na polskim obszarze celnym kształtowała się na poziomie 1.100 EUR. Istniały zatem przesłanki - jak stwierdzono - do zakwestionowania materialnej wiarygodności rachunku; zgodnie bowiem z art.23 § 7 Kodeksu celnego wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną w wypadku gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego albo gdy nie zostaną przedstawione przez zgłaszającego. Konsekwencją zakwestionowania wartości transakcyjnej wynikającej z w/w dokumentów jest konieczność ustalania wartości celnej z wykorzystaniem jednej z metod zastępczych wskazanych kolejno w art.25-29 Kodeksu celnego (art. 24 ustawy). Organ odwoławczy podniósł nadto, że postępowanie w kwestii ustalania wartości używanych pojazdów samochodowych zostało opracowane w formie studium 1.1 przez Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO). Wyjaśnienia tego Komitetu do Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r. zostały opublikowane w formie załącznika do rozporządzenia Ministra Finansów z 15.09.1999 r. -Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej (załącznik do Dz.U. Nr 80, poz.908). Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż na mocy art.24 Kodeksu celnego w przypadku zakwestionowania wiarygodności dokumentów na podstawie art.23 §7 ustawy ustalanie wartości celnej dokonywane jest na podstawie art. 25-28, przy czym zastosowanie tych metod w przypadku importu używanych pojazdów samochodowych Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej uznaje za problematyczne; niemożliwe jest bowiem znalezienie samochodów o identycznym bądź podobnym stopniu zużycia (art.25-26), metoda ceny jednostkowej (art.27) może znaleźć zastosowanie jedynie w przypadku importu

sygn.akt 3 I SA/Wr 3089/02

dla celów handlowych, metoda zaś wartości kalkulowanej (art.28) jako oparta na kosztach produkcji także nie może być brana pod uwagę. Z tych względów wartości celna używanych pojazdów samochodowych jest ustalana według metody "ostatniej szansy" (art.29 Kodeksu celnego). Zgodnie z powołanym przepisem, jak wywodzono, jeżeli wartość celna nie może być ustalana na podstawie art. 25-28 ustawy to jest ona ustalana na podstawie danych dostępnych na polskim obszarze celnym z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami: 1/ art.VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r. 2/ Porozumienia w sprawie stosowania art.VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i handlu z 1994r. 3/ przepisów działu III tytułu II Kodeksu celnego - "Wartość celna towarów". Dyrektor Izby Celnej we W. wyjaśnił, iż zdaniem Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej przy zastosowaniu powołanej metody można się oprzeć na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na ranku kraju importu dla używanych pojazdów samochodowych. Organ odwoławczy za prawidłowe uznał przyjęcie przez organ celny I instancji dla ustalenia wartości celnej kwoty [...] - na podstawie katalogu "EURPTAX PKWS/PL 5/2002 str.279 - jako wyspecjalizowanego katalogu zawierającego bieżące ceny na rynku kraju importu, w których wydawca zestawia średnie ceny pojazdów samochodowych (osobowych, terenowych, dostawczych, ciężarowych) na podstawie ogólnopolskich badań rzeczoznawczych, prowadzonych przez specjalistów z dziedziny motoryzacji. Podzielił też stanowisko organu I instancji, co do zasadności odliczenia od w/w kwoty podatku VAT (22%). Odnośnie akcyzy organ stwierdził, że samochody ciężarowe nie były objęte tym podatkiem, stąd nie było podstaw do odliczenia akcyzy. Z uwagi zaś na to, że poza sporem importowany samochód pochodzi z Unii Europejskiej (co potwierdza deklaracja o pochodzeniu towaru na fakturze, dokonana przez eksportera) zastosowano zerową obniżoną stawkę celną stanowi to też o braku podstaw do odliczenia 35% cła.

Zdaniem organu odwoławczego w sprawie nie było wskazania do odliczania od uśrednionej wartości rynkowej z powołanego katalogu ubytku, określonego w procencie stopnia uszkodzenia pojazdu i innych odliczeń, gdyż nienadające się do użytkowania pojazdy nie mogą być objęte procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym.

Uzasadniając powyższe stanowisko organ II instancji wskazał, że rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 27.09.200Ir. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U.Nr 112, poz.l206) określa katalog odpadów i sposób klasyfikowania a z treści załącznika do w/w aktu wykonawczego wynika, że odpadami sąm.in. zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy. Ponadto przepis § 234.1 rozporządzenia Ministra Finansów z 7.09.2001r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U. Nr 117,poz.l250 ze zm.) przewiduje m.in. wymóg posiadania przez importera używanego pojazdu samochodowego zaświadczenia o przeprowadzonym z pozytywnym wynikiem

5 sygn.akt 3 I SA/Wr 3089/02

badaniu technicznym. Wywiedziono, iż celem tych przepisów było wyeliminowanie importu samochodów znacznie uszkodzonych i nadmiernie zużytych, w związku z czym organy celne podjęły działanie mające na celu zapewnienie przestrzegania wprowadzonych w życie przepisów. Wyjaśniono dodatkowo, że uśrednione ceny zawarte w specjalistycznym katalogu są wynikiem analizy prowadzonej na reprezentatywnej próbie samochodów używanych z całego kraju. Uwzględniane są tam zatem informacje o spadku cen w funkcji wieku, przebiegu i stanu technicznego ze względu na funkcjonalne cechy, popularność i inne wyróżniki.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem W. R. wniósł do Naczelnego Sadu Administracyjnego skargę. Domagając się w niej "unieważnienia" decyzji Dyrektora Izby Celnej we W. skarżący podniósł, że bezpodstawnie zakwestionowano wiarogodność rachunku, co do ceny w nim podanej, nie okazano dowodów pozwalających na takie zakwestionowanie, twierdził, że cena, za którą kupił samochód w pełni odzwierciedla jego wartość rynkową a towar został mu wydany dopiero po zapłaceniu pełnej należności. W ocenie strony zastosowanie znaleźć winien art.23§l Kodeksu celnego. Skarżący zarzucił też, że w oparciu o katalog EUROTAX określono wartości jakiegoś samochodu osobowego marki Opel Kadet a sprowadzony samochód był samochodem ciężarowym, co ma wpływ na jego wartość, tymczasem organ celny tego nie uwzględnił. Według skarżącego nieprawidłowo dokonano też kalkulacji wartości celnej metodą zastępczą. Wskazał on, iż zgodnie z postanowieniami Układu Ogólnego w sprawie taryf i handlu z 1994r. oraz wytycznymi rozdziału "Wartości wycenianego pojazdu" dla ustalania wartości fizycznie istniejącego pojazdu należy notowania skorygować m.in. o ponadnormatywny przebieg, dokonane naprawy powypadkowe, ilość poprzednich właścicieli i sposób użytkowania, lokalna specyfikę rynku samochodowego, akcji promocyjnych na ranku samochodów nowych. Skarżący wywodził nadto, że jak zauważył Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej w Opinii 2.1 "sam fakt, iż jakaś cena jest niższa od aktualnych cen rynkowych na identyczne towary nie stanowi wystarczającego powodu by ją odrzucić z punktu widzenia art.l, z zastrzeżeniem jednak art.l7 Porozumienia". Zdaniem strony nadto nawet gdyby oszacowano pojazd w sposób prawidłowy to jednak jest to tylko cena szacunkowa a w rozumieniu art.23§l kodeksu celnego wartością celna towaru jest jego wartość transakcyjna tzn. faktycznie zapłacona lub należna za towar.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art.97§l ustawy z dnia 30.08.2002r. (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez

6 sygn.akt 3 I SA/Wr 3089/02

właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Wobec powyższego niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jako rzeczowo i miejscowo właściwy.

Po myśli art.3§l powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą oznacza to, że skarga może zostać uwzględniona jedynie, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 ustawy).

W ocenie Sądu kontrolowana decyzja uchybia prawu, stąd zawarty w skardze wniosek o jej uchylenie zasługiwał na uwzględnienie, mimo iż nie wszystkie z podniesionych przez skarżącego zarzutów były uzasadnione.

Jak wynika z akt sprawy organy celne obu instancji uznały, w oparciu o przepis art.23§7 ustawy z dnia 9.01.1997r. Kodeks celny (Dz.U. Nr 23, poz.117 ze zm.), że wartość transakcyjna towaru nie mogła być przyjęta za wartość celną stąd wartość tą ustalono na podstawie art.29 ustawy, po uprzednim wyeliminowaniu metod określonych przepisami art.25-28. W świetle zarzutów skargi istota sporu sprowadzała się przede wszystkim do tego, czy i w jakim przypadku organy celne posiadają takie uprawnienia, w szczególności czy w okolicznościach niniejszej sprawy zachodziły uzasadnione ku temu przyczyny.

Rozważając powyższe podnieść należy, iż zgodnie z przepisem art.2§2 ustawy Kodeks celny wprowadzenie towaru na polski obszar celny lub jego wyprowadzenie z polskiego obszaru celnego powoduje z mocy prawa powstanie obowiązków i uprawnień przewidzianych w przepisach prawa celnego, jeżeli przepisy prawa, w tym umowy międzynarodowe, nie stanowią inaczej.

Zasady określania wartości celnej towaru zawarte w przepisach tytułu II działu III Kodeksu celnego (art. 21-34) są powtórzeniem unormowania przyjętego w poprzedniej ustawie Prawo celne z 1989r., które to w omawianym zakresie było w pełni zsynchronizowane z odnośną regulacją przewidzianą przepisami umów międzynarodowych.

Z tych względów - skoro przepisy umów międzynarodowych nie stanowią inaczej - nie budzi wątpliwości, że określenie wartości celnej nastąpić winno zgodnie z powołanymi wyżej przepisami Kodeksu celnego i aktów wykonawczych do tej ustawy. Zgodzić należy się z poglądem, że sposoby wyliczania wartości celnej wskazane w art.23-29 Kodeksu celnego są ujęte sekwencyjnie i wymagają eliminacji poszczególnych sposobów, aż do dojścia do "metody ostatniej szansy" (vide wyroki NSA: z dnia 28.04.1999r. sygn. akt I SA/Łd 1549/97, z dnia 5.11.1999r. sygn. akt V S.A. 520/99). Pierwsza z metod, sformułowana w przepisie art.23§l wskazuje, że wartością celną jest wartość

7 sygn.akt 3 I SA/Wr 3089/02

transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalona, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art.30 i art. 31. Wskazać w tym miejscu należy, iż metoda ta jest w pełni zgodna treścią art.l części I ("Zasady ustalania wartości celnej") Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu 1994, stanowiącego załącznik 1A Porozumienia

r

ustanawiającego Światową Organizacje Handlu (WTO) sporządzonego w Marakeszu 15.04.1994r. (Dz.U. z 1995r. Nr 98, poz.483). Wprawdzie w art. 17 w/w Porozumienia w sprawie stosowania art.VII GATT 1994 zastrzeżono, że "Nic w niniejszym porozumieniu nie będzie interpretowane jako ograniczenie lub poddawanie w wątpliwość praw administracji celnych do satysfakcjonującego je upewnienia się o prawdziwości i dokładności jakiegokolwiek oświadczenia, dokumentu czy deklaracji, przedłożonych dla celów wartości celnej", jednakże zastrzeżenie to znalazło uregulowanie w treści przepisu art.23§7 Kodeksu celnego, po myśli którego "Wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną o której mowa w §1, w wypadku gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego, albo gdy nie zostaną one przedstawione przez zgłaszającego". Z brzemienia powyższego przepisu wywieść należy, jak zasadnie wskazały organy celne, że wiarygodność obejmuje nie tylko autentyczność (nie chodzi zatem tylko o wiarygodność formalną której w tym przypadku nie podważano) ale i materialną wiarygodność rachunku w zakresie uwidocznionej na nim ceny transakcyjnej. Cytowany przepis stwierdza zatem wyraźnie, że muszą zachodzić uzasadnione przyczyny zakwestionowania wiarygodności danych zamieszczonych w dokumentach.

Tym samym powołany przepis uzależnia dopuszczalność nieprzyjęcia wartości transakcyjnej za wartość celną od łącznego zaistnienia dwóch przesłanek: 1/braku dokumentów czy braku ich wiarygodności, 2/uzasadnienia przyczyn zakwestionowania tej wiarygodności.

Przy braku ustawowego sprecyzowania pojęcia "uzasadnionych przyczyn" oczywiste jest, że o tym czy przyczyny takie zachodzą świadczyć mogą zindywidualizowane okoliczności konkretnej spawy. W ocenie Sądu zakwestionowanie wiarygodności ceny transakcyjnej jako wartości celnej w świetle omawianej regulacji nie wymaga dowodu, wystarczające jest uprawdopodobnienie.

Mając powyższe na uwadze powstaje kwestia, w jakiej formie i jakimi środkami organy winny wykazać "uzasadnione przyczyny" zakwestionowania wartości transakcyjnej. Nie budzi wątpliwości, że ocena organów w tym zakresie nie może być dowolna, w związku z czym samo subiektywne przekonanie funkcjonariusza celnego o zaniżeniu wartości celnej nie może być uznane za wystarczające dla zakwestionowania zadeklarowanej wartości celnej,

8 sygn.akt 3 I SA/Wr 3089/02

zgodnej z wartością transakcyjną. (vide "Kodeks celny-komentarz" F. Prusak Oficyna Prawnicza MUZA S.A. str. 219 teza 16).

Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela przy tym pogląd, iż o niewiarygodności w omawianym zakresie można mówić, gdy z uzasadnionych przyczyn cena transakcyjna jest rażąco niska; najczęściej stwierdzenie takie następuje przez porównanie z innymi cenami. Zgodzić przy tym należy się z poglądem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 27.05.2003r. (sygn. akt I SA/Wr 711/01), że ustalenie zaniżenia ceny transakcyjnej przez jej porównanie z innymi cenami transakcyjnymi winno odnosić się do cen stosowanych na rynku, z którego przedmiotowy towar pochodzi. Tylko w takim bowiem przypadku może dojść do ustalenia rzeczywistej wartości towaru zakupionego. Niedopuszczalne jest natomiast ustalanie zaniżenia ceny transakcyjnej przez jej porównanie z cenami towarów tego rodzaju na rynku kraju importu. Dane dostępne na polskim obszarze celnym, w tym średnie ceny rynkowe, służą ustalaniu wartości celnej dopiero po uzasadnionym zakwestionowaniu wartości transakcyjnej. Poza sporem zatem zakwestionowanie wiarygodności nie może następować w sposób dowolny, "intuicyjnie" - bez uprawdopodobnienia niewiarygodności (podobne stanowisko zajął NSA w wyrokach: z dnia 10.10.2000 r. I SA/Wr 1918/99 i z dnia 7.04.2003 V SA 2019/02).

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy celne - wbrew zarzutowi skarżącego - nie uchybiły wynikającemu z art.23§7 Kodeksu celnego wymogowi uzasadnienia przyczyn zakwestionowania wiarygodności informacji wynikających z dokumentu, służących do określenia wartości celnej. Odmawiając bowiem przyjęcie wartości celnej w oparciu o pierwszą z metod ustalania tej wartości, zawartą w art.23§l (tj. w oparciu w wartość transakcyjną) organy celne odniosły się do cen średnich rynkowych kraju eksportu. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano bowiem, że o zakwestionowaniu spornego rachunku zadecydowała znacząco niska cena w stosunku do rzeczywistej wartości towaru wynikającej z katalogu "Schwacke Listę", podającego ceny samochodów na terenie kraju eksportu. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, iż zakwestionowanie wartości transakcyjnej jako rzeczywistej wartości celnej miało uzasadnione przyczyny, na co wskazano w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Nie popiera zasadności stanowiska skarżącego w omawianym zakresie przytoczona przez niego treść opinii 2.1 Komitetu Technicznego Ustalania Wartości Celnej, zgodnie z którą sam fakt, że cena jest niższa od aktualnych cen rynkowych ma identyczne towary nie stanowi wystarczającego powodu by ją odrzucić. Regulacja ta, jak zresztą zauważył sam skarżący, odwołuje się bowiem do unormowania zawartego w art. 17 Porozumienia. Zgodnie z nim - jak już wyżej wskazano - "Nic w niniejszym porozumieniu nie będzie interpretowane jako ograniczenie lub poddawanie w wątpliwość praw administracji celnych do satysfakcjonującego je upewnienia się o prawdziwości i dokładności

9 sygn.akt 3 I SA/Wr 3089/02

jakiegokolwiek oświadczenia, dokumentu czy deklaracji, przedłożonych dla celów wartości celnej". Zgodne z umowami międzynarodowymi jest zatem wprowadzenie do Kodeksu celnego regulacji art. 23§7 Kodeksu celnego zezwalającej na nieprzyjęcia - z uzasadnionych przyczyn - za wartość celną wartości transakcyjnej (określonej w art.23§l ustawy). O tym zaś czy zachodzą uzasadnione przyczyny zakwestionowania wartości transakcyjnej (tylko i wyłącznie dla potrzeb ustalenia wartości celnej) stanowią okoliczności indywidualnej sprawy, a okoliczności takie, na co wskazano w poczynionych już rozważaniach, w rozpoznawanej sprawie miały miejsce. Zgodzić należy się przy tym z organami celnymi, iż w świetle przywołanych regulacji prawnych i zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i poglądami doktryny wiarygodność obejmuje nie tylko autentyczność (nie chodzi zatem tylko o wiarygodność formalną której w tym przypadku nie podważano) ale i materialną wiarygodność rachunku w zakresie uwidocznionej na nim ceny transakcyjnej.

Podsumowując dotychczasowe rozważania, w ocenie Sądu, organy celne kwestionując wartość transakcyjną jako wartość celną nie uczyniły tego dowolnie, wskazały bowiem w sposób wystarczający i podający się kontroli uzasadnione przyczyn, a więc wbrew stanowisku strony nie uchybiono art.23§ 1 i §7 Kodeksu celnego. Z tych względów bezzasadny jest zarzut bezpodstawnego zakwestionowania wiarygodności rachunku i ceny w nim wskazanej.

Zgodzić należy się zaś ze skarżącym, iż nieprawidłowo ustalono wartość celną metodą zastępczą.

Wprawdzie nie budzi wątpliwości, że po myśli art. 24§1 ustawy, jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie art.23 (jak w niniejszej sprawie) ustala sieją stosując w kolejności art.25-28. Mając na względzie rodzaj sprowadzonego towaru zgodzić należy się też z organami celnymi, iż wartość celna nie mogła być ustalona na podstawie art.25-28 - co szczegółowo i trafnie w sprawie uzasadniono i czego strona skarżąca nie kwestionowała. Konsekwencją zaś niemożności ustalania wartości celnej w oparciu o art.23 oraz o art. 25-28 jest konieczność oparcia się, jak zasadnie przyjęły organy celne obu instancji, na metodzie "ostatniej szansy" - opisanej w art. 29 Kodeksu celnego Zgodnie z nim ustala się wartość celną na podstawie danych dostępnych na polskim obszarze celnym, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami: 1/ art.VII Układu ogólnego w sprawie Taryf Celnych i handlu z 1994r., 2/ Porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w spawie taryf Celnych i handlu z 1994r., 3/ przepisów działu III Kodeksu celnego.

Zgodzić należy się z organem celnym, iż dane zawarte w katalogu EUROTAX, uznawanego za wyspecjalizowany katalog zawierający bieżące ceny na rynku kraju importu, uznać należy za dane dostępne na polskim obszarze celnym. Zasadnie jednakże skarżący zarzucił, iż skoro poza sporem przedmiotem importu był samochód Opel Kadet-E-Caravan, rok prod.1991,

10 sygn.akt 3 I SA/Wr 3089/02

pojemność silnika 1700 cm (3) - uznany za ciężarowy - to błędne było przyjęcie przy ustalaniu wartości celnej przedmiotowego samochodu za cenę wyjściową do tych ustaleń ceny odpowiedniej dla samochodu osobowego. Z akt sprawy, w szczególności z przedłożonych wyciągów z katalogu EUROTAX wynika, że uznany przez organy celne za porównywalny samochód osobowy Opel Kadet E Combi, poj. 1699, wyceniany został w katalogu EUROTAX na kwotę 7.400 zł. Tymczasem w tym samym katalogu wskazywane są również dla samochodów marki Opel Kadet ceny rzędu 4.550-5.100 zł (przy pojemności silnika 1700 cm(3) - 5.000-5.100 zł). Wobec znacznej rozpiętości w/w cen skoro zatem organy celne nie wskazały w uzasadnieniu decyzji z jakich względów dla sprowadzonego samochodu przyjęły cenę [...] to rozstrzygniecie, co do wyliczenia wartości celnej metoda "ostatniej szansy" w tym zakresie nie poddaje się kontroli i jako takie jest wadliwe.

Sąd w składzie orzekającym w okolicznościach niniejszej sprawy nie podziela natomiast stanowiska strony, co do bezzasadnego nieuwzględnienia przy odliczeniu ponadnormatywnego przebiegu, ewentualnych napraw powypadkowych sposobu użytkowania, zużycia itp. Przede wszystkim strona nie zgłaszała na powyższe okoliczności żadnych wniosków dowodowych. Przedłożyła jedynie zaświadczenie o przeprowadzonym - z pozytywnym wynikiem - badaniu technicznym. Skoro zaś katalog EUROTAX zawiera uśrednione ceny to ceny te uwzględniają średni dla danego modelu samochodu przebieg i przeciętne (średnie) zużycie. Zgromadzone na okoliczność stanu pojazdu dowody organy celne uprawnione były ocenić w granicach prawa do swobodnej oceny (art.191 Ordynacji podatkowej w zw. z art.262 Kodeksu celnego). Sąd nie dopatrzył się przekroczenia tego uprawnienia, stąd trafne, co do zasady, przy braku innych dowodów jest przyjęcie, iż wystarczające jest odniesienie się do cen uwzględniających średnie zużycie, przebiegi itp. Co do dalszych odliczeń trafnie odjęto podatek VAT. Co do cła i akcyzy podzielić należy stanowisko organów celnych, iż nie podlegają one odliczeniu gdy towary sprowadzone nie były tymi daninami objęte.

Mając na uwadze poczynione wyżej uwagi na podstawie art. 145§1 pkt la powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt. I wyroku.

Postanowienie, co do kosztów postępowania (pkt II wyroku) zapadło zgodnie z art. 200 w/w ustawy zaś rozstrzygnięcie w przedmiocie wykonania decyzji (pkt III wyroku) znajduje oparcie w jej art. 152.