Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 376/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2021-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 18, 33
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anetta Chołuj (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Anna Moskała, Sędzia WSA Barbara Ciołek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi K. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów egzekucyjnych oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 1 lipca 2020 r. (nr 0201-IEE2.711.117.2020.2.AK) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Oleśnicy z dnia 29 maja 2020 r. nr 0216-SEE.711.39.3.2019.2020.0R, w którym uznano za niezasadne podniesione przez K. K. (dalej także: skarżący) zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne.

W podstawie rozstrzygnięcia organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z późn. zm. - zwanej dalej k.p.a.) w związku z art. 18, art. 33 § 1 pkt 1 oraz art. 34 § 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 1438 z późn. zm. - zwanej dalej u.p.e.a.)

Przedstawiając ustalony stan faktyczny Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał, że organ I instancji prowadził postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez wierzyciela Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A., celem realizacji zobowiązań z tytułu opłat abonamentowych. Odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej został doręczony skarżącemu w dniu 18 listopada 2019 r.

Pismem z 18 listopada 2019 r. (data nadania w urzędzie pocztowym – 25 listopada 2019 r.) skarżący wniósł zarzut nieistnienia i przedawnienia obowiązku. Wskazał, że w okresie, za który naliczona została opłata abonamentowa, występowała podstawa prawna z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych: odbiornik telewizyjny posiadała i korzystała z niego osoba, która ukończyła [...] lat - A. S. Po drugie wystąpiło przedawnienie roszczenia zapłaty opłaty abonamentowej od stycznia do października 2014 r., gdyż w stosunku do opłat abonamentowych za korzystanie z odbiornika telewizyjnego termin przedawnienia roszczeń wynosi pięć lat. Z uwagi na charakter zobowiązania - comiesięczna płatność, termin przedawnienia należy liczyć od daty w jakiej zobowiązanie miało być uiszczone. Z tego też względu zarzut przedawnienia części dochodzonych roszczeń jest uzasadniony. W konsekwencji wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Organ egzekucyjny zwrócił się do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie podniesionych zarzutów. W dniu 26 lutego 2020 r. wierzyciel wydał postanowienie, w którym uznał wniesione zarzuty za nieuzasadnione. Po wyczerpaniu procedury zażaleniowej, stanowisko wierzyciela stało się ostateczne.

Organ I instancji, powołując się na wiążące stanowisko oraz argumentację wierzyciela, wskazał, że zarzut nieistnienia i przedawnienia obowiązku jest nieuzasadniony.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił naruszenie

- art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z art. 4 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 2, 5 i 6 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych,

- art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z art. 7 i art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. Nr 85, poz. 728 ze zm.) w zw. z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm. - dalej O.p.).

Po dokonaniu kontroli zaskarżonego postanowienia, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, organ nadzoru stwierdził, że brak jest podstaw do zakwestionowania rozstrzygnięcia wyrażonego w tym postanowieniu. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej działanie organu egzekucyjnego dotyczące trybu rozpoznania zarzutów było prawidłowe i zgodne z przepisami prawa. Organ egzekucyjny wypełnił procedurę występując do wierzyciela o zajęcie stanowiska. Jednocześnie organ nadzoru wskazał, że zgodnie z art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego lub zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Wobec powyższego, tylko w sytuacji uznania zgłoszonych zarzutów za zasadne, postępowanie egzekucyjne podlega umorzeniu, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.

W zakresie zarzutu nieistnienia obowiązku z uwagi na fakt, że posiadaczem odbiornika telewizyjnego była A. S., która ukończyła [...] lat i spełniała warunki do zwolnienia od opłat abonamentowych, organ II instancji wskazał, że obowiązki związane z rejestracją odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz uiszczaniem opłat za ich użytkowanie mają swoje źródło w przepisach ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (tekst jednolity: Dz. U. Nr 85 poz. 728 z późn. zm.). Ustawa ta nakłada na posiadaczy odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych jednoznaczny obowiązek rejestrowania używanych odbiorników oraz uiszczania opłaty abonamentowej z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego. Obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej trwa do dnia poprzedzającego zgłoszenie wyrejestrowania lub do miesiąca, w którym dopełniono w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych. Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych jest zatem obowiązkiem wynikającym z mocy prawa - ustawy o opłatach abonamentowych. Zgodnie z przedstawionym stanowiskiem wierzyciela rejestracja odbiorników: radiofonicznego/telewizyjnego pod adresem ul. [...],[...] O. zgłoszona została na dane osobowe K. K. Po zgłoszeniu rejestracji wydano zgłaszającemu książeczkę radiofoniczną stanowiącą dowód zarejestrowania i służącą do dokonywania opłat. W momencie wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 187 z 2007 r., poz. 1342) nadany został skarżącemu indywidualny numer identyfikacyjny [...]. Zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego z dnia 3 września 2008 r. zostało przesłane użytkownikowi w zwykłej przesyłce listowej (bez potwierdzenia odbioru) i nie odnotowano zwrotu wysłanej korespondencji. Poczta Polska S.A. Centrum Obsługi Finansowej wskazała, iż nie posiada dokumentu, który potwierdziłby zgłoszenie przez skarżącego w placówce pocztowej zmian formalno - prawnych odnośnie wyrejestrowania odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych, jak również w toku postępowania w sprawie złożonych zarzutów, takiego dokumentu skarżący nie przedstawił. Ponadto, wierzyciel wyjaśnił, że warunkiem uzyskania zwolnienia z opłat abonamentowych w związku z ukończeniem [...] lat, jest posiadanie zarejestrowanych odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych na swoje dane osobowe, co również nie występuje w niniejszym przypadku. Nie jest zatem możliwe uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku, gdyż nie przedstawiono dokumentów świadczących o dopełnieniu formalności rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych i zwolnienia od opłat abonamentowych przez A. S.

W zakresie zarzutu przedawnienia obowiązku organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności. Zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej bieg terminu przedawnienia ulega przerwaniu wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu bieg terminu przedawnienia biegnie na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. W przedmiotowej sprawie bieg terminu przedawnienia należności (który wypadałby najwcześniej z końcem 2019 r.) został przerwany zastosowaniem w dniu 13 listopada 2019 r. środka egzekucyjnego - zajęcia świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej. Wobec powyższego, w dniu złożenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, tj. w dniu 25 listopada 2019 r., wszystkie zaległości objęte przedmiotowym tytułem wykonawczym powstałe od stycznia 2014 do maja 2019 r. były wymagalne (nieprzedawnione).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wniósł o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z 1 lipca 2020 r. w całości, zarzucając naruszenie:

1. art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 4 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 2, 5 i 6 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, poprzez uznanie przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu, iż podniesiony przez skarżącego zarzut nieistnienia obowiązku prawnego jest bezzasadny, w sytuacji gdy okoliczności przedmiotowej sprawy uzasadniają stanowisko skarżącego, co do zwolnienia K. K. od uiszczania opłaty abonamentowej RTV, bowiem jedyną i wyłączną osobą korzystającą z odbiornika telewizyjnego w nieruchomości położonej przy ul. [...] w O. była A. S., której zamieszkanie pod powyższym adresem zostało przez skarżącego udowodnione w toku prowadzonego przed organami postępowania, a w związku z domniemaniami prawnymi przewidzianymi w ustawie o opłatach abonamentowych tj. art. 2 ust. 2 przewidującym, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika oraz art. 2 ust. 5 i 6 przewidującym, że w przypadku gospodarstwa domowego uiszcza się tylko jedną opłatę abonamentową niezależnie od ilości odbiorników telewizyjnych, zarzut nieistnienia obowiązku prawnego dochodzonego na podstawie tytułu wykonawczego jawi się jako jak najbardziej uzasadniony, ponieważ A. S., która była jedynym dysponentem odbiornika telewizyjnego znajdującego się pod wskazanym adresem miała ukończone [...] lat, co tym samym jest podstawą prawną zwalniającą od uiszczania opłaty abonamentowej, a zwolnienie to zgodnie z domniemaniem prawnym przewidzianym w ustawie rozciągało się również na innych domowników gospodarstwa domowego, powyższe dowodzi o zasadności zarzutu nieistnienia obowiązku;

2. art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 7 i art. 3 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych w zw. z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez przyjęcie przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu, iż wszystkie zaległości objęte tytułem wykonawczym powstałe od stycznia 2014 r. do maja 2019 r. były nieprzedawnione, ze względu na uznanie przez organ, że do opłat abonamentowych w zakresie przedawnienia stosuje się odpowiednio przepis art. 70 § 1 O.p., w sytuacji gdy przepisy ustawy o opłatach abonamentowych nie przewidują stosowania wprost art. 70 § 1 O.p., a ponadto zgodnie z brzmieniem art. 3 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych, należność ta może być płacona z góry za wybrane miesiące, przez co tym samym za niezasadne należy uznać liczenie terminu przedawnienia zgodnie z brzmieniem przepisu Ordynacji podatkowej, bowiem w odróżnieniu od innych należności publicznoprawnych, przedawnienie opłat abonamentowych należy liczyć od konkretnego miesiąca, za który opłata stała się wymagalna, ze względu na co wierzytelność dochodzona od stycznia do października 2014 r. jest przedawniona, a zarzut podniesiony w tym zakresie należy uznać za zasadny

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że złożona w sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325) zwanej dalej: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 p.p.s.a.

Sąd rozpoznając skargę w granicach sprawy zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą. Zobligowany jest do przeprowadzenia kontroli legalności objętych skargą decyzji i postępowań prowadzących do wydania tychże w celu sprawdzenia, czy nie doszło do naruszeń prawa powodujących potrzebę wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Zgodnie natomiast z art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., kognicja sądu administracyjnego obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Do takich zaś zalicza się właśnie zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Wskazać w tym miejscu należy, że w związku ze zmianą brzmienia art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. od 15 sierpnia 2015 r., postanowienia wydane przez wierzyciela w powyższym trybie nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Konsekwencją powyższego jest jednak uprawnienie do kontroli tego rodzaju aktu przez sąd administracyjny w ramach postępowania zainicjowanego skargą na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne.

Zgodnie z treścią art. 33 § 1 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym w czasie orzekania przez organy) podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.

W myśl art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W przypadku egzekucji należności pieniężnych, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. a-f i pkt 9, stanowiska wierzyciela nie wymaga się. W myśl art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.

W świetle powyższych regulacji, pozyskanie przez organ egzekucyjny stanowiska wierzyciela w kwestii podniesionych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. zarzutów, jest koniecznym wymogiem w postępowaniu egzekucyjnym. W przypadku oparcia zarzutów na przesłankach określonych w art. 33 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., wypowiedź wierzyciela jest przy tym wiążąca dla organu egzekucyjnego, co oznacza, że organ ten nie jest uprawniony do prowadzenia samodzielnie postępowania wyjaśniającego co do istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu, a w konsekwencji nie może zakwestionować stanowiska wierzyciela w tym zakresie. Zadaniem organu egzekucyjnego jest wyłącznie stosowanie przymusu egzekucyjnego w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku ustalonego przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego.

Skarżący w rozpoznawanej sprawie podniósł zarzut nieistnienia obowiązku i zarzut przedawnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) wynikającego z tytułu wykonawczego obejmującego zaległości z tytułu opłat abonamentowych RTV za okres od stycznia 2014 do maja 2019 r.

W rozpoznawanej sprawie organ egzekucyjny, a za nim organ nadzoru, podzieliły stanowisko wierzyciela co do niezasadności podniesionego przez skarżącego zarzutu nieistnienia obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym. Orzekający w obecnym składzie Sąd w pełni akceptuje i podziela to stanowisko.

Opłaty za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zostały ustawowo usankcjonowane mocą art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do Spraw Radia i Telewizji Polskie Radio i Telewizja (Dz. U. Nr 54, poz. 307), dodaną do niej, z dniem 1 marca 1985 r. ustawą z dnia 15 listopada 1984 r. o łączności (Dz. U. z 1984 r., nr 54, poz. 275), a ich wysokość była kształtowana przez Komitet do Spraw Radia i Telewizji w porozumieniu z Ministrem do Spraw Cen i ogłaszana w wielokrotnie zmienianym zarządzeniu przewodniczącego Komitetu do Spraw Radia i Telewizji z dnia 31 października 1985 r. w sprawie opłat za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (M.P. Nr 41, poz. 264, ze zm). Następnie problematykę opłat abonamentowych regulowały art. 48 i 51 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (tekst. jedn. Dz. U. z 2011 r., nr 43, poz. 226), uchylone przez obowiązującą obecnie ustawę z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1689).

Zgodnie z obowiązującymi przepisami w przypadku nieposiadania odbiorników RTV, użytkownik tych odbiorników jest zobowiązany dokonać ich wyrejestrowania. Z § 11 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. (Dz. U. 2013, poz. 1676) w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych wynika, że użytkownik odbiorników RTV, niezwłocznie powiadamia operatora wyznaczonego o zmianie danych zawartych w zgłoszeniu, o zgubieniu lub zniszczeniu dowodu zarejestrowania odbiorników, o którym mowa w § 9, oraz o zaprzestaniu używania odbiorników przez złożenie, w placówce pocztowej, formularza wypełnionego w części dotyczącej zmiany danych, wraz z podaniem indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownika lub z wykorzystaniem strony internetowej operatora wyznaczonego do wypełnienia zgłoszenia. Co ważne, obowiązek zawiadomienia właściwej placówki Poczty Polskiej o zaprzestaniu użytkowania odbiorników RTV ciążył na użytkowniku także w okresie poprzedzającym zmiany związane z wejściem w życie powołanego rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2013 r. (§ 4 Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r., w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych - Dz. U. Nr 187, poz. 1342). Również w myśl wcześniej obowiązującego § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338), posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy między innymi o zaprzestaniu używania odbiornika.

W świetle powyższego, należy przyjąć, że zarejestrowanie odbiornika w czasie obowiązywania którejkolwiek z ustaw, bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę do istnienia, wynikającego z ustawy obowiązku dokonywania opłat abonamentowych (aktualnie jest to ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji o charakterze pieniężnym. Powyższe stanowisko było wyrażane już w orzecznictwie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 5276/16 , WSA w Gliwicach dnia 9.12.2013 r. sygn. akt I SA/GI 376/13).

W sprawie skarżący nie kwestionował faktu zarejestrowania odbiornika RTV, zarzucił natomiast, że jedyną osobą korzystającą z odbiornika telewizyjnego w nieruchomości położonej przy ul. [...] w O. [...] była A. S., której zamieszkanie pod powyższym adresem zostało przez skarżącego udowodnione w toku prowadzonego przed organami postępowania. A. S., która była jedynym dysponentem odbiornika telewizyjnego znajdującego się pod wskazanym adresem miała ukończone [...] lat, co tym samym – jak wskazywał skarżący – było podstawą prawną zwalniającą od uiszczania opłaty abonamentowej, a zwolnienie to zgodnie z domniemaniem prawnym przewidzianym w ustawie rozciągało się również na innych domowników gospodarstwa domowego.

Podkreślić należy, że w sprawie odbiornik RTV został zgłoszony na imię i nazwisko skarżącego . W konsekwencji zarejestrowanie odbiornika zrodziło obowiązek skarżącego (a nie posiadacza czy użytkownika odbiornika) do ponoszenia opłat abonamentowych. Z niekwestionowanych przez skarżącego ustaleń wierzyciela wynika, że nie zgłosił on faktu zaprzestania użytkowania odbiorników. Słusznie przy tym wskazały organy (za wierzycielem), że warunkiem uzyskania zwolnienia z opłat abonamentowych w związku z ukończeniem [...] lat jest posiadanie zarejestrowanych odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych na swoje dane osobowe, co nie miało miejsca w sprawie. Tylko zatem w sytuacji zarejestrowania odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych, na osobę, która ukończyła [...] lat możliwe byłoby uzyskanie przez taką osobę zwolnienia z obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej. W sprawie odbiornik był zarejestrowany na skarżącego, słusznie zatem przyjęły organy, że nie było możliwe uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku, gdyż nie przedstawiono dokumentów świadczących o dopełnieniu formalności rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych i zwolnienia od opłat abonamentowych przez A. S. Tym samym nie zasługiwał na uwzględnienie sformułowany w pkt 1 skargi zarzut naruszenia powołanych tam przepisów.

Drugi zarzut dotyczył przedawnienia należności, a więc ustalenia czy wskazane przez wierzyciela należności mogą być egzekwowane z uwagi na upływ czasu. Ograniczenia w dochodzeniu należności, wynikające z u.p.e.a, wiążą się m.in. z okresem ich przedawnienia. Wierzyciel, wypowiadając się w wiążącym dla organu egzekucyjnego stanowisku nie wskazał na taką podstawę nieistnienia obowiązku. Biorąc pod uwagę jednak, że przedawnienie jest jedną z okoliczności wskazanych w art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. wskazać należy, że należności z tytułu abonamentu RTV mają charakter publicznoprawny a nie cywilnoprawny, bowiem obowiązek ich uiszczania wynika z ustawy, a nie ma charakteru umownego, zatem podlegają egzekucji administracyjnej, przewidzianej dla należności pieniężnych. Do przedawnienia opłat abonamentowych stosować więc należy – wbrew twierdzeniom skargi - art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności. Jak słusznie przy tym wskazano w zaskarżonym postanowieniu, zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, a po przerwaniu biegnie na nowo. W rozpoznawanej sprawie bieg terminu przedawnienia należności (który wypadałby najwcześniej z końcem 2019 roku) został przerwany zastosowaniem w dniu 13 listopada 2019 r. środka egzekucyjnego - zajęcia świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej. Wobec powyższego – jak słusznie zauważył organ, w dniu złożenia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, tj. w dniu 25 listopada 2019 r., zaległości objęte przedmiotowymi tytułami wykonawczymi powstałe od stycznia 2014 do maja 2019 r. były wymagalne. W konsekwencji nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty sformułowane w pkt 2 skargi.

Podkreślić także należy, że abonament radiowo-telewizyjny, zgodnie z poglądem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08, jest powszechnym, przymusowym, bezzwrotnym, ustalanym jednostronnie na rzecz podmiotu prawa publicznego, w celu realizacji zadań publicznych, świadczeniem publicznoprawnym, rodzajem daniny publicznej, którą od pozostałych danin odróżnia jedynie celowy charakter. Przedmiotowy obowiązek został przez ustawodawcę nałożony na wszystkie podmioty, które posiadają i używają odbiorniki telewizyjne lub radiofoniczne, a obowiązek rejestracji odbiorników, który ma umożliwić zidentyfikowanie zobowiązanych do wnoszenia opłaty abonamentowej, tak samo jak sama opłata, ma charakter powszechny i dotyczy wszystkich obywateli.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, wobec czego skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.