Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 64/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Oddalono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 151 w zw. z art. 64 § 3 i art. 15 § 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Bogucka (spr.), Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska, Sędzia NSA Marian Wolanin, po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewody W. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą W. a Prezydentem Miasta P. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania sprawy dotyczącej uchylenia albo zmiany prawa do świadczenia wychowawczego przyznanego M. D. postanawia: oddalić wniosek.


UZASADNIENIE

Pismem z 29 marca 2021 r. Wojewoda W., wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Prezydentem Miasta P. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania sprawy dotyczącej uchylenia albo zmiany prawa do świadczenia wychowawczego przyznanego M. D. (dalej: strona).

W uzasadnieniu wskazano, że spór dotyczy dwóch spraw strony, tj.: rozstrzygniętej przez Wojewodę L. informacją z [...] lutego 2020 r. nr [...] o przyznaniu świadczenia wychowawczego w postaci dodatku dyferencyjnego na Z. D. na okres od 1 lipca 2019 r. do 31 maja 2021 r. (wniosek z 5 lipca 2019 r. na okres zasiłkowy 2019/2021 na dziecko Z. D.) i rozstrzygniętej informacją Wojewody L. z [...] lutego 2020 r. nr [...] o przyznaniu świadczenia wychowawczego w postaci dodatku dyferencyjnego na okres od 1 października 2019 r. do 31 maja 2021 r. na M. D. (wniosek z 3 września 2019 r. na okres zasiłkowy 2019/2021 na dziecko drugie – M. D.). W obydwu sprawach do 30 listopada 2020 r. występowała koordynacja świadczeń z uwagi na to, że ojciec dzieci był zatrudniony i wykonywał pracę na terenie Wielkiej Brytanii. Organem realizującym wypłatę świadczeń był Prezydent Miasta Z. Pismem z 23 listopada 2020 r. Prezydent Miasta Z. przekazał akta sprawy Prezydentowi Miasta P. z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania strony. W dniu 1 grudnia 2020 r. strona złożyła oświadczenie, że ojciec dzieci zaprzestał zatrudnienia poza granicami RP i od 1 grudnia 2020 r. mieszka on i pracuje w Polsce. Pismem z 4 grudnia 2020 r. P. Centrum Świadczeń (dalej: PCŚ), w imieniu organu właściwego, przekazało dokumenty obydwu spraw Wojewodzie W. Pismem z 21 grudnia 2020 r. Wojewoda W. ustalił, że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego mają zastosowanie w sprawach do dnia 30 listopada 2020 r. i zawiadomił o przekazaniu spraw organowi właściwemu, tj. Prezydentowi Miasta P. Pismem z 22 stycznia 2021 r. Prezydent Miasta P. wystąpił ponownie do Wojewody W. o zajęcie stanowiska w sprawie. Pismem z 2 marca 2021 r. PCŚ zajęło stanowisko, że nie jest organem właściwym rzeczowo w sprawie wydania decyzji o uchyleniu prawa do dodatku dyferencyjnego ustalonego dwiema informacjami wydanymi przez Wojewodę L.

W ocenie wnioskodawcy zasadą jest, że kompetencja orzecznicza w sprawach o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego przysługuje organowi właściwemu (zgodnie z definicją art. 2 pkt 11 oraz art. 10 ust. 1 ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci – Dz. U. z 2019 r., poz. 2407 ze zm., dalej: u.p.p.w.d.). Wojewoda jest organem orzekającym na zasadzie wyjątku. Kompetencja orzecznicza wojewody dotyczy tylko i wyłącznie świadczeń wychowawczych realizowanych w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego. Oznacza to, że w razie ustania faktu realizacji takiego świadczenia w związku z koordynacją, pojawia się w miejsce kompetencji wojewody, kompetencja orzecznicza organu właściwego. W obydwu sprawach z wniosków strony koordynacja ustała z dniem 1 grudnia 2020 r., dlatego też zabieg w postaci uchylania decyzji Wojewody L. przez Wojewodę W. (właściwego do 30 listopada 2020 r.) nie powinien mieć miejsca. Kompetencja organu właściwego do "dalszego orzekania" w sprawie (o ile występuje taka konieczność z uwagi na zmiany mające wpływ na prawo do świadczenia) pojawia się na skutek ustania koordynacji. Potwierdzenie takiego podejścia znajduje uzasadnienie w wyniku analizy porównawczej brzmienia przepisów k.p.a. dotyczących aspektu trwałości decyzji, z brzmieniem art. 27 u.p.p.w.d., który dotyczy prawa stwierdzonego informacją bądź decyzją oraz posiłkowo z brzmieniem art. 163 k.p.a. Przepisy kodeksu łączy jedna cecha polegająca na tym, że kompetencja do czynności objętych przepisami art. 132, art. 154 i art. 155 przysługuje tylko i wyłącznie organowi, który wydał daną decyzję. Wskazane w tych przepisach czynności może wykonać tylko i wyłącznie ten sam organ, który wydał decyzję podlegającą uchyleniu czy zmianie (niezależnie od tego, czy w chwili orzekania o zmianie czy uchyleniu organ ten jest w dalszym ciągu właściwym miejscowo i rzeczowo). Brzmienie art. 163 k.p.a. oraz art. 27 u.p.p.w.d. jest zgoła inne. Dyspozycja norm obydwu przepisów nie zawiera zwrotu odnoszącego się do pojęcia "organu administracji publicznej, który wydał decyzję" czy "organu, który ustalił prawo do świadczenia". Odniesienie takie nie jest wyrażone ani wprost, ani też nie można go wywnioskować w sposób pośredni. Zakres podmiotowy obu norm jest inny, aniżeli przepisów k.p.a. odwołujących się do kompetencji tego samego organu, który wydał decyzję, mającą ulec zmianie czy uchyleniu. Oznacza to, że o zmianie lub uchyleniu prawa do świadczenia wychowawczego na podstawie art. 27 u.p.p.w.d. może orzec właściwy (w rozumieniu przepisów o właściwości miejscowej i rzeczowej), w chwili orzekania o tejże zmianie, wojewoda albo organ właściwy. Taka interpretacja przepisu art. 27 u.p.p.w.d. koresponduje z definicją organu właściwego, którym zgodnie z art. 2 pkt 11 jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie wychowawcze lub otrzymującej świadczenie wychowawcze. Zgodnie z tą definicją, w razie zmiany powodującej przejście kompetencji do orzekania w zakresie prawa do świadczenia wychowawczego z wojewody na organ właściwy (ustanie koordynacji), tenże organ właściwy ma obowiązek orzekania w zakresie prawa do świadczenia w obrębie swojej właściwości miejscowej i rzeczowej. Skoro zatem przepis art. 27 u.p.p.w.d. nie odwołuje się do pojęcia organu, który orzekł o prawie do świadczenia wychowawczego, organem posiadającym kompetencje do stosowania tychże norm w odniesieniu do rozstrzygnięć dotyczących świadczeń wychowawczych jest organ właściwy ze względu na aktualne w dniu orzekania miejsce zamieszkania strony, niezależnie od tego, który organ orzekł o prawie podlegającym zmianie czy uchyleniu. Tylko w przypadku, gdyby koordynacja świadczeń miała miejsce w dalszym ciągu, właściwym do orzekania byłby Wojewoda W. Kompetencja orzecznicza wojewody ustała z dniem 1 grudnia 2020 r. z uwagi na ustanie koordynacji, a jednocześnie w sprawach nastąpiła zmiana faktyczna, likwidująca w obu przypadkach występowanie świadczenia realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego, o którym mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2 u.p.p.w.d. Jednocześnie należy zwrócić uwagę na spójną z powyższym wnioskiem regulację prawną art. 20 ust. 5 u.p.p.w.d., który stanowi, że przepisy ust. 4 art. 20 mają zastosowanie tylko wówczas, gdy mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. W niniejszej sprawie w odniesieniu do obydwu informacji, przepisy koordynacji nie mają zastosowania od dnia 1 grudnia 2020 r. Od tej daty więc zastosowanie znajdują art. 20 ust. 4 i 27 u.p.p.w.d., które dotyczą świadczeń "na przyszłość" w zakresie aktualnej, wyznaczonej okolicznościami z dnia orzekania, kompetencji orzeczniczej organu właściwego. Zastosowanie art. 27 u.p.p.w.d. jest konieczne tylko wówczas, kiedy zmiana sytuacji rodzinnej ma wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. W sprawach strony w istocie rzeczy problem sprowadza się nie do konieczności uchylenia a do zmiany praw przyznanych wyżej wskazanymi informacjami, przez ich uzupełnienie o kwoty stanowiące różnice pomiędzy przyznanymi dodatkami dyferencyjnymi a pełnymi kwotami świadczeń wychowawczych, należnych zgodnie z prawem polskim. Z uwagi na stosowanie formy informacji, nie mają zastosowania w tym zakresie przepisy odnoszące się do decyzji administracyjnej.

Z drugiej strony, wnioskodawca wspomniał o utrwalonej w doktrynie i orzecznictwie zasadzie traktowania decyzji zmieniających czy uchylających prawo do świadczeń, jako działających ex nunc, bez mocy wstecznej. Biorąc tę zasadę pod rozwagę powstaje pytanie o los informacji Wojewody L. za czas od 1 grudnia 2020 r. do dnia proponowanego przez PCŚ uchylenia informacji przez Wojewodę W. Rozwiązaniem tej sytuacji może być druga możliwość, sprowadzająca się do wydania przez organ właściwy decyzji o zmianie prawa do świadczeń przez przyznanie całych świadczeń wychowawczych od dnia 1 grudnia 2020 r. w miejsce przyznanych dodatków dyferencyjnych. Zaproponowane powyżej rozumienie zasad rządzących procesem zmiany czy uchylenia rozstrzygnięcia znajduje również pośrednie potwierdzenie w zastosowanym (przy okazji nowelizacji u.p.p.w.d., dokonanej w dniu 26 kwietnia 2019 r.) rozwiązaniu, przewidzianym art. 20 ust. 3-5 u.p.p.w.d. – zob. druk sejmowy nr 3387.

Skoro ustalono, że "nowy" organ właściwy ma kompetencję do orzekania odnośnie do rozstrzygnięcia wydanego przez poprzednio kompetentny organ właściwy, nie ma żadnego uzasadnienia pogląd, że organ właściwy, którego kompetencja pojawia się na skutek ustania koordynacji, nie może orzekać przez uchylenie czy zmianę odnośnie do rozstrzygnięcia wydanego przez wojewodę. Organy te są przecież równorzędne (obydwa są organami I stopnia), a okoliczność realizowania świadczenia w związku z koordynacją (o czym mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2 u.p.p.w.d.) odpadła.

W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta P. wniósł o wskazanie Wojewody W. jako organu właściwego w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu podniesiono, że zgodnie z art. 20 ust. 4 u.p.p.w.d. w przypadku powzięcia informacji o zmianie miejsca zamieszkania osoby, której przyznano świadczenie wychowawcze, dotychczasowy organ właściwy przekazuje wydaną decyzję lub informację o przyznanym świadczeniu wychowawczym wraz z aktami sprawy organowi właściwemu ze względu na nowe miejsce zamieszkania osoby, której przyznano świadczenie wychowawcze w celu ich dalszej realizacji. Organ właściwy ze względu na nowe miejsce zamieszkania osoby, której przyznano świadczenie wychowawcze, realizuje przyznane świadczenie wychowawcze bez konieczności wydawania kolejnej decyzji lub informacji oraz jest właściwy do uchylenia, zmiany prawa do świadczenia wychowawczego, w tym ustalonego decyzją, oraz do ustalania i dochodzenia świadczeń nienależnie pobranych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna rodziny mająca wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, członek rodziny nabył prawo do świadczenia wychowawczego w innym państwie, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego stanowią inaczej, osoba nienależnie pobrała świadczenie wychowawcze lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. W myśl ust. 5 powołanego przepisu w sytuacji gdy mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, w przypadku powzięcia informacji o zmianie miejsca zamieszkania osoby, której przyznano świadczenie wychowawcze, powodującej zmianę właściwości wojewody, przepisy ust. 4 stosuje się odpowiednio.

Procedura postępowania opisana w przytoczonych przepisach znalazła zastosowanie w sprawie strony. Z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania osoby uprawnionej, pismem z 23 listopada 2020 r. Prezydent Miasta Z. przekazał do Prezydenta Miasta P. informację z [...] lutego 2020 r. o przyznaniu przez Wojewodę L. stronie dodatku dyferencyjnego w postaci świadczenia wychowawczego wraz z aktami sprawy w celu ich dalszej realizacji, wskazując, że ostatnia wypłata świadczeń nastąpiła w listopadzie 2020 r. W dniu 1 grudnia 2020 r. strona oświadczyła, że od tej daty ojciec dziecka zaprzestał wykonywania pracy w Wielkiej Brytanii i jest zatrudniony oraz mieszka w Polsce. Z tego względu Prezydent Miasta P. pismem z 4 grudnia 2020 r. przekazał akta sprawy do Wojewody W. z uwagi na konieczność uchylenia prawa do dodatku dyferencyjnego w postaci świadczenia wychowawczego przyznanego w dniu [...] lutego 2020 r. przez Wojewodę L., co umożliwiłoby ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego dla strony przez organ właściwy stosownie do art. 10 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 11 u.p.p.w.d.

Zgodnie zaś z art. 11 ust. 1 u.p.p.w.d. wojewoda właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie wychowawcze: 1) pełni funkcję instytucji właściwej w związku z udziałem Rzeczypospolitej Polskiej w koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w przypadku przemieszczania się osób w granicach Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Konfederacji Szwajcarskiej; 2) wydaje rozstrzygnięcia, w tym decyzje, oraz przekazuje informację, o której mowa w art. 13a ust. 2, w sprawach świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego.

W związku z powyższym, w ocenie Prezydenta Miasta P., organ właściwy (wójt, burmistrz, prezydent miasta) nie jest właściwy rzeczowo do wydawania decyzji uchylającej prawo do dodatku dyferencyjnego w postaci świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego. W takim przypadku właściwość rzeczowa – stosownie do art. 11 ust. 1 u.p.p.w.d. – została przypisana przez ustawodawcę wyłącznie wojewodzie. Na taką interpretację wskazuje nadane wojewodzie w tym przepisie uprawnienie do wydawania decyzji w sprawach świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemu zabezpieczenia społecznego oraz treść art. 27 ust. 1 u.p.p.w.d., zgodnie z którym organ właściwy oraz wojewoda mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić prawo do świadczenia wychowawczego, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna mająca wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, członek rodziny nabył prawo do świadczenia wychowawczego w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, osoba nienależnie pobrała świadczenie wychowawcze lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. Przepis ten wyraźnie wskazuje, że wojewoda może bez zgody strony uchylić prawo do świadczenia wychowawczego, a tym samym teza Wojewody W., że zabieg w postaci uchylania decyzji Wojewody L. przez Wojewodę W. (właściwego do 30 listopada 2020 r.) nie powinien mieć miejsca, nie wydaje się prawidłowa. Natomiast stosownie do art. 20 ust. 4 u.p.p.w.d. wójt, burmistrz, prezydent miasta jako organ właściwy mógłby uchylić prawo do świadczenia wychowawczego przyznanego przez dotychczasowy organ właściwy, tj. wyłącznie przez wójta, burmistrza, prezydenta. Odpowiednie zastosowanie tego przepisu w sprawach, w których zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemu zabezpieczenia społecznego – jak stanowi ust. 5 w art. 20 – nie może naruszać właściwości rzeczowej organu. Kompetencja organu właściwego do wydania określonego rozstrzygnięcia (decyzji) musi wynikać wprost z przepisu prawa. Na gruncie u.p.p.w.d. ustawodawca nie przewidział regulacji odzwierciedlającej wskazany przez Wojewodę W. sposób weryfikacji prawa do dodatku dyferencyjnego w postaci świadczenia wychowawczego przez organ właściwy.

Podniesiono także, że ustalenie organu właściwego do orzekania w omawianej sprawie ma zasadnicze znaczenie, albowiem wydana wskutek naruszenia przepisów o właściwości decyzja Prezydenta Miasta P. byłaby dotknięta kwalifikowaną wadą skutkującą stwierdzeniem jej nieważności w oparciu o art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. W tej sytuacji bez znaczenia pozostają wątpliwości Wojewody W. dotyczące losu informacji Wojewody L. za czas od 1 grudnia 2020 r. do dnia uchylenia informacji przez Wojewodę W., bowiem od 1 grudnia 2020 r. organem właściwym do przyznania świadczenia wychowawczego jest Prezydent Miasta P., nadto ostatnia wypłata dodatku dyferencyjnego przyznanego przez Wojewodę L. nastąpiła w miesiącu listopadzie 2020 r. Tym samym Prezydent Miasta P. – jako organ właściwy miejscowo i rzeczowo od 1 grudnia 2020 r. – mógłby wydać informację o przyznaniu stronie świadczenia wychowawczego od 1 grudnia 2020 r. po uprzednim wyeliminowaniu z obrotu prawnego informacji o przyznaniu dodatku dyferencyjnego przez organ właściwy w sprawach świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego, tj. przez Wojewodę W. w oparciu o art. 27 ust. 1 w zw. z art. 11 u.p.p.w.d.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).

Sporem kompetencyjnym jest sytuacja prawna, w której zachodzi rozbieżność stanowisk co do właściwości organu, która powinna być usunięta na skutek podjętych w tym kierunku środków prawnych. Przez spór kompetencyjny, o którym mowa w art. 4 p.p.s.a., należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia sprawy administracyjnej (spór pozytywny) albo gdy każdy z organów uważa się za niewłaściwy do załatwienia sprawy administracyjnej (spór negatywny), przy czym żaden z organów pozostając w sporze nie podejmuje stosownego rozstrzygnięcia oczekując na zajęcie stanowiska przez ten właściwy. W niniejszej sprawie oba organy uważają się za niewłaściwe.

Podkreślenia wymaga, że spór kompetencyjny może zaistnieć dopiero w ramach konkretnej sprawy administracyjnej, która jest przedmiotem prowadzonego postępowania, albo co do której odmówiono nadania biegu postępowaniu (zob. postanowienia NSA: z 18 grudnia 2013 r., I OW 205/13; z 19 marca 2013 r., II OW 191/12; z 5 kwietnia 2011 r., II OW 13/11). Wówczas dopiero można rozważać, który z organów jest właściwy do podjęcia rozstrzygnięcia w tym właśnie konkretnym postępowaniu. Spór kompetencyjny w rozumieniu art. 4 p.p.s.a. jest więc sporem o to, który z organów jest adresatem kompetencji do rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej stanowiącej przedmiot określonego postępowania.

Podstawowe znaczenie dla wskazania przez Naczelny Sąd Administracyjny organu właściwego do załatwienia sprawy ma poczynienie przez organy administracji ustaleń określających przedmiot sprawy. Jedynie jednoznaczne określenie przedmiotu postępowania i ustalenie przez organy stanu faktycznego w sprawie objętej wnioskiem może być bowiem podstawą powstania sporu o właściwość lub sporu kompetencyjnego. O sporze kompetencyjnym (o właściwość) możemy mówić jedynie w sytuacji, kiedy istnieje pomiędzy organami rozbieżność stanowisk, co do zakresu ich kompetencji, w odniesieniu do konkretnej tej samej sprawy administracyjnej, nie ma zaś sporu, co do stanu faktycznego i stanu prawnego sprawy (por. postanowienie NSA z 23 sierpnia 2011 r., II OW 62/11). W przeciwnym razie, kiedy nie ma zgody między organami, co do oceny stanu faktycznego oraz co do tego, w oparciu o jakie przepisy (prawa materialnego) należy rozstrzygnąć daną sprawę, nie występuje tożsamość sprawy. Trudno mówić o sporze kompetencyjnym (o właściwość), kiedy dwa organy odnoszą się w rzeczywistości do dwu różnych spraw, chociaż dotyczących tego samego podmiotu. Jest to pozorny spór, gdyż nie ma w takiej sytuacji rozbieżności stanowisk w zakresie kompetencji tych organów, natomiast istnieje rozbieżność poglądów, co do istoty sprawy (por. m.in. postanowienia NSA: z 24 lipca 2007 r., II OW 25/07; z 22 marca 2011 r., II OW 98/10; z 10 stycznia 2012 r., II OW 150/11; z 7 października 2017 r. II OW 61/17).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przedmiotowej sprawie nie zostało ustalone, co jest przedmiotem sprawy administracyjnej. Lektura wniosku, odpowiedzi na ten wniosek, jak również analiza dokumentacji obejmującej korespondencję pomiędzy wnioskodawcą a Prezydentem Miasta P. wskazuje, że rozbieżność prezentowanych poglądów dotyczy określenia rodzaju załatwianej sprawy, a więc przedmiotu postępowania.

Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wnioskodawcy przedmiotem sprawy administracyjnej jest spór dotyczący kwestii uchylenia albo zmiany prawa do świadczenia wychowawczego przyznanego stronie przez Wojewodę L. informacjami z [...] lutego 2020 r., przez wskazanie Prezydenta Miasta P. jako organu właściwego do uchylenia albo zmiany prawa na okres od dnia 1 grudnia 2020 r. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wskazuje, że "w sprawach strony w istocie rzeczy problem sprowadza się nie do konieczności uchylenia a do zmiany praw przyznanych wyżej wskazanymi informacjami, przez ich uzupełnienie o kwoty stanowiące różnice pomiędzy przyznanymi dodatkami dyferencyjnymi a pełnymi kwotami świadczeń wychowawczych, należnych zgodnie z prawem polskim. Z uwagi na stosowanie formy informacji, nie mają zastosowania w tym zakresie przepisy odnoszące się do decyzji administracyjnej". Z kolei w dalszej części wniosku wnioskodawca wskazuje na inną możliwość sprowadzającą się "do wydania przez organ właściwy decyzji o zmianie prawa do świadczeń przez przyznanie całych świadczeń wychowawczych od dnia 1 grudnia 2020 r. w miejsce przyznanych dodatków dyferencyjnych".

Natomiast strona przeciwna w odpowiedzi na wniosek podaje, że sprawa dotyczy sporu kompetencyjnego w przedmiocie uchylenia albo zmiany prawa do dodatku dyferencyjnego w postaci świadczenia wychowawczego przyznanego stronie przez Wojewodę L. W uzasadnieniu odpowiedzi na wniosek stwierdza, że "organ właściwy (wójt, burmistrz, prezydent miasta) nie jest właściwy rzeczowo do wydawania decyzji uchylającej prawo do dodatku dyferencyjnego w postaci świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego" i wskazuje, że "Prezydent Miasta P. – jako organ właściwy miejscowo i rzeczowo od 01.12.2020 r. – mógłby wydać informację o przyznaniu (...) świadczenia wychowawczego od 01.12.2020 r. po uprzednim wyeliminowaniu z obrotu prawnego informacji o przyznaniu dodatku dyferencyjnego przez organ właściwy w sprawach świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego tj. przez Wojewodę W. w oparciu o art. 27 ust, 1 w zw. z art. 11 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci".

Z uwagi na powyższe należy wskazać, że rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego wymaga w pierwszej kolejności ustalenia, co jest przedmiotem sprawy administracyjnej, kto jest stroną postępowania administracyjnego i jakie przepisy prawa materialnego mają być w sprawie zastosowane. Ustaleń w tym przedmiocie powinny dokonać organy administracji będące w sporze. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do wskazania, w jakim trybie dana sprawa powinna zostać załatwiona, gdyż nie może zastępować organów w realizacji ich podstawowych zadań ustawowych.

Naczelny Sąd Administracyjny nie może samodzielnie ustalać przedmiotu postępowania i sugerować sposobu jego rozstrzygnięcia ze wskazaniem mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa w postępowaniu dotyczącym sporu kompetencyjnego. Sprecyzowanie tego należy do organów administracyjnych, zaś Sąd rozstrzyga o kompetencji/właściwości organu do rozpoznania konkretnej, ściśle określonej sprawy administracyjnej (por. A. Skoczylas: Rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość przez NSA. Wyd. Prawnicze, Warszawa 2008, str. 39-40 i wskazane tam orzecznictwo).

W przedmiotowej sprawie wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego jest więc przedwczesny, albowiem nie zostało ustalone co jest przedmiotem sprawy administracyjnej, do załatwienia której sąd administracyjny ma wskazać właściwy organ.

Nie ulega bowiem wątpliwości, że pomiędzy organami administracji nie ma zgody co do przedmiotu sporu ani co do tego, w oparciu o jakie przepisy prawa materialnego należy rozstrzygnąć sprawę. Dlatego też taki wniosek nie mógł być uwzględniony, albowiem przedmiotem wniosku nie jest spór co do organu, natomiast spór dotyczy ustalenia stanu prawnego, według którego daną sprawę należy rozstrzygnąć, a więc czy w sprawie należy uchylić bądź zmienić prawa przyznane stronie wskazanymi informacjami przez ich uzupełnienie o kwoty stanowiące różnice pomiędzy przyznanymi dodatkami dyferencyjnymi a pełnymi kwotami świadczeń wychowawczych należnych zgodnie z prawem polskim uwzględniając przy tym, że z uwagi na zastosowanie formy informacji nie mają w tym zakresie zastosowania przepisy odnoszące się do decyzji administracyjnej, czy może organ właściwy powinien wydać decyzję o zmianie prawa do świadczeń przez przyznanie całych świadczeń wychowawczych od dnia 1 grudnia 2020 r. w miejsce przyznanych dodatków dyferencyjnych, czy też należy wydać decyzję uchylającą prawo do dodatku dyferencyjnego w postaci świadczenia wychowawczego realizowanego w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego.

Wobec powyższego, mając na względzie przedstawione przesłanki niezbędne do uznania sporu za spór o właściwość w rozumieniu art. 4 p.p.s.a. w zw. z art. 22 § 2 i 3 pkt 2 k.p.a., Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że taki między stronami nie występuje i z tych względów, na podstawie art. 151 w zw. z art. 64 § 3 i art. 15 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.