Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 825/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28, 29, 30
journal: Dz.U. 2013 poz 1442
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 17 kwietnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska (spr.) Sędziowie NSA Tadeusz M. Geremek WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi M J na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie z wniosku o umorzenie należności w części dotyczącej składek za pracowników w części finansowanej przez ubezpieczonych oddala skargę


UZASADNIENIE

|Pismem z dnia 12 lutego 2014 r. M wniósł o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek powołując się na trudną sytuację materialno |

|– bytową (skromna emerytura) oraz pogarszający się stan zdrowia. |

|Decyzją z dnia [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 105 § 1 Kpa w zw. z art. 83 ust. 1 pkt. 3, art. 28 ust. 1 i art. 32 |

|ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), umorzył postępowanie jako |

|bezprzedmiotowe w stosunku do części składek za pracowników w części finansowanej przez ubezpieczonych. |

|W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż Zakład Ubezpieczeń Społecznych może umorzyć należności z tytułu składek – zgodnie z treścią art. |

|28 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Jednak w myśl art. 30 powołanej ustawy przepis ten nie ma |

|zastosowania do składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek. Oznacza to więc, iż składki za zatrudnianych |

|pracowników w części finansowanej przez nich samych nie mogą być przedmiotem postępowania umorzeniowego. |

|Zakład wyjaśnił, że wobec braku podstaw prawnych do rozstrzygnięcia w zakresie umorzenia składek w części finansowanej przez osoby |

|ubezpieczone nie będące płatnikami tych składek postępowania w sprawie umorzenia tych należności jako bezprzedmiotowe należało umorzyć na |

|podstawie art. 105 § 1 Kpa. |

|Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem strona wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy. |

|Wnioskodawca podkreślił, że składki winny być umorzone, gdyż nie jest w stanie ich zapłacić ze względu na wiek i stan zdrowia. |

|Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. |

|W uzasadnieniu organ ponownie, jak w decyzji z [...] r., wyjaśnił że art. 30 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wyraźnie wyklucza |

|możliwość umorzenia składek w części finansowanej przez osoby ubezpieczone niebędące płatnikami tych składek. |

|W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M wskazał na konieczność umorzenia przedmiotowych składek z uwagi na trudną |

|sytuację materialną i zdrowotną. |

|W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko i argumentację przedstawioną w |

|zaskarżonej decyzji. |

| |

|Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: |

| |

|Skarga okazała się nieuzasadniona. |

|Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych |

|(Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. |

|t. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem |

|zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania i nie są uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. |

|W rozpatrywanej sprawie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie umorzenia należności z tytułu |

|składek w stosunku do części składek – finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek. |

|Zgodnie z powołanym, w obu decyzjach Zakład Ubezpieczeń Społecznych, przepisem art. 28 ustawy z dnia 13 października 1983 r. o systemie |

|ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1442), dalej u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części |

|przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2 – 4. W myśl ust. 2 należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej |

|nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Według zaś ust. 3 całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy: |

|– dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo |

|pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego |

|wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie, |

|– sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361|

|pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze, |

|– nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, |

|następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – |

|Ordynacja podatkowa, |

|– nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym, |

|– wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, |

|– naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję, |

|– jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. |

|Pod pojęciem należności z tytułu składek należy, zgodnie z art. 24 ust. 2 cytowanej ustawy rozumieć: składki, odsetki za zwłokę, koszty |

|egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę. |

|Jednocześnie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te |

|ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 3a ustawy). Zgodnie z|

|§ 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania |

|należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. Nr 141, poz. 1365) Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli |

|zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to|

|zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: |

|– gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,|

|– poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z |

|tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności, |

|– przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej |

|zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. |

|Powołana powyżej szczególna regulacja dotyczy jednak wyłącznie umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne |

|ubezpieczonych, którzy są równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia. Umorzeniu na tej podstawie nie podlegają zatem składki |

|finansowane przez ubezpieczonych niebędących płatnikami. |

|Tak więc okoliczności, które mogą stanowić w świetle wskazanego wyżej art. 28 ust. 3a ustawy i Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i |

|Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne |

|(Dz. U. Nr 141, poz. 1365), przesłanki uzasadniające umorzenie należności z tytułu składek, mogą mieć znaczenie tylko w przypadku |

|rozpoznawania wniosku o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie ubezpieczonych będących jednocześnie płatnikami tych składek|

|(zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 marca 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 2676/07, Lex nr 505502, wyrok NSA z dnia 10 lutego 2009 r., sygn. |

|akt II GSK 702/08, Lex nr 522555). |

|Art. 30 u.s.u.s. stanowi, że do składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek nie stosuje się art. 28 i 29. |

|W tym stanie rzeczy, skoro wniosek skarżącego o umorzenie należności z tytułu składek obejmował również składki finansowane przez |

|ubezpieczonych (pracowników) niebędących płatnikami właściwym rozstrzygnięciem było umorzenie postępowania na podstawie art. 105 Kpa. Brak |

|jest bowiem przedmiotu postępowania w tym znaczeniu, że nie istnieją należności, do których mógłby mieć zastosowanie art. 28 u.s.u.s. (zob.|

|wyrok WSA w Olsztynie z dnia 11 lutego 2009 r., sygn. akt I SA/Ol 495/08, Lex nr 484058). |

|W tym stanie rzeczy skarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie umorzenia postępowania w |

|sprawie z wniosku o umorzenie należności z tytułu składek – w części dotyczącej składek za pracowników, w części finansowanej przez |

|ubezpieczonych w pełni odpowiada prawu. |

|Z uwagi na powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. |

| |

| |

| |