Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1250/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, , Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant spec. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2018 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz A. S. kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2017 r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, dalej jako [...]WINB, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290) po rozpatrzeniu odwołania [...] oraz odwołania [...] od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], dalej jako PINB, nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r., nakazującej [...] wykonanie, w terminie 8 miesięcy o daty kiedy decyzja stanie się ostateczna, następujących robót budowlanych w celu wyeliminowania nieprawidłowości dot. spełnienia wymogów określonych w przepisach pożarowych budynku zakładu stolarskiego położonego na terenie działki nr ew. [...] obręb ew. [...] przy ul. [...] w [...], usytuowanego w ostrej granicy z działką o nr ew. [...] obręb ew. [...] położoną przy ul. [...] w [...], zgodnie z zaleceniami zawartymi w opinii warunków bezpieczeństwa przeciwpożarowego sporządzonej przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. [...]:

- wykonanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego o wysokości 30 cm ponad połać dachu (z muru o klasie odporności ogniowej co najmniej RE160),

- zamurowanie dwóch otworów o wymiarach ok. 15 x 15 cm znajdujących się w ścianie usytuowanej w ostrej granicy z działką o nr ew. [...] obręb ew. [...],

- rozbiórkę komina spalinowego od pieca grzewczego znajdującego się za blisko koron drzew i wykonanie nowego w odległości 6 metrów od korony drzew dorosłych i 8 metrów od budynku mieszkalnego usytuowanego na działce sąsiedniej o nr ew. [...]

uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 z późn. zm.) o nałożeniu na [...] obowiązku wykonania następujących robót budowlanych w celu wyeliminowania nieprawidłowości dot. spełnienia wymogów określonych w przepisach pożarowych budynku zakładu stolarskiego położonego na terenie działki nr ew. [...] obręb ew. [...] przy ul. [...] w [...], usytuowanego w ostrej granicy z działką o nr ew. [...] obręb ew. [...] położoną przy ul. [...] w [...], zgodnie z zaleceniami zawartymi w opinii warunków bezpieczeństwa przeciwpożarowego sporządzonej przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. [...]:

- wykonanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego o wysokości 30 cm ponad połać dachu (z muru o klasie odporności ogniowej co najmniej REI60),

- zamurowanie dwóch otworów o wymiarach ok. 15 x 15 cm znajdujących się w ścianie usytuowanej w ostrej granicy z działką o nr ew. [...] obręb ew. [...],

- rozbiórkę komina spalinowego od pieca grzewczego znajdującego się za blisko koron drzew i wykonanie nowego w odległości 6 metrów od korony drzew dorosłych i 8 metrów od budynku mieszkalnego usytuowanego na działce sąsiedniej o nr ew. [...].

wskazując przy tym, że w/w. obowiązek należy wykonać w terminie ośmiu miesięcy od dnia doręczenia niniejszej decyzji.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.

W dniu 10 czerwca 2016 r. do PINB wpłynęło pismo [...], stanowiące wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego dotyczącego przedmiotowego budynku z uwagi na stwarzanie zagrożenia dla życia oraz zdrowia ludzi oraz mienia. Wnioskodawczyni wskazała, że ów budynek jest usytuowany w ostrej granicy z jej działką.

PINB w dniu 19 lipca 2016 r. przeprowadził kontrolę na ww. działce ustalając, iż w ostrej granicy z działką o nr [...] stanowiącej własność [...] usytuowany jest budynek zakładu stolarskiego, stanowiący własność [...] oraz [...]. Ww. budynek wybudowany został w części z cegły silikatowej, a w części z pustaka gazobetonowego. Ściana usytuowana w ostrej granicy z działką strony skarżącej jest nieotynkowana, posiada dwa otwory, jeden przy kominie, a drugi w płaszczyźnie ściany o wym. ok 15 x 15 cm. Budynek nie posiada ściany ogniowej wyprowadzonej ponad dach. Dach budynku pokryty jest papą. Budynek posiada na części dachu świetliki. Stwierdzono ponadto, iż w niewielkiej odległości od komina ww. budynku znajdują się korony drzew. Budynek zakładu stolarskiego (narożnik budynku) oddalony jest od budynku mieszkalnego około 4-5 m. Obok budynku usytuowana jest wiata na odpady stolarskie.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r. organ I instancji nałożył na [...] obowiązek wykonania i dostarczenia w określonym terminie opinii sporządzonej przez rzeczoznawcę ds. przeciwpożarowych dot. spełnienia wymogów określonych w przepisach pożarowych budynku zakładu stolarskiego położonego na terenie działki nr ew. [...], obręb ew. [...] przy ul. [...] w [...].

W dniu 22 listopada 2016 r. do organu powiatowego wpłynęła opinia warunków bezpieczeństwa przeciwpożarowego dla budynku zakładu stolarskiego przy ul. [...] w [...], sporządzona przez inż. [...], rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych (nr uprawnień [...]). Natomiast w związku ze złożonymi w dniu 16 grudnia 2016 r. uwagami [...] dotyczącymi prawidłowości sporządzonej opinii inż. [...] złożył w dniu 13 stycznia 2017 r. jej uzupełnienie.

Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. znak: [...], PINB jako organ I instancji nakazał [...] wykonanie, w terminie 8 miesięcy od daty kiedy decyzja stanie się ostateczna, następujących robót budowlanych w celu wyeliminowania nieprawidłowości dot. spełnienia wymogów określonych w przepisach pożarowych przedmiotowego budynku zakładu stolarskiego, zgodnie z zaleceniami zawartymi w opinii warunków bezpieczeństwa przeciwpożarowego sporządzonej przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych inż. [...] poprzez wykonanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego o wysokości 30 cm ponad połać dachu, z muru o klasie odporności ogniowej co najmniej REI60, poprzez zamurowanie dwóch otworów o wymiarach ok. 15 x 15 cm znajdujących się w ścianie usytuowanej w ostrej granicy z działką o nr ew. [...] obręb ew. [...] oraz rozbiórkę komina spalinowego od pieca grzewczego znajdującego się za blisko koron drzew i wykonanie nowego w odległości 6 metrów od korony drzew dorosłych i 8 metrów od budynku mieszkalnego usytuowanego na działce sąsiedniej o nr ew. [...].

Odwołania od ww. rozstrzygnięcia z zachowaniem ustawowego terminu złożyli [...] oraz [...].

Organ odwoławczy rozpatrując przedmiotową sprawę wskazał, że w jego ocenie organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego. Jednakże [...]WINB podkreślił, że skarżona decyzja posiada braki w podstawie prawnej, które organ odwoławczy zobowiązany był usunąć i co uczynił niniejszą decyzją.

W pierwszej kolejności organ II instancji wskazał, że postępowanie w przedmiotowej sprawie prowadzone było z zastosowaniem prawidłowego trybu przewidzianego w przepisach ustawy Prawo budowlane z 1994 r. - tj. na podstawie przepisów art. 50-51 ww. ustawy, obejmujących dyspozycją m.in. roboty budowlane wykonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.

Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. W przypadku gdy roboty budowlane zostały zakończone zastosowanie ma art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego.

Organ odwoławczy podniósł również, iż zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych celem postępowania prowadzonego w oparciu o powołany przepis jest doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, po uprzednim wyjaśnieniu legalności i jakości wykonywanych robót. A zatem organ powiatowy w pierwszej kolejności obowiązany jest do doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, wskazując taki zakres robót który to umożliwi. Zastosowanie ww. przepisu jest możliwe również w sytuacji, w której dany obiekt został wybudowany w oparciu o pozwolenie na budowę.

Ze znajdującej się w aktach sprawy opinii warunków bezpieczeństwa przeciwpożarowego dla budynku zakładu stolarskiego przy ul. [...] w [...], sporządzonej przez inż. [...], rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych (nr uprawnień [...]) wynika, że przedmiotowy budynek klasyfikuje się do grupy budynków PM, o gęstości obciążenia ogniowego do 500 MJ/m2. Ponadto budynek zakładu stolarskiego jest obiektem niskim PM wykonanym w klasie odporności pożarowej "C". Rzeczoznawca wskazał także, iż w omawianym budynku elementy budowlane posiadają następującą klasę odporności ogniowej: główne elementy konstrukcyjne (ściany) - R60, stropy - REI30, ściany działowe - EI30, konstrukcja nośna dachu (krokwie, płatwie) - R15, ściany zewnętrzne - EI60. W dalszej części opracowania autor stwierdził, że zakład stolarski wykonano z elementów budowlanych posiadających klasę odporności ogniowej równą lub wyższą od wymaganej.

[...]WINB podkreślił jednak, iż niezależnie od powyższego PINB ustalił, że budynek zakładu stolarskiego nie spełnia wymagań w zakresie przepisów przeciwpożarowych, w szczególności § 232 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, określającego wymagania dotyczące klasy odporności ogniowej ścian budynku. Zgodnie bowiem z § 272 ust. 3 ww. rozporządzenia budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5. Natomiast w myśl § 23 ust. 2 ww. aktu wykonawczego ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć na co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej EI60 .

Według [...]WINB z przedłożonej do akt sprawy opinii wynika, że celem dostosowania przedmiotowego budynku do wymagań ww. przepisów należy wykonać nadbudowę ściany zlokalizowanej w granicy o 30 cm nad połać dachu z muru o klasie odporności ogniowej co najmniej REI60, zamurować dwa otwory o wymiarach 15 x 15 cm znajdujące się w ww. ścianie, zlikwidować komin znajdujący się za blisko koron drzew oraz w odległości mniejszej niż 12 m od ściany budynku na działce sąsiedniej, usunąć nagromadzony materiał palny w pomieszczeniu stolarni, wyposażyć zakład w minimum trzy gaśnice proszkowe 6 kg typu ABC oraz oznakować zakład znakami bezpieczeństwa pożarowego.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie organu odwoławczego PINB prawidłowo przeprowadził postępowanie naprawcze przewidziane w art. 50 oraz 51 Prawa budowlanego. Organ powiatowy wydając rozstrzygnięcie mające swoje uzasadnienie w przepisach prawa umożliwił inwestorowi doprowadzenie budynku do stanu pozostającego w zgodności z prawem. Nałożenie na [...] obowiązku wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem jest rozwiązaniem uzasadnionym nie tylko przez przepisy prawa, lecz również ma swoje oparcie w zaistniałym stanie faktycznym.

Odnosząc się do treści odwołania [...][...]WINB stwierdził, że nie ma ono wpływu na kształt niniejszego rozstrzygnięcia. Odpowiadając na zarzut odwołania zgodnie z którym [...] nie przysługuje przymiot strony w prowadzonym przez organ powiatowy postępowaniu stwierdzić należy, że nie znajduje on uzasadnionych podstaw, bowiem sporny budynek zlokalizowany jest w ostrej granicy z działką nr ewid. [...], której właścicielką jest [...]. Okoliczność ta przesądza o posiadaniu przez wnioskodawczynię przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu w rozumieniu art. 28 Kpa.

Ponadto w opinii organu II instancji wpływu na treść niniejszego rozstrzygnięcia nie może mieć także odwołanie [...].[...]WINB podniósł, że nieuzasadniony jest zarzut naruszenia przez organ powiatowy art. 10 Kpa. Brak udziału skarżącej w czynnościach kontrolnych przedmiotowego budynku nie został spowodowany zaniechaniem organu lecz stanowił efekt uniemożliwienia dostępu skarżącej do działki stanowiącej własność [...]. W związku z powyższym, w ocenie [...]WINB, nie można w okolicznościach przedmiotowej sprawy zarzucić organowi powiatowemu naruszenia zasady czynnego udziału stron w postępowaniu administracyjnym.

Co do kwestionowania prawidłowości ustaleń dokonanych przez autora opinii inż. [...] organ wskazał, że przedmiotowa opinia sporządzona została przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia zawodowe i jako taka stanowi pełnoprawny dowód w postępowaniu. Niezależnie, iż z treści ww. opracowania wynika, że jego podstawę stanowiło zlecenie właściciela oraz wizja lokalna.

Natomiast jeżeli organy nadzoru budowlanego wyprowadziły określone ustalenia dotyczące stanu faktycznego z posiadanych dowodów, to jak wskazał [...]WINB ich skuteczne zakwestionowanie wymaga przeprowadzenia skutecznego kontrdowodu z inicjatywy strony kwestionującej te ustalenia. Na marginesie organ II instancji zauważył, iż ustalenia dokonane przez inż. [...] znajdują potwierdzenie w załączonej do odwołania [...] opinii z zakresu ochrony przeciwpożarowej z dnia 12 grudnia 2016 r., wykonanej przez mgr inż. [...], rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych. Ostatecznie [...]WINB stwierdził, że w przedmiotowej sprawie zebrany materiał dowodowy jest wystarczający i pozwala na stwierdzenie, że nałożenie obowiązków w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego było właściwe.

Ponadto [...]WINB odniósł się również do kwestii jest podważania przez skarżącą sensu nakazywania przez organ wykonania określonych robót w budynku, w stosunku do którego orzekł nakaz rozbiórki stwierdzając, iż jest to niezrozumiałe. Przede wszystkim z uwagi na fakt, że w stosunku do żadnego z obiektów zlokalizowanych na działce nr ewid. [...] nie orzeczono prawomocnego nakazu rozbiórki. Ponadto przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na wniosek skarżącej, która wskazała, iż jego istnienie stwarza zagrożenie dla życia i zdrowia łudzi. Podważanie przez skarżącą na etapie wnoszenia środka odwoławczego zasadności wydawania przez organ nadzoru budowlanego rozstrzygnięcia mającego na celu wyeliminowanie ww. zagrożenia i doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem wydaje się być sprzeczne z wcześniej podnoszonymi wnioskami.

Organ wskazał, że w przypadku w którym roboty budowlane zostały zakończone, wydać należy decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego.

Na zakończenie [...]WINB podkreślił, że decyzja organu I instancji zawierała braki w zakresie prawidłowej podstawy prawnej, które usunął poprzez zastosowanie w sprawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła [...] wnosząc o jej uchylenie decyzji oraz uchylenie poprzedzającej decyzji Nr [...] PINB z dnia [...] stycznia 2017 r. oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że PINB od 2008 roku prowadzi dwa postępowania dotyczące przedmiotowego budynku. W trakcie tego postępowania organ pierwszej instancji ustalił, że 3/4 powierzchni budynku zostało wybudowane bez pozwolenia na budowę i w tej części wydał decyzję nakazująca rozbiórkę Postępowanie odwoławcze w tej sprawie zostało zawieszone przez [...]WINB. W drugim postępowaniu dotyczącym zmiany sposobu użytkowania trwa postępowanie, w którym skarżąca domaga się ustalenia, czy pozostała część budynku została wybudowana na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, czy stanowi samowolę budowlaną.

Według skarżącej organ pierwszej instancji miał uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego budynku jak i jego bezpieczeństwa pożarowego. W takiej sytuacji organ miał obowiązek wstrzymania użytkowania budynku do czasu zakończenia sprawy.

W ocenie skarżącej zaskarżona decyzja [...]WINB jest nieprawidłowa, narusza w sposób rażący przepisy prawa materialnego i procesowego. Przy czym naruszenie przepisów proceduralnych ma charakter zasadniczy, naruszający podstawowe zasady postępowania i elementarne podstawy państwa prawa.

W ocenie skarżącej [...]WINB w pierwszej kolejności miał obowiązek zbadać, czy przedmiotowy budynek został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, gdyż tylko w odniesieniu do takich obiektów jest możliwe zastosowanie procedury określonej w art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Tymczasem organ nie przeprowadził w tej sprawie postępowania wyjaśniającego, co więcej w swojej decyzji organ nawet nie wskazał na podstawie jakiej decyzji o pozwoleniu na budowę został wybudowany przedmiotowy budynek.

Skarżąca podkreśliła, że budynek stolarni został wybudowany w warunkach samowoli budowlanej, ponieważ najpierw powstał jako budynek o powierzchni ok. 50 m kw., a następnie został rozbudowany do powierzchni zabudowy ponad 200 m kw.

Skarżąca zaakcentowała, że decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] sierpnia 1973 r. dotyczyła pozwolenia na budowę budynku gospodarczego o pow. 30 m kw., który został wybudowany na podstawie tej decyzji znajduje się na działce ew. nr [...], w części nie znajdującej się w posiadaniu [...]. Do budynku gospodarczego wybudowanego na podstawie decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] sierpnia 1973 r. został dobudowany budynek zakładu stolarskiego w warunkach samowoli budowlanej będącej przedmiotem niniejszego postępowania. Powyższe okoliczności potwierdzają wydane decyzje i zatwierdzony projekt budowlany z 1973 r.

W jej ocenie [...]WINB nie przeprowadzając w tym zakresie postępowania wyjaśniającego naruszył art, 7, 77 i 107 k.p.a. Brak ustaleń spowodował wydanie decyzji na nieprawidłowej podstawie prawnej.

Dalej skarżąca odniosła się do kwestii podniesionej w odwołaniu dotyczącej naruszenie art. 10 ust. 1 k.p.a. z uwagi nie zapewnienie jej udziału w oględzinach przedmiotowego budynku. Ponadto uniemożliwienie przeprowadzenie dowodu z oględzin obiektu budowlanego z udziałem stron stanowi naruszenie art. 81 ust. 4. Prawa budowlanego, który stanowi, że organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego mogą dokonywać czynności kontrolnych.

W ocenie skarżącej niedopuszczenie jej do udziału w oględzinach budynku zakładu stolarskiego, skutecznie ograniczyło prawo do obrony swoich interesów, gdyż mogła ona podjąć jedynie polemikę z opinią wyłącznie w odniesieniu do jednej ściany budynku, która znajduje się w granicy jej działki.

Powołując się na orzecznictwo strona skarżąca podniosła, że stosownie do art, 10 § 1, art, 79 i 81 kpa organ prowadzący postępowanie jest obowiązany zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania,, w tym zawiadomić strony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, umożliwić im udział w przeprowadzeniu tego dowodu, zadawanie pytań świadkowi i składanie wyjaśnień, okoliczność faktyczna zaś może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.

W ocenie skarżącej rzeczoznawca [...] w swojej opinii poświadczył nieprawdę, twierdząc, że dokonał oględzin budynku stolarni. Tymczasem opis budynku stolarni wskazuje, że nie widział on budynku będącego przedmiotem opinii. Skarżąca podniosła, że opinia jest niekompletna i mało wiarygodna

Skarżąca podniosłą również, że opinia rzeczoznawcy do spraw przeciwpożarowych miała dotyczyć całego budynku, a nie tylko niektórych jego elementów. Ponadto [...] zauważa, iż rzeczoznawca pomimo, że budynek posiada dwa kominy, to dla potrzeb opinii odniósł się do komina zbliżonego do działki ew. nr [...] oraz zbliżonego do sąsiednich budynków. Tymczasem usytuowanie drugiego komina jest również niezgodne z § 266 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Skarżąca podniosła, że przedstawiła opinię techniczną wykonana przez inż. arch. [...] nr [...]. W jej ocenie pomiędzy opiniami widoczna jest rozbieżność co do oceny stanu technicznego budynku stolami, która wynika z faktu, że [...] widział ścianę budynku od strony działki skarżącej przy czym nie było możliwości wypowiedzieć się do całości budynku. Skarżąca dołączyła pismo Wojewódzkiego Komendanta Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lutego 2017 r, informujące, że [...] został ukarany karą upomnienia za sporządzenie opinii, będącej podstawą wydania decyzji obu instancji. Ponadto poinformowała, że przed Wojewódzkim Komendantem Straży Pożarnej trwa postępowanie dyscyplinarne w stosunku do [...], z uwagi na sporządzenie dwóch innych opinii potwierdzających nieprawdę,

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Uczestnik postępowania [...] w odpowiedzi na skargę, wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady wystąpiły, dlatego skarga została uwzględniona, a nadto na podstawie art. 135 p.p.s.a., Sąd działając w granicach tej samej sprawy –uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z [...] stycznia 2017r. w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych.

Przyjęta przez organy podstawa prawna rozstrzygnięć - art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego ,przewiduje trzy wzajemnie wykluczające się sposoby prowadzenia postępowania naprawczego. Z pierwszym mamy do czynienia, gdy występuje brak możliwości naprawy (ust. 1 pkt 1) - niedająca się usunąć niezgodność z przepisami skutkuje nakazem zaniechania dalszych robót bądź rozbiórką obiektu budowlanego lub jego części, a w przypadku rozbiórki obiektu (lub części) faktycznym nakazem odbudowy. Decyzja taka kończy postępowanie.

W drugim przypadku następuje nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności lub robót (ust. 1 pkt 2) - doprowadzenie do stanu zgodnego z przepisami w sytuacji gdy nie mamy do czynienia z istotnym odstąpieniem od projektu budowlanego albo warunków pozwolenia na budowę. Trzeci przypadek dotyczy sytuacji, gdy wystąpiło istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę (ust. 1 pkt 3), o którym mowa w art. 36a. Właściwy organ nakłada wówczas na inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.

Celem postępowania prowadzonego w oparciu o ten przepis jest doprowadzenie wykonanych lub wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, ale tylko w aspekcie przepisów prawa administracyjnego (budowlanego).

Kwestią więc zasadniczą jest ustalenie jaki tryb postępowania winien przyjąć organ co czyni kluczowym zagadnienie, czy dany obiekt powstał w oparciu o wymagane prawem pozwolenie na budowę czy też zgłoszenie.

Okoliczność ta choć najważniejsza znalazła się poza zainteresowaniem organów nadzoru budowlanego obu instancji. Co prawda organ I instancji w uzasadnieniu (s.3) podaje, iż właściciel wskazał, że budynek zakładu stolarskiego usytuowany w ostrej granicy z działką skarżącej wybudowano w oparciu o pozwolenia na budowę Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z [...] sierpnia 1973r., a inwestor posiada także decyzję Naczelnika Miasta [...] Nr [...] z [...] grudnia 1978r. pozwalającą na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na zakład stolarski jednak organy nie przeanalizowały ani treści decyzji o pozwoleniu na budowę ani dołączonego projektu zagospodarowania działki.

Tymczasem znajdująca się w aktach sprawy kserokopia decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z [...] sierpnia 1973r. zezwalała na rozbudowę budynku mieszkalnego i budowę budynku gospodarczego, usytuowanego w granicy z działka sąsiednią – według inspektora nadzoru budowlanego- z działką nr ew. [...], a zgodnie z wytycznymi urbanistycznymi o pow. zabudowy do 30 m 2.

Postępowanie zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji dotyczyło zaś budynku zakładu stolarskiego położonego na terenie działki nr ew. [...] w ostrej granicy działki nr ew. [...] o znaczenie większej powierzchni, bowiem jak wynika z opinii sporządzonych w toku postępowania, o powierzchni zabudowy ok. 195 m2 .

Jeśli inwestor w kolejnych latach dokonywał rozbudowy budynku gospodarczego zanim dokonał zmiany sposobu użytkowania tego obiektu, to zadaniem organów było ustalenie zakresu tej rozbudowy oraz wyjaśnienie czy wykonano ja w oparciu o wymaganą prawem decyzję o pozwoleniu na budowę. Przy czym należy podkreślić, że decyzja Naczelnika Miasta [...] Nr [...] z [...] grudnia 1978r. pozwalającą na zmianę sposobu użytkowania budynku gospodarczego na zakład stolarski w żadnym wypadku nie sanuje ewentualnej samowoli budowlanej tym bardziej, że organy nie ustaliły czy doszło do rozbudowy budynku gospodarczego wybudowanego w oparciu o omawianą wyżej decyzje o pozwoleniu na budowę czy też do realizacji całkiem nowego obiektu budowlanego bez pozwolenia na budowę.

Abstrahując więc od niewłaściwego stanu technicznego obiektu pod względem bezpieczeństwa przeciwpożarowego, kwestią zasadniczą pozostaje legalność przedmiotowego budynku.

Kolejną kwestią budzącą poważne zastrzeżenia jest prowadzenie przez organy nadzoru budowlanego dwóch równoległych postępowań których przedmiotem jest w istocie stan techniczny przedmiotowego budynku bez wskazania jakiegokolwiek uzasadnienia dla takiego rozdziału.

Jak wynika z odpowiedzi na skargę w kwestii stanu technicznego tego samego budynku PINB w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2016 r., działając także na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakazał [...] wykonanie następujących robót budowlanych w celu wyeliminowania stwierdzonych nieprawidłowości w budynku zakładu stolarskiego położonego na działce nr ew. [...], obr [...] w [...] przy ul. [...], usytuowanego w ostrej granicy z działką o nr ewid. [...] obręb [...] położoną przy ul. [...] w [...], wskazanych w opinii technicznej sporządzonej przez inż. [...] tj.:

zabezpieczyć antykorozyjnie belki stalowe stropodachu,

wymienić lub dokonać naprawy zniszczonej stolarki okiennej i drzwiowej,

naprawić miejscowe odparzenia tynku.

[...]WINB decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2017 r., utrzymał w mocy powyższe rozstrzygniecie . Decyzja organu odwoławczego została zaskarżona do tutejszego Sądu, a sprawa zawisła pod sygnaturą VII SA/Wa 956/17.

Nie ulega wątpliwości, że obie sprawy dotyczą tego samego przedmiotu bowiem stan budynku w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego jest elementem stanu technicznego obiektu budowalnego.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy wskazać ,że stosownie do art. 10 § 1, art, 79 i 81 kpa organ prowadzący postępowanie jest obowiązany zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, w tym zawiadomić strony o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin , a następnie winien dochować wszelkich aktów staranności w celu umożliwienia stronom udziału w tych czynnościach procesowych.

Z tych wszystkich względów należało uznać, iż zaskarżona decyzja oraz decyzją ja poprzedzająca zapadły z naruszeniem art. 7 i 77 kpa w związku z art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a także z naruszeniem 10 § 1, art, 79 i 81 kpa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy przede wszystkim przeprowadza postępowanie w zakresie legalności oraz czasu powstania przedmiotowego budynku stolarni. Dokonają analizy wszystkich dokumentów związanych z decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z [...] sierpnia 1973r. i ustalą czy przedmiotowy budynek stanowi samowolę budowlaną czy też legalną rozbudowę a w zależności od wyniku tych ustaleń przeprowadzą postępowanie na podstawie odpowiedniego reżimu prawnego i we właściwym trybie.

Mając powyższe na uwadze, , Sąd na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku, rozstrzygnięcie o kosztach opierając na treści art. 200 przywołanej ustawy.