Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 152/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-05-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 78d, art. 78e ust. 2, art. 78h, art. 78g.
journal: Dz.U. 2009 nr 146 poz 1188
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Zalewski Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2014 r. sprawy ze skargi M. K. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia Nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego, który został przeprowadzony w dniach [...] -[...] marca 2013 r. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] listopada 2013 r. Komisja Egzaminacyjna II Stopnia Nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości, działając na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 kpa, art. 78 h ust. 1, 9 i 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r.-Prawo o adwokaturze ( Dz. U. z 2009 r., nr 146, poz. 1188 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M.K., utrzymała w mocy uchwałę nr [...] Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego z siedzibą w G. z dnia [...] maja 2013 r. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Komisja wyjaśniła, iż wskazaną wyżej uchwałą został ustalony negatywny wynik z egzaminu adwokackiego- M.K. z części pierwszej, czwartej i piątej egzaminu otrzymała ocenę dostateczną, natomiast z drugiej ocenę dobrą i trzeciej- niedostateczną. W tej sytuacji, w myśl art. 78 f ust. 1 ustawy o adwokaturze, wynik końcowy jest negatywny.

Dokonując szczegółowej analizy obowiązującego stanu prawnego z punktu widzenia zakresu orzekania, Komisja stwierdziła, iż obowiązek ponownego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie polega na ponownej, ostatecznej ocenie propozycji rozwiązania zadania egzaminacyjnego z zakwestionowanej przez zdającego części egzaminu w kontekście zarzutów i argumentacji odwołania

Komisja uznała zarzuty sformułowane w odniesieniu do oceny wystawionej przez egzaminatorów z pracy pisemnej z części trzeciej (prawo cywilne) za niezasadne.

Odnosząc się do sporządzonej pracy Komisja wskazała, iż obaj egzaminatorzy wystawili ocenę niedostateczną.

Oceniając ponownie pracę egzaminacyjną sporządzoną przez zdającą w kontekście wszystkich podniesionych w treści odwołania argumentów oraz ocen egzaminatorów, Komisja uznała, że oceniana praca spełnia większość wymogów formalnych pisma procesowego z art. 126 k.p.c., a także wymogi art. 368 § 1 pkt 1-3 i 5 k.p.c., poprzez formalne zamieszczenie elementów opisanych w w/w normie. Natomiast nie spełnia wymogu prawidłowego wskazania wartości przedmiotu zaskarżenia z art. 368 § 2 k.p.c. cyt. "w wyniku podania zbyt wysokiej wartości przedmiotu zaskarżenia". Komisja stwierdziła, że nie można nie dostrzec, że opinia biegłego w zakresie wyceny kosztów prac nie była kwestionowana przez żadną ze stron. Wobec jej bezsporności roszczenie powódki zostało udokumentowane do kwoty 128.300 złotych. Pozostała część roszczenia nie została udokumentowana w żaden sposób. Tym samym wywodzenie apelacji co do negatywnie zweryfikowanej w postępowaniu przed sądem l-szej instancji kwoty 21.700 złotych dotyczy roszczenia, które wobec swej oczywistej bezzasadności, w aspekcie niekwestionowanej opinii biegłego, musi być oddalone także w apelacji. Przyjęcie takiej wartości przedmiotu zaskarżenia skutkuje niemożnością wygrania pełnych kosztów ll-giej instancji i koniecznością zapłaty wyższej opłaty od apelacji.

W apelacji w zasadzie prawidłowo została oznaczona skarżona część wyroku. Zaskarżony powinien zostać wprost wyrok w pkt 2, ale co do kwoty 83.000 złotych. Taka została podana wartość przedmiotu zaskarżenia i w związku z tym tak określona część wyroku skarżonego apelacją tj. cały pkt 2 wyroku, nie uwzględnia interesu powódki z uwagi na niemożność wygrania pełnych kosztów ll-giej instancji i konieczność zapłaty wyższej opłaty od apelacji. Wynika to z oczywistego faktu, w aspekcie niekwestionowanej przez strony opinii biegłego, iż apelacja co do kwoty 21.700 złotych musiałaby być oddalona. Zwrot w zakresie pkt. 1 ustalającej koszty procesu jest mało staranny redakcyjnie, ale pro forma jest wystarczający w zakresie wskazania granic zaskarżenia.

W apelacji nie zostały wskazane wszystkie zarzuty, które winny być postawione, a ich treść ani nie odnosi się do istoty problemu w sprawie, ani ich redakcja nie jest prawidłowa. W aktualnym stanie prawnym ustawodawca nie opisał ani nie sprecyzował natury zarzutów jakie winny być postawione w apelacji. Ustawa stanowi jedynie o obowiązku zwięzłego przedstawienia zarzutów (art. 368 § 1 pkt. 2 k.p.c.). Wypełniając ten obowiązek strona skarżąca powinna wskazać w apelacji przyczyny, dla których zaskarżyła wyrok sądu pierwszej instancji. Wskazanie przyczyn w istocie sprowadza się do formułowania zarzutów, których źródłem jest przekonanie skarżącego, że zaskarżony wyrok jest wadliwy (Henryk Pietrzykowski "Czynności zawodowego pełnomocnika w sprawach cywilnych" str. 363 wyd. Lexis Nexis Wa- wa 2010).

Komisja podniosła, że oczekiwania, które stawia się profesjonalnemu pełnomocnikowi sporządzającemu apelację są szersze, nie ograniczają się do sporządzenia apelacji poprawnej wyłącznie pod względem formalnym, tj. zawierającej pro forma elementy wymienione w art. 368 § i i 2 k.p.c. Apelacja sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika powinna tak sformułować zarzuty, aby wyznaczone przez nie granice apelacji trafiały w istotę wadliwości wyroku, a zawarte w apelacji wnioski wskazywały treść oczekiwanego rozstrzygnięcia. Nadto, adwokat winien sporządzić uzasadnienie zawierające logiczny wywód rozwijający treść postawionych zarzutów. Winien on obejmować wytknięcie wyrokowi sądu pierwszej instancji popełnionych błędów zarówno w sferze faktycznej jak i materialnoprawnej. Tym samym wymogi stawiane środkowi odwoławczemu sporządzonemu w ramach egzaminu adwokackiego nie sprowadzają się wyłącznie do sporządzenia pisma procesowego obejmującego formalnie elementy określone w art. 368 § 1 i 2 k.p.c. Egzaminatorzy oceniający pracę nie mogą brać pod uwagę jedynie takich aspektów, które bierze pod uwagę sąd drugiej instancji, ale również te wymogi, które wynikają z przepisów Prawa o adwokaturze a w szczególności art. 78e ust. 1

Komisja stwierdziła, że sam właściwy wybór środka odwoławczego, zachowanie wymogów formalnych apelacji określonych w art. 368 § 1 i 2 k.p.c. nie jest wystarczające, aby uzyskać ocenę pozytywną z egzaminu adwokackiego. Przedmiotem oceny jest sposób sformułowania zarzutów apelacyjnych w tym właściwość zastosowanych przepisów prawa, sposób uzasadnienia zarzutów (logika wywodu prawnego) oraz kwestia czy zarzuty i ich uzasadnienie trafiają w istotę wadliwości wyroku, a nadto czy apelacja należycie uwzględnia interes reprezentowanej strony.

Oceniając merytorycznie zakres i treść zarzutów zawartych w apelacji Komisji uznała,

że zaskarżenie wyroku apelacją było zasadne. Apelacja zawiera zarzut naruszenia przepisów postępowania art. 233 k.p.c. (bez podania paragrafu) Brak wskazania paragrafu przepisu jest elementem niestaranności pracy. Zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. jest trafny, co do zasady, ale odnosi się jedynie do jednego z wielu problemów w sprawie.

Zarzut postawiony przez zdającą, choć w tej części trafny, nie odnosi się do istoty podstawowego problemu w sprawie, tj. istotnych uchybień procesowych sądu z zakresie przedstawienia i oceny materiału dowodowego, które prowadziły do wadliwości ustaleń wskazanych w opisie istotnych zagadnień do zadania z prawa cywilnego. Także do tego, że sąd w uzasadnieniu przytaczał istotne dla rozstrzygnięcia elementy stanu faktycznego niezgodnie z materiałem dowodowym, podawał fakty nie tylko dowolnie, ale wręcz sprzecznie z materiałem dowodowym zebranym w sprawie. Nie tylko co do tego, która ze stron nabyła materiały na wykonanie więźby dachowej, ale że pozwany nie zgłaszał żadnych zastrzeżeń do dostarczonej przez powódkę dokumentacji projektowej, a także nawet przy założeniu, że materiały kupiła powódka, że nie zgłaszał żadnych zastrzeżeń zamawiającej/inwestorowi co do tych materiałów i znanej mu ich niezgodności z projektem oraz, że wykonał świadomie i samowolnie konstrukcję dachu niezgodnie z projektem i przy wykorzystaniu niewłaściwych materiałów, a w konsekwencji że ani powódka ani kierownik budowy nie zaakceptowali wadliwie wykonanych prac i domagali się usunięcia wad. W aspekcie oceny merytorycznej treści zarzutu Komisja dodatkowo wskazała, że skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nadto, prawidłowe zarzucenie naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wskazania dowodów w sprawie, których zarzut ten dotyczy i podania, w czym skarżący upatruje wadliwą ich ocenę. Zarzut sformułowany przez zdająca, nie spełnia opisanych powyżej wymogów.

Komisja stwierdziła, że zarzut sprzeczności istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego jest trafny, co do zasady, ale został wywiedziony zupełnie niemerytorycznie w pkt b. W pkt a częściowo powtarza argument z zarzutu naruszenia art. 233 k.p.c. Sprzeczność ustaleń w postaci dysharmonii pomiędzy ustaleniami sądu a materiałem dowodowym jest bowiem znacznie głębsza i dotyczy tych ustaleń sądu, które prowadziły do przyjęcia, iż zaistniały przesłanki do zwolnienia pozwanego od odpowiedzialności.

Komisja uznała, że zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. "art. 656 w zw. z art. 638 i art. 566 k.c." są postawione wadliwie merytorycznie. Nie odnoszą się do istoty sprawy, bowiem apelująca stawia je w kierunku odpowiedzialności z rękojmi za wady fizyczne, podczas gdy podstawą roszczenia było nienależyte wykonanie zobowiązania, tj. art. 471 k.c. Wskazała na brak w apelacji zarzutów naruszenia art. 656 § 1 k.c. w związku z art. 634 k.c. oraz brak zarzutu naruszenia normy art. 651 k.c. w aspekcie faktu, że obowiązkiem wykonawcy jest zawiadomienie inwestora o znanej wykonawcy wadliwości i niezgodności z projektem materiałów na budowę konstrukcji dachu i powstrzymanie się z pracami do momentu otrzymania decyzji inwestora, a także naruszenie art. 647 k.c. polegające na tym, że pozwany samowolnie i świadomie wykonał prace w sposób niezgodny z projektem, wprowadził do niego zmiany, a także prowadził prace, ze świadomością, że użyte do jej wykonania materiały nie odpowiadają projektowi oraz wykonał prace w sposób sprzeczny z wiedzą techniczną. Organ wyjaśnił, że wadliwość materialnoprawna wyroku polegała w przedmiotowej sprawie na tym, że sąd nie odniósł się do istoty problemu, bowiem pominął podstawowe obowiązki wykonawcy statuujące zasadę jego odpowiedzialności, wynikające z art. 634 k.c. w związku z art. 656 k.c. oraz art. 651 k.c. - nakazujące bezzwłocznego zawiadomienia zamawiającego i powstrzymania się od używania do wykonania dachu nieprzydatnych materiałów i art. 647 k.c. stanowiącego o obowiązku wykonawcy oddania przewidzianego w umowie obiektu, wykonanego zgodnie z projektem i z zasadami wiedzy technicznej. Dopiero tak wywiedzione zarzuty dotyczące stanu faktycznego i prawa materialnego prowadziły do postawienia skutecznie zarzutu naruszenia art. 471 k.c.

Zarzut naruszenia art. 481 § 1 k.c. jest trafny, ale winien zostać powiązany z zarzutem naruszenia art. 455 k.c. i dopiero taka analiza materialno-prawna prowadziła do prawidłowego określenia początkowej daty biegu odsetka.

Wniosek apelacji o zmianę wyroku jest zbyt daleko idący i wywiedziony mało precyzyjnie. Ze szkodą dla powódki, nie wniesiono o podwójne koszty zastępstwa, procesowego za l-szą instancję, czego się domagała. Nie jest wskazana data początkowa biegu odsetek, tym niemniej analiza zarzutu naruszenia art. 481 § 1 k.c. wskazuje, iż datę tę skarżąca określa nieprawidłowo. Zgodnie z art. 481 § 1 k.c. w związku z art. 455 k.c. winna ona być oznaczona na dzień 18 stycznia 2011 roku. Mimo opisanych powyżej wad zapis wniosku jest wystarczający pro forma w aspekcie granic apelacji.

Wniosek o koszty procesu winien zawierać co najmniej zapis "za obie instancje". Wniosek o uchylenie wyroku w zaskarżonej części, choć jedynie alternatywny, jest niepoprawny prawnie. Uzasadnienie ocenianej apelacji jest bardzo lakoniczne. Zarzut z art. 233 § 1 k.c. przepisany. Zupełny brak rozwinięcia. To samo dotyczy zarzutu sprzeczności istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego materiału dowodowego.

W uzasadnieniu naruszenia art. 481 § 1 k.c. pojawia się art. 455 k.c. ale przedstawienie problemu dowodzi, że zdająca zupełnie wadliwie rozumie ten przepis.

Zarzuty naruszenia prawa materialnego także nie zostały w uzasadnieniu apelacji rozwinięte, a sposób ich przedstawienia jest wadliwy prawnie. Pojawia się przepis art. 647 k.c., ale wyłącznie w aspekcie charakteru łączącej strony umowy, po czym brak jest jakiegokolwiek wywodu, co do tej normy.

Praca jest niestaranna. Liczne błędy pisarskie. Język w którym apelacja została sporządzona nie może być oceniony jako prawniczy, czy też w aspekcie prawidłowej redakcji zarzutów z użyciem języka prawnego. Poprawność formalna uzasadnienia, z uwagi na fakt braku rozwinięcia zarzutów jest poniżej wymaganego poziomu. Treść uzasadnienia dowodzi, że uszło uwagi egzaminowanej, iż w przedmiotowej sprawie miała za zadanie posłużyć się przepisami szczególnymi regulującymi wprost umowę o roboty budowlane i nakładające na wykonawcę zarówno obowiązki jaki i rozstrzygające o przesłankach zwolnienia od odpowiedzialności odszkodowawczej.

W konkluzji, Komisja II stopnia nie znalazła podstaw do podwyższenia oceny z części trzeciej egzaminu adwokackiego do oceny dostatecznej.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, M.K., zwana dalej skarżącą, wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały w całości, stwierdzenie, że nie podlega ona wykonaniu oraz zasądzenie kosztów postępowania

Nadto skarżąca, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wniosła o dopuszczenie dowodu uzupełniającego w postaci załączonej kopii uchwały z dnia [...] listopada 2013r. Komisji Egzaminacyjnej II stopnia nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego, który został przeprowadzony w dniach 19-22 marca' 2013 r., znak sprawy: [...], w której zapadła decyzja uwzględniająca odwołanie wobec innego odwołującego się (K. W.), przy czym odwołujący się sporządził apelację opartą w zasadzie na tych samych podstawach i zarzuty organu odwoławczego dotyczące jego apelacji miały również w zasadzie podobny charakter jak te, które były udziałem jej apelacji. Zdaniem skarżącej zapoznanie się z treścią ww. uchwały pozwoli sądowi skontrolować prawidłowość, legalność i stopień zobiektywizowania przyjętych przez Komisję Egzaminacyjną II stopnia kryteriów oceny odwołań.

Podniosła zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie

-art. 7, 77, 107 § 3 oraz 80 k.p.a. poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego sprawy z przekroczeniem swobodnej oceny dowodów, polegające na przyjęciu, że pracę z zakresu prawa cywilnego dwóch egzaminatorów Komisji Egzaminacyjnej I stopnia oceniło na ocenę niedostateczną podczas, gdy jedna z owych egzaminatorów - adw. E. N., oceniła pracę egzaminowanej pozytywnie, tj. na ocenę dostateczną, co znajduje odzwierciedlenie w pisemnej ocenie cząstkowej (sygnowanej podpisem ww. egzaminatora) znajdującej się w aktach sprawy,

-brak ustaleń dotyczących wszystkich atutów pracy egzaminowanej, przejawiających się spełnieniu wszelkich, wymagań formalnych sporządzonej apelacji oraz poprawności z uwzględnieniem interesu strony, którą reprezentuje,

- niewłaściwe zastosowanie uznania administracyjnego (art. 7 k.p.a.) w kierunku dowolności w zakresie tego uznania skutkującego takąż dowolność w zakresie oceny, gdyż nie uwzględniono słusznego interesu skarżącej, czemu nie sprzeciwiał się interes społeczny w sytuacji, kiedy bezpodstawnie ocenianej pracy (apelacji) przypisano nieistniejące błędy, nie doceniając wnikliwości autorki apelacji,

oraz naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie

- § 5 ust. 2 pkt 1, ust. 3 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 września 2009 r., do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego (Dz.U. Nr 164, poz. 1315 ze zm.) polegające na nierozpatrzeniu odwołania skarżącej od uchwały Komisji Egzaminacyjnej I stopnia w kontekście zasadności zarzutów i argumentacji odwołania,

oraz naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie

-art. 78d ust. 1 i 10 oraz art. 78e ust. 2 ustawy Prawo o adwokaturze przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na sprawdzeniu w toku postępowania odwoławczego przygotowania prawniczego skarżącej z części trzeciej egzaminu adwokackiego z pominięciem zawartych w ww. normach kryteriów i skali ocen albowiem, skoro praca skarżącej spełniała wszelkie wymogi formalne wynikające z przepisów k.p.c. oraz zawierała zarzuty, zmierzające do uwzględnienia powództwa zgodnie z interesem powódki, to wydanie przez Komisję Egzaminacyjną II stopnia uchwały utrzymującej w mocy negatywny wynik z egzaminu adwokackiego, naruszyło wskazane przepisy prawa materialnego,

-art. 8 k.p.a. w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP przez ich niezastosowanie, polegające na przyjęciu przez Komisję II stopnia niejednolitych kryteriów w ocenianiu odwołań z zakresu prawa cywilnego, wymienione zaś naruszenie prawa skutkowało podjęciem przez ten sam organ, wobec osób znajdujących się w podobnej sytuacji faktycznej i prawnej, diametralnie różnych rozstrzygnięć.

W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca szczegółowo rozwinęła podniesione zarzuty wskazując m.in., iż ocena cząstkowa wydana przez egzaminator adw. E. N. to ocena dostateczna i podkreśliła, że zgodnie z tą oceną apelacja spełniała wymogi formalne apelacji, określone w przepisach k.p.c., w szczególności art. 368 k.p.c., prawidłowo zostało dostrzeżone naruszenie przez zaskarżony wyrok przepisów prawa procesowego (art. 233 § 1 k.p.c.), oraz materialnego (art. 656 k.c., art. 481 § 1 k.c.), zasadnie dostrzeżono uchybienie przepisowi postępowania — art. 324 § 1 k.p.c. Ww. egzaminator wyprowadza wreszcie wniosek o poprawności zaproponowanego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje oraz wniosek o staranności i poprawności językowej i stylistycznej pracy.

Zaskarżona uchwała jednak nie odnosi się do dostrzeżonych przez ww. egzaminator atutów pracy egzaminowanej, nie kwestionuje również oceny pozytywnej dokonanej przez egzaminator.

W ocenie skarżącej błędnie ustalono stan faktyczny, nie przywiązując żadnej wagi do odkrycia przez skarżącą, że ogłoszenia wyroku nie poprzedzała narada. Odkrycie to, skądinąd skwitowane aprobatą (mówi się o wnikliwości) Komisji Egzaminacyjnej I stopnia nie wywołało korzystnych dla skarżącej skutków w sferze zasadności wniosku apelacji o uchylenie wyroku. Tymczasem z brakiem narady łączy się brak spisania sentencji wyroku, który to akt jest integralną częścią narady w świetle 324 § 1 k.p.c. Podniosła, że zasadny był ewentualny wniosek apelacyjny o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, co błędnie i bez żadnej analizy prawnej, ograniczając się do stwierdzenia o niepoprawności prawnej, odrzuca zaskarżona uchwała. W ocenie skarżącej na tym mogłaby być zakończona cała apelacja i nikt nie mógłby ocenić jej niedostatecznie.

Natomiast SSA M. M. z Komisji Egzaminacyjnej I stopnia (Komisja Egzaminacyjna II stopnia nie zatrzymała się nawet na analizie tego przepisu) zatrzymał się na art. 324 § 1 k.p.c., którego naruszenie zarzuciła skarżąca, ale przytoczone przez niego omówienie tego przepisu jest ograniczone do kwestii "narady" sędziego z samym sobą przy składzie jednoosobowym. Tymczasem przepis ten mówi, że narada kończy się spisaniem sentencji orzeczenia.

Skarżąca opisała skutki braku spisania sentencji w sposób przewidziany ustawą, a zatem po zamknięciu rozprawy z uwzględnieniem całokształtu materiału dowodowego w świetle art. 332 § 1 k.p.c.

Podniosła, że zgodnie z art. 378 § 1 k.p.c. sąd II instancji bierze z urzędu pod uwagę nieważność postępowania, a zatem tak czy inaczej podniesienie przez skarżącą naruszenia przepisu art. 324 § 1 k.p.c. tę nieważność mogło spowodować, czyniąc zasadnym wniosek o uchylenie zaskarżonego orzeczenia co zabezpieczało interes reprezentowanej strony.

Następnie skarżąca przeprowadziła polemikę z dokonanym przez organ pojęciem uznania administracyjnego.

Wskazując na stanowisko doktryny wykazywała także, że błędne są ustalenia dotyczące wniosku apelacji, zmierzającego do uzyskania reformatoryjnego orzeczenia (wniosek wysunięty przed wnioskiem ewentualnym o uchylenie).

Podniosła, że identyfikuje się z ustaleniami obu opinii biegłego (zarówno poza procesowej jak i procesowej), że pozwany nie dochował należytej staranności przy wykonywaniu dzieła i na tych ustaleniach zasadza apelację w tej kwestii (nie mogło być przecież inaczej skoro kwestie te rozstrzygnięto korzystnie dla powódki - mocodawczyni). Identyfikuje się ona z treścią art. 472 k.c., gdzie wymaga się od dłużnika należytej staranności. Jednakże skarżąca odrzuca postulat zaskarżonej uchwały, że należało podnieść bezwzględnie ww. zarzut braku zawiadomienia ze strony pozwanego. Ciężar przeprowadzenia ekskulpacji zgodnie z art. 6 k.c. obciążał w sprawie pozwanego (vide orzeczenie SN z 16 II 1978 r., I CR 23/78, OSN 1979 r., poz. 7). W tej sytuacji, skoro temu pozwanemu służyła odpowiedź na apelację dużym ryzykiem dla interesu procesowego powódki byłoby eksponowanie braku zawiadomienia, gdyż pozwany miałby prawo udowadniać, że brak tego zawiadomienia nastąpił z przyczyn od niego niezależnych. Akcentowanie tego stanowiłoby swoistą podpowiedź dla pozwanego, że nie mógł on zorientować się w słabej jakości dostarczonych mu materiałów budowlanych i tą drogą dążyłby do ekskulpacji (teza 3. do art. 566 k.c. ww. komentarz k.c.). W określonej sytuacji (vide art. 381 k.p.c.) sąd II instancji mógłby zająć się tymi argumentami pozwanego.

Skarżąca podniosła, że zgodnie z art. 368 § 2 k.p.c. wartość przedmiotu zaskarżenia w zasadzie nie może być wyższa od wartości przedmiotu sporu i bezsporne jest, że wymogu tego dochowała. Do tej wartości nie wchodzą zgodnie z art. 20 k.p.c. odsetki, którą to neutralną w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach kwestią zajmowała w kontekście przydatności do zawodu zaskarżona uchwała. Milczy ona przy tym o treści art. 100 k.p.c., z którego wynika brak narażenia powódki przez jej pełnomocnika na szkodę w związku z takim określeniem wartości przedmiotu zaskarżenia jak wartość przedmiotu sporu. Przy nie uwzględnieniu w całej rozciągłości żądania powódki wyrażonego w apelacji zgodnie z tym przepisem koszty byłyby stosunkowo rozdzielone i powódka zostałaby obciążona kwotą rzędu 1 600 zł (przy procesowej walce o ponad 21 tys. zł). Mogło też dojść do nałożenia tylko na pozwanego tych kosztów przy przyjęciu, że powódka uległa tylko w nieznacznej części (vide zdanie 2. tego przepisu). Zdaniem skarżącej iluzoryczne zatem było owo narażenie klienta na szkodę, w czym zaskarżona uchwała widziała podstawę do dyskwalifikacji zawodowej skarżącej (inaczej potraktowano w zakresie oceny apl. adw. K. W., który również zaskarżył w pełnym zakresie oddalenie powództwa).

Skarżąca zadała pytanie, czy ta kwota 1600 zł to dużo czy mało, jeżeli np. zgodnie z ustawą koszty egzaminu obciążające aplikanta to ponad 1200 zł, jego kwartalny koszt szkolenia to ok. 1000 zł, przy tym ustawa nie nakłada na nikogo obowiązku płacenia temu aplikantowi za jego pracę. Ta kwota to też odpowiednik tygodniówki sędziego sądu powszechnego najniższej instancji, który to sąd w lwiej części rozpatruje sprawy będące w nie tak odległej przeszłości domeną sądów pokoju czy wójtów (wykroczenia) - vide nowele Konopnickiej, Prusa czy "Chłopi" Reymonta. Przedtem podsędek w powiatach rozważał poważniejsze sprawy niż wykroczenia.

W ocenie skarżącej art. 100 k.p.c. okazał się tabu dla rozważań zaskarżonej uchwały, która za to zmieniła zarzut sędziego M. M., że pisze nieortograficznie, na zarzut, że popełnia błędy pisarskie, nie podając jednak, co ma konkretnie na myśli. Czy zarzut "bardzo licznych błędów ortograficznych", który spotkał skarżącą ze strony sędziego M. M., a nie został odparty przez zaskarżoną uchwałę, miał być gwoździem do trumny, czy przypadkowo znalazł się on obok przemilczenia pełnej treści art. 324 § 1 k.p.c. Czy są przypadki, które zmierzają do tego samego celu, czy też chodzi o świadome osiągnięcie określonego rezultatu.

Nadto tabu też pozostał (dlaczego?) szeroko zaprezentowany przez skarżącą wątek związku tożsamości narodowej klientki i zakresu jej roszczeń.

Skarżąca wywodziła również, że Komisja Egzaminacyjna II stopnia nie rozpatrzyła sprawy w jej całokształcie, albowiem nie dokonała ostatecznej oceny propozycji rozwiązania zadania egzaminacyjnego w kontekście zarzutów i argumentacji odwołania.

W konkluzji stwierdziła, że sporządzona przez nią apelacja i wysunięte w niej zarzuty bezsprzecznie zmierzały do uwzględnienia powództwa zgodnie z interesem powódki. Komisja II stopnia nie zakwestionowała także formalnej poprawności pracy skarżącej. Mimo tych okoliczności Komisja II stopnia w zaskarżonej uchwale nie wykazała, dlaczego ocena pracy skarżącej nie zasługuje na podwyższenie np. na ocenę dostateczną. Nie wykazała również wpływu ewentualnego niedostrzeżenia wszystkich problemów na ostateczną ocenę, mimo, że skarżąca poprawnie rozwiązała zadanie polegające na sporządzeniu apelacji zawierającej zarzuty procesowe, spełniającej wszelkie formalne przesłanki wynikające z przepisów k.p.c. i skutecznie zmierzającej do usunięcia z obrotu prawnego wyroku niekorzystnego dla reprezentowanej strony.

W odpowiedzi na skargę Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości wnosząc o jej oddalenie podtrzymała dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona uchwała została podjęta z uwzględnieniem obowiązującego prawa i stanu faktycznego sprawy.

Na wstępie należy pokreślić rolę sądu administracyjnego, który nie jest trzecią komisją egzaminacyjną ani nie jest rodzajem superarbitra, gdyż nie zastępuje organów powołanych przez Ministra Sprawiedliwości w ich kompetencjach oceny zakwestionowanej pracy, lecz jedynie bada czy organ nie dopuścił się rażących uchybień, czy dysponował niezbędnym materiałem dowodowym, uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia.

Postępowanie związane z egzaminem adwokackim regulują przepisy ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze ( Dz. U. z 2009 r., Nr 146, poz. 1188, ze zm.).

Podstawowe przepisy dotyczące rozpoznawanej sprawy miały następujące brzmienie:

Art. 78d. 1. Egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego, zwanej dalej "zdającym", do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata, w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania z zakresu: materialnego i procesowego prawa karnego, materialnego i procesowego prawa wykroczeń, prawa karnego skarbowego, materialnego i procesowego prawa cywilnego, prawa rodzinnego i opiekuńczego, prawa gospodarczego, spółek prawa handlowego, prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, materialnego i procesowego prawa administracyjnego, postępowania sądowoadministracyjnego, prawa Unii Europejskiej, prawa konstytucyjnego oraz prawa o ustroju sądów i prokuratur, samorządu adwokackiego i innych organów ochrony prawnej działających w Rzeczypospolitej Polskiej oraz warunków wykonywania zawodu adwokata i etyki tego zawodu.

2. Egzamin adwokacki składa się z pięciu części pisemnych.

3. Pierwsza część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 100 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa oraz z karty odpowiedzi. Zdający może wybrać tylko jedną odpowiedź, którą zaznacza na karcie odpowiedzi. Za każdą prawidłową odpowiedź zdający uzyskuje 1 punkt.

4. Prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu adwokackiego.

5. Druga część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa karnego polegającego na przygotowaniu aktu oskarżenia lub apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny.

6. Trzecia część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa cywilnego polegającego na przygotowaniu pozwu lub wniosku albo apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny.

7. Czwarta część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa gospodarczego polegającego na przygotowaniu umowy albo pozwu lub wniosku albo apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny.

8. Piąta część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa administracyjnego polegającego na przygotowaniu skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego lub skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny.

10. Egzaminatorzy dokonują oceny za część drugą do piątej egzaminu adwokackiego przy zastosowaniu następującej skali ocen:

1) oceny pozytywne:

a) celująca (6),

b) bardzo dobra (5),

c) dobra (4),

d) dostateczna (3);

2) ocena negatywna - niedostateczna (2).

Art. 78e. 2. Oceny rozwiązania każdego z zadań z części drugiej do piątej egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje. Każdy z egzaminatorów sprawdzających pracę pisemną wystawia ocenę cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie wystawionej oceny cząstkowej i przekazuje je niezwłocznie przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej, który załącza wszystkie uzasadnienia ocen cząstkowych dotyczące prac zdającego do protokołu z przebiegu egzaminu adwokackiego. Ostateczną ocenę z pracy pisemnej z danego zadania z części drugiej do piątej egzaminu adwokackiego stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez każdego z egzaminatorów, przy czym: oceny pozytywne to: celująca - jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 5,51 do 6,00; bardzo dobra - jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 4,51 do 5,50; dobra - jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 3,51 do 4,50; dostateczna - jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 3,00 do 3,50; ocena negatywna - niedostateczna - jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi poniżej 3,00. Art. 78f. 1. Pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu adwokackiego otrzymał ocenę pozytywną.

Art. 78h. 1. Od uchwały o wyniku egzaminu adwokackiego zdającemu przysługuje odwołanie do komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w terminie 14 dni od dnia otrzymania uchwały, o której mowa w art. 78f ust. 2.

9 Do zadań komisji odwoławczej należy rozpatrywanie odwołań od wyników egzaminu adwokackiego.

12. Do postępowania przed komisją odwoławczą stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Egzamin adwokacki przeprowadzają komisje egzaminacyjne do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego, w składzie 8 członków, powołane na obszarze właściwości jednej lub kilku okręgowych rad adwokackich, a do składu komisji egzaminacyjnych kandydatów na członków wskazują: Minister Sprawiedliwości - 4 egzaminatorów i 4 zastępców egzaminatorów, Naczelna Rada Adwokacka - 4 adwokatów, jako egzaminatorów i 4 adwokatów, jako zastępców egzaminatorów (art. 78 ust. 1 i ust. 3 ustawy Prawo o adwokaturze).

Egzamin został przeprowadzony w kolejności i w podziale na części wskazane w wymienionych przepisach oraz ocenę prac oparto na przepisach według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu.

Egzamin został przeprowadzony także zgodnie z trybem określonym w Rozdziale 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 września 2009 r. w sprawie przeprowadzania egzaminu adwokackiego. Podane w przepisach tego rozporządzenia czasy na poszczególne części egzaminu były zachowane. Również pozostałe wymagania, co do przeprowadzenia egzaminu odpowiadały określonym w Rozdziale 4 wymienionego rozporządzenia.

Podczas rozwiązywania zadań z części drugiej do piątej egzaminu adwokackiego zdający mogli korzystać z tekstów aktów prawnych i komentarzy oraz orzecznictwa (art. 78d ust. 12).

Z przebiegu egzaminu adwokackiego sporządzono niezwłocznie protokół, zgodnie z art. 78g ust. 1, który podpisali członkowie komisji egzaminacyjnej uczestniczący w egzaminie adwokackim.

Z kolei Komisja II Stopnia zgodnie z § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 września 2009 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego odbyła posiedzenia, na których jej członkowie wskazani przez przewodniczącego sporządzili dla konkretnych odwołań opinie odnoszące się do poszczególnych zarzutów w nich podnoszonych. Takie opinie w sprawie zadań skarżącej członkowie Komisji II Stopnia sporządzili uznając, że z zadania z zakresu prawa cywilnego zasadnie otrzymała ocenę niedostateczną. W tym zakresie Komisja II Stopnia uzasadniła w sposób wyczerpujący, dlaczego ocena Komisji Egzaminacyjnej była właściwa. Komisja II Stopnia opisała pracę skarżącej wskazując na uchybienia, które w jej ocenie nie kwalifikowały tego zadania na ocenę pozytywną (w punktacji 3 do 6). Należy przy tym podkreślić, że egzaminatorzy oceniający prace i komisje podejmujące uchwały ustalają wyniki zdających w ramach posiadanej profesjonalnej wiedzy.

Prawdą jest, co podnosi skarżąca, że egzaminatorzy oceniający jej pracę z prawa cywilnego wydali oceny cząstkowe niedostateczną i dostateczną, jednakże skutkowało to tym, że średnia arytmetyczna z wystawionych ocen cząstkowych wynosi 2,5 a więc jest oceną negatywną. W tej sytuacji nieprawidłowe stwierdzenie Komisji II Stopnia, że obie oceny były ocenami niedostatecznymi pozostaje bez wpływa na treść rozstrzygnięcia.

W niniejszej sprawie Komisja Egzaminacyjna II stopnia odniosła się w sposób wystarczający do zarzutów podnoszonych w odwołaniu od uchwały nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego z siedzibą w G. uzasadniając swoją opinię, co do poprawności oceny Komisji i wykazując nietrafność podniesionych zarzutów.

Wbrew przekonaniu skarżącej sporządzona przez nią w części trzeciej egzaminu adwokackiego apelacja zawiera wady na tyle istotne, iż dyskwalifikują one pracę.

Sąd w składzie orzekającym uznał stanowisko Komisji II Stopnia za trafne. Nie dokonując oceny pracy skarżącej, lecz wyłącznie mając ją na uwadze, jako stan faktyczny sprawy, należy podzielić argumentację Komisji II Stopnia, co do istotnych jej stwierdzeń. Wnioski komisji (w części zasadniczej pokrywające się z wnioskami egzaminatorów) zostały wyciągnięte po przeprowadzeniu postępowania w oparciu o istniejący materiał dowodowy w sprawie i właściwie uzasadnione.

Trafne wywody merytoryczne zawarte w zakwestionowanej uchwale pozwalają na pominięcie i nieprzytaczanie w tym miejscu ponownie argumentów dotyczących mankamentów pracy sporządzonej przez skarżącą. W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej uchwały wskazuje na to, że ocena rozwiązania zadania z części trzeciej egzaminu adwokackiego została dokonana w aspekcie zachowania wymogów formalnych, prawidłowości zastosowanych przepisów prawa i umiejętności ich interpretacji.

Komisja wywiodła, iż sporządzona przez skarżącą w trzeciej części egzaminu apelacja zawiera mankamenty, których ilość i waga stanowi o nieprawidłowym rozwiązaniu tego zadania i świadczy o niewystarczającym przygotowaniu egzaminowanej do wykonywania zawodu adwokata, co w szczególności wyraża się w nieodpowiednim opanowaniu materiału prawniczego i braku wystarczającej umiejętności stosowania prawa w praktyce.

W konsekwencji wadliwość sporządzonej przez skarżącą apelacji uzasadniała otrzymaną przez nią ocenę nie zaliczającą tej części egzaminu adwokackiego.

Sąd zauważa, że w egzaminie adwokackim przez wszystkim chodzi o sprawdzenie umiejętności stosowania przepisów prawa w odniesieniu do konkretnego stanu faktycznego, stanowiącego zadanie egzaminacyjne. Podkreślić należy, że w myśl materialnej podstawy rozstrzygnięcia, podany w zadaniach z zakresu prawa cywilnego stan faktyczny realizował cel egzaminu adwokackiego. Art. 78d ust. 1 P.a., określając zakres przedmiotowy egzaminu, kładł nacisk na sprawdzenie przygotowania prawniczego zdającego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata, w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania. W związku z tym wymagania stawiane zdającemu nie przewidują odmiennego jego traktowania od takiego, jakiemu poddaje się czynnego zawodowo adwokata. Dlatego zdający wykazując się wiedzą prawniczą powinien także wykazać się właściwym przygotowaniem do (jak to określa przepis) samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. Wiedza w zakresie prawidłowego i zupełnego zastosowania odpowiednich przepisów prawa jest, bowiem gwarantem właściwego wykonywania zawodu i na te okoliczności zwróciła uwagę Komisja. Egzamin adwokacki jest dla predestynującego do zawodu adwokata ostatnim sprawdzianem jego umiejętności. Zdaniem Sądu, skoro więc zdanie egzaminu adwokackiego ma uprawniać do wykonywania zawodu adwokata, zatem sporządzany na tym egzaminie projekt winien odpowiadać wymogom przepisów prawa, aby mógł funkcjonować w obrocie prawnym, jako środek skuteczny. Dlatego też ocenie egzaminatorów muszą podlegać wszystkie bez wyjątku elementy projektu pisma procesowego sporządzanego przez zdającego na pisemnym egzaminie adwokackim, zaś stwierdzone uchybienia i błędy stanowią podstawę do obniżenia oceny

W konsekwencji w ocenie Sądu, sposób sprawdzenia wiedzy skarżącej został dokonany zgodnie z art. 78e ust. 2 poa poprzez ocenę rozwiązania każdego z zadań przez dwóch egzaminatorów z dziedzin prawa, których dotyczyła praca pisemna i niezależnie od siebie. Egzaminatorzy w swoich ocenach, a w ślad za tym wydane na ich podstawie uchwały komisji egzaminacyjnej uwzględniły w szczególności zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji.

Postępowanie przed Komisją Egzaminacyjną zostało przeprowadzone zgodnie z wymaganiami ustawy Prawo o adwokaturze, co było przedmiotem wcześniejszych omówień. Komisja II Stopnia została powołana przez Ministra Sprawiedliwości w składzie zgodnym z przepisem art. 78h ust. 2 i ust. 3 P.o.a. Działanie tej Komisji nie naruszało przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 września 2009 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu adwokackiego. Z prac Komisji II Stopnia sporządzono protokół stwierdzający podjęcie zaskarżonej uchwały zgodnie z przepisem art. 78h ust. 10 P.a. oraz uchwała ta została podpisana przez wszystkich członków tej Komisji.

W niniejszej sprawie organ administracji ustalił wszelkie okoliczności istotne z punktu widzenia przepisów prawa materialnego. Komisja Egzaminacyjna II stopnia w uzasadnieniu wydanej przez siebie uchwały przeanalizowała treść sporządzonej przez skarżącą pracy egzaminacyjnej, zapoznała się z uwagami egzaminatorów i dokonała oceny zarzutów skarżącej, których zasadności w ostatecznym wyniku nie podzieliła. W uzasadnieniu uchwały organ podał przesłanki podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja odnosi się do istotnych w sprawie okoliczności faktycznoprawnych. Organ dokonał szczegółowej analizy wszystkich błędów pracy skarżącej i uczynił to mając na uwadze ustawowe kryteria oceny. Uzasadnienie uchwały wyczerpująco wyjaśnia powody jej podjęcia. Przywołane są stosowne przepisy prawa, obszernie zostały wyjaśnione motywy rozstrzygnięcia oraz wskazano na stosowne orzecznictwo. Komisja II stopnia odnosząc się do podnoszonych przez skarżącą argumentów dokładnie uzasadniła wadliwości sporządzonej przez nią apelacji Uzasadnienie uchwały zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a.

Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd oddalił wniosek skarżącej o przeprowadzenie dowodów uzupełniających wskazanych w skardze.

Sąd administracyjny, co do zasady, nie przeprowadza postępowania dowodowego, albowiem kontrolę legalności decyzji administracyjnej opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżone rozstrzygnięcie (art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wyjątek od tej zasady zawiera art. 106 § 3 p.p.s.a. jednakże nie służy on do zwalczania ustaleń faktycznych, z którymi strona się nie zgadza (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2004 r. FSK1186/04 nie publ.). Należy zwrócić uwagę, iż postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym i w konsekwencji dokonywanie przez ten sąd ustaleń faktycznych jest dopuszczalne w zakresie uzasadnionym celami postępowania administracyjnego i powinno umożliwiać sądowi dokonywanie ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że sąd w istocie nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Należy zauważyć, iż przeprowadzenie dowodu z dokumentu jest niezbędne, jeżeli bez tego dokumentu nie jest możliwe rozstrzygnięcie istniejących w sprawie wątpliwości. Podkreślić zatem należy, że zakres kognicji sądu administracyjnego jest ograniczony do kontroli legalności zaskarżonego aktu i wyłącza możliwość czynienia przez ten sąd ustaleń faktycznych, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy. Celem postępowania sądowoadministracyjnego nie jest bowiem ponownie ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej (zob. NSA w wyroku z 6 października 2005 r. sygn. akt II GSK 164/05), lecz zbadanie, czy ustalenia dokonane przez organy administracyjne, których akty zostały zaskarżone, odpowiadają prawu (por. wyrok NSA z 23 stycznia 2007 r. II FSK 72/06).

Należy podkreślić także, że każda sprawa dotycząca ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego rozstrzygana uchwałami komisji egzaminacyjnych jest sprawą indywidualną w rozumieniu art. 1 ust. 1 K.p.a. Indywidualizm takiej sprawy powoduje, że nigdy nie jest ona rozpatrywana porównawczo, ponieważ uchwały komisji egzaminacyjnych konkretyzują normy prawa materialnego (w niniejszej sprawie ustawy Prawo o adwokaturze) wyłącznie w odniesieniu do indywidualnie oznaczonego zdającego i w jego wyłącznie sprawie. Organy administracyjne, a następnie sąd administracyjny badając całokształt zgromadzonego w indywidualnej sprawie materiału dowodowego, nie mogą wykraczać poza granice tej sprawy. W związku z tym bezzasadny był wniosek skarżącej o przeprowadzenie dowodu z innej pracy egzaminacyjnej, albowiem badanie prac innych zdających, jak również uzasadnień ocen innych zdających, stanowiłoby wyjście poza granice sprawy.

Z tych względów dopuszczenie dowodu z innych prac byłoby bezcelowe, a różnicowanie ocen wystawionych przez egzaminatorów oraz Komisje egzaminacyjne w stosunku do poszczególnych prac jest efektem wspomnianej indywidualizacji ocen każdej pracy.

Dla sprawy decydujące znaczenie miała prawidłowość oceny pracy skarżącej z części trzeciej egzaminu adwokackiego, polegającej na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa cywilnego. Dla oceny tej pracy istotne znaczenia mają kryteria wymienione w art. 78e ust. 1 ustawy.

Jak z powyższego wynika poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia jest tylko jednym z kryteriów oceny zadania przez Komisję Egzaminacyjną, nie jest to przy tym kryterium jedyne ani też decydujące o pozytywnej ocenie danego zadania.

Stąd też nawet gdyby się okazało, iż inne Komisje Egzaminacyjne tylko na podstawie tego ostatniego kryterium wystawiały pozytywną ocenę zdającym i tak ta okoliczność nie miałaby wpływu na ocenę zadania opracowanego przez skarżącą.

Należy dodać, że nie można przy tym mówić o naruszeniu zasady równości wobec prawa oraz zasady sprawiedliwości (art. 32 oraz art. 7 w związku z art. 2 i 45 Konstytucji P), gdyż ewentualne niezgodne z prawem działanie jednej Komisji Egzaminacyjnej nie uprawnia do takiego samego działania Komisji Egzaminacyjnej oceniającej zadania opracowane przez skarżącą.

Poza tym o naruszeniu zasady równości wobec prawa (art. 2 Konstytucji RP) można byłoby mówić tylko wówczas, gdyby w takim samym stanie faktycznym zostały wydane różne uchwały tej samej Komisji Egzaminacyjnej. W przypadku zadań opracowywanych przez kandydatów na adwokatów co do zasady nie jest to jednak możliwe, gdyż każdy z kandydatów rozwiązuje indywidualnie przydzielone mu zadanie. Jeżeli zaś te opracowania były jednakowe (identyczne), to świadczyłoby to o braku samodzielności w rozwiązaniu zadania przez któregoś z kandydatów, a w takim przypadku takie opracowanie zadania podlegałoby dyskwalifikacji (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 grudnia 2012 r., sygnatura akt: II GSK 1840/11).

Sąd podkreśla nadto, że tylko spełnienie wszystkich ustawowych kryteriów zaproponowanego rozwiązania uprawnia oceniających do "przejścia" do skali ocen pozytywnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 kwietnia 2011 r. sygn. akt VI SA/Wa 225/11, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 marca 2013 r. sygn. akt II GSK 2333/11 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lipca 2012 r. sygn. akt II GSK 195/12).

Reasumując Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, a zgromadzony materiał dowodowy dawał podstawę do wydania uchwały ustalającej negatywny wynik z egzaminu adwokackiego. Rozstrzygnięcia organu zostały uzasadnione w sposób odpowiadający prawu.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (orzekł jak w sentencji.