Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 7/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Skarżony organ: Rada Radców Prawnych
Treść wyniku: Uchylono uchwałę I  i II  instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Asesor Ewa Marcinkowska WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2005r. sprawy ze skargi H. K. na uchwałę Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie wpisu na listę aplikantów radcowskich 1. uchyla zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...]; 2. stwierdza, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Krajowej Rady Radców Prawnych na rzecz skarżącego H. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Sygn. VI SA/Wa 7/05

UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] marca 2004r. H. K. (zwany w dalszej części: skarżącym) zwrócił się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] (zwanej dalej: Radą OIRPr) ze skargą o wznowienie postępowania w sprawie odmowy wpisania w/w na listę aplikantów radcowskich przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w [...] w związku z postępowaniem konkursowym przeprowadzonym w 2004r. (na rok szkoleniowy 2004/2005), zakończonym uchwałą Rady OIRPr w [...] z dnia [...] lutego 2004r. nr [...]. W uzasadnieniu skargi powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lutego 2004r. w sprawie sygn. P 21/02 ogłoszony w dniu 4 marca 2004 r. (Dz. U. nr 34, poz.303) w którym Trybunał stwierdził, że przepis art. 60 pkt 8 b ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. z 1982 r., nr 19, poz.145 z późn. zm.) jest niezgodny z Konstytucją.

Uchwałą z dnia [...] kwietnia 2004r. numer [...], działając na podstawie art. 146 § 2 k.p.a. oraz art. 149 §3 k.p.a. podjętą jak wynika z jej części wstępnej w sprawie odmowy wznowienia postępowania, Rada OIRPr odmówiła uchylenia Uchwały Nr [...]. W motywach decyzji podniesiono, iż w/w Uchwała została podjęta prawidłowo, zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami. Powołano się na uzasadnienie w/w wyroku Trybunału, który stwierdził, iż przepisy dotychczasowe w zakresie orzeczenia ich niezgodności z Konstytucją do czasu ich zakwestionowania przez Trybunał korzystały z domniemania konstytucyjności z wszelkimi tego następstwami, co do podjętych w oparciu o nie uchwał i decyzji organów samorządu zawodowego a zatem nie ma podstaw do wznowienia postępowania.

Od powyższej uchwały, skarżący wniósł odwołanie do Krajowej Rady Radców Prawnych (w dalszej części zwanej: KRRPr.) W uzasadnieniu wskazał, powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, że nie określenie przez TK daty utraty mocy obowiązywania aktu w sentencji wyroku, co miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, wskazuje na faktyczne jego uchylenie ze skutkiem od dnia obowiązywania Konstytucji RP. Zdaniem skarżącego, przy procedowaniu o prawie lub obowiązku obywatelskim może być brana pod uwagę tylko i wyłącznie sentencja wyroku TK.

Podniósł, że w art. 145 a) k.p.a. Ustawodawca nie uwzględnił pojęcia "domniemania konstytucyjności" a zatem realizacja praw wynikających z art. 145a k.p.a. jest uzasadniona i winna być przez samorząd radcowski w całości uwzględniona.

Uchwałą z dnia [...] października 2004 r. numer [...] KRRPr, działając na podstawie art. 33 ust 1 i 3 w związku z art.31 ust.1.ustawy o radcach prawnych oraz na podstawie art. 138 § 1 i art.145 k.p.a., po rozpoznaniu odwołania H. K. od wskazanej wyżej uchwały Rady OIRPr z dnia [...] kwietnia 2004r. uchwaliła utrzymać w mocy zakwestionowaną uchwałę. W uzasadnieniu podniesiono, że powołana Uchwała Rady OIRPr została podjęta w oparciu o art. 33 ustawy o radcach prawnych a zatem podstawą prawną jej podjęcia był inny przepis niż objęty wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. W tym stanie rzeczy, zdaniem KRRPr w sprawie nie występuje formalna przesłanka wznowienia postępowania. Wskazano także na specyfikę postępowania poprzedzającego podjęcie uchwały, które to postępowanie wymaga uprzedniego przeprowadzenia konkursu a czynność ta nie może podlegać weryfikacji. Powołano się na uzasadnienie wyroku Trybunału z dnia 18 lutego 2004r. w którym Trybunał stwierdził, że konkursy na aplikacje ze względu na swoją naturę nie podlegają procedurze wznowienia czy wzruszenia ich rezultatów z powodu wydania w/w wyroku. W konkluzji stwierdzono, że zaskarżona uchwała została podjęta zgodnie z prawem a zatem należało utrzymać ją w mocy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na w/w uchwałę KRRPr, H. K. ponawiając argumentację zawartą w skardze o wznowienie postępowania oraz w odwołaniu od Uchwały Rady OIRPr wniósł o:

1/ uchylenie uchwały KRRPr nr [...]

2/ zasądzenie zwrotu kosztów postępowania

W odpowiedzi na skargę, Krajowa Rada Radców Prawnych, podtrzymując motywy z uzasadnienia zaskarżonej uchwały, wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 - dalej zwaną p.p.s.a), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uchwały w sprawie wpisu lub odmowy wpisu na listę aplikantów mają walor decyzji administracyjnych, a więc przy ich wydawaniu należy stosować przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.

Kontrolując zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Rady OIRPr z dnia [...] kwietnia 2004r. pod kątem wskazanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Skarżący wystąpił do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych z wnioskiem o wznowienie postępowania na podstawie art. 145a) k.p.a. Zgodnie z art. 149§1 k.p.a. wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia. W rozpatrywanej sprawie Rada OIRPr zaniechała wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. Wydała natomiast w dniu [...] kwietnia 2004r. uchwałę Nr [...], w której jako przedmiot rozstrzygnięcia wskazała odmowę wznowienia, jednakże faktycznie dokonała w tej uchwale rozstrzygnięcia merytorycznego odmawiając uchylenia uchwały Nr [...] z dnia [...] lutego 2004r. w sprawie odmowy przyjęcia na I rok aplikacji radcowskiej w roku szkoleniowym 2004/2005.

W świetle art. 149 k.p.a takie rozstrzygnięcie było niedopuszczalne.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 czerwca 1983r. w sprawie SA/Ka245/83 stwierdził, że jak długo organ administracji nie podejmie postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149§1 k.p.a , może rozważać zasadność wniosku o wznowienie jedynie w kategoriach art. 145§1 k.p.a., natomiast wszelkie rozważania i czynności merytoryczne są na tym etapie postępowania niedopuszczalne. Postanowienie o wznowieniu postępowania jest jedynie postanowieniem wszczynającym postępowanie i z tego względu nie może zawierać innych treści poza wskazaniem przesłanek uzasadniających wznowienie. Stwierdzenie, czy przyczyna wznowienia rzeczywiście wystąpiła i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 149§2 k.p.a), mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia z art. 149 §1 k.p.a. i muszą być zawarte w decyzji określonej w art. 151 k.p.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 1987r. ISA 1326/86 oraz z dnia 8 czerwca 2001r. SA 420/01).

Rada OIRPr w [...] rozpatrując wniosek skarżącego o wznowienie postępowania miała więc prawo badać jedynie kwestie dopuszczalności wznowienia z przyczyn podmiotowych i przedmiotowych a nadto kwestie zachowania jednomiesięcznego terminu określonego w art. 145a §2 k.p.a. Nie mogła więc na tym etapie oceniać, czy przyczyny wznowienia wskazane przez skarżącego rzeczywiście wystąpiły. Ta kwestia mogła być rozważana dopiero po wydaniu postanowienia o wszczęciu postępowania.

Krajowa Rada Radców Prawnych utrzymując w mocy uchwałę Rady OIRPr z dnia [...] kwietnia 2004r., jako przedmiot rozstrzygnięcia wskazała "odwołanie od odmowy wznowienia postępowania", a jak wynika z uzasadnienia tej uchwały- "powyższa okoliczność wskazuje, iż w niniejszej sprawie nie występuje formalna przesłanka wznowienia postępowania"- w istocie taki był jej przedmiot. KRRPr nie odniosła się więc do merytorycznego rozstrzygnięcia zawartego w w/w uchwale Rady OIRPr. Obydwie te uchwały są zatem wewnętrznie sprzeczne. Doszło w nich do pomylenia instytucji wznowienia postępowania, przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy oraz odmowy wznowienia postępowania. Rozpoznając ponownie sprawę Rada OIRPr w [...] powinna w pierwszej kolejności rozpoznać wniosek o wznowienie a zatem albo je wznowić albo odmówić wznowienia. Dopiero postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

W świetle powyższych ustaleń rozważanie zarzutów podniesionych w skardze stało się zbędne.

Mając na względzie powyższe, stwierdzić należy, że zaskarżona uchwała KRRPr oraz utrzymana nią w mocy uchwała Rady OIRPr zostały podjęte z naruszeniem prawa, a stwierdzone naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 §1 pkt1c) p.p.s.a. należało orzec jak w pkt 1 wyroku.

Na podstawie art. 152 p.p.s.a. stwierdzono, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot uiszczonego wpisu sądowego (200 zł)