Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 680/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2009-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 98a ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie: Sędzia WSA Grażyna Malinowska – Wasik Sędzia WSA Wojciech Jarzembski ( spr. ) Protokolant Ewa Majchrzak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 stycznia 2009r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wójt Gminy B. na podstawie art. 98a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) decyzją z dnia [...] Nr [...] ustalił opłatę adiacencką, w wysokości 40.752,30 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z dokonaniem podziału nieruchomości w Cielu ozn. ewid. nr [...] o pow. 2.4465 ha zobowiązującej do jej zapłaty A. P. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w wyniku podziału nieruchomości, wartość jej wzrosła i na podstawie uchwały Rady Gminy Białe Błota Nr [...] z dnia [...}, uchwalającej stawkę procentową opłaty adiacenckiej z tytułu podziału nieruchomości w wysokości 30 % od różnicy wartości nieruchomości przed jej podziałem i wartością nieruchomości po podziale, oraz operatu szacunkowego sporządzonego przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego określającego wartość nieruchomości przed podziałem na kwotę 1.852.400 zł i po podziale na kwotę 1.988.241 zł należało ustalić w drodze decyzji opłatę adiacencką, z tego tytułu w wysokości 40.752,30 zł. Od tej decyzji odwołanie wniosła A. P. wywodząc: "mając na uwadze różnicę w wysokości opłaty adiacenckiej w obydwu wydanych przez Wójta Gminy B. decyzjach, zastanawia fakt czym się sugerowano tak wysoką stawką wzrostu wartości nieruchomości w tak krótkim czasie około 5 – ciu miesięcy, wydając decyzje na kwotę prawie dwukrotnie wyższą a pomniejszoną w wyliczeniach o działkę 120/21 o pow. 0, 3151 ha".

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z [...] – [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 98a, ust. 1a ww. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. oraz art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, iż odwołanie jest nieuzasadnione, a podnoszone argumenty i stawiane zarzuty nie mają bezpośredniego związku i znaczenia dla podważenia dokonanego prawidłowo rozstrzygnięcia, a tym samym i możliwości uwzględnienie żądania. Dzięki podziałowi powstały nowe nieruchomości, które mogą funkcjonować odrębnie i mogą być przedmiotem sprzedaży mając uregulowany stan prawny. W szczególności stwierdzono, że rzeczoznawca majątkowy określając wartość nieruchomości pomniejszył jej powierzchnię, o działkę ozn. ewid. nr [...] stanowiącą drogę. W związku z powyższym różnica w wysokościach opłaty adiacenckiej nie wynika z przyjęcia różnych powierzchni nieruchomości to jest uwzględnienie lub nie powierzchni drogi. Biegły zgodnie z art. 150 i 151 ww. ustawy o gospodarce nieruchomościami określił wartość rynkową nieruchomości, którą stanowi jej najbardziej prawdopodobna cena, możliwa do uzyskania na rynku. Wartość ta odpowiada cenom jakie uzyskano za nieruchomości podobne, które były przedmiotem obrotu rynkowego i dla których znane są ceny transakcyjne. Rzeczoznawca majątkowy uwzględnił zmiany poziomu cen wskutek upływu czasu tzw. trend czasowy. W badanym przedziale czasu na analizowanym terenie nastąpił bardzo silny popyt na działki budowlane, co spowodowało znaczny wzrost ich wartości, w stosunku do lat poprzednich. W operacie szacunkowym wartość przed i po podziale gruntu określono zachowując reguły wymienione w art. 98 a ww. ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz przepisu § 41 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzenia operatu szacunkowego z dnia 21 września 2004 r. (Dz. U. Nr 207, poz. 2109).

Na powyższą decyzję, A. P. wniosła skargę, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wójta. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie – art. 98 a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 2 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, domagając się uchylenia obu decyzji. W uzasadnieniu wskazano, że opłata adiacencka jest niepodatkową należnością budżetu gminy, do której ustalenia jest właściwy organ podatkowy, tj. Wójt Gminy Białe Błota. Do jej ustalenia stosować się winno przepisy Ordynacji podatkowej, których nie zastosowano. Ponadto – zadaniem skarżącej - organ odwoławczy nie zwrócił uwagi na naruszenie art. 210 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej. Analogiczne rozwiązanie przewiduje też art. 107 § 1 kpa. Zgodnie z tymi przepisami, podpis pod decyzją winien zawierać oprócz wskazania imienia i nazwiska, także określenie stanowiska służbowego, a podpis pod decyzją Wójta Gminy B., nie zawiera określenia stanowisko służbowego. Stanowi to naruszenie prawa powodujące nieważność tej decyzji – art. 156 § 1 pkt 7 kpa lub art. 247 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wskazując, że regulację prawną opłat adiacenckich zawierają przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, a w szczególności przepisy art. 98 a ust. 4 ww. ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie natomiast z treścią art. 134 § 1 i art. 133 § 1 zd. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w graniach danej sprawy i wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.

Z akt sprawy wynika zaś, że decyzją Wójta Gminy B. z dnia [...] – [...] na podstawie art. 96 ust. 1, art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. (błąd w oryginale, bowiem wpisano zamiast 1997 r. – 1977 r.) o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603) oraz § 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1998 r. w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobów sporządzenia i rodzajów dokumentów w tym postępowaniu (Dz. U. z 2004 r., Nr 268, poz. 2663) oraz art. 104 kpa zatwierdzono projekt podziału działki o numerze [...] o powierzchni 2,4465 ha położonej w C. gm. B. zapisanej w księdze wieczystej Nr [...] stanowiącej własność skarżącej. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 29 września 2006 r.

Z akt wynika także, że uchwałą Rady Gminy B. z dnia [...] Nr [...] ustalona została stawka procentowa opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego jej podziałem w wysokości 30 % różnicy wartości jaką nieruchomość miała przed podziałem, a wartością jaką ma po podziale.

Z zebranych w postępowaniu administracyjnym dokumentów zawartych w aktach wynika także, że z uwagi na powyższe fakty 25 czerwca 2007 r. z urzędu zostało wszczęte postępowanie w sprawie naliczenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości przedmiotowej nieruchomości. Z akt wynika także, że dopuszczono dowód z oględzin działek oraz z operatu szacunkowego rzeczoznawcy majątkowego.

Regulację prawną opłat adiacenckich zawierają przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Przepis art. 98 a ust. 1 tej ustawy między innymi stanowi, że jeżeli w wyniku podziału nieruchomości dokonanego na wniosek właściciela wzrośnie jej wartość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może ustalić w drodze decyzji opłatę adiacencką z tego tytułu. Wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej ustala rada gminy, w drodze uchwały, w wysokości nie większej niż 30 % różnicy wartości nieruchomości. Ustalenie opłaty adiacenckiej może nastąpić w terminie 3 lat od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna. Wartość nieruchomości przed podziałem i po podziale określa się według cen na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Stan nieruchomości przez podziałem przyjmuje się na dzień wydania decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, a stan nieruchomości po podziale przyjmuje się na dzień, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna, albo orzeczenie o podziale stało się prawomocne, przy czym nie uwzględnia się części składowych nieruchomości. Natomiast, z ust. 3 tego artykułu, wynika, że jeżeli w wyniku podziału nieruchomości wydzielono działki gruntu pod drogi publiczne lub pod poszerzenie istniejących dróg publicznych, do określenia wartości nieruchomości, zarówno według stanu przed podziałem jak i po podziale, powierzchnię nieruchomości pomniejsza się o powierzchnię działek gruntu pod te drogi lub pod ich poszerzenie.

Zdaniem Sądu nie mają natomiast tu zastosowania przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8 , poz. 60 z późn. zm. ), a w szczególności art. 2 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Sama okoliczność, że taka opłata jest dochodem gminy, a także posiada charakter publicznoprawny nie jest jeszcze wystarczającym powodem do uznania jej za podatek w rozumieniu art. 6 tej ustawy. O tym czy przepisy ustawy Ordynacji podatkowej powinny mieć zastosowanie decydować może wyłącznie ustawodawca stwierdzając to expressis verbis w ustawie i regulacji takiej nie można domniemywać. Organ prawidłowo więc przeprowadził postępowanie w oparciu o ww. ustawę z 21 sierpnia 1997 r. oraz przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Zasady dotyczące określania wartości nieruchomości zawierają przepisy art. 149 – 159 ww. ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz - wydanego na podstawie ostatniego z ww. przepisów – przepisy rozporządzenia wykonawczego do ustawy wydane w dniu 21 września 2004 r. przez Radę Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 z późn. zm.).

Analiza akt postępowania administracyjnego i zawartych w niej dokumentów oraz innych dowodów prowadzi do nieodpartego wniosku, iż wydając zaskarżoną decyzję nie naruszono powyższych przepisów. Można jedynie przyznać rację stronie, iż decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją istotnie nie w całej rozciągłości odpowiada dyspozycji art. 107 § 1 kpa w zakresie w jakim przepis ten stanowi o podpisie. Zgodnie z tym przepisem decyzja faktycznie podpisana z podaniem imienia i nazwiska powinna wskazywać także na stanowisko służbowe osoby uprawnionej do wydania decyzji. Decyzja [...] tego wskazania nie zawiera. Nie jest to jednak uchybienie, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Strona skarżąca zresztą nie kwestionuje uprawnień osoby podpisanej pod decyzją. Nawiasem mówiąc zarzutu tego w ogóle nie podniosła w swoim odwołaniu. Dodać też należy, że w świetle wyjaśnień zawartych w piśmie z 21 stycznia 2009 r. okoliczność ta została wyjaśniona.

Reasumując należy stwierdzić, że nie zostały spełnione przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a –c oraz pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazujące uchylenie zaskarżonej decyzji, bądź stwierdzenie jej nieważność i dlatego na podstawie art. 151 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. skargę oddalono.