Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 46/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2008-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 21 art. 64
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 140
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 3 ust. 1,  art. 12 ust. 1 i 2, art. 20, art. 36
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: art. 6
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Przybielski (spr.) Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Ilona Panic po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. G. na uchwałę Rady Miasta z dnia 23 maja 2007 r., nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Gd 46/08

UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą Rady Miasta z dnia [...]. maja 2007 r. nr [...] zmieniono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego części dzielnicy C. w G., rejon ulic C. i K..

Plan ten obejmował między innymi działki nr [...], będące w wieczystym użytkowaniu W.G..

W.G. pismem z dnia [...] września 2007 r. wezwała Radę Miasta do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie opisanej wyżej uchwały "w części, tj. w zakresie, w jakim dotycząc działek o numerach [...], k.m. [...], położonych w G. przy ul. Ż., uchwała ta narusza interes prawny W.G., użytkownika wieczystego przedmiotowych działek i właścicielki posadowionych na nich budynków".

W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej wywodził, że stosownie do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części dzielnicy C. w G., rejon ulicy C. i K., uchwalonego Uchwałą [...] Rady Miasta z dnia [...] listopada 2003 r. ww. działki gruntu zlokalizowane były w strefie 21 M1U - Mieszkalnictwo jednorodzinne z dopuszczeniem nie uciążliwych usług - domy wolnostojące, bliźniacze, szeregowe.

Uchwała Rady Miasta z dnia [...] maja 2007 r. wprowadziła istotne zmiany w zakresie przeznaczenia terenu, na którym znajdują się przedmiotowe działki gruntu o nr [...], k.m. [...].

Z rysunku zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który stanowi załącznik graficzny do uchwały oraz z zapisów § 2, § 3 punkt 3 i 4 Karty terenu do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nr [...] dotyczącej terenu oznaczonego numerem [...], wynika, że na działkach nr [...] zostanie utworzony plac do zawracania o minimalnych wymiarach 20,0 m x 20,0 m, stanowiący zakończenie jezdni (ulicy Ż.).

W przedmiotowej karcie terenu wskazano również, że: dopuszcza się lokalizację miejsc postojowych w rejonie placu do zawracania, pod warunkiem zachowania dojazdu przeciwpożarowego do obiektów sakralnych położonych przy ul. C. [...] (punkt 4b). Ponadto w punkcie 7 zatytułowanym: Inne zapisy, przyjęto: w zagospodarowaniu placu na zakończeniu ulicy przewidzieć dojazd przeciwpożarowy do obiektów sakralnych położnych przy ul. C. [...].

Zmiany wprowadzone ww. uchwałą RM radykalnie zmienią funkcję tego terenu z: Mieszkalnictwa jednorodzinnego z dopuszczeniem nie uciążliwych usług - domy wolnostojące, bliźniacze, szeregowe na: ulicę dojazdową.

Fakt naruszenia prawa własności W. G., którego granice i zakres uprawnień właściciela określa przepis 140 k.c. (w stosunku do budynków posadowionych na przedmiotowych działkach gruntu) oraz prawa użytkowania wieczystego, którego granice i zakres określa przepis art. 233 k.c. jest zatem oczywisty.

Uchwalona zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie tylko skutkuje istotnym obniżeniem wartości przedmiotowych nieruchomości, ale przede wszystkim pozbawia wnioskodawczynię możliwości zabudowy działek gruntu oraz w zasadzie uniemożliwia rozporządzanie przysługującym jej prawem. Tym samym uniemożliwia wykorzystywanie nieruchomości zgodnie z jej dotychczasowym przeznaczeniem i celem, w jakim została nabyta (cele usługowe i mieszkalne). Ponadto powstanie konieczność zburzenia wszystkich budynków, których W. G. jest właścicielką, a które są posadowione na przedmiotowych działkach gruntu.

Dotychczasowe plany przebiegu ulicy Ż. (dochodzącej do ul. K.) odpowiadały właścicielom nieruchomości na danym terenie oraz były zgodne z interesem Parafii A, do której należy teren oznaczony w m.p.z.p. jako 24.1U oraz sąsiadująca z nimi działka gruntu, na której posadowiony jest budynek kościoła. Uwzględniały one bowiem potrzebę zapewnienia sprawnej komunikacji (przez bezpośrednie połączenie ul. Ż. z ul. K. na wysokości działki gruntu nr [...]), a także miały na uwadze potrzeby ww. Parafii, której Proboszcz uzyskał już dokumenty zezwalające na rozebranie tymczasowej kaplicy znajdującej się na terenie oznaczonym w przedmiotowym m.p.z.p. jako 24.1U (działka gruntu [...]).

W ocenie skarżącej nie było żadnych racjonalnych przesłanek, aby ul. Ż. przebiegała w sposób ujęty w uchwalonej zmianie m.p.z.p. Tym bardziej, iż sami właściciele działek gruntów, które obejmuje nowa uchwała, wnosili o rozważenie możliwości przeprowadzenia ul. Ż. do ul. K. przez teren oznaczony w poprzednim planie z.p. jako 24U (działka nr [...]).

Pełnomocnik skarżącej wskazał, że w piśmie Prezydenta Miasta z dnia [...] czerwca 2007 r. odniesiono się tylko do niemożności przeprowadzenia ww. ulicy dojazdowej przez działkę gruntu nr [...] z uwagi na zlokalizowanie na niej wielorodzinnego budynku mieszkaniowego. W żaden sposób natomiast nie odniesiono się do propozycji, dotyczącej połączenia ul. Ż. z ul. K. przez działkę nr [...] (takie też były ustalenia poprzednio obowiązującego m. p. z. p.).

Powyższe argumenty były podnoszone przez W.G. w Uwagach do projektu planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego części dzielnicy C. w G., rejon ulicy C. i K. odrzuconych przez Radę Miasta. Oprócz W.G. uwagi do projektu planu wniosło jeszcze szereg osób fizycznych i innych podmiotów, w tym Parafia A i B.

Skarżąca wyjaśniła, że analizując powyższe oraz Rysunek zmiany planu trudno nie zauważyć, że - nawet przy przyjęciu, iż jezdnia (ul. Ż.) powinna być zakończona placem do zawracania - to najprostszym rozwiązaniem byłoby zlokalizowanie tego placu właśnie na terenie oznaczonym jako 24.1U (i ewentualnie częściowo na działce nr [...] - tak, aby plac posiadał wymagane parametry), przy równoczesnym przedłużeniu ulicy dojazdowej (018KD) na teren oznaczony jako 018.1KX (ciąg pieszy i pieszo-jezdny), tym bardziej, że przedmiotowa uchwała przewiduje w zagospodarowaniu terenu 24.1U lub 018.1KX dojazd przeciwpożarowy do obiektów sakralnych położonych przy ul. C. [...] (por. Karta terenu do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nr 0702 dotycząca terenu oznaczonego numerem 018.1 - pkt 3 i 7).

Takie rozwiązanie jest możliwe w ocenie skarżącej pod względem techniczno-organizacyjnym, a także zgodne z interesem publicznym, uwzględnia dobro wspólnoty samorządowej, którym rada gminy powinna się kierować.

Skoro możliwa jest realizacja dojazdu pożarowego do obiektów sakralnych od ul. C. lub K., co potwierdza również przedmiotowa uchwała RM to niezrozumiałym jest przyjmowanie tak radykalnych rozwiązań, jak w danej sprawie, które naruszają interes prawny wnioskodawczyni oraz (jak wynika z treści ww. uwagi) innych podmiotów.

Skarżąca stwierdziła, że jest przy tym niewątpliwym, że gminie przysługuje władztwo planistyczne, czyli uprawnienie rady gminy do ustalania przeznaczenia i zagospodarowania terenów na obszarze gminy. Jednakże naruszenie przez gminę, podczas wykonywania tego władztwa, interesu prawnego lub uprawnienia nie może być skutecznie kwestionowane, tylko wtedy, gdy naruszenie to nastąpiło zgodnie z prawem, w granicach przysługującego gminie władztwa planistycznego.

Naruszenie interesu prawnego W. G. jest jednak związane z naruszeniem przez gminę porządku prawnego, tj. art. 140 i art. 233 kc, a także art. 21 i 64 Konstytucji RP. Uchwała ta zatem - jako pomijająca ochronę indywidualnych interesów wieczystego użytkownika przedmiotowych działek gruntu - może być skutecznie kwestionowana w wyżej przedstawionym zakresie.

Rada Miasta nie uwzględniła powyższego wezwania wskazując, iż zaskarżona uchwała o zmianie planu miejscowego została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa i stanowi obowiązujące prawo miejscowe.

Ustosunkowując się do zarzutów skarżącej wyjaśniono, że obowiązujący poprzednio dla przedmiotowego obszaru miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego części dzielnicy C. w G., rejon ulic C. i K. przewidywał połączenie ulicy Ż. z ul. K. przez dz. nr [...] (przy ul. K.) oraz przez dz. nr [...] - teren, na którym zlokalizowana jest tymczasowa kaplica. Realizacja takiego połączenia stała się niemożliwa, ze względu na zlokalizowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działce nr [...] na podstawie prawomocnej decyzji o pozwoleniu na budowę, wydanej przed uchwaleniem planu miejscowego. Realizacja połączenia ulic Ż. z K., zgodnie z poprzednio obowiązującym planem, wiązałaby się z koniecznością rozbiórki legalnie zrealizowanej zabudowy - nowego budynku o wysokości czterech kondygnacji, z sześcioma mieszkaniami oraz z usługami w parterze. Koszt wykupu nieruchomości skarżącej, pomimo większej powierzchni działek (dz. [...] - [...] m; dz. [...] - [...] m), będzie nieporównywalnie niższy. Istniejące tu opuszczone zabudowania, o wysokości jednej i w części dwóch kondygnacji, są w bardzo złym stanie technicznym, pozbawione okien niszczeją zamieniając się w ruinę - ich wartość jest znikoma. W związku z tym, najbardziej ekonomicznym i najmniej uciążliwym z punktu widzenia interesu publicznego rozwiązaniem przestrzennym jest lokalizacja ulicy dojazdowej 018KD wraz z placem do zawracania, m.in. na działkach nr [...].

Za takim rozwiązaniem przemawia również możliwość zapewnienia niezbędnego dojazdu pożarowego do obiektów sakralnych położonych przy ul. C. [...]. Zgodnie z § 11 rozporządzenia MSWiA z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, -droga pożarowa powinna być zakończona placem manewrowym o wymiarach co najmniej 20 m x 20 m lub w inny sposób umożliwiać dojazd do obiektu budowlanego i powrót pojazdu bez cofania.

Lokalizacja placu do zawracania na dz. nr [...] (o szerokości 17,0 m) jest niemożliwa, ponieważ działka ta nie posiada parametrów zapewniających spełnienie wymagań ww. rozporządzenia.

Wskazano także, że działka [...], po wyburzeniu kaplicy, powinna być zagospodarowana jako plac przed kościołem, umożliwiający dojazd pożarowy do obiektów sakralnych, a także umożliwić lokalizację miejsc postojowych np. dla osób niepełnosprawnych.

Zgodnie z przepisami Konstytucji RP, których naruszenie zarzuca pełnomocnik W.G. Rzeczpospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia, a wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem (art. 21 Konstytucji). Według art. 64 Konstytucji RP Każdy ma prawo do własności, innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia. Własność, inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności.

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest jedną z ustaw wyznaczających granice władania rzeczą przez właściciela i użytkownika wieczystego. Z mocy ustaw regulujących problematykę planowania przestrzennego, organy gminy zostały upoważnione do ingerencji w prawo własności i użytkowania wieczystego innych podmiotów w celu ustalenia przeznaczenia i zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy. Realizując powyższe uprawnienia Rada Gminy działa w granicach przysługującego jej uznania.

Podkreślono również, że W.G. może skorzystać z uprawnień wynikających z art. 36 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przysługujących właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości, w przypadku, gdy w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone.

W skardze do sądu W.G. ponowiła argumentację zawartą w piśmie -wezwaniu do usunięcia naruszeń prawa.

Ponadto szeroko uzasadniono interes prawny skarżącej we wniesieniu skargi do sądu. Podkreślono, iż argumentacja Rady Miasta zawarta w uzasadnieniu odrzucenia uwag jest nieprzekonująca i zawiera wewnętrzne sprzeczności.

Zarzucono również naruszenie art. 20 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, powołującego się na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku "Analiza treści przepisu art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazuje, że uchwalenie planu, wraz z jednoczesnym rozstrzygnięciem o kwestiach w nim wymienionych, następuje po stwierdzeniu zgodności planu ze studium. Stwierdzenie zgodności planu miejscowego ze studium jest zatem czynnością towarzyszącą uchwaleniu planu, ale następuje przed jego uchwaleniem. Jeśli tak, to powinno nastąpić w formie odrębnej uchwały. Odrębna, uprzednia uchwała o zgodności planu z ustaleniami studium, podlegająca ocenie organu nadzoru co do jej legalności, a także zaskarżeniu do sądu w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, służy ochronie zasady praworządności w procesie sporządzenia planu, dlatego też brak takiej odrębnej uchwały uznać należy za istotne naruszenie trybu sporządzania planu w rozumieniu art. 28 ust. 1 ustawy." (II SA/Bk 583/05). Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie, albowiem Rada Miasta stwierdziła zgodność planowanej zmiany ze studium w uchwale o zmianie planu (por § 1 uchwały). To zdaniem pełnomocnika skarżącej przesądza o konieczności usunięcia uchwały z istniejącego porządku prawnego.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skarżącej organ wskazał, że przywołana sprawa rozpatrywana przez WSA w Białymstoku była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 8 sierpnia 2006 roku (II OSK 698/06, LEX nr 238601) stwierdził, że nie można podzielić stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, że dokonanie oceny zgodności planu ze studium w uchwale podejmującej plan, a nie w uchwale odrębnej poprzedzającej uchwałę o planie, skutkuje nieważnością planu. Zdaniem NSA redakcja przepisu art. 20 ust. 1 ww. ustawy wskazuje na zasadność podjęcia odrębnej uchwały rady gminy w kwestii zgodności ustaleń projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy, ale wymogu tam zawartego nie można traktować w kategoriach bezwzględnego obowiązku rady, skutkującego nieważnością planu miejscowego, wówczas gdy rada gminy zgodność stwierdzi w uchwale podejmującej plan.

Rada Miasta dopełniła obowiązku wynikającego z art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – zgodność projektu planu ze studium stwierdzona została w § 1 uchwały nr VIII/190/07.

Ponawiając argumenty zawarte w uzasadnieniu uchwały o odrzuceniu uwag wskazano ponadto, że ustalone w zmianie planu ww. zasady zagospodarowania terenów - właściwa organizacja przestrzeni w rejonie kościoła oraz prawidłowe i ekonomicznie uzasadnione rozwiązania komunikacyjne, leżą w interesie mieszkańców G., szczególnie społeczności zamieszkującej rejon ulic C. i K. Złożone przez mieszkańców liczne uwagi do zmiany planu wyłożonej do publicznego wglądu, wynikały głównie z obawy o to, że nowe ustalenia planistyczne uniemożliwią dojazd pożarowy do kościoła. Wnoszący uwagi protestowali przeciw "likwidacji jedynej drogi pożarowej do kościoła". Kwestia ta została mieszkańcom wyjaśniona przed uchwaleniem planu, w następstwie czego nie złożyli oni już skarg do sądu na uchwalę o zmianie planu.

Podkreślono, że w postępowaniu dotyczącym uchwalenia projektu planu zagospodarowania przestrzennego nie są przesądzane kwestie własności do gruntu, choć przeznaczenie w planie konkretnego terenu na cele publiczne może prowadzić w przypadku realizacji tego celu do wywłaszczenia prawa własności. Jednakże nie można tego utożsamiać z naruszeniem prawa własności. Rada gminy działa bowiem w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego.

Wskazano, że W.G. może skorzystać z uprawnień wynikających z art. 36 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przysługujących właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości, w przypadku, gdy w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuję:

Skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zaskarżona uchwała jest zgodna z prawem.

Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).

Na wstępie wskazać należy, że nie ulega wątpliwości, iż Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej wskazuje, że Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2), chroni własność i prawo dziedziczenia (art. 21 ust. 1). Zgodnie zaś z art. 64 Konstytucji RP każdy ma prawo do własności, innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia. Własność, inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności.

Takie ograniczenia zawiera między innymi ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Organy gminy zostały zatem upoważnione do ingerencji w prawo własności i użytkowania wieczystego innych podmiotów w celu ustalenia przeznaczenia i zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy. Taka ingerencja mieści się w sferze szeroko rozumianego uznania organów.

Jak wskazano w orzecznictwie i literaturze plan miejscowy wraz z innymi przepisami kształtuje sposób wykonywania prawa własności, nie rozstrzyga o samym prawie własności, a tylko o sposobie jej wykonywania. Uchwalając plan miejscowy, rada gminy może określone tereny przeznaczać na cele publiczne niezależnie od tytułów prawnych poszczególnych podmiotów do tych terenów. Brak zgodności zamierzeń skarżącej, co do sposobu wykorzystania działki z treścią projektu planu nie oznacza, że zapisy planu i podjęta uchwała są niezgodne z prawem. W szczególności nie oznacza to, że przyjęte w projekcie planu rozwiązania są sprzeczne z konstytucją, która choć chroni własność indywidualną to dozwala nawet na wywłaszczenie nieruchomości na cel publiczny za słusznym odszkodowaniem (por. wyroki IV SA 514/03, IV SA 237/01).

W tym miejscu wskazać należy również, iż błędny jest pogląd skarżącej, że prawo własności daje jej bezwzględną ochronę i uniemożliwia zmianę sposobu przeznaczenia tego terenu. Zgodnie z art. 21 Konstytucji RP oraz art. 140 k.c. właściciel rzeczy korzysta z niej z wyłączeniem innych osób zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem i zasadami współżycia społecznego z tym, że przy wykonywaniu własności jest ograniczony treścią przepisów szczególnych. Tymi przepisami szczególnymi są między innymi regulacje zawarte w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Zgodnie z art. 3 ust 1 cyt. wyżej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej oraz terenów zamkniętych, należy do zadań własnych gminy.

Gmina, biorąc pod uwagę interes publiczny i słuszny interes obywateli może zmieniać przeznaczenie terenu będącego własnością innych osób między innymi w celu realizacji inwestycji celu publicznego. Inwestycjami celu publicznego są działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (jedn. tekst Dz.U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Należy do nich między innymi wydzielanie gruntów pod drogi publiczne i drogi wodne, budowa i utrzymywanie tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, w tym również infrastruktury niezbędnej do użytkowania tych dróg.

Część terenu działki, będącej własnością skarżącej, została wydzielona w planie pod plac do zawracania oraz miejsca postojowe. Biorąc pod uwagę fakt, iż nie ma w pobliżu działki gminnej, na której te inwestycje mogłyby zostać zrealizowane gmina musiała podjąć decyzję w toku prac planistycznych o lokalizacji przedmiotowego placu na działce innego właściciela.

Jak wynika z akt sprawy, pism organów planistycznych oraz z analizy najbardziej ekonomicznym i najmniej uciążliwym z punktu widzenia interesu publicznego rozwiązaniem przestrzennym jest lokalizacja ulicy dojazdowej wraz z placem do zawracania, m.in. na części działek nr [...], będących własnością skarżącej. Za takim rozwiązaniem przemawia również konieczność zapewnienia niezbędnego dojazdu pożarowego do obiektów sakralnych położonych przy ul. C. [...].

Wskazać należy również, iż organ wyjaśnił skarżącej, że proponowana w skardze lokalizacja placu do zawracania na dz. nr [...] (szerokość dz. - 17,0 m) byłaby niewłaściwa, z uwagi na parametry tej działki, a w konsekwencji niemożliwa do realizacji.

Na marginesie wskazać skarżącej należy, że w postępowaniu dotyczącym uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego nie są przesądzane kwestie własności do gruntu, choć przeznaczenie w planie konkretnego terenu na cele publiczne może prowadzić w przypadku realizacji tego celu do wywłaszczenia prawa własności. Rada gminy działa bowiem w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego.

Organ gminy pouczył ponadto skarżącą o przysługujących jej, zgodnie z art. 36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, możliwościach żądania odpowiednio odszkodowania lub wykupu działki.

Sąd nie podzielił również zarzutu skarżącej, iż uchwała w przedmiocie zmiany planu powinna być poprzedzona odrębną uchwałą o stwierdzeniu zgodności planowanej zmiany ze studium.

Zgodnie z art. 20 cyt. wyżej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium.

Z przepisu tego nie wynika, jaką formę powinno przyjąć owo "stwierdzenie zgodności planu ze studium". Jak wskazano w wyroku NSA z dnia 22 lutego 2007 r., II OSK 1863/06, stwierdzenie przez radę gminy zgodności projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego (art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) następuje zarówno w sytuacji, gdy zostanie podjęta odrębna uchwała w tym przedmiocie, jak i wówczas, gdy uchwała o zgodności projektu planu miejscowego z ustaleniami studium zostanie podjęta w części wstępnej uchwały w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (ONSAiWSA 2008/1/14, OSP 2008/4/37).

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym miała miedzy innymi na celu uproszczenie i skrócenie procedury planistycznej. Wyeliminowała ona chociażby odrębne skargi na protesty, zarzuty, wprowadzając jednocześnie możliwość wnoszenia uwag do planu. W uzasadnieniu projektu ustawy wskazywano, że ma ona na celu "uproszczenie procedur planistycznych- art. 12 ust 1 i 2 i art. 20 ust 1 i 2 - (odejście od istniejącej obecnie możliwości dwukrotnego zaskarżania do Naczelnego Sądu Administracyjnego tych samych ustaleń planu na etapie składania zarzutów do planu i na etapie uchwalania planu; będzie możliwe jednorazowe zaskarżenie uchwalonego planu przez osobę mającą w tym interes prawny)" - por. druk sejmowy nr 622 z 2002 r.

Nie można zatem rozszerzać tej procedury w drodze wykładni o możliwość zaskarżania kolejnej, odrębnej uchwały o stwierdzeniu zgodności projektu planu ze studium. Byłby to pogląd nieuzasadniony również i z tej przyczyny, że w żadnej mierze uchwała taka nie podlegałaby uzasadnieniu, co uniemożliwiałoby jakąkolwiek z nią polemikę.

Wskazać również należy, iż każdy, czyje prawo, bądź interes prawny zostałyby naruszony w toku procedury uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zachowuje prawo do zaskarżenia uchwały o planie miejscowym do sądu (w trybie i na zasadach określonych w art. 101 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym), a zatem zapewniona jest prawna możliwość poddania kontroli sądowej również zgodności projektu takiego planu ze studium, oraz w zakresie przyjętych w planie rozwiązań, w tym przeznaczenia określonych terenów na konkretne cele inwestycyjne.

W sprawie niniejszej Rada Miasta stwierdziła w § 1 zaskarżonej uchwały, iż planowana zmiana jest zgodna ze studium, co w ocenie sądu zadość czyni wymogowi wskazanemu w przepisie art. 20 ust 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.