Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 58/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2009-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 158  par. 1
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Sędzia WSA Anna Klotz ( spr.) Protokolant Rafał Opioła po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 marca 2009r. sprawy ze skargi Starosty [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej rozgraniczenia nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. stwierdza, że zaskarżona nie podlega wykonaniu 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz Starosty [...] 200zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Starosta B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] października 2008 r. nr [...], utrzymującą w mocy na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art.127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzję własną z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D. z dnia [...] października 2007 r. nr [...] zatwierdzającej jako prawnie obowiązujące granice i znaki opisane w protokole granicznym z dnia [...] sierpnia 2007 r. sporządzonym przez geodetę R. W., w toku prowadzonej w miejscowości S. D. gmina D. rozprawy granicznej, uwidocznionej w dowodach pomiarowych K.E.R.G. [...].

Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] maja 2007 r. J. C. zwrócił się do Urzędu Gminy D. o wszczęcie postępowania w przedmiocie rozgraniczenia jego działki nr [...] położonej w S. D., gm. D. z działką nr [...] należącą do Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej "P." w S. G. Do rozgraniczenia wskazał geodetę R. W.

Po wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego geodeta w dniu [...] sierpnia 2007 r. sporządził protokół graniczny. W dniu [...] października 2007 r. Wójt Gminy D. decyzją nr [...], na podstawie art. 29 i art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027 ze zm.) i § 19 pkt 9 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości (Dz. U. Nr 45, 453) zatwierdził jako prawnie obowiązujące granice i znaki opisane w powyższym protokole granicznym sporządzonym przez geodetę.

W dniu [...] marca 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wszczęło na podstawie art. 157 § 2 kpa postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D. z dnia [...] października 2007 r. w związku z wnioskiem Starosty B. (brak wniosku w aktach).

Następnie decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] (brak w aktach administracyjnych zwrotnego potwierdzenia odbioru tej decyzji) Kolegium na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa odmówiło stwierdzenia nieważności powyższej decyzji.

Z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, że Starosta B. zażądał stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż w jego przekonaniu decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa poprzez pominięcie pierwszego kryterium rozgraniczenia jakim jest stan prawny nieruchomości.

Organ podał, że z uzasadnienia wniosku Starosty B. wynika, iż granice działki o numerze [...] zostały ustalone w dniu [...] kwietnia 1970 r. w postępowaniu wymiennym [ustawa z dnia 24 stycznia 1968 o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. Nr 3, poz. 13)] w ramach, którego został sporządzony szkic graniczny pozwalający na ustalenie w terenie położenia wszystkich punktów granicznych działki.

Nie można w ocenie wnioskodawcy rozgraniczyć nieruchomości na podstawie oświadczenia jednej ze stron, w sytuacji, gdy jest możliwe rozgraniczenie wg stanu prawnego.

Dalej organ podał, że zdaniem wnioskodawcy geodeta przeprowadzający czynności ustalenia przebiegu granic nie wykorzystał danych zawartych w szkicu granicznym z dnia [...] kwietnia 1970 r., ponieważ przebieg granic uwidoczniony na szkicu jest niezgodny z danymi dotyczącymi granic na mapie numerycznej. Zachodzi różnica w powierzchni działki, bowiem powierzchnia działki obliczona na podstawie danych ze szkicu wymiany gruntów z [...] kwietnia 1970 r. wynosi 0,89 ha, a wg mapy numerycznej 1,10 ha. Geodeta natomiast pomimo tych sprzeczności granicę ustalił wg stanu faktycznego na gruncie.

Dalej w uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że Starosta B. zwrócił uwagę, iż mapy ewidencyjne prowadzone w systemie ewidencyjnym posiadają w przeciwieństwie do analogowych pełną treść przewidzianą w § 28 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), a zasadą jest, że współrzędne punktów granicznych przy sporządzaniu mapy numerycznej ewidencyjnej obliczane są na podstawie dokumentów geodezyjnych wymienionych w § 36 rozporządzenia o ewidencji.

W przypadku działki nr [...] granice zostały w 1970 r. pomierzone lokalnie na tzw. związki liniowe. Oznacza to, że zakładając mapę ewidencyjną numeryczną w układzie współrzędnym państwowym 1965 nie można było lokalnych współrzędnych punktów granicznych działki nr [...] przeliczyć na współrzędne w układzie 1965, w którym to układzie współrzędnych została założona ewidencyjna mapa numeryczna. W takiej sytuacji granice działki [...] zostały naniesione na mapę numeryczną z digitalizacji, tj. zostały wykreślone z mapy ewidencyjnej analogowej prowadzonej w skali 1:5000.

Oczywistym błędem w ocenie Starosty B. było to, że geodeta odrzucił dane liczbowe zawarte na szkicu granicznym uznając, że są one niezgodne z mapą ewidencyjna analogową. Jest to oczywisty błąd, ponieważ działka powstała w 1970 r. i jednocześnie został wkreślona na mapę ewidencyjna analogową oraz ujawniona w rejestrze i następnie w księdze wieczystej. Starosta zatem uważa, że nie może mapa ewidencyjna być niezgodna ze szkicem, skoro tylko na podstawie tego szkicu przedmiotowa działka została na tę mapę ewidencyjną wkreślona.

Kolegium oceniając wniosek w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości stwierdziło, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka rażącego naruszenia prawa. Organ I instancji powołał się przy wydawaniu orzeczenia na art. 31 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027), który to przepis stanowi, że przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej. Jeżeli jest brak danych, o których mowa w ust. 2, lub są one niewystarczające albo sprzeczne, ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy.

W rozpoznawanej sprawie geodeta ustalając przebieg granic dysponował szkicem z wymiany gruntów z dnia [...] kwietnia 1970 r., mapą numeryczną i szkicem polowym nr [...] z maja 1972 r. Natomiast w protokole granicznym sporządzonym w dniu [...] sierpnia 2007 r. geodeta stwierdził, że przebieg granic uwidoczniony na szkicu jest niezgodny z danymi faktycznymi granic na mapie numerycznej, w związku z tym granice ustalił wg stanu faktycznego.

Zdaniem organu zarzut niewłaściwego materiału dowodowego nie może być przedmiotem stwierdzenia nieważności decyzji.

Organ zasugerował postępowanie na podstawie przesłanki art. 145 § 1 pkt 4 kpa, z uwagi, że strona nie brała udziału w postępowaniu.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Starosta B. stwierdził, że z uwagi na znajomość organowi szkicu granicznego z 1970 r. nie jest możliwe skontrolowanie decyzji Wójta na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Nie przyjął wykładni przepisów zastosowanej przez Kolegium. Dodał również, że Kolegium nie odniosło się do zarzutu zawartego we wniosku z dnia [...] stycznia 2008 r., tj. że rozgraniczenie zostało dokonane niezgodnie ze stanem prawnym nieruchomości. Brak jest natomiast uzasadnienia, co do relacji pomiędzy pierwszym kryterium rozgraniczenia z art. 153 kodeksu cywilnego , a uregulowaniami prawa geodezyjnego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w tym samym składzie, co przy wydawaniu decyzji w I instancji utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2008 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium podtrzymało wcześniejsze stanowisko i odniosło się do relacji pomiędzy pierwszym kryterium rozgraniczeniowym z art. 153 kc , a uregulowaniami prawa geodezyjnego.

W skardze do Sądu Starosta B. wniósł o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydanych w I i II instancji oraz decyzji Wójta Gminy D., jako dotkniętej wadą zawartą w art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

W ocenie strony skarżącej decyzje Kolegium naruszają art. 156 § 1 pkt 2 kpa poprzez błędną jego interpretację i niewłaściwe zastosowanie, art. 31 ust. 2 i 3 ustawy Prawo geodezyjne poprzez błędną jego interpretację i niewłaściwe zastosowanie oraz § 5 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości poprzez jego niezastosowanie przy wydawaniu rozstrzygnięcia w sprawie.

Starosta B. bardzo szeroko uzasadnił skargę zawierającą argumentację zawartą we wcześniejszych pismach procesowych, którą poparł orzecznictwem sądów administracyjnych oraz Sądu Najwyższego.

W udzielonej odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd działając w oparciu o powyższe przepisy stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, lecz z innych względów niż zostały podniesione w jej treści.

Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydana po rozpatrzeniu wniosku skarżącej strony, o którym mowa w art. 127 § 3 kpa, to jest wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, musiała zostać uchylona na podstawie art. 145 § 1 pkt b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) z powodu naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W myśl art. 145 § 1 pkt 3 kpa podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego jest między innymi wydanie decyzji przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do przepisów art. 24, art. 25 i art. 27 kpa. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale podjętej w dniu 22 lutego 2007 r. w składzie siedmiu sędziów sygn. II GPS 2/2006 opublikowanej w ONSAiWSA 2007/3/6 - artykuł 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 zd. 2 kpa ma zastosowanie do członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu wszczętym na wniosek, o którym mowa w art. 127 § 3 tego Kodeksu, czyli na wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie może zatem w składzie orzekającym Kolegium rozpatrującym sprawę na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy znaleźć się członek Kolegium, który brał udział w wydawaniu pierwszej decyzji.

Tymczasem w niniejszej sprawie zaskarżoną decyzję jak i ją poprzedzającą wydało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w składzie osobowym, w którym wszyscy członkowie składu brali udział w wydawaniu obu decyzji. Jak wskazano powyżej wymienione naruszenie prawa stanowi podstawę do wznowienia postępowania i stąd skutkować musiało uchyleniem zaskarżonej decyzji Kolegium z dnia [...] października 2008 r.

Ponownie rozpatrując sprawę Kolegium już w prawidłowym składzie rozpozna wniosek skarżącej Spółki o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 kpa. Wcześniej jednak Kolegium uzupełni akta administracyjne o brakujący wniosek o stwierdzenie nieważności i zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji wydanej w I instancji. Nadto w toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ odwoławczy obowiązany będzie zbadać powtórnie kwestię skuteczności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w oparciu o analizę zwrotnego potwierdzenia odbioru.

Dodatkowo Sąd zwraca uwagę na konieczność prawidłowego kompletowania akt administracyjnych, bowiem to one są podstawą orzekania przez Sąd w myśl art. 133 P.p.s.a.

Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b , art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.