Postanowienie WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 550/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2013-07-15 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Kwarcińska po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego postanawia: odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

I SA/Gd 550/13

UZASADNIENIE

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...], pełnomocnik M. N. zwrócił się o zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości. Braki formalne wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF uzupełnione zostały w dniu 17 maja 2013 r.

W złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że pozostaje w związku małżeńskim, jednakże z żoną jest od 2010 r. w faktycznej separacji i nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego, zaś aktualnie toczy się postępowanie sądowe w przedmiocie orzeczenia separacji pomiędzy małżonkami. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą, lecz nie przynosi mu ona dochodów tylko straty, nie posiada żadnych zasobów finansowych, nie jest właścicielem nieruchomości ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. W rubryce nr 6 wniosku PPF wnioskodawca wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwiema małoletnimi córkami, jednakże w rubryce nr 8 oświadczył, że nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym.

Postanowieniem z 19 czerwca 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący, przedstawił swoją sytuację finansową w sposób wybiórczy poprzez wskazanie jedynie tych okoliczności, które przemawiałyby za uznaniem, że znajduje się on w trudnej sytuacji finansowej, która nie pozwala mu na pokrycie kosztów sądowych, przedstawił swoją sytuację finansową w sposób wybiórczy. Referendarz sądowy podniósł, że skarżący pomimo braku dochodów i zasobów pieniężnych prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i ponosi wydatki związane ze swoim utrzymaniem (ok. 400 zł miesięcznie), jak również przekazuje środki pieniężne na rzecz małoletnich córek, które zamieszkują z matką (3.000 zł miesięcznie). Z tych względów uznano, że sytuacja majątkowa skarżącego pozostaje nadal niejasna i budzi uzasadnione wątpliwości.

Od powyższego orzeczenia pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw. Podniósł zarzut naruszenia art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) poprzez uznanie, że skarżący jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego oraz art. 86a w związku z art. 164 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1015, dalej jako u.p.e.a.) poprzez ich błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że skarżący posiada dostęp do środków zgromadzonych na swoich rachunkach bankowych, pomimo ich zajęcia, które mogą być przeznaczone na poniesienie kosztów postępowania sądowego oraz poprzez uznanie, że skoro skarżący jest posiadaczem zajętych rachunków bankowych, to posiada środki finansowe na poniesienie kosztów sądowych.

W ocenie pełnomocnika skarżący wykazał w sposób dostateczny brak dochodów oraz zasobów finansowych, wskazując, że środki pieniężne zgromadzone na rachunku bankowym zostały zajęte w trybie zabezpieczenia; okoliczności te wynikają ze złożonego przez skarżącego oświadczenia oraz przedstawionych przez niego dokumentów źródłowych i są bezsporne. Podniesione we wniosku okoliczności winny zatem zostać rozpoznane na korzyść skarżącego, który bieżące koszty związane ze swoim utrzymaniem pokrywa ze środków pochodzących z zaciąganych zobowiązań. Pełnomocnik skarżącego za błędną uznał także argumentację, w świetle której skarżący, pomimo zajęcia rachunku bankowego, może dysponować środkami na min zgromadzonymi. Przywołał art. 86a u.p.e.a., zgodnie z którym wskutek zajęcia bank wstrzymuje wszelkie wypłaty z rachunku. Co więcej, skarżący nie ma dostępu do informacji o stanie konta. Tym samym wskazywana przez referendarza sądowego wysokość środków pieniężnych znajdujących się na rachunkach, które zgodnie z przepisami Prawa bankowego są wolne od zajęcia – zdaniem pełnomocnika – jest nieistotna.

Reasumując, pełnomocnik stwierdził, że wnioski wywiedzione przez referendarza sądowego, że skarżący, pomimo toczących się postępowań egzekucyjnych, ma możliwość uzyskania środków pieniężnych na pokrycie kosztów sądowych są nieprawidłowe.

Do sprzeciwu nie dołączono żadnych dokumentów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Stosownie do art. 260 P.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z brzmieniem art. 245 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 cyt. przepisu).

W myśl art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Przewidziana w ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi instytucja prawa pomocy wywodzi swą genezę z tzw. prawa ubogich, określanego też prawem ubóstwa lub nawet prawem o wspieraniu ubogich. Prawo pomocy, którego istota polega na zwolnieniu strony postępowania sądowego z ponoszenia kosztów tego postępowania, nie sprowadza się jednak do likwidacji tych ciężarów w ogóle, bo jest to niemożliwe, gdyż nie istnieją postępowania sądowe, które nic nie kosztują, lecz jedynie do przeniesienia ich na ogół podatników, a ściślej na budżet Państwa, składający się z podatków i innego rodzaju wpływów. Koszty procesu przerzucane są zatem na innych i z tego też względu instytucja prawa pomocy winna być traktowana jako wyjątek od generalnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lutego 2012 r., I FZ 549/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Wobec powyższego – co wymaga podkreślenia – to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.

W niniejszej sprawie wobec stwierdzenia, że złożone przez skarżącego oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach jest niewystarczające, a także budziło uzasadnione wątpliwości (skarżący w rubryce nr 6 wskazał dwie małoletnie córki jako osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, zaś w rubryce nr 8 podał, że nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym) – na podstawie art. 255 P.p.s.a. – zażądano przedłożenia w terminie 7 dni następujących dokumentów: 1) odpisów wszystkich złożonych zeznań podatkowych za rok 2012 (PIT-28, PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38, PIT-39), a w przypadku ich nieskładania za ww. rok stosownego zaświadczenia w tym przedmiocie z właściwego urzędu skarbowego, 2) odpisów dokumentów księgowych potwierdzających wysokość przychodu/dochodu (poniesionej straty) za okres ostatnich trzech miesięcy z tytułu prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej oraz odpisów złożonych za ww. okres deklaracji VAT-7, 3) odpisów złożonego zgłoszenia identyfikacyjnego (NIP-1 z załącznikiem NIP-B) wraz z jego aktualizacjami, 4) odpisu ewidencji środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz ewidencji wyposażenia, 5) wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych (rachunków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, rachunków osobistych, rachunków lokat oraz kont i lokat dewizowych), obrazujących historię i salda tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenia stosownego oświadczenia w tym przedmiocie, 6) oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na niego pojazdów mechanicznych (podania ich marki, modelu, roku produkcji oraz aktualnej wartości), 7) oświadczenia, czy jest względem niego prowadzone postępowanie egzekucyjne, a jeżeli tak przedłożenia dowodów dotyczących egzekucji prowadzonej obecnie z jego majątku, 8) dokumentów obrazujących wysokość poniesionych w okresie ostatnich trzech miesięcy kosztów utrzymania (opłat za czynsz, energię elektryczną, gaz, wodę i odprowadzanie ścieków, wywóz odpadów, ogrzewanie, itp.), 9) dokumentu potwierdzającego zainicjowanie postępowania sądowego w sprawie separacji, 10) wobec sprzeczności tkwiących w treści wniosku o przyznanie prawa pomocy – do jednoznacznego wskazania, czy pozostaje on we wspólnym gospodarstwie domowym z małoletnimi córkami, a jeżeli nie – oświadczenia, czy przekazuje środki na ich utrzymanie; jeżeli tak – podania ich miesięcznej wysokości wraz z dokumentem okoliczność tę potwierdzającym (np. oświadczeniem matki dzieci, potwierdzeniem przelewów), 11) w związku z zadeklarowanym brakiem dochodów i zasobów finansowych – jasnego wskazania, z jakich środków ponosi on konieczne koszty utrzymania (jak chociażby wyżywienie) oraz koszty zastępstwa procesowego z wyboru w niniejszej sprawie, 12) oświadczenia, czy zamieszkuje wspólnie z małżonką i dziećmi, a jeżeli tak wskazania, w jakiej części małżonka partycypuje w ponoszeniu kosztów utrzymania zajmowanej nieruchomości, 13) oświadczenia o aktualnej wysokości posiadanych środków finansowych pochodzących z udzielonego mu kredytu bankowego wraz z zaświadczeniem wystawionym przez bank w przedmiocie wysokości aktualnego zadłużenia z tego tytułu, daty uruchomienia kredytu, harmonogramu spłat, rachunku bankowego, na który przekazano przyznane środki finansowe, terminowości dokonywanych spłat rat kredytowych. Jednocześnie skarżący (przez pełnomocnika) został poinformowany o skutkach niezastosowania się do treści wezwania, które będzie skutkować rozpoznaniem wniosku o posiadane dokumenty.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący przedłożył, działając przez pełnomocnika, odpisy: zeznania podatkowego PIT-36L z załącznikiem PIT/B za 2012 r., bilansu na dzień 31 grudnia 2012 r., rachunku zysków i strat na dzień 31 grudnia 2012 r. oraz 31 marca 2013 r., pozwu o separację z dnia [...] wraz z wnioskiem o uzasadnienie wyroku z dnia [...], tytułów wykonawczych z dnia 31 grudnia 2012 r., 7 i 15 stycznia 2013 r. oraz 20 i 26 marca 2013 r. wraz z zawiadomieniami o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego z dnia 8 kwietnia 2013 r. Wnioskodawca przedłożył również dwa dodatkowe oświadczenia: jedno złożone osobiście z dnia 6 maja 2013 r. oraz drugie złożone przez pełnomocnika z dnia 3 czerwca 2013 r.

Na podstawie złożonego przez skarżącego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach z dnia 17 maja 2013 r., dodatkowych oświadczeń z dnia 6 maja i 3 czerwca 2013 r. oraz ww. dokumentów źródłowych ustalono, że skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, z żoną pozostaje w separacji, jego dwie małoletnie córki zamieszkują z matką. Skarżący nie uzyskuje żadnych dochodów, gdyż prowadzona przez niego działalność gospodarcza przynosi mu straty. I tak w zeznaniu podatkowym za 2012 r. wykazał z tego tytułu stratę w wysokości 280.700,13 zł, deklarując przychód w kwocie 1.470.121,03 zł oraz koszty jego uzyskania w kwocie 1.750.821,16 zł, zaś strata netto wynikająca z rachunku zysku i strat za ubiegły rok obrachunkowy stanowiła kwotę 281.269,32 zł. Na dzień 31 marca 2013 r. skarżący nie osiągnął przychodów netto ze sprzedaży, poniósł natomiast stratę w wysokości 9.432,95 zł. Zgodnie z przedłożonym bilansem skarżący posiadał na dzień 31 grudnia 2012 r. aktywa trwałe o łącznej wartości 1.401.172,62 zł, w tym środki trwałe o wartości 99.903,77 zł. Aktualnie, jak oświadczył skarżący, nie jest właścicielem żadnych nieruchomości, nie posiada zasobów finansowych, pojazdów mechanicznych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, jego rachunek bankowy prowadzony przez [...] podlega zajęciu do łącznej kwoty 292.991,90 zł (zgodnie z odpisami tytułów wykonawczych i zawiadomieniami o zajęciu konta z dnia 8 kwietnia 2013 r.), zgodnie z treścią dodatkowego oświadczenia skarżącego zajęciu podlegają zarówno jego rachunki firmowe, jak i osobiste.

Skarżący partycypuje w kosztach utrzymania córek w ten sposób, że zobowiązany jest do przekazywania na ich rzecz środków pieniężnych w wysokości 1.500 zł na każdą z nich. Według dodatkowego oświadczenia średnie miesięczne koszty utrzymania skarżącego wynoszą około 400 zł. Aby regulować wskazane wydatki, zaciągnął on kredyt bankowy, bowiem – jak wyjaśnił jego pełnomocnik w piśmie z dnia 3 czerwca 2013 r. – nie dysponował wystarczającymi środkami na te cele, przy czym – pomimo wyraźnego zobowiązania w tym zakresie – w żaden sposób nie odniesiono się do kwestii aktualnej wysokości posiadanych z tego tytułu środków, nie przedłożono zaświadczenia wystawionego przez bank dotyczącego wysokości aktualnego zadłużenia z tego tytułu, daty uruchomienia kredytu, terminowości dokonywanych spłat rat kredytowych, nie przedstawiono harmonogramu spłat oraz rachunku bankowego, na który przekazano przyznane środki finansowe.

W tym miejscu zauważyć należy, że z faktu nałożenia na skarżącego zobowiązania w trybie art. 255 P.p.s.a. oraz wskazaniu, że niezastosowanie się do treści wezwania będzie skutkować rozpoznaniem wniosku w oparciu o posiadane dokumenty mógł on wywieść, że złożone przez niego we wniosku oświadczenie uznano za niewystarczające oraz że zostanie obciążony negatywnymi skutkami związanymi z nieprzedłożeniem wymaganych dokumentów. Dlatego też winien był wskazać chociażby aktualną wysokość posiadanych środków z kredytu bankowego, aktualne zadłużenie z tego tytułu oraz wysokość dokonywanych spłat rat kredytowych, jak również przedstawić rachunek bankowy, na który przekazano przyznane środki finansowe. Przypomnieć raz jeszcze trzeba, że w interesie skarżącego jest potwierdzenie podnoszonych przez niego okoliczności. Sąd zwraca uwagę, że skarżący działa przez profesjonalnego pełnomocnika, któremu bez wątpienia znane jest orzecznictwo sądów administracyjnych dotyczące instytucji prawa pomocy, w świetle którego ciężar dowodu, tj. wykazanie, że zainteresowany znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy zawsze spoczywa na zainteresowanym.

W tak ustalonym stanie faktycznym – wbrew twierdzeniom pełnomocnika – nie sposób przyjąć, że skarżący udokumentował swoją sytuację finansową w sposób, który potwierdziłyby zasadność złożonego przez niego wniosku oraz pozwoliłby na dokonanie pełnej i rzetelnej oceny jego możliwości płatniczych. Przedłożone dokumenty w konfrontacji ze złożonymi przez skarżącego i jego pełnomocnika oświadczeniami okazały się być bowiem niewystarczające; nie odzwierciedlały one wszystkich istotnych aktualnych danych dotyczących stanu majątkowego skarżącego, które należy wziąć pod uwagę dokonując oceny jego kondycji finansowej w świetle przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy.

Wobec powyższego Sąd stwierdza, że sytuacja finansowa skarżącego pozostaje nadal niejasna, w szczególności w kwestii dotyczącej braku dochodów i zasobów pieniężnych w kontekście ponoszonych przez niego wydatków. Warto nadmienić, że skarżący ubiegał się o przyznanie prawa pomocy także w innych sprawach zawisłych przez tut. Sądem z jego skarg (sygn. akt I SA/Gd 1305-1307/12, I SA/Gd 75-76/13, I SA/Gd 301/13, I SA/Gd 302/13 i I SA/Gd 591/13). W każdej ze spraw skarżący konsekwentnie wskazuje jedynie okoliczności, które przemawiałyby za uznaniem, że znajduje się on w trudnej sytuacji finansowej, która nie pozwala mu na pokrycie kosztów sądowych. Jednocześnie uchyla się od wyjaśnienia kwestii dotyczących posiadanych środków pieniężnych, w tym pochodzących z udzielonego mu kredytu bankowego.

Sąd zauważa, że skarżący podał, że utrzymuje się sam, pomimo że od dłuższego czasu nie osiąga jakichkolwiek dochodów z wykonywanej działalności gospodarczej, która – jak podaje – stanowi jego jedyne źródło utrzymania. Zarazem, jak wynika ze złożonego dodatkowo oświadczenia, ponosi wydatki związane z bieżącymi kosztami utrzymania (ok. 400 zł miesięcznie), jak również przekazuje środki na rzecz małoletnich córek, które zamieszkują z matką (łącznie 3.000 zł).

Wprawdzie z dodatkowego oświadczenia jego pełnomocnika wynika, że wnioskodawca wszelkie koszty pokrywa ze środków przyznanego mu kredytu bankowego, to jednak kwoty tych środków (którymi rzekomo dysponuje skarżący) jego pełnomocnik nie podał, podobnie jak nie wyjaśnił, z czego, a także w jakiej wysokości, wnioskodawca spłaca należne raty. Co więcej, w rubryce PPF dotyczącej posiadanych zasobów finansowych sam wnioskodawca nie wykazał środków pochodzących z kredytu bankowego, do czego był zobowiązany – zwłaszcza w sytuacji, gdy pokrywa nimi bieżące i konieczne wydatki, co oznacza, że wciąż posiada środki z tego tytułu.

Postawić w tym miejscu należy również pytanie, w jaki sposób skarżący uzyskał kredyt bankowy na zaspokojenie bieżących potrzeb, skoro – w świetle przedstawionych przez niego okoliczności – od ubiegłego roku nie uzyskał on dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, a od stycznia br. nie osiąga nawet przychodów z tego źródła. Zatem wydawać by się mogło, że nie ma zdolności kredytowej.

Odnosząc się zaś do okoliczności nieprzedstawienia wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych, z uwagi na to, że podlegają one zajęciu egzekucyjnemu (zabezpieczeniu), Sąd wyjaśnia, że fakt zajęcia rachunków bankowych w toku prowadzonej egzekucji w żaden sposób nie wpływa na niemożność uzyskania wyciągów z kont, których skarżący wciąż jest posiadaczem. Nadto, w przypadku posiadania rachunków internetowych (a tego rodzaju rachunki obecnie prowadzą dla swoich klientów w zasadzie wszystkie banki) wydruk z takiego rachunku zastępuje wyciąg sporządzony przez bank; brak jest podstaw do przyjęcia, że bank odmówiłby skarżącemu sporządzenia wymaganych wyciągów z kont, gdyby z takim wnioskiem wystąpił. Dziwić może konsekwencja, z jaką skarżący uchyla się od przedstawienia wyciągów z posiadanych kont, które obrazowałyby historię operacji na nich dokonanych, a które obejmowałyby również okres sprzed zajęcia, którego dokonano zawiadomieniem z 8 kwietnia 2013 r. W tym miejscu zwrócić uwagę należy, że złożone przez skarżącego oświadczenie, w którym wyjaśnił, że posiadane przez niego konta bankowe zostały zajęte przez dyrektora izby celnej, nie czyni zadość wymogom określonym w wezwaniu. Jak już bowiem wskazano, skarżący wciąż jest posiadaczem tych rachunków bankowych, a zatem – wbrew temu, co podnosi pełnomocnik – może uzyskać wyciągi potwierdzające ich salda i obrazujące księgowane na nich transakcje; wyciąg z zajętego konta zawierałby również informację o dacie i wysokości dokonanego zajęcia. W skierowanym do skarżącego wezwaniu jasno zaś sprecyzowano, jakie dane dotyczące jego stanu majątkowego wymagają potwierdzenia w formie dokumentu źródłowego, a dla wykazania których wystarczającym jest złożenie oświadczenia.

Myli się pełnomocnik skarżącego, że kwota środków na rachunkach bankowych (kontach oszczędnościowych, roszczędnościowo-rozliczeniowych oraz terminowych lokat oszczędnościowych) wolnych od zajęcia na podstawie sądowego lub administracyjnego tytułu wykonawczego, określana w sposób, o którym mowa w art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665 ze zm.) jest nieistotna wobec dyspozycji zawartej w art. 86a u.p.e.a. Pełnomocnik zdaje się nie zauważać, że do przepisu Prawa bankowego wyraźnie odwołuje się art. 8 § 1 pkt 7 u.p.e.a. W powołanym przepisie ustawodawca wyznaczył granice tzw. przywileju egzekucyjnego, który może być wiązany jedynie z rachunkami oszczędnościowymi, w tym oszczędnościowo-rozliczeniowymi i terminowymi lokatami oszczędnościowymi. Posiadaczowi rachunku oszczędnościowego przysługuje ochrona przed egzekucją, ale tylko w granicach określonych w art. 54 Prawa bankowego, bez względu na źródło, z którego pochodzą środki gromadzone na takim rachunku (zob. Z. Ofiarski, Komentarz do art. 54 ustawy – Prawo bankowe, Komentarz LEX 2013). Celem instytucji zawartej w art. 54 ust. 1 Prawa bankowego jest zapewnienie egzekwowanemu dłużnikowi pewnego minimum egzystencjalnego.

W niniejszej sprawie nie podlegają zatem egzekucji środki do wysokości trzykrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, bez wypłat nagród z zysku, które to wynagrodzenie – zgodnie z komunikatami Prezesa GUS (publikowanych w Dzienniku Urzędowym GUS) – za listopad i grudzień 2012 r. (dotyczy tytułów wystawionych w grudniu 2012 r. i styczniu 2013 r.) oraz z luty 2013 r. (dotyczy tytułów wystawionych w marcu 2013 r.) wynosiło odpowiednio: 3.780 zł, 4.170,95 zł i 3.708,69 zł.

W świetle powyższego uznać należało, że okoliczność prowadzenia egzekucji względem majątku skarżącego sama w sobie nie przesądza o niemożności poniesienia przez niego kosztów sądowych. Skoro zatem skarżący nie przedstawił wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych (a takowe bezspornie posiada), to nie można przyjąć, że nie posiada on środków na uiszczenie należności z tytułu kosztów sądowych. Nieznana jest bowiem wysokość środków pieniężnych, jakimi aktualnie dysponuje skarżący.

W związku z powyższym uznano, że wnioskodawca nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Zdaniem Sądu skarżący uniemożliwił dokonanie pełnej oceny swojej kondycji finansowej poprzez powoływanie okoliczności (i ich udokumentowanie) w taki sposób, by prowadziły one do wniosku, że aktualnie nie ma on realnych możliwości poniesienia kosztów sądowych. Takie zachowanie skarżącego, polegające na selektywnym podawaniu informacji i przedkładaniu dokumentów – wbrew temu, co podnosi pełnomocnik – skutkuje zaś niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistej sytuacji majątkowej. Skarżący bowiem pomimo nieuzyskiwania dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, ponosi bieżące, konieczne wydatki i posiada na ten cel środki z zaciągniętego kredytu bankowego (przy czym nieznana jest kwota posiadanych środków). Jednocześnie z uwagi na brak jest dokumentów, które pozwoliłyby na weryfikację danych o zasobach pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, uznać należało że istotne wątpliwości dotyczące jego rzeczywistych możliwości płatniczych wciąż pozostają niewyjaśnione.

Końcowo, Sąd zauważa, że powyższej oceny nie zmienia wskazywana przez pełnomocnika okoliczność prowadzenia przez skarżącego wielu postępowań, które generują nowe (kolejne) wydatki.

Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.