Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 92/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2014-05-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 maja 2014 r. sprawy ze skargi T. M. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako członka zarządu za zaległości podatkowe Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A.-T. Sp. z o.o. w B. w podatku od towarów i usług za niektóre okresy 2008 r. i 2009 r., odsetki za zwłokę od tych zaległości oraz koszty postępowania egzekucyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej

w B. z [...] stycznia 2014 r., nr [...] orzekająca o utrzymaniu w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z [...] października 2013 r., nr [...] orzekającej o odpowiedzialności podatkowej T. M. R. (dalej: Skarżący) jako członka zarządu Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. Sp. z o.o. z siedzibą w B. za zaległości podatkowe Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za kwiecień i grudzień 2008 r. oraz za styczeń i czerwiec 2009 r. w kwocie 367.670,00 zł, odsetki za zwłokę od tej zaległości w wysokości 237.751 zł (na dzień wydania decyzji przez organ I instancji) i koszty postępowania egzekucyjnego w kwocie 29.568,71 zł.

W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że w sprawie bezspornym jest fakt pełnienia przez Skarżącego funkcji członka zarządu w dacie terminu płatności podatku od towarów i usług za kwiecień 2008 r., grudzień 2008 r., styczeń i czerwiec 2009 r.

Organ stwierdził, że w toku postępowania przed organem I instancji wykazano bezskuteczność egzekucji z majątku Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. Sp. z o.o. Sąd Rejonowy dla m. st. W. w W. Wydział XVII Gospodarczy postanowieniem z [...] grudnia 2004 r., sygn. akt [...] oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki, ponieważ majątek dłużnika nie wystarczał na zaspokojenie kosztów postępowania. Ponadto ustalono w UM w B., w Starostwie Powiatowym w P., w Starostwie Powiatowym w G. i w Starostwie Powiatowym w W., że Spółka nie figuruje w ewidencjach gruntów i budynków jako podmiot posiadający prawa właścicielskie do nieruchomości. Ponadto Spółka nie figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców.

Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że w toku postępowania Skarżący

nie wskazał przesłanek uwalniających od odpowiedzialności podatkowej, nie wskazał też mienia, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części.

Organ II instancji stwierdził, że przesłanką uwalniającą od odpowiedzialności nie może być twierdzenie o istniejącym majątku Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. w postaci udziału w "E." Sp. z o.o. Sp. komandytowa w B. Przesłanką tą nie jest również dołączona do pisma

z [...] grudnia 2013 r. przykładowa "oferta wstępna PGE E. SA przejęcia ogółu praw i obowiązków wszystkich wspólników spółki E. Sp. z o.o. Sp. k., posiadającej projekt budowy Farmy Wiatrakowej K. o mocy 20 MW". Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że organ egzekucyjny pismem z [...] kwietnia 2012 r. dokonał zajęcia u dłużnika "E." prawa majątkowego przysługującego wspólnikowi komandytariuszowi Przedsiębiorstwu Wielobranżowemu A. Sp. z o.o. Następnie pismem z [...] maja 2012 r. ponaglił dłużnika zajętej wierzytelności do nadesłania odpowiedzi na pismo. "E" Sp. z o.o. Sp. komandytowa nie złożyła oświadczenia w terminie 7 dni o uznaniu zajętej wierzytelności, co było warunkiem prowadzenia egzekucji na podstawie art. 89 u.p.e.a. Nie odpowiedziała też na ponaglenie.

Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska Skarżącego, że wniosek

o ogłoszenie upadłości złożony przez jednego z wierzycieli w listopadzie 2004 r. został złożony we właściwym czasie. Zdaniem organu, "czas właściwy"

do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości, to czas właściwy ze względu

na ochronę wierzycieli. Za taki czas nie może być uznany moment, w której pasywa przewyższają aktywa i dłużnik nie posiada już dostatecznych środków

na zaspokojenie wierzycieli. Wniosek ten nie mógł być zatem uznany za zgłoszony we właściwym czasie.

Ponadto organ zauważył, że dla uwolnienia z odpowiedzialności członka zarządu nie ma znaczenia, kto zgłosił żądanie ogłoszenia upadłości. W tej sprawie jednak wniosek nie został zgłoszony, gdyż o zgłoszeniu wniosku można mówić jedynie w sytuacji, gdy sąd ogłosi upadłość i zostanie wszczęte i przeprowadzone postępowanie upadłościowe. W sprawie tej Sąd Rejonowy dla m.st. W.

w W. [...] Wydział Gospodarczy postanowieniem z [...] grudnia 2004 r. oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości.

Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. poczynił stosowne ustalenia w zakresie kondycji finansowej Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. Sp. z o.o. w okresie od objęcia przez Skarżącego funkcji członka zarządu. Ze sprawozdania finansowego Spółki wynika, że już w 2003 r. zaciągnięte przez Spółkę zobowiązania przekraczały wartość posiadanego majątku, sytuacja taka powtórzyła się w latach 2004 – 2005 oraz 2007 – 2009.

Za nieprawdziwe organ odwoławczy uznał twierdzenie, że Skarżący nie miał okazji wskazania mienia, z którego można prowadzić skuteczną egzekucję. Miał on bowiem możliwość przedstawienia stanowiska i obrony swoich interesów

w prowadzonym postępowaniu, w tym wskazania mienia, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie należności podatkowych Spółki w znacznej części.

Organ nie uwzględnił też zarzutu, że uchybienia polegające na zaniechaniu przesłuchania go w jego miejscu zamieszkania mimo udokumentowanej choroby doprowadziły do pozbawienia go prawa do udziału w postępowaniu.

Organ wskazał, że postępowaniem w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej objęto wszystkich członków zarządu Spółki, tj. Skarżącego, R. R. i Ł. J. R.

W skardze wywiedzionej do sądu administracyjnego Skarżący, działając

przez pełnomocnika, zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B.

w całości. Decyzji tej zarzucił naruszenie:

1) art. 116 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U.

z 2012 r., poz. 749, dalej: o.p.) w zw. z art. 89 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j Dz. U. z 2012 r., poz. 1015, dalej: u.p.e.a.) poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że zaistniała w niniejszej sprawie przesłanka bezskuteczności egzekucji wobec Spółki, podczas gdy brak odpowiedzi na wezwanie do złożenia oświadczenia o uznaniu zajętej wierzytelności przez "E." Sp. z o.o. Sp. komandytowa – dłużnika wierzytelności przysługującej egzekwowanemu dłużnikowi stanowił wystarczającą podstawę do traktowania takiej wierzytelności za uznaną, a zatem należało z tej wierzytelności prowadzić egzekucję;

2) mające wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 116 § 1 oraz § 2 pkt 2 i pkt 4 o.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w sprawie zachodzą określone w tym przepisie przesłanki uzasadniające orzeczenie

o odpowiedzialności Skarżącego za zaległość podatkową Spółki, przypadające odsetki za zwłokę i koszty postępowania egzekucyjnego, podczas gdy w niniejszej sprawie takie przesłanki nie zaszły;

3) mające wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 180 § 1 w związku z art. 187 § 1

w związku z art. 199 w zw. z art. 122 o.p., poprzez zaniechanie zebrania

i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, w szczególności poprzez brak przeprowadzenia dowodu z przesłuchania Skarżącego w charakterze strony,

co doprowadziło do tego, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest niekompletny i nie mógł pozwolić na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego;

4) mające wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 191 w związku z art. 122 o.p. poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, skutkującą błędem w ustaleniach faktycznych i uznaniem, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające orzeczenie o odpowiedzialności Skarżącego

za zaległość podatkową PW A. Sp. z o.o.

5) mające wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 180 § 1 w zw. z art. 188 w zw.

z art. 155 § 2 w zw. z art. 123 § 1 o.p. polegające na zaniechaniu przesłuchania Skarżącego, mimo jego wielokrotnych wniosków, w szczególności polegające

na zaniechaniu przesłuchania go w jego miejscu zamieszkania mimo udokumentowanej choroby; powyższe uchybienia doprowadziły do pozbawienia Skarżącego prawa udziału w postępowaniu.

Wskazując na powyższe zarzuty pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł m.in., że organ egzekucyjny błędnie uznał, że w związku z brakiem oświadczenia o uznaniu przez dłużnika wierzytelności, egzekucja na podstawie art. 89 u.p.e.a. jest bezskuteczna. Złożenie oświadczenia przez dłużnika nie jest, zdaniem strony skarżącej, warunkiem niezbędnym

do prowadzenia egzekucji na podstawie tego przepisu. Brak oświadczenia należało traktować jako uznanie wierzytelności i kontynuować prowadzenie egzekucji. Skarżący przywołał stanowisko wyrażone przez WSA w Gliwicach w wyroku

z 22 lipca 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 1813/04.

Następnie podniesiono, że Spółka, za której zaległości obciążono Skarżącego, jest wspólnikiem "E." od 2007 r. Gdyby organ przeanalizował chociażby akta rejestrowe "E." miałby pełny obraz jej majątku i wiedziałby, do jakich składników kierować egzekucję. Nie było ani nie ma przeszkód, aby organ zajął i prowadził egzekucję zaległości podatkowej Spółki z podlegających zajęciu praw majątkowych przysługujących Spółce z tytułu udziału w spółce komandytowej, a w konsekwencji nie było i nadal nie ma podstaw do orzekania o odpowiedzialności członków zarządu Spółki za jej zaległości podatkowe. Z akt korporacyjnych "E." wynika, że wkładem do niej był projekt elektrowni o wartości 530.000 zł. Projekt ten jest obecnie podstawą realizacji wielomilionowej inwestycji, a wniesiony przez wspólników kapitał wynosi łącznie ponad 1.000.000 zł. W związku z jawnością akt rejestrowych organ nie powinien mieć kłopotu z ustaleniem tego faktu.

Podniesiono, że skoro organ zdecydował się na prowadzenie oddzielnie postępowań wobec każdego z członków zarządu Spółki, to powinien w każdym

z nich wziąć pod uwagę materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniach prowadzonych wobec pozostałych członków zarządu, ewentualnie zebrać

go we własnym zakresie. W tej sprawie nie tylko nie przesłuchano Skarżącego, ale też pominięto potrzebę przesłuchania pozostałych członków zarządu pełniących funkcję w okresie objętym postępowaniem. W tej sprawie zaś członkowie zarządu zostali pozbawieni możliwości złożenia wyjaśnień.

Pełnomocnik Skarżącego zarzucił, że w stosunku do Spółki nie było prowadzone postępowanie w przedmiocie wyjawienia majątku. To zaś przemawiało za zasadnością umożliwienia członkom zarządu osobistego wypowiedzenia się

co do składników majątku Spółki.

Zdaniem strony skarżącej organ bezzasadnie uznał, że wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki złożonego w listopadzie 2004 r. nie można uznać za wniosek zgłoszony we właściwym czasie, gdyż został on oddalony z uwagi na okoliczność,

że majątek Spółki nie wystarczał na zaspokajanie kosztów postępowania upadłościowego. Z kolei sprawozdania finansowe i z działalności Spółki nie stanowią, zdaniem Skarżącego, wystarczających dowodów uzasadniających twierdzenie,

że wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony we właściwym czasie.

Pełnomocnik podniósł, że organ podatkowy nie zbadał w sposób dostateczny, czy kondycja finansowa Spółki do dnia złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości przez jednego z wierzycieli, dawała podstawy do zgłoszenia takiego wniosku. Organ zaniechał w tym zakresie przeprowadzenia dowodów z przesłuchania strony lub innych członków zarządu.

Wskazano, że przyczyną niestawiennictwa Skarżącego na wezwanie organu była choroba. W tej sytuacji organ winien przesłuchać go w miejscu zamieszkania.

W odpowiedzi na zarzuty skargi Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Stosownie do art. 116 § 1 i 2 o.p za zaległości podatkowe spółki

z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości

lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: (1) nie wskazał, że (a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo (b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy,

(2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.

Z treści art. 116 o.p. wynika, że w sprawie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością organy podatkowe obowiązane są wykazać, że zaległości wynikają ze zobowiązań, których termin płatności upłynął w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu oraz że egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części nieskuteczna. Są to tzw. pozytywne przesłanki obciążenia odpowiedzialnością. Do negatywnych przesłanek odpowiedzialności zalicza się wykazanie, że we właściwym czasie podmioty te zgłosiły wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez ich winy, ewentualnie wskazanie przez ww. podmioty mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Wykazanie przesłanek, których zaistnienie wyklucza orzeczenie o odpowiedzialności członków zarządu jako osób trzecich, obciąża te podmioty.

W kontrolowanej sprawie organy ustaliły, że Skarżący pełnił funkcję członka Zarządu Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. Sp. z o.o.

w dacie upływu terminu płatności zobowiązania podatkowego z tytułu podatku

od towarów i usług za kwiecień i grudzień 2008 r. oraz za styczeń i czerwiec 2009 r. Z odpisu pełnego Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że Skarżący pełnił funkcję członka Zarządu Spółki – Prezesa od momentu jej powstania, tj. od 2001 r.

W sprawie organy stwierdziły także bezskuteczność egzekucji prowadzonej

z majątku Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. Sp. z o.o. Należy wskazać, że w orzecznictwie przyjmuje się, że stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu,

przy czym może to nastąpić po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego

(por. uchwała NSA z 8 grudnia 2008 r., II FPS 6/08, LEX nr 465091). Jak ustalono, Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., działając jako organ egzekucyjny, postanowieniem z [...] czerwca 2012 r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone z majątku Spółki z uwagi na jego bezskuteczność. Organ egzekucyjny podejmował szereg czynności mających na celu ustalenie majątku Spółki, z którego możliwe jest przeprowadzenie egzekucji. W tym celu m.in. zwracał się do Skarżącego oraz Kancelarii Podatkowej M. i W. M. sp. j.

W udzielonych odpowiedziach poza wskazaniem majątku ruchomego o niewielkiej wartości stwierdzono, że Spółka nie posiada środków pieniężnych, wierzytelności, ani innych praw majątkowych.

Odnosząc się do wskazywanej kwestii posiadania przez Spółkę majątku

w postaci udziału w E. Sp. z o.o. Sp. k. w B., należy wskazać, że okoliczność ta była znana organowi egzekucyjnemu. Z akt egzekucyjnych wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. pismem z [...] kwietnia 2012 r. dokonał zajęcia u dłużnika E. Sp. z o.o. Sp. k. prawa majątkowego przysługującego wspólnikowi komandytariuszowi Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. Sp. z o.o. Pomimo wezwania i ponaglenia E. Sp. z o.o. Sp. k. nie złożyła oświadczenia o uznaniu zajętej wierzytelności, co było warunkiem prowadzenia egzekucji na podstawie art. 89 § 1 u.p.e.a.

Zasadnie uznał organ, że takie uznanie jest warunkiem prowadzenia egzekucji na podstawie art. 89 § 1 u.p.e.a. W myśl tego przepisu, organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności pieniężnej innej, niż określona w art. 72-85, przez przesłanie do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i jednocześnie wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności (§ 1). Zajęcie wierzytelności jest dokonane

z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu,

o którym mowa w § 1. Zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług dotyczy również wierzytelności, które nie istniały w chwili zajęcia, a powstaną po dokonaniu zajęcia z tytułu tych dostaw, robót i usług (art. 89 § 2). Przepis art. 89 § 3 pkt 1 u.p.e.a. stanowi, że jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa

w § 1, organ egzekucyjny wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył oświadczenie dotyczące tego, czy:

(a) uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego, (b) przekaże organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności lub z jakiego powodu odmawia tego przekazania, (c) - i w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa o zajętą wierzytelność. Powołany przepis nakłada zatem na dłużnika obowiązek złożenia oświadczenia, czy uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego, czy przekaże organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności lub z jakiego powodu odmawia tego przekazania (jakie istnieją przeszkody w przekazaniu organowi egzekucyjnemu należnej od niego kwoty) oraz, czy i w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa o zajętą wierzytelność (art. 89 § 3 u.p.e.a.). Termin

7-dniowy do złożenia oświadczenia nie ma charakteru terminu zawitego. Przeszkodami w realizacji zajęcia wierzytelności pieniężnej są m.in.: nieistnienie wierzytelności przysługującej zobowiązanemu, zbieg egzekucji administracyjnej

z egzekucją sądową do zajętej wierzytelności pieniężnej, nierozstrzygnięcie przez właściwy sąd lub organ sporu co do istnienia lub wysokości wierzytelności pieniężnej. W przypadku zaistnienia okoliczności uniemożliwiającej przekazanie organowi egzekucyjnemu kwoty wynikającej z zawiadomienia o zajęciu na osobie, której doręczono zawiadomienie o zajęciu, ciąży obowiązek poinformowania o wystąpieniu tej okoliczności.

Sąd orzekający w tej sprawie podziela pogląd, że dla skuteczności uznania roszczenia nie jest wymagana żadna szczególna forma. Uznanie może być dorozumiane, np. na skutek częściowego wykonania zobowiązania, uiszczenia odsetek, prośby o odroczenie płatności itd. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia

26 kwietnia 2006 r., III SA/Wa 2216/05, LEX nr 212167). Należy jednak zauważyć,

że w tej sprawie brak było jakiejkolwiek reakcji ze strony dłużnika. Nie można zgodzić się z pełnomocnikiem Skarżącego, że brak jakiejkolwiek reakcji ze strony dłużnika jest wystarczające do tego, by traktować wierzytelność za uznaną. Prawidłowo uznał organ, że nie było możliwe prowadzenie egzekucji z wierzytelności Spółki. Zajęcie takiego stanowiska przez organ jest tym bardziej uzasadnione, że pismo ponaglające w tej sprawie, adresowane do "E." odebrał Skarżący

(k. 121 akt egzekucyjnych).

Sąd zwraca uwagę, że wskazane przez stronę skarżącą stanowisko zajęte przez WSA w Gliwicach w wyroku z 22 lipca 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 1813/04, zgodnie z którym brak wyraźnego oświadczenia o uznaniu zajętej wierzytelności zobowiązanego lub o tym, czy i w jakiej wysokości przysługuje dłużnikowi zajęta wierzytelność stanowi dla organu egzekucyjnego wystarczającą podstawę

do traktowania takiej wierzytelności jako uznanej przez dłużnika (bądź przysługującej dłużnikowi egzekwowanemu) zostało wyrażone w stanie faktycznym, w którym dłużnik zajętych wierzytelności potwierdzając otrzymanie zawiadomień o zajęciach poinformował organ egzekucyjny, że zajęcia zostały przekazane do komórek wewnątrzzakładowych, które opracują sposób ich realizacji w miarę otrzymywania środków. Jednocześnie organ w żaden sposób nie kwestionował dokonanych zajęć. Jest to sytuacja odmienna od tej, z jaką mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, gdzie brak jest jakiejkolwiek reakcji ze strony dłużnika wierzytelności - "E.". W sprawie brak jest również jakichkolwiek innych dowodów mogących świadczyć o uznaniu przez ten podmiot wierzytelności.

Odnośnie posiadanego przez PW A. Sp. z o.o. udziału w "E." należy też zauważyć, że Skarżący w postępowaniu egzekucyjnym wskazując na mienie pierwszej z wymienionej spółek nie wskazał na ten składnik majątku.

Przechodząc do oceny przesłanek egzoneracyjnych, organ odwoławczy ustalił, że Sąd Rejonowy dla m. st. W. w W. Wydział [...] Gospodarczy w postanowieniu z [...] grudnia 2004 r. sygn. akt [...]

po rozpatrzeniu wniosku C. P. Sp. z o.o.

w W. o ogłoszenie upadłości Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. Sp. z o.o. oddalił ten wniosek na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy

z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60 poz. 535

ze zm.), tj. z uwagi na fakt, iż majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza

na zaspokojenie kosztów postępowania.

W świetle przepisów ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, podstawę

do ogłoszenia upadłości stwarza sytuacja, w której dłużnik nie wykonuje ciążących na nim wymagalnych zobowiązań i staje się niewypłacalny. Dla określenia stanu niewypłacalności nieistotne jest, czy dłużnik nie wykonuje wszystkich swoich zobowiązań, czy też tylko niektórych z nich, jak też jaka jest przyczyna niewykonywania zobowiązań. Właściwym czasem dla zgłoszenia wniosku dłużnika

o ogłoszenie upadłości jest termin 2 tygodni od dnia, gdy nie wykonuje on swoich wymagalnych zobowiązań lub (w przypadku dłużnika będącego osobą prawną

albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej),

gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku (por. wyrok NSA z 6 lipca 2006 r., I FSK 1115/05, M. Podat. 2007/5/47).

Niewątpliwie wniosek o ogłoszenie upadłości złożony w listopadzie 2004 r. przez jednego z wierzycieli Spółki był spóźniony. Złożony wniosek został oddalony, gdyż majątek Spółki nie wystarczał na zaspokojenie kosztów postępowania.

Z analizy dokonanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego

w B. na podstawie sprawozdań finansowych Spółki wynika, że już

w 2003 r. zobowiązania Spółki przekraczały wartość jej majątku. Sytuacja taka powtórzyła się w latach 2004 – 2005 oraz 2007 – 2009. Tymczasem Skarżący pełnił funkcję Prezesa Spółki od 2001 r. Należy podkreślić, iż zasadniczą rolą regulacji

art. 116 o.p. jest ochrona interesów wierzycieli. Charakter prawny funkcji członka zarządu wiąże się ze zwiększonym zakresem odpowiedzialności, w tym odpowiedzialności za skutki działań kierowanej spółki. Stąd członkowie zarządu będąc uprawnieni i zobowiązani do kontrolowania stanu finansów i majątku spółki,

w sytuacji, gdy spółka nie jest w stanie zaspokoić wszystkich swych zobowiązań mają obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość lub otwarcie postępowania układowego. Jeżeli członek zarządu nie wykona tego obowiązku, aby uwolnić się

od odpowiedzialności za zobowiązania spółki, powinien wykazać, że pomimo zachowania należytej staranności, obiektywnie zaistniały przyczyny,

które uniemożliwiły mu podjęcie działań zmierzających do wszczęcia postępowania upadłościowego lub układowego. Takich okoliczności Skarżący nie podnosił.

Nie można zgodzić się z zarzutem, że odmowa przesłuchania Skarżącego oraz pozostałych członków zarządu uniemożliwiły wskazanie mienia,

z którego można prowadzić skuteczną egzekucję. Skarżący, reprezentowany

przez profesjonalnego pełnomocnika, miał zapewnione prawo do przedstawienia stanowiska i obrony swoich interesów w postępowaniu przed organami podatkowymi, w tym wskazania mienia, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki. Skarżący jednakże tego nie uczynił. Nie ma jakichkolwiek podstaw do uznania stanowiska, że wskazanie przesłanek egzonoracyjnych musi być dokonane jedynie poprzez przesłuchanie strony, czy innej osoby.

Jak podniesiono powyżej, wskazywany przez Skarżącego w postępowaniu sądowym majątek Spółki w postaci udziału w "E." Sp. z o.o.,

był znany przez organ egzekucyjny. Podejmowane w toku postępowania egzekucyjnego czynności nie pozwoliły jednak na zaspokojenie z tego majątku zaległości podatkowych Spółki.

Organy podatkowe podjęły w sprawie wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zgromadzony materiał dowodowy

jest wystarczający do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia. Ocena dowodów dokonana przez organy jest prawidłowa i mieści się w granicach wyznaczonych przez zasadę swobodnej oceny dowodów. Jest ona zgodna

z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Podjęte wnioski zostały przekonująco uzasadnione. Organy wykazały przesłanki zasadności orzeczenia

o odpowiedzialności podatkowej Skarżącego za zaległości podatkowe Przedsiębiorstwa Wielobranżowego A. Sp. z o.o., nie stwierdziły również wskazywanych przez Skarżącego przesłanek zwalniających

z tej odpowiedzialności.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wyczerpująco odniósł się również

do kwestii nie przeprowadzenia dowodu w postaci przesłuchania Skarżącego.

W ocenie Sądu wykazano jednoznacznie, że Skarżący miał zapewnioną możliwość przedstawienia swojego stanowiska w toku postępowania podatkowego. Był

on wielokrotnie wzywany do złożenia zeznań w charakterze strony, organy wyznaczając kolejne terminy przeprowadzenia tego dowodu uwzględniały wskazywane przez Skarżącego lub jego pełnomocnika dogodne dla niego daty stawiennictwa. Ostatecznie Skarżący i tak nie stawił się w wyznaczonym terminie, nie wskazując nawet przyczyny niestawiennictwa. Na uwagę zasługuje też fakt,

że Skarżącemu umożliwiono również złożenie pisemnych wyjaśnień oraz przedstawienie dowodów (wezwanie z [...] maja 2013 r., k. 146 akt adm.).

W odpowiedzi pełnomocnik Skarżącego podtrzymał wniosek o przesłuchanie Skarżącego. W tej sytuacji Sąd uznaje ze bezzasadny zarzut naruszenia art. 180 § 1 w zw. z art. 188 w zw. z art. 155 § 2 w zw. z art. 123 § 1 o.p. polegające

na zaniechaniu przesłuchania Skarżącego. Brak było również podstaw do przesłuchania Skarżącego w jego miejscu zamieszkania. Istotnie, Skarżący przedstawiał zwolnienia lekarskie, jednak skoro wynikało z nich, że mógł on chodzić, to organ mógł przyjąć, że choroba nie uniemożliwia mu stawiennictwa w siedzibie organu.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.