Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1471/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Rada Adwokacka
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4b ust. 1 pkt 1, art. 5, art. 8a ust. 1 i 2, art. 65, art. 70, art. 72 ust. 1 pkt 2, 4 i 5, art. 73
journal: Dz.U. 2002 nr 123 poz 1058
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi R. R. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy adwokatów oddala skargę


UZASADNIENIE

Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej (zwana dalej organem/NRA) uchwałą z dnia [...] maja 2017 roku po rozpatrzeniu odwołania R.R. (zwanego dalej skarżącym) od uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w G. (zwanej dalej organem I instancji/ ORA w G.) z dnia [...] kwietnia 2017 roku, o skreśleniu skarżącego z listy adwokatów [...] Izby Adwokackiej utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę.

Skarżący Uchwałą Okręgowej Rady Adwokackiej w G. z dnia [...] października 2016 r. został wpisany na listę adwokatów [...] Izby Adwokackiej w G. Okręgowa Rada Adwokacka w G. uznając, iż nie ma przeszkód do wpisania wnioskodawcy na listę adwokatów w oparciu o art. 65 i art. 66 ust. 1 pkt 4a ustawy Prawo o adwokaturze podjęła uchwałę o wpisie na listę adwokatów, któremu nie sprzeciwił się Minister Sprawiedliwości. Podniosła nadto, że uprawnienie do wpisu na listę adwokatów wywodził z faktu pełnienia funkcji komornika sądowego.

Pismem z dnia [...] grudnia 2016 r. organ I instancji zwrócił się do skarżącego o podanie informacji czy wygasło jego powołanie na stanowisko komornika sądowego a jeśli tak to w jakiej dacie to nastąpiło. Wskazano, że niedopuszczalne jest jednoczesne pełnienie funkcji komornika sądowego i pozostawania na liście adwokatów. Zawiadomiono skarżącego w trybie art. 10 § 1 kpa o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego w sprawie skreślenia go z listy adwokatów [...] Izby Adwokackiej w terminie 14 od daty otrzymania zawiadomienia. Skarżący nie nadesłał stanowiska w wyznaczonym terminie.

ORA w G. uchwałą z dnia [...] kwietnia 2017 roku skreśliła skarżącego z listy. Jej zdaniem wskazuje, iż podstawą skreślenia z listy adwokatów stanowi art. 72 ust. 1 pkt. 4 ustawy Prawo o adwokaturze. Zgodnie z tym przepisem ORA skreśla adwokata z listy w wypadku objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, organach ścigania lub rozpoczęcia wykonywania zawodu notariusza. Organ I instancji powoływał się na utrwaloną wykładnię treści powołanego przepisu, w powiązaniu z art 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji. Jego zdaniem prowadzi to do ustalenia, że komornik sądowy jest funkcjonariuszem publicznym działającym przy sądzie rejonowym, a tym samym cechy konstytutywne funkcji komornika sądowego pozwalają go zaszeregować do kategorii "organu wymiaru sprawiedliwości" w rozumieniu art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm. zwaną dalej poa) co zostało wskazane w powołanych przez organ orzeczeniach sądowych.

Organ I instancji wskazał, że cytowany przepis chociaż dotyczy objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości będąc adwokatem to obejmuje swoją dyspozycją również wykonywanie zawodu adwokata z jednoczesnym piastowaniem stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości. W ocenie ORA w G. z przepisu tego wynika obowiązek skreślenia z listy adwokatów we wskazanych w nim sytuacjach faktycznych. Ratio legis normy prawnej zawartej w art. 72 ust 1 pkt 4 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - poa sprowadza się do przeciwdziałania sytuacji, w której osoby zatrudnione w szeroko rozumianym wymiarze sprawiedliwości lub organach ścigania mogłyby równocześnie znajdować się na liście adwokatów. Zdaniem Okręgowej Rady Adwokackiej w G. art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy poa wskazuje, że nie należy różnicować sytuacji formalnego pozostawania na liście adwokatów i czynnego wykonywania zawodu adwokata, gdyż takiego rozróżnienia ustawa nie wprowadza. Nabycie prawa do wykonywania zawodu skutkuje wpisem na listę adwokatów i uzyskaniem statusu adwokata, który jest stały niezależnie od faktycznego wykonywania tego zawodu.

Zdaniem ORA w G. łączenie zawodu adwokata z funkcją komornika godzi w interes publiczny, podrywając zaufanie do zawodu adwokata.

Skarżący wniósł odwołanie, domagając się uchylenia uchwały i umorzenia postępowania w przedmiocie skreślenia z listy adwokatów. Zarzucił naruszenie art. 65 ust. 1 Konstytucji RP, art. 65, 66 ust. 1 pkt. 2 i art. 72 ust. 1 pkt. 4 poa Wskazał, że żaden przepis nie obliguje do rozpoczęcia wykonywania zawodu adwokata w określonym terminie od uzyskania wpisu, dlatego też nie złożył ślubowania i nie zrezygnował z zawodu komornika. Jego zdaniem nabycie prawa do wykonywania zawodu należy odróżnić od samego prawa wykonywania zawodu, które jest pozostawione woli osoby zainteresowanej, a sam wpis na listę nie uprawnia jeszcze do występowania w roli profesjonalnego pełnomocnika.

Podniósł, że art. 72 ust. 1 pkt. 4 poa dotyczy jedynie wypadków, gdy wpis na listę adwokatów został dokonany wcześniej, niż objęcie stanowiska w wymiarze sprawiedliwości, zatem nie jest dopuszczalne dokonanie wykładni rozszerzającej działanie tego przepisu również na sytuację, gdy chronologia zdarzeń była odmienna.

Uchwalą z dnia [...] maja 2017 roku Prezydium NRA utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę ORA w G. Organ podkreślił także, iż przy wykładni przepisu art. 72 ust. 1 pkt 4 poa, nie należy poprzestawać na wykładni językowej. Zdaniem NRA należy stosować wszystkie rodzaje wykładni, a więc celowościową, funkcjonalną i systemową, a zastosowanie wszystkich rodzajów wykładni prowadzi do konkluzji, iż istotą przepisu art. 72 ust. 1 pkt 4 poa jest bezwzględny zakaz łączenia stanowiska w wymiarze sprawiedliwości ze statusem adwokata, bez względu na kolejność zdarzeń prowadzących do zaistnienia takiej kolizji interesów. W ocenie organu zarzuty Skarżącego są bezzasadne. Organ wskazał, że rozróżnienie na adwokatów wykonujących i niewykonujących zawodu, ma jedynie charakter wewnątrzorganizacyjny i nie przesądza o odmiennym statusie w/w osób (wpływa jedynie na zakres obowiązku ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej). Podniósł, że adwokat nie wykonujący zawodu bezsprzecznie pozostaje adwokatem i ma prawo posługiwania się tytułem adwokata, który w świetle art. 1 ust. 4 poa podlega ochronie prawnej.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, zarzucając

I. naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art. 65 ust 1 Konstytucji RP w związku z art. 65 i 66 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo o adwokaturze poprzez bezpodstawne skreślenie Skarżącego z listy adwokatów i pozbawienie go nabytego prawa do wykonywania zawodu adwokata w oparciu o rygorystyczne przesłanki, które nie wynikają wprost z żadnego przepisu prawa, a nadto na podstawie identycznych okoliczności faktycznych i prawnych, które uprzednio stanowiły podstawę do wpisu Skarżącego na listę i przyznania mu uprawnień do wykonywania zawodu adwokata;

2) art. 72 ust. 1 pkt 4 Prawa o adwokaturze przez błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że stanowi on podstawę do skreślenia z listy adwokatów osoby, która uzyskała jedynie potwierdzenie uprawnienia do wykonywania zawodu (sam wpis na listę adwokatów) i nie podjęła się wykonywania zawodu, podczas gdy przepis ten wprowadza zakaz łączenia czynnie wykonywanego zawodu adwokata z jednoczesnym obejmowaniem stanowisk w organach wymiaru sprawiedliwości i nie odnosi się do sytuacji osoby, która nabyła samo prawo do wykonywania zawodu adwokata;

3) art. 72 ust. 1 pkt 4 przez błędną - rozszerzającą wykładnię prowadzącą do uznania, że osoba wykonująca zawód komornika sądowego zajmuje stanowisko w organach wymiaru sprawiedliwości i jako taka podlega (po uzyskaniu wpisu) skreśleniu z listy adwokatów niewykonujących zawodu, podczas gdy z zastosowanego przepisu prawa w żadnym zakresie to nie wynika, a doszukiwanie się przez Organ w ustawie podstawy prawnej do działania w sytuacji, gdy nie została ona w normie kompetencyjnej określona w sposób wyraźny (wprost), pozostaje nie do pogodzenia z zasadą państwa prawnego.

II. naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wyniki sprawy, a mianowicie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji Okręgowej Rady Adwokackiej w G. w sytuacji, gdy istniały oczywiste podstawy do jej uchylenia.

Wnosił o jej uchylenie oraz uchylenie uchwały ją poprzedzającej, a także zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Rozpoznając sprawę w świetle kryteriów, określonych przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) oraz art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona uchwała Prezydium NRA, jak i utrzymana nią w mocy uchwała ORA w G. nie naruszają prawa.

Przedmiotem skargi jest uchwała organu z dnia [...] maja 2017 roku utrzymująca w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w G. z dnia [...] kwietnia 2017 roku o skreśleniu skarżącego z listy adwokatów [...] Izby Adwokackiej

Istota sprawy dotyczyła spornej pomiędzy stronami kwestii dopuszczalności łączenia zawodu adwokata i komornika sądowego.

Skarżący pomimo wpisania go na listę adwokatów przez ORA w G. nie podjął dalszych czynności zmierzających do wykonywania zawodu adwokata, wykonując nadal zawód komornika sądowego.

Wskazać na wstępie należy, iż ustawa Prawo o adwokaturze reguluje: prawo dostępu do zawodu adwokata oraz formę nabycia przez jednostkę tego prawa; wykonywanie tego prawa (wykonywanie zawodu adwokata) oraz utratę tego prawa. Regulacja utraty prawa do wykonywania zawodu adwokata wiąże się zarówno ze zmianami w stanie faktycznych przesłanek nabycia prawa przez jednostkę, jak i wadliwym realizowaniem tego prawa. Niewątpliwie jednak od regulacji nabycia prawa do wykonywania zawodu należy odróżnić regulację dotyczącą prawa do wykonywania zawodu.

W myśl art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o adwokaturze, Okręgowa Rada Adwokacka skreśla adwokata z listy w wypadku objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, organach ścigania lub rozpoczęcia wykonywania zawodu notariusza. Ustawodawca redagując ten przepis użył zwrotu "w wypadku objęcia stanowiska", co mogłoby wskazywać, kierując się wykładnią językową, że skreślenia z listy adwokatów dokonuje się wyłącznie w sytuacji, kiedy wpisany na listę adwokat zostaje prokuratorem bądź sędzią (lub w tym przypadku komornikiem) i przepis ten nie ma zastosowania w przypadkach, kiedy sędzia, prokurator czy komornik zostają w trakcie pełnienia swych obowiązków wpisani na listę adwokatów ale nie zamierzają wykonywać zawodu adwokata. Wykładnia celowościowa, funkcjonalna, jak i systemowa prowadzą do odmiennego wniosku i wskazują na jednoznaczne intencje ustawodawcy odnośnie zakazu zajmowania stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości przy jednoczesnym wpisie na listę adwokatów czy radców prawnych. (vide: wyrok NSA, sygn. akt II GSK 395/11). Podkreślić należy, iż co do zasady stanowisko to zostało zaaprobowane przez doktrynę. W glosie do powyższego wyroku wskazuje się na odmienny status prawny instytucji nabycia prawa do wykonywania zawodu oraz wykonywania tego zawodu w praktyce (vide; Adamiak Barbara, Glosa do wyroku NSA z dnia 20 kwietnia 2012 r., II GSK 395/11 Teza nr 2 , Lex nr 168956/2). Zaakceptowano pogląd, według którego przepisy ustawy Prawo o adwokaturze ustanawiają zakaz połączenia wykonywania zawodu adwokata ze stanowiskiem w organach wymiaru sprawiedliwości lub w organach ścigania.

W tej sytuacji należy przywołać stanowisko zawarte w wyroku NSA z 16 grudnia 2008r., sygn. akt II GSK 594/08. W wyroku tym wskazano, że w regulacji prawnej nabycia prawa do wykonywania zawodu nie została wprowadzona przesłanka ograniczająca prawo wystąpienia o dopuszczenie do zawodu przez osobę zajmującą dotychczas stanowisko w organach wymiaru sprawiedliwości czy w organach ścigania. Stanowiłoby to ograniczenie konstytucyjnego prawa jednostki do wyboru zawodu, ustanowionego w art. 65 ust. 1 Konstytucji RP: "Każdemu zapewnia się wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy. Wyjątki określa ustawa". Stanowisko to wyjaśnia kwestię wpisania Skarżącego na listę adwokatów pomimo wykonywania przez niego zawodu komornika sądowego.

Sąd zauważa, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nabył prawo do wykonywania zawodu adwokata czyli został wpisany na listę adwokatów lecz nie podjął dalszych czynności niezbędnych do wykonywania zawodu adwokata i nadal wykonuje zawód komornika sądowego.

Ustosunkowując się do tej kwestii Sąd podzielił stanowisko zawarte w wyroku NSA z 24 maja 2013 r. sygn. akt II GSK 302/12, zgodnie z którym;" Usytuowanie komornika przy sądzie rejonowym i prowadzenie przez komornika czynności egzekucyjnych w związku z działalnością wymiaru sprawiedliwości pozwala na zaliczenie zawodu komornika do pomocniczego organu wymiaru sprawiedliwości, pomimo że nie jest on organem władzy sądowniczej i nie sprawuje wymiaru sprawiedliwości. W rezultacie należy uznać, że skreśleniu z listy adwokatów na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy z 26.5.1982 r. - Prawo o adwokaturze (t. jedn.: Dz.U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058; dalej jako: PrAdw) podlegają osoby, które w chwili wpisu na listę adwokatów zajmowały stanowisko komornika lub asesora komorniczego i nie zrezygnowały z niego po wpisie".

W konsekwencji Sąd nie podziela argumentów dotyczących naruszenia art. 72 ust 1 pkt 4 Prawa o adwokaturze przez błędną wykładnię.

Zdaniem Sądu, status prawny komornika w świetle art. 72 ust. 1 pkt 4 tej ustawy należy oceniać odwołując się do wykładni celowościowej i systemowej pojęcia "stanowisko w organach wymiaru sprawiedliwości" w kontekście wykonywania zawodu komornika, wyroków Trybunału Konstytucyjnego z 3 grudnia 2003 r., sygn. akt K 5/02 i z 20 stycznia 2004 r., sygn. akt SK 26/03, a także wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: "NSA"): z 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1899/11, z 24 maja 2013 r., sygn. akt II GSK 302/12 oraz z 20 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 395/11, gdzie wskazano, iż funkcjonalnie status prawny komornika sądowego mieści się w pojęciu zajmowania stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, w rozumieniu art. 72 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy.

W wyroku z 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1899/11 NSA uznał, że komornik działa przy sądzie rejonowym, prezes sądu sprawuje nadzór nad jego działalnością, a sąd nadzoruje czynności judykacyjne. Komornik jest więc "pomocniczym organem wymiaru sprawiedliwości" i działa w strukturze tych organów. Sąd orzekający w niniejszej sprawie powyższe stanowisko w pełni podziela i akceptuje. Reasumując należy więc uznać, że komornik mieści się w pojęciu zajmowania stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości.

Stanowiący materialnoprawną podstawę podjęcia skarżonych uchwał - art. 72 ust. 1 pkt 4 poa nakazuje okręgowej radzie adwokackiej skreślić adwokata z listy w wypadku (m.in.) objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości, organach ścigania lub rozpoczęcia wykonywania zawodu notariusza. Status adwokata łączy się z wpisem danej osoby na listę adwokatów (wynika z tego wpisu). Aczkolwiek sam wpis nie uprawnia jeszcze do wykonywania czynności adwokackich – niezbędne jest do tego bowiem wyznaczenie siedziby zawodowej (art. 70) oraz złożenie ślubowania (art. 5) ww. ustawy – jednak decyduje o tym statusie, także z tego powodu, że na tym właśnie etapie badane są przesłanki jego uzyskania (art. 65 i nast.). Działania polegające na wyznaczeniu siedziby zawodowej i złożeniu ślubowania są zatem następstwem wpisu – umożliwiają podjęcie wykonywania zawodu adwokata, ale pozostają bez wpływu na status adwokata, który wynika z wpisu na listę. W myśl cytowanego wyżej art. 72 ust. 1 pkt 4 poa, skreśla się adwokata z listy w wypadku objęcia stanowiska w organach, o których mowa w tym przepisie (przepis ten dotyczy również komornika, gdyż jak wyżej wskazano mieści się on w szeroko rozumianym pojęciu zajmowania stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości), to tym bardziej podlega skreśleniu z listy adwokat, który został powołany na stanowisko komornika i z tego stanowiska nie zrezygnował. W obu przypadkach chodzi bowiem o ten sam, jednakowy status – adwokata, który przysługuje osobom wpisanym na listę adwokatów, niezależnie od okoliczności w jakich do tego wpisu doszło. W świetle dyspozycji art. 72 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy oraz na potrzeby stosowania tego przepisu, należy przyjąć, że nie ma różnicy między adwokatem, który objął stanowisko w organach przewidzianych w tym przepisie –został komornikiem i nie skreślił się z listy adwokatów (wówczas bezdyskusyjnie podlega skreśleniu) i adwokatem, który będąc (jak w przedmiotowej sprawie) komornikiem, został wpisany na listę adwokatów i nadal wykonuje zawód komornika. Obaj bowiem – mimo że wpisani na listę adwokatów, a więc legitymujący się statusem adwokata, obejmują (zajmują) stanowisko w tych organach, w rozumieniu przepisu art. 72 ust. 1 pkt 4 poa.

W konsekwencji brak jest powodów, aby różnicować względem nich skutki prawne tego stanu rzeczy (w postaci skreślenia z listy adwokatów). Bez znaczenia jest zatem, czy do objęcia wskazanego stanowiska doszło przed czy po wpisie na listę adwokatów, gdyż w obu sytuacjach mamy do czynienia z adwokatem obejmującym stanowisko w organach, o których mowa w przepisie art. 72 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy (tu jako komornik). Inny sposób rozumienia analizowanego problemu prowadziłby do pytania, dlaczego adwokata, który objął stanowisko komornika (zaprzestając wykonywania zawodu adwokata), należy skreślić z listy adwokatów, a komornika, który wpisał się na listę adwokatów i dalej, mimo tego wpisu, obejmuje stanowisko komornicze, należy na tej liście pozostawić. Trzeba przy tym baczyć na to, że adwokat po objęciu stanowiska komornika, w następstwie skreślenia, przestaje być adwokatem, natomiast komornik, który wpisał się na listę adwokatów i nie zrezygnował następnie ze stanowiska komornika, nie tylko uzyskuje status adwokata, ale nadal jest komornikiem.

Wprawdzie bazując wyłącznie na językowej (literalnej) wykładni art. 72 ust. 1 pkt 4 Prawa o adwokaturze można dojść do wniosku, że przepis ten dotyczy tylko przypadków, w których wpis na listę adwokatów został dokonany wcześniej niż objęcie stanowiska, o którym mowa w tym przepisie i nie ma zastosowania do sytuacji odwrotnej, to jest w której osoba pełniąca to stanowisko uzyskała wpis na listę adwokatów, jednak w świetle wcześniejszych wywodów, poprzestanie na tej wykładni prowadziłoby do stosowania tego przepisu w sposób sprzeczny z jego ratio legis. Tymczasem ratio legis omawianego przepisu wydaje się być oczywiste – cel normy prawnej zawartej w tym przepisie sprowadza się do przeciwdziałania sytuacji, w której osoby zatrudnione – a ściślej obejmujące stanowiska – w szeroko rozumianym wymiarze sprawiedliwości czy organach ścigania, mogłyby równocześnie znajdować się na liście adwokatów. Dlatego odwoływanie się tylko do wykładni językowej art. 72 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy nie jest dla stosowania tego przepisu wystarczające; nie uwzględnia ona bowiem jego ratio legis. Czyni to natomiast wykładnia celowościowo-funkcjonalna i systemowa, prowadząc do wniosku, iż intencją ustawodawcy nie było różnicowanie w tym przepisie sytuacji adwokata, który po wpisaniu na listę adwokatów obejmuje stanowisko w organach wymiaru sprawiedliwości lub w organach ścigania oraz sytuacji adwokata, który przed wpisaniem na listę adwokatów zajmował stanowisko komornika, jednak po uzyskaniu wpisu, nie zrezygnował z tego stanowiska (tj. tak jak w niniejszej sprawie: dalej zajmuje stanowisko komornika i nie podejmuje się wykonywania zawodu adwokata). Z punktu widzenia prawidłowego pojmowania i działania instytucji komornika sądowego i adwokatury taka sytuacja jest niedopuszczalna, gdyż w praktyce skutkuje tym, że oto komornik wykonujący funkcję egzekutora uzyskuje w tym samym czasie, niejako równolegle, prawo posługiwania się tytułem zawodowym "adwokat". Wykładnia celowościowo-funkcjonalna omawianego przepisu – użyta pomocniczo, pozwala uniknąć tych niewątpliwie trudnych do zaakceptowania konsekwencji jego stosowania, determinowanych wyłącznie wykładnią językową.

Należy mieć także na uwadze, że ustawa Prawo o adwokaturze, stanowiąc w art. 4b ust. 1 pkt 1, iż adwokat nie może wykonywać zawodu, jeżeli pozostaje w stosunku pracy, a w art. 8a ust. 1 i 2 zwalniając adwokatów niewykonujących zawodu z obowiązku podlegania ubezpieczeniu od odpowiedzialności cywilnej, pozwala na odróżnienie dwóch odrębnych sytuacji prawnych dotyczących statusu adwokata, to jednak w sytuacji obejmującej nabycie prawa do wykonywania zawodu adwokata oraz sytuacji polegającej na jego wykonywaniu, nie ma to istotnego znaczenia dla wykładni i stosowania art. 72 ust. 1 pkt 4. Z przepisu tego nie wynika bowiem, aby uzależniał rygor skreślenia z listy adwokatów od wykonywania bądź niewykonywania zawodu adwokata przez adwokata, który objął stanowisko w organach przewidzianych w tym przepisie bądź już po jego objęciu - jak w niniejszej sprawie - uzyskał wpis na listę adwokatów i mimo tego pozostał na tym stanowisku. W obu przypadkach mamy do czynienia z osobą, która legitymując się statusem adwokata jednocześnie objęła/dalej obejmuje stanowisko w tych organach. Przepis art. 72 ust. 1 pkt 4 Prawa o adwokaturze łączy natomiast z tą sytuacją sankcję skreślenia adwokata z listy adwokatów. W tym sensie Sąd nie dostrzega związku między dyspozycją tego przepisu a kwestią wykonywania/niewykonywania zawodu adwokata.

Wskazać ponadto trzeba, że inaczej niż przepisy ustawy z 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (por. art. 28 ust. 1 pkt 2 tego aktu), ustawa Prawo o adwokaturze nie przewiduje zawieszenia prawa do wykonywania zawodu adwokata w wypadku objęcia stanowiska w organach wymiaru sprawiedliwości i organach ścigania (ustawa o radcach prawnych posługuje się sformułowaniem "podjęcia pracy" w tych organach). W sytuacji, gdy adwokat obejmuje takie stanowisko, bądź na skutek wpisu na listę adwokatów uzyskuje status adwokata w trakcie obejmowania (zajmowania) stanowiska komornika sądowego i po wpisie nie rezygnuje z tego stanowiska w odpowiednim – możliwym do zaakceptowania (rozsądnym) - czasie, to podlega skreśleniu z listy adwokatów w trybie art. 72 ust. 1 pkt 4. W nawiązaniu do powyższego należy zgodzić się, że nabycie prawa do wykonywania zawodu adwokata (co wynika z wpisu na listę) nie powoduje automatycznie obowiązku jego wykonywania, jednak – zdaniem Sądu – w świetle tego przepisu uniemożliwia, pod rygorem skreślenia z listy, obejmowanie (zajmowanie) stanowiska w organach, o których w tym przepisie mowa.

Reasumując negatywna przesłanka wpisowa, wywiedziona z art. 72 ust. 1 pkt 4 Prawo o adwokaturze z zastosowaniem wykładni systemowej, celowościowej i funkcjonalnej, zachodzi w każdej sytuacji deklarowanego wykonywania zawodu komornika po uzyskaniu wpisu na listę adwokatów.

Zaskarżona uchwała NRA (i uchwała ORA) o skreśleniu Skarżącego z listy adwokatów nie może być postrzegana w tych warunkach jako przejaw ograniczenia dostępu do zawodu adwokata, czy naruszenia zasady równości wobec prawa, skoro będąc wpisany na listę adwokatów i - mając ku temu odpowiedni czas - nie zrezygnował ze stanowiska komornika i nie podjął działań, żeby zrealizować swoje prawo i zacząć wykonywać zawód adwokata. Nie można zatem organom adwokatury zarzucić, że uniemożliwiły Skarżącemu wykonywanie zawodu adwokata.

Należy mieć też na uwadze treść art. 73 ww. ustawy, zgodnie z którym adwokat skreślony z listy adwokatów z przyczyn wymienionych w art. 72 ust. 1 pkt 2 i 4-5 podlega na swój wniosek ponownemu wpisowi na listę, chyba że przestał odpowiadać warunkom przewidzianym w art. 65 pkt 1 i 2. Zatem w sytuacji, gdy odpadną przyczyny skreślenia, Skarżący będzie miał możliwość uzyskania ponownego wpisu na listę adwokatów.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia i które ma obowiązek badać z urzędu, skargę należało oddalić. W szczególności Sąd nie był w tej sprawie związany prawomocnym wyrokiem z dnia 10 grudnia 2014 r. o sygn. akt: VI SA/Wa 1773/14, który dotyczył odrębnych przesłanek uzyskania przez Skarżącego wpisu na listę adwokatów.

Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.