Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 48/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-04-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 44, ust. 1a
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
article: art. 128, art. 129 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1359
law: Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1359).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. dc


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.) - dalej: k.p.a.; art. 17 ust. 1 pkt 4, ust. 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 111 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r., znak [...] o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Kolegium wskazało, iż wnioskiem z dnia 3 września 2020 r. A.Z. wystąpiła do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną babcią J.J. Do wniosku strona przedłożyła kserokopię orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności J.J. wystawionego w dniu [...] stycznia 2013 r., oraz oświadczenie o pobieraniu na wyżej wymienioną, od dnia 1 listopada 2014 r. specjalnego zasiłku opiekuńczego. Ponadto w piśmie z dnia 20 października 2020 r. skarżąca oświadczyła, że babcia zamieszkuje pod adresem – A 24 , K. od 2012 r. Jest osobą leżącą, wymagającą stałej opieki i pomocy przy wszystkich czynnościach życiowych. Od wielu lat cierpi na przewlekłe choroby, w tym jest po kilku udarach i został u niej zdiagnozowany zanik prawidłowego funkcjonowania mózgu i móżdżku. Strona oświadczyła, że babcia J.J. ma trzech synów, spośród których dwaj (M.J. i J.J.) pozostają czynni zawodowo i nie są w stanie sprawować nad nią opieki. Natomiast trzeci z synów (W.J.), mieszka w K., jest na emeryturze i sam ma problemy zdrowotne, które uniemożliwiają sprawowanie opieki nad matką. Jednocześnie strona oświadczyła, że w przypadku przyznania jej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, rezygnuje z pobieranego specjalnego zasiłku opiekuńczego.

W oparciu o posiadane informacje z urzędu organ ustalił nadto, że A.Z. z dniem 1 października 2014 r. zrezygnowała z prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej z powodu konieczności sprawowania opieki nad babcią J.J..

Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] r. odmówił przyznania A.Z. wnioskowanego świadczenia. Uzasadniając powyższe wskazał, iż strona nie spełnia przesłanki wymienionej w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, bowiem nie może zostać uznaną za osobę, na której zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek opiekuńczy. Strona jest co prawda wnuczką osoby wymagającej opieki, czyli krewną w linii prostej, jednakże jej obowiązek alimentacyjny względem babci powstanie dopiero, gdy nie będzie możliwości realizacji tego obowiązku przez synów J.J., co na dzień złożenia przedmiotowego wniosku nie miejsca.

Odwołując się od powyższej decyzji A.Z. opisała stan zdrowia babci oraz zakres świadczonych przez nią na jej rzecz niezbędnych, codziennych czynności pielęgnacyjnych. Wyjaśniła, że z uwagi na fakt, iż nikt z rodziny nie był w stanie zająć się babcią, w 2014 r. zrezygnowała z prowadzonej działalności gospodarczej i w pełni przejęła ten obowiązek. Z tego tytułu, nieprzerwanie począwszy od listopada 2014 r. pobiera wypłacany jej przez MOPS w K. specjalny zasiłek opiekuńczy. Skarżąca podniosła, że nie jest w stanie zrozumieć sytuacji, w której z jednej strony MOPS w K. akceptuje sprawowaną przez nią od 6 lat opiekę nad babcią i wypłaca jej tego tytułu specjalny zasiłek opiekuńczy, z drugiej zaś stwierdza, że nie może zostać uznaną za opiekunkę babci, gdyż obowiązkiem alimentacyjnym obciążone są dzieci babci. Powołując wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., K 38/13 oraz orzecznictwo sądów administracyjnych wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i przyznanie jej świadczenia pielęgnacyjnego na babcię J.J., wskazując jednocześnie na przysługujące świadczeniobiorcy prawo wybrania przez niego świadczenia korzystniejszego.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wskazało, iż instytucja prawna - świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowe uregulowana została w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z ust. 1 powołanego przepisu świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Natomiast w myśl ust. 1a analizowanego przepisu osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ odwoławczy wskazał, iż w sprawie bezspornym jest, że skarżąca wnosi o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu sprawowania opieki nad jej babcią J.J., legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Tym samym uprawnienie strony do przedmiotowego świadczenia może być rozpatrywane jedynie w oparciu o przesłankę z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, z uwzględnieniem ograniczeń, o których mowa w ust. 1a powołanego przepisu.

Organ podkreślił, że regulacje prawne dotyczące obowiązku alimentacyjnego uregulowane zostały w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy, która to ustawa w art. 128 - 129 stanowi, iż obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych - obciąża bliższych stopniem przed dalszymi. Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym. Ponadto, jak wynika z art. 132 ustawy obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami.

Organ wskazał, iż wobec oświadczenia strony, co do faktu posiadania przez J.J. trzech synów, którzy są w pierwszej kolejności, przed skarżącą, obciążeni obowiązkiem alimentacyjnym wobec matki, przyznanie przedmiotowego świadczenia A.Z. byłoby możliwe jedynie w sytuacji, gdyby wyżej wymienieni nie byli w stanie sprawować nad matką stałej opieki. Przy czym, poprzez wskazany wyżej brak możliwości sprawowania opieki rozumie się okoliczności uniemożliwiające w sposób obiektywny, niezależny od woli osób spokrewnionych z osobą niepełnosprawną, sprawowania tej opieki. W niniejszej sprawie, zdaniem organu taka sytuacja nie występuje. Jak już bowiem wcześniej wskazano strona, jako okoliczność braku możliwości sprawowania opieki nad J.J. przez jej synów przywołuje fakt wykonywania przez dwóch z nich pracy zawodowej, natomiast odnośnie trzeciego z synów wskazuje na miejsce zamieszkania w innej miejscowości ma problemy zdrowotne i orzeczony stopień niepełnosprawności. Fakt wykonywania pracy zawodowej, jak również zamieszkanie w innej miejscowości nie może być uznane za obiektywną okoliczność uniemożliwiającą sprawowanie opieki. Co więcej, obaj pracujący synowie J.J., na dzień wydania niniejszej decyzji nie legitymowali się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W sprawie, zdaniem organu nie wystąpiła także żadna szczególna sytuacja, która uniemożliwiałaby synom J.J. wypełniać swoich obowiązków alimentacyjnych, a co uzasadniałoby przeniesienie tego obowiązku na wnuczkę. Natomiast, co do powołanego przez skarżącą faktu pobierania specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu sprawowania opieki nad babcia organ wskazał, iż okoliczność ta pozostaje bez wpływu na uprawnienie do przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.

W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A.Z. wskazała, że nie zgadza się z zaskarżoną decyzja, która jest bardzo krzywdząca zarówno dla niej, jak i dla jej babci. Uzasadniając skargę strona ponowiła argumentację i wnioski przedstawione w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż skarga A. Z. została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) – dalej: p.p.s.a. Zgodnie z treścią powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

W niniejszej sprawie, wobec złożenia przez obie strony postępowania wniosków o rozpoznanie przedmiotowej skargi w trybie uproszczonym, Sąd był uprawniony do rozpoznania skargi na posiedzeniu niejawnym, na podstawie wyżej powołanego art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji (postanowienia) następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit.a) , naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Natomiast jak wynika z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.

W niniejszej sprawie przedmiotem skargi A.Z. uczyniła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. orzekająca o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 111).

Z ustalonego w sposób prawidłowy stanu faktycznego wynika, że z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawną J.J. wystąpiła jej wnuczka - A.Z., która od przeszło 6 lat sprawuje stałą opiekę nad babcią, rezygnując z prowadzenia własnej działalności gospodarczej. Ponadto ustalono, że od dnia 1 listopada 2014 r. skarżąca pobiera specjalny zasiłek opiekuńczy z tytułu sprawowanej opieki.

Powyższe ustalenia faktyczne pozwalają na stwierdzenie, że uprawnienie skarżącej do wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu sprawowania opieki nad babcią legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności może być rozpatrywane jedynie w odniesieniu do treści art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Zgodnie z powołanym art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Przy czym stosownie do art. 17 ust. 1a ustawy o świadczeniach rodzinnych osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki: 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Zgodnie z art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r. poz. 1359) obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Z art. 129 § 1 ustawy wynika zaś, że obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych - obowiązek ten obciąża bliższych stopniem przed dalszymi; krewnych w tym samym stopniu obowiązek alimentacyjny obciąża w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym (§ 2). Z kolei art. 132 powołanej ustawy stanowi, że obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w dalszej kolejności powstaje dopiero wtedy, gdy nie ma osoby zobowiązanej w bliższej kolejności albo gdy osoba ta nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niej na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami.

Podkreślenia również wymaga, że ocena, czy osobie wymienionej w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., niespokrewnionej w pierwszym stopniu z osobą wymagająca opieki, przysługuje uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego, wymaga uwzględnienia treści art. 17 ust. 1a ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

W niniejszej sprawie bezspornym pozostaje również, że wymagająca opieki babcia skarżącej J.J. ma trzech synów, spośród których dwaj - M.J. i J.J. - pozostają czynni zawodowo i nie są w stanie sprawować nad nią opieki. Trzeci z synów - W.J., jest na emeryturze, jednakże mieszka w K. i sam ma problemy zdrowotne, które uniemożliwiają sprawowanie opieki nad matką.

Powyższe w ocenie Sądu oznacza, że przesłanki do przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego zaistniałyby, gdyby dzieci J.J. nie byłyby w stanie zadośćuczynić obowiązkowi alimentacyjnemu wobec matki. Przy czym podkreślić należy, że poprzez brak możliwości zadośćuczynienia obowiązkowi alimentacyjnemu rozumie się zarówno obiektywny brak możliwości sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką w rozumieniu art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, takich jak między innymi wiek, stan zdrowia, jak również brak możliwości dostarczania przez nie środków pieniężnych potrzebnych do zapewnienia odpowiedniej opieki przez inne osoby. Powoływane przez skarżącą argumenty wykonywania zatrudnienia przez dzieci wymagającej opieki babci, czy też zamieszkania w innej miejscowości, nie stanowią zdaniem Sądu obiektywnej okoliczności przesądzającej o tym, że dzieci nie są w stanie sprawować opieki nad matką. Za tego rodzaju okoliczność, na gruncie niniejszej sprawy, nie może również zostać uznany argument skarżącej, co do problemów zdrowotnych jednego z synów babci, który legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności. Jak słusznie bowiem zauważyły organy administracji procedujące w sprawie, po pierwsze skarżąca nie wskazała na stopień orzeczonej niepełnosprawności W.J., a po drugie dwóch pozostałych synów J.J., w dacie wydania zaskarżonej decyzji pozostawało czynnych zawodowo i nie legitymowali się oni orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (por. wyrok NSA z 16 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 1220/19; wyrok NSA z 24 lutego 2021 r., I OSK 2392/20; wyrok WSA w Poznaniu z 1 lipca 2020 r., IV SA/Po 324/20; wyrok WSA we Kielcach z 7 lipca 2020 r., II SA/Ke 365/20; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Skoro zatem dzieci babci skarżącej żyją, nie legitymują się orzeczeniami o znacznym stopniu niepełnosprawności, a dwoje z nich pozostaje czynnymi zawodowo, to już te okolicznością były wystarczające do wydania decyzji o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego skarżącej, o czym trafnie orzekły organy. Z woli ustawodawcy istnieje bowiem zakaz przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego wobec osób zobowiązanych w dalszej kolejności w sytuacji istnienia osób zobowiązanych w pierwszej kolejności i dopiero ustalenie obiektywnych okoliczności uniemożliwiających realizowanie takiego obowiązku przez zobowiązanych w pierwszej kolejności, na co wskazują sądy administracyjne, umożliwiałoby przyznanie świadczenia wnuczce.

Reasumując Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy też innego naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uchybienia uprawniają sąd administracyjny do uchylenia zaskarżonej decyzji. Faktyczne sprawowanie opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny nie uprawnia do przyznania wnioskowanego świadczenia, gdy w relacji rodzinnej, znajdują się osoby zobowiązane do świadczeń alimentacyjnych przed skarżącą. Podkreślić należy, iż przepisy art. 17 ustawy mają charakter norm bezwzględnie obowiązujących, co oznacza, że przyznanie wnioskowanego świadczenia uzależnione jest od spełnienia wszystkich zawartych w nim ku temu przesłanek. A zatem organ administracji nie ma możliwości wyboru spośród kilku równoprawnych rozwiązań. Jeżeli strona spełnia przesłanki ustawowe, musi świadczenie przyznać, a jeżeli nie spełnia, jest zobligowany do wydania decyzji negatywnej. Przy ustalonym stanie faktycznym przyznanie skarżącej świadczenia byłoby niezgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.

Odnosząc się natomiast do powoływanego przez skarżącą wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., K 38/13, wskazać należy, iż w pkt 2 wyroku Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Skutkiem powoływanego wyroku, jak słusznie wskazuje skarżąca, jest prawo opiekunów osób dorosłych pobierających specjalny zasiłek opiekuńczy, do ubiegania się ponownie o przyznanie korzystniejszego świadczenia pielęgnacyjnego, pod warunkiem złożenia oświadczenia o rezygnacji z pobieranego specjalnego zasiłku opiekuńczego. Dochodzi wówczas do zbiegu uprawnień do tych dwóch świadczeń i w tej sytuacji opiekun ma prawo wyboru świadczenia korzystniejszego. Inaczej mówiąc, w sytuacji rezygnacji z specjalnego zasiłku opiekuńczego, możliwe jest skuteczne ubieganie się o świadczenie pielęgnacyjne przez opiekuna osoby, której niepełnosprawność powstała po 18 lub 25 roku życia. Jednakże w ocenie Sądu z treści powołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego, jak również faktu pobierania przez skarżącą specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu sprawowania opieki nad J.J., nie można wywodzić uprawnienia skarżącej, które w świetle ustalonego stanu faktycznego sprawy, nie wynika z obowiązujących przepisów prawa. Tym samym przedstawiona w powyższym zakresie argumentacja skarżącej pozostaje bez wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

dc