Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 741/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2021-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 5, art. 151 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 11 ust. 1, art. 2 ust. 1 pkt 1-2
journal: Dz.U. 2004 nr 121 poz 1266
law: Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2021 r. sprawy ze skargi A. C. i S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 lipca 2021 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie zezwolenia na wyłączenie działki z produkcji rolniczej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach decyzją z dnia 13 lipca 2021 r. znak: [...] po rozpoznaniu odwołania A. C. i S. C., Wspólników Spółki Cywilnej pod nazwą "C.", od decyzji Starosty z dnia 14.01.2021 r., znak: [...] orzekającej o odmowie uchylenia decyzji Starosty z dnia 6.05.2013 r. znak: [...] w sprawie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej części działki nr 183/10 o powierzchni 0,0816 ha położonej w miejscowości J., gmina O. z przeznaczeniem pod stację paliw, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższa decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Postanowieniem z 30 września 2020 r. znak: [...] Starosta działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją tego organu z 5 maja 2013 r. w sprawie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej części działki nr 183/10 o powierzchni 0,0816 ha położonej w miejscowości J., gmina O .

W uzasadnieniu wniosku z 3.12.2019 r. A. C. i S. C. s.c., wskazywali, że w sprawie wyszły na jaw istotne dla sprawy, nowe dowody i okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane Staroście . W związku z czynnościami obejmującymi porządkowanie i segregowanie dokumentacji dotyczącej innego postępowania administracyjnego odnoszącego się do Przedsiębiorstwa Handlowo - Usługowego "C." w oparciu o kosztorys na budowę utwardzenia przy Punkcie Skupu Żywca Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w C. na bazie w J. oraz wstępne orzeczenie hydrologiczne odnośnie ujęcia wody w J., wykonanego na zlecenie Przedsiębiorstwa Skupu Owoców i Warzyw, powzięli informację, że w 1956 r. oraz w okresie do niego zbliżonym, na części działki ozn. nr 183/10 obręb J., gmina O. o pow. 0,0816 ha, której dotyczyła decyzja Starosty znak: [...] z dnia 6.05.2013 r. prowadzone były roboty drogowe w celu utwardzenia dróg i placów oraz realizowane było zlecenie polegające na opracowaniu wstępnego orzeczenia hydrologicznego.

Zdaniem wnioskodawców, treść wskazanych wyżej dokumentów dowodzi, że w decyzji Starosty błędnie zaklasyfikowano części działki nr 183/10 obrębu J., gmina O. jako działki klasy rolnej RII, a w konsekwencji błędnie uznano, że zachodzi konieczność wyłączenia części działki z produkcji rolnej. Podniesiono, że opisany grunt na dzień złożenia wniosku o wyłączenie z produkcji rolniczej części działki, pokryty był trylinką, a tego typu nawierzchnia determinowała wyłączną możliwość użytkowania powyższego gruntu w sposób inny niż przeznaczenie rolnicze oraz trwale wyłączyła go z produkcji rolnej.

W ocenie wnioskodawców, w świetle nowych dowodów, prawidłowe jest stanowisko, iż w odniesieniu do części działki nr 183/10 nie mogła zostać wydana decyzja o wyłączeniu z produkcji rolniczej, jako że działka ta nie była gruntem rolnym, do którego zastosowanie mógłby mieć art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 3.02.1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych.

Decyzją znak: [...] z dnia 14.01.2021 r. Starosta orzekł o odmowie uchylenia decyzji tego organu z 5 maja 2013 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że dowody przedstawione przez stronę nie mają wpływu na rozstrzygnięcie podjęte w przedmiotowej sprawie, gdyż stan na gruncie, który wykazują załączone dokumenty, był znany organowi w momencie wydania decyzji w przedmiocie wyłączenia z produkcji rolniczej części działki objętej wnioskiem.

Zgodnie z ustaleniami Starosty działka nr 183 od momentu założenia ewidencji gruntów na podstawie rejestru pomiarowo-klasyfikacyjnego wsi J. z 1974 r. stanowiła grunty rolne zabudowane – B-RII będące własnością Gminnej Spółdzielni Samopomoc Chłopska w C . Grunty powyższej działki stanowiły tereny przeznaczone pod zabudowę związaną z gospodarstwem rolnym, prowadzeniem działalności związanej z rolnictwem, a za taką należy uznać działalność prowadzoną przez Gminną Spółdzielnię Samopomoc Chłopska w C., która na dzień 1956 r. była właścicielem przedmiotowego terenu i na zlecenie której powstały zabudowania oraz tereny utwardzone. Prowadzona działalność dotyczyła skupu żywca, magazynowania zbóż, magazynowania nawozów, z którą związana była niezbędna infrastruktura techniczna, niezbędna do prawidłowego funkcjonowania obiektów. Ze skróconego wypisu ze skorowidza działek z 2.05.2013 r. wynika, że grunty na działce nr 183/10 położonej w J. gm. O. stanowią grunty rolne zabudowane klasy II - B-RII oraz grunty rolne zadrzewione i zakrzewiony klasy II - Lz-RII. Na podstawie aktu notarialnego "A" Nr [...] z dnia 29.08.2005 r. ustalono, że w dacie nabycia od Gminnej Spółdzielni Samopomoc Chłopska w O. przez A. C. i E. C. oraz P. G. i A. G. działki nr 183/10 położonej w J. działka ta stanowiła plac utwardzony przy "buchtach spędowych" oraz zabudowany budynkami "bucht spędowych".

Zdaniem Starosty , nabywający znali stan faktyczny przedmiotowej działki, w związku z tym wnioskodawcy pozostają w błędzie twierdząc, że wyszły na jaw nowe okoliczności nieznane organowi w dniu wydania decyzji o wyłączeniu z produkcji rolniczej. Skoro grunty działki 183/10 były zabudowane w dacie ich nabycia budynkami, placami, które związane były z działalnością związaną z rolnictwem, a nowi nabywcy chcieli tam prowadzić działalność niezwiązaną z działalnością rolniczą, to jasnym jest, że tereny takie winny być wyłączone z produkcji rolniczej, o co też inwestorzy zawnioskowali. Podkreślono również, że zabudowa stacji paliw znajdująca się na części działki nr 183/10 o pow. 0,0249 ha została wyłączona z produkcji rolnej decyzją Starosty znak: [...] z 5.04.2004 r. Powołując się na treść art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz art. 92 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami organ wyjaśnił, że organ związany jest zapisami znajdującymi się w ewidencji gruntów, a w związku z tym należało wyłączyć teren objęty wnioskiem z produkcji rolnej.

W odwołaniu złożonym od decyzji Starosty z 14.01.2021 r. pełnomocnik strony zarzucił naruszenie:

- art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz niewyczerpujące i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego, a w szczególności polegające na braku analizy wstępnego orzeczenia hydrogeologicznego odnośnie ujęcia wody w J. oraz wydruku części Akt kontroli Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w O. w zakresie działalności punktów skupu żywca z 1980 r. przeprowadzonej przez inspektora Okręgowego Urzędu Kontroli NIK 12.05.1980 r. w konsekwencji czego wydano decyzję naruszającą interes strony;

- art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 4 pkt 6 oraz art. 4 pkt 11 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, że zmiana przeznaczenia części działki nr 183/10 w J. polegająca na wyłączeniu gruntów z produkcji rolniczej decyzją Starosty , znak: [...] z dnia 6 maja 2013 r. nastąpiła prawidłowo;

- art. 4 pkt 2 i art. 28 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez jego niezastosowanie w sprawie, co skutkowało błędnymi i niekompletnymi ustaleniami stanu faktycznego.

W oparciu o powyższe pełnomocnik wniósł o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, ewentualnie uchylenie decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy.

Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej Kolegium), wyjaśniło charakter instytucji wznowienia postępowania, stwierdzając, że celem wznowienia postępowania jest sprawdzenie, czy któraś z wad postępowania wymienionych enumeratywnie w art. 145 § 1 Kpa nie wpłynęła na treść ostatecznej decyzji organu. Zaznaczono, że wszczęcie postępowania wznowieniowego nie przesądza jeszcze o ostatecznej treści nowego rozstrzygnięcia w sprawie. Dopiero ustalenia postępowania podjętego w tym trybie pozwolą określić, czy wskazana na początku, jako podstawa wszczęcia postępowania, wada proceduralna rzeczywiście wystąpiła, oraz czy wystąpienie tej wady miało wpływ na treść rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie. Wyłącznie w przypadku ustalenia tego typu okoliczności organ administracji publicznej wyda nową decyzję merytoryczną w sprawie. Ten ostatni element postępowania podjętego w wyniku wznowienia postępowania ma charakter materialnoprawny. Prowadzi bowiem do "ponownego otwarcia procesu przeprowadzenia autorytatywnej konkretyzacji normy materialnego prawa administracyjnego [...] do ustalonego ponownie stanu faktycznego sprawy".

Dokonując merytorycznej oceny w aspekcie ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1161 ze zm.), dalej jako ustawa, której przepisy stanowiły podstawę wydania kwestionowanej we wznowionym postępowaniu decyzji Starosty z 6 maja 2013 r., Kolegium uznało stanowisko odwołujących za niezasadne.

Przytoczyło brzmienie art. 11 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, Ilia, Illb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. Osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji, jest obowiązana uiścić należność i opłaty roczne. Obowiązek taki powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji (art. 12 ust. 1). Należność, w myśli art. 4 pkt 12 ustawy - to jednorazowa opłata z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji. Należność tę pomniejsza się o wartość gruntu, ustaloną według cen rynkowych, stosowanych w danej miejscowości w obrocie gruntami, w dniu faktycznego wyłączenia tego gruntu z produkcji (art. 12 ust. 6). Sposób ustalenia należności za wyłączenie z produkcji 1 ha gruntu rolnego reguluje art. 12 ust. 7 przedmiotowej ustawy.

Kolegium podkreśliło, że pod pojęciem "wyłączenia z produkcji" - zdefiniowanego w przepisie art. 4 pkt 11 ustawy, należy rozumieć "rozpoczęcie innego niż rolnicze lub leśne użytkowania gruntów". Zgodnie z poglądami wyrażonymi w orzecznictwie, wyłączenie z produkcji jest czynnością faktyczną, która w świetle przepisu art. 11 ust. 1 ustawy nastąpić może tylko po wydaniu decyzji zezwalającej na takie wyłączenie i w jej następstwie. W przeciwnym wypadku wyłączenie z produkcji narusza przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Grunty rolne w rozumieniu ustawy to grunty określone w ewidencji gruntów, jako użytki rolne. O rolnym charakterze gruntu decyduje więc - poza przypadkami określonymi w art. 2 ust. 1 pkt 2-10 istniejący wpis w ewidencji gruntów. Pojęcie użytków rolnych ma charakter ewidencyjny (formalny). Grunt jest użytkiem rolnym wtedy, gdy jako użytek rolny został określony w ewidencji gruntów. W sprawach o wyłączenie gruntów z produkcji rolnej dane z ewidencji gruntów są wiążące co do rolniczego charakteru określonych gruntów, jak również co do bonitacyjnej klasy gleby, ustalonej prawomocnym orzeczeniem według kryteriów określonych w przepisach.

Kolegium stwierdziło, że A. C., reprezentujący Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowe "C." s.c, wnioskiem z 29.04.2013 r. zwrócili się do Starosty o wyłączenie z produkcji rolniczej części działki oznaczonej nr 183/10, położonej w J., gmina O. o powierzchni 816 m2 w związku z budową stacji paliw z myjnią samochodową i infrastrukturą. Ze skróconego wypisu ze skorowidza działek z dnia 2.05.2013 r. wynikało, że grunty na nieruchomości oznaczonej nr 183/10 położonej w J., gmina O. stanowiły grunty rolne zabudowane klasy II - B-RII oraz grunty rolne zadrzewione i zakrzewione klasy II -Lz-RII. W konsekwencji grunty nieruchomości objętej wnioskiem z dnia 29.04.2013 r. stanowiły grunty rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, a co za tym idzie zasadnym było wówczas orzekanie organu o wyłączeniu z produkcji użytków rolnych zgodnie z treścią art. 11 ustawy. Bezsprzecznie bowiem na dzień orzekania przez Starostę , tj. na dzień 6.05.2013 r. działka nr 183/10 położona w J. była działką rolną w części zabudowaną, a w części zadrzewioną i zakrzewioną. Ewentualne faktyczne wyłączenie gruntu z produkcji rolnej nie zmienia charakteru tego gruntu, który był gruntem rolnym według ewidencji gruntów.

Zgodnie ze stanowiskiem organu odwoławczego, w związku z wiążącym charakterem danych z ewidencji gruntów w zakresie możliwości wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy okoliczności podnoszone przez wnioskodawców we wniosku o wznowienie postępowania. W szczególności, wbrew twierdzeniom strony nie stanowią one o tym, że na dzień złożenia wniosku o wyłączenie z produkcji rolnej przedmiotowy grunt został już uprzednio trwale wyłączony z produkcji rolnej w związku z faktem wyłożenia części nieruchomości trylinką czy prowadzeniem na niej skupu zwierząt.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach A. C. i S. C. zarzucili decyzji organu odwoławczego naruszenie:

- art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz niewyczerpujące i błędne rozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności polegające na:

• braku przeprowadzenia analizy Wstępnego orzeczenia hydrogeologicznego odnośnie ujęcia wody w J. na zlecenie Przedsiębiorstwa Skupu Owoców i Warzyw , październik 1956 r. oraz Kosztorysu na budowę utwardzenia przy punkcie Skupu Żywca Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w C. na bazie w J.,

• pominięciu przy ocenie materiału dowodowego wydruku części Akt kontroli Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w O. w zakresie działalności punktów skupu żywca z 1980 r. przeprowadzonej przez inspektora Okręgowego Urzędu Kontroli NIK 12 maja 1980 r., w konsekwencji czego wydano decyzję naruszającą interes Skarżących,

• braku przeprowadzenia badania, czy budynki i urządzenia, którymi zabudowane były grunty działki 183/10 w J. służyły wyłącznie do produkcji rolniczej oraz przetwórstwa rolno — spożywczego, czy były wykorzystywane również w innych celach,

• uznaniu za prawidłową praktyki polegającej na wprowadzaniu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Starosty pojęć niewystępujących w ustawie, tj. "gruntów działki zabudowanych budynkami, placami, związanych z działalnością związaną z rolnictwem" oraz "terenów rolnych zabudowanych na cele związane z rolnictwem", kluczowych dla rozstrzygnięć zaskarżonych decyzji,

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwe sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji, polegające na braku wskazania przyczyn, z powodu których Organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dowodom Skarżących,

- art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Starosty z dnia 14 stycznia 2021 r., w której odmówił on uchylenia decyzji własnej z dnia 6 maja 2013 r., znak: [...], w sprawie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej części działki nr 183/10 o powierzchni 0,0816 ha, położonej w miejscowości J., gmina O.,

- art. 151 § 2 k.p.a. poprzez brak stwierdzenia wydania decyzji Starosty z dnia 6 maja 2013 r., znak: [...] z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji,

- art. 8 k.p.a. oraz art. 9 k.p.a. poprzez brak informowania Skarżących w sposób należyty i wyczerpujący o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie obowiązków Skarżących będących przedmiotem postępowania administracyjnego, jak również brak prowadzania postępowania administracyjnego w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej,

- art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. 1995 Nr 16 poz. 78 z późn. zm.) (dalej również jako: "u.g.r.l.") poprzez błędne przyjęcie, że w sposób prawidłowy znalazł on zastosowanie w decyzji Starosty G.II.6124.6.2013 z dnia 6 maja 2013 r. w sprawie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej części działki nr 183/10 o powierzchni 0,0816 ha położonej w miejscowości J., gmina O. z przeznaczeniem pod stację paliw,

- art. 12 ust. 1, art. 12 ust. 6 oraz art. 12 ust. 7 u.g.r.l. poprzez błędne przyjęcie, że znajdują one zastosowanie wskutek wydania przez Starostę decyzji [...] z dnia 6 maja 2013 r.,

- art. 4 pkt 11 u.g.r.l., art. 2 ust. 1 pkt 3 u.g.r.l., art. 4 pkt 6 u.g.r.l. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, że zmiana przeznaczenia części działki 183/10 w J., polegająca na wyłączeniu gruntów z produkcji rolniczej decyzją Starosty , znak [...] z dnia 6 maja 2013 r. nastąpiła prawidłowo,

- art. 4 pkt 2 u.g.r.l., art. 28 u.g.r.l. poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie,

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję Starosty z dnia 14 stycznia 2021 r. znak: [...]

- co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W oparciu o powyższe zarzuty pełnomocnik skarżących wniósł:

- na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonej decyzji Organu instancji w całości,

- na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a. zobowiązanie Organu do wydania w określonym wedle uznania Sądu terminie decyzji wskazującej następujący sposób załatwienia sprawy lub rozstrzygnięcie:

• stwierdzenie, że decyzja Starosty znak [...] z dnia 6 maja 2013 r. w sprawie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej części działki nr 183/10 o powierzchni 0,0816 ha, położonej w miejscowości J., gmina O. została w całości wydana z naruszeniem prawa oraz wskazanie, że ze względu na upływ okresu przekraczającego 5 lat od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia, uchylenie ww. decyzji jest niemożliwe

albo

• przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Staroście jako organowi pierwszej instancji ze wskazaniem, że decyzja Starosty , znak [...] z dnia 6 maja 2013 r. w sprawie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej części działki nr 183/10 o powierzchni 0,0816 ha, położonej w miejscowości J., gmina O. została w całości wydana z naruszeniem prawa oraz wskazanie, że ze względu na upływ okresu przekraczającego 5 lat od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia, uchylenie ww. decyzji jest niemożliwe i zobowiązania do wydania decyzji w tym zakresie,

- rozważenie przez Sąd, na podstawie art. 135 p.p.s.a., uchylenia również decyzji organu I instancji, tj. decyzji Starosty z dnia 14 stycznia 2021 r., numer: [...], w całości,

- na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzenie od Organu na rzecz Skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych .

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przedmiotem rozpoznania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 lipca 2021 r. znak: [...], podjęta w wyniku wznowienia postępowania.

Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością enumeratywnie wyliczoną w art. 145 § 1 pkt 1-8 Kpa. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym jednolicie przyjmuje się, że przedmiotem wznowionego postępowania nie jest ponowne rozpatrzenie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, ściśle wyliczone w art. 145 § 1 Kpa. Inaczej w sposób oczywisty naruszyłoby to zasadę trwałości decyzji (np. wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2005 r., II FSK 47/05).

Przepis art. 145 § 1 pkt 5 Kpa może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki. Muszą wyjść na jaw nowe okoliczności lub nowe dowody, które, po pierwsze, istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej; po drugie, nie były znane organowi, który tę decyzję wydał; i - po trzecie - są istotne dla sprawy. Ten ostatni warunek jest spełniony tylko wtedy, gdy zachodzi bezpośredni związek między nowymi okolicznościami lub nowymi dowodami a przedmiotem pierwotnego postępowania prowadzonego w sprawie.

W analizowanej sprawie Starosta w postanowieniu z 30 września 2020 r. jako przesłankę wznowieniową wskazał art. 145 § 1 pkt 5 Kpa tj. zaistnienie istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Tą okolicznością według skarżących było odnalezienie dokumentów w postaci kosztorysu na budowę utwardzenia przy Punkcie Skupu Żywca Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w C. na bazie w J. oraz wstępnego orzeczenia hydrologicznego odnośnie ujęcia wody w J., wykonanego na zlecenie Przedsiębiorstwa Skupu Owoców i Warzyw, w oparciu o które powzięli informację, że w 1956 r. oraz w okresie do niego zbliżonym, na części działki nr 183/10 obręb J., gm. O. o pow. 0,0816 ha, której dotyczyła decyzja Starosty znak: [...] z dnia 6.05.2013 r. prowadzone były roboty drogowe w celu utwardzenia dróg i placów oraz realizowane było zlecenie polegające na opracowaniu wstępnego orzeczenia hydrologicznego, co zdaniem wnioskodawców, dowodzi, że w decyzji Starosty błędnie zaklasyfikowano części działki nr 183/10 obrębu J., gmina O. jako działki klasy rolnej RII, a w konsekwencji błędnie uznano, że zachodzi konieczność wyłączenia części działki z produkcji rolnej. Nadto, w ocenie skarżących, pokrycie spornego gruntu trylinką w dacie złożenia wniosku o wyłączenie z produkcji rolniczej części działki, świadczy o tym, że tego typu nawierzchnia determinowała wyłączną możliwość użytkowania powyższego gruntu w sposób inny niż przeznaczenie rolnicze oraz trwale wyłączyła go z produkcji rolnej.

Sąd w analizowanej sprawie uznał, że zarzuty oraz przytoczona na ich poparcie argumentacja nie zasługą na uwzględnienie.

Wobec twierdzeń skarżących o braku podstaw do wyłączenia gruntu z produkcji rolnej, punktem wyjścia są przepisy ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.), dalej jako ustawa, które stanowiły podstawę wydania kwestionowanej we wznowionym postępowaniu decyzji Starosty z 6 maja 2013 r.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy, wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, Ilia, Illb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. Gruntami rolnymi w rozumieniu tej ustawy, są grunty określone w ewidencji gruntów, jako użytki rolne (art. 2 ust. 1 pkt 1).

Wyłączenie gruntu rolnego lub leśnego z produkcji stanowi zatem co do zasady konsekwencję zmiany przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne.

Z ustaleń organów obu instancji, poczynionych na podstawie obszernego materiału dowodowego wynikają następujące okoliczności:

- działka nr 183 na podstawie rejestru pomiarowo-klasyfikacyjnego wsi J. z 1974 r. stanowiła grunty rolne zabudowane B-RII będące własnością Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w C.;

- aktem notarialnym z 29.08.2005 r. Rep A nr [...] A. i E. małż. C. oraz P. i A. małż. G. nabyli m.inn. dz. nr 183/10 stanowiącą plac utwardzony zabudowany budynkiem "bucht spędowych" w J. o pow. 0,3796 ha (k. nr 119);

- decyzją z 10.04.2007 r. Starosta wprowadził zmianę w orzeczeniu w sprawie zatwierdzenia kwalifikacji gruntów obrębu J., gm. O., w ten sposób, że w działce nr 183/10 o pow. 0,3796 ha kontur klasyfikacyjny BRII o pow. 0,3796 ha zmienił na kontur klasyfikacyjny BRII o pow. 0,2197 ha i LzRII o pow. 0,1599 ha (k. nr 121);

- 29.04.2013 r. C. przedsiębiorstwo handlowo-Usługowe S. C., A. C. złożyli wniosek do Starosty o wyłączenie gruntów rolnych z produkcji na cele nierolnicze w odniesieniu do działki nr 183/10 wskazując jako cel wyłączenia budowę stacji paliw z myjnią samochodową i infrastrukturą, z podaniem, że inwestor nie jest właścicielem gospodarstwa rolnego;

- ze skróconego wypisu ze skorowidza działek z dnia 2.05.2013 r. wynika, że w skład działki nr 183/10 o pow. 0,3796 wchodzą: użytki Br RII o pow. 0,2197 ha i Lz R II o pow. 0,1599 (k. nr 165 akt adm.).

W oparciu o przedłożone dowody, w świetle zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy definicji określającej grunty rolne za prawidłowe należy uznać stanowisko, że dla ustalenia charakteru działki nr 183/10, będącej przedmiotem decyzji o wyłączeniu gruntu z produkcji rolniczej istotne znaczenie miał wpis w ewidencji gruntów w odniesieniu do tej działki na dzień 6 maja 2013 r. tj. na datę wydania decyzji Starosty w sprawie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej części działki nr 183/10 o powierzchni 0,0816 ha położonej w miejscowości J., gmina O., zgodnie z którym działka nr 183/10 o pow. 0,3796 stanowiła użytki Br RII o pow. 0,2197 ha i Lz R II o pow. 0,1599. Okoliczność, że skarżący zamierzali opisany grunt wykorzystać na cele inwestycyjne związane z działalnością usługowo-budowlaną – budową stacji paliw wraz z myjnią samochodową i infrastrukturą, w pełni uzasadniała konieczność wyłączenia tego gruntu z produkcji rolniczej na podstawie art. 11 ustawy. Wyłączenie to było konsekwencją zmiany dotychczasowego przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze.

Wbrew twierdzeniom skarżących, w sprawie niniejszej odnaleziona dokumentacja nie może być uznana za nowe dowody lub nie może stanowić nowych okoliczności w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. Zdaniem Sądu, w postępowaniu wznowieniowym nie jest dopuszczalne kwestionowanie gruntu działki nr 183/10 jako użytku rolnego w oparciu o dokumentację z lat 50 – tych XX wieku, skoro przedmiotowa ewidencja gruntów i budynków została założona w 1974 r. Nie budzi wątpliwości, że dane w zakresie kwalifikacji gruntów z daty założenia ewidencji gruntów i budynków dla wsi J. powiat S., Województwo K. zostały wprowadzone na podstawie rejestru pomiarowo-klasyfikacyjnego przyjętego do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod poz. [...]. Dane ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym w stosunku do gruntów, budynków lub lokali, których dotyczą są wiążące i nie mogą być podważane poprzez żądanie ustalenia ich faktycznego użytkowania. Ubocznie należy podnieść, że utwardzenie placu oraz zabudowa gruntu rolnego budynkiem wykorzystywanym na cele produkcji rolniczej przez Gminną Spółdzielnię "Samopomoc Chłopska" w C. nie pozbawia rolniczego charakteru gruntów zajętych pod tego typu obiekty. Z tego względu za nietrafne należy uznać podniesione w skardze zarzuty odnośnie braku przeprowadzenia badania, czy budynki i urządzenia, którymi zabudowane były grunty działki nr 183/10 w J. służyły wyłącznie do produkcji rolniczej oraz przetwórstwa rolno-spożywczego, czy były wykorzystywane również w innych celach.

Przez nowy istotny dowód lub nową istotną dla sprawy okoliczność, należy rozumieć dowód lub okoliczność, które mogły mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Innymi słowy, muszą one mieć takie znaczenie, że w sprawie zapadłaby decyzja odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego.

Na gruncie kontrolowanej sprawy takiego waloru nie posiada odnaleziona przez skarżących dokumentacja, ponieważ nie ma ona żadnego wpływu na zasadność podjętej przez Starostę decyzji z 6 maja 2013 r. Trafnie zatem orzekające w sprawie organy przyjęły, że nie zachodzi przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, co uzasadnia odmowę uchylenia decyzji Starosty z 6.05.2013 r. na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa.

W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.