Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 766/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 55 art. 59 ust. 1 art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: art. 28 ust. 1 art. 34 art. 35 ust. 1 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 105 par. 1  art. 145 par. 1 pkt 8 art. 146 par. 2 art. 151 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 135 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. b art. 152 art. 210 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1 par. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Protokolant st. sekretarz sądowy Ewa Wąsik po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2009r. sprawy ze skargi Spółdzielni "A" na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta nr [...] z dnia [...] roku znak [...], II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ B. Drzazga /-/ J. Szaniecka /-/A. Łaskarzewska


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1 art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z wnioskiem "A" S.A. Oddział [...], decyzją z dnia 18 listopada 2004 r., nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami podziemnymi położonego na terenie działek nr [...], [...], ark. [...], obręb [...] przy ul. [...] / ul. [...] w [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że Wnioskodawca przedłożył projekt budowlany, w którym zaproponował rozwiązania zgodne z przepisami Prawa budowlanego oraz postanowieniami decyzji o warunkach zabudowy nr [...] z dnia 14 czerwca 2004 r. wydanej przez Prezydenta Miasta [...], a utrzymanej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze (decyzja nr [...] z dnia 01 września 2004 roku). Ponadto projekt został pozytywnie zaopiniowany przez rzeczoznawców ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, pod względem zgodności z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, wymogami ergonomii oraz pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych.

Ustosunkowując się do zastrzeżeń zgłoszonych przez [...] Spółdzielnię [...] "B" organ wyjaśnił, że: inwestor złożył projekt dojazdu do budynku uzgodniony z Zarządem Dróg Miejskich, przedłożył umowy zawarte z gestorami sieci energetycznej i cieplnej, zapewnił 64 miejsca parkingowe w projektowanym podziemnym garażu oraz, zgodnie z postanowieniami decyzji o warunkach zabudowy, zabezpieczył 116 miejsc parkingowych zawierając umowę z firmą "C" s.c.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła [...] Spółdzielnia [...] "B".

Podważając rozstrzygnięcie organu I instancji Spółdzielnia zarzuciła, że na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy naruszono art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Prezydent Miasta [...], nie stwierdzając odstępstw od postanowień decyzji o warunkach zabudowy, wydał decyzję o pozwoleniu na budowę. Odwołująca się podkreśliła, że w tej sprawie wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wskazała przy tym, że Prezydent Miasta [...] wydając decyzję o warunkach zabudowy przyznał Inwestorowi daleko idącą dowolność przy spełnieniu wymagania, jakim jest zabezpieczenie miejsc postojowych dla projektowanej inwestycji. Zarzuciła, że pozwolenie na budowę nie uwzględnia treści art. 5 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, który nakazuje, aby obiekt budowlany był projektowany i budowany w sposób zapewniający poszanowanie, występujących w zasięgu oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich.

Odnosząc się do pozwolenia na budowę Spółdzielnia podniosła, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 32 ust 4 pkt 2 oraz art. 33 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016 ze zm.). W jej ocenie projekt budowlany nie spełnia wymagań w zakresie: analizy zacienienia (linijki słońca) dla zaprojektowanego budynku i znajdującej się w sąsiedztwie zabudowy, nie została wydana oddzielna decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz oddzielne pozwolenie na budowę uzupełniającej sieci infrastruktury technicznej (łącznie z drogami), którą należy wykonać poza granicami projektowanej inwestycji, a projekt zagospodarowania terenu nie spełnia warunków uzgodnionych z Zarządem Dróg Miejskich z dnia [...] w tym warunków dojazdu do placu budowy. Ponadto Wnioskodawca nie przedłożył dowodu uzyskania służebności dojazdów zagwarantowanych wpisem do ksiąg wieczystych.

Po rozpoznaniu odwołania Wojewoda [...], decyzją z dnia 22 lutego 2005r., nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji podkreślił, że zarzuty dotyczące warunków zabudowy mogą być podnoszone w ramach skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie ustaleniu warunków zabudowy.

Wyjaśnił także, że na etapie postępowania odwoławczego uzupełniono materiał dowodowy i w jego ocenie zarzuty podniesione w odwołaniu nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym.

Zarzut braku oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane jest bezpodstawny, gdyż inwestor nie musi dysponować takim prawem w odniesieniu do nieruchomości będącej we władaniu Spółdzielni. Projekt dróg pożarowych został zaakceptowany przez Wojewódzkiego Komendanta Straży Pożarnej i nie narusza granic działki zabudowanej przez Spółdzielnię.

Z kolei zarzuty tyczące uzgodnień w zakresie przyjętych rozwiązań projektowych są bezpodstawne, albowiem złożone do akt sprawy uzgodnienia posiadają moc dowodową wystarczającą dla przeprowadzenia oceny przygotowania inwestycji z punktu wymogów określonych w art. 34 ust. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane.

[...] Spółdzielnia [...] "B" wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której podkreśliła, że już na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy naruszono art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzenny (Dz.U. z 2003 r. nr 80, poz. 717 ze zm.), który określa, że wydanie tej decyzji jest możliwe, gdy co najmniej jedna działka sąsiednia dostępna z tej samej drogi publicznej jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania oraz zagospodarowania terenu. Z kolei, stosowanie do § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. (Dz.U. nr 164, poz. 1588), w celu ustalenia wymagań nowej zabudowy i zagospodarowania terenu Prezydent Miasta wyznacza wokół działki budowlanej obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu. Skarżąca podniosła, że w odległości około 14 m od projektowanej inwestycji znajduje się dwukondygnacyjna lecznica dla zwierząt oraz dwukondygnacyjny budynek handlowy. Zabudowa zbliżona do projektowanej znajduje się w odległości około 130 m (biurowiec); budynek mieszkalny o podobnej wysokości usytuowany jest w odległości, co najmniej 150 m.

Decyzji w sprawie pozwolenia na budowę Skarżąca zarzuciła niezgodność z art. 5 ust. 1 oraz 34 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. Wskazała, że projekt budowlany został zatwierdzony w sytuacji, gdy zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala stwierdzić, iż spełnia on wszystkie wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy, a także wymagania wynikające § 40 ust. 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Dokumentacja projektowa nie zawiera jednoznacznej opinii dotyczącej analizy zacienienia dla zaprojektowanego budynku i znajdującej się w sąsiedztwie zabudowy, pełnej analizy nasłonecznienia dla projektowanego placu zabaw (nasłonecznienie placu zabaw dla dzieci powinno wynosić, co najmniej 4 godziny) oraz dowodu uzyskania służebności dojazdu zagwarantowanej wpisem do ksiąg wieczystych. W projekcie nie przewidziano miejsca rekreacyjnego dla osób starszych i niepełnosprawnych; tym samym nie wiadomo czy co najmniej 30 % projektowanej do zagospodarowania powierzchni znajduje się na terenie biologicznie czynnym.

W ocenie Skarżącej ze zgromadzonych dokumentów (opinia biegłego rzeczoznawcy w zakresie ochrony przeciwpożarowej oraz postanowienie nr [...] z [...] określające przebieg dróg przeciwpożarowych) nie wynika czy zatwierdzając projekt budowlany organy wzięły pod uwagę § 13 ust. 6 i 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej.

Ustosunkowując się do powyższych zarzutów Wojewoda [...] stwierdził, że nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i wniósł o jej oddalenie.

Podkreślił przy tym, że przedmiotem zakończonego postępowania odwoławczego była sprawa udzielenia pozwolenia na budowę. Stąd wywiódł, że uwagi dotyczące zakresu udzielonych inwestorowi warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być kierowane wyłącznie do decyzji w sprawie warunków zabudowy; wskazał, że zgodnie z art. 64 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r. nr 80, poz. 717 ze zm.) decyzja o warunkach zabudowy wiąże organy wydające pozwolenie na budowę.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących pozwolenia na budowę wyjaśnił, że zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy (analiza nasłonecznienia oraz oświadczenia projektantów) nie uzasadnia zarzutu o niezgodności zatwierdzonego projektu z § 40 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zaprzeczając twierdzeniom skargi podniósł, że z akt sprawy wynika, iż Wnioskodawca posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Ponadto podniósł, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie posiada uprawnień do oceny mocy prawnej zobowiązań o charakterze cywilnoprawnym, a w jego ocenie Inwestor wywiązał się z obowiązku zapewnienia miejsc parkingowych dla projektowanej inwestycji. W ocenie Wojewody zakres analiz materiału dowodowego, których domaga się Skarżącą, wykracza poza kompetencje określoną przez art. 32 ust. 4 pkt 2 art. 34 ust. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane oraz rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę, oświadczenia o posiadanym prawnie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i decyzji o pozwoleniu na budowę (Dz.U. z 2003 r. nr 120 poz. 1127 ze zm.).

Natomiast zarzucane naruszenie § 13 ust. 6 i 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 r. w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej, nie uwzględniają okoliczności, że nadzór nad działalnością rzeczoznawców sprawuje Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej (§ 13 ust. 1 powołanego powyżej rozporządzenia).

Uczestnik postępowania Spółka "A", reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła o oddalenie skargi i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Pełnomocnik Inwestora przedłożył do akt sprawy kserokopie umów o dostawę energii cieplej i elektrycznej oraz okazał porozumienie dotyczące wynajęcia 116 miejsc parkingowych. Ponadto oświadczył, że budowa zmierza ku końcowi; w czerwcu 2006 roku będzie złożony wniosek o pozwolenie na użytkowanie budynku (k. 59 akt sądowych)

Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2006 r. sygn. akt II SA/Po 456/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zawiesił postępowanie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 01 września 2004 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2006 r. sygn. akt II SA/Po 889/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił wskazana powyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 14 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

W uzasadnieniu wyroku wyjaśniono, że analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu nie zawierała części graficznej sporządzonej na kopii mapy katastralnej w skali 1:500 lub 1:1000, co uniemożliwiło prawidłową ocenę odległości na terenie objętym analizą. Ponadto analiza obejmowała jedynie działki bezpośrednio sąsiadujące, nie biorąc pod uwagę, że działka objęta zamierzoną inwestycją położona jest na terenie o różnych formach zabudowy wielorodzinnej (budynki czterokondygnacyjne i jedenastokondygnacyjne). W ocenie Sądu zawężenie obszaru analizy doprowadziło do zbytniego rygoryzmu odnośnie możliwości uwzględnienia wniosku inwestora. W konkluzji analizy stwierdzono, że "realizacja wnioskowanej budowy jest niezgodna z ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ze względu na brak kontynuacji linii zabudowy, intensywności wykorzystania terenu, gabarytów budynku oraz braku dostępu do drogi publicznej". Niemniej, pomimo takiej konkluzji, analiza stała się podstawą decyzji ustalającej warunki zabudowy. Natomiast organ w ogóle nie odniósł się do sprzeczności wydanej decyzji z wynikami przeprowadzonej analizy. Sąd podkreślił, że załączony do akt sprawy projekt decyzji o warunkach zabudowy nie został podpisany, nie zawiera wszystkich stron i nie załączono do niego części graficznej; dokument sprawia wrażenie brudnopisu z poprawkami naniesionymi przez nieznaną osobę. Ponadto do decyzji o warunkach zabudowy włączono alternatywne rozwiązanie dostępu do drogi publicznej (wjazd-wyjazd z dz. Nr [...] i nr [...] na drogę serwisową) pomimo tego, że nie nastąpiło jego uzgodnienie w trybie art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Powyższy wyrok został uchylony, a sprawę przekazano Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że "A" S.A. z siedzibą w [...] nie była należycie zawiadomiona o terminie rozprawy przez co została pozbawiona możności obrony swych praw przed Sądem pierwszej instancji.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, wyrokiem z dnia 18 grudnia 2007 r., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Sąd stwierdził naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego). Z analizy materiału zgromadzonego w aktach administracyjnych wynikało bowiem, że "A" S.A. nie brała udziału w postępowaniu przed organem odwoławczym i nie doręczono jej zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając sprawę ponownie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 22 września 2008 r. nr [...] uchyliło w całości rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta [...] i przekazało sprawę ustalenia warunków zabudowy temu organowi do ponownego rozpoznania (k. 156-160 akt sądowych). Organ odwoławczy uznał, że decyzja została wydana bez zachowania przewidzianej prawem procedury, co wymaga powtórzenia postępowania przed organem pierwszej instancji. Stwierdzono naruszenie przepisów: art. 52 ust. 2, art. 53 ust. 4, art. 60 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 3 i § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. nr 164, poz. 1588).

Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie została zaskarżona skargą do sądu administracyjnego (k. 201 akt sądowych).

Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2008 r. Sąd postanowił podjąć postępowanie dotyczące skargi na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Sprawę zarejestrowano na nowo pod sygn. akt II SA/Po 766/08.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Decyzja ustalająca warunki zabudowy dla inwestycji zrealizowanej na podstawie kontrolowanego pozwolenia na budowę została ostatecznie i prawomocnie wyeliminowana z obrotu prawnego. Ocena prawidłowości pozwolenia na budowę z punktu widzenia zgodności projektu budowlanego z warunkami zabudowy stała się bezprzedmiotowa z chwilą usunięcia z obrotu prawnego decyzji ustalającej warunki zabudowy. Z tego względu odpadły przyczyny uzasadniające merytoryczną ocenę zarzutów sformułowanych w skardze (porównaj wyrok NSA z dnia 05 lutego 1999 r. sygn. akt IV SA 238/97).

Niemniej uchylenie decyzji o warunkach zabudowy, na której oparto ocenę dopuszczalność projektowanej zabudowy, nie pozwala uznać, że norma indywidualna wypracowana w postępowaniu o pozwolenie na budowę jest prawidłowa, a zaskarżona decyzja powinna pozostać w obrocie prawnym. Jeżeli decyzja o warunkach zabudowy zawiera istotne braki, to w pełni uzasadnione mogą być obawy o kształt decyzji pozwalającej na budowę, która została wydana w oparciu o tę pierwszą (porównaj wyrok NSA z dnia 05 lutego 1999 r. sygn. akt IV SA 238/97).

Wskazać należy, że zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 ze zm.) zmiana zagospodarowania terenu polegająca na budowie obiektu budowlanego, w przypadku braku planu miejscowego, wymaga ustalenia warunków zabudowy. Decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający pozwolenie na budowę - art. 64 ust. 1 w związku z art. 55 powołanej ustawy. W konsekwencji, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. nr 2007, poz. 2016 ze zm.). Stwierdzone niezgodności wymagają usunięcia pod rygorem odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i odmowy udzielania pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane).

Z mocy powyższych przepisów wynika, że w sytuacji braku planu zagospodarowania przestrzennego, niedopuszczalne jest zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę bez wcześniejszego wydania decyzji o warunkach zabudowy.

Wskazane decyzje stanowią sekwencję "działań prawnych" organów administracyjnych, z logiką których jedna decyzja stanowi podstawę wydania innej (druga decyzja zależna jest od pierwszej). Przedmiotowa zależność, wynika wprost z przepisów prawa materialnego (porównaj: wyrok NSA z dnia 10 października 2006 r. sygn. akt II GSK 156/06). Waga nadana przez ustawodawcę decyzji o warunkach zabudowy przejawia się w tym, iż po wyeliminowaniu jej z obrotu prawnego, wydane na jej podstawie pozwolenie na budowę traci swoje uzasadnienie i rację bytu. Uchylenie decyzji o warunkach zabudowy stanowi przesłankę wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę - art. 145 § 1 pkt 8 Kpa (porównaj: wyrok NSA z dnia 05 lutego 1999r. sygn. akt IV SA 238/97).

Podsumowując stwierdzić należy, że decyzja o warunkach zabudowy stanowi dla pozwolenia na budowę warunek konieczny, zarówno na etapie wprowadzenia do obrotu prawnego (art. 35 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane), jak i pozostawania w tym obrocie. W konsekwencji uchylenie decyzji o warunkach zabudowy prowadzi do sytuacji, w której oparte na niej pozwolenie na budowę narusza prawo w tym sensie, że nie znajduje wymaganego przez prawo materialne oparcia w akcie ustalającym warunki zabudowy (art. 34 i art. 35 ustawy - Prawo budowlane). Jednocześnie zrealizowane zostają przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę (art. 145 § 1 pkt 8 Kpa).

Uwzględniając powyższe Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał, że uchylenie decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 14 czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, stanowi okoliczność uzasadniającą uchylenie zaskarżonego pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Przepis ten stanowi, że Sąd uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania.

Sąd uwzględnił, że kontrola legalności działania administracji publicznej obejmuje swym zakresem, zarówno działania podejmowane w celu skonkretyzowania obowiązków i uprawnień strony postępowania, jak i efekt tych działań w postaci aktu rozstrzygającego sprawę - art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.). Wady nakazujące usunięcie zaskarżonego aktu z obrotu prawnego mogą być następstwem okoliczności niezależnych od organu orzekającego; mogą być to nawet okoliczności zewnętrzne wobec danego postępowania jurysdykcyjnego, w szczególności wadliwy prejudykat (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz autorstwa T.Wosia, H.Knysiak-Molczyk, M.Romańskiej Wyd. Prawnicze LexisNexis W-wa 2008, str. 524-525).

Przedstawionej kwalifikacji prawnej nie może zmienić zasada, że oceniając legalność zaskarżonego aktu sąd administracyjny powinien uwzględnić stan istniejący w chwili wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wskazane kryterium odnosi się do oceny legalności działań organów administracji publicznej w zakresie gromadzenie materiału dowodowego oraz wyboru podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Rozważana reguła nie ogranicza kompetencji sądu administracyjnego w ten sposób, że rodzi konieczności pozostawienia w obrocie prawnym aktu prawnego, którego wada ujawniła się (na skutek uchylenia decyzji w oparciu, o którą zaskarżona decyzja została wydana, niezgodności przepisu z Konstytucją RP, czy niezgodności przepisu z prawem Unii Europejskiej) już po zakończeniu postępowania przed organami administracyjnymi, ale jeszcze przed momentem wyrokowania przez sąd. W ocenie Sądu oddalenie skargi w niniejszej sprawie prowadziłoby do pozostawienia w obrocie prawnym rozstrzygnięcia organu administracji publicznej, które obiektywnie narusza prawo.

Jednocześnie Sąd orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, że odsyłanie strony na drogę wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją godziłoby w zasadę ekonomii postępowania.

Trzeba mieć bowiem na uwadze, że budynek mieszkalny objęty kwestionowanym pozwoleniem na budowę został już wzniesiony (aktualnie jest zasiedlony). To oznacza, że zarówno w postępowaniu nadzwyczajnym - wznowieniowym (po uchyleniu decyzji dotkniętej wadą, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 8 kpa) jak i w postępowaniu zwykłym niedopuszczalne jest już wydanie pozwolenia na budowę. Stosownie bowiem do art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego decyzja o pozwoleniu na budowę może dotyczyć jedynie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych. Zrealizowanie przez inwestora w niniejszej sprawie robót budowlanych oznacza bezprzedmiotowość postępowania wszczętego jego wnioskiem o pozwolenie na budowę.

Na marginesie można też dodać, że uchylenie decyzji o warunkach zabudowy wyłącza możliwość wydania we wznowionym postępowaniu decyzji odpowiadającej w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 w związku z art. 151 § 2 kpa).

Z przyczyn wyżej podanych, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b, art. 135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Sąd nie orzekł o kosztach postępowania wobec braku zgłoszenia przez skarżącego wniosku o ich przyznanie (art. 210 § 1 ppsa).

Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji będzie miał na uwadze powyższe wskazania i wobec zrealizowania przedmiotowej inwestycji uwzględni przesłankę bezprzedmiotowości postępowania wynikającą z art. 105 § 1 kpa. O dalszych losach przedmiotowej inwestycji winny zadecydować wyniki postępowania przed organami nadzoru budowlanego.

/-/ B.Drzazga /-/ J.Szaniecka /-/ A.Łaskarzewska

MK