Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2173/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 8a ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 900
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony  Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80 i art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi B. A. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] września 2020 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister", "organ"), na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2020 r., poz. 723; dalej: "ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym"), odmówił B. A. (dalej: "skarżący") wyłączenia stosowania wobec niego art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach sprawy.

Wnioskiem z [...] sierpnia 2017 r. (data wpływu do organu: [...] sierpnia 2017 r.) skarżący wystąpił do Ministra o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.

W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że wstąpił do służby w Milicji Obywatelskiej, lecz z uwagi na propozycję skierowania go do Wyższej Szkoły Oficerskiej im. Feliksa Dzierżyńskiego w Legionowie zdecydował się na przejście do Służby Bezpieczeństwa (dalej: "SB"). Zmiana formacji wiązała się dla skarżącego z uzyskaniem korzyści, tj. stopnia oficerskiego, a także wyższego uposażenia zasadniczego. Po pozytywnej weryfikacji przyjęto go do Policji, gdzie wykonywał obowiązki w Wydziale Dochodzeniowo-Śledczym Komendy Rejonowej Policji w O., a następnie w Sekcji Dochodzeniowo-Śledczej Komendy Powiatowej Policji w O.. Za bardzo dobre realizowanie zadań skarżącemu wielokrotnie podwyższano dodatek służbowy i awansowano na kolejne stopnie oficerskie. Ze względu na zły stan zdrowia (skarżącego zakwalifikowano do trzeciej grupy inwalidzkiej w związku ze służbą) odszedł ze służby [...] kwietnia 2007 r.

W toku postępowania administracyjnego, wszczętego ww. wnioskiem skarżącego, Minister ustalił, że skarżący został zwolniony ze służby w Komendzie Powiatowej Policji w O. [...] kwietnia 2007 r. i ma ustalone prawo do emerytury oraz renty inwalidzkiej, których wysokość zweryfikowano z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i art. 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, przy czym wypłacana jest emerytura jako świadczenie korzystniejsze.

Według pisma Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (dalej: "IPN") z [...] kwietnia 2017 r., stanowiącego informację o przebiegu służby nr [...], skarżący pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, od [...] lutego 1988 r. do [...] lipca 1990 r., tj. przez 2 lata, 5 miesięcy i 14 dni. Natomiast całkowity okres jego służby wynosi 19 lat, 2 miesiące i 14 dni (od 16 lutego 1988 r. do 30 kwietnia 2007 r.). Do wysługi emerytalnej skarżącemu zaliczono okres pełnienia zasadniczej służby wojskowej w wymiarze roku, 11 miesięcy i 21 dni (od [...] września 1983 r. do [...] sierpnia 1985 r.).

Z kopii kompletnych akt osobowych o sygn. [...], przekazanych przez IPN przy pismach z [...] czerwca 2018 r. i [...] lutego 2020 r., nie wynika, aby skarżący nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po 12 września 1989 r.

Komendant Główny Policji w piśmie z [...] października 2018 r. znak [...] podał, że skarżący po 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki. W trakcie służby miał podwyższone uposażenie zasadnicze, zwiększany dodatek służbowy i funkcyjny, był awansowany na stanowisku służbowym oraz w stopniu służbowym, wyróżniano go nagrodami pieniężnymi i rzeczowymi, a także pozytywnie opiniowano. Nie odnotowano żadnych kar dyscyplinarnych wymierzonych skarżącemu bądź prowadzonych wobec niego postępowań karnych lub karno-skarbowych. Brak jest też dokumentów wprost odnoszących się do czynności służbowych, podczas których wystąpiło zagrożenie życia lub zdrowia.

Dalej Minister wskazał, że art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym w pierwszym rzędzie nakłada na niego obowiązek weryfikacji spełnienia przez stronę przesłanek formalnych określonych w ust. 1 pkt 1 i 2 tego przepisu. Powyższe przesłanki są nieostre, co oznacza, iż intencją ustawodawcy było zagwarantowanie uprawnionemu organowi możliwości indywidualnego podejścia do każdej sprawy poprzez wprowadzenie uznania administracyjnego.

Analizując pierwszą z przesłanek (tj. krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r.) organ zaznaczył, że krótkotrwałość musi być każdorazowo oceniana indywidualnie, jednak z zastrzeżeniem, iż winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Krótkotrwałość jest wprawdzie pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak oparłszy się na wykładni językowej jest ona tożsama z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością. Minister przytoczył synonimy tego pojęcia z Wielkiego słownika wyrazów bliskoznacznych (Wydawnictwo Naukowe PWN 2005 r.): "chwilowy, doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny".

Organ zwrócił uwagę na powszechnie akceptowane w orzecznictwie i piśmiennictwie pierwszeństwo wykładni językowej, jednak przy rozpatrywaniu sprawy w trybie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, po dokonaniu wykładni językowej, uznał za zasadne odwołanie się również do wykładni autentycznej, zgodnie z którą przepis ma być tłumaczony tak, aby był najbardziej przydatny do osiągnięcia celu ustawy.

W kontekście przesłanki rzetelnego wykonywania obowiązków Minister, stosując wykładnię językową, stwierdził, że pojęcie rzetelności w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych należy definiować jako sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków. Również w przypadku pojęcia rzetelności przytoczył jego synonimy z Wielkiego słownika wyrazów bliskoznacznych (Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r.): "akuratny, całościowy, dogłębny, dokładny, drobiazgowy, gorliwy, niestrudzony, niezawodny, obowiązkowy, oddany, ofiarny, pedantyczny, pewny, pilny, pracowity, precyzyjny, przenikliwy, skrupulatny, solidny, staranny, sumienny, uczciwy, wierny, wnikliwy, wszechstronny, wytrwały". W świetle powyższego organ uznał, iż rzetelne wykonywanie obowiązków służbowych oznacza ich realizację na najwyższym poziomie, w sposób niebudzący żadnych wątpliwości ani pod kątem jakościowym, ani z punktu widzenia moralności i honoru funkcjonariusza służb publicznych. Postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, przez co należy rozumieć nie tylko podejmowanie i nienaganną realizację zadań obligatoryjnych, ale także wykazywanie inicjatywy zarówno w zakresie takich właśnie zadań, jak i poprzez gotowość do realizacji obowiązków dodatkowych.

Minister podkreślił, że zawarty w tym warunku zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" stanowi czynnik podnoszący wartość rzetelnej służby funkcjonariusza, przy czym warunek "narażenie zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektyw ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, czy też nie miało charakteru hipotetycznego, ale było rzeczywiste, dowiedzione i miało charakter wyjątkowy.

Minister zaakcentował, iż jego zadaniem jest stwierdzenie, czy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego można uznać za spełnione ww. przesłanki, a także ustalenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek.

W aspekcie "szczególnie uzasadnionego przypadku" organ przywołał fragmenty wyroków: Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: "NSA") z 13 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1895/19 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 147/19 (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl)

Przechodząc do realiów niniejszej sprawy, Minister stwierdził, że niemal dwuipółletni okres (2 lata, 5 miesięcy i 14 dni) służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym (jako długości tego okresu), jak i w ujęciu proporcjonalnym (stosunku długości tego okresu do całego okresu służby wynoszącego 19 lat, 2 miesiące i 14 dni), nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego ani epizodycznego. Skoro skarżący pełnił służbę przez ww. okres, to - zdaniem organu - z całą pewnością dokładnie zaznajomił się ze specyfiką realizowanych przez niego zadań oraz ich charakterem. Dlatego Minister uznał, iż w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka ujęta w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.

Organ nie kwestionował rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez skarżącego po 12 września 1989 r., ale zaznaczył, że jego świadczenie emerytalne nie było podwyższone ze względu na służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej (Dz. U. z 2005 r. Nr 86, poz. 734 ze zm.; dalej: "rozporządzenie"). Ostatecznie jednak uznał za spełniony wymóg przewidziany w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.

Minister odnotował również, iż w toku pełnionej służby skarżącemu nie zostały nadane jakiekolwiek ordery/odznaczenia państwowe, czy też odznaki/medale resortowe, co uwzględnił w ramach analizy wystąpienia szczególnego przypadku.

Jak wskazał organ, wnikliwa analiza materiału dowodowego (stanowiącego kopię akt osobowych o sygn. [...]), bezsprzecznie dowodzi, że skarżący utożsamiał się z ustrojem totalitarnym - w sposób świadomy rozpoczął pracę w SB Bezpieczeństwa, a później nie podjął żadnych działań mających na celu usunięcie go z tej formacji, lecz kontynuował karierę zawodową w strukturach SB aż do jej likwidacji i transformacji podyktowanej zmianami ustrojowymi w Polsce.

Rozpoczęcie przez skarżącego służby w SB nie było efektem odgórnego przeniesienia służbowego, lecz wynikało z jego chęci czynnego włączenia się w aktualne życie społeczno-polityczne oraz kontynuowania rodzinnych tradycji pracy w SB. W ankiecie osobowej z [...] października 1987 r. skarżący wskazał: "[...]" i dalej:[...]". W raporcie z [...] lutego 1988 r. skarżący następująco motywował prośbę o skierowanie go do Wyższej Szkoły Oficerskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych im. Feliksa Dzierżyńskiego w Legionowie: "(...) posiadane wykształcenie o niezbędną wiedzę, konieczną do wykonywania zadań w Służbie Bezpieczeństwa". Z kolei w uzasadnieniu wniosku personalnego z [...] lutego 1988 r. podano: "[...]". Skarżący był członkiem Związku Socjalistycznej Młodzieży Polskiej (dalej: "ZSMP"), pełnił funkcję wiceprzewodniczącego zarządu kompanii.

Reasumując, Minister stwierdził, iż skarżący, pełniąc służbę na etacie SB, czerpał określone, wymierne korzyści, m. in. został skierowany na studia do Wyższej Szkoły Oficerskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych im. Feliksa Dzierżyńskiego w Legionowie oraz awansował na wyższy stopień służbowy – kaprala. Świadczy to o tym, że wiązano z nim konkretne plany i inwestowano w niego środki finansowe. W konsekwencji nie można zakwalifikować jego sprawy jako szczególnie uzasadnionego przypadku.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję Ministra skarżący wniósł o jej uchylenie i uznanie jego świadczenia emerytalno-rentowego w nieobniżonej wysokości, zarzucając naruszenie:

1. prawa materialnego, tj. art. 8a ust. 1 i 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym,

2. procedury administracyjnej, w szczególności przepisów art. 7, art. 8 § 1, art. 12 § 1 i 2 oraz art. 75 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "k.p.a.") w postaci błędów w ustaleniach faktycznych oraz umyślnego i tendencyjnego przyjęcia faktów dających podstawę do wydania decyzji odmownej.

W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że ze względów stricte finansowych zgodził się w pracę w SB, którą mu zaproponowano pod warunkiem odbycia 3-letniego przeszkolenia w Wyższej Szkole Oficerskiej w Legionowie. Od wstąpienia do SB ([...] lutego 1988 r.) do [...] czerwca 1988 r., kiedy to skarżący udał się na miesięczny urlop wypoczynkowy, nie wykonywał czynności operacyjnych, gdyż nie posiadał w tym zakresie żadnego przeszkolenia. W tym czasie często był kierowany do pomocy w Biurze Paszportowym. Po urlopie, od [...] sierpnia 1988 r. rozpoczął naukę w Wyższej Szkole Oficerskiej w Legionowie, gdzie w we wrześniu 1988 r. został awansowany na stopień kaprala. Nie wynikało to – jak wskazuje organ - z dalekosiężnych planów SB wobec skarżącego, lecz wszyscy podchorążowie, którzy odbyli w sierpniu 1988 r. tzw. kurs podoficerski, a nie mieli stopni podoficerskich, byli awansowani na stopień kaprala MO. Podczas nauki w ww. szkole, skarżący wraz z innymi słuchaczami w mundurze oraz z bronią i środkami przymusu bezpośredniego, zabezpieczał ład i porządek publiczny na terenie warszawskich dzielnic [...] i [...], które wówczas były najbardziej zagrożone przestępczością kryminalną.

Ponadto – wbrew informacji przekazanej przez Komendanta Głównego Policji - skarżący [...] lipca 2003 r. został odznaczony Brązowym Krzyżem Zasługi za szczególne zaangażowanie i znakomite wyniki w zwalczaniu przestępczości kryminalnej, zaś w lipcu 2019 r. (po ponad 12 latach od odejścia ze służby), z okazji 100-lecia Polskiej Policji został uhonorowany medalem pamiątkowym przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Policji, przy czym – wbrew twierdzeniu skarżącego – nie zostały załączone do skargi kopie legitymacji przyznanych mu odznaczeń o nr [...] i nr [...].

Skarżący podważył też podany przez IPN fakt, iż [...] listopada 1979 r. był członkiem ZSMP, bowiem w listopadzie 1979 r. uczęszczał do drugiej klasy Liceum Ogólnokształcącego w S. i nie był zainteresowany działalnością polityczną. Natomiast wstąpił do ZSMP, odbywając zasadniczą służbę wojskową w jednostce w S., ponieważ w ww. jednostce wymagano, aby wszyscy żołnierze należeli do tej organizacji. Z kolei na wiceprzewodniczącego wybrano go tylko dlatego, że był jednym z dwóch żołnierzy, którzy mieli maturę. Zdaniem skarżącego, idąc tokiem rozumowania organu, można dojść do absurdalnych wniosków, że właściwie z każdego obywatela można zrobić zbrodniarza służącego totalitarnemu państwu.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie należy zaznaczyć, że Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.). W myśl tego przepisu, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Skarga jest uzasadniona.

Przepis art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, będący podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji, stanowi, że minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a, art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę na rzecz totalitarnego państwa w rozumieniu art. 13b tej ustawy (tj. służbę od 22 lipca 1944 r. do 31 lipca 1990 r. w cywilnych i wojskowych instytucjach i formacjach wymienionych enumeratywnie w tym przepisie), ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.

W świetle art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym decyzja o wyłączeniu zastosowania ograniczeń przewidzianych w art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy ma charakter uznaniowy. Podkreślić należy, że uznanie administracyjne nie pozwala na dowolne działanie organu administracji publicznej czy rozstrzyganie na podstawie przesłanek niemających obiektywnego uzasadnienia. Orzekający w sprawie organ jest zobowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy. Natomiast sąd, kontrolując decyzję uznaniową, jest obowiązany zbadać, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności. NSA w wyroku z 23 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1488/08 stwierdził, że zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Natomiast wybór rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną. Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności. W orzecznictwie sądów administracyjnych konsekwentnie zwraca się uwagę na znaczenie, jakie ma prawidłowe uzasadnienie decyzji uznaniowej. Wskazuje się, że wymogi, jakim powinna odpowiadać decyzja wydana w ramach uznania administracyjnego, są dalej idące niż ma to miejsce w odniesieniu do decyzji związanej. Uzasadnienie decyzji uznaniowej powinno zawierać wszechstronną analizę zgromadzonego materiału dowodowego i wyczerpująco uargumentowane stanowisko organu. Powinno z niego wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały rozważone i ocenione (vide wyroki NSA: z 17 marca 2010 r., sygn. akt II GSK 491/09 i z 20 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 2006/10).

Skład orzekający w niniejszej sprawie nie zgadza się z oceną organu, że służba skarżącego przed 31 lipca 1990 r. nie była krótkotrwała. Zdaniem Sądu, okres 2 lat, 5 miesięcy i 14 dni na tle całkowitego okresu służby, wynoszącego ponad 19 lat (dokładnie 19 lat, 2 miesiące i 14 dni), należy zakwalifikować jako krótkotrwały. Sąd podziela stanowisko Ministra, iż krótkotrwałość jest pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak zestawienie powyższych okresów wskazuje na oczywistą i znaczną dysproporcję służby pełnionej przez skarżącego na rzecz totalitarnego państwa, która stanowi niespełna 13% ogólnego stażu jego służby. Jest to wartość stosunkowo nieduża, marginalna, akceptowalna w odniesieniu do ogólnego okresu przyjętego za punkt odniesienia. NSA w wyroku z 12 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1924/19 zwrócił uwagę, iż jako pewnego rodzaju wskazówkę interpretacyjną wskazywano w trakcie prac nad treścią art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, że co najmniej 20% całego okresu służby funkcjonariusza można uznać za okres krótkotrwałej służby - por. wypowiedź posła J. M. podczas komisji sejmowych obradujących nad poprawką – Zapis Posiedzenia Komisji Spraw Wewnętrznych i Administracji (nr [...]) i Komisji Polityki Społecznej i Rodziny (nr [...]) z [...] grudnia 2016 r. Sejm [...] Kadencji, s. 19. Tak więc w sytuacji, gdy okres służby w organach wymienionych w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym jest stosunkowo krótki do okresu całej służby skarżącego można uznać, że spełniona została przesłanka z art. 8a ust 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym".

Sąd aprobuje ustalenie organu, iż w sprawie zaistniała przesłanka rzetelności stypizowana w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Podkreślić jednak trzeba, że – wbrew twierdzeniu Ministra - okoliczność, iż świadczenie emerytalne skarżącego nie było podwyższone w myśl przepisów rozporządzenia - nie może mieć wpływu na spełnienie tej przesłanki, bowiem ww. przepis nie zawęża "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków" do służby pełnionej wyłącznie z narażeniem zdrowia i życia. Jak podniósł NSA w powołanym wyżej wyroku o sygn. akt I OSK 1895/19, zwrot "w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" odnoszący się do generalnego kryterium "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po 12 września 1989 r." stanowi dodatkowy kwantyfikator oceny sposobu wykonywania służby po wskazanej dacie. Tak więc zwrot "w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" nie wyklucza w żadnym wypadku konieczności oceny rzetelności wykonywania zadań i obowiązków służbowych w przypadku niestwierdzenia okoliczności faktycznego narażania zdrowia i życia.

Nie do zaakceptowania są również wywody organu w zakresie "szczególnie uzasadnionego przypadku". Po pierwsze, ma rację skarżący, iż organ popełnił błędy w ustaleniach faktycznych, np. pominął zaliczenie skarżącego do trzeciej grupy inwalidztwa, które pozostaje w związku ze służbą (vide orzeczenie z [...] marca 2008 r. nr [...] Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w P. w aktach administracyjnych sprawy). Oznacza to, że pełniona służba miała wymierny wpływ na zdrowie skarżącego. Minister powinien również zweryfikować, czy skarżącemu – jak to podnosi w skardze – przyznano odznaczenia w postaci Brązowego Krzyża Zasługi i pamiątkowego medalu.

Po wtóre, Minister odmawiając zakwalifikowania sprawy skarżącego jako szczególnie uzasadnionego przypadku, oparł się na wyłącznie na aktywnym i sumiennym wykonywaniu przez skarżącego zadań służbowych przed 31 lipca 1990 r., nauce w Wyższej szkole Oficerskiej w Legionowie oraz przynależności do ZSMP. Organ nie przywołał żadnych konkretnych okoliczności świadczących o bezpośrednim zaangażowaniu skarżącego w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego. Zdaniem Sądu, ogólne wnioski wywiedzione z faktu kształcenia skarżącego w ww. szkole, świadomej realizacji zadań służbowych czy członkostwie w ZSMP świadczą o błędnej interpretacji przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku". Prowadzą bowiem do konstatacji, że z regulacji objętej przepisem art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym mogą skorzystać wyłącznie osoby, które służyły państwu totalitarnemu pod przymusem bądź podjęły (bez zgody przełożonych) współpracę z demokratyczną opozycją. Tymczasem takich funkcjonariuszy nie dotyczy obniżenie uposażenia (vide art. 23c pkt 2 i art. 15c ust. 5 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym). Możliwość wyłączenia reguł ogólnych w drodze decyzji odnosi się do pozostałych osób, które pełniły służbę w formacjach określonych art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.

Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że wydając zaskarżoną decyzję, Minister dopuścił się mającego istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia zarówno przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., jak również błędnej interpretacji przepisu prawa materialnego wyrażonego w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.

Rozpatrując ponownie wniosek skarżącego, organ zastosuje się do dokonanej przez Sąd oceny prawnej, zgodnie z którą, skarżący spełnia oba kryteria określone w art. 8a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, a także ponownie dokona wyczerpującej oceny tego, czy sprawa skarżącego stanowi szczególnie uzasadniony przypadek, a następnie wyda należycie i przekonująco umotywowaną decyzję administracyjną.

Minister w szczególności uwzględni wskazanie Sądu, iż tylko konkretne zachowania skarżącego, podejmowane w ramach jego służby w SB czy aktywności w ZSMP mogą świadczyć o jego bezpośrednim zaangażowaniu w realizację zadań i funkcji państwa totalitarnego.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.