Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 202/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-04-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48, 80 ust.2 pkt.2
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz Protokolant: Maksymilian Krzanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi Z. F. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 21 listopada 2017 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 21 listopada 2017 r., nr [...] (znak: [...]), na podstawie:

- art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm. – dalej jako: k.p.a.) oraz

- art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm. – dalej jako: u.p.b.),

po rozpatrzeniu odwołania Z. F. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. S. z dnia 27 czerwca 2016 r., nr [...] (znak: [...]), którą nakazano Z. F. rozbiórkę samowolnie wykonanej komory lakierniczej o wymiarach 7,0 m x 4,0 m na terenie dz. nr [...] w obr. 113 przy ul. [...] w N. S.,

uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 u.p.b. nakazał Z. F. dokonać rozbiórki samowolnie wykonanej komory lakierniczej o wym. 7,0 m x 4,0 m położonej na terenie działek o nr ewid. [...] oraz [...] w obr. 113 przy ul. [...] w N. S..

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Po nadesłaniu przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w N. S., akt postępowania oraz odwołania Z. F., na podstawie tak zebranego materiału dowodowego Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił stan faktyczny, którego najistotniejsze dla prowadzonego postępowania elementy przedstawił kolejno w treści decyzji.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. S. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej budowy komory lakierniczej o wymiarach 7,0 m x 4,0 m na terenie dz. nr [...] w obr. [...] przy ul. [...] w N. S..

W trakcie przeprowadzonej kontroli w dniu 14 września 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że na terenie dz. nr [...] obr. [...] w N. S. zlokalizowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny wolnostojący oraz wiata o konstrukcji drewnianej usytuowana przy ścianie budynku mieszkalno-warsztatowego zlokalizowanego na dz. nr [...] w obr. [...] przy ul. [...].

Postanowieniem z dnia 6 października 2015 r. organ poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie budowy wiaty i komory lakierniczej na terenie dz. o nr ewid. [...] w obr. [...] przy ul. [...] w N. S..

Postanowieniem z dnia 17 listopada 2015 r., nr [...] (znak: [...]) organ I instancji nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania dla terenu działki nr [...] w obr. [...] przy ul. [...] w N. S. w terminie do dnia 31 maja 2016 r., a w przypadku uzyskania pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy przedłożenia dokumentów niezbędnych do legalizacji przedmiotowej komory lakierniczej.

Pismem z dnia 14 stycznia 2016 r. (znak: [...]) Wydział Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta N. S. poinformował Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że inwestor został wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku o ustalenie warunków zabudowy. Następnie pismem z dnia 9 lutego 2016 r. (znak: [...]) Wydział Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta N. S. poinformował organ I instancji, że w związku z brakiem odpowiedzi na wezwanie skierowane do inwestora w dniu 14 stycznia 2016 r., wniosek inwestora pozostawiono bez rozpoznania.

W dniu 9 marca 2016 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. S. przeprowadził oględziny w przedmiotowej sprawie, podczas których ustalono, że w dniu kontroli Z. F. nie przedłożył żadnych dokumentów związanych z pozyskaniem decyzji o warunkach zabudowy celem legalizacji komory lakierniczej.

Zawiadomieniem z dnia 1 czerwca 2016 r. (znak: [...]) organ I instancji poinformował strony postępowania o konsekwencjach prawnych wynikających z nieprzedłożenia dokumentów niezbędnych do legalizacji w terminie oraz o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji o zgromadzonych dowodach, materiałach oraz zgłoszonych żądaniach.

Decyzją z dnia 27 czerwca 2016 r., nr [...] (znak: [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. S. nakazał inwestorowi Z. F. dokonać rozbiórki samowolnie wykonanej komory lakierniczej o wym. 7,0 m x 4,0 m na terenie dz. nr [...] w obr. [...] przy ul. [...] w N. S..

Odwołanie od ww. decyzji wniósł Z. F..

Organ I instancji przekazując odwołanie wskazał, że nie znalazł podstaw do zastosowania art. 132 k.p.a.

Pismem z dnia 29 maja 2017 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wystąpił do Prezydenta Miasta N. S. o wskazanie, czy postępowanie z wniosku Z. F. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Instalacja do malowania (profesjonalna kabina lakiernicza)" zostało zakończone ostateczną decyzją. Pismem z dnia 1 czerwca 2017 r. Prezydent Miasta N. S. przesłał do organu II instancji kopię decyzji o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań z dnia 17 listopada 2016 r. (znak: [...]).

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego zaznaczył, że dokonał powtórnego, pełnego i merytorycznego rozpatrzenia sprawy w granicach przewidzianych przez przepisy prawa dla postępowania pierwszoinstancyjnego.

Na wstępie organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem postępowania są roboty budowlane polegające na budowie komory lakierniczej o rozmiarach 7,0 m x 4,0 m na działce o nr ewid. [...] obręb [...] przy ul. [...] w N. S.. Ponadto organ ustalił, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w N. S. w sposób prawidłowy określił krąg stron przedmiotowego postępowania.

W dalszej kolejności organ II instancji stwierdził, że przedmiotowy obiekt z uwagi na brak trwałego związania z gruntem nie jest budynkiem, a ze względu na wielkość powierzchni zabudowy nie jest obiektem małej architektury. W konsekwencji organ II instancji zakwalifikował przedmiotową komorę lakierniczą jako budowlę.

Następnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił uwagę, że w określonych w art. 29 u.p.b. wyjątkach od uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę nie została ujęta budowa budowli w postaci komory lakierniczej, a w związku z tym wymagała ona uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, której inwestor nie uzyskał. Organ wskazał przy tym, że w przypadku nieposiadania przez inwestora decyzji o pozwoleniu na budowę organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest wdrożyć procedurę uregulowaną w art. 48 u.p.b.

Ponadto organ odwoławczy podniósł, że w toku postępowania przed organem I instancji postanowieniem z dnia 17 listopada 2015 r. nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki o nr ewid. [...] obręb [...] w N. S., a w przypadku uzyskania pozytywnej decyzji, przedłożenia kompletu dokumentów niezbędnych do legalizacji przedmiotowej komory lakierniczej w terminie do dnia 31 maja 2016 r. Podano, że w dniu 17 grudnia 2015 r. inwestor złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej komory lakierniczej do Prezydenta Miasta N. S., jednak ze względu na nieuzupełnienie braków formalnych wniosek został pozostawiony bez rozpoznania. Podkreślono bowiem, że inwestor w chwili składania wniosku o decyzję o warunkach zabudowy nie posiadał decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która stanowić miała obowiązkowy załącznik decyzji o warunkach zabudowy wymagany w przypadku komór lakierniczych. Wyjaśniono przy tym, że jak wynikało z pisma pełnomocnika inwestora z dnia 8 czerwca 2016 r. inwestor z początkiem lutego zlecił opracowywanie karty informacyjnej przedsięwzięcia, które niezbędne było do przedłożenia wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ II instancji dodał, że ostatecznie inwestor złożył wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w dniu 5 maja 2016 r.

Podano także, że pismem z dnia 1 czerwca 2017 r. Prezydent Miasta N. S. przesłał do organu odwoławczego, w odpowiedzi na skierowane przez ten organ zapytanie, kopię decyzji Prezydenta Miasta N. S. z dnia 17 listopada 2016 r. o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia pn. "Instalacja do malowania (profesjonalna kabina lakiernicza)" na dz. nr ewid. [...] obr. [...] przy ul. [...] w N. S.. W tym zakresie zaznaczono, że jak wynikało z informacji uzyskanej przez organ odwoławczy decyzja Prezydenta Miasta N. S. z dnia 17 listopada 2016 r. była ostateczna.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że procedura wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w stosunku do obiektów mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w tym kabin lakierniczych, poprzedza procedurę wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Tym samym zaznaczono, że w przypadku istnienia w obrocie prawnym ostatecznej decyzji o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań nie jest możliwe wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego, nie była możliwa legalizacja przedmiotowej komory lakierniczej, a organ I instancji zasadnie orzekł o rozbiórce przedmiotowego obiektu budowlanego.

Organ II instancji dokonał także weryfikacji podmiotu zobowiązanego do wykonania nakazu rozbiórki. W tym zakresie zwrócono uwagę, że zgodnie z art. 52 u.p.b. nakaz rozbiórki można skierować do właściciela, inwestora lub zarządcy obiektu budowlanego. W nawiązaniu do powyższego, organ odwoławczy ustalił, że właścicielem dz. o nr ewid. [...] w N. S. jest E. K., natomiast właścicielami dz. o nr ewid. [...] w N. S. są S. F. i B. F.. Z kolei właścicielem i użytkownikiem kontenerowej komory jest Z. F.. Organ wskazał, że orzecznictwo sądów administracyjnych dopuszcza sytuację, w której adresatem decyzji o nakazie rozbiórki będzie inwestor nielegitymujący się tytułem prawnym do nieruchomości. W konsekwencji organ stwierdził, że zasadne było nałożenie obowiązku rozbiórki przedmiotowej komory lakierniczej na Z. F..

Organ odwoławczy wskazał, że sentencja zaskarżonej decyzji była nieprecyzyjna co do określenia położenia przedmiotowej budowli. Wobec powyższego organ II instancji, korzystając z kompetencji reformatoryjnych, doprecyzował nakaz rozbiórki kierując się zapisami i szkicami protokołu z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 14 września 2015 r., w którym określono i opisano szczegółowo położenie przedmiotowej budowli.

Skargę na ww. decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący Z. F.. Skarżący zaskarża decyzję w całości nie zgadzając się z jej rozstrzygnięciem. Skarżący podniósł, że komora lakiernicza jest zaopatrzona w wydajne filtry, zatrzymujące szkodliwą emisję i ma na celu ochronę środowiska oraz podniesienie standardu prowadzonej przez skarżącego działalności rzemieślniczej, zatem organy nie powinny wydawać decyzji o nakazie rozbiórki. Ponadto skarżący wskazał, że organ nie powinien żądać od skarżącego przedstawienia decyzji, której skarżący nie jest w stanie uzyskać z powodów czysto formalnych. Zdaniem skarżącego, nie powinien on ponosić odpowiedzialności z powodu rozbieżnych stanowisk różnych organów. Skarżący podniósł także, że organ odwoławczy nie zawiadomił go o nowych dowodach zgromadzonych w sprawie, przez co nie miał możliwości wypowiedzenia się co do całego materiału dowodowego.

W odpowiedzi na skargę [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w tym zakresie stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Organ wskazał, że procedura legalizacyjna nie odbiega od procedury mającej na celu uzyskanie pozwolenia na budowę. Podniesiono bowiem, że inwestor zobowiązany jest do przedłożenia wymaganych przepisami dokumentów, w tym decyzji o warunkach zabudowy, zaś niewypełnienie powyższego obowiązku determinuje rozstrzygnięcie organu, który nie ma możliwości kontynuowania postępowania legalizacyjnego. Dodano przy tym, że organ nie ma możliwości zastosowania uznania administracyjnego w przypadku niewykonania obowiązków wynikających z postanowienia organu I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna i nie podlega uwzględnieniu.

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydawania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty - w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania.

Sąd jednak podkreśla w tym miejscu, że w świetle zaś art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK [...]).

Zgodnie z art. 3 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm.): Ilekroć w ustawie jest mowa o:

1) obiekcie budowlanym – należy przez to rozumieć budynek, budowlę, bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych;

2) budynku – należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach;

3) budowli – należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury.

Komora lakiernicza nie jest budynkiem ze względu na brak trwałego związania z gruntem. Nie jest też obiektem małej architektury ze względu na zbyt dużą powierzchnię zabudowy. W konsekwencji organ prawidłowo zakwalifikował przedmiotową komorę lakierniczą jako budowlę.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 u.p.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę poza wyjątkami wskazanymi w ustawie. Zamknięty katalog obiektów i robót budowlanych, które nie wymagają uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę został zawarty w art. 29 u.p.b. W katalogu tym nie została ujęta budowa budowli w postaci komory lakierniczej. Zatem taka budowa wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Jak ustalono w postępowaniu wyjaśniającym, Skarżący nie posiadał pozwolenia na budowę przedmiotowej komory lakierniczej, co skutkowało prawidłowym przyjęciem przez organy nadzoru budowlanego, że jego budowa stanowiła samowolę budowlaną. W tym miejscu trzeba zauważyć, że organ I instancji działał w kontrolowanej sprawie na podstawie art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania decyzji pierwszoinstancyjnej. A zatem zgodnie z wówczas obowiązującym art. 48 Prawa budowlanego: "1. Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo

2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1:

1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:

a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo;

b) ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,

2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem

- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.

3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:

1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;

2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.

4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.

5. Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona".

Organ II instancji działał na dzień wydania kontrolowanej decyzji - z uwagi na postanowienia art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców (tj. Dz. U. 2016, poz. 2255) - na podstawie znowelizowanego art. 48 ust. 2 Prawa budowalnego, który ma zastosowanie w sprawie. Na dzień wydania decyzji przez organ II instancji, ustęp 2 omawianego przepisu tj. art. 48 Prawa budowlanego uzyskał nową treść, w związku z tym znowelizowany art. 48 stwierdza, że: "1. Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego:

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo

2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie.

3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:

1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;

2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.

4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.

5. Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona".

Trzeba w tym miejscu wyjaśnić, że pomimo tego, iż przepis art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego wprost nie wypowiada się obecnie wprost o powinności uzyskania przez samowolnika/inwestora decyzji o warunkach zabudowy , to obowiązek taki może być nałożony w samym postanowieniu o którym stanowi art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego (zob. zatem art. 48 ust. 3 Prawa budowalnego). A zatem subsumcja prawa dokonana przez organ I instancji dla potrzeb wydania kontrolowanej decyzji jest prawidłowa i zarazem spójna z prawidłową subsumcją prawa dokonaną przez organ II instancji, gdyż zmiana treści art. 48 ust. 2 Prawa budowalnego nie ma znaczenia w realiach kontrolowanej sprawy, a wydane przez organ I instancji postanowienie wpadkowe podległo kontroli Sądu i jest w ocenie Sądu zgodne z prawem, a poczynione ustalenia co do stanu faktycznego sprawy, zarówno przez organ I i II instancji są, w ocenie Sądu, zgodne z zasadą prawdy materialnej i mogą stanowić podstawę do wydania zaskarżonej decyzji.

Legalizacja obiektu budowlanego przebiega dwustopniowo. Wstępnie o ewentualności zalegalizowania samowoli budowlanej rozstrzyga organ nadzoru budowlanego, który musi zbadać, czy zachodzą przesłanki wydania postanowienia na podstawie art. 48 ust. 2 u.p.b. Jeśli takie przesłanki zachodzą, organ musi stwierdzić, że legalizacja jest dopuszczalna i wydać postanowienie nakładające określone obowiązki na inwestora. W dalszej kolejności inicjatywę przejmuje inwestor, który musi wywiązać się z nałożonych na niego obowiązków pod rygorem nakazania rozbiórki (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Po [...]).

Legalizacja obiektu w trybie art. 48 u.p.b. uzależniona jest od jego zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, lub w przypadku jego braku z ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz przepisami techniczno-budowlanymi. Organy ustaliły, że dla działki/działek, na której znajduje się komora lakiernicza nie obowiązuje żaden plan zagospodarowania przestrzennego, jak również nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy. W związku z powyższym organ wdrożył postępowanie legalizacyjne.

W przedmiotowej sprawie organ I instancji umożliwił skarżącemu doprowadzenie przedmiotowej budowy do stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie prawidłowego zgodnego z prawem postanowienia z dnia 17 listopada 2015 r., w którym organ nałożył na skarżącego obowiązek przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania dla terenu działki nr [...] w obręb. [...] przy ul. [...] w N. S..

Zgodnie z art. 48 ust. 4 u.p.b. w przypadku gdy adresat postanowienia wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 u.p.b. nie spełni wszystkich nałożonych na niego obowiązków w wyznaczonym terminie, stosuje się przepis art. 48 ust. 1 u.p.b., zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego powinien w drodze decyzji nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego (zob. A. Gliniecki (red.), Prawo budowlane. Komentarz, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2016 r., str. 674).

Poza sporem jest, że w zakreślonym przez organ terminie inwestor nie złożył wymaganych dokumentów. Z uwagi więc na niewypełnienie nałożonych przez organ obowiązków w wyznaczonym terminie, organ był zobligowany, na mocy art. 48 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 u.p.b., do orzeczenia nakazu rozbiórki. Stan ten nie uległ zmianie aż do daty orzekania przez organ odwoławczy.

Proces legalizacji samowoli budowlanej prowadzony jest w interesie inwestora. To inwestor sam decyduje, czy ujawniony nielegalnie wybudowany budynek będzie legalizowany, czy też nie. Organ nadzoru budowlanego ma tylko obowiązek umożliwić procedurę legalizacyjną, ale nie zastępuje w tym zakresie inwestora. Inwestor nie ma obowiązku przedłożyć wymaganych przez organ dokumentów. W takim jednak przypadku powinien liczyć się z konsekwencjami wynikającymi z art. 48 ust. 4 w związku z art. 48 ust. 1 u.p.b.. Wykonanie nałożonych obowiązków jest bowiem obligatoryjnym elementem procesu legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu. Bez przedstawienia żądanej dokumentacji organ nie może bowiem wydać decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót, bądź decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, jeżeli budowa została zakończona. Brzmienie art. 48 ust. 4 u.p.b. jest jednoznaczne i nie może budzić wątpliwości. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych przez organ obowiązków, właściwy organ obowiązany jest wydać decyzję, o której mowa w art. 48 ust. 1 u.p.b. Żaden przepis ustawy Prawo budowlane nie przewiduje w takiej sytuacji możliwości odstąpienia od orzeczenia nakazu rozbiórki. Powołany przepis nie daje organowi możliwości zastosowania uznania administracyjnego.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi, podnieść należy, że fakt, że zakupiona przez skarżącego profesjonalna komora lakiernicza jest zaopatrzona w wydajne filtry, zatrzymujące szkodliwe emisje i ma na celu ochronę środowiska oraz podniesienie standardu prowadzenia działalności rzemieślniczej, nie ma znaczenia dla przedmiotowej sprawy. Takie faktyczne argumenty i motywy usprawiedliwiania samowoli budowlanej nie mogą bowiem "same z siebie" uzdrowić w obliczu prawa niezgodnego z prawem działania inwestora. Nie można bowiem traktować w łagodniejszy sposób inwestora, który wzniósł nielegalnie dany obiekt od innego inwestora, który taki sam obiekt zamierzałby wznosić legalnie. Skarżący nie uzyskał decyzji o pozwoleniu na budowę nowej komory lakierniczej, a następnie nie wypełnił nałożonych przez organ obowiązków zgodnych z prawem w celu legalizacji budowy. W związku z powyższym, w ocenie Sądu organ był zobligowany do wydania nakazu rozbiórki. Z tego punktu widzenia obojętne są przyczyny dokonania samowoli budowlanej.

Dalej należy odnieść się do stawianego w skardze przez Skarżącego zarzutu, że organ I instancji nie powinien żądać przedstawienia dokumentu, co do którego organ właściwy do jego wydania stwierdził, że z powodów czysto formalnych nie jest możliwe jego wydanie. W ocenie Sądu, należy wskazać, że uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w stosunku do obiektów mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w tym kabin lakierniczych, jest niezbędne dla wydania decyzji o warunkach zabudowy. W przypadku wydania decyzji o odmowie określenia środowiskowych uwarunkowań nie jest możliwe wydanie decyzji o warunkach zabudowy. W konsekwencji nie jest możliwa legalizacja samowoli budowlanej. Skarżący mimo pouczenia o skutkach nieprzedłożenia wymaganych dokumentów nie zakwestionował decyzji organu I instancji o odmowie wydania środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, bez której niemożliwe było wydanie decyzji o warunkach zabudowy.

Za trafne i podzielane przez obecnie orzekający skład należy uznać stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. II OSK [...], że ,,fakt rozpoczęcia realizacji inwestycji nie czyni bezprzedmiotowym postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację określonego przedsięwzięcia inwestycyjnego, choć ma rację Sąd pierwszej instancji, iż z wykładni gramatycznej przedmiotowego przepisu wynika coś zgoła odmiennego. Trzeba jednak mieć na uwadze, że wykładnia gramatyczna nie jest jedyną metodą interpretacji prawa i bywa, że mimo iż brzmienie przepisu jest jasne to trzeba sięgać do innych rodzajów wykładni, w tym wykładni systemowej i celowościowej, tak aby wydobyć rzeczywiste znaczenie normy prawnej. Taka potrzeba zaistniała w niniejszym przypadku przy interpretacji normy art. 46 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, tak aby odpowiedzieć na pytanie czy legalizując istniejący obiekt budowlany należy żądać decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, czy też nie? Odpowiedź przecząca dawałaby możliwość zniweczenia celu ustawodawcy. Wystarczyłoby bowiem zrealizować samowolnie inwestycję, a następnie ją zalegalizować aby uniknąć obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na jej realizację. Oczywiście taka sytuacja przeczyłaby zasadzie racjonalnego ustawodawcy i dlatego wykładnia gramatyczna ww. przepisu musi ustąpić przed jego wykładniami celowościową i systemową". W konsekwencji w przypadku samowoli budowlanej właściwy organ ma obowiązek i uprawnienie żądać decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a skarżący w realiach kontrolowanej sprawy nie wykorzystał środków prawnych wobec niekorzystnej dla niego decyzji o odmowie wydania środowiskowych uwarunkowań. Z tego faktu dobrowolnej rezygnacji ze złożenia odwołania, skarżący nie może obecnie czerpać dla siebie korzystnych skutków prawnych.

Nietrafny jest także zarzut Skarżącego, że nie został poinformowany o nowych dowodach uzyskanych przez organ II instancji przez co nie miał możliwości odniesienia się do nich. Organ odwoławczy w ramach przeprowadzonego postępowania dowodowego uzyskał jedynie kopię ostatecznej odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Skarżący, jako strona postępowania o wydanie powyższej decyzji, miał możliwość zapoznania się z jej treścią, ponieważ została mu ona doręczona. Organ odwoławczy nie miał zatem obowiązku informować Skarżącego o treści decyzji o odmowie wydania środowiskowych uwarunkowań, ponieważ Skarżący miał już możliwość zapoznania się z nią, a zatem w sprawie nie nastąpiło naruszenie wymogów art. 10 § 1 k.p.a..

Sąd w pełni podziela i uznaje za swoje stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 15 maja 2015 r., sygn. VI SA/Wa [...], że ,,rozstrzygnięcie decyzji musi być sformułowane w taki sposób, ażeby możliwe było następnie wykonanie decyzji i by nie było wątpliwości, nawet po latach, czego ono dotyczyło. Ma to szczególne znaczenie w decyzjach, których wykonanie może przebiegać z zastosowaniem środków egzekucji administracyjnej". Organ odwoławczy trafnie wskazał, że decyzja organu I instancji nie była w pełni precyzyjna co do określenia położenia przedmiotowej budowli. Zatem organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję w całości i orzekł o nakazie rozbiórki samowolnie wykonanej komory lakierniczej o wym. 7,0 m x 4,0 m położonej na terenie działek o nr ewid. [...] oraz [...] w obręb. [...] przy ul. [...] w N. S.. Uwzględnienie tej okoliczności, w ocenie Sądu, mieściło się w zachowaniu zasady dwuinstancyjności i zasady prawdy obiektywnej i jej uwzględnienie przez organ II instancji jest zgodne z porządkiem prawnym. Sąd podziela także argumentację organów i uznaje ją za swoją w odniesieniu do prawidłowości wskazania adresata obowiązku rozbiórki.

Mając na uwadze całość powyższych ustaleń w przedmiocie stanu faktycznego i prawnego kontrolowanej sprawy, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę w całości oddalił.