Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2459/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6366 Tabele wynagrodzeń za korzystanie z utworów lub artystycznych wykonań
Hasła tematyczne: Autorskie prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 par. 2 i  art. 110,20 i 110,21
journal: Dz.U. 2006 nr 90 poz 631
law: Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych - tekst jednolity
article: art. 127 par. 3,  art. 138 par. 1 pkt 2 i  art. 66  par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2013 r. sprawy ze skargi [...] Polska Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] sierpnia 2012 r. znak [...] w przedmiocie zwrotu zażalenia skargę oddala.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012r., znak [...]

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego na podstawie art. 138§1 pkt 2 w związku z

art. 127§3 k.p.a. - ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania

administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), i art.

144 k.p.a. oraz art. 66 § 3 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku złożonego przez [...] Polska

Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dawniej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]) z

dnia [...] czerwca 2012 r. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej wydaniem przez

Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowienia z dnia [...] maja 2012r.,

([...]), którym Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego zwrócił zażalenie

ww. Spółki z dnia [...] września 2011 r na postanowienie Komisji Prawa Autorskiego z

dnia [...] sierpnia 2011r., w przedmiocie odrzucenia wniosku z dnia [...]września 2006r., o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego zatwierdzenia tabel

wynagrodzenia Związku Artystów Scen Polskich ( "ZASP") - uchylił własne

postanowienie w całości i zwrócił zażalenie.

W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że skarżąca Spółka wniosła w

trybie art. 145a k.p.a. skargę z dnia [...] września 2006 r. o wznowienie postępowań

administracyjnych zakończonych orzeczeniami Komisji Prawa Autorskiego. Po złożeniu

przez skarżącą Spółkę skargi z dnia [...] listopada 2007 r. na bezczynność Komisji -

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 marca 2010 r., sygn.

akt I SABAA/a 61/09, zobowiązał komisję do rozpoznania ww. wniosku o wznowienie

postępowania. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. Komisja Prawa Autorskiego

odrzuciła wniosek skarżącej Spółki na podstawie art. 13§ 2 w zw. z art. 199 § 1 pkt 1

oraz w zw. z art. 410 § 1 kodeksu postępowania cywilnego w zw. z art. 1101 ust. 3

ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jedn.

Dz. U. z 2006 r., Nr 90, poz. 631 ze zm.). Postanowienie zostało doręczone

Skarżącemu w dniu [...] września 2011 r.

Pismem z dnia [...] września 2011 r. skarżąca Spółka wniósł za pośrednictwem

Komisji Zażalenie do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego podnosząc naruszenie

przez Komisję art. 145a §2 k.p.a., art. 149 k.p.a. i art. 170 ustawy prawo o

postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niezastosowanie, art. 13§2 w

związku z art. 199 §1 pkt 1 oraz w związku z art. 410 § 1 k.p.c. i art. 3 ust. 4 ustawy z

dnia 8 lipca 2010 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz

ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 152, poz. 1016) - tzw.

ustawy nowelizującej, poprzez błędne zastosowanie. Skarżąca wskazała, że ustawa

nowelizująca nie obejmuje swym zakresem ani procedury dotyczącej poprzedniego

stanu prawnego, ani tym bardziej przepisów postępowania administracyjnego i w

związku z tym istnieją podstawy do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji

administracyjnej o zatwierdzeniu tabel przez Komisję Prawa Autorskiego na podstawie i

w trybie przepisów k.p.a.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. [...] Minister Kultury i

Dziedzictwa Narodowego zwrócił zażalenie.

Pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. skarżący złożył wniosek o ponowne

rozpoznanie sprawy. Zarzucił Ministrowi naruszenie przepisu art. 145a §2 k.p.a., art.

149 k.p.a. i art. 170 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

poprzez niezastosowanie, art. 13 § 2 w związku z art. 199 §1 pkt 1 oraz w związku z art.

410 §1 k.p.c. i art. 3 ust. 4 ustawy nowelizującej poprzez błędne zastosowanie,

naruszenie art. 1101 ustawy o prawie autorskim (...)•

W tych warunkach zapadło zaskarżone postanowienie.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego stwierdził, że w sytuacji, gdy

postanowienie wydał minister, zgodnie z przepisem art. 127§ 3 k.p.a. w związku z art.

144 k.p.a., strona niezadowolona z rozstrzygnięcia ma prawo je kwestionować poprzez

złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podstawę wydania postanowienia w

niniejszej sprawie stanowi przepis art. 138 § 2 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a.

Zgodnie z tymi przepisami, organ odwoławczy wydaje postanowienie, w którym

uchylając zaskarżone postanowienie w całości lub w części w tym zakresie orzeka co

do istoty sprawy.

Organ wskazał, że postanowienie, objęte wnioskiem o ponowne rozpoznanie

sprawy, zostało podpisane przez Sekretarza stanu P. Ż. w dniu [...]

maja 2012 r. W dniu tym, w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego, obecny był

również Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Zgodnie natomiast z Zarządzeniem

Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 stycznia 2012 r. (opubl. w

Dzienniku Urzędowym Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 stycznia

2012 r. poz. 1). Sekretarz stanu P. Ż. jest uprawniony do zastępowania

Ministra podczas jego nieobecności (2 pkt 1). Takie działanie doprowadziło do

naruszenia przepisów prawa powodujące wydanie przez organ rozstrzygnięcia

obarczonego wadą nieważności z tym, że w przypadku, gdy organ odwoławczy ustali,

że decyzja organu I instancji jest dotknięta jedną z wad wyliczonych w art. 156 1 k.p.a.,

zobowiązany jest wydać rozstrzygnięcie stosując art. 138 k.p.a.( wyrok Naczelnego

Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 1981r.. sygn. akt I SA 472/81). Mając na

uwadze powyższe Minister oparł swe rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2

k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. i uchylił w całości zaskarżone postanowienie.

Ponadto, Minister stwierdził, że zgodnie z art. 108 ust. 4 ustawy o prawie

autorskim i prawach pokrewnych w brzmieniu obowiązującym do dnia 21 października

2010r. od orzeczeń Komisji wydanych w sprawach o zatwierdzenie bądź odmowę

zatwierdzenia tabel wynagrodzeń służyło odwołanie do ministra właściwego do spraw

kultury i ochrony dziedzictwa narodowego. Na podstawie art. 1 pkt 6 ww. ustawy

nowelizującej art. 108 został uchylony. Zażalenie skarżącej Spółki zostało wniesione do

Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego już po wejściu w życie ustawy nowelizującej.

Na skutek przepisów ustawy nowelizującej przepisy dotyczące działania Komisji Prawa

Autorskiego zostały gruntownie zmodyfikowane (również w zakresie trybu

procedowania Komisji oraz postępowania odwoławczego). W wyniku nowelizacji

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego przestał pełnić rolę organu właściwego do

rozpatrywania odwołań od orzeczeń Komisji Prawa Autorskiego. Przepisy przejściowe

ustawy nowelizującej nie uregulowały kwestii właściwości Ministra w zakresie odwołań

od orzeczeń Komisji. W odniesieniu do spraw o zatwierdzenie tabel wynagrodzeń

ustawodawca ograniczył się do postanowienia, zgodnie z którym postępowania

wszczęte na podstawie dotychczasowych przepisów w sprawach o zatwierdzenie tabel

wynagrodzeń oraz w sprawach o wskazanie organizacji właściwej w rozumieniu art.

107ustawy o prawie autorskim (...), i nie zakończone do dnia wejścia w życie niniejszej

ustawy, umarza się (art. 3 ust. 4 ustawy nowelizującej). W myśl obecnie

obowiązujących przepisów jedynym organem kompetentnym do rozpoznawania

wniosków, odwołań, a także zażaleń odnoszących się do orzeczeń Komisji Prawa

Autorskiego jest Sąd Okręgowy w Poznaniu (art. 1 1020 i art. 11021 ustawy o prawie

autorskim (...) w związku z § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 lutego

2011 r. w sprawie wyznaczenia sądu okręgowego właściwego do rozpoznawania

niektórych spraw z zakresu prawa autorskiego i praw pokrewnych, Dz. U. Nr 36, poz.

186).

Minister stwierdził, że wniosek skarżącej Spółki o wznowienie postępowania

powinna rozpoznać Komisja Prawa Autorskiego, jednak przedmiotem ustalenia w

niniejszym postępowaniu jest to, kto winien rozpoznać środek zaskarżenia od

orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, nie zaś wniosek o wznowienie postępowania o

zatwierdzenie tabel wynagrodzeń. Zgodnie z art. 110 ze znaczkiem 14 ww. ustawy,

podmiot nie zadowolony z orzeczenia Komisji w sprawie o zatwierdzenie tabeli

wynagrodzeń może złożyć, w terminie 14 dni od dnia doręczenia mu orzeczenia z

uzasadnieniem, wniosek o zatwierdzenie albo odmowę zatwierdzenia tabeli

wynagrodzeń, w całości albo w części, przez sąd. Kognicja Komisji Prawa Autorskiego,

Sądu Okręgowego w Poznaniu, a przed nowelizacją Ministra została ustanowiona

poprzez określenie rodzaju spraw, a nie postępowań. Poprzez pojęcie "sprawa" należy

rozumieć pewną kwestię, problem do rozstrzygnięcia, przedmiot postępowania w

znaczeniu materialnoprawnym. Natomiast poprzez pojęcie "postępowanie" należy

natomiast rozumieć zespół reguł, zgodnie z którymi dana kwestia jest rozstrzygana.

Sprawy o zatwierdzenie tabel będzie dotyczyć każde postępowanie mające związek z

procesem zatwierdzenia tabel wynagrodzeń. Postępowanie z wniosku o wznowienie

postępowania o zatwierdzenie tabel wynagrodzeń cechują co prawda pewne elementy

samodzielności w stosunku do postępowania o zatwierdzenie tabel wynagrodzeń, ale

jednocześnie postępowania te pozostają w ścisłym związku zależności. Istotą

wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowego rozstrzygnięcia jest bowiem

powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego.

Przedmiotem rozstrzyganej sprawy jest przedmiot sprawy uprzednio załatwionej. Nowe

orzeczenie rozstrzygające o istocie sprawy wydaje się, jak gdyby sprawa nie była w

danej instancji rozstrzygana. W istocie zatem postępowanie z wniosku o wznowienie

postępowania może prowadzić do orzekania w przedmiocie zatwierdzenia tabel

wynagrodzeń. Z powyższego wywieść należy kognicję Sądu Okręgowego w Poznaniu

do rozpoznania zażalenia na postanowienie Komisji Prawa Autorskiego. Ocenie w tym

postępowaniu podlegać bowiem może ostatecznie kwestia praw i obowiązków stron

postępowania, a zatem kwestia materialno-prawna wyznaczająca przedmiot tego

postępowania.

Minister stwierdził, że podziela utrwalony w orzecznictwie pogląd wyrażony

między innymi przez Sąd Administracyjny w Opolu w wyroku z dnia 25 marca 2010 r.

(sygn. akt II SA/Op 145/10), zgodnie z którym organy administracji publicznej "winny

dokonać oceny i podjąć rozstrzygniecie w oparciu o przepisy obowiązujące w dniu

wydania decyzji. Obowiązek ten dotyczy przy tym również sytuacji gdy, przepisy prawa

ulegną zmianie w czasie miedzy wszczęciem postępowania, a rozpatrzeniem sprawy.

W takim przypadku zachowując jej tożsamość organy winny przy orzekaniu uwzględnić

nowy stan prawny, jeżeli z nowych przepisów nie wynika co innego."(podobnie także w

wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 kwietnia 2010 r.,

sygn. akt SA/Kr 541/09).

Reasumując organ stwierdził, że skoro w myśl przepisów obowiązujących w dniu

wydania zaskarżonego postanowienia, jak również w chwili rozpoznawania wniosku o

ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej Postanowieniem, Minister Kultury i

Dziedzictwa Narodowego nie ma kompetencji do rozpatrywania odwołań od

jakichkolwiek orzeczeń Komisji Prawa Autorskiego, a w przepisach przejściowych nie

zastrzeżono utrzymania właściwości Ministra do jakichkolwiek spraw z tego zakresu,

należy uznać, że zażalenie skarżącej Spółki zostało wniesione do niewłaściwego

organu i należało je zwrócić. Ewentualne rozpoznanie przez Ministra takiego odwołania

stanowiłoby w jego ocenie rażące naruszenie prawa. Organem kompetentnym do

rozpoznania zażalenia na postanowienie Komisji jest Sąd Okręgowy w Poznaniu.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe

postanowienie złożył [...] Polska sp.z o.o. ( dawniej [...] sp.z o.o.).

Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do

ponownego rozpoznania zarzuciła naruszenia art. 145 § 2 k.p.a. oraz art. 149 k.p.a., a

także art. 170 p.p.s.a. poprzez nie zastosowanie, naruszenie art. 13 § 2 w zw. z art.

199 § 1 pkt 1 oraz w zw. z art. 410 § 1 k.p.c. poprzez błędne zastosowanie, ponadto

naruszenie przepisów, art. 3 ust 4 ustawy o zmianie ustawy o prawie autorskim i

prawach pokrewnych oraz art. 1 10 20 ustawy o prawie autorskim (...).

Skarżąca Spółka podniosła zasadność jej wniosku o wznowienie postepowanai

w świetle stwierdzonej przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności art. 108 ust 3

ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Stwierdziła, że Wojewódzki Sąd

Administracyjny w Warszawie w wyniku rozpoznania sprawy w przedmiocie

bezczynności Ministra, zobowiązali organ do rozpoznania wniosku o wznowienie

postępowania . po sześciu latach komisja wniosek o wznowienie odrzuciła . Orzeczenie

to jest błędne, wniosek o wznowienie postępowania wszczął to postępowania w dacie

jego złożenia tj. [...] września 2006r., Organem właściwym zatem do rozpoznania

wniosku jest Komisja praw Autorskich. Postępowanie nie dotyczy zatwierdzenia tabel ,

a zostało wniesione w przedmiocie wznowienia postępowania . Sąd cywilny nie jest

władny rozpoznać wniosek o wznowienie postępowania, bo ten należy do organów

administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w

zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1

ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002

r. Nr 153 poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem

zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa

oraz trafności ich wykładni.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie odpowiada

przepisom prawa. Sąd w pełni akceptuje prawną argumentacje, zawartą w

uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Odnosząc się do stanowiska skarżącej Spółki Sąd stwierdza, że postanowienie

Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] sierpnia 2011 r. stanowiło rozstrzygnięcie w

przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania, tymczasem zaskarżone

postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dotyczyło właściwości organu

do rozpoznania zażalenia, na postanowienie Komisji. Zarzuty skarżącej Spółki są

formułowane w taki sposób, że zdają się świadczy o braku rozróżnienie tych dwu

trybów rozpoznania sprawy przez organy administracji.

Zarzuty skarżącej Spółki są nietrafne i w nie uzasadniony sposób w

okolicznościach sprawy dotyczą kwestii merytorycznego rozpoznania sprawy o

wznowienie postępowania w przedmiocie zatwierdzenia tabel wynagrodzeń przez

Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Minister, wydając zaskarżone

postanowienie nie mógł naruszyć przepisu art. 145a §2 k.p.a., art. 149 k.p.a. i art. 170

ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez

niezastosowanie, gdyż przepisy te w ogóle nie mogły mieć zastosowania w sprawie,

skoro jej przedmiotem była ocena właściwości Ministra do rozpoznania zażalenia.

Podkreślmy jeszcze raz - Minister nie rozstrzygał kwestii wznowienia

postępowania o zatwierdzenie tabel wynagrodzeń, lecz jedynie kwestię właściwego

organu do rozpoznania środka zaskarżenia złożonego od postanowienia Komisji Prawa

Autorskiego.

Dodatkowo, Sąd stwierdza, że orzeczenie Wojewódzkiego Sądu

Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2010 r., na które powołuje skarżąca

Spółka, nie dotyczyło Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, lecz Komisji. Sąd

zobowiązał Komisję do rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2006 r. o wznowienie

postępowania w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z

prawomocnym wyrokiem. Przedmiotem postępowania przed Sądem była wyłącznie

kwestia bezczynności Komisji w rozpoznaniu wniosku skarżącej Spółki. Sąd nie oceniał

zatem sprawy merytorycznie. Wojewódzki sąd administracyjny rozpoznając skargę na

bezczynność organu administracji nie wskazywał, jakiego rodzaju rozstrzygnięcie winno

zostać wydane w sprawie, ani nie udzielał wskazówek co do merytorycznego

rozpoznania sprawy.

W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 13 §

2 w związku z art. 199 § 1 pkt 1 i art. 410 § 1 k.p.c., który zresztą poza jego

zgłoszeniem nie został uzasadniony przez skarżącą Spółkę.

Oczywiste jest, że Minister nie dopuścił się naruszenia przywoływanych wyżej

przepisów gdyż jako organ administracji nie jest uprawniony do ich stosowania i

przepisów tych w niniejszej sprawie nie stosował.

Podobnie zgłoszony zarzut naruszenia art. 3 ust. 4 ustawy nowelizującej, nie

został przez Skarżącą Spółkę uzasadniony. Sąd stwierdza, że Minister nie dopuścił się

naruszenia art. 3 ust. 4 ustawy nowelizującej, gdyż przepis ten nie był w niniejszej

sprawie stosowany. Przepis nie dotyczy kwestii, które są przedmiotem rozpoznania w

niniejszej sprawie tj. kompetencji organu do rozpoznania zażalenia.

Wreszcie, wbrew zarzutom skarżącej Spółki, nie doszło również przy wydawaniu

zaskarżonego postanowienia do naruszenia art. 1 1020 ustawy o prawie autorskim

(...).gdyż bezsprzecznie, w okolicznościach niniejszej sprawy, jak prawidłowo to

wywiódł organ, właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie Komisji jest Sąd

Okręgowy w Poznaniu.

Sąd stwierdza, że rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym postanowieniu

odpowiada dyspozycji przepisu art. 19 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji

publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej.

Właściwość organu musi wynikać z wyraźnego umocowania, właściwości organu nie

można domniemywać. Przepis z art. 66 § 3 k.p.a. stanowi zaś, że kiedy podanie

wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na

podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest

sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu.

Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak

w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., Prawo o postępowaniu

przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012r., poz. 270).