Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 551/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-08-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 148, art. 149 par. 1-2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Teza: Wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem, co oznacza, że organ nie ma obowiązku wszczynać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia, czy nie zachodzą podstawy do wznowienia, ani tym bardziej takich podstaw poszukiwać. Skoro jednak na organie administracji ciąży obowiązek wznowienia postępowania w razie znalezienia przyczyny wznowienia, to powinnością organu rozstrzygającego wniosek strony o wznowienie postępowania, który z powodu niedochowania terminu z art. 148 par. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm) nie zasługiwałby na uwzględnienie, jest również rozważyć i wypowiedzieć się co do tego, czy przywołane przez wnoskodawcę okoliczności i przedstawione dowody oraz materiał zebrany w fazie wstępnej rozpoznawania wniosku (w związku z badaniem przesłanek formalnych warunkujących wznowienie postępowania) nie wykazują w stopniu dostatecznym istnienia przyczyny uzasadniającej wznowienie postępowania z urzędu.

TEZY

Wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem, co oznacza, że organ nie ma obowiązku wszczynać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia, czy nie zachodzą podstawy do wznowienia, ani tym bardziej takich podstaw poszukiwać. Skoro jednak na organie administracji ciąży obowiązek wznowienia postępowania w razie znalezienia przyczyny wznowienia, to powinnością organu rozstrzygającego wniosek strony o wznowienie postępowania, który z powodu niedochowania terminu z art. 148 par. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm) nie zasługiwałby na uwzględnienie, jest również rozważyć i wypowiedzieć się co do tego, czy przywołane przez wnoskodawcę okoliczności i przedstawione dowody oraz materiał zebrany w fazie wstępnej rozpoznawania wniosku (w związku z badaniem przesłanek formalnych warunkujących wznowienie postępowania) nie wykazują w stopniu dostatecznym istnienia przyczyny uzasadniającej wznowienie postępowania z urzędu.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak WSA Tomasz Grossmann (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w [...] na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z [...] grudnia 2010 r. znak: [...] 2. zasądza od Wojewody Wielkopolskiego na rzecz skarżącej [...] sp. z o.o. w [...] kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2010 r. [...] Spółka z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "Spółka", "wnioskodawca", "odwołująca" lub "skarżąca") wystąpiła do Starosty [...] (dalej "Starosta" lub "organ I instancji") o:

i) wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty nr [...] z dnia [...] marca 2009 r., znak [...] (dalej: "Decyzja PnB"), zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę [...] Sp. z o.o., Oddział Dystrybucji [...], stacji transformatorowej SN/nN typu [...], linii elektroenergetycznych kablowych SN 15 kV i nN 0,4 kV, przewidzianych do realizacji w [...] oraz

ii) uchylenie Decyzji PnB.

W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że Spółka bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu jako strona, co uzasadnia wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej w skrócie "k.p.a."). Ponadto wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne oraz nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, "chyba nie znane organowi", który ją wydał (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). Wnioskodawca podkreślił, że w postępowaniu administracyjnym poprzedzającym wydanie Decyzji PnB nie zostały uwzględnione jego uwagi, zastrzeżenia i żądania wniesione już na etapie powstawania decyzji lokalizacyjnej dotyczącej przedmiotowego przedsięwzięcia. Organ odmówił Spółce statusu strony postępowania nie wydając w tej sprawie żadnego postanowienia ani decyzji. Ponadto wnioskodawca podniósł, że inwestor projektując budowę nowej stacji transformatorowej "świadomie i z premedytacją" nie zaprojektował zasilania przedsiębiorstwa Spółki, w tym również mieszkań znajdujących się na terenie jej zakładu, co jest zaprzeczeniem realizacji celu publicznego, któremu przedmiotowa inwestycja miała służyć. W dalszej części uzasadnienia wniosku zwrócono uwagę na istotne uchybienia wcześniej przeprowadzonej inwentaryzacji w terenie, które następnie przełożyły się na wadliwość projektu inwestycji. Ponadto wnioskodawca podkreślił, że ww. projekt nie został dostosowany do uzyskanych uprzednio decyzji, bądź uzyskano nieprawidłowe decyzje, które nie są możliwe do spełnienia podczas realizacji inwestycji.

Pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. Spółka uzupełniła swój wniosek z dnia [...] sierpnia 2008 r., wskazując, że wyszły na jaw kolejne istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne oraz nowe dowodowy, istniejące w dniu wydania decyzji a nie znane organowi, który wydał Decyzję PnB. Powołując się na przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej w skrócie: "u.p.z.p.") dotyczące lokalizowania inwestycji celu publicznego wnioskodawca zwrócił uwagę na liczne uchybienia odnoszące się do wydanej przez Burmistrza [...] (dalej: "Burmistrz") decyzji z dnia [...] września 2008 r., nr [...] (tj. – jak wynika z akt sądowych, k. 7 – decyzji nr [...] z dnia [...] .09.2008 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dotyczącej przedmiotowej inwestycji; dalej: "Decyzja ULICP"). Ponadto wnioskodawca wskazał, że decyzja Burmistrza nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. (znak [...]), została wydana w oparciu o fałszywe dowody, jakoby ul. [...] miała przebiegać obok zaplanowanych wykopów i linii kablowych. Mając wszystko to na względzie Starosta powinien z urzędu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., wznowić postępowanie zakończone Decyzja PnB, ponieważ dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Wnioskodawca podkreślił, że Decyzja ULICP, poprzedzająca Decyzję PnB, została wydana w oparciu o dowody, które okazały się fałszywe, a jako taka nie może być podstawą do sankcjonowania dalszych działań w tym zakresie. Wadliwość Decyzji ULICP przesądza konieczność uchylenia przez Starostę opartej na niej Decyzji PnB.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., znak: [...] (dalej: "Decyzja nr I"), Starosta – działając na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 148 § 1 k.p.a. – odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną Decyzją PnB z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania.

W uzasadnieniu Starosta, po zrelacjonowaniu przebiegu postępowania, wyjaśnił, że z akt sprawy wynika, iż dnia [...] marca 2010 r. wnioskodawca zwrócił się do organu I instancji o wydanie uwierzytelnionych odpisów z zatwierdzonej dokumentacji projektowej oznaczonej numerem [...]. Wcześniej, przy współudziale pracowników Wydziału Architektury i Budownictwa, przedstawiciele wnioskodawcy mieli nieograniczone prawo wglądu do zatwierdzonego projektu budowlanego, czynienia własnych notatek i korzystania z wyjaśnień. Starosta wyraził też zgodę na odwrotne przekazanie potwierdzonych za zgodność z oryginałem dokumentów, uznając tym samym za w pełni uzasadnioną prośbę strony. Tak więc projekt budowlany, w tym również Decyzja ULICP określająca warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wraz z załącznikiem graficznym, była znana wnioskodawcy od marca 2010 r.

Pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. Spółka złożyła odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu odwołująca wyraziła swoje niezadowolenie z treści Decyzji nr I. zauważając, że organ I instancji nie mógł rozpatrzyć i przeanalizować istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych oraz dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, skoro nie były one jemu znane. Ponadto powołując się na treść art. 147 k.p.a. odwołująca zwróciła uwagę, że Starosta powinien był rozważyć możliwość wszczęcia postępowania z urzędu. Poza tym odwołująca zanegowała pogląd Starosty odnośnie jego związania ostateczną Decyzja ULICP.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r. Wojewoda Wielkopolski (dalej: "Wojewoda", "organ II instancji" lub "organ odwoławczy") zlecił Staroście przeprowadzenie dodatkowego postępowania, mającego na celu ustalenie, kiedy odwołująca dowiedziała się o wyszczególnionych w tym postanowieniu okolicznościach istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

Po otrzymaniu wyników zleconego postępowania, Wojewoda decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] (dalej: "Decyzja nr II") utrzymał w mocy Decyzję nr I.

W uzasadnieniu Wojewoda dokonując analizy ustawowych przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego podkreślił, że łączne ich zaistnienie uprawnia organ administracji do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania, natomiast ich brak obliguje organ do wydania decyzji odmownej. Podkreślił przy tym, że na wniosek Spółki z dnia [...] marca 2010 r. przeprowadzono już postępowanie wznowieniowe oparte na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., które zakończyło się decyzją Wojewody z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], stwierdzającą wydanie Decyzji PnB z naruszeniem prawa polegającym na nie zapewnieniu Spółce udziału w postępowaniu zakończonym tą ostatnia decyzją. Stąd bezspornym jest fakt, iż Spółce przysługuje w niniejszej sprawie przymiot strony. Ponadto spełnione są przesłanki: ostateczności decyzji, której dotyczy wniosek o wznowienie (tj. Decyzji PnB) oraz oparcie tego wniosku na powołaniu wyliczonych w art. 145 § 1 k.p.a. przyczyn wznowienia. Dlatego, w ocenie organu odwoławczego, zasadnicze znaczenie dla sprawy ma ustalenie, czy Spółka zachowała termin do złożenia ww. wniosku, określony w art. 148 k.p.a.

Wojewoda wskazał, że wniosek Spółki z dnia [...] sierpnia 2010 r., oparty na przesłankach z art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a., został doprecyzowany pismem z dnia 15 grudnia 2010 r., w którym Spółka powołała się na podstawy z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a. W tych pismach odwołująca przywołała szereg "nowo ujawnionych" okoliczności, które według niej są istotne dla przedmiotowej sprawy, zarazem jednak nie określiła, kiedy się o tych okolicznościach dowiedziała. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2011 r. odwołująca, na wezwanie organu II instancji, wyjaśniła, że większość podnoszonych zastrzeżeń została przez nią zgłoszona podczas spotkania, które odbyło się u Starosty w dniu [...] marca 2010 r., oraz w piśmie z dnia [...] kwietnia 2010 r. skierowanym do ww. organu – a zatem w trakcie wcześniejszego postępowania wznowieniowego zainicjowanego wnioskiem odwołującej z dnia [...] marca 2010 r. Prezes Spółki podniósł jedynie, że podczas robienia zdjęć w dniu [...] lipca 2010 r. zorientował się, że nie została wykonana lub została wykonana niechlujnie inwentaryzacja, na którą powołano się w projekcie budowlanym zatwierdzonym Decyzją PnB.

Z treści decyzji Starosty z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] (dalej "decyzja z dnia [...] czerwca 2010 r.") wynika, że na skutek zawiadomienia z dnia [...] kwietnia 2010 r. o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do dowodów i materiałów sprawy, odwołująca przekazała swoje uwagi dotyczące spornej inwestycji w piśmie z dnia [...] kwietnia 2010 r. Ponadto zarówno z uzasadnienia Decyzji nr I, jak i pisma Starosty z dnia [...] marca 2011 r. wynika, że na skutek prośby odwołującej z dnia [...] marca 2010 r. organ I instancji wydał odwołującej uwierzytelnione kopie projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji, zawierającego m.in. decyzję nr [...] Burmistrza z [...] sierpnia 2008 r. (znak: [...]) oraz Decyzję ULICP wraz z Decyzją PnB. Należy zatem uznać, że w momencie przekazania odwołującej kopii ww. dokumentów, zapoznała się ona z treścią powyższych decyzji Burmistrza, z mapami wchodzącymi w skład projektu budowlanego oraz z założeniami projektowymi dokonanymi na podstawie inwentaryzacji terenu. Ponadto odwołująca wiedziała, że projekt spornej inwestycji nie przewiduje zasilania budynków jej przedsiębiorstwa oraz przewiduje on zastosowanie rur osłonowych na kable pod ciągiem pieszym na działkach nr 133/1 i 133/3, równocześnie nie przewidując ich zastosowania pod ul. [...] na działce nr 179. Wojewoda zwrócił również uwagę, że w uzasadnieniu decyzji z dnia[...] czerwca 2010 r. Starosta odniósł się m.in. do zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia w projekcie zatwierdzonym Decyzją PnB zasilania budynków przedsiębiorstwa prowadzonego przez odwołującą. Zatem nie ulega wątpliwości, że kwestia ta została podniesiona przez odwołującą już w trakcie postępowania toczącego się przed organem I instancji zakończonego ww. decyzją. Ponadto z akt przedmiotowej sprawy wynika, że w dniu [...] marca 2010 r. pracownik Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w [...] przeprowadził wizję lokalną na placu przedmiotowej budowy z udziałem reprezentanta odwołującej. Poza tym w aktach organu I instancji (załącznik nr [...] do pisma Starosty z dnia [...] marca 2011 r.) znajduje się kopia pisma odwołującej z dnia [...] marca 2010 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], w którym wniosła ona uwagi dotyczące błędów znajdujących się na mapach użytych do celów projektowych w niniejszej sprawie. Należy zatem stwierdzić, że wszystkie wymienione powyżej okoliczności, które według odwołującej są istotne dla przedmiotowej sprawy, były jej znane przed wydaniem przez Starostę decyzji z dnia[...] czerwca 2010 r. Powołując się zatem na nie w podaniu z dnia [...] sierpnia 2010 r. nie zachowała ona miesięcznego terminu do złożenia wniosku, określonego w art. 148 § 1 k.p.a.

Dalej Wojewoda wskazał, że w piśmie z dnia [...] grudnia 2010 r. odwołująca poza przesłanką określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., powołała się na okoliczność, że dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe (art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.). Pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. Prezes odwołującej wyjaśnił, że w dniu [...] lipca 2010 r. podczas robienia zdjęć zorientował się, że nie została wykonana lub została wykonana niechlujnie inwentaryzacja, na którą powołano się w projekcie budowlanym zatwierdzonym Decyzją PnB. Ponadto według odwołującej przedmiotowe postępowanie powinno zostać wznowione na podstawie art. 145 § 2 i 3 k.p.a., pomimo tego, że do tej pory fałsz ww. dokumentu nie został jeszcze potwierdzony orzeczeniem sądu lub innego organu, albowiem jest on oczywisty, na potwierdzenie czego powołano się na pismo Wojewody z dnia [...] marca 2011 r. zawiadamiające Prokuraturę Rejonową w [...] o podejrzeniu popełnienia przestępstwa niedopełnienia obowiązków przez pracowników Starostwa Powiatowego w [...]. Tymczasem, jak zauważył organ II instancji, przywołane przez odwołującą pismo dotyczy innego niż przedmiotowe postępowania i jego treść nie przesądza o zaistnieniu ewentualnego poświadczenia nieprawdy we fragmencie projektu budowlanego zatwierdzonego Decyzją PnB, dotyczącym inwentaryzacji terenu (zwłaszcza, że Komenda Powiatowa Policji w [...] odmówiła wszczęcia śledztwa w tej sprawie). Podkreślił, że organy właściwe w sprawie wznowienia postępowania nie mają możliwości orzekania o przestępstwie, jakim jest fałsz dowodów. Od tego warunku k.p.a. wprowadza dwa wyjątki. Pierwszy, kiedy to może być wznowione postępowanie przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu orzeczeniem sądu lub innego organu, dotyczy przypadku, jeżeli sfałszowanie dowodu jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. W ocenie organu II instancji w niniejszej sprawie nie zachodzą ww. przesłanki. Przede wszystkim stwierdzenie domniemywanego przez odwołującą fałszu jest niemożliwe bez przeprowadzenia odpowiedniej ekspertyzy, co przesądza o tym, że nie jest on oczywisty. Wyjątek drugi wprowadza art. 145 § 3 k.p.a., w myśl którego wznowienie postępowania może nastąpić, gdy postępowanie przed sądem lub innym organem nie może być wszczęte wskutek przedawnienia lub innych prawnie określonych przyczyn. Również ta przesłanka, w ocenie organu, w niniejszej sprawie nie zachodzi.

W podsumowaniu organ II instancji stwierdził, iż w świetle zgromadzonego w sprawie materiału należy stwierdzić, iż trafnie Starosta ocenił, że złożenie przez Spółkę wniosku o wznowienie postępowania nastąpiło z uchybieniem miesięcznego terminu, o jakim mowa w art. 148 § 1 k.p.a., i w rezultacie trafnie odmówił wnioskowanego wznowienia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 maja 2011 r. na opisaną Decyzję nr II Spółka wniosła o uchylenie jej oraz poprzedzającej ją Decyzji nr I, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że Starosta wydając Decyzję PnB był związany uprzednio wydaną przez Burmistrza Decyzją ULICP. Zdaniem autora skargi, z porównania obu dokumentów wynika, że Starosta wydając Decyzję PnB złamał prawo, ponieważ swoją decyzją wykroczył poza linie rozgraniczające teren inwestycji określone w Decyzji ULICP. Starosta nie miał prawa zatwierdzić przedmiotowego projektu budowlanego, ponieważ ten nie mieści się w ramach wyznaczonych przez Decyzję ULICP. Poza tym skarżąca podkreśliła, że organy administracji, opierając się na art. 147 k.p.a., powinny były rozważyć zasadność wznowienia postępowania z urzędu.

W odpowiedzi na skargę z dnia[...] czerwca 2011 r., nr [...], Wojewoda wniósł o jej oddalenie powołując się na argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek zasadniczo z innych przyczyn, aniżeli w niej wskazane.

Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, Nr 1270 ze zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przedmiotem tak rozumianej kontroli jest w niniejszej sprawie decyzja Wojewody z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty z dnia [...] grudnia 2010 r. odmawiająca wznowienia na wniosek Spółki postępowania w sprawie zakończonej Decyzją PnB.

Jak powszechnie podkreśla się w doktrynie i orzecznictwie, odmowa wznowienia postępowania możliwa jest jedynie wówczas, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne albo gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu (określonego w art. 148 § 1 i 2, art. 145a § 2 lub art. 145b § 2 k.p.a.), a nie ma podstaw do jego przywrócenia. Zgodnie z art. 149 § 3 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 kwietnia 2010 r. (a więc także w dniu wydania Decyzji nr I), odmowa wznowienia następowała w drodze decyzji. Natomiast począwszy od dnia 11 kwietnia 2011 r. (a więc już także w dniu wydania Decyzji nr II) właściwą formą odmowy jest postanowienie. Zasygnalizowana zmiana art. 149 § 3 k.p.a. – dokonana ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18) – nie ma jednak praktycznych skutków dla oceny prawidłowości Decyzji nr II utrzymującej w mocy Decyzję nr I, gdyż zgodnie z art. 3 ww. ustawy, w sprawach, w których do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy została wydana decyzja, a zgodnie z przepisami k.p.a., w brzmieniu nadanym tą ustawą, powinno być wydane postanowienie, właściwą formą załatwienia sprawy jest decyzja.

Należy podkreślić, że ta faza postępowania, która poprzedza wydanie decyzji (obecnie: postanowienia) o odmowie wznowienia postępowania albo postanowienia o wznowieniu postępowania – czyli tzw. faza wstępna postępowania wznowieniowego – ma ściśle formalny charakter i zasadniczo ogranicza się do badania treści wniosku o wznowienie pod kątem ustalenia, czy ów wniosek pochodzi od strony, czy została w nim wskazana przyczyna wznowienia odpowiadająca jednej z przyczyn ustawowych (określonych w art. 145 § 1, art. 145a oraz art. 145b k.p.a.) oraz czy dochowano ustawowego terminu do złożenia wniosku. Stąd trafnie podkreśla się w orzecznictwie, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowaniu uzależnione jest jedynie od spełnienia minimalnych, stricte formalnych przesłanek – tak, iż zasadne jest wręcz mówienie o pozytywnym domniemaniu obowiązku uwzględnienia wniosku o wznowienie postępowania (zob. wyrok NSA z dnia 23.06.2010 r., II OSK 965/09; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej "CBOSA"). Zatem niejako już z samej istoty omawianej fazy rozpatrywania wniosku wznowieniowego wynika, że odmowa wznowienia postępowania przez organ z powołaniem się na niespełnienie ww. przesłanek formalnych jest dopuszczalna jedynie wówczas, gdy fakt braku takiej przesłanki jest w danym przypadku oczywisty i nie rodzi potrzeby prowadzenia w tym zakresie specjalnego postępowania wyjaśniającego. Potwierdza to bogate orzecznictwo sądów administracyjnych (por. m.in.: wyrok NSA z dnia 07.01.2009 r., II OSK 1747/07, CBOSA; wyrok NSA z dnia 20.08.2010 r., II OSK 1332/09, CBOSA; wyrok NSA z dnia 03.09.2010 r. I OSK 1449/09, CBOSA; wyrok NSA z dnia 30.09.2010 r., II OSK 1438/09, CBOSA).

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 stycznia 2009 r. (II OSK 1747/07; CBOSA), że tylko wtedy, gdy w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ wydaje decyzję o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie (art. 149 § 1 k.p.a.) i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia, jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

W świetle powyższych uwag za błędne należy uznać przystąpienie przez organy obu instancji do prowadzenia obszernego postępowania wyjaśniającego w kwestii dochowania przez Spółkę terminu do złożenia wniosku, bez uprzedniego wydania postanowienia o wznowieniu postępowania.

Oceniając prawidłowość zaskarżonej decyzji nie można ponadto abstrahować od tego, że w toku wspomnianego postępowania wyjaśniającego, niejako "przy okazji" badania kwestii dochowania terminu do złożenia wniosku, organy poczyniły szereg ustaleń merytorycznych odnośnie zaistnienia (bądź nie) okoliczności podniesionych przez skarżącego na uzasadnienie jego wniosku o wznowienie. W takim przypadku organy nie powinny poprzestać na samej tylko konstatacji braku podstaw do wznowienia postępowania z uwagi na przekroczenie przez Spółkę terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., ale w oparciu o zebrany materiał powinny ponadto rozważyć, czy w takiej sytuacji nie byłoby zasadne wznowienie postępowania z urzędu (por. wyrok NSA z dnia 25.08.2010 r., II OSK 1324/09, CBOSA) oraz dać tym rozważaniom wyraz w uzasadnieniu swych decyzji – jak tego wymagają przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a. Tym bardziej, że, jak trafnie wskazuje się w doktrynie, regulacja przewidująca miesięczny termin dla złożenia przez stronę wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego powinna odnosić się wyłącznie do tych przypadków, w których podstawą jej wniosku jest okoliczność, z powodu której organ nie może wznowić postępowania z urzędu – tylko w takich przypadkach niezachowanie przez stronę terminu może być samoistną przesłanką rezygnacji ze wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach, jeżeli żądanie strony jest uzasadnione istnieniem jednej z okoliczności wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a., to bez względu na to, czy strona zachowała termin, czy nie, organ będzie zmuszony wznowić postępowanie (zob. Z.R. Kmiecik, Uruchomienie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego ze względów prawnych, "Samorząd Terytorialny" nr 7-8/2009, s. 128).

Sąd nie kwestionuje zasadności stanowiska, że wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem, co oznacza, że organ nie ma obowiązku wszczynać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia, czy nie zachodzą podstawy do wznowienia, ani tym bardziej takich podstaw poszukiwać. Skoro jednak na organie administracji ciąży obowiązek wznowienia postępowania w razie znalezienia przyczyny wznowienia, to powinnością organu rozstrzygającego wniosek strony o wznowienie postępowania, który z powodu niedochowania terminu z art. 148 § 1 k.p.a. nie zasługiwałby na uwzględnienie, jest również rozważyć i wypowiedzieć się co do tego, czy przywołane przez wnioskodawcę okoliczności i przedstawione dowody oraz materiał zebrany w fazie wstępnej rozpoznawania wniosku (w związku z badaniem przesłanek formalnych warunkujących wznowienie postępowania) nie wykazują w stopniu dostatecznym istnienia przyczyny uzasadniającej wznowienie postępowania z urzędu. Powinności tej organy obu instancji uchybiły w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (rozumianej jako sprawa w przedmiocie wznowienia postępowania, bez względu na jego tryb), gdyż nie sposób na tym etapie wykluczyć, że zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy daje jednak materialnoprawne podstawy do wznowienia postępowania, a nawet wzruszenia Decyzji PnB.

Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a., uwzględniając koszt wpisu uiszczonego przez skarżącego (500 zł).

Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji – uwzględniając powyższe uwagi – nie ograniczy się do weryfikacji istnienia przesłanek formalnych wznowienia postępowania w sprawie zakończonej Decyzją PnB, ale także zbada, we właściwym trybie procesowym, czy podnoszone przez skarżącego okoliczności (m.in. ta dotycząca wadliwości mapy użytej dla celów projektowych) wyczerpują znamiona którejkolwiek z ustawowych przyczyn wznowienia i czy faktycznie miały miejsce. W swych rozważaniach organ uwzględni również podniesiony w skardze zarzut niezgodności pomiędzy Decyzją PnB a Decyzją ULICP, i to także w kontekście przesłanek nieważnościowych z art. 156 § 1 k.p.a. W zależności od wyniku powyższych ustaleń organ podejmie dalsze stosowne czynności procesowe oraz wyda właściwe rozstrzygnięcie, należycie je uzasadniając.