Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1737/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-02-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 3, art. 4 ust. 1 ust. 4
journal: Dz.U. 2013 poz 465
law: Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym - tekst jednolity.
article: art. 6c
journal: Dz.U. 2013 poz 1381
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia WSA Irena Wesołowska, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 lutego 2016 r. sprawy ze skargi M.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 5 października 2015 r.,sygn. akt [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 5 października 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 233 §1 pkt 1, art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 749) zwanej dalej "O.p", art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 1381), art. 2 ust 1 pkt. 1, art. 3, art. 4 ust. 1, art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz.U. z 2013 r. poz. 465) oraz uchwały Rady Gminy Szemud z dnia 9 grudnia 2014 r. nr II/8/2014 w sprawie podatku od nieruchomości na terenie Gminy Szemud (Dz. Urz. Woj. Pomorskiego, z 2015 r. poz. 4426) oraz uchwały Rady Gminy Szemud z dnia 9 grudnia 2014 r. nr II/7/2014 w sprawie obniżenia średniej ceny skupu żyta przyjmowanej jako podstawa wymiaru podatku rolnego za 2015 rok na obszarze Gminy Szemud (Dz. Urz. Woj. Pomorskiego z 2014 r., poz. 4425), po rozpatrzeniu odwołania M. T., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 2 lutego 2015 r. w sprawie określenia podatniczce łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 r. w kwocie 421,00 zł.

Rozstrzygnięcie to zapadło na tle następującego stanu faktycznego:

Decyzją z dnia 2 lutego 2015 r. Wójt Gminy określił M. T. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 r. w kwocie 421,00 zł, w tym podatku od nieruchomości w kwocie 102,20 zł za budynek mieszkalny o powierzchni 140 m2 według stawki 0,73 zł za m2, podatku rolnego w kwocie 280,00 zł, przyjmując podstawę opodatkowania 2,7975 ha przeliczeniowego oraz podatku leśnego w kwocie 39,00 zł, przyjmując powierzchnię lasu 0,9462 ha.

Powyższe było konsekwencją ustalenia na podstawie ewidencji gruntów i budynków, wykazów dzierżawców oraz złożonych informacji, że podatniczka jest posiadaczem gospodarstwa rolnego.

W odwołaniu od tej decyzji podatniczka zarzuciła, że błędnie ustalono podstawę opodatkowania, a w następstwie tego błędnie ustalono wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego. Błąd wynika z niepoprawionej od wielu lat klasyfikacji, mającej swoje źródło w błędnych wpisach w ewidencji gruntów działek składających się na gospodarstwo rolne. Wynika to ze zmiany poprzedniej numeracji.

Uzasadniając utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło zarzutów odwołania.

Kolegium wskazując na zawartość akt sprawy podniosło, że - w ewidencji gruntów i budynków - grunty oraz budynki mieszkalne będące własnością M. T. sklasyfikowane zostały jako: grunty orne, łąki trwałe, pastwiska trwałe, lasy i grunty leśne, nieużytki, drogi, grunty orne, grunty zadrzewione, użytki rolne zabudowane. Łączny areał gruntów rolnych i leśnych wynosi 9,9300 ha. Ponadto na gruncie znajduje się budek mieszkalny podlegający podatkowi od nieruchomości o pow. 140 m2. Wspomniane przedmioty podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym, leśnym oraz od nieruchomości, a organ I instancji dokonał prawidłowego wyliczenia łącznego zobowiązania pieniężnego.

Powołując się na art. 21 ustawy z 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287; dalej jako "u.p.g.k.") organ odwoławczy podkreślił, że podstawę wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Wynika z tego, że podatki lokalne, w tym od nieruchomości, rolny i leśny ustalane są w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków co do kwalifikacji tych gruntów oraz ich powierzchni, które to dane są wiążące dla organu podatkowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że jeżeli skarżąca kwestionuje prawidłowość zapisów zawartych w ewidencji gruntów, powinna wystąpić ze stosownym wnioskiem do organu prowadzącego tę ewidencję, a więc właściwego starosty, o jej aktualizację i naniesienie w niej zmian. Zmiana zapisów w ewidencji gruntów i budynków będzie skutkowała koniecznością uwzględnienia wszelkich wprowadzonych zmian przez organ podatkowy, ponieważ jest on związany danymi zawartymi w ewidencji. Organ podatkowy nie może jednakże sam weryfikować poprawności danych zawartych w ewidencji, a jego czynności muszą ograniczać się jedynie do zapoznania się z jej treścią. Z tych względów jako bezzasadne oceniono zarzuty podatniczki odnośnie nieaktualnych danych ewidencyjnych.

W konsekwencji kwestionowana decyzja uwzględnia dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, a wysokość zobowiązania podatkowego dokonana została w sposób prawidłowy, w oparciu o właściwe przepisy prawa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M. T. wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 października 2015 r. powtarzając argumentację zaprezentowaną w odwołaniu.

W jej uzasadnieniu wskazała, że - wbrew stanowisku organu - kwestie dotyczące zmiany numeracji działek oraz przyjęcia niewłaściwej klasyfikacji gruntów są ze sobą powiązane i mają wpływ na wymiar należności podatkowych. Błędy wynikają z niewłaściwych zapisów w ewidencji, będących konsekwencją niczym nieuzasadnionej zmiany numeracji ewidencyjnej działek.

Skarżąca podała, że zwracała się w tej sprawie do Wójta Gminy oraz Starostwa Powiatowego, lecz bezskutecznie. W związku z tym, że kwestionuje zapisy zawarte w ewidencji gruntów i budynków, uważa, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Sąd administracyjny bowiem został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z 2014 poz. 1647 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako "p.p.s.a.").

Oceniając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu podatkowego pierwszej instancji, zgodnie z kryterium legalności, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa. Organy podatkowe w zakresie niezbędnym dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy zebrały materiał dowodowy, który wnikliwie oceniły w kontekście prawidłowo przywołanego stanu prawnego, zaś wyciągniętym wnioskom nie sposób zarzucić dowolności.

Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie ( por. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r. sygn. akt: II FSK 1665/06 LEX nr 471526), zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organ, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy podatkowe albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd.

Odnosząc się do okoliczności rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 1, art. 3 ust. 1 pkt 4 lit a, art. 4 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust.1 pkt 2, art. 6a ust. 8 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi - dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego. Podatek rolny za rok podatkowy wynosi: od 1 ha przeliczeniowego gruntów równowartość pieniężną 2,5 q żyta obliczona według średniej ceny skupu żyta za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy.

Z kolei przepisy art. 2 ust 1 pkt. 1, art. 3, art. 4 ust. 1, art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym stanowią, że podatnikami podatku leśnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami lasów. Podstawę opodatkowania podatkiem leśnym stanowi powierzchnia lasu, wyrażona w hektarach, wynikająca z ewidencji gruntów i budynków. Podatek leśny od 1 ha, za rok podatkowy wynosi równowartość pieniężną 0,220 m3 drewna, obliczaną według średniej ceny sprzedaży drewna uzyskanej przez nadleśnictwa za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy. Średnią cenę sprzedaży drewna ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, ogłaszanego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" w terminie 20 dni po upływie trzeciego kwartału.

Jak wynika z akt sprawy, w ewidencji gruntów i budynków grunty oraz budynki mieszkalne będące własnością M. T. sklasyfikowane zostały jako: grunty orne, łąki trwałe, pastwiska trwałe, lasy i grunty leśne, nieużytki, drogi, grunty orne, grunty zadrzewione, użytki rolne zabudowane. Łączny areał gruntów rolnych i leśnych wynosi 9,9300 ha. Ponadto na gruncie znajduje się budek mieszkalny podlegający podatkowi od nieruchomości o pow. 140 m2.

Nie ulega zatem wątpliwości, że wspomniane przedmioty podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym, leśnym oraz od nieruchomości.

Zgodnie z art. 6c ustawy o podatku rolnym osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym).

Wbrew zarzutom skargi organ ustalił łączne zobowiązanie pieniężne podatniczki zgodnie z obowiązującymi w tej materii przepisami prawa.

Nie ulega wątpliwości, że o kwalifikacji gruntu rozstrzygają dane z ewidencji gruntów. Z dyspozycji art. 21 u.p.g.k. wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i podatkowych. Skoro podstawą wymiaru podatków, zgodnie z przywołanym przepisem, są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, to dotyczy to również łącznego zobowiązania pieniężnego.

W orzecznictwie przyjmuje się, że zawarte w ewidencji dane mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p. Podważenie zapisów wynikających z ewidencji gruntów i budynków bądź też ich zmiana może nastąpić wyłącznie w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji, bowiem w postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe.

Z woli ustawodawcy, wyrażonej w art. 21 ust. 1 u.p.g.k., podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Przepis art. 21 ust. 1 u.p.g.k. nie wymaga wykładni stanowiąc wprost o tym, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatku; przez podstawę wymiaru podatku należy rozumieć zarówno określenie przedmiotu opodatkowania, zaliczenie do właściwej stawki podatkowej jak i objęcie określonych gruntów zwolnieniem od opodatkowania. Innymi słowy - nie można pominąć zapisów dotyczących danego obszaru, a wynikających z ewidencji gruntów i budynków.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie II FSK 1661/12, Naczelny Sąd Administracyjny przypomniał o utrwalonych w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądach w przedmiocie znaczenia ewidencji gruntów i budynków w sprawach wymiaru podatku od nieruchomości. Dla organów podatkowych wiążące są dane wynikające z wyżej opisywanej ewidencji. Tym samym oparcie rozstrzygnięcia na danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków jest jak najbardziej prawidłowe i nie stanowi o naruszeniu przepisów postępowania. NSA podkreślił, że dysponując wiążącymi danymi z ewidencji, organy podatkowe nie miały podstaw do prowadzenia postępowania dowodowego mającego na celu wykazania innego charakteru nieruchomości niż wynikający z tych właśnie ewidencji.

W wyroku z dnia 11 lipca 2012 r., sygn. akt II FSK 2632/10, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że organy podatkowe ustalając wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji; przy wymiarze podatku od nieruchomości dla organów podatkowych wiążące są więc dane znajdujące się ewidencji gruntów i budynków, a organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń w tej mierze. NSA podkreślił, że od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane zawarte w ewidencji gruntów ( przywołano również wyroki NSA: z dnia 5 listopada 2009 r., II FSK 836/08, z dnia 15 kwietnia 2008 r., II FSK 372/07, z dnia 12 marca 2009 r., II FSK 49/08, z dnia 2 kwietnia 2009 r. oraz wyrok II FSK 1949/07).

W innym orzeczeniu ( wyrok z dnia 20 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 2511/10), NSA podkreślał, że ewidencja gruntów i budynków, o której mowa w art. 21 ust. 1 u.p.g.k., nie może stanowić przedmiotu merytorycznej oceny sądów administracyjnych w sprawie podatkowej, w której do sądu pierwszej instancji nie zostały, bo nie mogły zostać zaskarżone, odrębne od podatkowych akty lub czynności z zakresu prowadzenia wymienionej ewidencji. Na istotę i znaczenie unormowań art. 21 ust. 1 u.p.g.k. dla wymiaru podatku od nieruchomości przy opodatkowaniu budynków wskazywał także Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały NSA z 27 lutego 2012 r., ( uchwała składu 7 sędziów NSA z 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FPS 4/11).

Na podstawie art. 22 ust. 1 u.p.g.k., ewidencję gruntów i budynków prowadzą starostowie. Jeżeli zatem w postępowaniu administracyjnym przed właściwym starostą podatnik przeprowadzi skuteczny przeciwdowód przeciwko treści dokumentu urzędowego jakim jest ewidencja gruntów i budynków, wówczas dopiero pojawi się możliwość zmiany sposobu opodatkowania spornych nieruchomości. Natomiast do czasu zmiany, obowiązujące w niej zapisy wiążą, w tym przedmiocie, wszystkie organy i sądy.

Sąd nie stwierdził również naruszenia przepisów postępowania. Nie naruszono w rozpoznawanej sprawie żadnej z zasad postępowania podatkowego. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił stronie w decyzji łączne zobowiązanie pieniężne. Zatem w sytuacji, gdy skarżąca kwestionuje prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków, powinna wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, a następnie - w przypadku uwzględnienia jej zastrzeżeń - na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych ustalonych w oparciu o te dane.

Nie znajdując podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja niezgodna jest z prawem, a także nie znajdując przesłanek do uznania, iż decyzja ta wydana została z mającym co najmniej istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania podatkowego, stosownie do przepisu art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.