Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1102/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 4 pkt 6, art. 22 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 708
law: Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Ol 131/20 w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O. z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 28 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 131/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O. z [...] grudnia 2019 r. w przedmiocie kary pieniężnej za zgłoszenie danych niezgodnych ze stanem faktycznym w zgłoszeniu SENT, w punkcie pierwszym, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, w punkcie drugim, zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji stwierdził, że [...] września 2017 r. na obwodnicy E. funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej przeprowadzili kontrolę przewozu towaru w postaci 18000 litrów paliwa przewożonego pojazdem należącym do M. J. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...]. W trakcie kontroli stwierdzono, że zgłoszenie SENT nie zostało uzupełnione o numer licencji, wymagany na podstawie art. 5 ust. 4 pkt 6 ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów (Dz. U. poz. 708; dalej: ustawa SENT). Kierowca okazał wypis z ważnej licencji.

Przewoźnik wyjaśnił, że wcześniej podczas wypełniania dokumentu przewozowego brak wypełnienia pola z numerem licencji nie blokował przejścia do następnego pola oraz zakończenia edycji dokumentu. Dopiero od 4 października 2017 r. pod polem: "numer licencji przewozowej" pojawił się czerwony napis o treści: "To pole może pozostać niewypełnione tylko w przypadku, gdy zezwolenie, zaświadczenie lub licencja nie są wymagane przepisami ustawy o transporcie drogowym". W związku z tym skarżący stwierdził, że w programie był błąd, który został następnie poprawiony. Nie miało to jednak wpływu na rzetelność prowadzonej działalności gospodarczej skarżącego oraz innych przewoźników i nie uszczuplało przekazywanych wpływów podatkowych.

Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w O. nie uwzględnił tych argumentów i decyzją z [...] listopada 2017 r., na podstawie art. 22 ust. 2 oraz art. 26 ust.1, 2 i 5 ustawy SENT, nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5000 zł za nieuzupełnienie zgłoszenia przewozu o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4 pkt 6 ustawy SENT.

Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O. decyzją z [...] lutego 2018 r.

Wyrokiem z 28 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Ol 204/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił decyzję organu odwoławczego.

Sąd potwierdził zasadność stanowiska organów w kwestii podstaw do nałożenia na skarżącego kary. Uznał jednak za błędne stanowisko organu odwoławczego co do tego, że w sprawach kar za naruszenie przepisów ustawy SENT zasadniczo wykluczone jest, w ramach badania możliwości odstąpienia od nałożenia kary, rozważanie zaistnienia przesłanki interesu publicznego. W zaleceniach co do ponownego rozpatrzenia sprawy Sąd wskazał na konieczność interpretacji pojęcia "interes publiczny", użytego w art. 22 ust. 3 ustawy SENT oraz zbadania możliwości jego zastosowania w niniejszej sprawie, a następnie dokonania ponownej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, zgodnej z prawidłową wykładnią pojęcia "interes publiczny", z poszanowaniem zasad zawartych w art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej.

Skarga kasacyjna organu od tego wyroku została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 grudnia 2018 r., sygn. akt I GSK 1696/18, który zgodził się z oceną WSA co do braku odniesienia zebranego w sprawie materiału dowodowego do przesłanki interesu publicznego w odstąpieniu od nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej. Zdaniem NSA, skoro ustawodawca w art. 22 ust. 3 ustawy SENT wskazał na możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym, to przewidział sytuacje, w których odstąpienie od dochodzenia należności będzie zbieżne z tym interesem. Stwierdzenie przez organ, że w odniesieniu do nałożenia kary za nieuzupełnienie zgłoszenia przewozu o numer licencji (w sytuacji gdy licencja została okazana podczas kontroli) brak jest podstaw do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z uwagi na interes publiczny, Sąd kasacyjny uznał za przedwczesne. Dalej, zdaniem NSA, badanie przesłanki interesu publicznego nie powinno być ograniczane do konfrontacji z zasadami równości oraz powszechności opodatkowania. Natomiast przyjęcie poglądów organu, reprezentującego stanowisko niemal wyłącznie profiskalne, sprawiłoby że w zasadzie każda ulga, czy odstępstwo w zapłacie należności publicznoprawnych powstałych wskutek naruszenia przepisów byłaby udzielona w sprzeczności z zasadami konstytucyjnymi, mimo że została przewidziana przez ustawodawcę. Sąd zauważył, że pozostaje to zarazem w sprzeczności z stanowiskiem samego organu, który dopuszcza możliwość odstępstwa od nałożenia kary pieniężnej – w sytuacjach o charakterze wyjątkowym, szczególnym.

Decyzją z [...] marca 2019 r. Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O. uchylił decyzję pierwszoinstancyjną i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Decyzją z [...] lipca 2019 r. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego w O. nałożył na przewoźnika karę w wysokości 5000 zł.

Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w O. z [...] grudnia 2019 r. W konkluzji uzasadnienia stwierdzono, że ze względu na stosunkowo niewielki wpływ kary pieniężnej na kondycję finansową strony, w sprawie nie występują przesłanki do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej ze względu na "ważny interes przewoźnika". Z tego samego względu nie występują przesłanki "interesu publicznego" na płaszczyźnie ekonomicznej zobowiązanego, gdyż na skutek nałożenia kary pieniężnej nie zachodzi ryzyko sięgania przez stronę lub osoby przez nią zatrudnione do środków państwa ze względu na brak możliwości zaspokajania swoich potrzeb. Nie występują również przesłanki "interesu publicznego" na płaszczyźnie pozaekonomicznej, gdyż zaufanie obywateli do organów państwa powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, w tym sprawności działania aparatu państwowego, co jest możliwe do spełnienia poprzez prawidłowe dokonywanie zgłoszeń SENT.

Skargę na powyższą decyzję wniósł M. J.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uzasadniając swoje rozstrzygnięcie w sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.), stwierdził, że organy nie odniosły się do przesłanki interesu publicznego z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy. Nie wykazały istnienia okoliczności świadczących o tym, że w interesie publicznym jest nałożenie na legalnie działającego przewoźnika niebagatelnej kary pieniężnej tylko z tej przyczyny, że dopuścił się on uchybienia formalnego (technicznego), które nie mogło grozić szczupleniem dochodów budżetowych. Organy przyjęły, że w interesie publicznym leży przestrzeganie przez podmioty wskazane w ustawie SENT nałożonych na nie obowiązków. Uznały, że odstąpienie od ukarania byłoby sprzeczne z interesem publicznym. Wzięły pod uwagę właściwie tylko interes fiskalny państwa.

Sąd I instancji zwrócił jednak uwagę, że ustawa SENT nie ma charakteru fiskalnego ale przede wszystkim prewencyjny. Jej represyjność skierowana jest przeciwko podmiotom dokonującym przestępstw gospodarczych. Tymczasem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że nie ma podstaw aby uznać, że nieuzupełnienie zgłoszenia SENT nastąpiło z innej przyczyny, aniżeli nieumyślny błąd, spowodowany pośpiechem i małym doświadczeniem w realizowaniu przewozów z wykorzystaniem zgłoszenia SENT.

Dalej, Sąd wyjaśnił, że ustawa SENT weszła w życie 18 kwietnia 2017 r., za wyjątkiem przepisów dotyczących nakładania kar pieniężnych i mandatów, które zaczęły obowiązywać z dniem 1 maja 2017 r. Transport, którego dotyczy sprawa miał miejsce [...] września 2017 r. Dla adresatów ustawy rozwiązania w niej przyjęte stanowiły całkowitą nowość. Rejestracja transportu następuje w elektronicznym systemie, zatem również program komputerowy obsługujący system SENT wymagał od przewoźników zdobycia pewnego doświadczenia, co do stosowania go w praktyce prowadzonej działalności. Na domiar tego, dopiero 4 października 2017 r. nastąpiła istotna zmiana w działaniu programu przeznaczonego do rejestrowania zgłoszenia właśnie w zakresie pola: "Informacje o środku transportu, Numer zezwolenia drogowego". Dopiero od tego dnia w programie widnieje informacja kiedy należy wypełnić to pole, a kiedy powinno zostać niewypełnione, co potwierdza, że wcześniej program w tym zakresie wymagał dopracowania, a przypadek skarżącego nie był odosobniony.

Sąd zwrócił też uwagę, że niewpisanie w zgłoszeniu numeru licencji, którą przewoźnik w tym czasie posiadał, nie miało żadnego wypływu na wysokość obowiązku podatkowego i nie stanowiło żadnego zagrożenia dla interesu Skarbu Państwa. Skarżący słusznie wskazał przy tym na okoliczność poruszaną w szeregu orzeczeń sądowych, a mianowicie możliwość uzupełnienia danych w trakcie kontroli, o czym funkcjonariusz kontrolujący nie pouczył.

Mając na uwadze powyższe, tj. niejednoznaczny, nieprecyzyjny sposób działania systemu teleinformatycznego do dokonywania zgłoszenia przewozu, brak wpływu uchybienia na obowiązek podatkowy skarżącego, brak osiągnięcia z tego tytułu jakiejkolwiek korzyści podatkowej, znikomość uchybienia i posiadanie ważnej licencji na transport, WSA ocenił, że organ miał możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i powinien z tego uprawnienia skorzystać.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd nakazał organowi uwzględnienie dokonanej przez Sąd oceny prawnej.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ, zaskarżając to orzeczenie w całości. Wyrokowi zarzucił naruszenie:

I. przepisów prawa materialnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 22 ust. 3 ustawy SENT, w brzmieniu obowiązującym w dniu [...] września 2017 r., poprzez jego nieprawidłową wykładnię wskazującą, że organy, w ramach oceny możliwości odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, z uwagi na interes publiczny powinny uwzględnić takie okoliczności jak: niejednoznaczny i nieprecyzyjny sposób działania systemu teleinformatycznego do dokonywania zgłoszenia przewozu, brak wpływu uchybienia na obowiązek podatkowy skarżącego, brak osiągnięcia korzyści majątkowej, znikomość uchybienia, posiadanie ważnej licencji na transport - w sytuacji, gdy przesłanki te w postaci uwzględnienia rodzaju i skali naruszenia (według Sądu uchybienia formalne), jego konsekwencje podatkowe oraz zachowanie przewoźnika po ujawnieniu naruszenia nie wynikają z przepisów prawa i nie mieszczą się w zakresie przesłanek interesu publicznego, co w konsekwencji spowodowało nieprawidłowe zastosowanie art. 22 ust. 3 ustawy SENT i przyjęcie, że organy w stanie faktycznym sprawy miały możliwość odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i powinny z tego uprawnienia skorzystać;

II. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 1, art. 3 § 1 i § 2 pkt 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 151 oraz art. 153 p.p.s.a., poprzez:

1) niewłaściwą kontrolę działalności organów podatkowych oraz bezpodstawne zastosowanie środków przewidzianych w p.p.s.a. do usuwania naruszenia prawa w rozstrzygnięciach administracyjnych, co spowodowało uchylenie decyzji, zamiast oddalenia skargi;

2) wadliwe przyjęcie, będące konsekwencją błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 22 ust. 3 ustawy SENT, że organy:

- nie odniosły się do przesłanek interesu publicznego z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy,

- nie wykazały istnienia okoliczności świadczących o tym, że w sprawie w interesie publicznym jest nałożenie na przewoźnika kary pieniężnej tylko z tej przyczyny, ze dopuścił się uchybienia formalnego (technicznego), które nie mogło grozić uszczupleniem dochodów budżetowych,

- dokonując oceny zaistnienia interesu publicznego wzięły pod uwagę jedynie interes fiskalny państwa w sytuacji, gdy organy rozpatrzyły kwestię istnienia interesu publicznego w płaszczyźnie ekonomicznej i pozaekonomicznej związanej, m.in. z takimi wartościami jak zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, sprawiedliwości społecznej i proporcjonalności;

3) niewłaściwą ocenę stanu faktycznego sprawy poprzez nieuzasadnione uznanie, iż sposób działania systemu informatycznego, do dokonywania przewozu, był niejednoznaczny i nieprecyzyjny, w sytuacji, gdy przy dołożeniu należytej staranności umożliwiał uzyskanie informacji co do sposobu prawidłowego wypełnienia pola formularza zgłoszeniowego dotyczącego numeru licencji;

4) przekroczenie ustawowych kompetencji w zakresie kontroli działalności administracji publicznej mając jedynie kompetencje w zakresie kontroli legalności, a nie zasadności, trafności, słuszności, celowości podjętego rozstrzygnięcia administracji publicznej i w skutek tego wydanie w wyroku wiążących organ błędnych wskazań co do dalszego postępowania;

5) nieuwzględnienie oceny prawnej zawartej w wyroku WSA w Olsztynie z 28 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Ol 204/18, zgodnie z którą takie okoliczności, jak: brak wpływu uchybienia na obowiązek podatkowy skarżącego i charakter uchybienia (uchybienie formalne - techniczne), posiadanie ważnej licencji nie są istotne w kontekście zasadności nałożenia kary;

6) wydanie wiążącej organ błędnej oceny prawnej i w skutek powyższego zawarcie w uzasadnieniu wyroku błędnych wskazań co do dalszego postępowania.

Wobec powyższego organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz rozpoznanie skargi ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I Instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

W piśmie procesowym z 8 października 2020 r. zatytułowanym "Odpowiedź na skargę kasacyjną organu" skarżący wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej organu i zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na brak usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie zaznaczyć trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny − zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. - rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Zważywszy, że z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, której przesłanki określa art. 183 § 2 p.p.s.a., rozpoznanie sprawy w zasadzie ogranicza się do rozważania, czy Sąd I instancji naruszył przepisy wskazane w podstawach skargi kasacyjnej w sposób doprecyzowany w jej uzasadnieniu (art. 174 i 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów postępowania należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie i jednolicie wypowiadał się na temat skuteczności formułowania zarzutów naruszenia art. 1, art. 3 § 1 i § 2 pkt 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 151, art. 141 § 4 p.p.s.a.

Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni poglądy te popiera.

I tak, skoro zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne) – to znaczy, że określa on zakres regulacji p.p.s.a. i może zostać naruszony tylko wtedy, gdy w sprawie sąd np. odmówił rozpoznania skargi, mimo prawidłowości jej wniesienia, czy też orzekał w sprawie, która nie podlega rozpoznaniu przez sądy administracyjne wskutek naruszenia podziału kompetencji pomiędzy sądami administracyjnymi a sądami powszechnymi (por. np. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2018 r. I OSK 554/16).

Według art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (§ 1) a kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na (m.in.) decyzje administracyjne.

Jak trafnie wskazuje orzecznictwo, naruszenie art. 3 § 1 można byłoby skutecznie zarzucić, jeśli sąd I instancji nie dokonałby w ogóle kontroli zaskarżonej decyzji. Natomiast nie może stanowić o naruszeniu przez sąd tego przepisu fakt, że ocena zaskarżonej decyzji dokonana przez sąd I instancji jest odmienna od tej, jakiej oczekiwałby skarżący kasacyjnie – a ku temu zmierza omawiany zarzut, jak wynika to ze sposobu jego sformułowania i uzasadnienia (por. np. wyrok NSA z dnia 8 lipca 2020 r. I OSK 2902/19).

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli przeprowadzonej przez Sąd I instancji była decyzja administracyjna - zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. jest więc niezrozumiały. Nie ulega natomiast wątpliwości, że okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, nie oznacza naruszenia wskazanego przepisu.

Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 i art. 151 p.p.s.a. skład orzekający także podziela ugruntowany w orzecznictwie pogląd, że uchybienie tym przepisom jest następstwem naruszenia innych przepisów prawa (materialnego, procesowego). Artykuły 145 § 1 i 151 p.p.s.a. nie mogą więc stanowić samoistnej podstawy kasacyjnej. Dla skuteczności opartego na nich zarzutu konieczne jest ich połączenie z naruszeniem konkretnych przepisów, którym uchybił organ.

Powołanie w treści zarzutów naruszenia prawa procesowego art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. - jednoznacznie odnoszącego się do naruszeń prawa materialnego - nie jest prawidłowe. Na naruszenie tegoż przepisu - i to, co do zasady, konstrukcyjnie poprawnie - w powiązaniu z art. 22 ust. 3 ustawy SENT wskazano w punkcie I. petitum skargi kasacyjnej i tak sformułowany zarzut będzie przedmiotem rozważań co do podstawy opartej na art. 174 pkt 1 p.p.s.a.

Kolejnym przepisem, na naruszenie którego wskazano w punkcie II. skargi kasacyjnej, jest art. 141 § 4 p.p.s.a. - określający elementy, jakie powinno zawierać uzasadnienie wyroku. O naruszeniu tego przepisu można jednak mówić w przypadku, gdy uzasadnienie wyroku nie spełnia określonych w nim warunków w taki sposób, że uzasadnienie wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 9/09) bądź uniemożliwia dokonanie przez Naczelny Sąd Administracyjny kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku (por. wyroki NSA z dnia: 28 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1605/09; 13 października 2010 r., sygn. akt II FSK 1479/09).

W niniejszej sprawie taki stan rzeczy nie ma miejsca. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera prawem przewidziane elementy. Możliwe jest prześledzenie toku rozumowania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie i poznanie motywów, jakimi kierował się podejmując rozstrzygnięcie w sprawie. Za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można natomiast skutecznie zwalczać prawidłowości rozstrzygnięcia. Fakt reprezentowania odmiennego poglądu prawnego przez skarżącego kasacyjnie, nie oznacza wadliwości uzasadnienia zaskarżonego wyroku (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2018 r. I OSK 1740/17).

Za trafny nie mógł być też uznany zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. (Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a). Zarzut ten nie poddaje się kontroli. Ani w treści zarzutu ani w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wyjaśniono bowiem, w czym przejawiać ma się naruszenie tego przepisu.

W zarzutach naruszenia prawa procesowego wskazano również art. 153 p.p.s.a. (Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie). Niewątpliwe w rozpoznawanej sprawie uprzednio orzekał już zarówno Sąd I instancji jak i NSA, związanie wykładnią którego na miejsce na zasadzie określonej art. 190 p.p.s.a.

Zarzut uchybienia przez WSA art. 153 p.p.s.a. przez błędne wskazania co do dalszego postępowania - zatem na przyszłość - jest niezasadne. Nie powinno budzić żadnej wątpliwości, że powołany przepis dotyczy oddziaływania na ponowne postępowanie w sprawie uprzednio wydanego już w orzeczenia sądu administracyjnego.

Błędne jest stanowisko organu, że WSA nie uwzględnił oceny prawnej zawartej w wydanym w tej sprawie wyroku o sygn. akt I SA/Ol 204/18.

Istotnie, z pisemnych motywów tego rozstrzygnięcia wynikało, że w ocenie WSA okazanie licencji podczas kontroli nie niweluje faktu niewpisania jej numeru w zgłoszeniu - co dawało podstawę do nałożenia kary na podstawie art. 22 ust. 2 (który stanowi: W przypadku gdy przewoźnik nie uzupełni zgłoszenia o dane, o których mowa w art. 5 ust. 4 i art. 6 ust. 3, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 5000 zł).

Z powyższego nie można jednak wywodzić, że WSA dokonał w powołanym wyżej wyroku oceny wskazanych przesłanek z punktu widzenia - art. 22 ust. 3 ustawy SENT. Wręcz przeciwnie - wyrok ten jak i utrzymujący go w mocy wyrok NSA -wskazywały na konieczność rozważenia w okolicznościach tej sprawy możliwości odstąpienia od nałożenia kary (na podstawie art. 22 ust. 3).

W świetle dotychczasowych rozważań żaden z zarzutów naruszenia prawa procesowego nie usprawiedliwia więc wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku.

Skuteczne nie jest też oparcie skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa materialnego - a to wspomnianego już art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 22 ust. 3 ustawy SENT, przez - jak wskazano - nieprawidłową jego wykładnię a w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie.

Błędna wykładnia oznacza niewłaściwe odczytanie treści przepisu, mylne rozumienie treści określonej normy prawnej. Zarzut błędnej wykładni przepisu prawa materialnego wymaga natomiast wywodu, w czym przejawia się wadliwe zrozumienie przepisu przez Sąd i jak - zdaniem strony - przepis ten winien być interpretowany.

Jak wynika z treści zarzutu i jego uzasadnienia organ kwestionuje stanowisko, że w ramach oceny możliwości odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, z uwagi na interes publiczny, organy powinny uwzględnić takie okoliczności jak: niejednoznaczny i nieprecyzyjny sposób działania systemu teleinformatycznego do dokonywania zgłoszenia przewozu, brak wpływu uchybienia na obowiązek podatkowy skarżącego, brak osiągnięcia korzyści majątkowej, znikomość uchybienia, posiadanie ważnej licencji na transport.

Wskazać zatem trzeba, że zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy SENT, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 albo 2, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3.

Dotyczące istoty sporu pojęcie "interesu publicznego" niewątpliwie należy do "nieostrych". Tymczasem ratio umieszczenia takich zwrotów w treści przepisu stanowi to, aby miał on zakres możliwy do wypełnienia tylko ad casum. Subsumcja należy do sfery stosowania prawa, ukonkretnienia znaczenia przepisu przez uwzględnienie stanu faktycznego, nie zaś odczytywanie znaczenia tekstu in abstracto. W przypadku unormowań zawierających takie zwroty dekodowanie "normy jednostkowego zastosowania", odnoszącej się do konkretnego stanu faktycznego oznacza zaś stosowanie prawa. (v. "Interpretacja a subsumcja zwrotów niedookreślonych i nieostrych" E. Łętowska; Państwo o Prawo, 7-8/2011).

Wobec powyższego zasadne jest łączne odniesienie się do stawianych w tej sprawie zarzutów błędnej wykładni oraz "w konsekwencji" wadliwego zastosowanie art. 22 ust. 3 ustawy SENT.

Pisemne motywy zaskarżonego wyroku - co wypada w tym miejscu przypomnieć – wskazują, że Sąd I instancji odwołując się do orzecznictwa NSA przyjął, że przesłanka "interesu publicznego" rozumiana jest jako dyrektywa postępowania, nakazująca mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, zasady etyki, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy, korektę błędnych decyzji - i z tego punktu widzenia wymaga ważenia, co jest korzystniejsze z punktu widzenia interesu publicznego (dochodzenie należności czy też zastosowanie ulgi).

Sąd wziął też pod uwagę - opierając się na uzasadnieniu projektu ustawy - cel regulacji dotyczących kary. Wskazał na niefiskalny lecz prewencyjny charakter regulacji i zamiar represyjności wobec podmiotów dokonujących przestępstw gospodarczych. Zauważył również, że rejestracja w elektronicznym systemie stanowiła nowość - stosowanie w praktyce wymagało zdobycia doświadczenia. System co do wpisu numeru rejestracji zmieniono (poprawiono) po dacie kontroli.

Powyższe wywody kwestionowane nie są.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko to uzasadniało przyjęcie, że w świetle zasady pogłębiania zaufania do organów władzy celowe było wzięcie pod uwagę sposobu funkcjonowanie nowego systemu rejestracji elektronicznej, a z punktu widzenia niefiskalnego lecz prewencyjnego charakteru kar nie bez znaczenia pozostawał fakt, że skarżący nie uszczuplił swych zobowiązań, nie osiągnął korzyści majątkowej, mając licencję nie wpisał jej pod wpływem błędu, nie działał zaś celem dokonania przestępstwa.

Uwzględnienie wskazywanych w tej konkretnej sprawie okoliczności - wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie organu - świadczy o respektowaniu zasady sprawiedliwości i pogłębianiu zasady zaufania obywateli do organów władzy. Zatem, choć co do zasady okoliczności tego typu – jak już wyżej wskazano - nie wykluczają stosowania art. 22 ust. 2 ustawy SENT, to jednak stanowią o istnieniu ważnego interesu publicznego – uzasadniającego zasadność odstąpienia od kary na podstawie art. 22 ust. 3 tej ustawy.

Jak już podniesiono, taka ocena zasadności odstąpienia od nałożenia kary wynika z zestawienia okoliczności tej sprawy z trafnie przyjętymi dyrektywami postępowania przy ocenie przesłanki "interesu publicznego".

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego - wbrew poglądom organu - bez znaczenia jest zatem fakt, wprowadzona nowelizacją ustawy z 14 czerwca 2018r. liberalizacja nakładania kar, przez możliwość odstąpienia od jej nałożenia gdy nie doszło do uszczuplenia podatku, nie dotyczy przewoźników.

Z tych wszystkich względów, skarga kasacyjna nie mając usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjnym, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym (art. 182 § 2 p.p.s.a.), działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.