Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 382/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-04-09 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika

SENTENCJA

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M.B., M. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić przyznania M. M. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata.


UZASADNIENIE

M. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego/ ustanowienie adwokata w sprawie sygn. VII SA/Wa 382/18.

Rozpoznając wniosek złożony przez skarżącą stwierdzono, co następuje:

Zgodnie z art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącej prawa pomocy, bowiem w oparciu o udzielone przez M. M. informacje nie jest możliwe bezsporne ustalenie jej rzeczywistej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych.

Jak wynika ze złożonego wniosku, we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącą pozostaje mąż i dwoje dzieci. M. M. wskazała, że jest współwłaścicielką zabytkowej kamienicy, wymagającej remontu, nie uzyskuje z niej żadnych dochodów.

W formularzu z dnia 15 stycznia 2018 r., złożonym wraz ze skargą, M. M. jako dochody, z których utrzymuje się z rodziną, wskazała otrzymywane przez skarżącą świadczenie wychowawcze i zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 1500 zł oraz dochody uzyskiwane przez męża z działalności gospodarczej w wysokości 2000 zł.

Skarżąca jako stałe wydatki wymieniła: czynsz – 580 zł, opłaty za energię elektryczną – ok. 300 zł, wydatki na leki syna - 60 zł, wydatki na pampersy – 200 zł, na mleko, kosmetyki dla dziecka – 500 zł, UPC – 130 zł, wydatki na wyżywienie – 1700 zł, na odzież – 500 zł.

W ww. formularzu złożonym wraz ze skargą M. M. nie oznaczyła jednak zakresu żądania. W związku z tym pismem z dnia 19 marca 2018 r. zobowiązano skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez oznaczenie w rubryce nr 4, o co skarżąca wnosi – w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

Ww. pismem z 19 marca 2018 r. zobowiązano jednocześnie skarżącą, na podstawie art. 255 ustawy, do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku, poprzez:

- nadesłanie odpisów zeznań podatkowych skarżącej i męża skarżącej za ostatnie dwa lata kalendarzowe,

- nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego/ rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, w tym z rachunków związanych z działalnością gospodarczą.

W odpowiedzi na ww. wezwanie M. M. nadesłała kolejny formularz – z dnia 28 marca 2018 r., w którym oznaczyła, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego/ ustanowienie adwokata.

Skarżąca nie nadesłała natomiast dokumentów, których dotyczyło wezwanie z dnia 19 marca 2018 r.

Wobec nienadesłania żądanych dokumentów stwierdzić należy, iż skarżąca nie wykazała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. W ocenie referendarza sądowego oświadczenie M. M. zawarte w złożonym wniosku jest niewystarczające do oceny jej możliwości płatniczych, zachodzą wątpliwości co do rzetelności i wiarygodności tego oświadczenia.

Zauważyć bowiem trzeba, że wymienione przez skarżącą wydatki przekraczają deklarowaną w formularzu nadesłanym przy skardze wysokość dochodów, z których utrzymuje się z rodziną. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że w formularzu nadesłanym przy skardze M. M. wskazała dochody męża z działalności gospodarczej, deklarując, że wynoszą one 2000 zł miesięcznie, natomiast w formularzu z 28 marca 2018 r., przedłożonym przez skarżącą w odpowiedzi na skierowane do niej wezwanie z 19 marca 2018 r., dotyczące m.in. nadesłania odpisów zeznań podatkowych męża, nie określiła już wysokości dochodów uzyskiwanych przez męża.

W takiej sytuacji, wobec nienadesłania zeznań podatkowych oraz wyciągów z rachunków bankowych, nie można jednoznacznie ustalić sytuacji finansowej skarżącej, brak jest więc podstaw do przyznania prawa pomocy.

Podkreślenia wymaga, że strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy powinna poprzez rzetelne i dokładne przedstawienie w złożonym wniosku wszelkich informacji niezbędnych do oceny jej sytuacji majątkowej, a także poprzez złożenie stosownych dokumentów wykazać, że jej sytuacja materialna uniemożliwia lub utrudnia w istotny sposób dostęp do sądu. Sąd/ referendarz sądowy w celu uzyskania pełniejszego obrazu sytuacji rodzinnej i finansowej strony ma możliwość wezwania wnioskodawcy, na podstawie art. 255 ustawy, do złożenia dodatkowych oświadczeń czy dokumentów źródłowych, a podmiot wnioskujący o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek współdziałania z sądem (referendarzem) w zakresie wyjaśnienia wszystkich okoliczności dotyczących jego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładanie wyczerpujących oświadczeń uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 31 stycznia 2013 r. I OZ 51/13 LEX nr 1273885, z 19 grudnia 2012 r. II FZ 1036/12 LEX nr 1240482, z 14 marca 2013 r. II FZ 92/13 LEX nr 1302897, z 4 lipca 2013 r. I OZ 546/13 LEX nr 1345177).

W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.