Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 310/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Lidia Ciechomska-Florek Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia del. NSA Izabella Janson (spr.) Protokolant Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 16 października 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. S.A. we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 grudnia 2016 r. sygn. akt III SA/Gd 926/16 w sprawie ze skargi S. S.A. we W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie cła antydumpingowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od S. S.A. we W. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku 4050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 926/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r., poz. 718; obecnie Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.: dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę S. Spółki Akcyjnej z siedzibą we W. (dalej też: "strona", "skarżąca", "Spółka") na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] (dalej też: "organ II instancji", "Dyrektor", "DIC") w przedmiocie cła antydumpingowego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił następujący stan faktyczny z którego wynikało, że decyzją z dnia [...] października 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w Gdyni utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Gdańsku z dnia [...] lipca 2014 r., wydaną wobec S. Spółki Akcyjnej z siedzibą we W., w której organ określił kraj pochodzenia towaru, objętego zgłoszeniem celnym z dnia [...] lipca 2011 r. jako Chiny, kod dodatkowy B999, stawkę ostatecznego cła antydumpingowego typu A30 w wysokości 62,9%, kwotę cła antydumpingowego w wysokości 197.411,00 zł, oraz odstąpił od poboru odsetek wynikających z art. 65 ust. 5 ustawy Prawo celne.

Organ wskazał, że z przedłożonego raportu Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF wynika stwierdzony proceder, polegający na wprowadzeniu towarów pochodzących z Chin do wolnej strefy, przeładunku ich do innych kontenerów i wystawieniu nowych dokumentów w celu ukrycia faktycznego pochodzenia towarów, co powodowało obejście obowiązku zapłaty należnego cła antydumpingowego. Zadeklarowano tajwańskie pochodzenie towarów, które faktycznie pochodziły z Chin. Funkcjonariusze OLAF zestawili przesyłki numerycznie, podając opis towaru, ilość opakowań i masę brutto oraz numery kontenerów. Dane w raporcie zostały dopasowane do konkretnej przesyłki i udokumentowane w taki sposób, aby można było prześledzić historię przemieszczania się towaru z Chin do krajów Unii Europejskiej. Służby kontrolne OLAF zidentyfikowały numerycznie przesyłki na podstawie zapisów z ewidencji przekazanych przez tajwańskie służby celne. Ponadto zgodnie z zapisami raportu towary, które były przedmiotem przeładunku nie podlegały jakiejkolwiek obróbce lub czynnościom wytwórczym na Tajwanie, dlatego też zachowały niepreferencyjne chińskie pochodzenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 5 marca 2015 r., sygn. akt III SA/Gd 972/14 uchylił zaskarżoną przez spółkę decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni.

W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu celnym ukierunkowanym na przeprowadzenie kontroli zgłoszenia celnego, na podstawie którego objęto procedurą dopuszczenia do obrotu tkaninę siatkową o określonych parametrach, który to dowód podlegał ocenie organów na ogólnych zasadach. Ocena dokonana przez organy celne nie była trafna, gdyż raport OLAF w brzmieniu, na którym oparły się organy nie mógł być uznany za wyłączny dowód potwierdzający pochodzenie importowanego towaru z Chińskiej Republiki Ludowej. Raport oparto bowiem wyłącznie na zestawieniach przedłożonych w formie arkuszy kalkulacyjnych przez funkcjonariuszy tajwańskich służb celnych. Przedstawiciele OLAF nie mieli dostępu do materiałów źródłowych - deklaracji wwozowych lub wywozowych (w wersji elektronicznej lub papierowej), nie byli zatem w stanie dokonać oceny, czy przedłożony arkusz kalkulacyjny odpowiada stanowi faktycznemu wynikającemu z dokumentacji eksportowo - importowej. Materiał zgromadzony przez OLAF opisuje jedynie stanowisko władz tajwańskich, zajęte w wyniku wewnętrznego postępowania tych władz, w którym nie miał możliwości uczestniczyć przedstawiciel OLAF. Nie można przyjąć domniemania, że określone dokumenty, zbadane przez tajwańskie władze celne mają treść opisaną w raporcie, a co za tym idzie, że zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy pozwala na odparcie zarzutów skarżącej co do błędów w powiązaniu transportów siatki z ChRL na Tajwan z transportami ekspediowanymi z Tajwanu do Polski.

Sąd odnosząc się do zarzutów skargi, mając na uwadze treść art. 24 i 25 WKC stwierdził także, że jeżeli dojdzie do ustalenia, że jedynym celem przetworzenia lub obróbki towarów importowanych z określonych państw było obejście przepisów stosowanych we Wspólnocie wobec towarów z nich pochodzących, uniemożliwia to uznanie, że towar pochodzi z kraju, w którym towary te zostały przetworzone.

Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że należy ocenić raport OLAF przez pryzmat wszystkich toczących się wobec skarżącej postępowań, bowiem inne decyzje nie były przedmiotem kontroli Sądu. Wskazał, że procedura nakładania ceł antydumpingowych na podstawie Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 138/2011 i Rozporządzenia Wykonawczego Rady (UE) Nr 791/2011r. jest zgodna z Rozporządzeniem Rady (WE) nr 1225/2009, zaś akty prawne dotyczące OLAF nie są powiązane z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1225/2009. Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 437/2012 z dnia 23 maja 2012 r. (Dz. U. UE. L 2012.134.12), które weszło w życie w dniu 25 maja 2012 r. nie stanowiło podstawy wydanej decyzji.

Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że prowadzenie przez organy postępowania w oparciu o dokument w postaci raportu OLAF uniemożliwia jego weryfikację i obalenie twierdzeń w nim wskazanych. Raport należy bowiem traktować tak jak wszelkiego rodzaju protokoły z kontroli przeprowadzonych przez organy administracji krajowej, a więc jak dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 O.p. W art. 194 § 3 O.p. przewidziano możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko takiemu dokumentowi.

Sąd wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu odwołania rzeczą organu odwoławczego będzie rozważenie możliwości uzupełnienia materiału dowodowego w celu zweryfikowania informacji zawartych w raporcie OLAF, a zebranych przez służby tajwańskie i ocena, czy materiał ten pozwala na przyjęcie, że przedmiotowy towar ma inne pochodzenie niż deklarowany przez skarżącą. Organ odwoławczy miał także przeanalizować, czy nie zachodzą negatywne przesłanki retrospektywnego zaksięgowania długu celnego, opisane w art. 220 ust. 2 WKC.

Po ponownym przeprowadzeniu postępowania Dyrektor Izby Celnej w Gdyni decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w G. z dnia [...] lipca 2014 r.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że przystępując do ponownego rozpatrzenia sprawy obowiązany był wziąć pod uwagę wskazania Sądu zawarte w wyroku z dnia 5 marca 2015r., tj. organ miał rozważyć możliwości uzupełnienia materiału dowodowego w celu zweryfikowania informacji zawartych w raporcie OLAF, a zebranych przez służby tajwańskie i ocenić, czy materiał ten pozwala na przyjęcie, że przedmiotowy towar ma inne pochodzenie niż deklarowany przez skarżącą.

W związku z powyższym organ pismem z dnia [...] maja 2015r., uzupełnionym pismem z dnia [...] lipca 2015r. zwrócił się do OLAF z prośbą o udostępnienie dokumentacji źródłowej, która stanowiła dla służb Tajwanu podstawę do przyporządkowania przesyłek.

Organ wskazał, że z materiału zebranego przez OLAF wynika że, przy udziale tajwańskich urzędników m.in. Biura Handlu Zagranicznego oraz Wydziału Śledczego Służby Celnej, towary stanowiące przedmiot niniejszego postępowania zostały przywiezione z Chińskiej Republiki Ludowej do Tajwanu a następnie po przeładunku wysłane m.in. do Polski z pominięciem jakiegokolwiek przetwarzania czy procesu produkcyjnego w Tajwanie. Tym samym zachowały swoje niepreferencyjne chińskie pochodzenie. Przeładunek miał na celu ukrycie faktycznego pochodzenia towaru i uniknięcie zapłaty cła antydumpingowego. Wszystkie importowane partie towaru zostały wprowadzone do stref wolnych lub składów celnych, a następnie wyprowadzone do UE. Zidentyfikowanie importu z ChRL było możliwe z uwagi na fakt, że numer wwozowej deklaracji celnej widniał na kolejnej deklaracji eksportowej.

Potwierdzeniem powyższego były informacje zawarte w załączniku nr 2 do Raportu końcowego nr [...] uzyskanym od tajwańskiej administracji celnej, który przedstawia szczegóły przeładunku tkanin siatkowych w Tajwanie, tj, dokumentuje wprowadzenie chińskich towarów i ich wyprowadzenie oraz w załączniku nr 3 utworzonym przez OLAF, wskazującym bezpośredni związek (powiązanie) towarów przeładowanych w Tajwanie z towarami zgłoszonymi do odprawy w krajach UE. Rzetelność danych przekazanych przez tajwańskie służby celne w formie arkusza kalkulacyjnego została potwierdzona w załączniku do pisma OLAF z dnia [...].10.2015r. nr [...]. Organ wskazał na powoływany w piśmie tym fakt, że większość zmodernizowanych służb celnych przetwarza dane dotyczące przywozu i wywozu w formie elektronicznej, co dotyczy też przyjmowania zgłoszeń celnych oraz na to, że ewidencje elektroniczne mogą być niejednokrotnie jedynym dostępnym dowodem, przekazywanym we wzajemnej pomocy w sprawach celnych w dowolnej formie.

Organ podniósł, że analiza przepływu towarów z wykorzystaniem danych zawartych w rejestrach nadzorowanych przez tajwańską Służbę Celną pozwalała stwierdzić, że deklaracją nr [...] z [...].06.2011 r. został objęty towar przywieziony w 4 kontenerach ([...], [...], [...],[...]) z Chińskiej Republiki Ludowej, dla którego w deklaracji jako kraj pochodzenia zadeklarowano Chiny (CN). Następnie ten sam towar, na co wskazuje m.in. ilość towaru, po przeładowaniu do 4 innych kontenerów ([...], [...], [...],[...]) na podstawie odrębnych deklaracji nr[...], [...], [...],[...] został wywieziony do Polski. Zgłoszenia celnego towarów przywiezionych w ww. kontenerach do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu na podstawie SAD [...] dokonała S. S.A. Organ wskazał, że Raport końcowy nr [...] nie został sporządzony jedynie na podstawie danych otrzymanych od zagranicznych organów. Podstawą do działań podjętych przez tajwańskie służby były informacje przekazane przez OLAF, w tym m.in. opis sprawy, sformułowanie zarzutów oraz wykaz podejrzanych kontenerów. Materiał dowodowy uzyskany m.in. od Wydziału Śledczego Tajwańskiej Służby Celnej oraz informacje własne zebrane przez funkcjonariuszy Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych podczas misji odbytej w Tajwanie w dniach od 5 do 8 marca 2013r., w trakcie której doszło do dwóch spotkań z tajwańską służbą celną oraz do spotkania w Biurze Handlu Zagranicznego, stanowiły podstawę dla OLAF-u do dokonania analizy i zestawienia (scalania) danych dotyczących spornych towarów wysłanych z Chin, znajdujących się w tajwańskich rejestrach, z danymi otrzymanymi od Państw Członkowskich dotyczących importu tego typu towarów do Unii Europejskiej z Tajwanu. Materiały te pozwoliły na zidentyfikowanie przesyłek objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym. Dopasowania OLAF organ dokonał przy użyciu numerów kontenerów, w których towar został wywieziony z Tajwanu a następnie zgłoszony do odprawy w Polsce wg ww. dokumentu SAD.

Organ wyjaśnił, że raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.

Odnosząc się do wniosków dowodowych złożonych w odwołaniu uznano, że nie przyczynią się one do wyjaśnienia kwestii faktycznego pochodzenia towarów, dlatego nie było podstaw do ich przeprowadzenia. Ustalono, że sporne towary nie zostały wyprodukowane w Tajwanie przez firmę A., a świadectwo pochodzenia wystawione przez Izbę Handlu w K. przedłożone przez firmę S. S.A. jest fałszywe. Potwierdzeniem są dane zawarte w rejestrach prowadzonych przez tajwańskie służby celne oraz informacje uzyskane przez OLAF na spotkaniu w siedzibie Biura Handlu Zagranicznego, które miało miejsce w dniu [...] marca 2013 r. Dokumenty dołączone do zgłoszenia celnego dokumentujące zakup towaru oraz potwierdzające jego pochodzenie jak też świadectwo pochodzenia zostały wystawione w celu uniknięcia zapłaty należnego cła antydumpingowego i nie stanowią odzwierciedlenia dokonanej transakcji handlowej.

Potwierdzeniem chińskiego pochodzenia towarów jest informacja zawarta w deklaracji z dnia [...] czerwca 2011 r. Skoro natomiast na Tajwanie doszło jedynie do przeładunku towaru z pominięciem procesu przetworzenia, to towar zachował swoje niepreferencyjne chińskie pochodzenie.

Organ stwierdził, że strona miała świadomość, że firma N. nigdy nie produkowała ani nie eksportowała siatki podtynkowej z włókien szklanych. W związku z tym, skoro przedmiotem przywozu do Tajwanu był towar z pozycji 7019 Taryfy celnej, to dane dotyczące sprzedawcy towaru zawarte w deklaracji importowej nr [...] z dnia [...].06.2011 r. były nieprawidłowe. Nieprawidłowe były także dane dotyczące eksportera zawarte w SAD nr [...], co zdaniem organu świadczy o celowym wprowadzeniu organów celnych w błąd.

Organ stwierdził, że w sprawie niniejszej nie występuje niezgodność wagi towarów. Masa towarów importowanych z Chin oraz eksportowanych z Tajwanu, jak również waga siatki wskazana w zał. nr 2 i nr 3 jest zgodna. Sposób przyporządkowania przesyłek został opisany w raporcie i nie budzi żadnych zastrzeżeń.

Odnosząc się do wniosku o przeprowadzenie dowodu na okoliczność tajwańskiego pochodzenia towarów na podstawie certyfikatu pochodzenia wyjaśniono, że istnienie świadectwa pochodzenia nie daje podstaw do zwolnienia z odpowiedzialności za cła antydumpingowe. Sama okoliczność posiadania przez stronę ww. certyfikatu pochodzenia nie stanowi powodu do odstąpienia od wydania decyzji. Zdaniem organu bezzasadne było twierdzenie strony, że z raportu OLAF nie wynika, że certyfikaty pochodzenia dotyczące towarów importowanych przez Spółkę Akcyjną S. są fałszywe. Informacje te zostały potwierdzone w piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. stanowiącym załącznik do pisma OLAF z dnia 0[...]10.2015 r. Zawarto w nim wyniki postępowania przeprowadzonego przez Biuro Handlu Zagranicznego (BOFT) we współpracy z właściwymi izbami handlu odnośnie prawdziwości certyfikatów pochodzenia. Organ wskazał też, że nie zaistniały przesłanki do odstąpienia od retrospektywnego księgowania należności celnych wynikających z długu celnego. W art. 220 ust. 2 lit. b WKC chodzi o samodzielny błąd organów celnych, W niniejszej sprawie świadectwo pochodzenia zostało sfałszowane. Nieprawidłowe zaksięgowanie należności celnych wynikało z przedstawienia przez zgłaszającego świadectwa pochodzenia towaru wskazujące na tajwańskie pochodzenie towaru, które zostało podważone w wyniku postępowania przeprowadzonego przez OLAF. Zatem błąd ten nie wynikał z aktywnego działania organu celnego.

Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę S. Spółki Akcyjnej z siedzibą we Wrocławiu na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Gdyni z dnia [...] sierpnia 2016 r.

WSA wskazał, że z uwagi na otrzymane w 2012 r. informacje o unikaniu ceł antydumpingowych nałożonych na chińskie tkaniny siatkowe o otwartych oczkach z włókiem szklanych, Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) przeprowadził dochodzenie na Tajwanie z udziałem kompetentnych władz tego państwa. Z dochodzenia sporządzono raport końcowy z dnia [...] lipca 2013 r., który przedłożono organom celnym państw Unii Europejskiej, także Polski. Do Urzędu Celnego w Gdańsku raport ten wpłynął w dniu [...] grudnia 2013 r. W opinii Sądu I instancji w wyroku w sprawie III SA/Gd 972/14 Sąd stwierdził, że raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym i że posiada taką samą wartość dowodową, jak podobne dokumenty sporządzane w postępowaniach prowadzonych przed organami krajowymi. W ocenie Sądu I instancji przedłożony przez OLAF raport wraz z załącznikami, dotyczący tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych, uzupełniony dołączonymi do pisma OLAF z dnia [...] października 2015r. wyjaśnieniami dotyczącymi sposobu dokonywania ustaleń istotnych w sprawie (dokument [...]) wraz z kopią pisma Biura Handlu Zagranicznego Ministerstwa Spraw Gospodarczych Tajwanu z dnia [...] grudnia 2013 r, dotyczącego świadectw niepreferencyjnego pochodzenia stanowią materiał dowodowy wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie.

W ocenie WSA w oparciu o ten materiał można było prześledzić mechanizm przywozu towarów z Chin do portu w Tajwanie, gdzie zostały przeładowane, a następnie wysłane do Unii Europejskiej. W decyzjach organy wskazały szczegółowo numery kontenerów, w których przywieziono chińską siatkę z włókna szklanego oraz numer przypisanej im deklaracji importowej, numery kontenerów, do których towar przeładowano i numer deklaracji eksportowej, w której kontenery te zostały ujęte. Wskazano, że w Tajwanie doszło do przeładunku chińskiej siatki pod dozorem celnym z pominięciem jakiegokolwiek procesu przetwarzania, zachował on zatem chińskie niepreferencyjne pochodzenie.

Dane jakimi dysponowały organy pozwalały na prześledzenie drogi konkretnego towaru z Chin do miejsca przeznaczenia w Unii Europejskiej. Towary, które zostały sprowadzone statkiem z Chin do Tajwanu, a następnie opuściły port w Tajwanie są w rzeczywistości tymi samymi towarami, a ich przeładunek w porcie w Tajwanie miał na celu ukrycie ich faktycznego chińskiego pochodzenia i uniknięcie zapłaty cła antydumpingowego.

WSA podkreślił, że w przypadku przedmiotowego zgłoszenia - w oparciu o dane z elektronicznego systemu ds. przechowywania dokumentacji - dokonano powiązania między towarami przypisanymi do deklaracji importowej i eksportowej. Wynika z tego, że towar objęty zgłoszeniem nie mógł mieć tajwańskiego pochodzenia. Takie stanowisko zdaniem WSA znajduje potwierdzenie w informacjach przekazanych przez Biuro Handlu Zagranicznego z Tajwanu (BOFT), z których wynika, że dołączone do zgłoszenia świadectwo pochodzenia wystawione przez Izbę Handlową K. jest niezgodne ze stanem faktycznym i nie ma związku z towarami objętymi zgłoszeniem. Stwierdzono, że numery świadectw były prawdziwe, ale dotyczyły innych wyrobów eksportowanych przez innych eksporterów do innych krajów albo numery nie figurowały w bazie danych Biura.

Odnosząc się do stanowiska skarżącej w kwestii niezgodności w zestawieniach władz tajwańskich w ilości (masie) towaru, WSA zauważył, że w przypadku przedmiotowego zgłoszenia niezgodność taka nie istnieje. Jak wynika z akt sprawy masa (waga) towaru, którego dotyczą: deklaracja importowa nr [...] i deklaracje eksportowe nr[...], [...], [...],[...] jest taka sama i wynosi 62 872 kg. Towar ten objęto przedmiotowym zgłoszeniem celnym.

Ponadto waga towarów nie stanowi wartości, od których uzależniona jest wysokość należności celnych (czego skarżąca nie kwestionowała), a zatem jakiekolwiek rozbieżności (niejasności) w tym zakresie nie mogły mieć jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy w kontekście prawidłowości samego wyliczenia wysokości należnego cła. Jeżeli chodzi o przedstawioną w skardze tabelę ilustrującą rozbieżności pomiędzy raportem OLAF a zestawieniem załączonym do pisma OLAF z dnia [...] października 2015 r., WSA zauważył, że rozbieżności te nie dotyczą przedmiotowego zgłoszenia, zatem Sąd się do nich nie odniósł.

W ocenie Sądu organy celne słusznie uznały, że przedmiotowy towar pochodzi z Chin i zastosowały w tej sytuacji prawidłową stawkę celną erga omnes jak i stawkę ostatecznego cła antydumpingowego. Prawidłowo wyliczyły też kwoty należności wynikające z długu celnego; wyliczenia nie były zresztą kwestionowane przez skarżącą. WSA podkreślił, że w wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 marca 2015 r. sygn. akt III SA/Gd 972/14 wskazano, że organ odwoławczy powinien przeanalizować, czy nie zachodzą negatywne przesłanki do retrospektywnego zaksięgowania długu celnego, opisane w art. 220 ust. 2 WKC. Mając na uwadze treść przywołanego przepisu i zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w ocenie Sądu I instancji nie ma wątpliwości, że w zaskarżonej decyzji organ prawidłowo przyjął, że nie było podstaw do nie dokonywania retrospektywnego zaksięgowania należności oraz że nie można mówić o błędzie organów celnych. W niniejszej sprawie, jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, świadectwo pochodzenia jest fałszywe. O błędzie organów celnych można natomiast jedynie w sytuacji, gdy na skutek błędnego działania tych organów doszło do niewłaściwego wykazania należności celnych, a taka sytuacja w niniejszej sprawie nie miała miejsca.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku pełnomocnik skarżącej zarzucił:

Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 153 p.p.s.a. przejawiające się w:

(i) całkowitym zignorowaniu przez Sąd I instancji dokonanego przez Dyrektora Izby Celnej w Gdyni rażącego naruszenia oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 marca 2015 r. (sygn. akt lII SA/Gd 972/14) oraz uznaniu, że organ prawidłowo wykonał wskazania WSA co do oceny prawnej oraz dalszego postępowania,

(ii) wyrażeniu przez Sąd w zaskarżonym wyroku oceny prawnej co do materiału dowodowego stanowiącego postawę dokonanych w niniejszej sprawie ustaleń faktycznych całkowicie sprzecznej z oceną prawną wyrażoną przez ten sam Sąd w poprzednio wydanym wyroku,

przy czym naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż pominięcie przez WSA wskazań co do oceny prawnej wyrażonych przez Sąd w wyroku z dnia 5 marca 2015 r. i przesądziło o oddaleniu skargi, podczas gdy w toku ponownego postępowania odwoławczego organ w dalszym ciągu nie pozyskał jakiegokolwiek dowodu świadczącego o chińskim pochodzeniu importowanego przez Spółkę towaru, w tym także pozwalających na weryfikację sporządzonych przez władze tajwańskie zestawień z rzeczywistym stanem faktycznym, co powinno skutkować uchyleniem decyzji organów celnych;

2) art. 151, art. 3 § 1 pkt. 1 p.p.s.a, i art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art, 187 § 1, art. 191, art. 181 oraz art. 194 § 1 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. z dnia 10 maja 2012 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: O.p.), poprzez nieprawidłowe wykonanie kontroli zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej i oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżąca wykazała, że postępowanie organu celnego dotknięte było wadami, które uniemożliwiały prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie, w szczególności:

(i) zaaprobowanie oceny Dyrektora Izby Celnej, że dane z raportu OLAF i załączników do tego raportu są rzetelne i zgodne ze stanem faktycznym, w sytuacji, gdy kluczowy ich element w postaci Załącznika nr 2 do raportu zawiera dane nieprawdziwe, zaś w wielu elementach pozostaje w oczywistej sprzeczności ze stanem faktycznym wynikającym z również znajdujących się w materiale dowodowym zestawień załączonych do pisma władz tajwańskich z [...] grudnia 2013 r., co powinno skłonić organy celne do podjęcia działań mających na celu wyjaśnienie tych rozbieżności, zaś Sąd do uchylenia decyzji Dyrektora Izby Celnej wydanej bez dokonania takiej weryfikacji,

(ii) uznanie, że sporządzony przez władze tajwańskie arkusz kalkulacyjny (Załącznik nr 2 do raportu OLAF) stanowi wyciąg z elektronicznych baz danych, podczas gdy - jak wynika wprost z raportu OLAF - arkusz też został sporządzony przez władze tajwańskie manualnie i stanowi "pisemną prezentację" wybiórczych danych zestawionych według schematu i kolejności, zgodnych z wytycznymi funkcjonariuszy OLAF co do sposobu przedstawienia danych przekazanych na spotkaniu w dniu [...] marca 2013 r.;

(iii) uznanie, że nie jest wymagane przedłożenie dokumentacji celnej z portu K. (deklaracji celnych wwozowych i wywozowych) stanowiącej podstawę przyporządkowania kontenerów dokonanego w raporcie OLAF, podczas gdy:

- Sąd I instancji w poprzednio wydanym wyroku w sposób jednoznaczny stwierdził, że: "kontrolujący przedstawiciele OLAF nie mieli dostępu do jakichkolwiek materiałów źródłowych - deklaracji wwozowych lub wywozowych (w wersji elektronicznej lub papierowej). Nie byli zatem w stanie dokonać oceny, czy przedłożony arkusz kalkulacyjny odpowiada stanowi faktycznemu wynikającemu z dokumentacji eksportowo – importowej", a w konsekwencji, że "materiał dowodowy opisuje jedynie własne ustalenia władz tajwańskich dokonane w wyniku wewnętrznego dochodzenia tych władz i z tego względu nie może stanowić dowodu potwierdzającego pochodzenie importowanego towaru z Chińskiej Republiki Ludowej, a przy tym nie pozwala na odparcie zarzutów co do błędów w przedstawionych przez władze tajwańskie powiązaniach importów i eksportów, które zostały przedstawione w formie Załącznika nr 2 do raportu OLAF";

- art. 11 ust 3 i 4 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EUROATOM) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r., (dalej: "Rozporządzenie OLAF"), obliguje OLAF do przekazania krajowym organom wszystkich dokumentów związanych z raportem OLAF i prowadzonym przez OLAF dochodzeniem, za które uznać należy przede wszystkim dokumentację celną (deklaracje wwozowe czy wywozowe) stanowiącą podstawę dokonanego przyporządkowania kontenerów;

- arkusze kalkulacyjne (Załącznik nr 2) zawierają szereg błędów i danych nieprawdziwych, w tym w wielu miejscach są sprzeczne z zestawieniami władz tajwańskich z [...] grudnia 2013 r., wobec czego niemożliwe jest potwierdzenie ich zgodności z rzeczywistym stanem faktycznym bez odniesienia się do dokumentacji źródłowej;

3) art. 11 ust. 1 i 3 rozporządzenia 883/2013, polegające na uznaniu przez Sąd, że OLAF nie był zobowiązany do niezwłocznego przekazania polskim organom celnym pisma Biura Handlu Zagranicznego Ministerstwa Spraw Zagranicznych Tajwanu z dnia [...] grudnia 2013 r. z uwagi na to, że zdaniem Sądu "zostało ono wystosowane po sporządzeniu raportu, tym samym nie jest ono jego częścią", podczas gdy:

- zgodnie z art. 11 ust. 3 rozporządzenia OLAF właściwym organom państwa członkowskiego powinny być przekazywane wszelkie dokumenty związane z prowadzonym dochodzeniem zewnętrznym, także dokumenty i dowody pozyskane przez OLAF po formalnym sporządzeniu raportu końcowego, w szczególności, jeśli te dokumenty zawierają informacje sprzeczne z informacjami pozyskanymi uprzednio przez OLAF i stanowiącymi podstawę sporządzonego raportu końcowego, a tym samym wpływają na sformułowane przez OLAF wnioski;

- do pisma BHZ z [...] grudnia 2013 r. załączone zostały zestawienia władz tajwańskich zawierające co do części importowanych przez Spółkę towarów dane zaprzeczające (tak co do pochodzenia, jak i numerów deklaracji wwozowych) danym zawartym w Załączniku nr 2 do raportu OLAF, a zatem dokumenty te miały istotne znaczenia dla dokonanych ustaleń faktycznych co do pochodzenia towaru oraz rozstrzygnięcia sprawy, a mimo to zostały przekazane przez OLAF polskim organom celnym dopiero po upływie blisko 2 lat po dniu ich pozyskania;

4) art. 3 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., polegające na tym, że:

- Sąd i instancji, podzielając stanowisko organów celnych uznał, że raport OLAF, stanowi dokument urzędowy i wobec niego ma zastosowanie art. 194 § 1 ordynacji podatkowej,

- raport OLAF wykorzystany jako dowód w prowadzonych postępowaniach celnych oraz sądowo administracyjnych został sporządzony niezgodnie z wymogami prawa polskiego, co jest sprzeczne z art. 11 ust. 2 Rozporządzenia OLAF i stanowi o naruszeniu ww. przepisu prawa unijnego;

5) art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na tym, że Sąd l instancji:

- bezpodstawnie uchylił się od analizy oceny rozbieżności dotyczących podstawowych danych (tj. kraju pochodzenia importowanego towaru, numerów wwozowych zgłoszeń celnych oraz danych sprzedawców towarów) wynikających z porównania zestawienia sporządzonego przez władze tajwańskie z dnia 15.03.2013 r. (Załącznika nr 2 do raportu OLAF) oraz zestawienia sporządzonego przez władze tajwańskie z dnia [...].12.2013 r. (załączonego do pisma OLAF z [...].10.2015 r.), w żaden sposób nie uzasadniając, dlaczego nieprawidłowości dotyczące blisko 1/3 wszystkich zgłoszeń celnych Spółki wskazanych w Załączniku nr 2 do raportu OLAF nie wpływają zdaniem Sądu na rzetelność i wiarygodność dowodu w postaci Załącznika nr 2; jak również nie ustosunkował się do zarzutów skarżącej dotyczących dokonanej przez Sąd przy ponownym rozpoznaniu sprawy oceny charakteru Załącznika nr 2 jako wyciągu z elektronicznej ewidencji celnej, jak również nie wyjaśnił w uzasadnieniu wyroku przyczyn, dla których Sąd odstąpił od wiążącej oceny dokonanej uprzednio w wyroku z 5 marca 2015 r., zgodnie z którą Załącznik nr 2 nie stanowi źródłowej dokumentacji celnej, lecz wyłącznie pisemne podsumowanie ustaleń dokonanych przez służby tajwańskie.

Wskazano, że wymienione powyżej uchybienia mają istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności niewłączenie do materiału dowodowego postępowania źródłowej dokumentacji celnej z Tajwanu (tj. deklaracji wwozowych lub wywozowych, których unikatowe numery mają świadczyć o powiązaniu eksportu siatki podtynkowej z Tajwanu z uprzednim importem tego towaru z Chin) nie pozwala na zweryfikowanie zgodności ze stanem faktycznym sporządzonych przez władze tajwańskie zestawień (Załącznika nr 2 do raportu OLAF), a tym samym dokonanie prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie.

Niezależnie od powyższego wniósł o:

1. zawieszenie z urzędu niniejszego postępowania i przedstawienie przez Naczelny Sąd Administracyjny następującego pytania prawnego Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej:

"Czy art. 11 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EUROATOM) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. (dalej: "Rozporządzenie OLAF"), który stanowi, że "raporty i zlecenia sporządzone w następstwie dochodzenia zewnętrznego i wszelkie związane z nimi stosowne dokumenty są przekazywane właściwym organom zainteresowanych państw członkowskich zgodnie z przepisami dotyczącymi dochodzeń zewnętrznych oraz, w razie konieczności, właściwym służbom Komisji" należy interpretować w ten sposób, że:

1. w przypadku prowadzenia przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych dochodzenia, którego wyniki wskazują na potrzebę podjęcia przez właściwe organy państwa członkowskiego dalszych działań związanych z podejrzeniem unikania ceł antydumpingowych nałożonych na import określonego towarów na teren Unii Europejskiej, Urząd zobowiązany jest do przekazania właściwym organom tego państwa członkowskiego, wraz z raportem oraz zaleceniami, wszelkich dokumentów źródłowych związanych z prowadzonym dochodzeniem zewnętrznym, a stanowiących podstawę ustaleń faktycznych opisanych następnie w raporcie, w tym do przekazania właściwym organom państwa członkowskiego pełnej dokumentacji celnej dotyczącej danego importu na teren Unii Europejskiej, znajdującej się w posiadaniu organów państwa trzeciego, w którym prowadzone było przez Urząd dochodzenie zewnętrzne;

a w przypadku odpowiedzi pozytywnej na powyższe pytanie:

2. czy na podstawie art 11 ust. 3 Rozporządzenia OLAF Urząd zobowiązany jest do przekazania właściwym organom państwa członkowskiego wszelkich dokumentów związanych z prowadzonym dochodzeniem zewnętrznym, niezależnie od tego czy dokumenty te zostały pozyskane przez Urząd przed czy już po sporządzeniu przez Urząd raportu końcowego z prowadzonego dochodzenia, a więc także dokumentów związanych z prowadzonym dochodzeniem uzyskanych przez Urząd już po sporządzeniu raportu końcowego z prowadzonego dochodzenia, a dotyczących ustaleń faktycznych i wniosków opisanych w raporcie;

zaś w przypadku odpowiedzi negatywnej na zadane pytanie nr 1:

3. jak należy interpretować użyte w art. 11 ust. 3 Rozporządzenia OLAF sformułowanie " wszelkie związane z nimi stosowne dokumenty’'?

a po uzyskaniu stanowiska TSUE, ewentualnie w razie uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, że uwzględnienie wniosku wskazanego powyżej jest niecelowe, na podstawie art. 176 w zw. z art. 188 p.p.s.a. wniósł o:

2. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania oraz o oddalenie wniosku o zawieszenie postępowania i przedstawienie przez Naczelny Sąd Administracyjny wskazanego pytania prawnego Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej albowiem przedłożone zagadnienie nie wymaga interpretacji prawnej, a podlega jedynie ocenie przez sąd przy uwzględnieniu stanu faktycznego zaistniałego w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, dlatego podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a.

Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone (por. wyrok NSA z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11, LEX nr 1218336).

Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa procesowego, które dotyczą naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 153 p.p.s.a. tj. zarzutów wskazanych w pkt 1 i 5 petitum skargi kasacyjnej podnieść należy, że skarżąca Spółka nie wykazała aby doszło do naruszenia prawa w tym zakresie.

W punkcie wyjścia należy podnieść, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a zasadniczo wówczas, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny, co tworzy po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli.

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie kontrolowanego wyroku sądu administracyjnego I instancji, gdy chodzi o analizę przedstawionych w nim argumentów, nie uniemożliwia przeprowadzenia kontroli prawidłowości tego orzeczenia i wolne jest od wskazywanych przez stronę wad i deficytów, co prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji uczynił zadość obowiązkowi jego sporządzenia w sposób uwzględniający konsekwencje wynikające z towarzyszącej uzasadnieniu każdego orzeczenia sądowego funkcji kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. W tej mierze, co wymaga podkreślenia w kontekście podejmowanej na gruncie omawianego zarzutu kasacyjnego polemiki z merytorycznym stanowiskiem Sądu I instancji – zupełnie inną kwestią jest natomiast siła przekonywania zawartych w nim argumentów, co prowadzi do wniosku, że brak przekonania strony (organu administracji) o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa którego prawidłowość, aby mogła być oceniona wymaga postawienia innych zarzutów kasacyjnych, czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami strony (organu administracji), nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Fakt więc, że stanowisko zajęte przez sąd administracyjny I instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, iż uzasadnienie wyroku zawiera wady konstrukcyjne czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.

Zwłaszcza w sytuacji, gdy tak jak w rozpatrywanej sprawie, stanowisko to zostało umotywowane w stopniu wystarczającym, aby poddać je merytorycznej kontroli w postępowaniu wywołanym wniesioną skargą kasacyjną.

Nie ma również podstaw, aby twierdzić, że w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia art. 153 p.p.s.a.

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, Sądowi I instancji nie można skutecznie zarzucić niezastosowania się do wskazań WSA, zawartych w wyroku z dnia 5 marca 2015 r., sygn. akt III SA/Gd 972/14.

Podkreślić należy, iż WSA w uzasadnieniu powyższego wyroku stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu odwołania rzeczą organu odwoławczego będzie rozważenie możliwości uzupełnienia materiału dowodowego w celu zweryfikowania informacji zawartych w raporcie OLAF, a zebranych przez służby tajwańskie i ocena, czy materiał ten pozwala na przyjęcie, że przedmiotowy towar ma inne pochodzenie niż deklarowany przez skarżącą. Organ odwoławczy miał także przeanalizować, czy nie zachodzą negatywne przesłanki retrospektywnego zaksięgowania długu celnego, opisane w art. 220 ust. 2 WKC.

Mając na uwadze wskazania Sądu organ pismem z dnia [...] maja 2015r., uzupełnionym pismem z dnia [...] lipca 2015r. zwrócił się do OLAF z prośbą o udostępnienie dokumentacji źródłowej, która stanowiła dla służb Tajwanu podstawę do przyporządkowania przesyłek. Z materiału zebranego przez OLAF wynikało, że towary stanowiące przedmiot niniejszego postępowania zostały przywiezione z Chińskiej Republiki Ludowej do Tajwanu a następnie po przeładunku wysłane m.in. do Polski z pominięciem jakiegokolwiek przetwarzania czy procesu produkcyjnego w Tajwanie. Tym samym zachowały swoje niepreferencyjne chińskie pochodzenie. Przeładunek miał na celu ukrycie faktycznego pochodzenia towaru i uniknięcie zapłaty cła antydumpingowego. Zidentyfikowanie importu z ChRL było możliwe z uwagi na fakt, że numer wwozowej deklaracji celnej widniał na kolejnej deklaracji eksportowej. Potwierdzeniem powyższego były informacje zawarte w załączniku nr 2 do Raportu końcowego nr [...] uzyskanym od tajwańskiej administracji celnej, który przedstawia szczegóły przeładunku tkanin siatkowych w Tajwanie, tj, dokumentuje wprowadzenie chińskich towarów i ich wyprowadzenie oraz w załączniku nr 3 utworzonym przez OLAF, wskazującym bezpośredni związek (powiązanie) towarów przeładowanych w Tajwanie z towarami zgłoszonymi do odprawy w krajach UE. Rzetelność danych przekazanych przez tajwańskie służby celne w formie arkusza kalkulacyjnego została potwierdzona w załączniku do pisma OLAF z dnia [...].10.2015r. nr[...]. Organ wskazał na powoływany w piśmie tym fakt, że większość zmodernizowanych służb celnych przetwarza dane dotyczące przywozu i wywozu w formie elektronicznej, co dotyczy też przyjmowania zgłoszeń celnych oraz na to, że ewidencje elektroniczne mogą być niejednokrotnie jedynym dostępnym dowodem, przekazywanym we wzajemnej pomocy w sprawach celnych w dowolnej formie. Organ wskazał też, że analiza przepływu towarów z wykorzystaniem danych zawartych w rejestrach nadzorowanych przez tajwańską Służbę Celną pozwalała stwierdzić, że deklaracją nr [...] z [...].06.2011 r. został objęty towar przywieziony w 4 kontenerach ([...], [...], [...],[...]) z Chińskiej Republiki Ludowej, dla którego w deklaracji jako kraj pochodzenia zadeklarowano Chiny (CN). Następnie ten sam towar, na co wskazuje m.in. ilość towaru, po przeładowaniu do 4 innych kontenerów ([...], [...], [...],[...]) na podstawie odrębnych deklaracji nr[...], [...], [...],[...]został wywieziony do Polski. Zgłoszenia celnego towarów przywiezionych w ww. kontenerach do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu na podstawie SAD [...] dokonała S.S.A. Materiał dowodowy uzyskany m.in. od Wydziału Śledczego Tajwańskiej Służby Celnej oraz informacje własne zebrane przez funkcjonariuszy Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych podczas misji odbytej w Tajwanie w dniach od 5 do 8 marca 2013r., w trakcie której doszło do dwóch spotkań z tajwańską służbą celną oraz do spotkania w Biurze Handlu Zagranicznego, stanowiły podstawę dla OLAF-u do dokonania analizy i zestawienia (scalania) danych dotyczących spornych towarów wysłanych z Chin, znajdujących się w tajwańskich rejestrach, z danymi otrzymanymi od Państw Członkowskich dotyczących importu tego typu towarów do Unii Europejskiej z Tajwanu. Materiały te pozwoliły na zidentyfikowanie przesyłek objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym. Dopasowania OLAF organ dokonał przy użyciu numerów kontenerów, w których towar został wywieziony z Tajwanu a następnie zgłoszony do odprawy w Polsce wg ww. dokumentu SAD. Organ wyjaśnił, że raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.

Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 151, art. 3 § 1 pkt. 1 p.p.s.a, i art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art, 187 § 1, art. 191, art. 181 oraz art. 194 § 1 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa i art. 11 ust. 1 i 3 rozporządzenia 883/2013 wskazane w pkt 2 i 3 w powiązaniu z pkt 4 petitum skargi kasacyjnej.

W stanie faktycznym sprawy, materiał dowodowy nie potwierdził, aby importowany towar został wyprodukowany na Tajwanie lub też, aby został w tym kraju poddany ostatniej istotnej, ekonomicznie uzasadnionej obróbce lub przetworzeniu, które spowodowałyby wytworzenie nowego produktu lub stanowiły istotny etap wytwarzania w przedsiębiorstwie przystosowanym do tego celu. Wręcz przeciwnie materiał ten potwierdził, że krajem pochodzenia towaru jest ChRL, natomiast na Tajwanie dokonano jedynie przepakowania tego towaru i wysłania do Polski. Stąd też, skoro dołączone do zgłoszenia celnego świadectwo pochodzenia rzeczywiście nie odpowiadał ustalonemu przez kontrolerów OLAF stanowi faktycznemu sprawy, to tym samym nie mogło stanowić dowodu na okoliczność pochodzenia importowanego towaru.

Na wniosek OLAF o udzielenie wsparcia, departament ds. dochodzenia tajwańskich organów celnych pobrał z elektronicznego systemu przechowywania dokumentacji informacje dotyczące przedmiotowych transakcji związanych z przedmiotowym towarem - siatką z włókna szklanego. Numery zgłoszeń celnych i kody identyfikacyjne kontenerów są unikatowe. Międzynarodowy kod identyfikacyjny kontenerów podlega procesowi normalizacji i tylko on może być podstawą oznaczenia identyfikacyjnego kontenerów we wszystkich międzynarodowych dokumentach transportowych i zgłoszeniach celnych. W oparciu o datę i numer zgłoszenia celnego informacje zawarte w zgłoszeniu celnym mogą być pobrane w każdym czasie. Zgłoszenie wywozowe można powiązać ze zgłoszeniem przywozowym, bowiem rejestracja pierwotnego numeru zgłoszenia przywozowego oraz pozycji w zgłoszeniu wywozowym następuje wówczas, gdy towary zostaną ponownie wywiezione ze składów celnych, centrów logistycznych i stref wolnego handlu. Dane dotyczące przesyłek związanych z firmą S. zawarte zostały w pisemnym raporcie sporządzonym przez departament ds. dochodzenia tajwańskiej służby celnej, stanowiącym część załącznika nr 2 do raportu końcowego. Zawiera on szczegółowe dane dotyczące przeładowania kontenerów z siatką z włókna szklanego. Z chwilą przywozu towarów z Chin i ich wwozu do krajów UE departament ds. dochodzenia tajwańskiej służby celnej zgłosił stosowne informacje - m.in. numery kontenerów, daty i numery zgłoszeń celnych. OLAF opracował tabelę - załącznik nr 3 do raportu końcowego, z której wynika bezpośredni związek między przeładunkiem przedmiotowych towarów a ich przywozem do UE. Unikatowość numerów zgłoszeń celnych i kodów kontenerów eliminuje możliwość popełnienia błędu w identyfikacji zgłoszenia celnego poprzez numer kontenera. Raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym i posiada taką samą wartość dowodową, jak podobne dokumenty sporządzane w postępowaniach prowadzonych przed organami krajowymi.

Zgodnie z art. 11 ust. 1 Rozporządzenia nr 883/2013 po zakończeniu dochodzenia przez Urząd, sporządza się raport. W myśl art. 11 ust. 2 tego rozporządzenia raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Z kolei zgodnie z art. 12 ust. 1 wskazanego wyżej rozporządzenia, bez uszczerbku dla art. 10 i art. 11 niniejszego rozporządzenia i przepisów rozporządzenia (Euratom, WE) nr 2185/96 Urząd może przekazać właściwym organom zainteresowanych państw członkowskich informacje uzyskane w toku dochodzeń zewnętrznych w odpowiednim czasie, aby umożliwić im podjęcie odpowiednich działań zgodnie z ich prawem krajowym. Obowiązujące przepisy - wbrew stanowisku skarżącej - nie nakładają obowiązku przedkładania (załączania) dokumentów źródłowych na poparcie faktów, które zostały ustalone w trakcie trwania dochodzenia, jak również nie określają sposobu ani formy uzyskania dowodów potwierdzających fakty ustalone w trakcie dochodzenia. Zgodnie z art. 11 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) nr 883/2013 raport, jak również wszystkie stosowne dokumenty z nim związane, m.in. arkusz kalkulacyjny otrzymany od Wydziału Śledczego Służby Celnej z Tajwanu oraz protokoły ze spotkań, w których urzędnicy OLAF brali udział, zostały przekazane polskiej administracji celnej w formie załączników. Dlatego też polskie organy celne nie miały podstaw do kwestionowania wyników przedłożonego przez OLAF raportu wraz z załącznikami, dotyczącymi tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych, uzupełnionego dołączonymi do pisma OLAF z dnia [...] października 2015 r. wyjaśnieniami dotyczącymi sposobu dokonywania ustaleń istotnych w sprawie (dokument [...]) wraz z kopią pisma Biura Handlu Zagranicznego Ministerstwa Spraw Gospodarczych Tajwanu z dnia [...] grudnia 2013 r. dotyczącego świadectw niepreferencyjnego pochodzenia, i słusznie przyjęły, że wskazany materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Treść raportu powstała w oparciu o wszystkie zebrane przez OLAF informacje uzyskane zarówno w trakcie działań własnych podejmowanych podczas odbywania misji w Tajwanie, jak i otrzymane od odpowiednich władz tajwańskich, które zostały opisane w poszczególnych załącznikach do Raportu końcowego. Załącznik nr 2 do raportu końcowego nr [...] przedstawia szczegóły przeładunku tkanin siatkowych w Tajwanie tj. dokumentuje wprowadzenie chińskich towarów (deklaracja importowa) i ich wyprowadzenie (deklaracja eksportowa) poprzez wskazanie numerów deklaracji celnych oraz podanie danych dotyczących m.in. sprzedawcy, importera i eksportera, wagi towaru oraz kraju pochodzenia zawartej w deklaracji importowej. Natomiast załącznik nr 3 wskazuje bezpośrednie powiązanie towarów przeładowanych w Tajwanie z towarami zgłoszonymi do odprawy w krajach UE. Przedmiotowe dane w sposób bezpośredni potwierdzają chińskie pochodzenie towarów stanowiących przedmiot niniejszego postępowania.

W oparciu o tak zebrany materiał dowodowy można było prześledzić mechanizm przywozu towarów z Chin do portu w Tajwanie, gdzie zostały przeładowane, a następnie wysłane do Unii Europejskiej. W decyzjach organy wskazały szczegółowo numery kontenerów, w których przywieziono chińską siatkę z włókna szklanego oraz numer przypisanej im deklaracji importowej, numery kontenerów, do których towar przeładowano i numer deklaracji eksportowej, w której kontenery te zostały ujęte. Wskazano, że w Tajwanie doszło do przeładunku chińskiej siatki pod dozorem celnym z pominięciem jakiegokolwiek procesu przetwarzania, a zatem zachował on chińskie niepreferencyjne pochodzenie. Dane jakimi dysponowały organy pozwalały na prześledzenie drogi konkretnego towaru z Chin do miejsca przeznaczenia w Unii Europejskiej. Towary, które zostały sprowadzone statkiem z Chin do Tajwanu, a następnie opuściły port w Tajwanie były w rzeczywistości tymi samymi towarami, a ich przeładunek w porcie w Tajwanie miał na celu ukrycie ich faktycznego chińskiego pochodzenia i uniknięcie zapłaty cła antydumpingowego.

Odnosząc się do stanowiska skarżącej w kwestii niezgodności w zestawieniach odnośnie ilości (masy) towaru, należy zauważyć, że waga towarów nie stanowi wartości, od której uzależniona jest wysokość należności celnych, a zatem jakiekolwiek rozbieżności (niejasności) w tym zakresie nie mogły mieć jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy w kontekście prawidłowości samego wyliczenia wysokości należnego cła. Należności celne obliczane są od wartości celnej towarów objętych zgłoszeniami, które na żadnym etapie postępowań nie były kwestionowane. Ponadto jak wyjaśniono w zaskarżonych decyzjach odmienna waga siatki wynikająca z załącznika nr 3 w żaden sposób nie podważa prawidłowości dokonanych ustaleń w kwestii pochodzenia importowanych towarów, ponieważ dane odnośnie wagi towarów podane w załączniku nr 2 pochodzą od tajwańskich władz celnych i zostały pobrane z elektronicznej bazy danych (rejestrów), która zawiera informacje podane przez zgłaszającego. Natomiast waga towarów wskazana w załączniku nr 3 sporządzonym przez OLAF poza informacjami powielonymi z tajwańskich rejestrów zawiera dane dotyczące masy towaru wynikające ze zgłoszeń celnych dokonanych w krajach UE, w tym Polsce i co istotne, są to także informacje które pochodzą od zgłaszającego. Z tego też powodu jakiekolwiek niezgodności w ilości (masie) towaru wynikające z danych deklaratoryjnych lub z niewiarygodnych dokumentów, w ocenie Sądu, nie dają podstawy do podważenia ustaleń dokonanych w raporcie przekazanym przez OLAF.

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle wszystkich przedstawionych powyżej argumentów, stwierdzić należało, że w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły przesłanki, które mogłyby uzasadniać wystąpienie przez Naczelny Sąd Administracyjny z pytaniem prejudycjalnym do TSUE w zakresie odnoszącym się do kwestii, które przedstawione zostały we wniosku strony skarżącej kasacyjnie.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., uznał zarzuty skargi za nieusprawiedliwione i oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku z § 2 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).