Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 124/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2019-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15, art, 138;
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 1a pkt 2, pkt 12; art. 18, art. 33, art. 54 par. 1 i par. 5; art. 56, art. 59, art. 96 j, art. 96 k;
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2019 r. sprawy ze skargi W.C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia (...) nr (...) w przedmiocie postępowania egzekucyjnego 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata D.P. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Kielcach postanowieniem

z (...) nr (...) uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z (...) nr (...) w sprawie:

- oddalenia skargi na czynność egzekucyjną w postaci wniosku z (...) nr (...),

o zarządzenie sprzedaży udziałów zajętych w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością "W." oraz przeprowadzenie wyceny tych udziałów, a także wyznaczenie w tym celu biegłego rewidenta z listy biegłych w trybie art. 185 § 1 k.s.h., wystosowanego w związku z zajęciem udziałów w spółce z o.o. z (...) nr (...) dokonanego na podstawie tytułu wykonawczego nr (...) dotyczącego W.C.,

- odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

W uzasadnieniu Dyrektor wskazał na przepisy ustawy z 17 czerwca 1966 r.

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U.2018.1314 ze zm.) dalej “u.p.e.a." zawiarające definicję czynności egzekucyjnej (art. 1a pkt 2), środka egzekucyjnego (art. 1a pkt 12 lit. a) oraz regulujące instytucję skargi na czynność egzekucyjną (art. 54).

W niniejszej sprawie W.C. wniósł skargę na czynność egzekucyjną, polegającą jego zdaniem, na skierowaniu do Sądu wniosku

o zarządzenie sprzedaży udziałów zajętych w Spółce z o.o. E. – D. S. (obecna nazwa "W.") oraz przeprowadzenie wyceny tych udziałów, a także wyznaczenie w tym celu biegłego rewidenta z listy biegłych. Zdaniem Dyrektora powyższe wystąpienie organu egzekucyjnego skierowane do Sądu, nie ma charakteru czynności egzekucyjnej z art. 1a pkt 2 u.p.e.a., ponieważ nie zmierzała do zastosowania lub realizacji środka egzekucyjnego. Taki środek egzekucyjny

w postaci zajęcia udziałów w ww. spółce został już zastosowany, a dopiero kolejnym etapem jest wystąpienie przez organ egzekucyjny do właściwego sądu rejestrowego o zarządzenie sprzedaży zajętego udziału. Na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia udziałów w spółce, zobowiązany złożył skargę 12 listopada 2015 r. Skarga została ostatecznie oddalona - postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów

z (...). W konsekwencji skoro omawiany wniosek organu egzekucyjnego skierowany do Sądu o zarządzenie sprzedaży zajętych udziałów nie jest czynnością egzekucyjną w rozumieniu art. 1a pkt 2 u.p.e.a., to zobowiązanemu nie przysługiwała skarga na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. W ocenie Dyrektora tym samym organ egzekucyjny błędnie uznał, że jest uprawniony do merytorycznego rozpoznania skargi i wydał w tym przedmiocie rozstrzygnięcie oddalające skargę. W sytuacji, gdy postępowanie zostało już zainicjowane przez stronę przez wniesienie skargi, a brak jest podstaw do władczej, ingerencji organu administracyjnego, postępowanie to jako bezprzedmiotowe podlega umorzeniu.

Jednocześnie Dyrektor wskazał, że kwestia skargi na czynność egzekucyjną oraz kwestia zawieszenia postępowania egzekucyjnego, które zostały rozstrzygnięte w zaskarżonym postanowieniu stanowią dwa odrębne środki ochrony prawnej zobowiązanego przysługujące stronie w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Objęcie jednym postanowieniem ww. dwóch odrębnych kwestii, powoduje jego wadliwość, gdyż świadczy o połączeniu dwóch postępowań, które

z uwagi na różne podstawy prawne powinny być prowadzone odrębnie. Dodatkowo, organ egzekucyjny wskazał jako podstawę prawną odmowy zawieszenia art. 35 § 1 u.p.e.a., który reguluje kwestę zawieszenia postępowania egzekucyjnego

w przypadku zgłoszenia przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania.

W zażaleniu z (...) zobowiązany skierował również do Dyrektora wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu wydania przez WSA w Kielcach prawomocnego wyroku w sprawie jego wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego egzekwowanej należności. Z art. 23 § 6 u.p.e.a., regulującego instytucję wstrzymania, wynika natomiast, że to sam organ nadzoru decyduje czy zaszły okoliczności do podjęcia takiego rozstrzygnięcia. Nie może być one podjęte na wniosek strony. Możliwość wstrzymania przez organ nadzoru czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego uzależnione jest od istnienia szczególnych okoliczności. Uprawnienie to ma charakter uznaniowy.

Dyrektor stwierdził, że stwierdzone błędy zaskarżonego postanowienia nie mogą zostać uzupełnione na etapie postępowania przed organem II instancji

w sprawie zażalenia, bowiem stanowiłoby to naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 k.p.a. W przedstawionym stanie faktycznym

i prawnym, Dyrektor obowiązany jest zatem uchylić zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ egzekucyjny w trybie art. 138 § 2 w związku z art. 144 k.p.a. Z uwagi na odrębność wniesionych przez stronę środków ochrony prawnej wskazane jest aby organ egzekucyjny ponownie rozpatrując sprawę zawarł rozstrzygnięcia w zakresie tych środków w dwóch odrębnych postanowieniach, wydanych na podstawie

art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. - w odniesieniu do wniesionej przez stronę skargi na czynność egzekucyjną oraz art. 56 § 3 u.p.e.a. - w odniesieniu do wniosku

o zawieszenie postępowania egzekucyjnego.

Na powyższe postanowienie W.C. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, wstrzymanie przeprowadzenia wyceny udziałów w spółce W. a przez wyznaczonego w tym celu biegłego, zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr (...), obciążenie kosztami postępowania Izbę Administracji Skarbowej w Kielcach.

Zdaniem skarżącego sytuacja kiedy organ II instancji po raz kolejny uchyla jego sprawę w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania jest niezgodna z Ordynacją podatkową, która to ustawa stanowi, że wszelkie nieścisłości i błędy winny być rozstrzygane na korzyść podatnika. Pomimo stwierdzenia kardynalnych błędów w postanowieniu organu I instancji, Dyrektor po raz kolejny dał urzędowi skarbowemu, który zdaniem strony, został tym samym uznany za nieuprawniony do rozpoznania sprawy, kolejną szansę do jej załatwienia.

Dyrektor nie zwrócił uwagi na fakt, że skarżący nie otrzymał nadal wszystkich dokumentów załączonych do pisma z 30 października 2018 r., skierowanego do Sądu w sprawie zarządzenia sprzedaży udziałów, poprzez co została naruszona zasada równości stron w postępowaniu, tj. przepis art. 73 k.p.a. regulujący kwestię udostępniania stronom akt postępowania, a nawet zdaniem skarżącego, powyższe działanie stanowi przestępstwo z art. 231 i art. 271 k.k. Skarżący nie otrzymał także załącznika nr 3 do ww. pisma, tj. odpowiedzi spółki W. na zajęcie udziałów. Organ wysłał ponadto zawiadomienie o zarządzeniu wyceny i sprzedaży udziałów

z premedytacją, na nieprawidłowy adres do firmy W. Skarżący zarzucił także organowi nadzoru naruszenie:

- art. 121 § 1, § 2, art. 123 § 1, art. 124, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Zobowiązany wskazał, że nigdy nie otrzymał żadnych potrzebnych i niezbędnych informacji, wyjaśnień co do przepisów prawa, ustaw, na których organy I i II instancji oparły swoje rozstrzygnięcia. Wskazując na powyższe naruszenia zarzucił również, że organ II instancji nie podjął niezbędnych działań w celu wyjaśnienia dokładnego stanu faktycznego sprawy. Brak jest, zdaniem skarżącego wniosków Izby Administracji Skarbowej w sprawach win, błędnej informacji z Urzędu Skarbowego

w O. w sprawie otrzymania załączników i nieprawidłowego adresu, na który wysłane zostało zawiadomienia o zarządzeniu wyceny i sprzedaży udziałów, na temat wysłania do Sądu L. Południe tytułu wykonawczego obejmującego zaległość za lata 2008-2009 na ponad 282 tys. zł., podczas gdy ewentualna zaległość podatkowa to 9334 zł.;

- art. 805 § 1 k.p.c. twierdząc, że nigdy nie otrzymał tytułu wykonawczego, który dotyczyłby zaległości w VAT za grudzień 2009 r. Tytuł wykonawczy (...) jest nieaktualny, obejmował zaległość za 2008 i 2009 r. Zaległość za 2008 r. uległa przedawnieniu, co zostało potwierdzone w arkuszu przedawnienia zobowiązania

z datą 1 sierpnia 2018 r. oraz w decyzji Dyrektora (...), (...);

- art. 15 § 1 u.p.e.a. poprzez brak wezwania do spłaty długu w 7 dniowym terminie;

- art. 33 § 1 pkt 3, 7, 10 u.p.e.a. Strona posiada bowiem postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z (...) o umorzeniu postępowania egzekucyjnego za cały 2009 r. oraz zawiadomienie o uchyleniu zajęcia nr (...); błędna jest również kwota w tytule wykonawczym wynikająca z niezastosowania przerwy w naliczaniu odsetek z uwagi na trwającą kontrolę;

- art. 59 § 1 pkt 3, 7, 10 u.p.e.a. Zdaniem skarżącego organ egzekucyjny winien

w przedmiotowej sprawie zbadać przesłanki fakultatywnego umorzenia postępowania egzekucyjnego, a Dyrektor nie odniósł się do wykonania tego obowiązku przez podległy organ;

- art. 9, art. 10 § 1 i § 2 k.p.a. Skarżący twierdzi, że nigdy nie był informowany

o okolicznościach faktycznych i prawnych w sprawie.

W uzasadnieniu skargi skarżący zawarł ponadto prośbę o zbadanie, czy istnieją dokumenty, zalecenia co do postępowania odwoławczego dla Dyrektorów, aby zażalenie nieprawidłowej sprawy kierować z powrotem do rozpoznania przez ten sam organ I instancji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko zawarte

w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2018.2107) i art. 134 § 1 ustawy

z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(t.j. Dz.U.2018.1302 ze zm.), dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy

(art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c").

Uwzględniając przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora uchylające, na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a., postanowienie organu I instancji

z uwagi na objęcie jednym postanowieniem dwóch odrębnych kwestii, tj. skargi na czynność egzekucyjną oraz kwestii zawieszenia postępowania. W ocenie organu odwoławczego ponadto organ egzekucyjny w stanie faktycznym sprawy błędnie uznał, że jest uprawniony do merytorycznego rozpoznania skargi na kwestionowaną przez skarżącego czynność.

Stosownie do powołanej wyżej regulacji organ odwoławczy może uchylić

w całości postanowienie organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, gdy postanowienie zostało wydane

z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę organ powinien wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Zwrot normatywny "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie" jest zwrotem ocennym. W orzecznictwie przyjmuje się, że stwierdzenie to jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (tak NSA w wyroku z 24 kwietnia 2014 r. II OSK 2846/12). Wydanie decyzji kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji jest wyjątkiem od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a. Podkreślić przy tym trzeba, że przeprowadzenie postępowania uzupełniającego nie może godzić w zasadę dwuinstancyjności. Jeżeli zakres postępowania uzupełniającego wskazuje, że organ odwoławczy musiałby sam przeprowadzić postępowanie wyjaśniające odnośnie kwestii mogących mieć bezpośredni wpływ na treść decyzji to jego przeprowadzenie naruszyłoby powyższą zasadę, gdyż sprawa byłaby rozstrzygana de facto w jednej instancji. To z kolei pozbawiałoby stronę postępowania prawa do dwukrotnego rozpatrzenia sprawy przez dwa różne organy administracji (por. wyroki NSA

z 31 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 3785/18, 19 marca 2019 r. sygn. akt I OSK 509/19, 3 kwietnia 2019 r. I OSK 3785/19 oraz z 4 czerwca 2019 sygn. akt I OSK 1088/19 - dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki zastosowania

art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ postanowienie organu egzekucyjnego zostało wydane

z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Postanowieniem z (...) organ egzekucyjny objął bowiem dwie, odrębne kwestie, co wskazuje na połączenie odrębnych postępowań zainicjowanych wnioskiem skarżącego, tj. skargi na czynność egzekucyjną oraz zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Wymaga wyjaśnienia, że wymienione wyżej instytucje posiadają różne podstawy prawne.

Skarga na czynność egzekucyjną zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a., jest środkiem służącym kontroli prawidłowości stosowania w postępowaniu czynności egzekucyjnych, które zmierzają do bezpośredniego wyegzekwowania należności. Definicję legalną pojęcia "czynności egzekucyjnych" zawiera przepis art. 1a pkt 2 u.p.e.a. W świetle tego unormowania są to wszelkie działania podejmowane przez organ egzekucyjny i egzekutora, zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Ustawowa definicja środka egzekucyjnego zawarta jest w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Jednym ze środków egzekucyjnych dotyczącym należności pieniężnych jest m.in. egzekucja z udziału w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Pojęcie czynności egzekucyjnych obejmuje zatem zarówno czynności o charakterze prawnym, podejmowane wyłącznie przez organ egzekucyjny lub organ rekwizycyjny, jak i czynności o charakterze faktycznym, dokonywane przez egzekutora lub poborcę skarbowego. Jest to czynność, która znajduje bezpośrednia regulację w ustawie co do trybu i sposobu jej przeprowadzenia. W postępowaniu skargowym, w oparciu o treść art. 54 § 1 u.p.e.a., dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które należą do kompetencji organu egzekucyjnego, mają uregulowanie ustawowe, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego. Sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. W ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a., kognicja organów nadzoru jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych (por. wyroki NSA z 18 sierpnia 2015 r., o sygn. akt II FSK 1688/13; z 2 kwietnia 2015 r., o sygn. akt II FSK 778/13; z 24 października 2014 r., o sygn. akt II GSK 1377/13; z 8 grudnia 2017 r. o sygn. akt II FSK 3048/15 - wszystkie orzeczenia powołane w niniejszym wyroku dostępne są na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarga na czynność administracyjną służy bowiem ochronie praw zobowiązanego w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym i ma za zadanie chronić go przed naruszeniami przepisów postępowania egzekucyjnego ze strony organu egzekucyjnego lub egzekutora wykonującego konkretną czynność. Jej istota sprowadza się do zarzutów formalnoprawnych odnoszących się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu

o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności.

Przy rozpoznaniu, wniesionej przez skarżącego skargi na czynność egzekucyjną, polegającą jego zdaniem na skierowaniu do Sądu wniosku

o zarządzenie sprzedaży zajętych na podstawie tytułu wykonawczego

nr (...), przeprowadzenie wyceny tych udziałów, wyznaczenie biegłego

w trybie art. 185 § 1 k.s.h., przedmiotem postępowania jest m.in. ustalenie czy skarga dotyczy czynności egzekucyjnych w rozumieniu art. 1a pkt 2 u.p.e.a. prowadzących do zastosowania środka egzekucyjnego - egzekucji z udziału w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Czynnościami egzekucyjnymi przewidzianymi w ustawie egzekucyjnej jest zajęcie udziałów (art. 96 j u.p.e.a.) oraz sprzedaż udziałów (art. 96k u.p.e.a. przy odpowiednim zastosowaniu przepisów rozdziału 6 oddziału 2 regulującego sprzedaż zajętych ruchomości z zastrzeżeniem

§ 4). Ocena czy skarga jest uzasadniona powinna nastąpić zaskarżalnym postanowieniem (art. 54 § 5 u.p.e.a.) Istotne przy tym jest, że czynność zajęcia udziałów została już zaskarżona przez skarżącego. Postanowienie Dyrektora z (...), oddalające tę skargę jest ostateczne.

Kwestię zawieszenia postępowania egzekucyjnego (pismo z 8 listopada

2018 r.) reguluje z kolei przepis art. 56 u.p.e.a. Instytucja zawieszenia postępowania polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek powstania przeszkód powstałych w toku postępowania w prowadzeniu egzekucji. Ocena, czy istnieją podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, powinna nastąpić zaskarżalnym postanowieniem według stanu rzeczy z chwili rozpatrywania przez organ egzekucyjny (art. 56 § 3 i 4 u.p.e.a.).

Z powyższego wynika, że zakres prowadzonego postępowania w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną jest inny niż zakres postępowania w przedmiocie zawieszenia postępowania egzekucyjnego, inne okoliczności wymagają ustalenia

i oceny dla wydania rozstrzygnięcia. Jakkolwiek postępowanie jest inicjowane przez skarżącego to nie zachodzi tożsamość spraw egzekucyjnych wyznaczonych przez przedmiot (żądanie wnioskodawcy) i podstawę prawną i faktyczną rozstrzygnięcia. Odrębność uregulowań dotyczących wnioskowanych środków ochrony wymaga, jak zasadnie wskazał organ wydając postanowienie kasacyjne, prowadzenia odrębnych postępowań oraz wydania odrębnych rozstrzygnięć.

Postanowienie kasacyjne jest typowym rozstrzygnięciem procesowym, nie przesądza zatem o istocie spraw administracyjnych. W rezultacie, Sąd, dokonując kontroli prawidłowości zastosowania przez organ art. 138 § 2 k.p.a., nie może dokonywać ocen o charakterze przesądzającym dla sposobu zakończenia sprawy. Kontroluje natomiast czy zaistniały przesłanki do odstąpienia przez organ II instancji od wynikającego z art. 15 oraz art. 138 w zw. z art. 136 k.p.a. obowiązku merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji rola sądu administracyjnego kontrolującego decyzję kasacyjną sprowadza się jedynie do analizy przyczyn, dla których organ II instancji uznał za konieczne skorzystanie

z unormowania przewidzianego w art. 138 § 2 k.p.a. - stanowiącego wyjątek od zasady ogólnej ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy albo zakończenia jej w inny sposób. Sąd nie jest władny odnosić się do meritum sprawy w kierunku jej przesądzenia, skoro na skutek uchylenia decyzji organu I instancji sprawa wraca do merytorycznego rozpatrzenia przed tym organem (por. wyrok NSA z 9 maja 2017 r., sygn. akt II OSK 2219/15; dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej oraz kodeksu cywilnego należy wyjaśnić, że w postępowaniu egzekucyjnym nie mają zastosowania przepisy tych ustaw. Postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W postępowaniu tym, na podstawie art. 18 u.p.e.a., będą miały również odpowiednie zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Zatem zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej

i kodeksu cywilnego podniesione przez skarżącego nie podlegają rozpoznaniu.

Wbrew twierdzeniom skarżącego ponadto Dyrektor w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nie stwierdził niewłaściwości organu egzekucyjnego do załatwienia sprawy z wniosku strony. Stwierdził natomiast m.in., że organ ten nie był uprawniony do merytorycznego rozpoznania w zakresie wniesionej skargi na czynność egzekucyjną, z uwagi na fakt, iż działanie organu egzekucyjnego, zakwalifikowane przez stronę jako czynność egzekucyjna nie spełniało przesłanek definicji ustawowej czynności egzekucyjnej zawartej w art. 1a pkt 2 u.p.e.a. Ponadto, jak wyżej wyjaśniono, Dyrektor uznał również za błędne objęcie jednym postanowieniem dwóch odrębnych kwestii, które powinny być rozpatrzone

w oddzielnych postępowaniach. W konsekwencji organ nadzoru, na podstawie

art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. był zobowiązany uchylić zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Wymaga podkreślenia, że stwierdzenie przez organ nadzoru omówionych błędów nie jest jednoznaczne z kwestionowaniem właściwości organu egzekucyjnego do załatwienia sprawy z wniosku strony.

W sprawie dotyczącej skargi na czynność egzekucyjną nie mogły ponadto zostać uwzględnione zarzuty dotyczące prawidłowości wszczęcia i prowadzenia egzekucji, braku doręczenia tytułu wykonawczego oraz jego wad i błędów, w tym związanych z nieprawidłowym obliczeniem przerw w naliczaniu odsetek, brakiem aktualizacji kwoty objętej egzekucją, braku uprzedniego doręczenia upomnienia, dopuszczalności prowadzenia postępowania egzekucyjnego po jego uprzednim umorzeniu. Okoliczności te stanowią podstawy zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 33 u.p.e.a.) oraz częściowo przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 59 u.p.e.a.) i tylko w tych trybach możliwe jest merytoryczne rozpatrzenie tego typu argumentów. Istotne przy tym jest, że skarżący w zakresie egzekucji administracyjnej, prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr (...), skorzystał ze środków zaskarżenia, o których mowa powyżej. Postanowieniem z 19 sierpnia 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego

w O. odmówił uznania zarzutów złożonych przez skarżącego w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułu wykonawczego. Dyrektor postanowieniem z (...) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego, a WSA w Kielcach wyrokiem

z (...), sygn. akt (...) oddalił skargę zobowiązanego od postanowienia Dyrektora. Z kolei ostatecznym postanowieniem z 3 lipca 2018 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec majątku skarżącego na podstawie ww. tytułu wykonawczego. Postanowienie to zostało uchylone w całości przez Dyrektora postanowieniem z (...) i sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a WSA w Kielcach wyrokiem z (...), sygn. akt (...) oddalił skargę od tego postanowienia. Oznacza to, że sprawa z wniosku skarżącego o umorzenie postępowania egzekucyjnego będzie przedmiotem ponownego rozpoznania przez organ egzekucyjny w odrębnym postępowaniu.

Zdaniem Sądu nieuzasadnione są zarzuty naruszenia art. 9, art. 10 § 1 i § 2 k.p.a. polegającego na braku informowania skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych w sprawie. Sąd stwierdził bowiem, że stosownie do

art. 124 § 2 k.p.a., zaskarżone postanowienie zawiera pełne uzasadnienie faktyczne

i prawne. W postanowieniu tym zawarto także podstawowe jego elementy

(art. 124 § 1 k.p.a.). Akta sprawy zawierają dokumenty, które są znane skarżącemu. Skarżący korzystał ze środków zaskarżenia zarówno w postępowaniu podatkowym jak i egzekucyjnym i jest wyczerpująco informowany o stanie faktycznym i prawnym w Jego sprawie. Strona postępowania miała także możliwość wglądu w akta sprawy, z którego to uprawnienia mogła skorzystać.

Wpływu na treść rozstrzygnięcia nie ma też zarzut dotyczący braku doręczenia pism stanowiących załączniki do pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z (...) skierowanego do Sądu Rejonowego L. Wschód w sprawie zarządzenia sprzedaży udziałów. W aktach sprawy znajduje się bowiem pismo organu egzekucyjnego z 22 listopada 2018 wraz z załącznikami świadczące o ponownym przesłaniu do skarżącego tych załączników. Odbiór pisma wraz z załącznikami skarżący potwierdził osobiście 26 listopada 2018 r.

Z tych względów, ponieważ organy nie naruszyły przepisów postępowania

w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu w oparciu o art. 151 ustawy p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku. Wynagrodzenie pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu, Sąd przyznał

w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tj. Dz.U.2019.18).