Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1343/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2016-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 104, art. 61, art. 7, art. 77, art. 80, art. 9, art. 11
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Piotr Godlewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2016 r. sprawy ze skargi J. E. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. E. kwotę 240 zł /słownie: dwieście czterdzieści złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze

( dalej: "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta ( dalej: "organ I instancji") z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] odmawiającą J. E. ( dalej: "Skarżącemu" ) prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu nie podejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym żoną.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., w dacie orzekania przez Sąd obowiązuje tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 23: dalej: "K.p.a.").

Wnioskiem z dnia 4 kwietnia 2013 r. Skarżący zwrócił się o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Prezydent Miasta powołując się między innymi na art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

( Dz.U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ) odmówił prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na niemożliwość ustalenia daty powstania niepełnosprawności osoby, która pozostaje pod opieką Skarżącego. Warunkiem koniecznym przyznania tego świadczenia było bowiem powstanie niepełnosprawności do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] utrzymało tą decyzje w mocy.

Wyrokiem z dnia 17 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1505/14 uchylił obie decyzje. W uzasadnieniu Sąd zwrócił uwagę, że ustawa o świadczeniach rodzinnych w zakresie świadczeń opiekuńczych została gruntownie znowelizowana ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy

o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2012 r., poz. 1548). Na mocy art. 1 pkt 4 ustawy nowelizującej dodano do ustawy o świadczeniach rodzinnych art. 16a, określający przesłanki nabycia nowego świadczenia opiekuńczego w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego. W art. 1 pkt 5 ustawy nowelizującej nadano nowe brzmienie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych określającego przesłanki nabycia świadczenia pielęgnacyjnego. Natomiast

w przepisach art. 11 postanowiono, że: (1) osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych, (2) w przypadku ustalania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego zgodnie z art. 24 ust. 2a ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, (3) wydane na podstawie przepisów dotychczasowych decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1.

Na tej podstawie Sąd wywiódł, że od dnia 1 stycznia 2013 r. świadczenie pielęgnacyjne przysługiwało: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną, a także 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ciążył obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli osoby te nie podejmowały lub rezygnowały z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, jednakże dodatkowym warunkiem stało się to, aby niepełnosprawność ta powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Z kolei specjalny zasiłek opiekuńczy uregulowany w art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przysługiwał osobom obciążonym obowiązkiem alimentacyjnym, jeżeli zrezygnowali z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną.

Zwrócił również uwagę, że powołane wyżej przepisy art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia

7 grudnia 2012 r. zostały uznane za niezgodne z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013 r. sygn. K 27/13.

W wykonaniu tego orzeczenia uchwalona została ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r.

o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. poz. 567). Ustawą tą znowelizowano także ustawę o świadczeniach rodzinnych, zmieniając m.in. treść art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez doprecyzowanie przesłanki nabycia świadczenia w postaci związanej z zagadnieniem rezygnacji z zatrudnienia. Zgodnie

z art. 17 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 26 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. od dnia 1 stycznia 2015 r. specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, które sprawują opiekę nad osobą o określonym stopniu niepełnosprawności i nie podejmują lub zrezygnowały z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Ponadto wyrokiem z dnia 17 października 2014 r. sygn. K 38/13 Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych z Konstytucją RP, tj. w zakresie przesłanki określającej datę powstania niepełnosprawności.

W ocenie Sądu z uwagi na wprowadzenie do ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenia opiekuńczego w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego, oraz ze względu na spoczywające na organach obowiązki wynikające z art. 7 K.p.a., a po części art. 11 ust. 4 ustawy nowelizującej z dnia 7 grudnia 2012 r., powinny były one pouczyć Skarżącego o różnicach, jakie od dnia 1 stycznia 2013 r. występują pomiędzy wymaganiami przewidzianymi do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego

i specjalnego zasiłku opiekuńczego. Rolą organów winno być dbanie o to, aby

w szczególności osoby, które dotychczas korzystały już z przedmiotowej pomocy ze strony Państwa w sposób zgodny z dotychczasowym stanem prawnym, nie poniosły negatywnych konsekwencji wskutek nieznajomości prawa.

Sąd zwrócił również uwagę na to, że w aktach sprawy brak jest odpisu decyzji, na mocy której J. E. pobierał świadczenie pielęgnacyjne do marca 2013 r. – jak oświadczył na rozprawie w dniu 17 grudnia 2014 r. Sąd wywnioskował, że decyzja ta bądź to wygasła np. wskutek pływu czasu (jako że w tym czasie nie znajdowały do niej zastosowania przepisy art. 11 ustawy nowelizującej z dnia 7 grudnia 2012 r.) albo została uchylona, skoro Skarżący wystąpił z żądaniem przyznania kolejnego świadczenia opiekuńczego. Niemniej nakazał udowodnienie tej okoliczności.

W aktualnie prowadzonym postępowaniu Prezydent Miasta zwrócił się do Skarżącego o wyjaśnienie o jaki rodzaj świadczenia się ubiega. W odpowiedzi na wezwanie Skarżący wskazał, że ubiega się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.

Wobec powyższego decyzją dnia [...] kwietnia 2015 r. Prezydenta Miasta odmówił Skarżącemu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego podtrzymując, jak

w poprzedniej decyzji, że nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności żony, nad którą opiekę Skarżący sprawuje.

W odwołaniu Skarżący zarzucił naruszenie: art. 16 a, art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz art. 7 K.p.a., art. 61 § 1 i art. 63 § 2 K.p.a., a także błąd w ustaleniach faktycznych i na tej podstawie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie decyzji o przyznaniu prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego na zasadzie art. 16 a ustawy o świadczeniach rodzinnych według brzmienia wprowadzonego ustawą z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw.

W uzasadnieniu wskazał, że został wprowadzony w błąd przez pracowników. Organ

I instancji dokonał identyfikacji wniosku wbrew jego woli. Skoro wskazał, że jego wolą było otrzymywanie takiego świadczenia jak do tej pory, które wynosiło 520 zł, to powinien zostać pouczony, że świadczenie to aktualnie odpowiada specjalnemu zasiłkowi opiekuńczemu, tym bardziej, że złożył drugi wniosek z dnia 29 sierpnia 2013 r. o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, który decyzją z dnia [...] września 2013 r., nr [...] został negatywnie rozpatrzony przez Prezydenta Miasta.

W związku z powyższym wniósł o uznanie jego argumentacji i pozytywne rozstrzygnięcie wniosku i przyznanie mu prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Wskazaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta podzielając argumenty, że Skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Końcowo organ stwierdził, że w odwołaniu znajduje się wniosek o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego, który to wniosek przekazano do rozpoznania przez MOPS .

W skardze do Sądu Skarżący zarzucił naruszenie art. 16a, art. 24 i art. 26 ustawy o świadczeniach rodzinnych, przez ich nie zastosowanie na skutek błędu

w ustaleniach faktycznych, mającego istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia. Na tej podstawie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej i wydanie orzeczenie o przyznaniu prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji, decyzji ją poprzedzającej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu wskazał, że zarówno składając wniosek w 2013 r. jak również

w chwili obecnej dąży do przyznania mu pierwotnego świadczenia, a organ odwoławczy nie wyjaśnił wątpliwości związanych z jego wnioskiem.

Wskazał, że brak świadomości prawnej i równoczesny brak woli ze strony urzędników w rozpoznaniu wniosku zgodnie z wolą doprowadziły do powstałej sytuacji. Aktualnie pracownicy MOPS poinformowali go, że może złożyć wniosek o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego, że spełnia wszystkie wymogi, jednak nie otrzyma wyrównania za 2 poprzednie lata.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na argumenty, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Obecny na rozprawie pełnomocnik Skarżącego wskazał, że dla jego mocodawcy rozróżnienie pomiędzy świadczeniem pielęgnacyjnym, a specjalnym zasiłkiem opiekuńczym było trudne, oba świadczenia to mniej więcej to samo, ale od samego początku domagał się świadczenia o wysokości 520 zł, czyli według nowych przepisów specjalnego zasiłku opiekuńczego, a nie świadczenia pielęgnacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U z 2012 r., poz. 1270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne badają, czy kwestionowana decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Ponadto badają, czy organ administracji nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością decyzji.

Zgodnie zaś z art. 134 § 1 P.p.s.a sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli w wyżej wskazanych granicach sąd stwierdza, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca naruszają prawo w sposób uzasadniający wyeliminowanie ich z obrotu prawnego.

Zrekonstruowany przez Sąd na podstawie akt sprawy i znajdujących się w nich decyzji administracyjnych stan faktyczny przedstawia się następująco:

Skarżący od 2011 r. do marca 2013 r. pobierał świadczenie pielęgnacyjne

( oświadczenie Skarżącego złożone do protokołu rozprawy). W okresie tym świadczenie pielęgnacyjne przysługiwało matce albo ojcu, innym osobom, na których zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, ciążył obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, a także opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli osoba taka podjęła się sprawowania opieki nad osobą o określonym stopniu niepełnosprawności i nie podejmowała lub zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.( Dz.U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992). Skarżący spełniał te wymagania.

W dniu 4 kwietnia 2013 r. złożył wniosek o ustalenie świadczenia pielęgnacyjnego na kolejny okres.

Ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw ( Dz.U. z 2012 r., poz. 1548) wprowadziła nowe wymagania dotyczące świadczenia pielęgnacyjnego, a mianowicie warunek aby niepełnosprawność powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Ustawa ta wprowadziła również dodatkowe świadczenie w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego- art. 16 a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Treścią odpowiada ono dotychczasowemu świadczeniu pielęgnacyjnemu- przysługuje osobom obciążonym obowiązkiem alimentacyjnym, jeżeli zrezygnowali z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki na osoba niepełnosprawną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 17 grudnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 1505/14 uchylając poprzednie decyzje Prezydenta Miasta i Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające Skarżącemu przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nakazał w oparciu

o art. 7 K.p.a. pouczenie Skarżącego o różnicach, jakie od dnia 1 stycznia 2013 r. występują pomiędzy wymaganiami przewidzianymi do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego, mając zwłaszcza na uwadze to, że Skarżący dotychczas pobierał świadczenie pielęgnacyjne, a po 1 stycznia 2013 r. świadczenia takiego nie mógł już uzyskać, z uwagi na niemożliwość ustalenia daty niepełnosprawności żony.

Organ I instancji, zgodnie z zaleceniem, Sądu odebrał od Skarżącego oświadczenie, w którym Skarżący wskazał, że wnioskuje o świadczenie pielęgnacyjne, jednak analiza akt sprawy zwłaszcza składnych środków zaskarżenia - odwołania, wskazuje na to, że nie miał on świadomości skutków dokonanego przez siebie wyboru.

W ocenie Sądu przeprowadzone przez organ postępowanie uchybia podstawowym zasadom.

Zgodnie z art. 9 K.p.a organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych

i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony

i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

Na podstawie tego przepisu istnieje wyraźny obowiązek organu, aby w możliwie jasny sposób wyjaśnić całość okoliczności sprawy stronie i równie wyraźnie wskazać na ryzyko wiążące się z zaplanowanymi działaniami, zwłaszcza w sytuacji, gdy strona zamierza podjąć działania wiążące się dla niej z niekorzystnymi skutkami, lub nawet ryzykiem wystąpienia podobnych skutków. Te działania nie mogą mieć charakteru ogólnego. Przekazywane informacje muszą więc być skonstruowane precyzyjnie, by strona zobowiązana we własnym interesie do przedstawienia organowi stosownego stanowiska nie musiała się domyślać, o co chodzi i jakie ma to znaczenie dla rozstrzygnięcia ( wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 maja 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 53/13, to i pozostałe powołane w sprawie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach cbois.nsa.gov.pl).

Dopiero po uzyskaniu pełnej wiedzy co do skutków wyboru dokonanego przez stronę można mówić o wypełnieniu obowiązków, o jakich mowa w art. 9 k.p.a. ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II GSK 1018/11).

W niniejszej sprawie Skarżący od samego początku tj. od dnia złożenia wniosku w dniu 4 kwietnia 2013 r. domagał się przyznania mu świadczenia, które dotychczas otrzymywał z tytułu opieki nad niepełnosprawną żoną.

W aktualnym na dzień złożenia wniosku stanie prawnym świadczenie to odpowiadało, (ze względu na treść oraz spełniane przez Skarżącego warunki) specjalnemu zasiłkowi opiekuńczemu. Bezsporne było również, ze Skarżący nie spełniał przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, z uwagi na to, że stan niepełnosprawności żony powstał w innym niż wymagany, okresie.

Przyjęcie zatem przez organy obu instancji, że Skarżący domagał się świadczenia pielęgnacyjnego, którego warunków nie spełniał nie może korzystać z domniemania rozpoznania sprawy zgodnie z żądaniem. Nie usprawiedliwia działania organu wcześniej wskazane oświadczenie Skarżącego, że domaga się przyznania mu świadczenia pielęgnacyjnego, że jest świadomy różnic pomiędzy świadczeniem pielęgnacyjnym, a specjalnym świadczeniem opiekuńczym, w sytuacji gdy z kolejnych pism wynika, że Skarżący nie miał świadomości co do skutków dokonanego przez siebie wyboru, a w oświadczeniu nie wskazano na czym polegają różnice w wyborze świadczenia, jak również tego, że w efekcie wyboru świadczenia pielęgnacyjnego, Skarżący nie otrzyma żadnego świadczenia.

Pouczenie o utracie prawa do pobierania świadczeń, jako istotna, konieczna do spełnienia, przesłanka nienależności pobierania świadczenia musi być tak sformułowane, aby było zrozumiałe dla pobierającego świadczenie, zatem jasno

i czytelnie. Tego wymagają ogólne zasady postępowania administracyjnego, zawarte w art. 8 i 9 k.p.a. ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 listopada 2015r., sygn. akt I OSK 887/14).

W świetle powyższego stwierdzić należy, że brak czytelnych informacji

w złożonym przez Skarżącego oświadczeniu, oraz jego twierdzenie o nieświadomym dokonaniu wyboru, świadczą o tym, że organ nie wywiązał się należycie z obowiązku informowania stron, o którym mowa w art. 9 K.p.a..

Ponadto brak jednoznacznego wyjaśnienia treści żądania strony, stanowi również naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 K.p.a. nakładającej na organ obowiązek podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.

W ocenie Sądu organy nie wyjaśniły należycie sprawy. Zasłanianie się złożonym przez Skarżącego oświadczeniem o wyborze świadczenia pielęgnacyjnego, w sytuacji gdy z całokształtu okoliczności płyną przeciwne wnioski, skutecznie podważają domniemania załatwienia sprawy zgodnie z żądaniem strony. Nie sposób przyjąć, że intencją Skarżącego było złożenie oświadczenia, którego celem będzie pozbawienie go możliwości przyznania wnioskowanego świadczenia. Oczywistym jest, że organ nie może zmuszać stron do składania określonych wniosków, ale swoim działaniem powinien tak pokierować stroną by dokonany przez nią wybór nie wiązał się ze szkodą dla niej. Nie sprzeciwia się temu interes społeczny o którym mowa w art. 7 K.p.a. , na co zwracał również uwagę tutejszy Sąd w poprzednio wydanym wyroku wskazując, że organy rozpoznając wniosek powinny kierować się szczególnie uzasadnionym interesem osoby sprawującej osobistą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, ale też interesem społecznym, skoro w ten sposób dochodzi do obciążenia instytucji publicznych w zapewnianiu osobie niepełnosprawnej pieczy instytucjonalnej.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że organ I instancji rozpoznał wniosek niezgodnie z wolą Skarżącego, jako wniosek o świadczenie pielęgnacyjne, a nie jako wniosek o specjalny zasiłek opiekuńczy, którego się domagał.

Organ odwoławczy, utrzymując tą decyzję w mocy naruszył z kolei art. 138 § 1 K.p.a. Organ odwoławczy wydaje decyzję o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji, jeżeli – po przeprowadzeniu postępowania – dojdzie do takiej samej konkluzji, co organ pierwszej instancji. W doktrynie podkreśla się, że zwrot "utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję" stanowi w istocie skrót myślowy oznaczający, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest identyczne (pokrywa się) z rozstrzygnięciem zawartym

w decyzji organu pierwszej instancji (J. Zimmermann, Glosa do wyroku NSA z dnia

2 lutego 1996 r., IV SA 846/95, OSP 1997, z. 4, poz. 83).

"Jeśli organ odwoławczy ma wątpliwości co do treści żądania wniosku, to winien podjąć działania w celu wyjaśnienia rzeczywistej intencji wnoszącego podanie. Zaniechanie tego działania jaskrawo narusza art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a." ( wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 września 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 399/15).

W niniejszej sprawie Skarżący w odwołaniu wskazał, że wbrew jego woli rozpoznano wniosek, jako żądanie świadczenie pielęgnacyjnego, a nie specjalnego zasiłku opiekuńczego. W ocenie Sądu powinno to wzbudzić wątpliwości organu odwoławczego co do rzeczywistej woli Skarżącego, wymagające w tym zakresie wyjaśnienia.

Za nieprawidłowe należy ocenić działanie organu II instancji, który utrzymując w mocy decyzję organu I instancji przekazał Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej

wniosek o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Prowadzi to do szkodliwej dla Skarżącego sytuacji rozpoznania niejako nowego wniosku o to świadczenie, w sytuacji gdy intencją Skarżącego od samego początku było otrzymanie specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zarówno zaskarżoną decyzję, jak

i decyzję ją poprzedzającą na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c. i art. 135 P.p.s.a.

W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji rozpozna wniosek Skarżącego z dnia 4 kwietnia 2013 r., jako wniosek o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego na podstawie całokształtu sprawy z uwzględnieniem decyzji, na którą powołuje się Skarżący z dnia [...] września 2013 r., nr [...], którą, według oświadczenia Skarżącego zawartego w odwołaniu, organ I instancji negatywnie rozpoznał jego wniosek o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz.U. z 2013 r., poz. 461 ).