Wyrok NSA, sygn. akt II SA 1429/97
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1998-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 619  Stosunki pracy i stosunki służbowe, sprawy z zakresu inspekcji pracy
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1a
journal: Dz.U. 1982 nr 31 poz. 214
law: Ustawa z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych.
Teza: Artykuł 10 ust. 1a ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych /Dz.U. nr 31 poz. 214 ze zm./ uzależnia podjęcie czynności łączących się z przeniesieniem pracownika na inne stanowisko służbowe od dokonanej reorganizacji urzędu, powodującej określone w tym przepisie skutki.

TEZY

Artykuł 10 ust. 1a ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych /Dz.U. nr 31 poz. 214 ze zm./ uzależnia podjęcie czynności łączących się z przeniesieniem pracownika na inne stanowisko służbowe od dokonanej reorganizacji urzędu, powodującej określone w tym przepisie skutki.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Ferdynanda M. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 września 1997 r. w przedmiocie przeniesienia na inne stanowisko służbowe i na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzją organu I instancji.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 20 czerwca 1997 r., wydaną na podstawie art. 10 ust. 1a ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych /Dz.U. nr 31 poz. 214 ze zm./, Kurator Oświaty w (...) przeniósł z dniem 1 września 1997 r. Ferdynanda M. ze stanowiska kierownika Oddziału Zamiejscowego w T. na stanowisko starszego wizytatora w Oddziale Zamiejscowym w W. z zachowaniem dotychczasowego wynagrodzenia przez okres 6 miesięcy. Decyzję tę Kurator uzasadnił zmianą struktury organizacyjnej Kuratorium Oświaty w (...), polegającą na likwidacji Oddziału Zamiejscowego w T. i stanowiska kierownika tego oddziału.

W odwołaniu Ferdynand M. zarzucił, że spośród czterech oddziałów zlikwidowano tylko Oddział Zamiejscowy w Ś.Ś. z siedzibą w W., natomiast Oddział Zamiejscowy w T. przeniesiono do W., a więc nie wystąpiły przesłanki określone w art. 10 ust. 1a wymienionej ustawy. Z powodu likwidacji Oddziału w Ś.Ś. zwolniono kierownika tego Oddziału i nie można już było na tej samej podstawie prawnej zwalniać jeszcze kierownika innego oddziału. Ponadto odwołujący się zakwestionował celowość przenoszenia oddziału z T. do W. i legalność decyzji w świetle obowiązującego statutu Kuratorium Oświaty w (...), zwrócił też uwagę na pozytywne oceny jego dotychczasowej pracy oraz prośby o pozostawienie go na zajmowanym stanowisku ze względu na brakujące 2 lata o uzyskania uprawnień emerytalnych.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia 9 września 1997 r. utrzymał w mocy decyzję Kuratora Oświaty. Zdaniem Ministra, zostały spełnione wszystkie przesłanki zawarte w art. 10 ust. 1a wymienionej ustawy. Z czterech oddziałów zamiejscowych kuratorium w wyniku reorganizacji utworzono trzy i nie było możliwości pozostawienia Ferdynanda M. na zajmowanym stanowisku, ponieważ Oddział w T. uległ likwidacji. Przed wydaniem decyzji organu I instancji projekt statutu Kuratorium Oświaty uzyskał akceptację Wojewody (...), a jego formalne zatwierdzenie nastąpiło później. Po włączeniu kuratorium oświaty w system organów rząd owej administracji ogólnej wprowadzenie zmian organizacyjnych i przygotowanie do realizacji zadań w nowym roku szkolnym napotkało dodatkowe trudności m.in. z powodu klęski powodzi i dlatego zatwierdzenie statutu nastąpiło 30 czerwca 1997 r.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego i w odpowiedzi na nią posłużono się w ogólnym zarysie argumentacją prezentowaną w postępowaniu odwoławczym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Artykuł 10 ust. 1a ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych /Dz.U. nr 31 poz. 214 ze zm./ stanowi: "W razie reorganizacji urzędu urzędnika państwowego mianowanego można przenieść na inne stanowisko służbowe, odpowiadające kwalifikacjom pracownika, jeżeli ze względu na likwidację stanowiska zajmowanego przez urzędnika nie jest możliwe dalsze jego zatrudnienie na tym stanowisku. Po przeniesieniu przysługuje wynagrodzenie stosowne do wykonywanej pracy, lecz przez okres sześciu miesięcy nie niższe od dotychczasowego".

Przepis ten przede wszystkim uzależnia podjęcie czynności łączących się z przeniesieniem pracownika na inne stanowisko służbowe od dokonanej reorganizacji urzędu, powodującej określone w tym przepisie skutki. W słownikach języka polskiego pojęcie organizacji jest definiowane m.in. jako sposób zorganizowania czegoś /forma, system, struktura/, natomiast przez reorganizację rozumie się zmianę organizacji dokonaną w identycznym trybie jak np. przy ustalaniu struktury urzędu. Jeżeli więc na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o terenowych organach rząd owej administracji ogólnej /Dz.U. nr 21 poz. 123 ze zm./ i par. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lutego 1997 r. w sprawie organizacji kuratorium oświaty /Dz.U. nr 18 poz. 100/ wojewodowie zostali upoważnieni do nadania statutów kuratoriom oświaty, to nowa organizacja kuratorium połączona - jak w tej sprawie - z reorganizacją jego struktury zostaje wprowadzona dopiero z dniem wejścia w życie zarządzenia wojewody w sprawie nadania statutu wydanego na podstawie wymienionych przepisów. (...) Wojewoda (...) takie zarządzenie wydał dnia 30 czerwca 1997 r., a stanowi ono w par. 2, że statut Kuratorium Oświaty wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa (...), co dodatkowo potwierdzono w par. 21 i 23 statutu, stanowiącego załącznik do zarządzenia.

Decyzja organu I instancji opatrzona jest datą 20 czerwca 1997 r. i zawierała w stosunku do skarżącego rozstrzygnięcie bazujące na zmianach organizacji Kuratorium Oświaty według projektu nowego statutu, który jeszcze nie wszedł w życie i nie mógł wywołać skutku w postaci reorganizacji przewidzianej w art. 10 ust. 1a omawianej ustawy z dnia 16 września 1982 r. Co więcej, nie było wówczas nawet podpisane zarządzenie Wojewody w sprawie nadaniu statutu /nastąpiło to w 10 dni później/.

Na konieczność spełnienia tak rozumianego warunku reorganizacji urzędu sąd administracyjny zwracał uwagę od wielu lat w swoim orzecznictwie, ukształtowanym na tle art. 13 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Dopuszczenie możliwości rozwiązania stosunku pracy lub jego modyfikacji na zasadzie projektu nowych struktur urzędu stwarza dodatkowe niebezpieczeństwo w postaci zerwania łączności pomiędzy różnymi etapami reorganizacji /np. koncepcja, kolejne wersje projektu, etap ich uzgodnień, podpisanie aktu normatywnego, data jego wejścia w życie/ a statusem pracownika, gdy te etapy przedłużają się bądź po pewnym czasie odstępuje się nawet od planowanej reorganizacji.

Wyłącznie z tego powodu przeniesienie skarżącego na inne stanowisko nastąpiło z naruszeniem art. 10 ust. 1a cytowanej ustawy z dnia 16 września 1982 r. W tej sytuacji sąd ogranicza się jedynie do wyrażenia poglądu, że - co do samej zasady - utworzenie trzech oddziałów zamiejscowych Kuratorium na miejsce czterech, w tym likwidacja Oddziału w T. /gdzie zatrudniano skarżącego/ i utworzenie Oddziału w W., mogło wywołać skutki przewidziane w podanym przepisie, gdyby te zmiany były dokonane przed wydaniem decyzji organu I instancji. Podstawowym elementem każdego urzędu /jednostki organizacyjnej/ jest również miejscowość, w której ma on siedzibę, i zmiana tego elementu oznacza likwidację lub reorganizację urzędu w stosunku do poprzedniej jego struktury terytorialnej.

Z powyższych względów na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.