Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1308/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-08-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 35  ust. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), sędzia WSA Tomasz Stawecki, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi Spółdzielni [...] w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej Spółdzielni [...] w [...] kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 28 marca 2017 II OSK 1919/15 Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skarg kasacyjnych Spółdzielni [...]z siedzibą w [...] (powoływana dalej jako: Spółdzielnia ) oraz E. B. i M. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (WSA) z dnia 19 grudnia 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1129/14 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...]czerwca 2011 r., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Decyzją Prezydenta [...]z dnia [...]grudnia 2008 r., Nr [...], zatwierdzono projekt budowlany i udzielono inwestorowi pozwolenia na budowę I etapu budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługowo-biurową oraz garażem podziemnym i elementami zagospodarowania terenu przy ul. [...]w [...], na działce nr ewid. [...], obr. [...]. Decyzją Prezydenta [...]z dnia [...]czerwca 2011 r.,Nr [...], zmieniono decyzję Prezydenta [...]z dnia [...]grudnia 2008 r. Nr [...]w następujący sposób: zatwierdzam "projekt architektoniczno-budowlany zamienny" - tom architektura + konstrukcja. Inwestycja została zrealizowana.

Współużytkownik wieczysty działki nr ew. [...], z obrębu [...], graniczącej z działką inwestycyjną nr ew. [...]z obrębu [...],M. B. złożył do Wojewody [...]wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Prezydenta [...]z dnia [...]czerwca 2011 r. Rozpoznając powyższy wniosek Wojewoda [...]decyzją z dnia [...]lutego 2014 r. Nr [...], stwierdził nieważność decyzji Prezydenta [...]z dnia [...]czerwca 2011 r.,

Wojewoda [...]zauważył, że zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania decyzji ostatecznej) jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Oznacza to, że projektowany budynek usytuowany jest w odległości mniejszej niż wymagane obowiązującymi przepisami ww. rozporządzenia. Podnieść bowiem należy, że z projektu budowlanego zatwierdzonego ww. decyzją Prezydenta [...]Nr [...]z dnia [...]czerwca 2011 r" znak: [...]wynika bezspornie, że w ścianie południowo-wschodniej projektowanego obiektu, usytuowanej 3,04 m od granicy sąsiedniej działki, znajdują się otwory okienne i otwór drzwiowy. Organ stwierdził, że zmiany w projekcie dotyczą m.in. elewacji południowo-wschodniej w budynku Sekcji [...] i polegają na zmianie sposobu wejścia ewakuacyjnego, poprzez wykonanie otworu drzwiowego, jak również zmianę w tejże ścianie stolarki okiennej na klatce schodowej, poprzez zastąpienie luksferów oknami posiadającymi odporność ogniową El - 60.

W ocenie Wojewody [...]decyzja Prezydenta [...]z dnia [...]grudnia 2008 r. rażąco narusza art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania tejże decyzji (t.j. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 – Prawo budowlane), poprzez zatwierdzenie projektu rażąco naruszającego art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm. - według stanu na dzień wydania badanej decyzji),

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]kwietnia 2014 r. znak [...], na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...]z dnia [...]lutego 2014 r. Nr [...], stwierdzającą (po wszczęciu postępowania na wniosek M. B.) nieważność decyzji Prezydenta [...]z dnia [...]czerwca 2011 r. zmieniającej decyzję własną z dnia [...]grudnia 2008 r., Nr [...], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono inwestorowi pozwolenia na budowę I etapu budynku mieszkalnego wielorodzinnego z częścią usługowo-biurową oraz garażem podziemnym i elementami zagospodarowania terenu przy ul. [...] na działce nr ewid. [...], obr. [...]w [...], w ten sposób, że zatwierdził projekt architektoniczno-budowlany zamienny.

W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy ponownie wskazał, że analiza dokumentacji projektowej wykazała, iż w ścianie południowo-wschodniej spornego budynku Sekcja [...] oddalonej o 3,0 m od granicy z działką nr ewid. [...]zaprojektowano otwór drzwiowy (wyjście ewakuacyjne) oraz otwory okienne z oknami w miejsce luksferów zaplanowanych w projekcie pierwotnym. Zdaniem tego organu kontrolowana w postępowaniu nadzwyczajnym decyzja Prezydenta [...] z dnia [...]czerwca 2011 r. została zatem wydana z rażącym naruszeniem § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm., "rozporządzenie MI 2002"), w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 uPb. Jednocześnie organ wskazał, że naruszone przepisy są przepisami, których stosowanie nie wymaga skomplikowanego procesu wykładni, zaś same naruszenia są rażące i bezsprzeczne. Stwierdził, że skutki analizowanych uchybień są szczególnie poważne i nie mogą być akceptowane z punktu widzenia zasady praworządnego państwa.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wyjaśnił, że organy administracji publicznej badają prawidłowość decyzji w trybie art. 156 k.p.a. w oparciu o stan prawny i faktyczny istniejący w dacie wydania kwestionowanej decyzji, w związku z tym nie mogą posługiwać się dokumentami sporządzonymi po jej wydaniu. Oznacza to, że złożony przez inwestora do akt sprawy dowód z opinii biegłego (Opinia techniczna Nr [...]z dnia [...]kwietnia 2013 r. rzeczoznawców budowlanych mgr inż. J. K. i mgr inż. W. M.), na okoliczność zgodności inwestycji z przepisami techniczno-budowlanymi w zakresie usytuowania ściany budynku w stosunku do granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być brany pod uwagę w niniejszym postępowaniu nieważnościowym.

Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]kwietnia 2014 r. złożyła Spółdzielnia [...].

Skarżąca podniosła, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...]kwietnia 2014 r. dwie decyzje: decyzję znak: [...]utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...]Nr [...]z dnia [...]lutego 2014 r., stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta [...]Nr [...]z dnia [...]grudnia 2008 r. wydanej w przedmiocie pozwolenia na budowę budynku przy ul. [...]oraz decyzję znak: [...]utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...]Nr [...]z dnia [...]lutego 2014 r. stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta [...]Nr [...]z dnia [...]czerwca 2011 r. zatwierdzającej projekt budowlany zamienny.

Skarżąca zarzuciła, że organy naruszyły art. 7 i art. 77, a także art. 16 k.p.a. Wskazała, że Wojewoda [...]zaniechał nawet ustalenia kręgu stron postępowania, to jest właścicieli lokali w budynku i współużytkowników wieczystych działki nr [...]przy ul. [...]. Do dostarczenia informacji na temat stron Wojewoda wezwał [...], po czym nie dokonał sprawdzenia, czy są one aktualne.

Skarżąca podniosła, że powołany przez organy zarzut rażącego naruszenia §12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie znajduje potwierdzenia w projekcie budowlanym.

W ocenie skarżącej niezasadny jest też zarzut naruszenia § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w zakresie odległości ściany budynku z otworami okiennymi i drzwiowymi od działki nr [...]przy ul. [...]. Spółdzielnia podniosła, że powołany przepis dotyczy wyłącznie odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną, natomiast działka nr [...]przy ul. [...]nie jest działką budowlaną - jest to wąski pas gruntu o szer. 10 m, biegnący wzdłuż jezdni ulicy [...], pomniejszony dodatkowo przez zatokę przystankową. Po odliczeniu odległości od jezdni drogi powiatowej 8 m i odległości od działki należącej do skarżącej, na działce nr [...]nie pozostaje żadna powierzchnia budowlana. Działka nr [...]z obrębu [...]nie spełnia warunków wynikających z art. 4 pkt 3a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz z art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 7 lipca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Spółdzielnia wskazała, że przy wniosku z dnia [...]czerwca 2013 r. złożyła do akt sprawy dokumenty potwierdzające status działki nr [...]jako terenu komunikacji: [...]. wypis z rejestru gruntów dla dz. nr [...]z dnia [...]marca 2013 r., zgodnie z którym 555 m2 tej działki (93%) przed budynkiem przy ul. [...]zakwalifikowano jako "[...]- inne tereny komunikacyjne"; 2. pismo Dyrektora Biura Gospodarki Nieruchomościami [...]z dnia [...]marca 2013 r. stwierdzające, że "zagospodarowanie nieruchomości odpowiada powyższemu opisowi, bowiem w większości stanowi zagospodarowanie: chodnik dla pieszych oraz zatoczkę i przystanek autobusowy. Powyższy stan zagospodarowania nie jest przewidywany do zmiany". Dowodów tych organy rozpatrujące wniosek o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nie rozważyły. Skarżąca podkreśliła ponadto, że stan faktyczny działki nr [...]był z urzędu znany Prezydentowi [...]wydającemu pozwolenie na budowę, gdyż działka ta stanowi własność [...].

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 19 grudnia 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1129/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi Spółdzielni na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]kwietnia 2014 r. znak [...]w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji,

Skargi kasacyjne od powyższego wyroku WSA w Warszawie z dnia 19 grudnia 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1129/14 wnieśli Spółdzielnia oraz E. B. i M. B..

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrując skargę E. B. i M. B., umorzył postępowanie z ich skargi i uchylił zaskarżony wyrok ze skargi Spółdzielni przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie,

W motywach wyroku uwzględniającego skargę kasacyjną NSA stwierdził, że WSA naruszył przepis postępowania, a to art. 141 § 4 w zw. z art. 153 Ppsa przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegający na błędnym udzieleniu wskazań do dalszego postępowania. NSA wskazał też, że zastosowanie przez sąd wojewódzki przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, wymagało powiązania go z innymi przepisami, samo w sobie nie stanowiąc kompletnej informacji na temat stwierdzonych uchybień, których miały się dopuścić orzekające w trybie nieważnościowym organy. Jeśli z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia nie wynika, jakie przepisy postępowania zostały w ocenie sądu naruszone, nie jest czytelne, z jakich przyczyn uznał on, że ma podstawy do uchylenia zaskarżonego orzeczenia.

NSA stwierdził, że w uzasadnieniu wyroku WSA pominięto wyjaśnienie, z jakich to względów sąd wojewódzki uznał za konieczne uchylenie także decyzji organu I instancji. Brak wyjaśnienia podstawy prawnej uwzględnienia skargi oraz zasadności uchylenia nie tylko zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji, powoduje, że pozbawione są doniosłości prawnej wytyczne zawarte w zaskarżonym wyroku, którymi miałyby być związane organy ponownie rozpoznające sprawę nieważności źródłowej decyzji w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę.

W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny biorąc pod uwagę opisany stan sprawy oraz zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wytyczne ponownie rozpoznał skargę Spółdzielni na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]kwietnia 2014 r. uzupełnioną stanowiskiem strony skarżącej w piśmie z dnia [...]sierpnia 2017 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066 j.t.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 j.t.) dalej ppsa.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej opisane zasady, orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone decyzje naruszają prawo w stopniu powodującym konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

W sytuacji przytoczenia w skardze zarzutów naruszenia prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania, w pierwszej kolejności Sąd rozpoznał w pierwszej kolejności zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że w postępowaniu administracyjnym zachowano prawidłowy tok procedury, nie uchybiając jej przepisom w stopniu, który mógłby wpłynąć na wynik sprawy, można przejść do ocen o charakterze prawnomaterialnym przy czym uwzględnienie skargi przez Sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły i w związku z tym skarga powinna zostać uwzględniona.

Do kompetencji Sądu należy kontrola legalności rozstrzygnięć organu poczynionych na podstawie ustaleń dokonanych w postępowaniu administracyjnym przeprowadzonym zgodnie z art. 15 kpa. Sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wykonaniu obowiązku ustalenia stanu faktycznego sprawy, w tym zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego i czynić własnych ustaleń, skoro do jego kompetencji należy jedynie kontrola legalności rozstrzygnięć wydanych na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu administracyjnym. Aby ocenić/skontrolować decyzję organu, Sąd musi więc dysponować ustaleniami i stanowiskiem organu co do wszystkich okoliczności, które determinują sposób objętego tą decyzją rozstrzygnięcia sprawy – wyrażonymi w jego uzasadnieniu. Zasady te obowiązują również organ w postepowaniu nadzorczym, którego obowiązkiem jest ustalenie na podstawie zebranego w postępowaniu zwykłym materiału (biorąc pod uwagę zarzuty wniosku o stwierdzenie nieważności), czy weryfikowana decyzja jest dotknięta którąś z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 kpa.

Zdaniem Sądu zasadnie Spółdzielnia zarzuciła, że organy naruszyły art. 7 i art. 77, a także art. 16 k.p.a., wskazując, że Wojewoda [...]zaniechał ustalenia kręgu stron postępowania, to jest właścicieli lokali w budynku i współużytkowników wieczystych działki nr [...]przy ul. [...]. Nie sposób nie zgodzić się z tym zarzutem, bowiem ustalenie stron postępowania nastąpiło na podstawie informacji Spółdzielni, po czym organ nie dokonał sprawdzenia, czy są one aktualne. Z akt administracyjnych jak i sądowych wynika jednoznacznie (braki w doręczeniach zawiadomień), że w postępowaniu nadzwyczajnych dot. żywotnych interesów właścicieli lokali nie wszyscy oni uczestniczyli. Organ administracji, prowadzący postępowanie w trybie nadzwyczajnym, w przedmiocie nieważności pozwolenia na budowę dla budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami, ma obowiązek z urzędu ustalić wszystkie osoby będące właścicielami lokali mieszkalnych i usługowych w tym budynku, aby umożliwić im czynny udział w postępowaniu, zgodnie z art. 10 §1 k.p.a., skoro tego nie uczynił to nie tylko narusza powyższy przepis ale również stworzył przesłankę wznowieniową umożliwiającą osobom nieuczestniczącym w postępowaniu wznowienie postępowania. Tym samym skład ponownie orzekający w niniejszej sprawie nie podziela argumentacji zawartej w uzasadnieniu do uchylonego przez NSA wyroku z dnia 19 grudnia 2014 r., że Wojewoda prawidłowo ustalił strony postępowania. Nie podziela również stanowiska, że organom administracji nie wolno było oceniać zgodności z prawem decyzji pierwotnej o pozwoleniu na budowę, dopóki obowiązywała decyzja zamienna, skoro obie decyzję zapadły w odrębnych postępowaniach zakończonych ostatecznymi decyzjami i skoro zgłoszono odrębnie wnioski o stwierdzenie nieważności zarówno pierwotnej decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę, jak i decyzji zmieniającej pozwolenie w części.

Sąd potwierdza również zarzut Skarżącego co do naruszenie art. 7 i 77 przez organ I instancji Organ nie rozpatrzył i nie ocenił całego materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 77 § 1 i art. 80 kpa, w tym również przedstawionego przez Spółdzielnię. Uchybił zatem zasadom postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prowadząc postępowanie odwoławcze i podtrzymując stanowisko organ I instancji nie dopełnił wszelkich starań by wyjaśnić rzeczywisty stan prawny sprawy w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...]z dnia [...]czerwca 2011 r., Nr [...], dokonującej zmiany zatwierdzającego wcześniej projektu budowlanego.

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]kwietnia 2014 r. nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...]z dnia [...]lutego 2014 r.

Wojewoda [...], stwierdzając nieważność decyzji Prezydenta [...]z dnia [...]czerwca 2011 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a wskazał w uzasadnieniu, że w/w decyzją został zatwierdzony projekt budowlany rażąco naruszający art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania tejże decyzji (t.j. Dz. U.z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 - ), poprzez zatwierdzenie projektu z rażącym naruszeniem § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ml z 2002 r. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

Wojewoda wskazał, że zmiany w projekcie dotyczą m.in. elewacji południowo-wschodniej w budynku Sekcji [...]i polegają na zmianie sposobu wejścia ewakuacyjnego, poprzez wykonanie otworu drzwiowego, jak również na zmianie w tejże ścianie stolarki okiennej na klatce schodowej, poprzez zastąpienie luksferów oknami posiadającymi odporność ogniową El - 60. Organ wskazał, że stosownie do § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 z późn. zm. - według stanu na dzień 3 czerwca 2011 r.), budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Podniósł, iż analiza dokumentacji projektowej wykazała, że w ścianie południowo-wschodniej spornego budynku Sekcja [...]oddalonej o 3,0 m od granicy z działką nr ewid. [...]zaprojektowano otwór drzwiowy (wyjście ewakuacyjne) oraz otwory okienne z oknami w miejsce luksferów zaplanowanych w projekcie pierwotnym. Zdaniem organu kontrolowana decyzja Prezydenta [...]z dnia [...]czerwca 2011 r. została zatem wydana z rażącym naruszeniem § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Jednocześnie organ podniósł, że naruszone przepisy są przepisami, których stosowanie nie wymaga skomplikowanego procesu wykładni, zaś same naruszenia są rażące i bezsprzeczne. Stwierdził, że skutki analizowanych uchybień są szczególnie poważne i nie mogą być akceptowane z punktu widzenia zasady praworządnego państwa. Przepis § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia dotyka sfery szczególnie wrażliwej - usytuowania obiektów budowlanych w znacznej bliskości od granicy działki. Wojewoda podkreślił, że przepisy regulujące zachowanie odpowiednich odległości od granicy działki sąsiedniej są jednoznaczne. Z przepisów § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie jednoznacznie wynika, że w ścianie budynku znajdującej się w odległości 3 m od granicy działki budowlanej nie ma możliwości wykonania żadnych otworów okiennych i drzwiowych.

W każdym przypadku gdy jest niezgodność zatwierdzonego projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi mamy do czynienia z naruszeniem prawa. W przedmiotowej sprawie, biorąc pod uwagę w szczególności niezgodność polegającą na usytuowaniu ściany z otworami okiennymi i drzwiowymi bliżej niż to jest to dopuszczalne w przepisach prawa, należy uznać, że naruszenie prawa ma charakter rażący (kwalifikowany), a wydana decyzja Prezydenta [...] jest niemożliwa do zaakceptowania jako wydana przez organ praworządnego państwa. Zdaniem Wojewody [...]w przedmiotowej sprawie naruszenie art. 35 ust. 1 ma postać kwalifikowaną "rażącego naruszenia prawa". Weryfikowana decyzja została wydana wbrew nakazowi wynikającemu z przepisu, który nakładał na organ administracji obowiązek sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu, z przepisami w tym techniczno-budowlanymi.

Rażące naruszenie prawa, określa się jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. W odniesieniu do przepisów proceduralnych rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji wskutek naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego o dużym ciężarze gatunkowym. Zachodzi ono w przypadku gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy (zob. wyrok NSA, II SA 1726/00, LEX nr 51233).

O rażącym naruszeniu prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną przez proste ich zestawienie ze sobą (wyrok NSA z 11 sierpnia 2000 r., III SA 1935/99, zob. także wyrok NSA z 27 października 1998 r., II SA 1202/98). W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa, a skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. / por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r. , sygn. akt OSK 1134/04, LEXnr 165717/.

W/w stanowisko Wojewody byłoby zatem do zaakceptowania, nawet biorąc pod uwagę, że stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej jest wyjątkiem od zasady stabilności decyzji i wymaga bezspornego ustalenia, że kontrolowana decyzja dotknięta jest jedną z wad określonych wart. 156 § 1 kpa. w tym wskazaną przez Wojewodę wadą rażącego naruszenia prawa gdyby nie budzący wątpliwości charakteru działki nr ewid. [...]która w ocenie Sądu nie jest działką budowlaną.

Odnosząc się do twierdzenia organów że część spornego budynku od strony ul. [...], z zaprojektowanymi w ścianie otworami okiennymi i drzwiowymi, znajduje się bezpośrednio przy granicy z działką budowlaną nr ewid. [...], wobec czego kontrolowana decyzja Prezydenta [...]z dnia [...]grudnia 2008 r. została wydana z rażącym naruszeniem § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ml z 2002 r. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 uPb. Sąd zauważa, że powołany przepis rozporządzenia dotyczy wyłącznie odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną. Działka nr [...]z obrębu [...]przy ul. [...]nie jest działką budowlaną; jest to wąski pas gruntu o szer. 10 m wzdłuż jezdni ulicy Ż., pomniejszony dodatkowo przez zatokę przystankową. Po odliczeniu odległości od drogi powiatowej 8 m i odległości od działki należącej do Inwestora, na działce nr [...]nie pozostaje żadna powierzchnia budowlana. Zgodnie z art. 4 pkt 3a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.), przez "działkę budowlaną" należy rozumieć "zabudowaną działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń. Artykuł 2 pkt 12 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) definiuje z kolei działkę budowlaną jako "nieruchomość gruntową lub działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych wynikające z odrębnych przepisów i aktów prawa miejscowego". W ocenie Sądu , mając na uwadze wymiary działki nr ew. [...], i jej usytuowanie stwierdzić należy, iż nie spełnia ona wymogów realizacji obiektów budowlanych wynikających z przepisów prawa, w tym przede wszystkim z § 12, § 54, 55, § 68 , § 71 ust. 2, § 94, § 102-104 oraz § 271 warunków technicznych.

Nie ulega wątpliwości ,że inwestor , który chciałby zabudować działkę [...]w inny sposób niż infrastrukturą drogową nie miałby takiej możliwości bez pozyskania terenu sąsiedniego. Skoro tak to nie można uznać, że działka ta ma charakter budowlany w rozumieniu przepisu § 12 biorąc w szczególności pod uwagę istniejące sąsiedztwo wymagające od inwestora dostosowania się do charakteru istniejącej zabudowy.

Na przyznanie tej działce charakteru działki budowlanej nie pozwala jej wielkość, usytuowanie i wiążący się z tym nierozerwalnie brak możliwości realizacji obiektów budowlanych z zachowaniem wymogów wynikających z odrębnych przepisów i aktów prawa miejscowego. tego rodzaju konstatacja uniemożliwa utrzymanie zarzutu rażącego naruszenia § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji.

Reasumując, stwierdzić należy, że wbrew stanowisku Wojewody [...], działki nr ew. [...]w dniu wydania decyzji zatwierdzającej projekt budowany i udzielającej pozwolenia na budowę nie można było zakwalifikować jako działki budowlanej.

Wobec zasadności zarzutów skargi naruszenia zarówno przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego skargę należało uwzględnić.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 przywołanej ustawy.