Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 588/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2021-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Dyrektor Szkoły
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone rozstrzygnięcie
Powołane przepisy: article: art. 135, art. 150, art. 200, art. 202 § 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 130 ust. 1, art. 131 ust. 1-6, art. 151 ust. 1 art. 157 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 910
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - tj
article: art. 107 § 1 pkt 8, art. 138 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 września 2021 r. sprawy ze skargi D.K. i W.K. na rozstrzygnięcie Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia do przedszkola I. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie oraz utrzymane nim w mocy rozstrzygnięcie Komisji Rekrutacyjnej Zespołu Szkolno-Przedszkolnego z dnia [...] r. w części dotyczącej L.K.; II. zasądza od Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego na rzecz skarżących D.K. i W.K. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

D.K. i W.K. złożyli w dniu 22 lutego 2021 r. wniosek – wraz z niezbędnymi dokumentami – o przyjęcie ich córki L.K. do przedszkola w Zespole Szkolno-Przedszkolnym z Oddziałami Integracyjnymi w roku szkolnym 2021/2022.

Po zakończeniu postępowania rekrutacyjnego, Komisja Rekrutacyjna ogłosiła listę kandydatów nieprzyjętych do powyższego przedszkola z dnia [...] kwietnia 2021 r. wśród których była również L.K.

W dniu 14 kwietnia 2021 r. D.K. i W.K. złożyli wniosek o sporządzenie i doręczenia im uzasadnienia powyższego rozstrzygnięcia Komisji Rekrutacyjnej. Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. podpisanym jedynie przez Przewodniczącą Komisji Rekrutacyjnej poinformowano wnioskodawców, iż Komisja ustaliła dla kandydatki L.K. 28 punktów i odmówiła przyjęcia jej do przedszkola z uwagi na brak wolnych miejsc dla dzieci urodzonych w 2017 r. Podkreślono w nim również, że przydział do właściwych oddziałów przedszkolnych leży w kompetencjach dyrektora placówki i następuje po zakończeniu rekrutacji. Organizacja oddziałów uzależniona jest od liczby i wieku dzieci kontynuujących wychowanie przedszkolne oraz nowo przyjętych w procesie rekrutacji, która odbywa się na wolne miejsca w przedszkolu dla poszczególnych grup wiekowych. Ponadto wskazano, iż na podstawie art. 130 pkt 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 910 ze zm.; dalej jako u.p.o.) postępowanie rekrutacyjne prowadzone jest na wniosek rodziców kandydata, stąd wnioski rodziców dzieci z rocznika 2017 były rozpatrywane.

Wnioskodawcy nie zgodzili się ze stanowiskiem Komisji, w związku z czym pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. złożyli odwołanie do Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego [...], który rozstrzygnięciem z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], powołując się na art. 158 u.p.o., rozporządzenie MEN z dnia 21 sierpnia 2019 r. w sprawie przeprowadzania postępowania rekrutacyjnego oraz postępowania uzupełniającego do publicznych przedszkoli, szkół, placówek i centrów (Dz.U. z 2019 r., poz. 1737) oraz zarządzenie Burmistrza z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w sprawie ustalenia harmonogramu czynności w postępowaniu rekrutacyjnym, postępowaniu uzupełniającym do oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, klas pierwszych szkół podstawowych oraz przedszkoli, dla których organem prowadzącym jest Gmina, uznał odwołanie za niezasadne.

W uzasadnieniu organ zaznaczył, iż w grupie dzieci czteroletnich (urodzonych w 2017 r.) nie było wolnych miejsc, przy czym w jego ocenie nietrafne jest twierdzenie, że prowadzenie w tej sytuacji rekrutacji było bezprzedmiotowe, gdyż rodziło to skutek w postaci obowiązku wskazania przez Gminę miejsca w innym przedszkolu, a w przypadku rezygnacji któregoś z przyjętych lub kontynuujących naukę dzieci przedszkole będzie się kontaktować w pierwszej kolejności z rodzicami dzieci biorących udział w tegorocznej rekrutacji. Organ podkreślił również, iż

w sytuacji, gdy do grupy dzieci trzyletnich (z rocznika 2018) zostało zakwalifikowanych 25 kandydatów, czyli wszystkie miejsca zostały zajęte przez dzieci trzyletnie, nie było możliwości uzupełnienia składu grupy przez dzieci z innych roczników. Ponadto – zdaniem organu - podpisanie uzasadnienia jedynie przez Przewodniczącą Komisji Rekrutacyjnej nie stanowi błędu kardynalnego

i nieuzasadniona jest sugestia odwołujących, że jest ono niezgodne z wolą pozostałych członków Komisji.

D.K. i W.K. złożyli skargę na powyższe rozstrzygnięcie Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., w której zarzucili naruszenie:

1. art. 6 i art. 8 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ; dalej jako k.p.a.) w zw.

z art. 130 ust 1 i 4 u.p.o. przez nieprzeprowadzenie przez Komisję Rekrutacyjną działającą przy Zespole Szkolno-Przedszkolnym postępowania rekrutacyjnego w stosunku do ich córki, mimo prawidłowo złożonego wniosku rekrutacyjnego w trakcie trwania otwartego naboru;

2. art. 158 ust. 2 u.p.o a contrario poprzez odmowę zakwalifikowania,

a w konsekwencji odmowę przyjęcia L.K. do Publicznego Przedszkola

z Oddziałami Integracyjnymi nie na podstawie wyniku rekrutacyjnego, gdyż wynik rekrutacyjny kandydatki nie został przez Komisję Rekrutacyjną ustalony;

3. art. 6 k.p.a. w zw. z art. 157 u.p.o przez przekroczenie przez Komisję Rekrutacyjną swoich uprawnień ustawowych i kwalifikowanie dzieci do określonych oddziałów przedszkolnych na etapie postępowania rekrutacyjnego niezgodnie

z dyrektywą wynikającą z § 5 ust. 1 zd. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 28 lutego 2019 r. w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i publicznych przedszkoli (Dz.U z 2019 r., poz. 502; dalej jako r.o.p.s.p,.

4. art. 6 k.p.a. w zw. z art. 131 ust. 2-6 u.p.o przez przekroczenie przez Komisję Rekrutacyjną upoważnień ustawowych i zastosowanie pozaustawowego niejawnego i dyskryminującego kryterium roku urodzenia kandydata, wskutek czego L.K. nie została zakwalifikowana, a następnie została nie przyjęta do Publicznego Przedszkola z Oddziałami Integracyjnymi;

5. art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. w zw. z art. 158 ust. 7 u.p.o. przez wydanie decyzji rażąco wadliwej formalnie tzn. pozbawionej podpisów wszystkich członków Komisji Rekrutacyjnej;

6. art 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy przez Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego wadliwego rozstrzygnięcia Komisji Rekrutacyjnej pomimo istnienia podstaw do uchylenia wyżej wymienionego rozstrzygnięcia;

7. art 8 § 1 i art. 9 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 9 k.p.a. przez brak pouczenia skarżących o ich prawie do zaskarżenia rozstrzygnięcia Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi do sądu administracyjnego.

Na podstawie tak sformułowanych zarzutów, skarżący wnieśli o uchylenie

w całości zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak również poprzedzającego go rozstrzygnięcia Komisji Rekrutacyjnej, rozpoznanie sprawy w postępowania uproszczonym oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Uzasadniając skargę skarżący wskazali, że Zespół Szkolno-Przedszkolny

z Oddziałami Integracyjnymi otworzył nabór wniosków rekrutacyjnych do Publicznego Przedszkola z Oddziałami Integracyjnymi na rok szkolny 2021/2022, także dla dzieci 4-letnich. Jednakże nie przyjęto żadnych dzieci z rocznika 2017, przyjęto zaś 25 dzieci z rocznika 2018 z informacją, że najniższa liczba uprawniająca do przyjęcia dla tych dzieci wynosiła 15 punktów. L.K. w toku postępowania rekrutacyjnego uzyskała 28 punktów. Z uwagi na fakt, iż L.K. wraz z innymi dziećmi z rocznika 2017, w trwającym roku szkolnym kończy dopiero edukację w żłobku przedłużoną na podstawie art. 2 ust. 3 ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3, skarżący byli przekonani, że nowo tworzoną grupę przedszkolną będą stanowiły dzieci z rocznika 2017 i 2018, jako grupa dzieci w zbliżonym wieku. W ramach rekrutacji nie mieli formalnej możliwości wskazania oddziału, do którego dziecko aplikuje, gdyż formularz wniosku o przyjęcie dziecka do przedszkola nie przewidywał rubryki do wskazania takiej informacji przez rodziców kandydata.

Następnie skarżący zarzucili, że postępowanie rekrutacyjne było prowadzone dla dzieci 4-letnich pomimo odgórnej wiedzy, iż Przedszkole nie dysponuje wolnymi miejscami w ramach oddziału przedszkolnego dzieci 4-letnich. Nabór został otwarty

i nikt nie informował rodziców przed terminem składania wniosków rekrutacyjnych, że nie ma możliwości fizycznej przyjęcia części kandydatów do Publicznego Przedszkola z Oddziałami Integracyjnymi. Nie było także informacji, że kandydaci składający wnioski rekrutacyjne zostaną w ramach postępowania rekrutacyjnego podzieleni przez Komisję Rekrutacyjną z uwagi na rok urodzenia i że postępowanie rekrutacyjne będzie prowadzone dla każdej grupy dzieci oddzielnie.

Skarżący nie zgodzili się również ze sposobem przeprowadzenia postępowania rekrutacyjnego. Wskazali, że Komisja Rekrutacyjna prowadząca postępowanie rekrutacyjna podzieliła kandydatów na osobne grupy według ich roku urodzenia i w ramach tych grup przeprowadziła osobne rekrutacje. W ich ocenie przeprowadzenie takiego podziału przez Komisję Rekrutacyjną nie wynika z żadnego przepisu prawnego, a jedynie z ustalonej praktyki, co nie znaczy, że praktyka ta jest zgodna z prawem. L.K. w ramach rekrutacji otrzymała 28 punktów rekrutacyjnych, zaś najniższa liczba punktów uprawniająca do przyjęcia w grupie dzieci z rocznika 2018 wynosiła 15 punktów rekrutacyjnych. Gdyby L.K. była rozpatrywana przez Komisję Rekrutacyjną jako kandydat do grupy dzieci 3-letnich, zostałaby przyjęta do przedszkola. Sytuację, w której podział przez Komisję Rekrutacyjną kandydatów na osobne grupy według roku ich urodzenia nie wynika z żadnego przepisu prawnego, a jednocześnie przekłada się bezpośrednio na wynik rekrutacyjny kandydata, należy, zdaniem skarżących, rozpatrywać jako wprowadzenie i stosowanie przez Komisję Rekrutacyjną pozaustawowego, niejawnego i dyskryminującego kryterium rekrutacyjnego. Jeżeli Komisja Rekrutacyjna w ramach postępowania rekrutacyjnego wprowadza własne kryteria niemające oparcia w przepisach art. 131 ust. 2-6 u.p.o., to są to tzw. kryteria pozaustawowe i jest to działanie niezgodne z prawem (naruszenie art. 6 k.p.a. w zw. z art. 131 ust. 2-6 u.p.o.). Ponadto, mechanizm podziału wszystkich kandydatów na grupy według roku urodzenia i zastosowanie odrębnej rekrutacji w ramach każdej z tych grup stanowi kryterium rekrutacyjne, ponieważ zastosowanie tego mechanizmu ma bezpośrednie przełożenie na określony wynik rekrutacyjny. Zastosowanie mechanizmu podziału kandydatów według roku urodzenia sprawia, że jedna grupa kandydatów jest od początku postępowania rekrutacyjnego na lepszej pozycji niż inna grupa kandydatów. Wystarczy, że w ramach jednej z tych grup będzie przewidzianych więcej wolnych miejsc do obsadzenia w ramach naboru albo w skrajnej sytuacji - jak w przedmiotowej sprawie - w jednej grupie kandydatów będą jakiekolwiek wolne miejsca, a w innej żadne. W niniejszej sprawie Komisja Rekrutacyjna bezspornie zróżnicowała kandydatów przyjmując za kryterium podziału ich rok urodzenia, co przełożyło się dalej na fakt, że część kandydatów została przyjęta do przedszkola, a część nie. Skarżący podkreślili też, że kryterium to zostało wprowadzone niejawnie. Rodzice kandydatów nie zostali bowiem przed wszczęciem postępowania rekrutacyjnego poinformowani w żaden sposób, że kandydaci zostaną podzieleni w ramach tego postępowania na grupy i że kryterium podziału będzie stanowił rok urodzenia kandydata. Zdaniem skarżących, mechanizm podziału kandydatów według roku ich urodzenia ma charakter dyskryminujący. Zasadą postępowania rekrutacyjnego jest bowiem stosowanie w ramach rekrutacji jednakowych dla wszystkich kandydatów równych kryteriów rekrutacyjnych.

Skarżący wskazali również na kwalifikowaną wadę prawną rozstrzygnięcia Komisji, jaką jest podpisanie uzasadnienia odmowy przyjęcia L.K. do przedszkola z dnia [...] kwietnia 2021 r. jedynie przez Przewodniczącą Komisji Rekrutacyjnej, podczas gdy prawidłowo pod rozstrzygnięciem widnieć powinny podpisy wszystkich członków Komisji Rekrutacyjnej. Skarżący zaznaczyli, że wadę tę wskazali również w odwołaniu, jednakże organ odwoławczy nie podzielił ich stanowiska i podtrzymał wadliwą decyzję Komisji Rekrutacyjnej.

Odpowiadając na skargę organ wyjaśnił, że wniosek kandydatki został rozpatrzony przez Komisję Rekrutacyjną, jednak w grupie dzieci czteroletnich (urodzonych w 2017 r.) nie było wolnych miejsc. Prowadzenie w tej sytuacji naboru jest czynnością uzasadnioną, bowiem nieprzyjęcie dzieci w trakcie tak prowadzonego postępowania rekrutacyjnego rodzi skutek prawny w postaci obowiązku wskazania przez Gminę miejsca w innym przedszkolu. Ponadto stwierdził, że w wyniku postępowania rekrutacyjnego L.K. uzyskała 28 punktów rekrutacyjnych, a zatem wynik postępowania został ustalony. Wyjaśnił też, że nabór jest dokonywany wyłącznie na wolne miejsca w przedszkolu w danej grupie wiekowej. Przydział dzieci do właściwych oddziałów przedszkolnych leży w kompetencji dyrektora placówki

i następuje po zakończeniu rekrutacji. W sytuacji, gdy do grupy dzieci trzyletnich zostało zakwalifikowanych 25 kandydatów (na 32 złożone wnioski do tej grupy), czyli wszystkie miejsca zostały zajęte przez dzieci trzyletnie, nie było możliwości uzupełnienia składu grupy przez dzieci z innych roczników. W tej sytuacji Dyrektor Zespołu Szkolno- Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi podjął decyzję o utworzeniu grupy jednorodnej wiekowo dla dzieci z rocznika 2018. Ponadto tworzenie grup mieszanych w przedszkolu jest niekorzystne ze względów organizacyjnych, ponieważ corocznie w ostatnim roku nauki przedszkolnej, po rozpoczęciu przez dzieci starsze z grupy mieszanej nauki w szkole, pozostawałaby grupa w niepełnym składzie, bez możliwości uzupełnienia.

Organ dodał też, że pod uzasadnieniem odmowy przyjęcia dziecka do Przedszkola podpisała się Przewodnicząca Komisji Rekrutacyjnej, jako reprezentant ciała kolegialnego, powołanego zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2021 roku nr [...] Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi. Orzecznictwo wskazuje podpisywanie dokumentów z prac komisji rekrutacyjnej przez przewodniczącego jako błąd kardynalny w sytuacji, gdy komisja nie została wcześniej uprawomocniona zarządzeniem dyrektora placówki. Wszystkie decyzje podejmowane w trakcie prac komisji były podejmowane kolegialnie w oparciu o obowiązujące przepisy prawa i regulaminy, co zostało zawarte w protokole z prac komisji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli sądowoadminstracyjnej przeprowadzonej pod względem legalności w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) było rozstrzygnięcie Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego

z Oddziałami Integracyjnymi "uznające odwołanie" od rozstrzygnięcia Komisji Rekrutacyjnej zawierającego listę dzieci nieprzyjętych do powyższego przedszkola z dnia [...] kwietnia 2021 r.

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w postępowaniu rekrutacyjnym uregulowanym w u.p.o. Dzieci, młodzież oraz osoby pełnoletnie przyjmuje się odpowiednio do publicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w publicznych szkołach podstawowych, publicznych innych form wychowania przedszkolnego

i publicznych placówek, o których mowa w art. 2 pkt 3-5 i 8, do klas I szkół wszystkich typów oraz klas wstępnych, o których mowa w art. 25 ust. 3, po przeprowadzeniu postępowania rekrutacyjnego (art. 130 ust. 1 u.p.o.). Postępowanie rekrutacyjne jest prowadzone na wniosek rodzica kandydata lub na wniosek kandydata pełnoletniego, o którym mowa w art. 149 (art. 130 ust. 4 u.p.o.). Do publicznego przedszkola, oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formy wychowania przedszkolnego przyjmuje się kandydatów zamieszkałych na obszarze danej gminy (art. 131 ust. 1 u.p.o.). W przypadku większej liczby kandydatów spełniających warunek, o którym mowa w ust. 1, niż liczba wolnych miejsc w publicznym przedszkolu, oddziale przedszkolnym

w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formie wychowania przedszkolnego, na pierwszym etapie postępowania rekrutacyjnego są brane pod uwagę łącznie następujące kryteria:

1) wielodzietność rodziny kandydata;

2) niepełnosprawność kandydata;

3) niepełnosprawność jednego z rodziców kandydata;

4) niepełnosprawność obojga rodziców kandydata;

5) niepełnosprawność rodzeństwa kandydata;

6) samotne wychowywanie kandydata w rodzinie;

7) objęcie kandydata pieczą zastępczą.

Powyższe kryteria mają jednakową wartość (art. 131 ust. 3 u.p.o.). W przypadku równorzędnych wyników uzyskanych na pierwszym etapie postępowania rekrutacyjnego lub jeżeli po zakończeniu tego etapu dane publiczne przedszkole, oddział przedszkolny w danej publicznej szkole podstawowej albo dana publiczna inna forma wychowania przedszkolnego nadal dysponuje wolnymi miejscami, na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego są brane pod uwagę kryteria określone przez organ prowadzący, z uwzględnieniem zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, zwłaszcza potrzeb rodziny, w której rodzice albo rodzic samotnie wychowujący kandydata muszą pogodzić obowiązki zawodowe

z obowiązkami rodzinnymi, oraz lokalnych potrzeb społecznych. Organ prowadzący określa dokumenty niezbędne do potwierdzenia tych kryteriów (art. 131 ust. 4 u.p.o.).

Na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego może być brane pod uwagę kryterium dochodu na osobę w rodzinie kandydata (art. 131 ust. 5 zd. 1 u.p.o.). Organ prowadzący określa nie więcej niż 6 kryteriów, o których mowa w ust. 4 i 5, oraz przyznaje każdemu kryterium określoną liczbę punktów, przy czym każde kryterium może mieć różną wartość (art. 131 ust. 6 u.p.o.). Na terenie Gminy kryteria te zostały określone w uchwale Rady Gminy z dnia 12 kwietnia 2017 r., nr XXXVIII.36.2017, zmienionej uchwałą z dnia 9 października 2019 r., nr XII.57.2019. Postępowanie rekrutacyjne do publicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w publicznych szkołach podstawowych i publicznych innych form wychowania przedszkolnego przeprowadza się co roku na kolejny rok szkolny na wolne miejsca w publicznym przedszkolu, w oddziale przedszkolnym w publicznej szkole podstawowej lub w publicznej innej formie wychowania przedszkolnego (art. 153 ust. 1 u.p.o.). Postępowanie rekrutacyjne do publicznych przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w publicznych szkołach podstawowych, publicznych innych form wychowania przedszkolnego, publicznych szkół i publicznych placówek przeprowadza komisja rekrutacyjna powołana przez dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki. Dyrektor wyznacza przewodniczącego komisji rekrutacyjnej (art. 157 ust. 1 u.p.o.). Do zadań komisji rekrutacyjnej należy w szczególności: ustalenie wyników postępowania rekrutacyjnego i podanie do publicznej wiadomości listy kandydatów zakwalifikowanych i kandydatów niezakwalifikowanych, o której mowa

w art. 158 ust. 1, ustalenie i podanie do publicznej wiadomości listy kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych, o której mowa w art. 158 ust. 3; sporządzenie protokołu postępowania rekrutacyjnego (art. 157 ust. 2 pkt 1, 2 i 5 u.p.o.). Komisja rekrutacyjna podaje do publicznej wiadomości listę kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych do danego publicznego przedszkola, oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej, publicznej innej formy wychowania przedszkolnego, publicznej szkoły, publicznej placówki, na zajęcia w publicznej placówce oświatowo-wychowawczej, na kształcenie ustawiczne w formach pozaszkolnych lub na kwalifikacyjny kurs zawodowy. Lista zawiera imiona i nazwiska kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych lub informację o liczbie wolnych miejsc (art. 158 ust. 3 u.p.o.). Listy, o których mowa w ust. 1 i 3, podaje się do publicznej wiadomości poprzez umieszczenie w widocznym miejscu w siedzibie danego publicznego przedszkola, publicznej innej formy wychowania przedszkolnego, publicznej szkoły lub publicznej placówki. Listy zawierają imiona i nazwiska kandydatów uszeregowane w kolejności alfabetycznej oraz najniższą liczbę punktów, która uprawnia do przyjęcia (art. 158 ust. 4 u.p.o.). W terminie 7 dni od dnia podania do publicznej wiadomości listy kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych, rodzic kandydata lub kandydat pełnoletni może wystąpić do komisji rekrutacyjnej z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia odmowy przyjęcia kandydata do danego publicznego przedszkola, oddziału przedszkolnego w publicznej szkole podstawowej, publicznej innej formy wychowania przedszkolnego, publicznej szkoły, publicznej placówki, na zajęcia w publicznej placówce oświatowo-wychowawczej, na kwalifikacyjny kurs zawodowy lub na kształcenie ustawiczne w formach pozaszkolnych (art. 158 ust. 6 u.p.o.). Uzasadnienie sporządza się w terminie 5 dni od dnia wystąpienia przez rodzica kandydata lub kandydata pełnoletniego z wnioskiem, o którym mowa w ust. 6. Uzasadnienie zawiera przyczyny odmowy przyjęcia, w tym najniższą liczbę punktów, która uprawniała do przyjęcia, oraz liczbę punktów, którą kandydat uzyskał w postępowaniu rekrutacyjnym (art. 158 ust. 7 u.p.o.). Rodzic kandydata lub kandydat pełnoletni może wnieść do dyrektora publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki odwołanie od rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej, w terminie 7 dni od dnia otrzymania uzasadnienia (art. 158 ust. 8 u.p.o.). Dyrektor publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki rozpatruje odwołanie od rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej, o którym mowa w ust. 8, w terminie 7 dni od dnia otrzymania odwołania. Na rozstrzygnięcie dyrektora danego publicznego przedszkola, publicznej szkoły lub publicznej placówki służy skarga do sądu administracyjnego (art. 158 ust. 9 u.p.o.).

Nie ulega wątpliwości, że podanie do publicznej wiadomości listy kandydatów przyjętych i nieprzyjętych jest podstawową czynnością komisji rekrutacyjnej, która uruchamia swoistą procedurę postrekrutacyjną o charakterze administracyjnoprawnym. Przepisy u.p.o. regulujące to postępowanie stanowią lex specialis w stosunku do przepisów k.p.a. (por. postanowienie NSA z 8 kwietnia

2015 r., I OSK 760/15). Warto w tym miejscu zauważyć, że w dotychczasowej judykaturze istnieją różne stanowiska odnośnie statusu prawnego rozstrzygnięć wydawanych w toku wspomnianego wyżej postepowania związanego z rekrutacją do publicznego przedszkola. Otóż, zarówno rozstrzygnięcia komisji rekrutacyjnej oraz - w postępowaniu odwoławczym - rozstrzygnięcia dyrektora placówki oświatowej

w judykaturze zakwalifikowano, jako decyzje administracyjne, w rozumieniu k.p.a., które podlegają kontroli sądowoadministracyjnej (por. wyrok WSA

w Warszawie z 3 lutego 2015 r., II SA/Wa 1288/14, wyrok WSA we Wrocławiu

z 6 marca 2015 r., IV SAB/Wr 312/14). Z kolei, według innego stanowiska przyjętego w judykaturze, chodzi w tym przypadku o nowy rodzaj aktu administracyjnego,

o którym mowa w art. 150 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 7 października 2015 r., I OSK 1467/15 oraz wyrok NSA z 5 listopada 2015 r., I OSK 2173/15).

W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, to ostatnie stanowisko wydaje się słuszne i niewątpliwie zaczyna przeważać ostatnio w judykaturze sądów administracyjnych. Niemniej, zdaniem Sądu, podkreślić należy, iż niezależnie od tego, które z powyższych stanowisk uznać za zasadne, nie zmienia to faktu, że przepisy k.p.a., w zakresie nieuregulowanym w u.p.o., należy stosować odpowiednio, co dotyczy szczególnie wymagań odnośnie do treści i formy rozstrzygnięć, określonych w art. 107 k.p.a. (por. M. Pilich /w:/ M. Pilich (red.), Komentarz do ustawy - Prawo oświatowe, /w:/ Prawo oświatowe oraz przepisy wprowadzające. Komentarz, WKP 2021, t. 4 do art. 158, wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 lutego 2020 r., II SA/Wa 1559/19).

Komisja rekrutacyjna jest najważniejszym organem w postępowaniu rekrutacyjnym. Jej zadanie polega na prowadzeniu tego postępowania. Jest to organ kolegialny powoływany dla przeprowadzenia danego postępowania rekrutacyjnego,

W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że nie tylko rozstrzygnięcie komisji rekrutacyjnej, ale również jego uzasadnienie, ze względu na kolegialny charakter organu, powinni podpisać wszyscy członkowie tej komisji, a nie tylko jej przewodniczący. Prawidłowe podpisanie uzasadnienia ma bowiem zasadnicze znaczenie dla strony postępowania, gdyż fakt ten potwierdza wyrażoną

w rozstrzygnięciu wolę organu kolegialnego (por. wyrok WSA w Warszawie

z 16 listopada 2016 r., II SA/Wa 1146/16; wyrok WSA w Poznaniu z 20 grudnia 2016 r., IV SA/Po 531/16, wyrok WSA w Gdańsku z 13 maja 2021 r., III SA/Gd 1166/20).

Również na tle klasycznych decyzji w orzecznictwie wskazuje się, że brak podpisu pod uzasadnieniem decyzji jednego z członków składu orzekającego – nawet jeżeli samo rozstrzygnięcie podpisane zostało przez cały skład orzekający – powoduje, iż nie został spełniony wymóg wydania decyzji przez organ kolegialny.

W przypadku wydania decyzji przez organ kolegialny wszyscy członkowie organu winni złożyć swój podpis nie tylko pod rozstrzygnięciem, ale również pod uzasadnieniem decyzji. Tego rodzaju uchybienie uznaje się za wręcz rażące naruszenia prawa (por. wyroki NSA: z 4 lutego 2009 r., II OSK 108/08, z 12 lutego 1991 r. SA/Lu 889/90, OSP 1992, z. 2; z 1 marca 1991 r., SA/Gd 102/91, "Wspólnota" 1991, nr 36; z dnia 31 marca 1991 r., SA/Kr 162/91, ONSA 1991, nr 2, poz. 42; z 26 marca 1993 r. II SA 869/92, ONSA 1993, nr 4, poz. 110; z 27 lutego 2003 r. ,II SA 455/02).

W niniejszej sprawie, co wynika z przedłożonych dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia Komisji Rekrutacyjnej powołanej do przeprowadzenia postępowania rekrutacyjnego do przedszkola w Zespole Szkolno-Przedszkolnym [...] w roku szkolnym 2021/2022, zostało podpisane jedynie przez Przewodniczącą tej Komisji. Świadczy to naruszeniu art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Niezależne od powyższego naruszenia przepisu postępowania, trzeba zwrócić uwagę również na inne uchybienia. Zważyć bowiem należy, iż postępowanie rekrutacyjne w istocie było prowadzone odrębnie do poszczególnych oddziałów przedszkola. Podzielono bowiem kandydatów na osobne grupy według ich roku urodzenia i w ramach tych grup Komisja przeprowadziła osobne rekrutacje. Analiza powołanych powyżej wskazanych przepisów wskazuje, iż taka praktyka nie ma żadnego umocowania. Przepisy u.p.o posługują się bowiem takimi sfomułowaniami jak "postępowanie rekrutacyjne do publicznych przedszkoli" (art. 153 ust. 1 , art. 157 ust. 1 u.p.o.), czy "przyjmuje się do publicznego przedszkola" (art. 130 ust. 1, art. 131 ust. 1 u.p.o.) oraz "lista kandydatów przyjętych i kandydatów nieprzyjętych do danego publicznego przedszkola" a nie do określonego oddziału. Jedynie w przypadku oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej rekrutację przeprowadza do tego rodzaju jednostki organizacyjnej, ale wynika to z faktu, iż jest ona prowadzona dla dzieci 6 letnich realizujących obowiązek rocznego wychowania przedszkolnego, poprzedzający naukę w szkole (tzw. zerówki). Tak ukształtowane postępowanie rekrutacyjne doprowadziło jednocześnie do dyskryminacji dzieci urodzonych w 2017 r. W istocie bowiem – jak słusznie podkreślają skarżący – Komisja wprowadziła dodatkowe negatywne kryterium wieku, nieprzewidziane w art. 131 ust. 2 – 6 u.p.o oraz we wspomnianej powyżej uchwale Rady Gminy z dnia z dnia 12 kwietnia 2017 r., nr XXXVIII.36.2017. Kryteria przyjęcia do przedszkola powinny być określane z uwzględnieniem zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka (kandydata, ubiegającego się o miejsce w przedszkolu) i jego rodziny oraz lokalnych potrzeb społecznych. Innymi słowy, wszyscy uprawnieni kandydaci powinni być traktowani niezależnie od ich wieku. Nie istnieje norma prawna zezwalającej na faworyzujące lub dyskryminujące traktowanie kandydatów ze względu na ich wiek. Uzależnienie pośrednio lub bezpośrednio przyznania lub odmowy dodatkowych punktów w procesie rekrutacji do przedszkoli od spełnienia kryterium wieku stanowi złamanie zasady wyrażonej w art. 32 Konstytucji RP, tj. zasady równości wobec prawa. Za takim stanowiskiem przemawia jeszcze jeden argument, a mianowicie

w przypadku organizacji przedszkoli nie obowiązuje sztywne przypisanie dzieci

w określonym wieku do danego oddziału. Zasadnie bowiem w skardze powołano się na § 5 ust. 1 zd. 2 r.o.p.s.p, zgodnie z którym oddział przedszkola obejmuje dzieci

w zbliżonym wieku, z uwzględnieniem ich potrzeb, zainteresowań, uzdolnień oraz rodzaju niepełnosprawności. Stąd też niezasadne było automatyczne przypisanie córki skarżących do grupy czterolatków, tym bardziej, iż również skarżący nie wnioskowali o przyjęcie swego dziecka do konkretnego oddziału przedszkola. Niewątpliwie gdyby przeprowadzono rekrutację do przedszkola, a nie do poszczególnych oddziałów, córka skarżących zostałaby przyjęta. W przypadku bowiem dzieci z rocznika 2018 do przyjęcia do przedszkola wystarczało zdobycie po drugim etapie rekrutacji 16 punktów, a córka skarżących zdobyła ich 28. Oznacza to niewątpliwie, iż naruszenie powołanych przepisów miało wpływ na wynik postępowania.

Mając na uwadze powyższe błędnie organ "uznał odwołanie za niezasadne", posługując się zresztą formułą rozstrzygnięcia nieprzewidzianą w art. 138 § 1 i 2 k.p.a. Wobec dopuszczenia się przez organy naruszenia w kontrolowanej sprawie wskazanych powyżej przepisów prawa procesowego i materialnego Sąd na podstawie art. 150 i art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie Komisji Rekrutacyjnej (pkt I wyroku).

Nie miał wpływu na wynik postępowania brak pouczenia o przysługującej skardze do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie Dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego[...]. Miałoby to znaczenie przy ewentualnym wniosku o przywróceniu terminu do złożenia skargi, jednakże skarżący mimo braku powyższego pouczenia w terminie wywiedli skargę.

Rozpoznając sprawę ponownie, organy powinny zastosować się do oceny prawnej zawartej w niniejszym wyroku i przeprowadzić właściwe postępowanie rekrutacyjne do przedszkola publicznego w odniesieniu do L.K. w zgodzie zarówno z przepisami u.p.o., jak i z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego. Jako, iż skarga została uwzględniona Sąd - na podstawie art. 200 i art. 202 § 2 p.p.s.a. – zasądził od organu na rzecz skarżących solidarnie zwrot kosztów postępowania, które sprowadzają się do uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 200 zł, ustalonego zgodnie § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu

w postępowaniu przed sądami administracyjnym (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 535 ze zm.).