Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 442/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 134, art.135, art.145 § 1 pkt 1 lit a
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 88 poz 983
law: Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw.
journal: Dz.U.UE.L 2005 nr 277 poz 1 art. 35 ust. 1
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz  Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW).
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 4 ust. 8
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.
article: art. 10 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
article: § 7 ust. 1, § 6 ust. 3
journal: Dz.U. 2007 nr 81 poz 550
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant referent - Katarzyna Daniluk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi G. "A.-Z." sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Regionalnego Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] września 2016 r., nr [...] 2) zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz G. "A.Z." sp. z o.o. z siedzibą w C. kwotę 680 zł (słownie: sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi G. sp. z o.o. w C. (dalej: Grupa, spółka lub skarżąca) jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR, organ odwoławczy lub II instancji) z [...] grudnia 2016 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Dyrektor ARiMR lub organ I instancji) z [...] września 2016 r., nr [...] o odmowie przyznania środków finansowych w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

[...] stycznia 2016 r. Grupa złożyła wniosek o płatność w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 za okres od 6 grudnia 2014 r. do 5 grudnia 2015 r., to jest w drugim roku korzystania z pomocy.

Po udzieleniu przez stronę stosownych wyjaśnień, złożonych na skutek wezwań organu I instancji, i po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej, organ I instancji decyzją z [...] września 2016 r. odmówił Grupie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych, w okresie od 6 grudnia 2014 r. do 5 grudnia 2015 r., to jest za drugi rok korzystania z pomocy na wspieranie grup producentów rolnych. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że występują przesłanki do odmowy udzielenia wnioskowanej płatności, albowiem analiza akt sprawy dała postawy do stwierdzenia, że Grupa sztucznie stworzyła warunki wymagane do udzielenia pomocy, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego sytemu wsparcia, tym samym ma zastosowanie art. 4 ust. 8 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r.

W wyniku rozpoznania sprawy, na skutek złożonego przez Grupę odwołania, Prezes ARiMR decyzją z [...] grudnia 2016 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora ARiMR z [...] września 2016 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia powołał:

- art. 35 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFFROW) (Dz.U. L 277 z 21 października 2005 r., str. 1 z późn. zm.), dalej: "rozporządzenie nr 1698/2005";

- art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz.U. nr 88, poz. 983, z późn. zm.), dalej: "u.g.p.r.";

- § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz.U. nr 81, poz. 550 z późn. zm.), dalej: "rozporządzenie wykonawcze";

- art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25/8 z 28 stycznia 2011 r. z późn. zm.), dalej "rozporządzenie nr 65/2011".

Organ odwoławczy ustalił, że Grupa została utworzona umową spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z [...] listopada 2013 r. i [...] listopada 2013 r. została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym. Decyzją nr [...] z [...] grudnia 2013 r. Grupa została wpisana przez Marszałka Województwa [...] do rejestru grup producentów rolnych ze względu na produkt: "ziarno zbóż". Decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2014 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR przyznał Grupie pomoc finansową w ramach działania "Grupy producentów rolnych" w okresie od 6 grudnia 2013 r. do 5 grudnia 2018 r. Jedynym nabywcą produktu Grupy była Grupa Producentów Rolnych "Z." sp. z o.o., dalej: GPR "Z.". W skład GPR "Z." wchodzi 7 spośród 20 członków Grupy: Z. D., M. P., A. B., S. K., L. D., Gospodarstwo Rolne "R." sp. z o.o. i Gospodarstwo Rolne "A." sp. z o.o. GPR "Z." została utworzona [...] kwietnia 2006 r. i [...] lipca 2006 r. uzyskała wpis do rejestru grupa producentów rolnych na mocy decyzji Marszałka Województwa [...] nr [...]. Na podstawie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w T. z [...] października 2006 r. nr [...], GPR "Z." w okresie od 31 lipca 2006 r. do 30 lipca 2011 r. uprawniona była do korzystania z pomocy finansowej dla grup producentów rolnych w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2004 – 2006. W ramach tej pomocy, na wniosek GPR "Z.", Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. wydał dwie decyzje o wypłacie środków. Marszałek Województwa [...] decyzją z [...] grudnia 2013 r. nr [...] wykreślił GPR "Z]", na jej wniosek, z rejestru grup producentów rolnych, ponieważ spółka ta przestała spełniać wymóg określony w art. 3 ust. 1 pkt 4 u.g.p.r., dotyczący powyżej 50% udziału przychodu netto ze sprzedaży produktów wytworzonych przez członków grupy i sprzedanych za jej pośrednictwem w całości przychodów netto grupy. [...] marca 2014 r. pomiędzy Grupą a GPR "Z." została zawarta umowa nr [...] przedmiocie organizacji logistycznej. Na podstawie tej § 1 umowy Grupa zleciła GPR "Z." prowadzenie organizacji logistycznej, przez którą rozumie się wszelkie prace związane z obsługą prowadzenia skupu płodów rolnych, przygotowania płodów rolnych do sprzedaży, bieżącego badania jakości płodów rolnych, organizację załadunku i rozładunku płodów rolnych, bieżącego informowania o parametrach jakościowych. GPR "Z." zobowiązała się do niepowierzania wykonania umowy innej osobie, z wyjątkiem swoich pracowników. Rozliczenie umowy miało nastąpić na koniec jej trwania, przez wystawienie faktury VAT, po zaakceptowaniu przez Grupę działań przeprowadzonych przez GPR "Z." w trakcie trwania umowy. Te działania GPR "Z." zostały zaakceptowane przez Grupę protokołem z 31 marca 2016 r., w którym stwierdzono, że GPR "Z." wykonała na rzecz Grupy usługę organizacji logistycznej w ilościach 10 903 ton ziarna w 2014 r. i 55 181 ton ziarna w 2015 r. Umowa została zawarta na okres od 31.03.2014 r. do 31.03.2016 r., który pokrywał się z okresem objętym wnioskiem o płatność tj. 6.12.2014 r. – 5.12.2015 r. W trakcie rozprawy administracyjnej organ I instancji ustalił, że członek Grupy magazynuje produkt w swoim gospodarstwie, jeżeli posiada magazyny lub sprzedaje zboże dostarczając je bezpośrednio do punktu skupu GPR "Z.". Gdy członek Grupy podejmuje decyzję o sprzedaży towaru, informuje prezesa zarządu Grupy, który negocjuje cenę z GPR "Z.". Faktury za sprzedaż ziarna członków Grupy na rzecz GPR "Z." są wystawiane przez Grupę. Poza tym z dostarczonych przez Grupę faktur VAT wynika, że GPR "Z." zaopatruje członków Grupy w materiał siewny, nawozy, środki ochrony roślin (dotyczy to Gospodarstwa Rolnego "R." sp. z o.o., Gospodarstwa Rolnego "A." sp. z o.o., Z. K., W. K., J. K.). Siedziby Grupy oraz GPR "Z." jak też gospodarstwo członka Grupy S. K. zlokalizowane są pod tym samym adresem – [...]. S. K. jest też prezesem zarządu GPR "Z." oraz posiada w tej spółce udziały bezpośrednio jak też poprzez Gospodarstwo Rolne "R.." sp. z o.o. W ocenie organu odwoławczego z powyższych ustaleń faktycznych wynika, że Grupa nie realizuje celów określonych w art. 2 u.g.p.r. oraz art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005, gdyż zadania te w rzeczywistości przejęła GPR "Z.", w konsekwencji czego poza stworzeniem sztucznych warunków w celu uzyskania korzyści finansowej nie było żadnych racjonalnych powodów funkcjonowania Grupy na rynku.

3 lutego 2017 r. Grupa złożyła skargę na decyzję Prezesa ARiMR z [...] grudnia 2016 r., w której wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji jak również poprzedzającej ją decyzji Dyrektora ARiMR oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów:

1) art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005, art. 2 i 3 u.g.p.r., § 8 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego – przez błędne przyjęcie, że produkty wytwarzane w gospodarstwach członków Grupy były sprzedawane do członków tej grupy tj. GPR "Z." oraz że nastąpiło sztuczne stworzenie przez grupę warunków wymaganych do otrzymania płatności, poprzez dokonywanie transferów pomiędzy grupą a jej członkiem, które to działanie nie spełnia celów tworzenia i działalności grup producentów rolnych;

2) art. 6, art. 7, art. 8 k.p.a. – poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, polegające na przyjęciu, iż sprzedaż produktów dla GPR "Z." stanowi sprzedaż dla członka Grupy, na skutek błędnego uznania, że osoby tworzące Grupę już wcześniej doszły do porozumienia w kwestii przygotowania niezbędnych warunków do dalszego prowadzenia działalności w grupie producentów rolnych celem spełnienia formalnych warunków do zatwierdzenia grupy; według skarżącej te uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy z uwagi na oparcie przez organ I i II instancji zarzutu stworzenia przez grupę sztucznych warunków do uzyskania płatności wyłącznie na założeniu, że prowadząca działalność gospodarczą GPR "Z." jest podmiotem tożsamym z członkami Grupy, a tym samym sprzedaż na rzecz GPR "Z." produktów wyprodukowanych przez Grupę stanowiła sprzedaż produktów na rzecz członków Grupy, co zdaniem organu miało doprowadzić do sztucznych transferów pomiędzy Grupą a jej członkami, zmierzających jedynie do uzyskania pomocy finansowej;

3) art. 2 i 3 u.g.p.r. w związku z art. 35 rozporządzenia nr 1698/2005 - poprzez błędne ustalenie, że skarżąca, pomimo spełnienia formalnych warunków do utworzenia grupy producentów rolnych, nie spełnia warunku wskazanego w art. 35 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1698/2005, polegającego na wspólnym wprowadzaniu towarów do obrotu, w tym przygotowaniu do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych;

4) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy nie istnieją podstawy faktyczne i prawne do utrzymania w mocy decyzji;

5) art. 6, art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. - poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący i prawidłowy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, niewyjaśnienie w sposób dostateczny stanu faktycznego sprawy, a w szczególności bezpodstawne zaakceptowanie dokonanych przez organ I instancji ustaleń, prowadzących do wadliwego zastosowania przepisów prawa materialnego, wspólnotowego oraz krajowego, o których mowa w punkcie 1. zarzutów skargi;

6) art. 16 § 1 k.p.a. - poprzez bezpodstawne kwestionowanie funkcjonowania skarżącego jako grupy producenckiej zgodnie z celami, dla których została utworzona;

7) art. 107 § 3 k.p.a. – poprzez niedokonanie przez organ prawidłowej subsumcji stanu faktycznego pod normę prawną.

W uzasadnieniu spółka rozwinęła powyższe zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej "p.p.s.a."), sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Jednocześnie, jak stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżoną decyzję według powyższych kryteriów sąd uznał, że narusza ona prawo w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Zasady organizowania się producentów rolnych w grupy producentów oraz zasady i warunki udzielania ze środków publicznych pomocy finansowej związanej z ich organizowaniem i funkcjonowaniem określa ustawa z 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 88, poz. 983 ze zm.). Stosownie do art. 2 u.g.p.r. osoby fizyczne, jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz osoby prawne prowadzące gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub prowadzące działalność rolniczą w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej mogą organizować się w grupy producentów rolnych w celu dostosowania produkcji rolnej do warunków rynkowych, poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji ze szczególnym uwzględnieniem jej ilości i jakości, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych, a także ochrony środowiska naturalnego.

Program wspierania rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich obejmuje między innymi działanie pod nazwą "grupy producentów rolnych". W ramach tego programu grupom producentów rolnych przyznawana jest pomoc finansowa. Realizowanie programu na terytorium RP reguluje ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jedn. Dz.U. z 2013, poz. 173) w tym, w odniesieniu do grup producentów (art. 5 ust. 1 pkt 10). W treści art. 10 ust. 1 ustawy z 7 marca 2007 r. przewidziano, że pomoc jest przyznawana jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w przepisach rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1) oraz w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia, a także w przepisach wydanych na podstawie art. 29 ustawy, czyli w rozporządzeniu z 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. (Dz. U. Nr 81, poz. 550 ze zm.).

Zgodnie z art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005 "wsparcia finansowego udziela się w celu ułatwiania tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów do celu:

dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup;

wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych;

ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności."

Przepisy wykonawcze do rozporządzenia nr 1698/2005 zostały zawarte m. in. w rozporządzeniu nr 65/2011. Z treści art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 wynika, że nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Wydanie decyzji o przyznaniu pomocy finansowej jest wynikiem spełnienia przez beneficjenta warunków określonych w art. 3 ust. 1 rozporządzenia z 20 kwietnia 2007 r. Zgodnie z § 6 ust. 3 rozporządzenia wypłata pomocy za dany okres jest dokonywana na podstawie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, która jest wydawana w oparciu o złożony wniosek o płatność, spełniający warunki określone w § 7 ust. 1, do którego dołączane są dokumenty wskazane w ust. 2 tego przepisu. Badanie zasadności wypłaty pomocy za konkretny okres obejmuje ustalenie prawidłowości złożonego wniosku, jak również tego, czy spełnione są cele działania Grupy określone przepisami krajowymi i unijnymi.

Zadaniem organów administracji było zatem zbadanie czy Grupa spełniła kryteria przyznania pomocy oraz czy przyznanie pomocy będzie zgodne z przepisami rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 i rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z 27 stycznia 2011 r. Zgodnie z przepisami powołanego rozporządzenia celem pomocy finansowej przyznawanej w ramach działania "Grupy producentów rolnych", jest ułatwianie tworzenia i działalności grup producentów w celu wspólnego wprowadzania towarów do obrotu. W związku z tym, że istotą pomocy jest wsparcie wspólnego wprowadzania do obrotu danego produktu należy przyjąć, że chodzi o działania wspólne, czyli dokonywane przez wszystkich członków grupy.

Zgodnie z art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji nr 65/2011 ma takie samo brzmienie jak obowiązujący w poprzednim stanie prawnym art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wprowadzania procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. U.E. L. 2006. 368.74). Kwestia dotycząca właściwego zastosowania art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 1975/2006 była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z 16 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 1141/11. W orzeczeniu tym Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na złożoną konstrukcję wewnętrzną art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 1975/2006. Zgodnie z tym przepisem przesłanką odmowy płatności jest stwierdzenie sztucznego stworzenia warunków wymaganych do otrzymania płatności oraz wykazanie celu, jakim jest uzyskanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 11 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 1595/12 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl) pogląd ten podzielił i stwierdził, że pozostaje on aktualny na gruncie obecnie obowiązującego art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011. Oznacza to, że oceniając zgodność z prawem decyzji wydanej na podstawie art. 4 ust. 8 powołanego rozporządzenia należy skonfrontować jego subsumcję z tymi elementami stanu faktycznego, które potwierdzają, że beneficjent, w tym wypadku grupa producentów rolnych, stworzył sztuczne warunki wymagane do otrzymania płatności, oraz tymi ustaleniami, które wykazują cel, ich stworzenia.

Kwestia interpretacji art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 była też przedmiotem rozważań Trybunału Sprawiedliwość UE w wyroku z 12 września 2013 r. w sprawie o sygn. C-434/12 w sprawie ze skargi Słynczewa siła EOOD przeciwko Izpylnitelen direktor na Dyrżawen fond "Zemedelie" – Razplasztatelna agencija. Trybunał wskazał, że aby zbadać czy stworzono sztuczne warunki do uzyskania płatności należy ocenić elementy obiektywne i subiektywne. W ramach tych pierwszych należy ocenić warunki i cele wsparcia – czy są przez dany projekt realizowane (np. skierowanie pomocy do określonego kręgu podmiotów). Co do elementu subiektywnego to przy dokonywaniu tego oceny można wziąć pod uwagę, okoliczności faktyczne takie jak więzi natury prawnej, ekonomicznej lub personalnej pomiędzy osobami zaangażowanymi w rozpatrywaną inwestycję (LEX nr 1362597).

W rozpoznawanej sprawie organ nie wykazał, że Grupa nie realizuje celów określonych w art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005 i w art. 2 u.g.p.r. W myśl powołanego przepisu rozporządzenia nr 1698/2005 celem pomocy finansowej przyznawanej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" jest ułatwianie tworzenia i działalności grup producentów m.in. w celu wspólnego wprowadzania towarów do obrotu. Z ustalonego przez organy stanu faktycznego wynika, że Grupa realizowała ten cel głównie poprzez dwa rodzaje działania. Pierwszym było zawarcie umowy z wyspecjalizowanym podmiotem, zajmującym się obrotem zbożem, celem zapewnienia członkom Grupy obsługi logistycznej sprzedaży ziarna tj. obsługi prowadzenia skupu płodów rolnych, przygotowania płodów rolnych do sprzedaży, bieżącego badania jakości płodów rolnych, organizacji załadunku i rozładunku płodów rolnych, bieżącego informowania o parametrach jakościowych. Drugim rodzajem działania było negocjowanie cen sprzedaży i sprzedaż ziarna wyprodukowanego przez członków Grupy. Organy nie wykazały by w rzeczywistości członkowie Grupy samodzielnie sprzedawali swoje ziarno bezpośrednio do GPR "Z.". Sama okoliczność, że dostarczali oni ziarno bezpośrednio do GPR "Z." jest niewystarczająca do przyjęcia takiej tezy, zwłaszcza że GPR "Z." świadczyła odpłatnie na rzecz Grupy usługi logistyczne, obejmujące m.in. obsługę prowadzenia skupu płodów rolnych i przygotowanie płodów rolnych do sprzedaży, gdyż Grupa nie miała własnych magazynów. Dostawa ziarna przez członków Grupy następowała więc do miejsca wskazanego przez Grupę. Organy nie wykazały by poza tym istniały jakieś inne okoliczności, np. związane ze sposobem rozliczeń płatności za sprzedane zboże, stosowaniem cen sprzedaży istotnie odbiegającym od poziomu cen rynkowych, które jednoznacznie świadczyłyby o pozorności transakcji pomiędzy Grupą i GPR "Z.". Niewątpliwie to Grupa wystawiała faktury sprzedaży na całość ziarna dostarczonego przez członków Grupy do GPR "Z.", a pomiędzy Grupą a jej członkami były zawarte umowy kontraktacyjne na dostawę zboża. Grupa prowadziła własną rachunkowość i za sprzedaż zboża wystawiała faktury we własnym imieniu. Organ nie wykazał również czy i w jaki sposób powiązania personalne między Grupą i GPR Z. miały rzeczywisty wpływ na funkcjonowanie Grupy, w szczególności czy Grupa miała możliwość sprzedaży zboża innym podmiotom na korzystniejszych warunkach. Grupa liczyła 20 członków, spośród których 7 było wspólnikami GPR "Z.". Z kolei GPR Z. liczyła w sumie 16 wspólników. Ze złożonych na rozprawie administracyjnej zeznań świadka – właściciela biura rachunkowego obsługującego Grupę i GPR "Z." wynika, że udział zbóż sprzedanych przez Grupę do GPR "Z." w obrocie zbożami przez GPR "Z." nie przekracza 10 %. GPR "Z." zajmuje się głównie handlem płodami rolnymi oraz środkami ochrony roślin i nawozami, nie jest wpisana do rejestru grup producentów rolnych. GPR "Z." prowadzi więc odrębną od Grupy działalność gospodarczą na zasadach wolnorynkowych i sam fakt istniejących powiązań personalnych poprzez część wspólników jest niewystarczający do uznania, że to GPR "Z." w rzeczywistości realizuje wobec członków Grupy zadania grupy producentów rolnych. Z treści przepisów nie wynika zakaz zbywania produktów przez grupę producentów rolnych na rzecz innego podmiotu, utworzonego przez niektórych członków tej grupy. Wcześniejsze utworzenie nabywcy produktów grupy (przed zawiązaniem Grupy), przez także (ale nie tylko) niektórych członków Grupy nie może być utożsamiane z przynależnością takiego nabywcy do grupy producenckiej, jeżeli prowadzi on samodzielną działalność gospodarczą. Przyjęcie szerokiego rozumienia członka grupy producenckiej i objęcie tym pojęciem także odrębnych podmiotów prawnych, byłoby sprzeczne z konstytucyjną zasadą swobody działalności gospodarczej, bo ograniczałoby tę swobodę w zawieraniu umów handlowych. Oczywiście ograniczenie tej swobody może mieć miejsce, ale musi wynikać z ustawy, a nie być konsekwencją wykładni prawa, zwłaszcza rozporządzenia.

Mając powyższe na względzie sąd stwierdza, że organy rozpoznające sprawę dokonały nieprawidłowej oceny prawnej stanu faktycznego, co miało wpływ na wynik sprawy. Sąd mając na uwadze także fakt, że uchybienia te popełnił również Dyrektor ARiMR w swojej decyzji, postanowił na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchylić również decyzję tego organu.

Rozpoznając ponownie sprawę organ I instancji uwzględni dokonaną przez sąd ocenę prawną.

Pozostałe zarzuty skargi, a w szczególności zarzuty dotyczące błędnego ustalenia stanu faktycznego, sąd uznał za niezasadne, gdyż stan faktyczny co do zasady został ustalony w sposób prawidłowy, a jedynie sporna była jego ocena prawna na gruncie art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005, art. 2 u.g.p.r. i art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011.

Mając powyższe na względzie sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art., 135 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy. Na zasądzone koszty składają się: wpis od skargi 200 zł i wynagrodzenie adwokata 480 zł.