Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1984/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6195 Funkcjonariusze Straży Pożarnej
Hasła tematyczne: Straż pożarna
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung (sprawozdawca) Sędzia WSA – Ewa Pisula – Dąbrowska Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji – oddala skargę –


UZASADNIENIE

II SA/Wa 1984/15

UZASADNIENIE

Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej decyzją nr [...] z dnia [...] października 2015 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności pisma z dnia [...] marca 2008 r.

W sprawie ustalono stan faktyczny. Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w K. pismem z dnia [...] marca 2008 r. (zwanym "angażem") ustalił dla H. S. uposażenie zasadnicze oraz dodatki do uposażenia.

Wnioskiem z dnia [...] września 2014 r. H. S. zwróciła się do [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej o stwierdzenie nieważności mi.in. (angażu) z dnia [...] marca 2008 r., wskazując na fakt wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej, na mocy której została ona przeniesiona do służby w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w K., co w jej ocenie oznacza, że Komendant Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w K. nie był jej przełożonym uprawnionym do mianowania. Zatem powyższy angaż posiada wadę prawną.

Po rozpatrzeniu wniosku strony o stwierdzenie nieważności [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. wszczął postępowanie, a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. odmówił stwierdzenia nieważności wymienionego angażu. W ocenie organu I instancji, angaż nie jest decyzją administracyjną, jednak posiada cztery niezbędne elementy wymagane dla decyzji, zatem można rozpatrywać go pod kątem art. 156 Kpa.

W odwołaniu od powyższej decyzji H. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i anulowanie przedmiotowego angażu. Powtórzyła, że jej ocenie Komendant Powiatowy PSP w K. nigdy nie był jej przełożonym i nie miał prawa ustalania jej składników uposażenia. Zatem w niniejszej sprawie wystąpiło sześć przesłanek opisanych w art. 156 § 1 Kpa.

W decyzji z dnia [...] października 2015 r. utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji Komendant Główny PSP zgodził się z [...] Komendantem Wojewódzkim, że angaż wypełnia minimum cech decyzji, a zatem wydanie decyzji w przedmiocie nieważności angażu było uzasadnione.

Organ zauważył, że H. S. w czasie podpisywania przedmiotowego angażu była strażakiem pełniącym służbę w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w K.. Zatem kierownik tej jednostki organizacyjnej był jej przełożonym i miał prawo, a nawet obowiązek, wydania angażu ustalającego składniki uposażenia. W ocenie organu nie zmienia tego fakt, że później nastąpiło uchylenie decyzji o przeniesieniu ze skutkami ex nunc, czyli skutki uchylenia zaszły od momentu tego uchylenia.

Organ nie zgodził się z twierdzeniem strony, że w niniejszej sprawie administracyjnej wystąpiło sześć przesłanek opisanych art. 156 § 1 kpa. Wyjaśnił, że strona nie poparła swoich twierdzeń żadnymi argumentami.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi H. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz wycofanie z obiegu prawnego pisma. W uzasadnieniu skargi nie zgodziła się z ustaleniami zawartymi w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. W jej ocenie należy zauważyć, że angaż z dnia [...] marca 2008 r. wydany przez Komendanta Powiatowego PSP w K. w sprawie ustalenia składników uposażenia był konsekwencją przeniesienia służbowego z KW PSP w G. do KP PSP w K.. Z uwagi na fakt, że przeniesienie nastąpiło na podstawie decyzji wycofanej z obiegu prawnego Komendant Powiatowy PSP w K. nie miał podstaw prawnych do regulowania jej wynagrodzenia i nigdy nie był jej przełożonym. W związku z powyższym nie miał uprawnień do wydawania jakichkolwiek decyzji, angaży czy pism w stosunku do jej osoby. Wyjaśniła, że na dzień dzisiejszy nie ma w obiegu prawnym żadnego dokumentu potwierdzającego fakt, że Komendant Powiatowy PSP w K. był jej przełożonym uprawnionym do mianowania, a to jej zdaniem narusza zapisy Kodeksu Postępowania Administracyjnego i organ I instancji zobowiązany jest do uchylenia przedmiotowej decyzji z mocy prawa, gdyż w jej ocenie ustalenie składników uposażenia jest decyzją. Powtórzyła też że w jej ocenie w sprawie zachodzą wszystkie przesłani wymienione w art. 156 kpa do stwierdzenia nieważności pisma (angażu).

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Oznacza to, iż sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi przepisami prawa.

Rozpatrywana pod tym kątem skarga H. S. nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości decyzji administracyjnych i ma na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotkniętych najcięższymi wadami. Wzruszenie ostatecznej decyzji administracyjnej możliwe jest tylko w ściśle określonych przez ten kodeks lub ustawy szczególnych przypadkach.

Stosownie do art. 156 § 1 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:

1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,

2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,

3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,

4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,

5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały,

6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,

7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Zatem organ administracyjny w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wszczyna postępowanie w nowej sprawie, w której nie orzeka co do istoty sprawy, rozstrzygniętej w wadliwej decyzji, lecz orzeka jako organ kasacyjny. Organ orzeka więc wyłącznie co do nieważności decyzji albo jej niezgodności z prawem, nie jest zaś władny rozstrzygać o innych kwestiach, dotyczących istoty sprawy, a przedmiotem postępowania jest ustalenie, czy decyzja administracyjna, poddana kontroli w trybie nadzorczym, jest dotknięta jedną z wymienionych powyżej wad oraz czy nie występują przesłanki negatywne, wymienione w art. 156 § 2 kpa, zgodnie z którym nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.

Dokonując oceny, czy zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 kpa, organ orzekający w tym zakresie jest obowiązany ustalić zarówno stan faktyczny, jak i stan prawny na dzień wydania decyzji, w stosunku do której toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji.

W rozpoznawanej sprawie w pierwszej kolejności należy odnieść się do formy prawnej pisma Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia [...] marca 2008 r., tzw. angażu. W ocenie Sądu dokument ten ma charakter decyzji administracyjnej. Co prawda zarówno w przepisach ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1340 ze zm.), jaki i rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. Nr 37, poz. 212 ze zm.) brak wyraźnego stwierdzenia, że sprawy związane z uposażeniem strażaka Państwowej Straży Pożarnej rozstrzygane są w formie decyzji administracyjnej, jednak Sąd nie ma wątpliwości, że taką właśnie formę powinny one przybierać.

Sąd popiera stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który w wyroku z dnia 21 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Op 78/12 taką tezę wyraził i wskazał, że rozstrzygnięcia o wysokości uposażenia przyznawanego strażakom Państwowej Straży Pożarnej na podstawie cytowanych powyżej przepisów zapadają w formie decyzji administracyjnej.

Należy też zwrócić uwagę, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest jednolity pogląd, zgodnie z którym pisma zawierające rozstrzygnięcia w sprawie załatwianej w drodze decyzji są decyzjami, pomimo nieposiadania w pełni formy przewidzianej w art. 107 § 1 kpa, jeśli tylko zawierają minimum elementów niezbędnych dla zakwalifikowania ich jako decyzji. Do takich elementów należy zaliczyć: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lipca 1981 r. SA 1163/81, publ. OSP 1982/9-10/169).

W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że przedmiotowy angaż zawiera powyżej wskazane elementy. Zatem prawidłowe jest stanowisko organów, które doszły do przekonania, że angaż z dnia [...] marca 2008 r. ma charakter decyzji administracyjnej i wszczęły w stosunku do niego postępowanie nadzorcze na wniosek skarżącej.

Przechodząc do meritum sprawy, należy wskazać, że Sąd w pełni popiera stanowisko organu, zgodnie z którym w sprawie brak przesłanek uzasadniających stwierdzenie nieważności angażu (decyzji) z dnia [...] marca 2008 r.

W sprawie nie ulega bowiem wątpliwości, że H. S. została przeniesiona do Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w K. z dniem [...] września 2007 r. na mocy decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w G. z dnia [...] sierpnia 2007 r., która następnie została utrzymana w mocy przez Komendanta Głównego PSP decyzją z dnia [...] września 2007 r., w której ustalono nową datę przeniesienia, tj. [...] września 2007 r. Powyższe decyzje zostały następnie uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 2113/07, który stał się prawomocny z dniem 15 maja 2008 r. Powyższe nie oznacza jednak, że Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w K. nigdy nie był przełożonym H. S., a zatem nie miał podstawy prawnej do skierowania w stosunku do skarżącej angażu z dnia [...] marca 2008 r. Uchylenie przez Sąd decyzji nie odniosło takiego skutku. Wyrok Sądu wywarł natomiast skutek ex nunc (łac. od teraz), co oznacza, że decyzja przestała obowiązywać od momentu jej uchylenia, tj. wydania prawomocnego wyroku Sądu (od 15 maja 2008 r.). Natomiast skutki prawne wywołane powyższą decyzją przed jej prawomocnym uchyleniem (przed 15 maja 2008 r.) zachowują ważność.

Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w K. wydał w stosunku do skarżącej angaż z dnia [...] marca 2008 r. (czyli przed [...] września 2014 r.), to należy uznać, że w tym czasie obowiązywała decyzja Komendanta Głównego PSP decyzją z dnia [...] września 2007 r., skarżąca była funkcjonariuszem Komendy Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w K., a Komendant tej jednostki, jako przełożony skarżącej miał prawo skierować do niej angaż z [...] marca 2008 r.

Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącej, że w jej ocenie w sprawie zaistniały wszystkie przesłanki z art. 156 § 1 kpa, dające podstawę stwierdzenia nieważności przedmiotowego angażu, należy stwierdzić, że jest on bezzasadny. W pierwszej kolejności skarżąca nie uzasadniła swojego twierdzenia, opierając żądanie stwierdzenia nieważności decyzji (angażu) jedynie na fakcie uchylenia decyzji o przeniesieniu jej do pełnienia służby w Komendzie Powiatowej PSP w K.. Okoliczność ta jednak, co wykazał powyżej Sąd, nie stanowiła podstawy do stwierdzenia nieważności przedmiotowego angażu.

Konkludując w ocenie Sądu zarówno decyzja organu I, jak i decyzja organu II instancji nie naruszają prawa. Organy prawidłowo bowiem zebrały i oceniały materiał dowodowy, a następnie wydały rozstrzygnięcie odpowiadające prawu. Dlatego też skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.