Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 536/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 par. 1, art. 2 par. 1 pkt 1a, art.80 par. 1,
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 60, art. 67
journal: Dz.U. 2013 poz 885
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca), Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz, Marcin Miemiec, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2015r. Dyrektor Izby Skarbowej we W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze. zm. - dalej zwanej K.p.a.) w związku z art. 18 oraz art. 59 § 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm. - zwanej dalej u.p.e.a.) - po rozpatrzeniu zażalenia Z. K. (dalej: strona, zobowiązany, skarżący) na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie wystawionego przez wierzyciela - Burmistrza Gminy M. tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...].06.2014 r., obejmującego nieuregulowaną opłatę - rentę planistyczną za okres 1/2006 w wys. [...] zł, za okres 1/2007 w wys. [...] zł oraz za okres 1/2007 w wys. [...] zł - utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. prowadził, jako organ egzekucyjny, postępowanie egzekucyjne wobec strony i jego żony celem wyegzekwowania należności z tytułu nieuregulowanej renty planistycznej, objętej wskazanym wcześniej tytułem wykonawczym z dnia [...].06.2014 r.

W dniu [...].06.2014 r. organ egzekucyjny nadał klauzulę o skierowaniu do egzekucji tytułu wykonawczego nr [...], a następnie przedmiotowy tytuł przydzielony został do służby poborcy skarbowemu, który w dniu [...].06.2014 r., sporządził raport o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych, zobowiązany odmówił przyjęcia odpisu tytułu wykonawczego. Następnie, zawiadomieniami z dnia [...].08.2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. dokonał zajęcia rachunków bankowych zobowiązanych w [...], [...] oraz [...] I Oddział w K.

Pismem z dnia [...] września 2014 r., nazwanym "skarga w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej wraz z wnioskiem o umorzenie egzekucji", złożonym w trybie art. 54 w związku z art. 80 § 3 oraz art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., zobowiązani zwrócili się o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na przedawnienie dochodzonych roszczeń oraz o wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu ostatecznego wyjaśnienia sprawy.

Organ egzekucyjny pismem z dnia [...] października 2014 r. (nr [...]) poinformował wnioskodawców, iż ich pismo z dnia [...] września 2014 r. zostanie zakwalifikowane i rozpoznane jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].06.2014 r. (nr [...]). W piśmie pouczono także zobowiązanych o procedurach prawnych związanych z możliwością wniesienia skargi na czynności egzekucyjne w trybie przewidzianym w art. 54 u.p.e.a. Przed Dyrektorem Izby Skarbowej we W. toczyło się i zostało już w chwili obecnej zakończone postępowanie w sprawie rozpoznania skargi zobowiązanych na czynności egzekucyjne Naczelnika Urzędu Skarbowego w M.

Jednocześnie, celem rozpoznania żądania zbowiązanych, Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. zwrócił się pismem z dnia [...] października 2014 r. (nr [...]) do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie wygaśnięcia z innego powodu (przedawnienia) obowiązku objętego tytułem wykonawczym, w oparciu o który prowadzona jest teraz egzekucja.

Postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. wierzyciel - Burmistrz Gminy M. wypowiedział się w powyższej kwestii, stwierdzając, że nie wyraża zgody na umorzenie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. postępowania egzekucyjnego prowadzonego w celu wyegzekwowania opłaty planistycznej za lata 2006- 2007. Wierzyciel wyjaśnił, że zadłużenie zobowiązanych objęte przedmiotowym tytułem wykonawczym jest nadal wymagalne, a dochodzone należności nie uległy przedawnieniu. Po rozpoznaniu zażalenia zobowiązanych na powyższe postanowienie, postanowieniem (nr [...]) z dnia [...].12.2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. SKO nie wypowiedziało się w kwestii przedawnienia należności.

W dalszym etapie sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec zobowiązanych w oparciu o przedmiotowy tytuł wykonawczy, z uwagi na brak przesłanek obligujących organ egzekucyjny do umorzenia postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że obowiązki objęte tytułem wykonawczym wskazanym w sentencji postanowienia są wymagalne (istnieją) i nie uległy przedawnieniu, co potwierdził szczegółowo wierzyciel i co wynika z przekazanych przez niego dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.

Pismem z dnia [...] marca 2015 r. strona – jako jedna z osób zobowiązanych, wniosła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie. Zarzuciła organowi obrazę art. 59 § 1 pkt 2, art. 80 § 3 oraz art. 15 § 1 u.p.e.a. w związku z art. 70 ust. 1 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego, w sytuacji gdy obowiązek uiszczenia opłaty z tytułu renty planistycznej wygasł z powodu upływu czasu. Strona wskazała także, iż w przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny nie doręczył zobowiązanym odpisu tytułu wykonawczego, czym naruszył normę art. 80 § 3 u.p.e.a. Zobowiązany podniósł także, iż w przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny nie wypełnił także obowiązku wynikającego z art. 15 § 1 u.p.e.a. (doręczenie upomnienia). W ocenie strony postępowanie egzekucyjne nie mogło być zatem wszczęte.

Dyrektor Izby Skarbowej we W., wskazanym wcześniej postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z dnia z dnia [...] marca 2015 r.

W uzasadnieniu wskazano na wstępie podstawy prawne rozstrzygnięcia. Następnie podniesiono, że w sprawie nie doszło do przedawnienia dochodzonych należności z tytułu renty planistycznej, a czynności organu egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego były prawidłowe.

Wskazano w tym zakresie, że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje tylko i wyłącznie w sytuacjach, w których w toku prowadzonego postępowania wystąpi przesłanka o charakterze trwałym, powodująca niemożliwość lub niecelowość dalszego prowadzenia postępowania. Jeżeli organ egzekucyjny stwierdzi, że okoliczności sprawy potwierdzają zaistnienie jednej z przesłanek wymienionych w przepisie art. 59 u.p.e.a. ma obowiązek zakończyć postępowanie egzekucyjne.

Podniesiono, że postanowienie organu I instancji znajduje swoje umocowanie w przepisie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a badane przesłanki to (wygaśnięcie z innego powodu) - przedawnienie obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Podkreślono, że postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem wykonawczym zmierzającym do wykonania określonego już obowiązku, a dysponentem tego postępowania pozostaje wierzyciel, czyli podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku. W przedmiotowej sprawie jest nim Burmistrz Gminy M.. Dlatego przepis art. 29 § 1 u.p.e.a. wprowadza dla organu egzekucyjnego ograniczenie w postaci zakazu badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W myśl powołanego przepisu organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Organ egzekucyjny nie może wnikać w merytoryczną ocenę obowiązku będącego przedmiotem egzekucji. Swoimi działaniami organ egzekucyjny nie może więc wchodzić w kompetencje wierzyciela i ingerować w jego uprawnienia, choć konstrukcja art. 59 u.p.e.a. w istocie do tego prowadzi.

W sprawie, dysponentem prowadzonego postępowania egzekucyjnego z uwagi na rodzaj dochodzonej należności jest Burmistrz Gminy M.. Dlatego zasadnie postąpił organ egzekucyjny występując do wierzyciela o przedstawienie swojego stanowiska w zakresie przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym (renta planistyczna za lata 2006-2007), czyniąc tym zadość zasadom zawartym w art. 6-9 k.p.a.

W postanowieniu z dnia [...] października 2014 r. wierzyciel potwierdził wymagalność dochodzonego obowiązku, a ponadto szczegółowo wyjaśnił okoliczności związane z przedawnieniem należności objętych tytułem wykonawczym nr [...]. Wskazał także podstawę dochodzonych obowiązków wskazując, iż opłaty z tytułu renty planistycznej za lata 2006- 2007 wynikają z decyzji Burmistrza Gminy M. z dnia [...].04.2005 r. nr [...] oraz dnia [...].01.2007 r. nr [...] i nr [...], które nie zostały zaskarżone, są prawomocne i stanowią obecnie podstawę prawną należności wskazanych w tytule wykonawczym. Wprawdzie wierzyciel zbędnie nadał swojej wypowiedzi formę postanowienia, jednocześnie nieprawidłowo pouczył stronę o możliwości zaskarżenia wydanego orzeczenia, co znalazło odzwierciedlenie w orzeczeniu SKO we W. z dnia [...].12.2014 r., jednakże istotna jest dla przedmiotowej sprawy treść wyjaśnień zawartych w tym piśmie, które organ egzekucyjny i organ nadzoru zaaprobował. Wyjaśnienia te zostały przyjęte do uzasadnienia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w M., który aprobując je jako organ orzekający opisał obowiązującą regulację dotyczącą przedawnienia należności z renty planistycznej, jak i wskazał na zmiany jakim ta regulacja ulegała.

Dalej podniesiono, że należność objęta przedmiotowym tytułem wykonawczym, stanowi rentę planistyczna za lata 2006-2007, której wysokość ustala się na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r. poz. 199). Należność ta stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publiczno-prawnym, o której mowa w art. 60 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 152, poz. 1240, ze zm.). Artykuł ten stanowi, iż środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są w szczególności następujące dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego: dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw, a także. pobrane przez jednostkę samorządu terytorialnego dochody związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami i nieodprowadzone na rachunek dochodów budżetu państwa. Wskazano, że stanowisko takie potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 maja 2006 r. II OSK 563/05 w którym stwierdził, iż przedmiotowa opłata na rzecz gminy (renta planistyczna) ma cechy podatku w świetle art. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, tzn. jest świadczeniem publicznoprawnym, nieodpłatnym, przymusowym i bezzwrotnym na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, ale wbrew wymaganiom przywołanej normy prawnej nie wynikającym z ustawy podatkowej

Wskazano w uzasadnieniu, że zgodnie z art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, do należności stanowiących dochody budżetów państwa lub samorządów stosuje się przepisy Działu III ustawy Ordynacja podatkowa oraz przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Regulacja ta objęła zatem także opłaty z tytułu renty planistycznej jako należności budżetowej o charakterze publiczno-prawnym stanowiącej dochody budżetu jednostki samorządu terytorialnego uregulowane w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dlatego od dnia wejścia w życie art. 67 ustawy o finansach publicznych tj. 1 stycznia 2010 r. opłaty z tytułu renty planistycznej podlegają przedawnieniu na zasadach określonych w art. 70 Ordynacji podatkowej. W rozpatrywanej sprawie, przedmiotowe opłaty powstały przed dniem 1 stycznia 2010 r., a więc do tego dnia nie stosowały się do nich regulacje dotyczące zasad przedawnienia wskazane w art. 70 Ordynacji podatkowej - nie obowiązywały żadne reguły przedawnienia. Należy więc stanąć na stanowisku (zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym), że dla opłat z tytułu renty planistycznej jako należności budżetowej o charakterze publiczno-prawnym stanowiącej dochody budżetu jednostki samorządu terytorialnego powstałych przed wejściem w życie ustawy o finansach publicznych, termin przedawnienia rozpoczął swój bieg z dniem 1 stycznia 2010 r. Tym samym należności dochodzone na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...].06.2014 r., obejmującego nieuregulowaną opłatę - rentę planistyczną za okres 1/2006 w wys. [...] zł, za okres 1/2007 w wys. [...] zł oraz za okres 1/2007 w wys. [...] zł, nie uległy przedawnieniu.

Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Jednocześnie w myśl art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. W przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. zastosował środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego między innymi w [...] (zawiadomienie nr [...] z dnia [...].08.2014 r.). Zawiadomienie o zajęciu doręczono zobowiązanemu w dniu [...].08.2014 r., natomiast bankowi doręczono w dniu [...].08.2014 r. Przedmiotowe (skuteczne lecz nieefektywne w tamtej chwili) zajęcie rachunku bankowego stanowiło środek egzekucyjny w rozumieniu art. 1a pkt 12 u.p.e.a. w związku z art. 70 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, który skutecznie przerwał bieg terminu przedawnienia. Zgodnie z art. 80 § 2 u.p.e.a., zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu. Bank odebrał zajęcie w dniu [...].08.2014 r. i od dnia następnego po tym dniu należy liczyć 5-letni bieg terminu przedawnienia tj. od dnia [...].08.2014 r.

Odnośnie innych zarzutów, że organ egzekucyjny nie doręczył zobowiązanym odpisu tytułu wykonawczego, co skutkuje bezskutecznością czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia rachunku oraz niweczy skutki przerwania biegu terminu przedawnienia, podniesiono w uzasadnieniu, że z tym stanowiskiem nie można się zgodzić. Jak wynika bowiem z akt sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. nadał klauzulę o skierowaniu do egzekucji tytułu wykonawczego nr [...], a następnie przedmiotowy tytuł wykonawczy przydzielony został do służby poborcy skarbowemu, który w dniu [...].06.2014 r., w miejscu zamieszkania zobowiązanych, sporządził raport o niemożności dokonania czynności egzekucyjnych, w którym odnotował, iż zobowiązany odmówił przyjęcia odpisu tytułu wykonawczego oraz jednocześnie odnotował w tytule wykonawczym informację, iż zobowiązany odmówił podpisu na tytule wykonawczym. Niedoręczony odpis tytułu wykonawczego pozostawiono w aktach sprawy.

Zdaniem organu, z powyższego wynika, że organ egzekucyjny w sposób prawidłowy próbował doręczyć odpis tytułu wykonawczego, lecz z winy zobowiązanego nie doszło do fizycznego doręczenia dokumentu. Jednakże z punktu widzenia mających w sprawie zastosowanie przepisów k.p.a. odpis tytułu wykonawczego należy uznać za skutecznie doręczony. W przedmiotowej sprawie ma zastosowanie sposób doręczenia uregulowany w art. 47 k.p.a. Zgodnie z art. 47 § 1 i § 2 k.p.a., jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego mu przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe lub inny organ albo w inny sposób, pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy. W tych przypadkach, uznaje się, że pismo doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata. Uznać należy więc, że odpis skutecznie doręczono stronie w dniu [...].06.2014 r., a w związku z tym dokonując zajęcia rachunku bankowego w dniu [...].08.2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. nie miał obowiązku doręczać drugi raz uznanego za skutecznie doręczony odpisu tytułu wykonawczego. Wskazano, że zasadność przyjętego stanowiska znajduje potwierdzenie w ugruntowanym i licznym orzecznictwie sądów administracyjnych (vide wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 1684/08 oraz wyrok z dnia 29 listopada 2007 r. sygn. akt V SA/Wa 2280/07, wyrok WSA w Lublinie z dnia 25 lutego 2014 r. sygn. akt II SAB/Lu 548/13, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 9 października 2012 r. sygn. akt I SA/Gd 591/12 oraz podtrzymujący go wyrok NSA w Warszawie z dnia 7 listopada 2014 r. sygn. akt II FSK 660/13). Dlatego, zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej we W., zajęcie rachunku bankowego z dnia [...].08.2014 r. było prawidłowe i skutecznie wywołało skutek w postaci przerwania biegu przedawnienia

W skardze pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej we W. oraz poprzedzającego je postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w M..

Skarżący ponowił w całości argumentację przedstawioną w treści wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego, jak i w treści zażalenia. Podkreślił, iż w judykaturze i piśmiennictwie jako przyczynę wygaśnięcia obowiązku wskazuje się przedawnienie, które znajduje zastosowanie do obowiązków o charakterze pieniężnym. Przedawnienie zatem obowiązku wynikającego z decyzji może doprowadzić do sytuacji, w które w obrocie prawnym znajduje się co prawda taka decyzja, ale z uwagi na przedawnienie nie istnieje już obowiązek, który pierwotnie z tej decyzji wynikał. Dlatego, zdaniem skarżącego, organy błędnie uznał, iż nie ma podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie bowiem z art. 70 ust. 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Należność z tytułu renty planistycznej ustalanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publiczno-prawnym, o której mowa w art. 60 pkt 7 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Natomiast na podstawie art. 67 tej ustawy, do należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego i odpowiednie przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Natomiast w art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1241), zawarta została norma intertemporalna, zgodnie z którą do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych, wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. 1 stycznia 2010 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. W przedmiotowej sprawie postępowanie egzekucyjne dotyczące należności z tytułu renty planistycznej zostało wszczęte w dniu [...] sierpnia 2014 r., a zatem już po wejściu w życie ustawy o finansach publicznych, tj. po dniu 1 stycznia 2010 r. Zastosowanie zatem znajdą przepisy działu III Ordynacji podatkowej o przedawnieniu zobowiązań podatkowych. Bieg 5 letniego terminu przedawnienia należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności renty planistycznej. Termin płatności (wymagalności) należności z tytułu renty planistycznej należy liczyć od uprawomocnienia się decyzji. Ostatnia decyzja w sprawie ustalenia renty planistycznej uprawomocniła się w dniu [...] sierpnia 2007 r. Bieg przedawnienia rozpoczął się zatem z końcem 2007 r. i zakończył się z końcem 2012 r.

Dalej podniesiono także, że w przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny nie doręczył zobowiązanym odpisu tytytułu wykonawczego, czym naruszył normę art. 80 § 3 u.p.e.a. Natomiast uchybienie to skutkuje bezskutecznością czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia rachunki bankowego. Dlatego, nawet gdyby przyjąć, iż 5 letni termim przedawnienia należności z tytułu renty planistycznej należało liczyć od wejścia w życia ustawy o finansach publicznych (1 stycznia 2010 r.), to 5 letni termin przedawnienia upłynął z końcem 2014 r. Zgodnie bowiem z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Z przepisu tego wynika, iż bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany, jeżeli środek egzekucyjny zostanie zastosowany skutecznie, tj. zgodnie z przepisami prawa. W przedmiotowej sprawie czynność egzekucyjna w postaci zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego została dokonana bezskutecznie, gdyż nie zostały dopełnione wszystkie wymogi określone w przepisach. Organ egzekucyjny również z zawiadomieniem zajęciu rachunku bankowego, nie doręczył skarżącemu odpisu tytułu wykonawczego, na podstawie którego prowadzona była egzekucja.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.") umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno rozstrzygnięcia uchybiającego prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania. W tym ostatnim przypadku chodzi jednak wyłącznie o sytuacje, gdy uchybienie przepisom prawa procesowego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Mając na względzie przywołane regulacje prawne należało przyjąć, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, Sąd nie dopatrzył się bowiem naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.

Należy przede wszystkim zauważyć, że przedmiotem kontroli Sądu jest ostateczne w administracyjnym toku instancji postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie wystawionego przez wierzyciela - Burmistrza Gminy M. tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...].06.2014 r., obejmującego nieuregulowaną opłatę - rentę planistyczną za okres 2006-2007.

Sąd podziela stanowisko organów, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiły wymienione w art. 59 § 1 u.p.e.a. przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego. W szczególności nie można zaaprobować twierdzeń skarżącego, iż niniejsze postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone z uwagi na przedawnienie dochodzonych należności z tytułu renty planistycznej, że czynności organu egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego, była nieprawidłowa.

Podstawą prowadzenia egzekucji w sprawie jest tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...].06.2014 r. wystawiony przez Burmistrza Gminy M.. Jako podstawę prawną należności wierzyciel wskazał decyzję Burmistrza Gminy M. z dnia [...].04.2005 r. (nr [...]) oraz dnia [...].01.2007 r. (nr [...] i z dnia [...].01. 2007 r.( nr [...]). Decyzje te jak wynika z akt sprawy, czego skarżący nie kwestionuje, nie zostały zaskarżone, są więc prawomocne i jako takie stanowić mogą podstawę prawną należności wskazanych w tytule wykonawczym.

Odnosząc się do kwestii zarzutu dotyczącego przedawnienia możliwości egzekwowania należności z tytułu renty planistycznej za lata 2006-2007, której wysokość ustalono na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r. poz. 199). Wskazać należy, że przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nie rozstrzygały tej kwestii. Jednoznaczne określenie charakteru tej opłaty oraz wskazanie przepisów odnoszących się do przedawnienia takich należności znalazło się dopiero w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. 2013 poz. 885).

Należność ta stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publiczno-prawnym, o której mowa w art. 60 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Zgodnie z jego postanowieniami, środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są w szczególności następujące dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego: dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw, a także. pobrane przez jednostkę samorządu terytorialnego dochody związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami i nieodprowadzone na rachunek dochodów budżetu państwa (pkt 7 i 8).

Ponadto zgodnie z treścią art. 2 § 1 pkt 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 17 czerwca1966 r., który został wprowadzony z dniem 1 stycznia 2010 r. przez przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. - Przepisy wprowadzającej ustawę o finansach publicznych (Dz. U. nr 157, poz. 1241) - egzekucji administracyjnej podlegają niepodatkowe należności budżetowe, do których stosuje się przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Natomiast zgodnie z art. 67 ustawy o finansach publicznych, "Do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.)."

W ocenie Sądu, w związku z treścią wskazanych przepisów trafne jest stanowisko organów zaprezentowane w decyzjach, że sporna opłata planistyczna dochodzona na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].06.2014 r. stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publiczno-prawnym, zatem zastosowanie do niej mają przepisy Działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, w tym w odniesieniu do przedawnienia odpowiednie zastosowanie znajdą przepisy dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych.

Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Stosownie do § 4 tego artykułu, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.

W rozpatrywanej sprawie przedmiotowe opłaty powstały przed dniem 1 stycznia 2010 r., a więc do tego dnia nie stosowały się do nich regulacje dotyczące zasad przedawnienia wskazane w art. 70 Ordynacji podatkowej. Należy zauważyć, że do dnia 1 stycznia 2010 r. kwestii przedawnienia przedmiotowej opłaty nie regulował żaden przepis prawa materialnego.

W tym kontekście należy wskazać na art. 115 ust. 1 przepisów przejściowych, wskazanej wcześniej ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych, zgodnie z którym: "Do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych , o których mowa w art. 60 wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe".

W tym miejscu trzeba stanowczo podkreślić, że ta ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2010 r. A zatem mając powyższe na uwadze, wskazany 5 – letni termin przedawnienia, o którym mowa w dziale III Ordynacji podatkowej, należy liczyć od dnia wejścia w życie tejże ustawy tj. od dnia 1 stycznia 2010 r. Dlatego pięcioletni okres przedawnienia zobowiązań powstałych z tytułu opłat planistycznych w przedmiotowej sprawie rozpoczął się w dniu 1 stycznia 2010 r., tj. w dniu wejścia w życie ustawy o finansach publicznych, a nie jak wskazuje skarżący, z dniem uprawomocnienia się wydanych decyzji w przedmiocie opłat planistycznych.

Jednocześnie, jak już podniesiono, w myśl art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.

W przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym, jak wynika z akt spraw, Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. zastosował środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego, między innymi w [...] (zawiadomienie nr [...] z dnia [...].08.2014 r.). To zawiadomienie o zajęciu doręczono zobowiązanemu w dniu [...].08.2014 r., natomiast bankowi doręczono w dniu [...].08.2014 r.

Jak to wskazał organ w zaskarżonym rozstrzygnięciu, przedmiotowe zajęcie rachunku bankowego stanowi środek egzekucyjny w rozumieniu art. 1a pkt 12 u.p.e.a. w związku z art. 70 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, który skutecznie przerwał bieg terminu przedawnienia. Zgodnie bowiem z art. 80 § 2 u.p.e.a., zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu.

W tym zakresie nie trafne są zarzuty skargi, że w sprawie czynność egzekucyjna w postaci zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego została dokonana bezskutecznie, gdyż nie zostały dopełnione wszystkie wymogi określone w przepisach. Organ egzekucyjny nie dostarczył skarżącemu odpisu tytułu wykonawczego, na podstawie którego prowadzona była egzekucja, a także upomnienia.

Jak wynika bowiem z akt sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. w dniu [...].06.2014 r. nadał klauzulę o skierowaniu do egzekucji tytułu wykonawczego nr [...]. Następnie, w dniu [...].06.2014 r. w miejscu zamieszkania zobowiązanych, miało miejsce zdarzenia dokonania czynności egzekucyjnych. Z raportu osoby ich dokonujących (poborcy skarbowego) wynika, że zobowiązany odmówił przyjęcia odpisu tytułu wykonawczego oraz upomnienia nr [...]. Jednocześnie odmówił także podpisu na tytule wykonawczym. Niedoręczony odpis tytułu wykonawczego pozostawiono w aktach sprawy.

Powyższe wskazuje, że wprawdzie nie doszło do fizycznego doręczenia tych dokumentów, jednakże z punktu widzenia mających w sprawie zastosowanie przepisów k.p.a., odpis tytułu wykonawczego i upomnienia należy uznać za skutecznie doręczone, stosownie do mającego zastosowanie w sprawie art. 47 k.p.a.

Zgodnie z art. 47 k.p.a., jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego mu przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe lub inny organ albo w inny sposób, pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy. Pismo wraz z adnotacją włącza się do akt sprawy (§ 1). W przypadkach, o których mowa w § 1, uznaje się, że pismo doręczone zostało w dniu odmowy jego przyjęcia przez adresata (§ 2).

Tym samym uznać należy, że odpis tych dokumentów skutecznie doręczono skarżącemu w dniu [...].06.2014 r., w związku z tym dokonując zajęcia rachunku bankowego w dniu [...].08.2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. nie miał obowiązku doręczać drugi raz uznanego za skutecznie doręczony odpisu tytułu wykonawczego i upomnienia.

W konsekwencji, jak to wskazał organ w rozstrzygnięciu, zajęcie rachunku bankowego z dnia [...].08.2014 r. było prawidłowe i skutecznie wywołało skutek w postaci przerwania biegu przedawnienia. Bank odebrał wskazane zajęcie w dniu [...].08.2014 r. i od dnia następnego po tym dniu należy liczyć 5-letni bieg terminu przedawnienia.

Konkludując, skoro sądowa kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia prawa uprawniającego Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanego orzeczenia, to zasadnym było oddalenie skargi, co też orzeczono w sentencji kierując się dyspozycją z art. 151 p.p.s.a.