Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA 1682/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Protokolant - M. Puchalska, po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi "K." Sp. z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego przez Agencję celną "C. " działającą w imieniu importera "K. " Sp. z o.o. w S. , według dokumentu SAD z dnia [...] stycznia 2000r. nr [...] , Dyrektor Urzędu Celnego w W. objął procedurą dopuszczenia do obrotu sprowadzoną z N. partię tkaniny syntetycznej, na warunkach zadeklarowanych w zgłoszeniu (pochodzenie z R.), czyli ze stawką celną konwencyjną od deklarowanej wartości celnej wynikającej z faktury eksportera z [...] grudnia 1999r. nr [...] , przedstawionej przy zgłoszeniu celnym, na podstawie dołączonego do zgłoszenia celnego świadectwa niepreferencyjnego pochodzenia towaru nr [...].

Decyzją z dnia [...].12.2000r. nr [...], wydaną w trybie art. 65 §4 pkt 2 ustawy z dnia 9.01.1997 r. Kodeks celny (jednolity tekst Dz.U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802), Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie zastosowanej stawki celnej i kwoty długu celnego, który określił z zastosowaniem stawki celnej autonomicznej podwyższonej o 100%.

W wyniku kontroli przeprowadzonej u importera i dokonanych na wniosek polskich władz celnych ustaleń przez Koreańską Izbę Przemysłu i Handlu, w wyniku weryfikacji świadectwa pochodzenia, okazało się bowiem, że świadectwo pochodzenia nr [...] nie jest autentyczne.

Poza tym brak było, zdaniem organu orzekającego, jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego pochodzenie towaru.

Z tych względów, zgodnie z ust 7 części A( stawki celne) Postanowień wstępnych Taryfy celnej ustalonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21.12.1999 r. ( Dz. U. 107 poz. 1217) uzasadnione było zastosowanie autonomicznej stawki celnej podwyższonej o 100%. Jednocześnie organ celny I instancji obciążył stronę odsetkami wyrównawczymi, stosując w tym zakresie przepis §1 ust 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. zmienionego rozporządzeniem z 26 czerwca 1998r. ( Dz. U. Nr 86 poz. 544) w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania .

Orzekając w sprawie na skutek odwołania "K. " spółki z o.o. w S. , Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...] marca 2003r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji.

W uzasadnieniu swego stanowiska, organ odwoławczy, powołując się na przepisy §11 ust. 1 i §13 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia (Dz.U. Nr 130, poz. 851),wskazał, że niepreferencyjne pochodzenie tkaniny tekstylnej, jako towaru objętego sekcją XI taryfy, uprawniające do zastosowania stawki konwencyjnej, która jest niższa od autonomicznej musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia.

W przypadku gdy pochodzenie towaru z sekcji XI taryfy nie zostało udowodnione świadectwem pochodzenia, lecz stwierdzone zostało w inny sposób, status niepreferencyjnego pochodzenia uprawnia jedynie do zastosowania autonomicznej stawki celnej .

Natomiast w przypadku towarów podlegających przywozowi na polski obszar celny, których kraj pochodzenia nie został ustalony, konieczne jest stosowanie stawki autonomicznej podwyższonej o 100% lub stawki konwencyjnej podwyższonej o 100% , jeżeli jest ona wyższa od autonomicznej.

W wyniku przeprowadzonej kontroli u importera stwierdzono brak formalny świadectwa pochodzenia- brak daty w pieczątce wystawcy. Weryfikacja przedmiotowego dowodu pochodzenia przez Izbę Przemysłu i Handlu Korei wykazała, że nie jest ono autentyczne. W tej sytuacji brak było podstaw do zastosowania w stosunku do przedmiotowego towaru konwencyjnej stawki celnej. Brak zaś jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego pochodzenie towaru uzasadniał przyjęcie w stosunku do importowanej tkaniny zastosowanie autonomicznej stawki celnej podwyższonej o 100%.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu celnego I instancji o obciążeniu strony odsetkami wyrównawczymi. Podkreślił, że przepis §1 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 listopada 1997r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych i sposobu ich naliczania, obliguje organ celny do pobrania odsetek wyrównawczych w wypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, jednakże z wyjątkiem, gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Wobec ustalenia nieautentyczności świadectwa pochodzenia , brak jest okoliczności wyłączających odpowiedzialność importera za podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych w zgłoszeniu celnym.

W skardze z 28 kwietnia 2003 r. złożonej do Naczelnego Sadu Administracyjnego "K. " Sp. z o.o. w S. wniosła o uchylenie decyzji organów celnych obu instancji, zarzucając, iż są one niezgodne z prawem. W uzasadnieniu swego stanowiska skarżąca zakwestionowała przede wszystkim rozstrzygnięcie organów celnych w zakresie odsetek wyrównawczych podnosząc, że wydana decyzja w tej części nie spełnia wymogów prawa co do formy jak również z punktu widzenia podstaw prawnych obciążenie strony odsetkami wyrównawczymi jest bezzasadne. W toku postępowania sądowego skarżąca dodatkowo podniosła zarzut braku doręczenia decyzji i udziału w postępowaniu celnym Agencji celnej, która z racji jej upoważnienia przez spółkę do złożenia odwołania winna brać udział tym postępowaniu. Zarzuciła ponadto, że zaskarżona decyzja nie zawiera w swej sentencji podstawy prawnej jej wydania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do dodatkowych zarzutów skargi zakwestionował uznanie agencji celnej występującej w roli przedstawiciela bezpośredniego, za dłużnika i stronę postępowania celnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. (Dz.U. 153 poz. 1271 z późn. zm.) przepisy wprowadzające ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przedmiotowa sprawa jako nie rozpoznana przez Naczelnym Sądem Administracyjnym przed 1.01.2004 r. podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny.

W oparciu o treść art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w omówionym zakresie Sąd uznał, że zarzuty skarżącej nie są trafne.

W pierwszym rzędzie jako dalej idący podlega rozważeniu zarzut dot. naruszenia przepisów art. 209 §3 w zw. z. art. 253 Kodeksu celnego, gdyż uznanie jego zasadności prowadziłoby to konieczności stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zarzut ten nie jest zasadny.

W rozpoznawanej sprawie Agencja Celna "C." Sp. z o. o. dokonała zgłoszenia celnego w imieniu skarżącej jako jej przedstawiciel bezpośredni , co wynika z treści znajdującego się w aktach sprawy upoważnienia z dnia [...] grudnia 1998r. jakiego spółka" K. " udzieliła tejże Agencji Celnej ( k. 2 akt adm. ). Gdy zgłoszenia celnego dokonuje podmiot działający w ramach tzw. przedstawicielstwa bezpośredniego , a więc działający w imieniu i na rzecz innej osoby ( art. 253 §1 pkt 1 Kodeksu celnego ), w świetle powyższej regulacji prawnej " zgłaszającym" jest w danym wypadku osoba , w imieniu której dokonano zgłoszenia celnego( art. 3 §1 pkt 23 Kodeksu celnego) i ona - a nie występujący w jej imieniu "przedstawiciel bezpośredni"- jest "dłużnikiem celnym " czyli na niej ciąży obowiązek zapłacenia kwoty wynikającej z długu celnego ( art. 3 §1 pkt 2 i pkt 3 Kodeksu celnego).W konsekwencji '' przedstawiciel bezpośredni " nie jest również stroną postępowania celnego w rozumieniu art. 133 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa( Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm.) - vide:wyrok SN z 03.10. 2003 III RN135/02. W tej sytuacji jak prawidłowo przyjęły organy celne zgłaszającym, dłużnikiem , a zarazem stroną postępowania celnego jest występująca w sprawie skarżąca spółka" K. "Sp. z o.o. w S. Powyższego nie zmienia podnoszona przez skarżącą okoliczność, upoważnienia Agencji Celnej do składania odwołań i innych wniosków. Pełnomocnictwo udzielone w tym zakresie wobec treści całego upoważnienia nie obligowało organu celnego do uznania agencji celnej za stronę postępowania. Tym samym podniesiony przez skarżącą zarzut naruszenia art. 209 Kodeksu celnego jest chybiony. Wszczęte zaś z urzędu i prowadzone z aktywnym udziałem skarżącej w sprawie zgłoszenia celnego postępowanie nie spowodowało zgłoszenia się w sprawie agencji w charakterze pełnomocnika. Doręczenie zatem skarżącej spółce decyzji w postępowaniu celnym nie naruszało jej praw, nawet jeżeli z upoważnienia dla Agencji celnej wynikało prawo złożenia odwołania od niej.

Zaskarżone rozstrzygnięcie nie budzi zastrzeżeń także pod względem merytorycznym. W świetle bowiem dowodu- pisma z dnia 25 kwietnia 2002r. Izby Przemysłu i Handlu Korei informującego, iż świadectwo pochodzenia nr [...] nie jest autentyczne (k19 akt adm) i braku jakichkolwiek dokumentów i dowodów potwierdzających pochodzenie towaru, organy celne miały podstawę do dokonanej zmiany w stosunku do przedmiotowego towaru stawki celnej i wymiaru cła, które w takiej sytuacji z mocy powołanych postanowień wstępnych taryfy celnej podlega określeniu według stawki autonomicznej powiększonej o 100%.

Chybione są zdaniem Sądu pozostałe zarzuty skargi dotyczące, zdaniem skarżącej, niezgodnej z prawem decyzji w zakresie orzeczenia o odsetkach wyrównawczych jak i bezzasadnego obciążenia skarżącej obowiązkiem ich zapłaty. Zawarte w sentencji decyzji utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją sformułowania ,mimo że nie określają kwoty odsetek wyrównawczych, w ocenie Sądu spełniają wymagania decyzji jako rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie.

W szczególności, z powołaniem się na podstawę prawną (§1 ust 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. zmienionego rozporządzeniem z dnia 26 czerwca 1998r. Dz.U. Nr 86 poz.544) sformułowania decyzji wskazują kwotę należnego do zapłaty cła, początkową datę naliczania odsetek wyrównawczych ([...] stycznia 2000r.) i datę końcową (do dnia zapłaty). Zaskarżona decyzja zawiera również ocenę merytorycznych przesłanek prawa do odsetek wyrównawczych, którą Sąd orzekający w sprawie podziela . Stosownie bowiem do postanowień art. 222 § 4 Kodeksu celnego, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, organ celny pobiera odsetki wyrównawcze, jeżeli przesunięcie daty powstania długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu powoduje uzyskanie korzyści finansowej. Zgodnie z §1 ust 3 rozporządzenia Ministra Finansów z 20 listopada 19997r. (zmienionego rozp. z dnia 26 czerwca 1998r- Dz. U. nr 86 poz. 544) w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania - wydanego na podstawie delegacji ustawowej -art. 222 §5 Kodeksu celnego, organ celny pobiera odsetki wyrównawcze w wypadku gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, z wyjątkiem , gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Za prawidłowe zgłoszenie towaru wraz ze wszystkimi stosownymi dokumentami odpowiada strona. Tym samym przedłożenie do zgłoszenia celnego - świadectwa pochodzenia bez daty , który w rezultacie okazał się nie być autentycznym obciąża skarżącą, która nie wykazała szczególnych okoliczności, nie wynikających z jej zaniedbania złożenia takiego dokumentu. Jak sama przyznała w toku postępowania celnego , fakt braku daty na wspomnianym dokumencie nie zwrócił jej uwagi (k 24 akt adm. ) i dopiero postępowanie wszczęte w tej sprawie zmobilizowało stronę do poszukiwania dokumentów świadczących o autentyczności dowodu pochodzenia , czego notabene w toku postępowania nie uzyskała. W tej sytuacji zasadnie organy celne stwierdziły brak okoliczności szczególnych przewidzianych w §1 ust 3 powołanego rozporządzenia, wyłączających odpowiedzialność importera za podanie nieprawidłowych danych w zgłoszeniu celnym, a ty samym brak podstaw do odstąpienia od obciążenia skarżącej odsetkami wyrównawczymi.

W konkluzji stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), należało oddalić skargę jako niezasadną.