Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 378/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus (spr.) WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant Sekr. sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 19 listopada 2008 r. sprawy ze skargi V. S. Sp. z o.o. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 14 grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ P. Miładowski /-/ E. Makosz-Frymus


UZASADNIENIE

Orzeczeniem lekarskim nr [...] z 10 lutego 2006r. rozpoznano u S. T. chorobę zawodową w postaci obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem. Uznano, że rodzajem narażenia zawodowego stanowiącego przyczynę choroby zawodowej był hałas powyżej dopuszczalnej normy -pomiędzy 86 a 108 dB(A) w okresie narażenia zawodowego od 12.06.1972r. do 04.04.2005r.

Decyzją nr [...] z 3 marca 2006r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowie Wielkopolskim stwierdził u S. T. chorobę zawodową w postaci obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz. Opisana choroba wymieniona została w pozycji 21 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. z 2002r., nr 132, poz. 1115, dalej: rozporządzenie w sprawie wykazu chorób zawodowych). W uzasadnieniu wskazano, że podstawą wydania decyzji było orzeczenie lekarskie nr 02/2006 oraz przeprowadzone dochodzenie epidemiologiczne i analiza zebranego w ten sposób materiału dowodowego. Ustalono, że S. T. pracował w hałasie powyżej dopuszczalnej normy w zależności od stanowiska (jako murarz, kowal, mechanik maszyn, obsługa pras i młota) pomiędzy 86 dB, a 108 dB, w okresie od 12 czerwca 1972r. do 4 kwietnia 2005r.

Wnioskiem z 4 lipca 2007r. V. S. sp. z o.o. w N. S. wystąpiła o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją nr [...] z 3 marca 2006r. W uzasadnieniu podniesiono, że w chwili wydawania wskazanej decyzji istniały dokumenty w postaci kart stanu zdrowia S. T. z 3 lutego 1972r. i 12 maja 1978r., z których wynika że uszkodzenie słuchu istniało już w momencie nawiązywania stosunku pracy. Okoliczność ta nie była przy tym przedmiotem rozważań w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym.

Postanowieniem z 2 sierpnia 2007r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowie Wielkopolskim, na podstawie art.145 § 1 pkt 5 ustawy z 14 czerwca 1960 r.

Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją nr 1/2006.

Decyzją nr [...] z 9 sierpnia 2007r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowie Wielkopolskim odmówił uchylenia decyzji ostatecznej nr [...] z 3 marca 2006r. Uzasadniając rozstrzygnięcie, organ wskazał, że karty oceny narażenia zawodowego w związku z podejrzeniem choroby zawodowej, opracowane przez Specjalistę do Spraw Personalnych, BHP i Ochrony Środowiska L. C. z V. S. sp. z o.o. w N. S., były znane organowi w chwili wydawania decyzji, podobnie jak przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania pracy przez S. T. z nich wynikające. Dalej wskazano, ze informacje zawarte w kartach stanu zdrowia z 3 lutego 1972r. i 12 maja 1978r. wskazujące na uszkodzenie słuchu kategorii III, nie określały charakteru tego uszkodzenia i nie stanowią istotnych dla sprawy nowych okoliczności istniejących w chwili wydawania decyzji nr [...]. Nadto organ wyjaśnił, że do stwierdzenia choroby zawodowej nie jest niezbędne przekraczanie dopuszczalnego normatywu higienicznego dla czynnika szkodliwego (hałas) w całym okresie zatrudnienia, stąd też powołanie się na historię choroby nie stanowi okoliczności mającej wpływ na rozstrzygnięcie określone w decyzji ostatecznej.

W odwołaniu od powyższej decyzji V. S. sp. z o.o. w N. S. podniosła, że organ I instancji nie przeprowadził należytego dowodu z kart stanu zdrowia z 3 lutego 1972r. i 12 maja 1978r., czym naruszył art. 75 i art., 78 k.p.a. Ponadto skarżąca spółka wskazała, że powołane przez nią okoliczności są nowe i istotne dla sprawy, a organ winien wyjaśnić stopień uszkodzenia słuchu stwierdzony u S. T. w momencie nawiązywania z nim stosunku pracy. Za istotne dla rozstrzygnięcia sprawy skarżąca uznała również jednoznaczne wyjaśnienie, czy pogorszenie słuchu miało związek z pracą.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Poznaniu decyzją nr [...] z 14 grudnia 2007r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podtrzymując argumentację organu I instancji. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że niepełne informacje pochodzące z lat 70 tych nie mogą być podstawą dla rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, tym bardziej że pochodzą od jednostek nieuprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca spółka zarzuciła naruszenie art. 107 k.p.a., 151 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 145§1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., wobec czego wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżąca podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w odwołaniu, podkreślając, że w jej ocenie karty stanu zdrowia z 1972r. i z 1978r. jako nowe okoliczności w sprawie mogą mieć znaczenie dla wyjaśnienia stanu słuchu S. T. Dodatkowo skarżąca wskazała, że dokumentacja ta oceniona jako niepełna, winna być przedmiotem dodatkowych ustaleń organu w oparciu o wszystkie możliwe środki dowodowe. W ocenie skarżącej brak przeprowadzenia pełnego postępowania wyjaśniającego naruszyło jej interes prawny.

Odpowiadając na skargę, organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga jest bezzasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r., nr 153, poz. 1269, dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art.1 §1 u.s.a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem - art.1 §2 u.s.a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.

Na wstępie do rozważań, Sąd wskazuje, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie są decyzje wydane na skutek wznowienia postępowania administracyjnego. Jest to jeden z nadzwyczajnych trybów postępowania, którego przedmiotem jest weryfikacja prawidłowości decyzji ostatecznej - tu decyzji nr [...] z 3 marca 2006r. - wydanej w zwykłym postępowaniu administracyjnym. Mimo samodzielności i odrębności procesowej postępowania, prowadzonego "w sprawie wznowienia postępowania", występuje ścisły związek między tym postępowaniem, a wcześniejszym postępowaniem zwykłym, zakończonym decyzją ostateczną. Sąd podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 czerwca 1992 r. (sygn. akt SA/Wr 534/92, publ.: ONSA 1993/4/92), że granica postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest wyznaczona zakresem sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną.

Organ I instancji prawidłowo uznał, że przedłożone przez skarżącego karty stanu zdrowia z 3 lutego 1972r. i z 12 maja 1978r. są nowymi i istotnymi dla sprawy dowodami, które nie były mu znane w dniu wydania decyzji [...] z 3 marca 2006r., to jest że zachodzi podstawa do wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Organ w takiej sytuacji procesowej, gdy nowe dowody ujawniły się już po wydaniu decyzji i po uzyskaniu przez nią przymiotu ostateczności, tylko poprzez wznowienie postępowania i tylko w tym trybie mógł dokonać oceny dowodów przedłożonych przez skarżącą. Czym innym jest jednak ocena, czy zachodzą przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego, a czym innym wpływ istnienia tych przesłanek na rozstrzygnięcie kończące postępowania wznowieniowe.

Argumenty podnoszone w skardze skupiają się na wykazaniu, że przedmiotowe karty stanu zdrowia są nowymi i istotnymi dowodami w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Tymczasem zarówno organy I i II instancji, jak i Sąd nie mają co do tego wątpliwości. Oczywistym jest, że gdyby przedstawione przez skarżącą dowody nie stanowiły w ocenie organu administracji publicznej, podstawy do wznowienia postępowania, to zamiast postanowienia o wznowieniu postępowania, wydana zostałaby w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a. decyzja o odmowie wznowienia postępowania.

Istotą problemu w niniejszej sprawie jest ocena nowych dowodów w postępowaniu o wznowienie postępowania. Organy prowadzące to postępowanie winny oceniać nowe dowody i okoliczności na podstawie przepisów prawa obowiązujących w chwili orzekania. Organ II instancji prawidłowo więc wskazał na przepis § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. z 2002r., nr 132, poz. 1115, dalej: rozporządzenie), jako określający jednostki i placówki uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych. Orzecznictwo sądów administracyjnych dość powszechnie przyjmuje, że organy inspekcji sanitarnej związane są rozpoznaniem choroby wskazanym w orzeczeniach lekarskich. Związanie to wynika z potrzeby oparcia się na wiadomościach i wiedzy specjalistycznej, którymi organy nie dysponują. W przypadku gdy orzeczenia lekarskie nie budzą wątpliwości w świetle pozostałego materiału dowodowego, a także wydane zostały przez właściwych orzeczników i w zakresie ich kompetencji - a za takie uznać należy orzeczenie wydane w niniejszej sprawie - to nie ma przeszkód, by organy inspekcji sanitarnej oparły się na rozpoznaniu przedstawionym w takich orzeczeniach. W ocenie Sądu, organy prawidłowo uznały, że przedłożone karty stanu zdrowia nie podważają ustaleń poczynionych w dotychczasowym postępowaniu zakończonym wydaniem ostatecznej decyzji nr [...] z 3 marca 2006r. W świetle §5 powołanego rozporządzenia, właściwym do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych, zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych. Co za tym idzie, podstawą wydania decyzji ani jej zmiany, nie mogą być badania oraz wydane na ich podstawie diagnozy innych placówek medycznych (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2007r. sygn. akt VII SA/Wa 2467/06, publ.: LEXnr334115)

Ponadto Sąd wskazuje, że do chwili nadejścia terminu wskazanego w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 19 czerwca 2008r. sygn. akt P 23/07 (Dz.U. z 2008r., nr 116, poz. 740, publ. 2 lipca 2008r.), przepisy przedmiotowego rozporządzenia zachowują moc obowiązującą. Wiąże się z tym konieczność ich przestrzegania i stosowania przez krąg adresatów - w tym w szczególności przez organy administracji publicznej.

Przeprowadzenie przez organ postępowania zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a. nie musi skutkować uchyleniem decyzji dotychczasowej. Organ może bowiem, wbrew temu, co zostało uprawdopodobnione we wniosku o wznowienie postępowania, nie znaleźć żadnego błędu w postępowaniu dotychczasowym, który mógłby stanowić podstawę do nowego merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania nowej decyzji. Przepis art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w przypadku ustalenia przez organ, że nie ma podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej, stanowi podstawę wydania rozstrzygnięcia o odmowie jej uchylenia. Innymi słowy mimo dodatkowych nowych dowodów, organy obu instancji uznały, że brak jest podstaw do uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji, oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm.).

/-/E. Kręcichwost-Durchowska /-/P. Miładowski /-/E. Makosz-Frymus

MZ