Postanowienie WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 78/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Odrzucono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędziowie WSA Tomasz Grossmann WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi T. W. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pod nazwą "Zmiana miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w Gminie K. - Etap VIII" postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu wpis od skargi w kwocie [...]zł ([...] złotych).


UZASADNIENIE

IV SA/Po 78/22

Uzasadnienie

T. W. (dalej jako skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę nr XLII/286/2021 Rady Miejskiej w Kłodawie z dnia 15 lipca 2021 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pod nazwą "Zmiana miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w Gminie Kłodawa - Etap VIII" wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części zatwierdzającej plan miejscowy co do działki nr [...] oraz [...] w obrębie B. , z uwagi na jej niezgodność z przepisami prawa, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przewidzianych prawem.

Skarżący zarzucił naruszenie :

1. art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293, 471, 782, 1086, 1378, z 2021r. poz. 11 zwanej dalej "u.p.z.p.".) - albowiem dla działki nr [...] oraz [...] w obrębie B. plan przewiduje obszar 1U z przeznaczeniem podstawowym: zabudowa usługowa, gdy tymczasem jest to sprzeczne z treścią Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Kłodawa, uchwalonym uchwałą nr XLVII/290/2013 z dnia 25.10.2013r.;

2. art. 7 Konstytucji - na skutek zaprojektowania przez organy Gminy przeznaczenia terenu sprzecznego z zapisami studium - co stanowi naruszenie zasady legalizmu, nakazującej organom władzy publicznej działanie na podstawie i w granicach prawa;

3. art. 1 ust. 2 pkt 1) u.p.z.p. i wynikającą z tego przepisu naczelną zasadę zachowania ładu przestrzennego, w ten sposób że w planie miejscowym dopuszczono, na terenie oznaczonym jako UJ możliwość lokalizowania zabudowy usługowej w bezpośredniej bliskości (w bezpośrednim sąsiedztwie) istniejących już terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

Wyjaśniono, że interes prawny skarżącego w zaskarżeniu w/w uchwały wynika z faktu, iż jest on aktualnym właścicielem działek nr [...] oraz [...] w obrębie B. , co do których plan miejscowy wprowadza regulacje sprzeczne z powołanymi wyżej przepisami prawa.

Zakres interesu prawnego wynika z prawa, jakie przysługuje skarżącemu do nieruchomości objętej zaskarżonym aktem. Tym samym skarżący może realizować swoje prawo do sądu w tej sprawie w granicach przysługujących mu uprawnień właścicielskich do działki położonej na obszarze uchwalonego planu. Interpretacja taka potwierdzona została w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 września 2008 r. sygn. akt SK 76/06 orzekającym o zgodności art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2021 r. poz. 1372 ze zm., dalej u.s.g.) z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 7 oraz art. 77 ust. 2 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W motywach tego orzeczenia Trybunał wyraźnie wskazał, iż skarga w trybie art. 101 u.s.g nie ma charakteru actio popularis - podstawą zaskarżenia jest niezgodność uchwały z prawem i równoczesne naruszenie przez nią konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą związany prawnie (np. właściciel nieruchomości położonej na terenie gminy), a naruszenie to musi wynikać z właściwej regulacji materialnoprawnej. Skarżący działa w swoim interesie i kwestionuje ustalenia co do obszaru, które oddziałują na jego interes prawny.

W uzasadnieniu skargi dalej uszczegółowiono zarzuty merytoryczne wobec zaskarżonego planu.

Rada Miejska w Kłodawie w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie z uwagi na brak interesu prawnego skarżącego ewentualnie o nieuwzględnienie skargi, a także o obciążenie skarżącego kosztami postępowania.

Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w skardze wyjaśniono, że uchwałą numer XLII/286/2021 z dnia 15 lipca 2021 r. Rady Miejskiej w Kłodawie w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pod nazwą "Zmiana miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w Gminie Kłodawa - Etap VIII", Rada Miejska w Kłodawie przyjęła plan zagospodarowania przestrzennego dla objętego nią obszaru.

W postępowaniu w sprawie uchwalenia planu brał udział skarżący, który w szczególności zgłosił organowi uwagi pismem z dnia [...].03.2021 r. Uwagi te zostały rozstrzygnięte rozstrzygnięciem Burmistrza Kłodawy o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pod nazwą "zmiana miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w gminie Kłodawa - etap VIII" z dnia 19 kwietnia 2021 r. W następstwie powyższego, podjęta została zaskarżona uchwała numer XLII/286/2021 z dnia 15 lipca 2021 r. Wezwaniem z dnia [...] listopada 2021 r. skarżący wezwał Radę Miejską w Kłodawie do usunięcia naruszenia prawa. Uchwałą numer XLVII/336/2021 z dnia 25 listopada 2021 r. Rada Miejska w Kłodawie odmówiła uwzględnienia przedmiotowego wezwania.

W szczególności podniesiono, że skarżący, reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika w skardze powołał się na posiadany w jego ocenie interes prawny, mający wynikać z faktu bycia właścicielem działek nr [...] i nr [...] położonych w obrębie B. .

W ocenie Rady Miejskiej w Kłodawie, skarżącemu nie przysługuje rzeczywisty interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały, albowiem uchwała nie obejmuje stanowiących jego własność działek, ani działek sąsiadujących. Skarżący może mieć wprawdzie interes faktyczny w sprawie (z uwagi na posiadanie sklepu spożywczego w tej miejscowości, dla którego zmiana planu może wiązać się z powstaniem konkurencji), jednak nie przesądza to o istnieniu interesu prawnego. Sam fakt posiadania działek w miejscowości, ale nie objętych regulacją planu, ani nie sąsiadujących z nieruchomościami objętymi planem, w ocenie organu nie pozwala na przyjęcie, że w sprawie przysługuje skarżącemu interes prawny.

Podkreślono, że skarżący w skardze błędnie określił się właścicielem działek nr [...] i nr [...] położonych w miejscowości B. , dla których zmieniono przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Według informacji zawartych w rejestrze gruntów właścicielami działek są Z. i E. małż. P. , którzy są jednocześnie wnioskodawcami dokonanej zmiany planu miejscowego w części dotyczącej działek o nr geod. [...] i [...].

Powyższe uzasadnia odrzucenie skargi.

Następnie Rada szczegółowo odniosła się do zarzutów merytorycznych skargi wnosząc w przypadku uznania, iż skarżący posiada interes prawny we wniesieniu skargi o jej nieuwzględnienie oraz obciążenie skarżącego kosztami postępowania.

Skarżący pismem z dnia [...].03.2022 r. przyznał, że nie jest właścicielem działek nr [...] oraz [...], ale jest właścicielem znajdujących się w ich pobliżu działek nr [...] - co potwierdza treść księgi wieczystej KW nr [...] oraz nr [...] - co potwierdza treść księgi wieczystej KW nr [...]

Wskazał, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Dla skarżącego oczywistym jest również to, że kryterium "interesu prawnego" ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a przedmiotem sprawy. Musi to być nadto interes o charakterze osobistym, zindywidualizowany i skonkretyzowany (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 września 2016r., II SA/G1 686/16).

Źródłem interesu prawnego, w rozumieniu art. 28 k.p.a. może być przepis prawa materialnego administracyjnego. Źródłem interesu prawnego może być również prawo cywilne, co potwierdza liczne orzecznictwo sądowe. Z przepisów prawa cywilnego w grę wchodzić mogą w szczególności normy z art. 140, 144 i 222 § 1 i 2 k.c. Z punktu widzenia tych przepisów, istotne stają się takie elementy inwestycji jak wytwarzany przez nią hałas, drgania, wpływ na powietrze atmosferyczne, oddziaływanie na glebę oraz wody powierzchniowe i podziemne, a także wpływ na środowisko przyrodnicze, wpływ na sposób użytkowania sąsiednich nieruchomości itp. Dla uznania interesu prawnego wystarczające jest ustalenie, że nieruchomość stanowiąca jego własność, położona jest w zasięgu oddziaływania inwestycji, niezależnie od tego czy określone normy zostały zachowane lub przekroczone (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 stycznia 2012 r., II OSK 2111/10).

Jak stwierdził Wojewódzki Sad Administracyjny w wyroku z dnia 15 września 2016r., II SA/Łd 277/16: "Istotne jest bowiem samo ustalenie, że planowana inwestycja może oddziaływać na nieruchomość Wnioskodawcy w stopniu przewidującym określone uciążliwości. Przy dokonywaniu oceny, czy dana osoba jest stroną postępowania nie ma bowiem znaczenia, czy został naruszony interes prawny tej osoby, a jedynie to, czy interes taki osobie przysługuje. W przeciwieństwie bowiem do regulacji szczególnych (np. art. 101 ust. 1 u.s.g.), art. 28 k.p.a. stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2016 r., sygn. akt II OSK 1499/15, z dnia 29 stycznia 2014 r., II OSK 2064/12, z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt II OSK 139/13, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych)."

W tym kontekście stwierdzono, że legitymacja skarżącego jako strony postępowania wynika z powołanych wyżej norm prawa cywilnego, norm ustawy Prawo wodne, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz z zapisów planu miejscowego - skoro inwestycja, którą dopuszcza zaskarżony plan miejscowy, wpływać będzie w sposób intensywny i wieloaspektowy na nieruchomość skarżącego.

Działki stanowiące własność skarżącego położone są w sąsiedztwie działek [...] i [...]. Zabudowa dopuszczona planem wpływa na działkę skarżącego i zmieni sposób użytkowania jego działki i sąsiedniej, pojawi się hałas i spaliny od przejeżdżających licznych samochodów, w tym dostawczych, klientów (abstrahując w tym miejscu od tego, czy normy spalin będą przekroczone czy też nie).

Wpływ inwestycji na jego nieruchomość będzie polegał też na utracie prywatności oraz intymności. Zabudowa dopuszczona planem generować będzie znaczny ruch samochodowy - w tym od rana do godzin wieczornych.

Realne i bardzo poważne oddziaływanie inwestycji na działkę skarżącego potwierdza również to, że plan miejscowy prowadzi do spadku wartości jego nieruchomości.

Skoro więc inwestycja tak poważnie wpływa na nieruchomość skarżącego, to oczywiste jest, że przysługuje mu status strony w postępowaniu - m.in. na podstawie art. 140, 144 i 222 § 1 i 2 k.c.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 j.t. z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej – p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Stosownie do art. 3 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawie skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu uwzględniającemu skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdzenie nieważności tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdzenie, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.).

Przedmiotem tak rozumianej kontroli Sądu jest w niniejszej sprawie uchwała nr XLII/286/2021 Rady Miejskiej w Kłodawie z dnia 15 lipca 2021 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pod nazwą "Zmiana miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w Gminie Kłodawa - Etap VIII"

Na wstępie Sąd wyjaśnia, że sprawa niniejsza została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z 29 marca 2022 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), zmienionej ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875).

Zmiana ustawy o samorządzie gminnym i postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która weszła w życie w dniu 01.06.2017 r., usunęła z trybu skargowego wymóg uprzedniego wezwania organu do usunięcia skutków naruszenia prawa, zaś zgodnie z nowym brzmieniem art. 53 § 2 p.p.s.a. skargę - co do zasady - wnosi się w terminie 30 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. W myśl art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 07.04.2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw znowelizowane przepisy art. 52 i art. 53 stosuje się do aktów i czynności organów dokonanych po dniu wejścia w życie w/w ustawy nowelizującej z dnia 07.04.2017 r. W konsekwencji w związku z podjęciem uchwały w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego w dniu 15.07.2021 r. do terminu wniesienia skargi stosować należy znowelizowany przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. Także w judykaturze przyjmuje się, że przepis art.53 § 2 p.p.s.a. znajduje zastosowanie do skarg wnoszonych do sądu administracyjnego na podstawie art.101 ust.1 u.s.g.

Zgodnie z brzmieniem art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi - skargę do sądu administracyjnego na akty lub czynności o których mowa w art.3 § 2 pkt 4 p.p.s.a wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd przyjął jednak, że termin do wniesienia skargi został dochowany, gdyż zastosowanie znajduje tu art.53 § 2a p.p.s.a. stanowiący, że w przypadku innych aktów jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, skargę można wnieść w każdym czasie.

W świetle powyższego Sąd miał obowiązek rozpoznać skargę T. W. na uchwałę Rady Miejskiej w Kłodawie z dnia 15 lipca 2021 r. nr XLII/286/2021 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pod nazwą "Zmiana miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla wybranych terenów w Gminie Kłodawa - Etap VIII"

Stosownie do art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Takim przepisem szczególnym w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. jest art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1372), zwanej dalej u.s.g., który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Skarga w niniejszej sprawie niewątpliwie wniesiona została na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. W związku z treścią ww. przepisu przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd zobowiązany jest w pierwszej kolejności do weryfikacji przesłanek jej dopuszczalności, a więc zbadania, czy skargę wniesiono w sprawie z zakresu administracji publicznej oraz czy wnoszący skargę legitymuje się interesem prawnym w zaskarżeniu uchwały.

Nie budzi wątpliwości w świetle jednolitego stanowiska i doktryny, że uchwała w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest uchwałą z zakresu administracji publicznej. Uchwała w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej m.p.z.p.) jest bowiem w myśl art. 14 ust.8 u.p.z.p. prawem miejscowym. Tym samym jest ona aktem z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art.3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. i na mocy tego przepisu sąd administracyjny jest uprawniony do kontroli działalności administracji publicznej w tym zakresie.

Dlatego też w dalszej kolejności Sąd orzekający zmuszony był ocenić, czy skarżący posiadał interes prawny do wniesienia niniejszej skargi. Merytoryczna ocena zasadności skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie jest bowiem możliwa, jeśli skarżący nie ma legitymacji procesowej do wniesienia skargi.

Należy podkreślić, że z treści art. 101 ust. 1 u.s.g. wyraźnie wynika, że legitymację do zaskarżenia uchwały rady gminy ma każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Stroną w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. może być więc jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, a obecnie przede wszystkim zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., obowiązek wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia spoczywa na stronie skarżącej. Musi ona wykazać, że istnieje związek pomiędzy jej prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała narusza jej interes prawny lub uprawnienia (por. wyrok SN z 7 marca 2003 r., III RN 42/02, OSNP z 2004 r. Nr 7, poz. 114; por. też wyrok WSA w Białymstoku z 9 września 2004 r., II SA/Bk 364/04, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący musi zatem wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia (por. wyrok NSA z 4 lutego 2005 r., OSK 1563/04, wyrok NSA z 22 lutego 2006 r., II OSK 1127/05, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Interes ten powinien być bezpośredni, konkretny i realny. Związek pomiędzy własną, indywidualną sytuacją prawną skarżącego, a zaskarżoną uchwałą musi w dacie wniesienia skargi powodować następstwo w postaci wynikającego z przepisu prawa ograniczenia lub pozbawienia danego podmiotu konkretnych uprawnień lub nałożenia na niego obowiązków (por. wyrok NSA z 7 maja 2008 r., II OSK 84/08, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji, musi to być interes znajdujący bezpośrednie i jasne odzwierciedlenie w przepisie prawa, przekładający się na stwierdzenie, że przez określoną regulację w uchwale nastąpi konkretne oddziaływanie na sytuację prawną skarżącego (nie faktyczną) poprzez uszczuplenie jego praw (pogorszenie jego sytuacji prawnej) lub wygenerowanie obowiązków (uciążliwości). Przy czym, owo oddziaływanie musi być rzeczywiste, a nie potencjalne, a więc jego stwierdzenie nie może opierać się na antycypacji, że może ono wystąpić (a nie musi) w przyszłości. Cytowany przepis kreujący legitymację skargową przesądza bowiem o naruszeniu interesu prawnego, a nie możliwości jego naruszenia. Zarazem, powołany przypis akcentuje naruszenie interesu prawnego, a więc jednoznacznie umocowanego w prawie materialnym, a nie interes faktyczny, jako podstawę legitymacji skargowej.

Wymaga więc podkreślenia, że skarga złożona w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis, a zatem do jej wniesienia nie legitymuje ani sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani też stan zagrożenia naruszenia interesu prawnego, lecz konieczne jest wykazanie związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków podmiotu skarżącego, a kwestionowanym aktem, skutkującym naruszeniem jego interesu prawnego (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 3 listopada 2003 r. sygn. SK 30/02, OTK ZU-A 2003, nr 8 poz. 84, wyrok NSA z 1 marca 2005 r., sygn. OSK 1437/04, a także wyrok NSA z 10 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 2349/14 oraz z 19.11.2019 r. o sygn. II OSK 339/17). W związku z powyższym nawet ewentualna sprzeczność aktu z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli akt ten nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego (por. wyroki NSA z 14 marca 2002 r., II SA 2503/01, z 23 lutego 2012 r., sygn. II OSK 2451/11, https://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA). Podstawą zaskarżenia jest bowiem równocześnie naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień prawnych konkretnego obywatela lub ich grupy, ewentualnie innego podmiotu, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą w inny sposób prawnie związany. W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, że każdy skarżący, składając skargę w trybie art. 101 u.s.g. musi wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną przezeń uchwałą, to znaczy, iż zachodzi związek polegający na tym, że uchwała narusza (czyli pozbawia lub ogranicza) jego interes prawny lub uprawnienie, albo jako indywidualnego podmiotu, albo jako członka określonej wspólnoty samorządowej (wyrok Sądu Najwyższego z 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02, OSNP 2004/7/114). Ciężar wykazania naruszenia interesu prawnego spoczywa na podmiocie wnoszącym skargę (por. wyrok NSA z 14 marca 2002 r. sygn. II SA 2503/01, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący musi wykazać w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia (por. wyrok NSA z 22 lutego 2006 r. sygn. II OSK 1127/05, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jest on zobligowany wykazać, że zaskarżona uchwała, naruszając prawo, negatywnie wpływa na jego sytuację prawną, pozbawiając go pewnych uprawnień, czy też uniemożliwiając ich realizację.

Podmiot wnoszący skargę winien zatem wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia jego prawem chronionego interesu lub uprawnienia, polegającego na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie (a nie faktycznie) gwarantowaną sytuacją. Nie jest zatem wystarczające wykazanie samej potencjalnej możliwości naruszenia interesu prawnego w przyszłości. Związek ten powinien mieć charakter aktualny, realny i indywidualny. Wymogu tego nie spełnia zatem hipotetyczne oddziaływanie normy prawnej na sytuację prawną danego podmiotu albo wnoszenie skargi w interesie innego podmiotu niż skarżący, lub w interesie ogólnym. W szczególności interesem prawnym nie legitymuje się podmiot jedynie zainteresowany podjęciem albo uchyleniem określonego aktu, który nie oddziałuje bezpośrednio na jego sferę prawną. Podmiot ten dysponuje bowiem jedynie interesem faktycznym (por. m.in.: wyroki NSA z 12 marca 2019 r. II OSK 231/19, z dnia 19 czerwca 2019 r., II OSK 3147/17, a także WSA w Opolu z 3 października 2017 r., II SA/Ol 707/17, wyrok WSA w Poznaniu z 15.01.2020 r. o sygn. II SA/Po 916/19, publ. CBOSA). O istnieniu interesu prawnego decyduje przepis prawa materialnego, wobec czego w danej sprawie należy wykazać naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego, które wpływa negatywnie na sytuację prawną skarżącego.

Przyjmuje się więc, że strona składając skargę musi wykazać naruszenie własnego interesu prawnego, polegające na istnieniu bezpośredniego związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a własną, indywidualną i prawnie chronioną sytuacją (tak WSA w Warszawie w wyroku z 01.07.2020 r. o sygn. IV SA/Wa 2926/19, publ. CBOSA). Przy czym źródłem naruszenia interesu prawnego może być jedynie bezpośrednie oddziaływanie przepisu planu (zmiana przeznaczenia terenu skarżącego, wprowadzenie zakazów) – por. wyrok WSA w Poznaniu o sygn. II SA/Po 889/19, publ. CBOSA.

Podstawę legitymacji procesowej strony musi zatem stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo (interes prawny) lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Tak więc istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 czerwca 1996 r., II SA 74/96 (ONSA 1997/2/89) interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym, iż podmiot ten działa bezpośrednio, we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku.

Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to konkretny podmiot jest wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz dla którego - z przepisu prawa - nie wynikają żadne uprawnienia lub obowiązki. Podmiot taki nie posiada zatem uprawnień lub obowiązków chronionych przepisami prawa. Nawet ewentualna sprzeczność uchwały z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli uchwała ta nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 1503/18, orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA i powołane tam stanowisko doktryny oraz komentarz do art. 101 ustawy o samorządzie gminnym A. Matan w Dolnicki Bogdan (red.), Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, wyd. II, WKP 2018).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż z treści skargi wprost nie wynika w jaki sposób zaskarżona uchwała miała naruszyć interes prawny skarżącego. W szczególności skarżący nie wskazał naruszenia przez zaskarżoną uchwałę konkretnego przepisu prawa materialnego, które wpływa negatywnie na jego sytuację prawną. Tym samym nie wykazał on związku pomiędzy własną, indywidualną sytuacją prawną, a zaskarżoną uchwałą powodującą następstwo w postaci wynikającego z przepisu prawa ograniczenia lub pozbawienia skarżącego konkretnych uprawnień lub nałożenia na niego obowiązków.

W skardze wskazano, że interes prawny skarżącego w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały wynika z faktu, iż jest on aktualnym właścicielem działek nr [...] oraz [...] w obrębie B. , co do których plan miejscowy wprowadza regulacje sprzeczne z powołanymi wyżej przepisami prawa. Dopiero w piśmie z [...].03.2022 r. skarżący wyjaśnił, że nie jest właścicielem działek nr [...] oraz [...], lecz znajdujących się w ich pobliżu działek nr [...] oraz nr [...], co potwierdza treść ksiąg wieczystych KW nr [...] Tak więc ostatecznie skarżący w skardze twierdzi, że legitymuje się prawem własności działek nr [...] i [...] znajdujących się w pobliżu objętych zaskarżonym planem miejscowym działek nr [...] oraz [...]. Przy czym należy wskazać, że zaskarżony plan – jak wynika z załączonej mapy na k.33 - ogranicza się właśnie do działek nr [...] oraz [...].

Należy wskazać, że działki należące do skarżącego, tj. nr [...] i [...], znajdują się w odległości około [...] w linii prostej od działek [...] i [...]. Podkreślić należy, że plan miejscowy dotyczy wyłącznie terenu działek [...] i [...].

Interes prawny w zaskarżeniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego będzie posiadał podmiot, który wykaże, że ustalenia planistyczne przyjęte zaskarżoną uchwałą godzą w jego sferę prawną, czyli wywołują negatywne konsekwencje prawne np. poprzez zniesienie albo ograniczenie uprawnień wynikających z konkretnych przepisów.

Skarżący naruszenia swojego interesu prawnego dopatruje w niemożliwości zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych z uwagi na hałas, intensywny transport (pojazdami wielkogabarytowymi) związany z przewidzianą w planie możliwością powstania na działkach [...] i [...] obiektów o charakterze usługowym. Są to jednak argumenty natury wyłącznie faktycznej, a nie prawnej. Hałas i intensywny transport (pojazdami wielkogabarytowymi) nie ograniczają bowiem w rozumieniu prawa możliwości zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych.

Należy przypomnieć, że naruszenie interesu prawnego musi mieć charakter bezpośredni, zindywidualizowany, obiektywny i realny, a także musi dotyczyć interesu prawnego, a nie faktycznego. Uchwała, czy też jej konkretne postanowienie, musi naruszać rzeczywiście istniejący w dacie podejmowania uchwały interes prawny skarżącego pojmowany jako istnienie związku między sferą jego indywidualnych praw i obowiązków, a zaskarżonym aktem lub czynnością (por. m.in. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 12 kwietnia 2013 r., II SA/Po 73/13, CBOSA). Z tego też względu sąd administracyjny orzeka jedynie w granicach interesu prawnego skarżącego, który ogranicza się jedynie do tych postanowień planu miejscowego, które kształtują zakres wykonywanych przez niego praw podmiotowych.

W ocenie Sądu zaskarżona uchwała w żaden sposób nie wpływa negatywnie na sytuację prawnomaterialną skarżącego, a szczególności nie ogranicza prawnej możliwości zagospodarowania jego działek i nie będzie wpływać na możliwość korzystania przez skarżącego z przysługujących mu praw do działek nr [...] i [...]. Ponownie należy podkreślić, że nie będzie ona wpływać na prawny sposób zagospodarowania tej nieruchomości. Ponadto zaskarżona uchwała nie zawiera żadnych zakazów czy nakazów, których adresatem byłby skarżący.

Wobec powyższego skarga podlegała odrzuceniu ponieważ osoba skarżąca uchwałę organu gminy musi wykazać istnienie związku pomiędzy zaskarżoną uchwałą, a jej indywidualną sytuacją prawną. Innymi słowy, zmuszona jest udowodnić, że zaskarżona uchwała, naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jej sferę materialnoprawną, na przykład pozbawia ją pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Niespełnienie tej przesłanki winno skutkować odrzuceniem skargi - stosownie do art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. Przedstawiona przez skarżącego argumentacja nie dowodzi istnienia jego interesu prawnego, dlatego też złożona przez niego skarga podlegała odrzuceniu. Zgodnie z bowiem przepisem art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego.

Powyższa konstatacja powoduje, że Sąd nie może rozpoznać sprawy merytorycznie. Twierdzenia strony skarżącej o niezgodności z prawem uchwały sąd administracyjny może bowiem weryfikować dopiero po stwierdzeniu, że skarga na uchwałę została wniesiona przez legitymowany podmiot, co nie ma miejsca w kontrolowanej sprawie. Nawet ewentualna sprzeczność uchwały z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli uchwała ta nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącej.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., orzeczono jak w pkt 1 sentencji.

O zwrocie wpisu uiszczonego od skargi orzeczono w pkt 2 sentencji, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.