Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 404/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2022-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 235
journal: Dz.U. 2020 poz 1320
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
article: § 8
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Piątek Asesor WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 października 2022 r. sprawy ze skargi O. S.A. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dnia 19 marca 2021 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny otrzymał od Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej boreliozy u G.W. Po przeprowadzeniu z w/w osobą wywiadu epidemiologicznego dnia [...] kwietnia 2021 r. PPIS wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie choroby zawodowej.

W toku tego postępowania do akt sprawy zostało załączone orzeczenie lekarskie Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy – Poradni Chorób Zawodowych z dnia [...] czerwca 2021 r., wystawione przez lekarza specjalistę chorób zakaźnych, o rozpoznaniu u w/w osoby choroby zawodowej w postaci przewlekłej boreliozy. Nadto organ ustalił następujący przebieg pracy zawodowej G.W.

W okresie od [...] września 1978 r. do [...] lipca 1979 r. zatrudniona w Zakładzie [...] na stanowisku stażysta. Obecnie zakład pracy został zlikwidowany. Podczas wywiadu w dniu [...] kwietnia 2021 r. G.W. nie przedstawiła dokumentacji potwierdzającej fakt zatrudnienia. Zatrudnienie w zakładzie nie wpływa na okres narażenia.

W okresie [...] września 1979 r. do [...] maja 1987 r. zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w L., na stanowisku brygadzisty produkcji zwierzęcej – specjalisty do spraw produkcji zwierzęcej, w tym od [...] listopada 1981 r. do [...] maja 1987 r. przebywała na urlopie wychowawczym. Zakres czynności w zakładzie pracy na stanowisku zootechnika: nadzór nad produkcją roślinną i zwierzęcą, praca w oborze oraz na polach, łąkach, pastwiskach w obrębie zakładu rolnego, nadzór nad pracownikami zajmującymi się produkcją roślinną i zwierzęcą, udział przy szczepieniach, leczeniu oraz rozrodzie zwierząt hodowlanych, łąki, pola, pastwiska znajdowały się w sąsiedztwie lasu. Charakter pracy: praca biurowa oraz nadzorowa na terenie zakładu rolnego. Z wywiadu osoba wielokrotnie kąsana przez kleszcze (kilkanaście), brak odczynu rumieniowego. Obecnie zakład pracy został zlikwidowany.

W okresie od [...] czerwca 1987 r. do [...] września 1996 r. zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w T. S.A. Praca w Ośrodku Szkoleniowo-Wypoczynkowym [...] na stanowiskach: pomoc kuchenna, recepcjonistka, referent, starszy referent, pokojowa. Ponownie zatrudniona od [...] maja 1998 r. do [...] grudnia 1998 r. w pełnym wymiarze na stanowisku pomoc kuchenna. Urlop wychowawczy w okresie od [...] sierpnia 1991 r. do [...] kwietnia 1996 r. Ośrodek wypoczynkowy działał całorocznie, poza okresem wakacyjnym organizowane były szkolenia, konferencje, wesela, uroczystości rodzinne. Ośrodek zlokalizowany był na terenie działki leśnej przy jeziorze. Zakres czynności na stanowisku pomocy kuchennej (rok 1987): praca w kuchni ośrodka, przygotowanie posiłków, wydawanie posiłków, mycie naczyń. Zakres czynności na stanowisku recepcjonistki tożsame ze stanowiskiem referenta (po roku 1987): przyjmowanie gości ośrodka, oprowadzanie gości po terenie ośrodka, kontrola terenu ośrodka, prowadzenie dokumentacji ośrodka. Zakres czynności na stanowisku pokojowej: sprzątanie domków, sprzątanie terenu wokół domków, utrzymywanie czystości w ośrodku, sprzątanie wspólnych pomieszczeń higieniczno-sanitarnych, prace porządkowe w ośrodku, drobne bieżące remonty (np. naprawa ogrodzenia). Pracodawca zapewniał odzież i obuwie robocze oraz przeprowadzał badania profilaktyczne. Jak wynika z wywiadu, strona wielokrotnie kąsana przez kleszcze (kilkanaście razy). W latach 1987-1990 wystąpiły 2 rumienie wędrujące na ciele (zlokalizowane na kończynie dolnej oraz pachwinie), średnica rumienia około 20 cm, o zabarwieniu bladoróżowym. Rumienie utrzymywały się około 2 miesięcy. Po ukąszeniach przez kleszcze nie konsultowała się z lekarzem. Pracodawca nie zapewniał repelentów. Jak wynika z pisma O. S.A. z [...] września 2021 r., w Ośrodku Szkoleniowo-Wypoczynkowym od [...] czerwca 1987 r. do [...] września 1996 r. strona wykonywała pracę na stanowiskach: pomoc kuchenna, recepcjonistka, starszy referent, pokojowa, referent, pomoc kuchenna. Od [...] sierpnia 1991 r. do [...] kwietnia 1996 r. przebywała na urlopie wychowawczym. Jak wynika z wywiadu, strona przebywała na urlopie wychowawczym od [...] sierpnia 1994 r. do [...] lipca 1996 r. Były pracodawca poinformował, że w aktach osobowych pracownicy brak jest dokumentów określających zakres obowiązków oraz sposób realizacji powierzonych zadań służbowych. W związku z powyższym PPIS przyjął zakres wykonywanych czynności w tym okresie podany przez byłego pracownika podczas przeprowadzonego wywiadu w dniu [...] kwietnia 2021 r.

W okresie od [...] maja 1998 r. do [...] grudnia 1998 r. ponownie zatrudniona w T. S.A., Ośrodku Szkoleniowo-Wypoczynkowym na stanowisku pomoc kuchenna. Z przekazanej Karty czynności na stanowisku pracy pomoc kuchenna wynika, że w zakresie wykonywanych czynności było przygotowanie posiłków, przygotowywanie i podawanie kelnerom porcji konsumpcyjnych, odpowiadanie za czystość wszystkich naczyń kuchennych i pomieszczeń kuchennych oraz wykonywanie innych czynności na polecenie Kierownika. W ocenie pracodawcy charakter wykonywanych czynności na wymienionych stanowiskach pracy nie wiązał się z narażeniem pracownicy na zachorowanie na boreliozę. Brak też informacji o zgłoszeniu przez pracownicę w okresie zatrudnienia wypadku, który mógłby wywołać chorobę boreliozę. Zdaniem PPIS była pracownica wykonywała również, co potwierdziła w trakcie przeprowadzonego wywiadu, czynności w zakresie swoich obowiązków na terenie ośrodka wypoczynkowego.

W okresie od [...] maja 1997 r. do [...] października 1997 r. zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w Urzędzie Miasta i Gminy na stanowisku pracownik gospodarczy, praca w ramach robót publicznych. Na podstawie umowy w sprawie organizacji robót publicznych pomiędzy Rejonowym Urzędem Pracy a Urzędem Miasta i Gminy skierowana do prac porządkowych na terenie miasta i gminy [...]. Zatrudniona ponownie od [...] listopada 1997 r. do [...] grudnia 1997 r. w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku praca w ramach umów publicznych. Na podstawie umowy w sprawie organizacji robót publicznych pomiędzy Rejonowym Urzędem Pracy a Urzędem Miasta i Gminy zatrudniona na stanowisku pracownik fizyczny i skierowana do prac przy drugim etapie rozbudowy szkoły podstawowej w [...]. Podczas wywiadu strona podała, że w tym okresie została skierowana do pracy w Ośrodku Wypoczynkowym w T. Zakres czynności na danym stanowisku: praca w kuchni ośrodka, praca w charakterze pokojowej, prace porządkowe na terenie ośrodka. W tym okresie nie pamiętała pokąsań przez kleszcze.

W dniu [...] sierpnia 2021 r. ponownie przeprowadzono wywiad z G.W. w związku z otrzymaniem pisma z dnia [...] lipca 2021 r. z Urzędu Miejskiego. Strona podtrzymała, że w ramach robót publicznych w okresie od [...] maja 1997 r. do [...] grudnia 1997 r. została skierowana do pracy w Ośrodku Wypoczynkowym T. Nie potwierdziła, że zgodnie z umowami pomiędzy Rejonowym Urzędem Pracy oraz Rejonowym Urzędem Pracy wykonywała prace na terenie miasta i gminy oraz przy rozbudowie szkoły podstawowej.

Z kopii świadectwa pracy z dnia [...] grudnia 1998 r. przedstawionej w piśmie z dnia [...] września 2021 r. przez O. wynika, że strona ponownie była zatrudniona w pełnym wymiarze na stanowisku pomoc kuchenna w okresie od [...] maja 1998 r. do [...] grudnia 1998 r. w Ośrodku Szkoleniowo-Wypoczynkowym.

Z przeprowadzonego wywiadu wynika, że G.W. podczas pracy w L. oraz Ośrodku Wypoczynkowym T. wielokrotnie była kąsana przez kleszcze, przy czym dwa rumienie wędrujące oraz zaczerwienienie w miejscu ukąszenia zauważyła u siebie tylko w trakcie zatrudnienia w ośrodku wypoczynkowym w [...]. Po 1997 r. strona pracowała także w innych zakładach pracy: sklepie spożywczo-przemysłowym (1999-2004) czy M. (2005-2020), gdzie nie występowały narażenia na czynniki biologiczne.

Z uzasadnienia orzeczenia lekarskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy – Poradni Chorób Zawodowych z dnia [...] czerwca 2021 r. wynika, iż w zakres prac G.W. w Ośrodku Wypoczynkowym na stanowiskach pomoc kuchenna, recepcjonistka, referent, pokojowa wchodziły prace porządkowe na terenie ośrodka, co wiąże się z ryzykiem kontaktu z kleszczami. Ośrodek graniczy z terenem zalesionym. Zmiany skórne o charakterze rumienia wędrującego występowały w latach dziewięćdziesiątych, czyli w okresie pracy w [...]. Objawy występują od około dwudziestu lat. Badana zgłasza bóle głowy, kolan, rąk i pleców. Leczenie z powodu boreliozy trwa od 2018 r. W badaniu fizykalnym z istotnych odchyleń od stanu prawidłowego orzekający lekarz stwierdził: bolesność nadgarstków, karku, pleców, kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego. Charakter pracy i występujące obecnie dolegliwości pozwalają na powiązanie faktu zachorowania na boreliozę z wykonywanymi czynnościami zawodowymi. Wprawdzie od zakończenia pracy w ośrodku minęło ponad 20 lat, jednak w latach dziewięćdziesiątych występował rumień wędrujący a objawy chorobowe występują od 20 lat, co pozwala na stwierdzenie z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, iż do zakażenia doszło w latach dziewięćdziesiątych. Test potwierdzenia WB IgG pozytywny w 2020 r., pozwala na potwierdzenie rozpoznania boreliozy. W związku z powyższym orzekający lekarz stwierdził istnienie podstaw do rozpoznania choroby zawodowej w postaci przewlekłej boreliozy, wymienionej w poz. 26 wykazu chorób zawodowych.

Na podstawie powyższego materiału dowodowego, decyzją z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny stwierdził u G.W. chorobę zawodową, tzn. przewlekłą boreliozę wymienioną w poz. 26 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1367 – w wersji obowiązującej w dacie wydania tej decyzji). W ocenie organu orzeczenie takie było uzasadnione wystąpieniem materialnoprawnych przesłanek wynikających z art. 235¹, art. 235² ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1320 – w wersji obowiązującej w dacie wydania powyższej decyzji, dalej w skrócie k.p.) oraz wydanego na podstawie przepisów tej ustawy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.

Po wniesieniu odwołania od powyższej decyzji przez O. S.A., Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wystąpił do Poradni Chorób Zawodowych WOMP o uzupełnienie uzasadnienia wydanego w sprawie orzeczenia lekarskiego z dnia [...] czerwca 2021 r. W odpowiedzi lekarz orzekający wyjaśnił, że w przypadku boreliozy okres od zakażenia do wystąpienia pierwszych objawów może być wieloletni. Objawy występowały od około dwudziestu lat, co wskazano w uzasadnieniu orzeczenia. Zgodnie z kartą oceny narażenia zawodowego praca w ośrodku wypoczynkowym wiązała się z narażeniem na ugryzienia przez kleszcze. W okresie od [...] czerwca 1987 r. do [...] września 1996 r. i od [...] maja 1997 r. do [...] października 1997 r. występowało narażenie. Z wywiadu od badanej wynika, że pacjentka pamięta rumień po ugryzieniu przez kleszcza na początku lat dziewięćdziesiątych. Leczy się z powodu boreliozy od 2018 r. Źle się czuje od około 20 lat. W przeprowadzonym badaniu stwierdzono objawy charakterystyczne dla boreliozy. Test WB IgG z [...] grudnia 2020 r. dał wynik pozytywny. W ocenie lekarza orzekającego powyższe wskazania są wystarczające do rozpoznania choroby zawodowej.

Decyzją z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PPIS z dnia [...] listopada 2021 r.

W uzasadnieniu powyższej decyzji PWIS zaakcentował, że istotą sprawy w przedmiocie choroby zawodowej jest potwierdzenie, że określone schorzenie kwalifikowane jako choroba zawodowa ma swoje źródło w środowisku pracy. Z obowiązujących przepisów nie wynika jednak, aby na organach sanitarnych, orzekających w zakresie stwierdzenia choroby zawodowej, spoczywał obowiązek badania, u którego pracodawcy choroba ta powstała. Zadanie ich polega jedynie na ustaleniu, czy istniejące schorzenie ma charakter zawodowy, to jest czy stanowi efekt pracy w narażeniu na czynnik szkodliwy bądź zostało spowodowane sposobem wykonywania pracy. W przypadku więc, gdy pracownik świadczył pracę związaną z narażeniem zawodowym na rzecz kilku podmiotów, dla prawidłowości rozstrzygnięcia stwierdzającego chorobę zawodową nie ma znaczenia, w jakim stopniu zostało ono spowodowane zatrudnieniem u każdego z tych pracodawców z osobna. Wniosek taki płynie m.in. z treści § 8 ust. 3 pkt 2 cyt. wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. W omawianym przepisie chodzi o zatrudnienie w warunkach, które mogły spowodować określone skutki zdrowotne, a nie o zatrudnieniu w warunkach, które te skutki spowodowały.

Przesłanie decyzji nie stanowi wskazania zakładu pracy, w którym doszło do zachorowania, gdyż organy inspekcji sanitarnej mają jedynie kompetencje do ustalenia, gdzie występowały czynniki szkodliwe dla zdrowia. Zakład pracy będący adresatem decyzji nie staje się automatycznie zobowiązany do świadczeń z tytułu choroby zawodowej, gdyż zagadnienie odpowiedzialności odszkodowawczej pozostaje poza właściwością organów inspekcji sanitarnej, a do rozpoznania tego rodzaju spraw powołane są sądy powszechne.

W ocenie organu odwoławczego przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające w sposób dostateczny wyjaśniło kwestię narażenia na ukąszenia przez kleszcze podczas wykonywania pracy zawodowej przez G.W. Orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu u strony przewlekłej boreliozy jako choroby zawodowej z poz. 26 wykazu chorób zawodowych zostało wydane przez specjalistę z zakresu chorób zakaźnych, co spełnia wymagania kwalifikacyjne niezbędne do wykonywania orzecznictwa lekarskiego w zakresie chorób zawodowych zakaźnych i pasożytniczych, zatrudnionego w jednostce orzeczniczej I stopnia, wskazanej w § 5 ust 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Wspomniane orzeczenie lekarskie uwzględnia czas wystąpienia objawów chorobowych, wyniki badań oraz oceny narażenia zawodowego G.W. Orzeczenie to pozostaje w zgodności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. To lekarz zatrudniony w uprawnionej jednostce orzeczniczej ocenia, czy dysponuje pełnym materiałem lekarskim, pozwalającym na stwierdzenie istnienia podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej związane są natomiast rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu i nie są upoważnione do kwestionowania jego treści merytorycznej oraz nie są uprawnione do samodzielnej oceny dokumentacji medycznej. Strona odwołująca nie przedłożyła żadnych dowodów podważających wydane w sprawie orzeczenie lekarskie. Wskazuje ono, że z medycznego punktu widzenia, z uwzględnieniem charakteru wykonywania pracy, stwierdzić można z wysokim prawdopodobieństwem, że rozpoznana choroba była spowodowana sposobem wykonywania pracy (narażeniem zawodowym) zgodnie z art. 2351 k.p. Jeżeli orzeczenie lekarskie rozpoznaje chorobę zawodową, a dochodzenie epidemiologiczne wykazuje, że czynniki szkodliwe występowały w środowisku pracy, przesłanki wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej należy uznać za spełnione. W przypadku pozytywnego ustalenia, że stwierdzona choroba zawodowa jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami narażającymi na jej powstanie.

W myśl utrwalonej linii orzeczniczej ustalenie wykazu chorób zawodowych ma doniosłe prawnie skutki, polegające na domniemaniu zawodowego pochodzenia choroby wymienionej w wykazie oraz na wykluczeniu możliwości uznania za chorobę zawodową schorzenia nie wymienionego w wykazie, bez względu na możliwy jego związek z wykonywaną pracą. Jeżeli zatem u pracownika stwierdzona została wymieniona w wykazie choroba i wykonywał on pracę w warunkach narażenia na jej powstanie, to zbędny jest dowód na istnienie wpływu warunków pracy na zachorowanie. W zasadzie rozpoznanie jednej z chorób umieszczonych w wykazie chorób zawodowych jest wystarczające do stwierdzenia zachorowania na chorobę zawodową, gdy tylko ustali się istnienie w środowisku pracy narażenia zawodowego wywołującego taką chorobę. W takiej sytuacji nie ma konieczności przeprowadzania dowodu, że choroba pracownika została spowodowana narażeniem zawodowym i nie ma potrzeby udowodnienia źródła zachorowania, a zwłaszcza obarczania chorego pracownika obowiązkiem wskazania takiego źródła, ponieważ przyjmuje się domniemanie prawne istnienia związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami pracy narażającymi pracownika na jej powstanie. Dla stwierdzenia istnienia choroby zawodowej nie wymaga się od pracownika wykazania rzeczywistego wpływu warunków pracy na stan jego zdrowia, bo samo zatrudnienie w warunkach narażenia na zachorowanie przesądza o istnieniu takiego związku, choćby choroba mogła mieć także źródło niezwiązane z zatrudnieniem. Domniemanie prawne istnienia związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami pracy jest domniemaniem zwykłym, wzruszanym, co oznacza, iż nie wyłącza to możliwości wykazania, że – mimo pracy w warunkach narażających na daną chorobę – jej powstanie w konkretnym przypadku nastąpiło z innych przyczyn, niezwiązanych z wykonywaniem zatrudnienia, jednakże niedające się usunąć wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść pracownika zatrudnionego w warunkach narażających na zachorowanie na daną chorobę. Ze względu na przyjęcie domniemania prawnego zawodowego pochodzenia choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, pozycja pracownika poszkodowanego wskutek takiej choroby podczas procesu stwierdzania choroby zawodowej jest uprzywilejowana w zakresie dowodowym.

Na powyższą decyzje PWIS O. S.A. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie:

1) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w postaci art. 7 k.p.a. w związku art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, niewystarczającym wyjaśnieniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie w zakresie ustalenia początku choroby;

2) prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

a) art. 235² k.p. poprzez ustalenie objawów chorobowych oraz czasu ich wystąpienia wyłącznie na podstawie oświadczenia G.W.;

b) art. 235¹ k.p. poprzez niewłaściwe uznanie, że w ustalonym stanie faktycznym sprawy można z dużym prawdopodobieństwem, graniczącym z pewnością stwierdzić, że schorzenie ma związek ze sposobem wykonywania pracy; nie wzięto pod uwagę faktu, że [...] są umiejscowione na terenach o dużej lesistości, pomiędzy dwoma jeziorami [...], a zatem samo miejsce zamieszkania mogło stanowić źródło schorzenia G.W., a nie tylko charakter pracy u różnych pracodawców;

c) § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych: poprzez domniemanie, że zachorowanie nastąpiło około 20 lat przed wykonaniem testu WB IgG potwierdzającego chorobę.

Podnosząc powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, iż objawy chorobowe będące podstawą do wydania decyzji oraz czas ich wystąpienia zostały ustalone wyłącznie na podstawie wywiadu epidemiologicznego przeprowadzonego z G.W., co jest naruszeniem przepisów zawartych w art. 235¹ k.p. Nie udokumentowano objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Wśród zebranych dowodów brak jest dokumentacji medycznej, na podstawie której zostały ustalone pierwsze udokumentowane objawy choroby. Bezpodstawnie przyjęto, w oparciu orzeczenie lekarskie z dnia [...] czerwca 2021 r., że zmiany skórne o charakterze rumienia wędrującego występowały w latach dziewięćdziesiątych, czyli w okresie pracy w [...], pomijając możliwość narażenia na chorobę w czasie zatrudnienia u innych pracodawców, a także okres nieświadczenia pracy w Ośrodku Szkoleniowo-Wypoczynkowym (4 lata i 9 miesięcy).

Żadna dokumentacja medyczna nie potwierdza faktu pokąsania w/w osoby podczas pracy w T. S.A. Nie ma żadnych dowodów, że w tym okresie pojawiły się na jej ciele rumienie. Lekarz orzekający wyjaśnił, że w przypadku boreliozy okres od zakażenia do wystąpienia pierwszych objawów może być wieloletni, tym bardziej niezrozumiałym wydaje się przyjęcie, że występowanie od 20 lat objawów jest skutkiem ukąszenia w latach dziewięćdziesiątych. Wówczas G.W. była także zatrudniona w L. w charakterze zootechnika, pracując na polach, łąkach i pastwiskach, znajdujących się w sąsiedztwie lasów.

Wobec braku dokumentacji medycznej potwierdzającej pierwsze udokumentowane objawy, zaskarżona decyzja została wydana w istocie jedynie na podstawie oświadczenia G.W. Oświadczyła ona, że rumienie wędrujące na jej ciele pojawiły się w latach 1987 – 1990. W 1987 r. była ona zatrudniona również w L. Analizowane zdarzenia miały miejsce około 30 lat temu. Precyzyjne wskazanie czasu i miejsca ukąszeń oraz ich skutków – objawów choroby jest mało prawdopodobne. G.W. w swoich oświadczeniach podczas wywiadów z 2021 r. myliła fakty dotyczące historii jej zatrudnienia, wyraźnie sugerując, że to podczas zatrudnienia w T. ukąszenie kleszczy, które miało miejsce również wcześniej, wywołało rumień. Nie można więc stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że do zakażenia doszło w okresie zatrudnienia w T. S.A., i dopiero w tym okresie pojawiły się jego objawy. Takie stwierdzenie jest niezgodne z postanowieniami art. 235² k.p. Ponadto skoro objawy choroby wystąpiły w/g oświadczenia w/w osoby w latach dziewięćdziesiątych, niezrozumiałym jest, że nie konsultowała się z lekarzem.

Mimo, że sama G.W. oświadczyła, że w okresie zatrudnienia w L., była wielokrotnie kąsana przez kleszcze, przyjęto że choroba została spowodowana działaniem czynników występujących w okresie zatrudnienia w T. S.A. Tymczasem ewentualne wystąpienie rumieni w trakcie zatrudnienia w T. S.A. nie oznaczałoby, że do zakażenia doszło w tym czasie, a nie wcześniej lub później. Zachorowanie na boreliozę po ukąszeniu kleszcza nie musi wiązać się z wystąpieniem rumieni a choroba może rozwijać się bez wystąpienia tego objawu. Nie można więc stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że do zakażenia doszło w okresie zatrudnienia w T. S.A. Z oceny narażenia zawodowego wynika, że w/w osoba mogła zachorować w innym okresie, jednak nie wzięto tego pod uwagę, co jest niezgodne z wytycznymi zawartymi w § 8. 1. rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych.

W odpowiedzi na skargę PWIS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Pismem procesowym z dnia [...] sierpnia 2022 r. strona skarżąca podtrzymała stanowisko przedstawione w skardze wywodząc m.in., iż trudno się zgodzić, aby zaskarżona decyzja została podjęta na podstawie wystarczającego materiału dowodowego. Organ mimo braku dowodów uznał za miejsce pracy, w którym wystąpiło narażenie zawodowe, T. S.A., podczas gdy na podstawie zebranych dowodów ustalono, że takie narażenie istniało też u innego pracodawcy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zakresie swojej właściwości sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a. W myśl cytowanego art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożył organ oraz uczestniczka postępowania, natomiast strona skarżąca w terminie 14 dni od daty zawiadomienia o tym fakcie nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.

Skarga okazała się niezasadna.

W niniejszej sprawie przedmiot kontroli sądowej stanowiła decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia u uczestniczki postępowania G.W. choroby zawodowej w postaci przewlekłej boreliozy.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły m.in. przepisy art. 235¹ oraz art. 235² k.p. Jak wynika z tych przepisów, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych.

W myśl § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, wydanego na podstawie delegacji ustawowej wynikającej z art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 11 k.p., decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika, przy czym zgodnie z poz. 26 załącznika do tego rozporządzenia, w przypadku chorób zakaźnych lub pasożytniczych (do jakich należy borelioza) albo ich następstw, nie można określić okresu, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym. Zgodnie z § 5 ust. 1 tego rozporządzenia, właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy, zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia. Jak wynika z § 5 ust. 2, jednostkami orzeczniczymi I stopnia są:

1) poradnie chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy;

2) kliniki i poradnie chorób zawodowych uniwersytetów medycznych (akademii medycznych);

3) poradnie chorób zakaźnych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy albo przychodnie i oddziały chorób zakaźnych poziomu wojewódzkiego - w zakresie chorób zawodowych zakaźnych i pasożytniczych;

4) podmioty lecznicze, w których nastąpiła hospitalizacja - w zakresie rozpoznawania chorób zawodowych u pracowników hospitalizowanych z powodu wystąpienia ostrych objawów choroby.

Jednostkami orzeczniczymi II stopnia od orzeczeń wydanych przez lekarzy zatrudnionych w jednostkach orzeczniczych I stopnia są instytuty badawcze w dziedzinie medycyny pracy (§ 5 ust. 3). Lekarz, o którym mowa powyżej, wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane "orzeczeniem lekarskim", na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego (§ 6 ust. 1).

W toku postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy – Poradnia Chorób Zawodowych orzeczeniem lekarskim z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] stwierdził, iż G.W. podczas zatrudnienia w T. S.A. Ośrodek Wypoczynkowy [...], w okresie od 1987 r. do 1996 r. oraz od [...] maja 1997 r. do [...] października 1997 r., na stanowiskach pomoc kuchenna była narażona na czynnik biologiczny w postaci krętka Borrelia, stanowiącego przyczynę powstania u w/w uczestniczki postępowania choroby zawodowej – przewlekłej boreliozy, wymienionej w poz. 26 wykazu chorób zawodowych (choroby zakaźne lub pasożytnicze), stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Z uzasadnienia tego orzeczenia wynika, iż w zakres prac uczestniczki wchodziły prace porządkowe na terenie ośrodka wypoczynkowego, graniczącego z terenem zalesionym, co wiąże się z ryzykiem kontaktu z kleszczami. Uczestniczka postępowania przypomina sobie, iż w tym okresie kilkanaście razy miała w ciele wkłute kleszcze, zmiany skórne o charakterze rumienia wędrującego występowały w latach dziewięćdziesiątych, tzn. w okresie pracy w [...]. Objawy występują od ok. 20 lat, leczy się z powodu boreliozy od 2018 r. W ocenie lekarza sporządzającego orzeczenie charakter pracy i występujące obecnie dolegliwości pozwalają na powiązanie faktu zachorowania na boreliozę z wykonywanymi czynnościami zawodowymi. Wprawdzie od zakończenia pracy w w/w ośrodku minęło ponad 20 lat, jednak w latach dziewięćdziesiątych występował rumień wędrujący, a objawy chorobowe występują od 20 lat, co pozwala na stwierdzenie z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, iż do zakażenia doszło w latach dziewięćdziesiątych. Test potwierdzenia WB IgG dał wynik pozytywny w 2020 r., co pozwala na potwierdzenie rozpoznania boreliozy i co w świetle powyższych okoliczności stanowiło podstawę do rozpoznania choroby zawodowej.

Odnośnie powyższego orzeczenia lekarskiego stwierdzić należy, iż zostało ono wydane w oparciu o obraz kliniczny, dokumentację medyczną oraz przeprowadzoną ocenę narażenia zawodowego. Uprawniona jednostka orzecznicza stwierdziła, że z wysokim prawdopodobieństwem można rozpoznać zawodowe tło schorzenia w postaci przewlekłej boreliozy. W konsekwencji w orzeczeniu tym przyjęto zawodową etiologię schorzenia, jakim dotknięta została uczestniczka postępowania.

W orzecznictwie sądowym wskazuje się, iż w razie ustalenia przez właściwego lekarza, iż rodzaj rozpoznanej u pracownika choroby mieści się w wykazie, a pracownik świadczył pracę w warunkach narażenia zawodowego, które w świetle dostępnej wiedzy medycznej mogą tę chorobę wywoływać, zarówno lekarz jak i organy inspekcji sanitarnej obowiązane są uznać takie schorzenie za chorobę zawodową. Domniemanie to upada wówczas, gdy zebrany materiał dowodowy pozwala jednoznacznie lub z wysokim prawdopodobieństwem wykluczyć taki związek przyczynowo-skutkowy, to znaczy wskazać inną niż zawodowa etiologię choroby (wyrok WSA w Gliwicach z 15 listopada 2017 r., IV SA/GL 444/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). Tymczasem z akt niniejszej sprawy nie wynika podstawa do obalenia tego domniemania. Organy inspekcji sanitarnej wydające decyzję w sprawie choroby zawodowej, nie są przy tym uprawnione do kontroli merytorycznej orzeczeń lekarskich uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostek organizacyjnych, ani też dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej (por. wyrok NSA z 12 maja 2010 r., II OSK 335/10). Orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznania chorób zawodowych ma w istocie charakter opinii biegłego, a organ prowadzący postępowanie jest nim związany. Innymi słowy, orzeczenie jednostki organizacyjnej służby zdrowia w kwestii rozpoznania choroby zawodowej lub braku podstaw do tego jest wiążące dla organów inspekcji sanitarnej, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm określonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych (wyrok NSA z 13 marca 2019 r., II OSK 993/17). Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Takie orzeczenie podlega ocenie przede wszystkim pod kątem zachowania kryteriów określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. (wyroki NSA z 24 lutego 2015 r., II OSK 2013/13 oraz z 9 lipca 2015 r., II OSK 2986/13). Organy inspekcji sanitarnej mają bowiem obowiązek kontrolować, czy wydane orzeczenie wyjaśniło istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wymagające wiadomości specjalnych.

Jakkolwiek organy administracyjne nie są bezwzględnie związane orzeczeniem lekarskim, to jednak nie oznacza to możliwości podejmowania rozstrzygnięć stojących w oczywistej sprzeczności z ustaleniami i wnioskami sformułowanymi w tym orzeczeniu. Rolą organu administracji jest dokonanie procesowej oceny orzeczenia lekarskiego na zasadach zbliżonych do oceny opinii biegłego sporządzonej w trybie art. 84 k.p.a. Organy administracyjne analizują wiarygodność takiego orzeczenia w ramach swobodnej oceny dowodów, określonej w art. 80 k.p.a., a więc weryfikując je od strony formalnej oraz w zakresie spójności, logiczności i zgodności z zasadami doświadczenia życiowego (wiedzy ogólnej). Organ powinien sprawdzić w szczególności, czy ustalenia zawarte w orzeczeniu uwzględniają w całości materiał dowodowy zgromadzony dotychczas w postępowaniu, czy wnioski opinii wynikają logicznie z dokonanych przez biegłego ustaleń, przy uwzględnieniu wymagań wiedzy specjalistycznej posiadanej przez biegłego. Jeśli jednak organ administracji uznaje opinię biegłego za wiarygodną, decyzja organu musi zawsze uwzględniać wnioski wynikające z opinii (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 22 czerwca 2018 r., IV SA/Wr 217/18).

Jeśli można stwierdzić, iż konkretny czynnik może być odpowiedzialny za powstanie określonej jednostki chorobowej, to narażenie na jego działanie na stanowisku pracy daje podstawę by domniemywać, że doprowadził on do powstania tego schorzenia (wyrok NSA z 7 grudnia 2010 r., II OSK 1740/10; wyroki WSA w Opolu z 12 lutego 2009 r., II SA/Op 286/08, WSA w Krakowie z 8 grudnia 2010 r., III SA/Kr 608/10). Możliwość stwierdzenia choroby zawodowej dopuszczalna jest nie tylko w przypadku, gdy bezspornie można przyjąć, iż chorobę wymienioną w tym wykazie spowodowało działanie czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo sposób wykonywania pracy. Możliwe jest to również wówczas, gdy związek przyczynowy można stwierdzić z "wysokim prawdopodobieństwem", przy czym taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Nie jest bowiem wymagane bezsporne wykazanie związku przyczynowego między pracą w warunkach narażenia ("narażeniem zawodowym") a stwierdzonym schorzeniem (wyrok NSA z 12 lutego 2020 r., II OSK 874/18).

W ocenie Sądu organy inspekcji sanitarnej zasadnie uznały za wiarygodne orzeczenie lekarskie dotyczące uczestniczki postępowania. Spełnia ono bowiem opisane wyżej wymagania. Orzeczenie to zawiera elementy merytoryczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i wskazuje, że z medycznego punktu widzenia, z uwzględnieniem charakteru pracy uczestniczki stwierdzić należało, że z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością rozpoznana choroba została spowodowana w związku ze sposobem wykonywania pracy (narażeniem zawodowym) – jak wymaga tego art. 2351 k.p. W tej sytuacji brak było podstaw do zakwestionowania treści omawianego orzeczenia lekarskiego, jak również wydanej m.in. w oparciu o to orzeczenie zaskarżonej decyzji PWIS oraz poprzedzającej ją decyzji PPIS.

Argumenty przedstawione w skardze nie mogły skutecznie poddać w wątpliwość wydanego w sprawie orzeczenia lekarskiego oraz wydanych na jego podstawie decyzji organów inspekcji sanitarnej obydwu instancji. W szczególności Sąd nie podziela zarzutów skargi co do niepodjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jak również niewystarczającego zebrania materiału dowodowego. W toku postępowania, w szczególności w opisanym wyżej orzeczeniu, jasno i precyzyjnie podano argumenty przemawiające za zawodową etiologią schorzenia uczestniczki postępowania.

Odnosząc się do zawartej w skardze argumentacji kwestionującej kompletność i prawidłowość zebrania materiału dowodowego sprawy należy wskazać, iż stosownie do treści § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania wydaje się na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Jeżeli zakres informacji zawartych w dokumentacji jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz występuje o ich uzupełnienie do podmiotów wskazanych w § 6 ust. 5 pkt 1-5. Z przepisu tego wynika, że to do lekarza należy ocena kompletności dokumentacji niezbędnej do wydania orzeczenia lekarskiego na podstawie omawianego rozporządzenia. W niniejszej sprawie jednostka medyczna uznała, że dysponuje dostateczną dokumentacją i nie zwróciła się o jej uzupełnienie. Jednostka ta dysponowała oceną narażenia zawodowego uczestniczki, z której wynikał rodzaj czynności wykonywanych przez nią czynności na zajmowanych stanowiskach pracy. W konsekwencji organy inspekcji sanitarnej prawidłowo oparły swoje decyzje na wydanym w sprawie orzeczeniu lekarskim.

Zgodnie natomiast z § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r., jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy (w szczególności dane zawarte w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika) jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału. W rozpatrywanej sprawie organ II instancji przed rozpoznaniem odwołania skorzystał z pierwszej możliwości przewidzianej tym przepisem, uzyskując od lekarza orzekającego dodatkowe wyjaśnienie, iż w przypadku boreliozy okres od zakażenia do wystąpienia pierwszych objawów może być wieloletni, przy czym w badanym przypadku objawy występowały od około dwudziestu lat. Zgodnie z kartą oceny narażenia zawodowego praca w ośrodku wypoczynkowym w [...] wiązała się z narażeniem na kontakt z kleszczami. Z wywiadu od badanej wynika, że pacjentka pamięta rumień po ugryzieniu przez kleszcza na początku lat dziewięćdziesiątych. Leczy się z powodu boreliozy od 2018 r. Źle się czuje od około 20 lat. W przeprowadzonym badaniu stwierdzono objawy charakterystyczne dla boreliozy, przy czym w ocenie lekarza orzekającego powyższe przesłanki są wystarczające do rozpoznania choroby zawodowej.

Przypomnienia w tym miejscu również wymaga, iż zgodnie z poz. 26 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, w przypadku chorób zakaźnych lub pasożytniczych (do jakich należy borelioza) albo ich następstw, nie można określić okresu, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej.

Odnosząc się do podniesionych w skardze argumentów o niemożliwości stwierdzenia w sposób bezsporny lub z wysokim prawdopodobieństwem, że do zakażenia doszło w okresie zatrudnienia uczestniczki postępowania w T. S.A., jak również o wcześniejszym zatrudnieniu w/w osoby w L. stwierdzić należy, iż ewentualne prawdopodobieństwo występowania czynnika szkodliwego dla zdrowia także w innych zakładach pracy nie obala domniemania, o którym mowa w art. 2351 k.p., gdyż nie odnosi się do prawdopodobieństwa wpływu czynnika szkodliwego dla zdrowia na zachorowanie, stanowiącego ratio legis omawianej regulacji. W sytuacji gdy pracownik świadczył pracę związaną z narażeniem zawodowym w kilku i więcej kolejnych zakładach, dla prawidłowości rozstrzygnięcia stwierdzającego chorobę zawodową nie ma znaczenia, w jakim stopniu wpłynęły na tę chorobę poszczególne okresy zatrudnienia i jaka była możliwość (prawdopodobieństwo) zachorowania pracownika u poszczególnych pracodawców. Istotą sprawy o rozpoznanie choroby zawodowej jest potwierdzenie, że dane schorzenie ma swoje źródło w szkodliwych czynnikach występujących w środowisku pracy, a nie wykazanie, że praca u konkretnego pracodawcy spowodowała chorobę zawodową (por. wyroki NSA z 9 września 2012 r., II OSK 2502/11, z 26 maja 2020 r. II OSK 2972/19, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 31 marca 2021 r., II SA/Go 79/21). W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej nie ustala pracodawcy, u którego warunki pracy ją spowodowały. W sentencji decyzji pracodawca nie jest w ogóle wskazywany. Organy inspekcji sanitarnej nie mogą natomiast odstąpić od badania środowiska pracy, gdyż choroby zawodowe nie powstają poza środowiskiem pracy. Wskazanie to należy to jednak odczytywać wyłącznie jako wskazanie zakładu, w którym występowały czynniki mogące spowodować skutki zdrowotne, nie zaś wskazanie zakładu, w którym doszło do powstania choroby u pracownika (por. wyrok NSA z 8 czerwca 2001 r., I SA 1780/00). Innymi słowy, nie ustala się, czy narażenie zawodowe w określonym zakładzie pracy było przyczyną powstania choroby zawodowej, ale wyłącznie, w których zakładach pracy występowało narażenie zawodowe (por. wyrok NSA z 22 stycznia 2020 r., II OSK 540/18).

Podobnie obalenie związku przyczynowego warunków pracy ze stwierdzoną chorobą zawodową nie może nastąpić na podstawie ogólnikowych stwierdzeń, w myśl których nie jest wykluczone, że również zdarzenia poza wykonywaniem pracy mogły być przyczyną powstania choroby, wykluczając jej związek z narażeniem zawodowym (wyrok NSA z 21 maja 2020 r., II OSK 2858/19). Tym samym sygnalizowany w skardze fakt zamieszkiwania uczestniczki postępowania w okolicy o znacznym zalesieniu nie mógł wpłynąć na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji PWIS.

Podsumowując należy stwierdzić, że ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji PWIS nie dostarczyła podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Organy obydwu instancji poczyniły w sprawie prawidłowe ustalenia faktyczne, wywiodły z nich prawidłowe wnioski, przytoczyły przepisy prawa znajdujące zastosowanie do ustalonego stanu faktycznego, omówiły ich treść oraz prawidłowo je zastosowały, czemu dały wyraz w zaskarżonej decyzji. W toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się również naruszeń procedury, które miałyby istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, w tym art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. W szczególności nie było podstaw do przyjęcia, aby organy gromadziły i rozpatrywały materiał dowodowy w sposób wybiórczy czy nieobiektywny. W sprawie zostały zastosowane właściwe przepisy prawa materialnego, zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlegała oddaleniu.