Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 238/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2017-08-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 134 par 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 6j ust 3b i 3c, art. 6o ust 1,  art. 6q ust 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1399
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk- Wiśniewska Sędzia WSA Krystyna Skowrońska –Pastuszko(spr.) Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Głowacka po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2017 r. na rozprawie sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za 2015 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

P.P., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Zarządu Związku Międzygminnego [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za 2015 r.

Skarga została wywiedziona na tle następującego stanu faktycznego.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. Zarząd Związku Międzygminnego [...] (zwany dalej Zarząd Związku lub organ pierwszej instancji) wszczął z urzędu wobec skarżącego postępowanie w zakresie ustalenia zobowiązania w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi rocznie od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe: ul. [...].

W toku postępowania, w dniu [...] marca 2016 r. organ pierwszej instancji wydał postanowienie o przeprowadzeniu dowodu z oględzin ww. nieruchomości, informując stronę o terminie jego przeprowadzenia.

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2016 r. skarżący wyjaśnił, że przedmiotowa nieruchomość jest wykorzystywana wyłącznie w celach rekreacyjno-wypoczynkowych, zaś na jej terenie nie zamieszkują na stałe jakiekolwiek osoby. Obszar tej nieruchomości jest używany jedynie bardzo sporadycznie w okresie letnim (podczas niektórych weekendów). Na nieruchomości nie są wytwarzane odpady komunalne. Z tych też względów, zdaniem skarżącego, w odniesieniu do tej nieruchomości nie powstał obowiązek uiszczenia opłat za odbiór i gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżący jednocześnie poinformował organ, że obowiązki zawodowe związane z wykonywaną przez niego pracą zawodową uniemożliwiają mu obecność w dniu [...] kwietnia 2016 r. na terenie nieruchomości w [...]. Zaznaczył również, że ze względu na charakter oraz konstrukcję budowlaną przedmiotowa nieruchomość nie spełnia warunków do całorocznego użytkowania, w związku z czym w obecnym okresie nikt na jej terenie nie przebywa.

W dniu [...] kwietnia 2016 r. przeprowadzono oględziny ww. nieruchomości. W protokole z tej czynności wskazano, że na terenie działki znajduje się drewniany dom letniskowy; teren nieruchomości jest ogrodzony, zadbany, użytkowany. Zamieszczono również informację, że przeprowadzony wywiad środowiskowy wykazał, że nieruchomość jest użytkowana w sezonie letnim.

W odpowiedzi na wezwanie organu z dnia [...] kwietnia 2016 r. skarżący w piśmie z dnia [...] maja 2016 r. wyjaśnił, że przedmiotowa nieruchomość jest nieruchomością niezamieszkałą i nie służy do prowadzenia działalności gospodarczej. Jej przeznaczenie, zgodnie z planem zagospodarowania terenu, na którym się znajduje, jak i protokołem technicznym odbioru i przekazania do użytkowania, określono jako charakter letniskowy o niskim natężeniu eksploatacji a wytwarzanie odpadów komunalnych nie ma tam miejsca.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] Zarząd Związku określił skarżącemu wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie 290 zł za 2015 r., tj. rocznie od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, położonego na nieruchomości w miejscowości [...].

Na skutek wniesionego przez skarżącego odwołania powyższa decyzja została uchylona w całości decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, że przeprowadzone przez Zarząd Związku postępowanie dowodowe nie wyjaśniło w sposób jednoznaczny, czy strona w roku 2015 przebywała na przedmiotowej nieruchomości i czy na nieruchomości tej powstawały odpady komunalne.

Ponownie rozpatrując sprawę organ pierwszej instancji m.in. przesłuchał w charakterze świadków właścicieli nieruchomości sąsiadujących z nieruchomością skarżącego.

Następnie decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. Zarząd Związku określił skarżącemu wysokość rocznej ryczałtowej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie 290 zł za 2015 r., tj. rocznie od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe (w okresie od maja do końca września), położonego na nieruchomości w miejscowości [...].

W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał treść art. 6o i art. 6j ust. 3b i 3c ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm.) a następnie wyjaśnił, że zgodnie z obowiązującym prawem miejscowym na terenie gmin uczestników Związku Międzygminnego [...], tj. uchwałą Zgromadzenia Związku z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w sprawie postanowienia o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości położonych na terenie Związku Międzygminnego [...], na których nie zamieszkują mieszkańcy, a na których powstają odpady komunalne i uchwałą nr [...] Zgromadzenia Związku z dnia [...] marca 2015 r. w sprawie ustalenia ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe lub inne nieruchomości wykorzystywane na cele rekreacyjno- wypoczynkowe, wykorzystywane jedynie przez część roku oraz w związku z uchwałą Rady Miejskiej w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy - ustalona jest obligatoryjna zbiórka odpadów komunalnych od właścicieli domków letniskowych w zabudowie jednorodzinnej w sezonie letnim, tj. od 1 maja do 30 września każdego roku.

Organ pierwszej instancji zaznaczył, że ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw, która w art. 1 pkt 19 wprowadziła zmianę art. 6q ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w ten sposób, że zarząd związku gminnego z dniem [...] lutego 2015 r. nabył uprawnienia organu podatkowego w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Zarząd Związku stwierdził również, że właściciel nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy czy też inny wykorzystywany jedynie przez część roku, ma obowiązek zbierania powstałych na nieruchomości odpadów komunalnych i pozbywania się tych odpadów zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz w prawie miejscowym. Strona nie może "wyłączyć się" z tego obowiązku, tłumacząc na przykład, że powstałą niewielką ilość odpadów komunalnych wywozi ze sobą do miejsca zamieszkania. Zdaniem organu pierwszej instancji deklaracja dotycząca ww. nieruchomości powinna być złożona jak dla nieruchomości o charakterze letniskowym, czyli powinna być uiszczana roczna opłata ryczałtowa ze względu na charakter nieruchomości. Organ zaznaczył, że trudności dowodowe w sprawie wykazania bytności na nieruchomościach stanowiących domki letniskowe, zauważył ustawodawca, wprowadzając zapisy dotyczące rocznych opłat ryczałtowych związanych wyłącznie z faktem, że dana nieruchomość stanowi domek letniskowy czy nieruchomość wykorzystywaną jedynie przez część roku na cele rekreacyjne. Zatem w obecnym stanie prawnym na organie nie spoczywa obowiązek wykazywania, że na nieruchomości zamieszkują mieszkańcy, czy - przy przyjęciu, iż to nieruchomość niezamieszkała, że na nieruchomości takiej powstają odpady komunalne.

Zarząd Związku podkreślił, że nawet sporadyczne wizyty w celach kontrolnych czy porządkowych na nieruchomości powodują powstawanie odpadów komunalnych. Zaznaczył również, że jednoznacznie ustalił, iż na nieruchomości znajduje się domek letniskowy, wykorzystywany jedynie przez część roku, na co wskazują również pisma strony. Strona w toku postępowania nie kwestionowała ustaleń organu, wobec czego do przedmiotowej nieruchomości należy stosować stawkę ryczałtową określoną w prawie miejscowym ustanowionym przez Zgromadzenie Związku Międzygminnego [...].

Organ wyjaśnił, że opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi naliczono zgodnie z podjętą uchwałą nr [...] Zgromadzenia Związku z dnia [...] marca 2015 r. w sprawie ustalenia ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe lub inne nieruchomości wykorzystywane na cele rekreacyjne - wypoczynkowe, wykorzystywane jedynie przez część roku. W związku z powyższym oraz biorąc pod uwagę fakt braku pojemników/worków do prawidłowej segregacji, jak również brak odpowiedzi na pytanie o segregowanie odpadów przez stronę - naliczono ryczałtową opłatę, zgodnie z ww. uchwałą, w wysokości 290 zł , uwzględniając brak segregacji odpadów. Organ pierwszej instancji stwierdził, że ryczałtowy charakter opłaty za gospodarowanie odpadami dla nieruchomości o charakterze letniskowym powoduje, że nie ma konieczności ustalania okresu przebywania na danej nieruchomości i faktycznego czasu wytwarzania odpadów czy też ustalania faktycznie wytworzonej ilości odpadów.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, żądając jej uchylenia w całości. Zdaniem skarżącego z art. 6c ust. 2 i art. 6i ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wynika w sposób jednoznaczny, że w odniesieniu do nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje w przypadku, gdy na nieruchomości tej powstają odpady komunalne. Tymczasem, w okolicznościach niniejszej sprawy organ nie tylko nie udowodnił, ale nawet nie uprawdopodobnił, że na terenie nieruchomości położonej w [...] wytwarzane są jakiekolwiek odpady komunalne.

Decyzją z dnia [...] marca 2017r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane również organ odwoławczy, Kolegium lub SKO) utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazując odpowiednie przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jak i prawo miejscowe obowiązujące na terenie Gminy, stwierdził, że właściciel nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy czy też inny wykorzystywany jedynie przez część roku, ma obowiązek zbierania powstałych na nieruchomości odpadów komunalnych i pozbywania się tych odpadów zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz w prawie miejscowym. SKO podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, że strona nie może "wyłączyć się" z tego obowiązku, tłumacząc na przykład, że powstałą niewielką ilość odpadów komunalnych wywozi ze sobą do miejsca zamieszkania. Zaznaczył, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, iż na dzień wszczęcia postępowania w sprawie, P.P. nie złożył deklaracji. Kolegium wskazało, że złożenie deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest obowiązkiem właściciela nieruchomości, wynikającym z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Organ odwoławczy stwierdził, że analizując charakter deklaracji, o których mowa w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, należy mieć na uwadze przepis art. 6q tej ustawy. Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach wprowadziła sposób powstania zobowiązania podatkowego w zakresie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w którym zobowiązanie powstaje z mocy samego prawa. Sposób ustalenia wysokości opłaty przyjęty w tej ustawie opiera się na systemie składania deklaracji, w której zobowiązany do jej złożenia samodzielnie dokonuje obliczenia wysokości opłaty. Organ pierwszej instancji może wszcząć postępowanie w sprawie określenia przedmiotowej opłaty w wypadkach uzasadnionych w powołanych wyżej przepisach.

W ocenie Kolegium zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Organ odwoławczy stwierdził, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi ma charakter daniny publicznej, o której mowa w art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, powstaje z mocy prawa i nie stanowi wynagrodzenia za wykonaną usługę. Podkreślił, że przeprowadzone oględziny nieruchomości potwierdziły, iż nieruchomość jest użytkowana. Działka jest ogrodzona, zadbana i wykorzystywana - jak sam odwołujący potwierdził - w celach rekreacyjno - wypoczynkowych w sezonie letnim.

W ocenie organu odwoławczego opłata określona w zaskarżonej decyzji jest zgodna z przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz z postanowieniami prawa miejscowego wynikającymi z powołanych wyżej uchwał właściwego organu, którymi Kolegium jest związane.

Na powyższą decyzję P.P. wniósł skargę zarzucając:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6i ust.1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w zw. z art. 6c ust. 2, art. 6j ust. 3b, art. 60 ust. 1 tej ustawy oraz w zw. z § 1 uchwały nr [...] Zgromadzenia Związku Międzygminnego [...] z dnia [...] października 2012 r. w sprawie postanowienia o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, położonych na terenie Gmin Związku Międzygminnego [...], na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, przez określenie skarżącemu wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za 2015 r. od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjne - wypoczynkowe (w okresie od maja do września) położonego na nieruchomości w miejscowości [...] w kwocie 290 zł, podczas gdy na nieruchomości tej nie zamieszkują mieszkańcy i nie powstają odpady komunalne, zaś powołane wyżej przepisy nie przewidują powstania obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w takim przypadku;

2) inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122, art. 180 § 1, 187 § 1 i 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 poz. 201), powoływanej jako Ordynacja podatkowa, przez nieprzeprowadzenie niezbędnych dowodów i brak wyjaśnienia, czy na terenie nieruchomości położonej w miejscowości [...], zamieszkują mieszkańcy i powstają odpady komunalne, podczas gdy powstanie obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jest uzależnione od wykazania tych warunków.

Wobec podniesionych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Zarządu Związku Międzygminnego [...] z dnia [...] grudnia 2016 r., przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Zarządowi Związku, względnie umorzenie postępowania w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za 2015r. od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjne - wypoczynkowe (w okresie od maja do września) położonego na nieruchomości w miejscowości [...], a także zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego występującego w sprawie radcy prawnego, według norm przepisanych.

W ocenie skarżącego z ww. przepisów wynika, że w przypadku nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy gminy, co do zasady, w każdym przypadku gmina ma obowiązek zorganizowania odbierania odpadów komunalnych, natomiast w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, może w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowić o odbieraniu tych odpadów. Jednocześnie w przypadku nieruchomości tego drugiego rodzaju, przy założeniu uprzedniego podjęcia stosownej uchwały, obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości powstały odpady komunalne. Jakkolwiek art. 6j ust. 3b ww. ustawy wskazuje, że w przypadku nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe, lub innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanych jedynie przez część roku, rada gminy uchwala ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, to zdaniem skarżącego powołany przepis nie daje podstawy do powstania i określenia obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w odniesieniu do wszystkich nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, w tym również tych, na których nie zamieszkują mieszkańcy, i nie powstają odpady komunalne. Według skarżącego powołany przepis odnosi się jedynie do sposobu obliczenia wysokości tej opłaty (tzn. określana jest ona ryczałtowo według stawki uchwalonej przez radę gminy) i nie przewiduje powstania tej opłaty w przypadku nieruchomości na których nie zamieszkują mieszkańcy i nie powstają odpady komunalne.

Skarżący podkreślił, że nigdy nie twierdził, iż wytwarza na nieruchomości "mało" odpadów, "niewiele" odpadów, wytworzone odpady zagospodarowuje we własnym zakresie, itp. Od samego początku postępowania konsekwentnie twierdził, że na terenie przedmiotowej nieruchomości nie wytwarza odpadów w ogóle, zaś ani organ pierwszej instancji, ani organ odwoławczy, nie przeprowadziły jakiegokolwiek dowodu, który powyższe twierdzenie mógłby kwestionować.

Odwołując się do treści decyzji SKO z dnia [...] września 2016 r. skarżący zwrócił uwagę, że stanowisko Kolegium jest niekonsekwentne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do treści art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei po myśli art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369) - powoływanej dalej jako P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i nie ma zastosowania w niniejszej sprawie).

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Związku Międzygminnego [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. określającą skarżącemu wysokość rocznej ryczałtowej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie 290 zł za 2015 r., tj. rocznie od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe (w okresie od maja do końca września), położonego na nieruchomości w miejscowości [...].

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły zatem przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w jej brzmieniu obowiązującym w 2015r. oraz przepisy prawa miejscowego obowiązujące na terenie Gminy w 2015r.

Skarżący zarzucił organowi podatkowemu zarówno naruszenie prawa materialnego jak i przepisów postępowania. W takiej sytuacji w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów dotyczących prawa procesowego, bowiem kontroli zastosowanego w sprawie przepisu prawa materialnego należy dokonać dopiero wówczas, gdy sąd dojdzie do przekonania, że organ przeprowadził postępowanie podatkowe zgodnie z przepisami tego postępowania a zatem, gdy dokonane przez organ ustalenia nie były wadliwe albo nie zostały skutecznie podważone przez stronę postępowania (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 20 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Sz 412/16 – powoływane orzeczenia dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu postępowanie zostało przeprowadzone przez organy zgodnie z zasadami ogólnymi wyrażonymi w Ordynacji podatkowej, tj. w art. 120, art. 121, art.122 i art.123, jak też z regułami odnoszącymi się do dowodów w zakresie ich gromadzenia oraz oceny (art.180, art. 187 § 1 oraz art. 191 tej ustawy). Uzasadnienia decyzji organów obu instancji spełniają zaś wymogi określone w art. 210 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej, zawierają bowiem wskazanie faktów, które organy uznały za udowodnione, dowodów, którym dały wiarę, oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówiły wiarygodności.

Skarżący zarzuca organowi naruszenie art. 6i ust.1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w zw. z art. 6c ust. 2, art. 6j ust. 3b, art. 6o ust. 1 tej ustawy oraz w zw. z § 1 uchwały nr [...] Zgromadzenia Związku Międzygminnego [...] z dnia [...] października 2012 r. w sprawie postanowienia o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, położonych na terenie Gmin Związku Międzygminnego [...], na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, twierdząc, że ww. przepisy nie przewidują powstania obowiązku ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku, gdy na nieruchomości tej nie zamieszkują mieszkańcy i nie powstają odpady komunalne.

W ocenie Sądu zarzut ten należy uznać za chybiony. Wyjaśnić należy, że zgodnie art. 6c ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach rada gminy może, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowić o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Z kolei po myśli art. 6i ust. 1 pkt 2 tej ustawy obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 2 - za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości powstały odpady komunalne. Natomiast w § 1 uchwały Zgromadzenia Związku Międzygminnego [...] z dnia [...] października 2012 r. określono, że z dniem 1 lipca 2013 r. następuje odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli i nieruchomości położonych na terytorium Gmin uczestników Związku Międzygminnego [...], na których nie zamieszkują mieszkańcy, a na których powstają odpady komunalne.

Przepisy te faktycznie uzależniają ich zastosowanie od powstania odpadów na danej nieruchomości. Zaznaczyć jednak trzeba, że na skutek nowelizacji ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach dokonanej ustawą z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 87), w art. 6j wprowadzone zostały ust. 3b i 3c, które przewidują, że dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe lub dla innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanych jedynie przez część roku, rada gminy uchwala ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe (ust. 3b). Ryczałtowa stawka opłaty jest ustalana jako iloczyn średniej ilości odpadów powstających na takich nieruchomościach, na obszarze gminy, wyrażonej w liczbie pojemników oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6k ust. 1 pkt 2 tej ustawy (ust. 3c) - chodzi tu o ustaloną przez radę gminy stawkę za pojemnik o określonej pojemności. Powyższe przepisy wprowadzające ryczałtową stawkę roczną dla nieruchomości rekreacyjnych weszły w życie 1 lutego 2015 r.

Nowelizując ustawę o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ustawodawca wprowadził zatem roczną, ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami dla nieruchomości letniskowych wykorzystywanych sezonowo. Opłata ta płatna jest raz w roku ryczałtem. Nie zależy od rzeczywistej ilości odpadów gromadzonych na danej nieruchomości, jest bowiem obliczana w stosunku do średniej ilości odpadów powstających na takich nieruchomościach. W uzasadnieniu do noweli projektodawca podniósł, że wprowadzenie obowiązku uchwalenia ryczałtowej stawki rocznej za gospodarowanie odpadami komunalnymi od domku letniskowego lub od innej nieruchomości miało na celu uproszczenie przepisów dotyczących naliczania tych opłat (por. wyrok NSA z dnia 28 lipca 2016 r., sygn. akt II FSK 958/16).

Z kolei w uchwale Zgromadzenia Związku Międzygminnego [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w sprawie ustalenia ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe lub innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanych jedynie przez cześć roku, podjętej na podstawie przepisów art. 6j ust. 3b i 3c ustawy, w § 1 ustalono dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe oraz dla innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjne - wypoczynkowe wykorzystywanych jedynie przez część roku, ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od jednego domku letniskowego lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjne - wypoczynkowe w okresie od 1 maja do 30 września w wysokości 170 zł, jeżeli odpady są zbierane i odbierane w sposób selektywny i 290 zł, jeżeli odpady nie są zbierane i odbierane w sposób selektywny. W § 2 tej uchwały określono, że ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi uiszcza się jednorazowo rocznie, z góry do 15 dnia maja każdego roku, którego obowiązek ponoszenia opłaty dotyczy bądź w terminach i kwotach określonych w § 2 ust. 2 i 3.

Powyższa uchwała Zgromadzenia Związku znajdowała się w obrocie prawnym w 2015 r.; nie podjęto działań celem wyeliminowana jej z obrotu prawnego w przewidzianym do tego trybie, zatem stanowiła ona akt prawa miejscowego obowiązujący w Gminie w 2015 r.

Mając na uwadze treść ww. przepisów, wbrew zarzutom podniesionym skardze, zgodzić się należy z twierdzeniem organów, że właściciel nieruchomości, na której znajduje się domek letniskowy, czy też inny wykorzystywany jedynie przez część roku, ma obowiązek zbierania powstałych na nieruchomości odpadów komunalnych i pozbywania się tych odpadów zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz w prawie miejscowym. Strona nie może "wyłączyć się" z tego obowiązku, twierdząc na przykład – jak czyni to skarżący, że na przedmiotowej nieruchomości odpadów w ogóle nie wytwarza. Trudno przyjąć, by nawet przy korzystaniu z tego typu nieruchomości tylko okazjonalnie odpady w ogóle nie powstawały.

Niemniej kwestia ta i tak pozostaje bez znaczenia, bowiem obowiązujący od 2015 r. system opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku domków letniskowych ponoszenie tych opłat czyni – jak słusznie przyjął organ pierwszej instancji - całkowicie niezależne od faktycznego wytwarzania bądź nie takich odpadów.

Nie sposób podzielić argumentacji skarżącego, że przepisy art. 6j ust. 3b ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach odnosi się jedynie do sposobu obliczenia wysokości tej opłaty i nie przewiduje jej powstania w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, i nie powstają odpady komunalne. Zauważyć bowiem trzeba, że ustawodawca w art. 6j ust. 3b i 3c tej ustawy nie odwołuje się do uregulowań zawartych w jej art. 6c ust.1 czy ust. 2, jak czyni to w pozostałych ustępach tego przepisu. Uregulowania dotyczące opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi odnoszące się do nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe lub innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanych jedynie przez część roku – od ich wprowadzenia w 2015 roku do ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zdaniem Sądu należy traktować jako przepisy szczególne. Stąd niezasadne jest odwoływanie się przez skarżącego m.in. do ogólnych zasad z art. 6c ust. 2 oraz przepisów art. 6i ust. 1 pkt 2 tej ustawy, z podkreślaniem warunku powstawania odpadów komunalnych.

W trakcie postępowania organ podatkowy ustalił, że skarżący w 2015 r. był właścicielem nieruchomości położonej przy ul. [...], Gmina, na której znajduje się drewniany dom letniskowy. Teren nieruchomości jest ogrodzony, zadbany, użytkowany. Zaś z wyjaśnień samego skarżącego wynika, że nieruchomość jest użytkowana w sezonie letnim.

Zaznaczyć należy, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach zobowiązuje właściciela nieruchomości do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Natomiast z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżący takiej deklaracji nie złożył.

Stosownie do treści art. 6o ust. 1 ww. ustawy w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji właściwy organ (w tym przypadku Zarząd Związku) określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Z kolei po myśli art. 6q ust. 1 tej ustawy w sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta, a w przypadku przejęcia przez związek międzygminny zadań gminy, o których mowa w art. 3 ust. 2, w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi, w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które stanowią dochód związku międzygminnego - zarządowi związku międzygminnego.

Tym samym w realiach niniejszej sprawy Zarząd Związku zasadnie określił skarżącemu wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze decyzji, uwzględniając przy tym obowiązujące przepisy prawa miejscowego.

W ocenie Sądu, wbrew sugestiom zawartym w skardze, bez wpływu na zgodność z prawem zaskarżonej decyzji pozostaje decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2016 r. nr [...]. W decyzji tej organ odwoławczy m.in. wskazał, że ponownie rozpatrując sprawę organ pierwszej instancji powinien wyjaśnić w sposób jednoznaczny, czy strona w roku 2015 przebywała na przedmiotowej nieruchomości i czy na nieruchomości tej powstawały odpady komunalne. Zalecenia te organ pierwszej instancji starał się zrealizować przesłuchując właściciela sąsiedniej nieruchomości. Niemniej jednak ustalenia te w świetle przepisów stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji, charakteru orzeczonej opłaty oraz złożonych w sprawie oświadczeń skarżącego nie są konieczne.

Co prawda zalecenia organu odwoławczego wiążą organ pierwszej instancji co do obowiązku wyjaśnienia okoliczności w nich wskazanych, jednakże na podstawie art. 120 Ordynacji podatkowej organy podatkowe obowiązane są przede wszystkim do działania na podstawie przepisów prawa, co też w niniejszej sprawie uczyniły.

Przeprowadzona w sprawie kontrola zaskarżonej decyzji w zakresie podniesionych w skardze zarzutów oraz przesłanek wziętych przez Sąd pod uwagę z urzędu wykazała, że decyzja ta jest zgodna z prawem, nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.