Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 115/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2010-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Drogi publiczne
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200, art.205 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.4 pkt 2, 12 i 13, art. 1, art.2 ust. 1, art.2a, 28 ust.1 i 2, art.8, art.20 pkt 11
journal: Dz.U. 2000 nr 71 poz 838
law: Ustawa dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity.
article: art.61, art.66 ust.1 pkt 3, art.3 pkt 3
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art.7, art. 77 § 1, art.80, art.8, art.11, art.76 § 3, art.107 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art.21, art.60 ust.1
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant referent Marta Świetlik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi Zarządu Powiatu na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...], II. stwierdza ,iż decyzje określone w pkt. I wyroku nie podlegają wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Zarządu Powiatu kwotę 500 (pięćset) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2009r. (znak: [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 oraz ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, nakazał Zarządowi Powiatu, w terminie 18 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, usunięcie nieprawidłowości występujących w wiadukcie drogowym zlokalizowanym w 243,594 km linii kolejowej Nr [...], na terenie działki nr [...], polegających na:

– zdegradowanej konstrukcji nośnej wiaduktu, objawiającej się: odpadającą od spodu otuliną betonową o niskiej wytrzymałości; korozją zbrojenia nośnego; korozją, degradacją betonu, płyty i belek od spodu wiaduktu; zarysowaniem

i spękaniami betonowych podparć, łuków oraz gzymsów; licznymi wyciekami stalaktytów w miejscach zarysowania i spękań konstrukcji żelbetowej; nieszczelną izolacją wiaduktu,

– zniszczonych balustradach stalowych,

– braku schodów, ścieków skarpowych, dylatacji oraz płyt przejściowych,

– zapadnięciach nawierzchni w rejonie dojazdów,

– licznych ubytkach betonu na gzymsach wiaduktu,

poprzez:

– uzupełnienie braków w otulinie betonowej zaprawami naprawczymi,

– oczyszczenie i zabezpieczenie antykorozyjne zbrojenia nośnego,

– zabezpieczenie antykorozyjne wszystkich powierzchni betonowych,

– iniekcję wysokociśnieniową zarysowania i spękań,

– oczyszczenie powierzchni betonowych ze stalaktytów,

– odtworzenie izolacji wiaduktu,

– naprawę istniejących balustrad lub wykonanie nowych,

– wykonanie schodów i ścieków skarpowych oraz dylatacji i płyt przejściowych,

– wykonanie podbudowy drogowej i nawierzchni w bezpośredniej bliskości wiaduktu,

– oczyszczenie i uzupełnienie ubytków betonu w rejonie gzymsów.

Ponadto organ zakazał użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.

Uzasadniając swoje stanowisko co do stanu technicznego obiektu budowlanego organ powołał się na ustalenia dokonane podczas kontroli obiektu przeprowadzonej w dniu [...] września 2009r. (protokół kontroli nr [...]). Według ustaleń organu przedmiotowy wiadukt jest częścią drogi powiatowej usytuowanej na działce nr [...]. Obiekt ten jest w złym stanie technicznym i obowiązuje na nim zakaz ruchu pojazdów mechanicznych. Zdaniem organu ustalenia kontroli PINB potwierdziły stan faktyczny opisany w znajdującym się w aktach sprawy "Przeglądzie szczegółowym" przedmiotowego wiaduktu, sporządzonym w styczniu 2008r. przez mgr inż. D.B..

Powołując się na pismo z dnia [...] czerwca 2005r. Dyrektora Departamentu Dróg Publicznych Ministerstwa Infrastruktury ([...]), PINB stwierdził, że przedmiotowy wiadukt, jako drogowy obiekt inżynierski, zgodnie z art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2004r. Nr 204, poz. 2086 ze zm.), jest elementem drogi publicznej powiatowej, której zarządcą jest Zarząd Powiatu. Natomiast zgodnie z art. 20 ww. ustawy do obowiązków zarządcy należy m. in. remont i utrzymanie drogowych urządzeń inżynierskich.

W świetle art. 28 ust. 2 pkt 2 do zarządu kolei należy natomiast konserwacja znajdującej się na skrajnią kolejową dolnej części konstrukcji wiaduktów kolejowych, łącznie z urządzeniami zabezpieczającymi. Organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy Prawo budowlane obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa użytkowania oraz w zakresie możliwości utrzymania właściwego stanu technicznego.

W ocenie PINB przedmiotowy wiadukt nie jest utrzymywany w należytym stanie technicznym. Aktualny stan tego obiektu prowadzi do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej. W związku z powyższym na podstawie art. 66 ustawy Prawo budowlane, nałożył na zarządcę drogi obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.

W odwołaniu od powyższej decyzji Zarząd Powiatu wniósł o jej zweryfikowanie poprzez nałożenie określonych w niej obowiązków na Skarb Państwa - Starostę. W uzasadnieniu podniesiono, że droga usytuowana na działce nr [...], która dochodzi do działki nr [...] stanowiącej własność Skarbu Państwa, na której znajduje się przedmiotowy wiadukt drogowy zlokalizowany w 243,549 km linii kolejowej nr [...], przed dniem 1 stycznia 1999r. stanowiła fragment drogi wojewódzkiej nr [...]. Droga nr [...] nie została wprawdzie wymieniona w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz.U. Nr 160, poz. 1071), jednakże na mocy decyzji Wojewody z dnia [...] grudnia 2004r. nr [...] stała się własnością Województwa, lecz bez fragmentu drogi oznaczonej działką nr [...] i wiaduktu.

Strona skarżąca wskazała, że wiadukt usytuowany w pasie kolejowym oznaczonym działką nr [...], do której dochodzi droga oznaczona działką nr [...], nie stanowi połączenia z drogą użyteczności publicznej, a zatem nie spełnia kryteriów określonych w art. 6a ustawy o drogach publicznych i nie może stanowić drogi kategorii powiatowej. Strona podała, iż droga na działce nr [...] nie ma połączenia z wiaduktem, zatem jest on elementem traktu kolejowego zlokalizowanego na działce nr [...], będącej w zarządzie Polskich Kolei Państwowych S.A.

Ponadto w odwołaniu wskazano, że działka nr [...] jest własnością Skarbu Państwa, zaś zgodnie z zapisami księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy, pozostaje w gospodarowaniu Starosty. W ocenie strony skarżącej stan władania przedmiotowym wiaduktem winien zostać ustalony na podstawie zapisów właściwej księgi wieczystej.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2009r. ([...])Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej wyznaczenia terminu wykonania określonego w decyzji obowiązku i orzekł w tym zakresie o wyznaczeniu terminu wykonania obowiązku na 18 miesięcy od daty otrzymania niniejszej decyzji, a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego słusznie uznał, że stan techniczny spornego wiaduktu drogowego zlokalizowanego, na terenie działki nr [...] jest nieodpowiedni i stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. W ocenie WINB, dokonanej na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, zakres nałożonych przez organ I instancji robót budowlanych jest uzasadniony zakresem ustalonych nieprawidłowości naruszających wymagania przepisów techniczno - budowlanych obowiązujących w odniesieniu do drogowych obiektów inżynierskich. Organ odwoławczy wskazał, iż w odniesieniu do przedmiotowego obiektu budowlanego, z uwagi na jego funkcję, zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 30 maja 2000r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogowe obiekty inżynierskie i ich usytuowanie (Dz. U. z 2000r. Nr 63, poz. 735).

Organ odwoławczy podał, iż sporny wiadukt znajduje się w ciągu drogi publicznej usytuowanej na działce nr [...] i zapewnia komunikację nad przeszkodą terenową, jaką jest linia kolejowa krzyżująca się z drogą usytuowaną na działce nr [...] i wobec tego wiadukt jest zatem elementem budowli w postaci tej drogi. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy przywołał definicję drogi i obiektu mostowego zawarte w art. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2007r. Nr 19 poz. 115 ze zm.).

Organ zwrócił uwagę na § 15 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Transportu

i Gospodarki Morskiej, w myśl którego mosty, w zależności od ich przeznaczenia i od przeszkody terenowej, powinny zapewniać w szczególności bezpieczny ruch pojazdów kołowych i szynowych (pkt 3) oraz bezpieczny ruch pieszych (pkt 4). Zgodnie natomiast z § 147 ust. 1 cyt. rozporządzenia, konstrukcja obiektu inżynierskiego powinna spełniać warunki zapewniające nieprzekroczenie stanów granicznych nośności i stanów granicznych użytkowania w każdym z jego elementów i w całej konstrukcji. Stany graniczne nośności uważa się za przekroczone m. in. w przypadku zniszczenia któregoś elementu takiego obiektu (ust. 2 pkt 3). Zaś o przekroczeniu stanów granicznych użytkowania stanowią m. in. nadmierne ugięcia - które mogą wpływać ujemnie na przydatność użytkową i wygląd konstrukcji obiektu, jego wyposażenia, a także ograniczać jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem (ust. 3 pkt 1), jak również zarysowania - które mogą wpływać ujemnie na przydatność użytkową, trwałość i wygląd konstrukcji obiektu (ust. 3 pkt 2).

Adresatem decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, w świetle art. 61 ustawy Prawo budowlane, może być wyłącznie właściciel lub zarządca obiektu, a w przypadku, gdy obiekt stanowi współwłasność, adresatem takiej decyzji organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest uczynić wszystkich współwłaścicieli.

W ocenie WINB z dokumentów zgromadzonych w całym postępowaniu dotyczącym nieprawidłowości w stanie technicznym wiaduktu drogowego zlokalizowanego w 243,594 km linii kolejowej Nr [...], na terenie działki nr [...], w sposób niebudzący wątpliwości wynika, iż podmiotem odpowiedzialnym za utrzymanie przedmiotowego obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym jest Zarząd Powiatu.

Organ przywołał treść art. 19 ust. 1 oraz art. 20 ustawy o drogach publicznych, które stanowią, że podmiotem zobowiązanym do utrzymania drogi jest jej zarządca, którym

w zależności od kategorii drogi jest odpowiedni organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego oraz wskazują na zakres obowiązków zarządcy.

W opinii organu odwoławczego z dokumentów sprawy wynika, że odcinek drogi usytuowanej na działce nr [...], w ciągu którego znajduje się wiadukt stanowiący przedmiot orzeczenia badanej decyzji PINB, z dniem [...] stycznia 1999r. otrzymał status drogi powiatowej. WINB podał, iż z treści pisma z dnia [...] czerwca 2005r. ([...]) Dyrektora Departamentu Dróg Publicznych Ministerstwa Infrastruktury wynika, iż droga usytuowana na działce nr [...] przed dniem [...] stycznia 1999r. stanowiła fragment drogi wojewódzkiej nr [...]. Droga nr [...] nie została natomiast wymieniona w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz.U. Nr 160, poz. 1071), zatem na mocy art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), z dniem 1 stycznia 1999r. stała się drogą powiatową.

Organ drugiej instancji wskazał, iż zgodnie z art. 19 ust. 2 pkt 3 ustawy o drogach publicznych zarządcą drogi powiatowej jest zarząd powiatu, zatem z mocy powyższego przepisu podmiotem zobowiązanym do utrzymania budowli - drogi usytuowanej na działce nr [...] wraz ze wszystkimi jej elementami, w tym drogowym obiektem inżynierskim w postaci wiaduktu nad linią kolejową, znajdującego się w ciągu tej drogi, jest Zarząd Powiatu.

Ponadto WINB zwrócił uwagę na nieprecyzyjne określenie przez organ pierwszej instancji w zaskarżonej decyzji terminu na wykonanie określonych tą decyzją obowiązków i w tym zakresie zmienił decyzję organu pierwszej instancji.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożył Zarząd Powiatu, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Strona skarżąca zarzuciła ww. decyzji:

– błędną wykładnię art. 6a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych,

– błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez przyjęcie, iż wiadukt drogowy zlokalizowany w 243,549 km linii kolejowej [...], na działce oznaczonej nr ewidencyjnym [...]o stanowi ciąg drogi powiatowej, której zarządcą jest Zarząd Powiatu.

W uzasadnieniu skarżący przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego w sprawie a następnie, podobnie jak w odwołaniu, zakwestionował prawidłowość ustalenia przez organy okoliczności faktycznych sprawy poprzez przyjęcie, iż podmiotem zobowiązanym do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie obiektu mostowego – spornego wiaduktu jest Zarząd Powiatu, jako zarządca drogi powiatowej, w której ciągu zlokalizowany jest sporny obiekt.

Skarżący przedstawił szczegółową analizę przekształceń własnościowych

i prawnych, treści dokumentów urzędowych, zmian w rejestrze ewidencji gruntów, księgi wieczystej, na podstawie której wywiódł, iż brak jest podstaw faktycznych

i prawnych dla przyjęcia, iż droga usytuowana na działce nr [...], z dniem [...] stycznia 1999 r. z mocy samego prawa uzyskała status drogi powiatowej. Skarżący podkreślił, iż organy winny w pierwszej kolejności samodzielnie, na podstawie właściwych dokumentów urzędowych ustalić stan prawny działki na dzień [...] grudnia 1999 r. uwzględniając podstawę prawną nabycia własności przez Skarb Państwa, a następnie w prawidłowo i na potrzeby tej sprawy przeprowadzonym postępowaniu ustalić stan faktyczny odnośnie położenia spornej działki, i dopiero wtedy ustalić właściwego zarządcę drogi.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2010 r. pełnomocnik strony skarżącej na potwierdzenie zarzutów skargi przedłożył dodatkową dokumentację fotograficzną

i mapową obrazującą usytuowanie spornego wiaduktu, drogi nr [...], drogi wojewódzkiej i duktu leśnego (k. 56-66 akt). Pełnomocnik, powołując się na dokumenty złożone wraz ze skargą oraz przedłożone na rozprawie podkreślił, iż droga nr [...] nigdy nie byłą częścią drogi wojewódzkiej (oznaczonej wcześniej nr [...]), nie mogła zatem z dniem

[...] stycznia 1999 r. stać się drogą powiatową. Zarząd Dróg Wojewódzkich decyzją

z 2004 r. także nie przejął tej działki, ponieważ nie była ona w ciągu rozpatrywanej drogi. Pełnomocnik podkreśliła nadto, że sporny wiadukt nie leży w ciągu drogi nr [...], która dochodzi wprost do torów kolejowych i kończy się około 160 m przed wiaduktem. Od wiaduktu biegnie natomiast dukt leśny dla obsługi terenów Nadleśnictwa.

Na podstawie przepisu art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd z urzędu postanowił przeprowadzić dowód uzupełniający z powyższych dokumentów, bowiem uznał, iż jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy wątpliwości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Uprawnienia sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270, ze zm.) - zwanej dalej: "P.p.s.a". sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W związku z tym podstawę dla uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu wydanego przez organ administracji publicznej stanowi stwierdzenie, że doszło do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 P.p.s.a.).

Jak stanowi przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaznaczyć przy tym należy, że w myśl przepisu art. 133 P.p.s.a. podstawą wyrokowania sądu administracyjnego, są akta sprawy.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2000, Nr 98, poz. 1071 z późn.zm.), zwanej dalej: "K.p.a.", w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Musiało to zatem skutkować wyeliminowaniem wadliwych decyzji z obrotu prawnego.

Realizacja jednej z zasad ogólnych postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej, wymaga by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jako dowolne należy traktować zatem ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 K.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 K.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków koniecznych do jednoznacznego wyjaśnienia okoliczności sprawy, jako warunku niezbędnego wydania rozstrzygnięcia o przekonującej treści - por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2001 r., I SA 1768/99, Lex nr 54171.

W odniesieniu do postępowania przed organem odwoławczym należy też podkreślić, iż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ ten obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzyć sprawę rozstrzygniętą decyzją lub postanowieniem organu I instancji, a stan faktyczny winien ustalić nie tylko w oparciu o materiał dowodowy zebrany w postępowaniu I instancji lecz także rozszerzając granice postępowania dowodowego na istotne dla sprawy okoliczności faktyczne pominięte przez organ I instancji. W konsekwencji, w myśl art. 136 K.p.a., organ odwoławczy może przeprowadzić nie tylko na żądanie strony lecz także z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który w I instancji wydał decyzję lub postanowienie. Funkcjonowanie zasady prawdy w postępowaniu administracyjnym zobowiązuje organ do szczególnej staranności w wyjaśnieniu wszystkich faktów istotnych dla sprawy. W szczególności organ jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kpa (zob. wyrok NSA z dnia 26.05.1981 r., S.A. 810/81, ONSA 1981, Nr 1 poz. 45).

Decyzje administracyjne wydawane w postępowaniu administracyjnym podlegają rygorom określonym w art. 107 § 1 K.p.a. Przepis ten wymienia elementy decyzji administracyjnej, do których należy między innymi jej uzasadnienie faktyczne i prawne. Z kolei § 3 cytowanego przepisu stanowi, iż uzasadnienie faktyczne decyzji w szczególności powinno zawierać wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej, z przytoczeniem przepisów prawa. Prawidłowe uzasadnienie rozstrzygnięcia umożliwia przeprowadzenie kontroli, czy decyzja została wydana zgodnie z obowiązującym prawem, a nadto wiąże się także z realizacją zasady przekonywania, sformułowanej w art. 11 K.p.a.

Przedmiotem sporu między stronami przedmiotowego postępowania było ustalenie podmiotu zobowiązanego, na podstawie art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn.zm.), do utrzymywania i użytkowania spornego wiaduktu zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ustawy, który stanowi, że "obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności techniczne, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7.".

Materialnoprawną podstawę wydania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w zasadniczej części utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją organu odwoławczego, stanowił przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, w myśl którego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku.

Adresatem takiej decyzji może być zarówno właściciel jak i zarządca nieruchomości, bowiem na obu tych podmiotach spoczywa obowiązek utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym. W myśl art. 3 pkt 3 prawa budowlanego wiadukt to obiekt budowlany - budowla, z kolei w myśl art. 4 pkt 12 i 13 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2007r. Nr 19 poz. 115 ze zm.) – dalej jako "ustawa", wiadukt jest obiektem mostowym, czyli budowlą przeznaczoną do przeprowadzenia drogi, samodzielnego ciągu pieszego lub pieszo-rowerowego, szlaku wędrówek zwierząt dziko żyjących lub innego rodzaju komunikacji nad przeszkodą terenową. Obiekt mostowy stanowi drogowy obiekt inżynierski.

W myśl definicji zawartej w art. 4 pkt 2 ustawy o drogach publicznych, droga to budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowana w pasie drogowym.

Artykuł 61 prawa budowlanego określa, iż właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany:

1. utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2;

2. zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu

w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.

W tym miejscu należy stwierdzić, iż jakkolwiek organy obu instancji słusznie ustaliły, iż przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego daje podstawę do wydania decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości to, zdaniem składu orzekającego, w rozpatrywanej sprawie brak jest właściwego oznaczenia adresatów tych nakazów. Na marginesie należy wskazać, iż skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu wypełnia pozytywną przesłankę do stwierdzenia jej nieważności (art. 156 § 1 pkt 4 kpa).

W ocenie Sądu materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie nie daje podstawy do jednoznacznego stwierdzenia, że to właśnie skarżący Zarząd Powiatu winien być adresatem nałożonych obowiązków.

Bezsporne jest natomiast, że wiadukt drogowy zlokalizowany w 243,594 km linii kolejowej Nr [...], na terenie działki nr [...] jest w bardzo złym stanie technicznym, wymagającym wykonania prac remontowych, co potwierdziły oględziny przeprowadzone przez organy nadzoru oraz "Przegląd szczegółowy" przedmiotowego wiaduktu, sporządzony w styczniu 2008r. przez mgr inż. D.B..

Zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami, w sytuacji gdy obiekt budowlany, którego stan techniczny obliguje organ nadzoru do podjęcia działań określonych w art. 66 stanowi część składową drogi, wówczas podmiot(y) obowiązane do jego utrzymania we właściwym stanie technicznym i doprowadzenia do takiego stanu należy ustalać między innymi z uwzględnieniem przepisów ustawy o drogach publicznych.

W myśl art. 1 ustawy, drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie tej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub przepisach szczególnych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 i art. 2a ustawy, drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej dzielą się na następujące kategorie: 1) drogi krajowe- stanowiące własność Skarbu Państwa, 2) drogi wojewódzkie, 3) drogi powiatowe i 4) drogi gminne - stanowiące odpowiednio własność samorządu województwa, powiatu lub gminy.

Kategorię dróg wojewódzkich, sposób zaliczania do niej dróg i ustalania ich przebiegu uregulowano w art. 6, dróg powiatowych w 6a, natomiast dróg gminnych w art. 7 ww. ustawy.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 i 2 organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarządcą drogi. Co do zasady zarządcami dla dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych są odpowiednio – zarząd województwa, zarząd powiatu oraz wójt (burmistrz, prezydent miasta). Do zarządcy drogi należy w szczególności utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą (art. 20 pkt 4 ustawy).

Z kolei po myśli art. 8 ust. 1 ustawy, drogi niezliczone do żadnej kategorii dróg publicznych, w szczególności drogi w osiedlach mieszkaniowych, dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych, dojazdowe do obiektów użytkowanych przez przedsiębiorców, place przed dworcami kolejowymi, autobusowymi i portami oraz pętle autobusowe, są drogami wewnętrznymi. Zgodnie z ust. 2 i 3 art. 8 budowa, przebudowa, remont, utrzymanie, ochrona i oznakowanie dróg wewnętrznych oraz zarządzanie nimi należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela tego terenu. Finansowanie tych zadań należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela tego terenu.

Organy nadzoru budowlanego ustaliły, że działka nr [...], na której jest zlokalizowany sporny wiadukt, jest własnością Skarbu Państwa i pozostaje w trwałym zarządzie lub zarządzie PKP S.A. (wypis z rejestru gruntów k. 15 akt administracyjnych). organ pierwszej instancji nie dokonywał samodzielnych ustaleń, z jakimi nieruchomościami, drogami łączy się działka nr [...]. W treści decyzji brak jest stwierdzenia, iżby wiadukt znajdował się w ciągu konkretnie oznaczonej drogi, w szczególności drogi publicznej. Należy zatem stwierdzić, iż jako zupełnie dowolne jawi się nałożenie obowiązków na Zarząd Powiatu jedynie z powołaniem się na treść pisma Dyrektora Departamentu Dróg Publicznych Ministerstwa Infrastruktury z dnia 20 czerwca 2005 r.

Podkreślenia wymaga, iż organy nie zgromadziły w aktach sprawy dokumentów pozwalających jednoznacznie ustalić charakter, sposób wykorzystania, funkcje spornego wiaduktu, tym bardziej takich, które pozwoliłyby obiektywnie ocenić ich stanowisko, zgodnie z którym sporny wiadukt jest obiektem stanowiącym element drogi (drogowy obiekt inżynierski w rozumieniu cytowanych przepisów) stanowiącej obecnie kategorię drogi powiatowej.

W przedłożonych sądowi wraz ze skargą aktach administracyjnych brak jest dowodów, które pozwoliłyby na stwierdzenie, że sporny wiadukt leży w ciągu drogi nr [...], a niezależnie od powyższego, że droga ta stanowi drogę powiatową. Przeciwnie natomiast do tezy stawianej przez organy, w ocenie Sądu z istotnym naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów, dokumenty przedłożone przez stronę skarżącą potwierdzają jej zarzut, iż droga na nieruchomości oznaczona nr [...] kończy się przed spornym wiaduktem i nie łączy się z nim, brak jest więc podstaw do uznania, iż wiadukt ten leży "w ciągu drogi oznaczonej nr [...]".

Organy nadzoru budowlanego, mimo twierdzeń strony skarżącej, że przedmiotowy wiadukt nie łączy się z drogą na działce nr [...] oraz mimo tego, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się mapa (k. 11), z której wynika, że rzeczywiście wiadukt leży w znacznym oddaleniu od końca ww. drogi, nie zbadał tej kwestii. Przeprowadzając postępowanie w sposób zgodny z zasadami postępowania administracyjnego, a zwłaszcza gromadząc w sposób właściwy materiał dowodowy organ mógł ustalić stan prawny działek (na podstawie odpisów KW czy wypisów

z rejestru gruntów), które przylegają bezpośrednio do działki nr [...], na której usytuowany jest wiadukt, na jego wysokości a także określić precyzyjnie jakie nieruchomości i ewentualnie urządzone na nich drogi przylegają do wiaduktu po obu stronach tego obiektu budowlanego.

Skoro wiadukt jest obiektem mostowym, czyli budowlą przeznaczoną

do przeprowadzenia drogi, samodzielnego ciągu pieszego lub pieszo-rowerowego, szlaku wędrówek zwierząt dziko żyjących lub innego rodzaju komunikacji nad przeszkodą terenową (w niniejszej sprawie linią kolejową), to należałoby ustalić przeznaczenie przedmiotowego wiaduktu, czy jest przeznaczony do przeprowadzenia drogi czy też np. służy do innych celów np. ruchu pieszego, korzystania z nieruchomości przyległych. itp.

Z materiałów dowodowych przedstawionych przez stronę skarżącą oraz

z akt administracyjnych sprawy (np. mapa na k. 11) wynika, że z działką nr [...]

na wysokości wiaduktu sąsiadują nieruchomości o nr [...], które są oznaczone jako "Ls" – lasy. Ponadto z dokumentacji fotograficznej przedłożonej na rozprawie przez stronę skarżącą w sposób ewidentny wynika, że po pierwsze wiadukt nie łączy się z drogą na działce nr [...], a po drugie prowadzą do niego dukty leśne. Wobec tego należało również rozważyć, czy omawiana budowla nie znajduje się jest w ciągu drogi wewnętrznej – drogi leśnej.

Uregulowanie zawarte art. 20 pkt 11 ustawy nakłada obowiązek "wykonania robót interwencyjnych, robót utrzymaniowych i zabezpieczających" dróg na zarządcę drogi. Jednak w przypadku skrzyżowania dróg z liniami kolejowymi, zgodnie z art. 28 ust. 1 ich budowa, przebudowa, remont, utrzymanie i ochrona "w poziomie szyn, wraz z zaporami, urządzeniami sygnalizacyjnymi, znakami kolejowymi, jak również nawierzchnią drogową w obszarze między rogatkami, a w przypadku ich braku - w odległości 4 m od skrajnych szyn, należy do zarządu kolei". Należy jednak przede wszystkim zwrócić uwagę na treść ust. 2 omawianego przepisu, według którego do zarządów kolei należy konserwacja znajdującej się nad skrajnią kolejową dolnej części konstrukcji wiaduktów drogowych, łącznie z urządzeniami zabezpieczającymi, czego w ogóle nie analizowały organy wydając zaskarżoną decyzję.

Reasumując, pomimo, że w rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia

z wiaduktem drogowym, to w myśl powyższego przepisu, wobec faktu, iż pod tym obiektem przebiega linia kolejowa, konserwacja dolnego odcinka tego wiaduktu winna być nakazana zarządowi kolei.

Powyższych uchybień i nieprawidłowości nie usunął organ odwoławczy.

Sąd stoi na stanowisku, iż z obowiązującej w postępowaniu administracyjnym zasady prawdy obiektywnej wynika powinność organów poszukiwania i przeprowadzania dowodów służących dokładnemu wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, w szczególności gdy istnieje spór pomiędzy stronami postępowania i gdy wskazują one na istnienie w tym zakresie istotnych wątpliwości, a określona decyzja może dotykać chronionych prawnie dóbr osobistych człowieka w postaci życia i zdrowia ludzkiego. W takiej sytuacji organ winien szczególnie zadbać o to, aby w pełni została zrealizowana zasada przekonywania, określona w art. 11 K.p.a.

W rozpoznawanej sprawie organy orzekające nie tylko nie rozważyły z urzędu wszelkich okoliczności sprawy, do czego obligują je art. 7, art. 77 oraz art. 80 kpa, ale nie rozważyły nawet wszechstronnie okoliczności podnoszonych w toku postępowania administracyjnego przez stronę skarżącą (zwłaszcza twierdzenia, że droga na działce nr [...] nie łączy się z przedmiotowym wiaduktem). Organy rozpoznające sprawę zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji wręcz uchyliły się od dokonania ustaleń w tym względzie poprzestając na stwierdzeniu, że wiadukt jest w ciągu drogi powiatowej. Jako niedopuszczalne należy ocenić dokonanie przez organ ustalenia istotnych dla przedmiotowej sprawy okoliczności bez zgromadzenia w tym zakresie wszelkich dostępnych dowodów i ich rzeczowej oceny, a jedynie na podstawie treści pisma Dyrektora Departamentu Dróg Publicznych Ministerstwa Infrastruktury. Takie ustalenia w postępowaniu administracyjnym organ administracji publicznej winien dokonywać samodzielnie w oparciu o dokumenty urzędowe, w rozumieniu art. 76 K.p.a., zapisy ksiąg wieczystych, ewidencji gruntów i związane z nimi dokumenty źródłowe. Jak zasadnie podnosi skarżący Zarząd Powiatu, w przedmiotowej sprawie istotnym dowodem, który stanowić winien także źródło dla ustalenia stanu faktycznego w zakresie statusu działki nr [...] jest właściwy protokół zdawczo – odbiorczy, o którym mowa w § 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 1998 r. w sprawie dostosowania organizacji dyrekcji okręgowych dróg publicznych oraz będących ich częściami zarządów drogowych i drogowej służby liniowej do organizacji administracji publicznej określonej przepisami o reformie administracji publicznej - Dz.U. 1998 r. Nr 156 poz. 1027.

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133 poz. 872 ze zm.) w art. 21 zobowiązała Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej do określenia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej, w drodze rozporządzenia wydanego do dnia 30 listopada 1998 r., organizacji dyrekcji okręgowych dróg publicznych oraz będących ich częściami zarządów drogowych i drogowej służby liniowej, która umożliwić miała dostosowanie z dniem 1 stycznia 1999 r. organizacji tych jednostek do organizacji administracji publicznej określonej w ustawach, o których mowa w art. 1. Zgodnie z art. 60 ust. 1 ww. ustawy z dnia 13 października 1998 r. mienie Skarbu Państwa będące we władaniu instytucji i państwowych jednostek organizacyjnych przejmowanych z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego na podstawie przepisów ustawy kompetencyjnej oraz przepisów niniejszej ustawy z tym dniem staje się z mocy prawa mieniem właściwych jednostek samorządu terytorialnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Tryb przewidziany w art. 60 ust. 1 ustawy dotyczył także mienia państwowego znajdującego się we władaniu jednostek organizacyjnych państwowej administracji drogowej, które to mienie, po przekształceniu mającym na celu dostosowanie organizacji tych jednostek do organizacji administracji publicznej, miało zostać przejęte przez jednostki samorządu terytorialnego.

Wykonując postanowienia art. 21 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Minister Transportu i Gospodarki Morskiej wydał rozporządzenie z dnia 14 grudnia 1998 r. w sprawie dostosowania organizacji dyrekcji okręgowych dróg publicznych oraz będących ich częściami zarządów drogowych i drogowej służby liniowej do organizacji administracji publicznej określonej przepisami o reformie administracji publicznej (Dz. U. Nr 156, poz. 1027). Celem tego rozporządzenia było dokonanie reorganizacji istniejących struktur organizacyjnych administracji drogowej w celu przejęcia ich z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z tym rozporządzeniem z dniem 31 grudnia 1998 r. dyrekcje okręgowe dróg publicznych oraz będące ich częściami zarządy drogowe i drogowa służba liniowa zostały przekształcone w: 1) jednostki organizacyjne do zarządzania drogami powiatowymi określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia, 2) jednostki organizacyjne do zarządzania drogami wojewódzkimi określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia, 3) jednostki organizacyjne Generalnej Dyrekcji Dróg Publicznych określone w załączniku nr 3 do rozporządzenia. Natomiast według § 3 tego rozporządzenia składniki mienia będącego dotychczas we władaniu dyrekcji okręgowych dróg publicznych, wymienione w protokołach zdawczo-odbiorczych sporządzonych na dzień 31 grudnia 1998 r., stają się z dniem 1 stycznia 1999 r. składnikami mienia jednostek, o których mowa w § 1 - powstałych w wyniku reorganizacji.

W uchwale z dnia 10 kwietnia 2006 r. sygn. I OPS 5/05 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów wskazał, iż w sprawie o stwierdzenie nabycia mienia na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) protokół zdawczo-odbiorczy, o którym mowa w § 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 1998 r. w sprawie dostosowania organizacji dyrekcji okręgowych dróg publicznych oraz będących ich częściami zarządów drogowych i drogowej służby liniowej do organizacji administracji publicznej określonej przepisami o reformie administracji publicznej (Dz.U. Nr 156, poz. 1027), jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 K.p.a., określającym stan władania mieniem Skarbu Państwa przez jednostki organizacyjne przejmowane z dniem 1 stycznia 1999 r. przez właściwe jednostki samorządu terytorialnego. (publ. ONSAiWSA 2006 Nr 3 poz. 70). W uzasadnieniu uchwały podkreślono, iż na bazie dotychczasowych państwowych jednostek organizacyjnych zarządu dróg publicznych miały powstać nie tyle nowe jednostki organizacyjne, bo do powołania tych uprawnione były od 1 stycznia 1999 r. jednostki samorządu terytorialnego (jak powiaty i województwa), ile raczej chodziło tu o wydzielenie w sposób zorganizowany odpowiednich środków, by umożliwić samorządom, które przejęły zarząd drogami powiatowymi i wojewódzkimi, sprawowanie od 1 stycznia 1999 r. pieczy nad tymi drogami (...). Dostosowywanie organizacyjne jednostek zarządu drogami publicznymi do organizacji administracji publicznej pociągało za sobą z reguły utworzenie na bazie dotychczasowej jednostki organizacyjnej dwóch lub więcej jednostek zarządu dróg, co wymagało także fizycznego podziału posiadanego przez te jednostki majątku i określenia na dzień [...] grudnia 1998 r., jakie jego składniki wchodzą w skład wydzielonych w wyniku reorganizacji jednostek. Właśnie do tego celu potrzebne były protokoły zdawczo-odbiorcze (by odzwierciedlić stan faktyczny władania mieniem), które miały być sporządzone na dzień [...] grudnia 1998 r. po to, by z dniem 1 stycznia 1999 r., zgodnie z art. 60 ust. 1 ustawy, jednostki samorządu terytorialnego, które przejmowały państwowe jednostki organizacyjne służb drogowych, zostały uwłaszczone mieniem Skarbu Państwa znajdującym się we władaniu tych jednostek. Tak więc, mimo że przepisy rozporządzenia, a zwłaszcza jego § 3, nie dawały bezpośredniej podstawy prawnej do nabycia majątku państwowego przez samorządy, sporządzone na ich podstawie protokoły zdawczo-odbiorcze, odzwierciedlając stan faktyczny władania tym mieniem na dzień [...] grudnia 1998 r., stanowiły o przedmiotowym zakresie nabycia mienia.

NSA zauważył również, iż przekształcone z dniem [...] grudnia 1998 r. jednostki organizacyjne służby drogowej pozostawały nadal jednostkami państwowymi,

z przeznaczeniem do zarządzania określonego rodzaju drogami publicznymi. Z dniem

[...] stycznia 1999 r. zostały one przejęte przez jednostki samorządu terytorialnego. Tak więc w dniu [...] grudnia 1998 r. te zreformowane jednostki - jeszcze państwowe - weszły również we władanie przypadającego im mienia, do którego prawo miała dotychczas jednostka, na bazie której zostały one powołane w zakresie określonym protokołami zdawczo-odbiorczymi. Odzwierciedlają one stan władania mieniem Skarbu Państwa przez zreformowane jednostki zarządu dróg na dzień [...] grudnia 1998 r. W świetle powyższego nasuwa się wniosek, że w sprawie o stwierdzenie przez wojewodę nabycia mienia na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną protokół zdawczo-odbiorczy, o którym mowa w § 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 1998 r. w sprawie dostosowania organizacji dyrekcji okręgowych dróg publicznych oraz będących ich częściami zarządów drogowych i drogowej służby liniowej do organizacji administracji publicznej, określonej przepisami o reformie administracji publicznej, jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 K.p.a., określającym stan władania mieniem Skarbu Państwa przez jednostki organizacyjne przejmowane z dniem 1 stycznia 1999 r. przez odpowiednie jednostki samorządu terytorialnego. Jako dokument urzędowy, protokół zdawczo-odbiorczy wprowadza domniemanie zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Domniemanie to, zgodnie z art. 76 § 3 K.p.a., może być obalone przez przeprowadzenie dowodu przeciwko treści tego dokumentu. Dopóki jednak taki przeciwdowód nie zostanie skutecznie przeprowadzony, dopóty organ administracyjny w prowadzonym postępowaniu powinien dokument ten uwzględniać jako miarodajny dowód w sprawie.

Wobec tego organy mogły i zobligowane były na podstawie odpowiednich dokumentów sprawdzić czy doszło do ww. przejęcia mienia w postaci odpowiedniej kategorii drogi publicznej i w jakim dokładnie zakresie (w szczególności działki nr [...]), czy wystąpił jakiś przepis szczególny, który to przejście uniemożliwił.

Przed nałożeniem na jakikolwiek podmiot obowiązków, których realizacja

z pewnością wiąże się z poniesieniem znacznych nakładów finansowych, organ winien w sposób wyczerpujący zebrać i wszechstronnie rozpatrzyć materiał dowodowy,

i dopiero na tej podstawie ustalić stan faktyczny sprawy tj. przebieg, funkcję i kategorię drogi jako budowli, której element stanowi sporny obiekt mostowy, a następnie na podstawie właściwych przepisów prawa materialnego ustalić podmiot odpowiedzialny za utrzymanie tego obiektu we właściwym stanie technicznym – właściciela lub zarządcę, w rozumieniu art. 61 i nast. Prawa budowlanego. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej uwzględnienia w toku postępowania administracyjnego wymaga nie tylko interes społeczny, ale także indywidualny interes każdej z jego stron.

Rozstrzygając ponownie merytorycznie sprawę, organ administracyjny powinien zgromadzić pełny materiał dowodowy i ustalić podmioty zobowiązane do usunięcia wskazanych nieprawidłowości poszczególnych elementów przedmiotowego obiektu budowlanego tak, aby było możliwe wydanie prawidłowej decyzji co do meritum sprawy administracyjnej.

Organy zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji wydały decyzje bez dokonania koniecznych w sprawie ustaleń, uchybiając art. 7, art. 8 i art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., dopuściły się zatem naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Takie naruszenie przepisów postępowania czyni zbędnym rozważanie zasadności zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, gdyż wobec istotnych braków w ustaleniach faktycznych przedwczesnym jest wypowiadanie się co do zasadności stosowania konkretnych przepisów prawa materialnego.

Z tych też względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

W trybie art. 152 P.p.s.a. Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.

Zgodnie z art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a., orzeczono o zwrocie stronie skarżącej poniesionych kosztów postępowania.