Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 535/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji w części
Powołane przepisy: article: art. 92 ust. 1 i 4 w zw. z lp 11.1.2 lit. a oraz lp 11.1.1. lit. d załącznika do ustawy
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 1985 nr 370 poz 8 art. 13 , art. 15 ust. 8, załacznik I rozdział V pkt 5 oraz załacznik 1 rozdział VI ust. 3 b
law: Rozporządzenie Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś – Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2008 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych za wykonywanie transportu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu; 2. w pozostałym zakresie skargę oddala.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] stycznia 2008r. Nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej jako: GITD) po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez przedsiębiorcę J. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] (w dalszej części zwanego również "skarżącym"), od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) z dnia [...] maja 2007r. Nr [...] o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 11 000 złotych na którą składały się dwie kary jednostkowe: za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, do którego podłączone zostały niedozwolone urządzenia dodatkowe (10 000 złotych) oraz za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu (1000 złotych). Podstawę prawną powyższej decyzji stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 13 i art. 15 ust.8, załącznik I rozdział V punkt 5 oraz załącznik I Rozdział VI ust. 3b Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31 grudnia 1985r., powoływanego dalej jako: Rozporządzenie 3821/85), § 7 Rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z 11 lutego 2005r. w sprawie zezwoleń na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie instalacji lub napraw oraz sprawdzania urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym – tachografów samochodowych ( Dz. U. Nr 33, poz. 295), art. 92 ust.1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. z 2007 r. , Nr 125, poz.874 ze zm.) powoływanej dalej jako u.t.d.) w zw. z l.p. 11.1.2 lit a) oraz l.p. 11.1.1. lit. d) załącznika do utd

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ stwierdził, że podczas kontroli drogowej pojazdu marki [...] nr rej [...] wraz z naczepą o nr rej [...] stanowiącego własność przedsiębiorcy, którą przeprowadzono 25 kwietnia 2007r. w miejscowości S., stwierdzono ingerencję w urządzenie rejestrujące zamontowane ww. pojeździe. W ocenie organu, samowolna ingerencja w instalację tachografu polegała na podłączeniu dodatkowego urządzenia bezpośrednio do łańcucha kinematycznego pod konsolą wskaźników (naruszona została osłona łańcucha). Dodatkowe urządzenie składało się z czterech przewodów zakończonych przełącznikiem. GITD wskazał, że przedmiotowe urządzenie dodatkowe było niezalegalizowane. Odnosząc się do zarzutów strony zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji GITD stwierdził, że nie ma znaczenia okoliczność czy urządzenie to było używane przez kierowcę w celu zafałszowania rzeczywistych danych o okresach pracy kierowcy, czy też nie było w ogóle wykorzystywane przez kierowcę. Istotnym bowiem jest sam fakt bezprawnego (bez legalizacji) podłączenia owego urządzenia do tachografu, co bezspornie stwierdzono podczas kontroli i udokumentowano w protokole kontroli oraz dołączonej do protokołu dokumentacji fotograficznej. Organ zaakcentował ponadto, iż powyższe ustalenie potwierdza treść samego odwołania od decyzji WITD.

W odniesieniu do drugiego ze stwierdzonych naruszeń tj. wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu organ odwoławczy stwierdził, że strona nie zajęła w tym zakresie stanowiska.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie w tej części GITD wskazał, iż nałożona kara znajduje oparcie w przepisach wskazanych w decyzji.

Organ stwierdził, że w trakcie kontroli ujawniono, iż przewód doprowadzający sygnał od nadajnika w skrzyni biegów do tachografu zainstalowanego w pojeździe został rozcięty, a następnie miejsce rozcięcia zostało zasłonięte izolacją i podłączone dodatkowe niedozwolone urządzenie. Zdaniem organu, ingerencja w urządzenie rejestrujące spowodowała utratę legalizacji tachografu zainstalowanego w pojeździe.

Ponadto w toku kontroli stwierdzono, że ostatnia kontrola okresowa przedmiotowego tachografu została przeprowadzona w dniu 12 kwietnia 2005r. natomiast okresowe badania urządzeń kontrolno-pomiarowych zainstalowanych w pojeździe muszą być przeprowadzone co dwa lata, tak więc w dniu kontroli drogowej, która miała miejsce 25 kwietnia 2007r., zainstalowany tachograf nie miał ważnej legalizacji.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył J. L.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 10 000 złotych za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, do którego podłączone zostały niedozwolone urządzenia dodatkowe zarzucił, iż organ wydając decyzję w tym zakresie opierał się na materiale dowodowym nieprawidłowo zebranym. Skarżący podniósł, że w toku kontroli inspektor WITD przeprowadził szereg prób dotyczących działania spornego urządzenia podłączonego do tachografu, jednakże żadna z tych prób nie została odnotowana w protokole kontroli. Tymczasem po przeprowadzeniu prób tachograf funkcjonował bez zarzutu. W tym stanie rzeczy, zdaniem strony, brak było podstaw do nałożenia kary pieniężnej w wysokości 10 000 złotych.

W odniesieniu do kary w wysokości 1000 złotych skarżący stwierdził, że bez zastrzeżeń zaakceptował karę pieniężną nałożoną w decyzji I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Sąd administracyjny może uchylić zaskarżony akt (lub stwierdzić jego nieważność) tylko wówczas, jeśli stwierdzi, że akt ten narusza prawo materialne – w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy lub procesowe – w stopniu mogącym mieć wpływ istotny.

Należy ponadto podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Kompetencja sądu wyraża się w możliwości zastosowania środków przewidzianych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności organów administracji publicznej wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...]stycznia 2008r. Nr [...], która utrzymuje w całości w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 11 000 złotych na którą składały się dwie kary jednostkowe: za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, do którego podłączone zostały niedozwolone urządzenia dodatkowe (10 000 złotych) oraz za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu (1000 złotych).

Wbrew twierdzeniu zawartemu w uzasadnieniu decyzji GITD, jakoby strona nie zajęła w odwołaniu stanowiska w przedmiocie drugiej z opisanych wyżej kar, w istocie skarżący swoje stanowisko przedstawił. Powyższe znajduje uzasadnienie wprost w treści przedmiotowego odwołania w którym, po sformułowaniu żądania uchylenia decyzji organu I instancji w części dotyczącej kary pieniężnej w wysokości 10 000 złotych za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, do którego podłączone zostały niedozwolone urządzenia dodatkowe, odwołujący się stwierdza: cyt. informuję również, że akceptuję bez zastrzeżeń karę pieniężną nałożoną za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu. W ocenie Sądu, z powyższego wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że J. L. nie zaskarżył decyzji organu I instancji w części nakładającej na niego karę pieniężną w wysokości 1000 złotych za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, które nie zostało poddane wymaganej kontroli okresowej lub badaniu kontrolnemu. W tym stanie rzeczy, wydanie przez organ odwoławczy decyzji w zakresie omawianej kary pieniężnej rażąco naruszało art. 16 § 1 k.p.a.

Zdaniem Sądu, stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. tylko w części dotkniętej wadliwością jest w rozpoznawanej sprawie dopuszczalne (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2007r. I OSK 795/06 , Lex 320101).

Z uwagi na to, że J. L. zaskarżył do sądu administracyjnego decyzję GITD jedynie w części dotyczącej kary za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, do którego podłączone zostały niedozwolone urządzenia dodatkowe (10 000 złotych) należało rozważyć, czy omawiane rozstrzygnięcie, dotyczące wszakże drugiej kary, nie narusza również art. 135 § 2 p.p.s.a, zgodnie z którym Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego chyba, że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu. Rozpatrując sprawę w tym aspekcie należy podnieść, że stwierdzone naruszenie miało charakter rażący w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż GITD rozpoznał sprawę dotyczącą nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1000 złotych bez odwołania strony. Zdaniem Sądu, skoro strona nie zaskarżyła decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2007r. Nr [...] w części dotyczącej kary w wysokości 1000 złotych, to w tym zakresie (części), omawiana decyzja uzyskała atrybut ostateczności w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a.

Przechodząc do oceny prawnej zaskarżonej decyzji w zakresie w jakim nałożono na [...] karę pieniężną w wysokości 10 000 złotych za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, do którego podłączone zostały niedozwolone urządzenia dodatkowe /l.p.11.1.2.a) załącznika do utd/ należy stwierdzić, iż w tym zakresie decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] stycznia 2008r. jest zgodna z prawem.

Jak wynika z akt sprawy, w toku postępowania administracyjnego ustalono niespornie, że w skontrolowanym pojeździe ujawnione zostało, iż przewód doprowadzający sygnał od nadajnika skrzyni biegów do tachografu zainstalowanego w tym pojeździe został rozcięty, miejsce rozcięcia zostało zasłonięte izolacją i podłączone dodatkowe urządzenie. Strona nie zakwestionowała tego ustalenia, znajdującego potwierdzenie, co należy podkreślić, w materiale dowodowym sprawy tj. w zapisach protokołu kontroli, dokumentacji fotograficznej, wreszcie w samej treści pism kierowanych do organu przez skarżącego, który wyjaśnia, iż nie montował przedmiotowego urządzenia ( v. pismo skarżącego z dnia 8.05.2007 r.).

Skarżący nie zakwestionował także stwierdzenia organu, że ingerencja w strukturę łańcucha kinetycznego spowodowała utratę legalizacji tachografu zainstalowanego w pojeździe, ponieważ od momentu rozcięcia łańcucha nie można określić poprawności działania tachografu oraz dokładności jego wskazań i rejestracji. Ponadto z akt sprawy wynika, że przedsiębiorca nie przedłożył organowi kontrolnemu dowodu zgłoszenia przedmiotowego tachografu do homologacji typu włącznie ze spornym urządzeniem dodatkowym.

Mając na uwadze argumentację skarżącego prezentowaną w toku całego postępowania administracyjnego jak i aktualnie w skardze do Sądu, problem w niniejszej sprawie sprowadzał się do rozstrzygnięcia, co oznacza termin "niedozwolone urządzenie dodatkowe" w rozumieniu cytowanego wyżej l.p. 11.1.2.a) załącznika do utd.

Zdaniem strony, dla przyjęcia że mamy do czynienia z "niedozwolonym urządzeniem dodatkowym" konieczne jest wykazanie przez organ, że urządzenie dodatkowe zakłóca prawidłowe działanie tachografu (lub innych urządzeń obowiązkowych i ich wskazań). Podczas gdy, w ocenie organu, z "niedozwolonym urządzeniem dodatkowym" mamy do czynienia nie tylko wówczas, gdy przedmiotowe urządzenie zakłóca prawidłowe działanie tachografu (lub innych urządzeń obowiązkowych i ich wskazań) ale również w sytuacji, gdy urządzenie dodatkowe nie zostało zgłoszone do homologacji typu.

W ocenie Sądu, prawidłowe jest stanowisko organu, gdyż znajduje oparcie w przepisach cytowanego wyżej Rozporządzenia 3821/85, gdzie w Załączniku Nr I podana jest definicja urządzenia rejestrującego (rozdział I a) , natomiast w rozdziale III wskazano jakie są wymagania dotyczące konstrukcji urządzenia rejestrującego.

Z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy najistotniejszy jest przepis sformułowany w Załączniku Nr I w rozdziale III pkt 1.3 ust. 2 ww. Rozporządzenia 3821/85 a mianowicie "Wszystkie inne urządzenia dodatkowe wchodzące w skład urządzenia rejestrującego, niewymienione powyżej nie mogą zakłócać prawidłowego działania urządzeń obowiązkowych ani ich wskazań. Urządzenie jest zgłaszane do homologacji typu włącznie z ewentualnymi urządzeniami dodatkowymi."

Zdaniem Sądu, z brzmienia przywołanego przepisu wynikają dwie kwestie a mianowicie: wszelkie urządzenia dodatkowe wymienione w tym przepisie nie mogą zakłócać prawidłowego działania urządzeń obowiązkowych ani ich wskazań. Ponadto (niezależnie od powyższego) przepis ten formułuje dodatkowy wymóg zgłaszania urządzenia dodatkowego do homologacji typu.

Urządzenie rejestrujące dostarcza się do homologacji w stanie kompletnym z wszystkimi zintegrowanymi urządzeniami dodatkowymi.

Homologacja typu urządzenia rejestrującego (i kart do tachografów) obejmuje badania związane z bezpieczeństwem, badania funkcjonalności i badania interoperacyjności.

W tym stanie rzeczy, jeżeli ujawnione urządzenie dodatkowe nie zostanie zgłoszone do homologacji typu oznacza to, że mamy do czynienia z "niedozwolonym urządzeniem dodatkowym" w rozumieniu cytowanego wyżej l.p. 11.1.2.a) załącznika do utd.

W niniejszej sprawie, o czym już wspomniano, skarżący nie wykazał, że sporne urządzenie dodatkowe, podłączone do tachografu w sposób opisany w decyzji, zostało zgłoszone do homologacji typu, stąd prawidłowy jest wniosek organu, że urządzenie to jest "niedozwolonym urządzeniem dodatkowym" w rozumieniu l.p. 11.1.2.a) załącznika do utd. Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie, że w ustalonym stanie faktycznym, nałożenie na skarżącego przedsiębiorcę kary pieniężnej w wysokości 10 000 złotych za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące, do którego podłączone zostały niedozwolone urządzenia dodatkowe - było zgodne z przepisami.

Uwzględniając powyższe, w omówionym wyżej zakresie skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a. jako, że nie znalazła usprawiedliwionych podstaw.