Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 40/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art.15 § 1 pkt 4 w zw. z art.4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Irena Kamińska (spr.), Sędzia NSA Ewa Dzbeńska, Sędzia del. WSA Przemysław Szustakiewicz, Protokolant asystent sędziego Krzysztof Tomaszewski, po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta i Gminy S. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Miasta i Gminy S. a Wójtem Gminy Ł. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A. P. o umieszczenie ubezwłasnowolnionej K. W. w domu pomocy społecznej w Ś. wskazać Burmistrza Miasta i Gminy S. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 1 marca 2013 r. Burmistrz Miasta i Gminy S. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego zaistniałego między nim, a Wójtem Gminy Ł. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A. P. o umieszczenie ubezwłasnowolnionej K. W. w domu pomocy społecznej w Ś. .

W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż pismem z dnia 22-02-2013 r. Ośrodek Pomocy Społecznej w Ł. przekazał do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. sprawę A. P. zameldowanego w gminie S. o umieszczenie ubezwłasnowolnionej Pani K. W. w Domu Pomocy Społecznej w Ś. .

Z postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia 18 października 2012 r. sygn. (...), zaświadczenia tegoż sądu z daty jak wyżej, oraz postanowienia Sądu Rejonowego w T. XIV Zamiejscowy Wydział Rodzinny i Nieletnich z siedzibą w D. z dnia 13 lutego 2013 r. sygn. akt. (...) wynika, iż Pan A. P. jest opiekunem prawnym całkowicie ubezwłasnowolnionej K. W. i posiada zgodę Sądu na umieszczenie Pani K. W. w Domu pomocy społecznej.

Wnioskodawca wskazał, iż stosownie do art. 27. ustawy kodeks cywilny "Miejscem zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania opiekuna." W dniu 28-02-2013 r. Pan A. P. zamieszkały (...), Gmina Ł. przed pracownikiem socjalnym Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. ie złożył oświadczenie z którego bezsprzecznie wynika, iż zamieszkuje w miejscowości Z. . od około 10 lat. Wszystkie sprawy życiowe koncentruje w miejscowości Z. gmina Ł. . Ponadto Ośrodek Pomocy Społecznej w Ł. uznał się już za organ właściwy dla Pana A. P. ustalając prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności tj. dziadkiem.

W odpowiedzi na wniosek Wójt Gminy Ł. wskazał, iż jak wynika z oświadczenia A. P. z dnia 4 stycznia 2013 r. opiekuje się on od około trzech miesięcy dziadkiem mieszkającym w miejscowości Z. , który jest w podeszłym wieku. Ta sama okoliczność wynika również z oświadczenia złożonego przez niego w dniu 11 czerwca 2012 r. dla potrzeb toczącego się z jego wniosku postępowania o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad dziadkiem, w związku z którym A. P. zameldowano na pobyt czasowy w Z.. W samym jednak wniosku z dnia 11 czerwca 2012 r. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jako miejsce zamieszkania A. P. wskazał jednak miejscowość S. , ul. (...) Takie też miejsce zamieszkania figuruje we wszystkich innych dokumentach w sprawach toczących się w Ośrodku Pomocy Społecznej w Ł. z jego udziałem. Również wszelka korespondencja kierowana przez Ośrodek Pomocy Społecznej w Ł. była kierowana na adres A. P. w S. ie i tam też była przez niego odbierana. W powyższym stanie rzeczy uznać należy, że miejscem stałego miejsca zamieszkania A. P. jest miejscowość S. , do którego to przekonania doszły również inne instytucje jak Sądy Rejonowe w Staszowie oraz T. oraz KRUS w B. . Pobyt A. P. w Z. sprowadza się jedynie do opieki nad dziadkiem i prowadzeniem przez niego gospodarstwa rolnego, natomiast nie przejawia on żadnej innej aktywności na terenie gminy Ł. .

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej.

W rozpoznawanej sprawie negatywny spór o właściwość pomiędzy Burmistrzem Miasta i Gminy S. , a Wójtem Gminy Ł. dotyczył wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A. P. o umieszczenie ubezwłasnowolnionej K. W. w domu pomocy społecznej.

Zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. W myśl art. 101 ust. 1 powołanej ustawy, właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Tym samym rozstrzygnięcie powyższego sporu wymagało ustalenia miejsca zamieszkania A. P. , który jest opiekunem prawnym całkowicie ubezwłasnowolnionej K. W. i posiada zgodę Sądu na umieszczenie jej pomocy społecznej

Ustawa o pomocy społecznej nie zawiera definicji pojęcia "miejsce zamieszkania", a więc należy przyjąć ogólną definicję tego terminu, zawartą w art. 25 ustawy kodeks cywilny, zgodnie z którą miejscem zamieszkania jest miejscowość, w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu. Na prawną konstrukcję miejsca zamieszkania składają się zatem dwa elementy: przebywanie w sensie fizycznym i wola (zamiar) stałego pobytu. Należy tu zauważyć, że wyrażenie zamiaru stałego pobytu nie wymaga złożenia oświadczenia woli (nie jest czynnością prawną). Wystarczy, że zamiar taki wynika z zachowania danej osoby, polegającego na ześrodkowaniu swojej aktywności życiowej w określonej miejscowości (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 2009 r., sygn. akt I OW 164/08).

Jak wynika z akt sprawy A. P. jest zameldowany na stałe wraz z żoną i dwójką dzieci w miejscowości S. , natomiast od około trzech miesięcy opiekuje się dziadkiem mieszkającym w miejscowości Z. . Taki stan faktyczny wynika przede wszystkim z oświadczenia złożonego przez A. P. w dniu 4 stycznia 2013 r. w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w S. ie, w którym oświadczeniu wnioskodawca wyraźnie zaznaczył, iż aktywność życiową koncentruje w miejscowości S. i swoją przyszłość wiąże z tym miejscem. Także ze znajdującego się w aktach sprawy postanowienia Sądu Rejonowego w S. wynika, iż A. P. mieszka w S. Powyższa okoliczność poparta jest także liczną korespondencją kierowaną do A. P. przez Sąd Rejonowy w B. oraz Sąd Rejonowy w T. w sprawach z jego udziałem.

Podzielić należy więc stanowisko Wójta Gminy Ł. , zgodnie z którym pobyt A. P. w Z. sprowadza się jedynie do opieki nad dziadkiem i prowadzeniem przez niego gospodarstwa rolnego, natomiast nie przejawia on żadnej innej aktywności na terenie gminy Ł. . Przedstawione przez Burmistrza Miasta i Gminy S. dowody, świadczące o tym, że A. P. mieszka na stałe na terenie gminy Ł. nie mogą zostać uznane w tym kontekście za wiarygodne.

Z uwagi na powyższe należy przyjąć, że miejscowość S. stanowi centrum życiowe A. P. i w tej miejscowości przebywa z zamiarem stałego pobytu. W konsekwencji tego stanowiska Burmistrza Miasta i Gminy S. uznać należy, w świetle powołanych przepisów ustawy o pomocy społecznej, za organ właściwy do rozpatrzenia wniosku A. P. o wydanie decyzji dotyczącej skierowania do domu pomocy społecznej.

Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 p.p.s.a. oraz art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, orzekł jak w sentencji.