Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1612/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1pkt 2 lit. d, art 16ust. 1,
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 105 par. 1 , art. 138 par. 1 pkt. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, , Protokolant starszy referent Magdalena Frąckiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości (zwany dalej Ministrem lub organem odwoławczym) decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2176) – zwanej dalej u.d.i.p., uchylił w całości decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2020 r. nr [...] o odmowie udostępnienia przetworzonej informacji publicznej i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości.

Decyzje powyższe zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wnioskiem datowanym na [...] listopada 2019 r., przesłanym pocztą elektroniczną w dniu [...] lipca 2020 r., W. S. wystąpił do Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...], na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 u.d.i.p. o udostępnienie informacji w następującym zakresie: 1) imion i nazwisk Sędziów Sądu Apelacyjnego w [...], z uwzględnieniem: a) wydziału, b) stanowiska, c) pełnionej funkcji, d) adresu e-mail oraz 2) imion i nazwisk pracowników /niebędących Sędziami/ Sądu Apelacyjnego w [...], z uwzględnieniem: a) wydziału, b) stanowiska, c) pełnionej funkcji, d) adresu e-mail. Wnioskodawca wniósł jednocześnie o przesłanie ww. informacji pocztą elektroniczną na podany adres.

Pismem z dnia [...] lipca 2020 r. Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] poinformował W. S., że imienna lista sędziów znajduje się na stronie internetowej Sadu Apelacyjnego w [...]. Jednocześnie wezwał wnioskodawcę do wykazania, w oparciu o art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., że informacje dotyczące pracowników mają szczególne znaczenie dla interesu publicznego, w terminie 14 dni od daty otrzymania pisma.

W odpowiedzi na powyższe pismo, W. S. pismem z dnia [...] września 2020 r., przesłanym pocztą elektroniczną, ponownie wniósł o udostępnienie danych wskazanych we wniosku datowanym na [...] listopada 2019 r. w zakresie pkt 1 lit. a, b, c dotyczących sędziów, jeżeli dane na stronie internetowej Sądu różnią się/ są niezgodne ze stanem faktycznym lub jeżeli dane te mają inny lub odmienny od zawnioskowanego charakter.

Jednocześnie zakwestionował, by informacje odnoszące się do pracowników Sądu miały charakter informacji przetworzonej. Na potwierdzenie swojego stanowiska przywołał szereg orzeczeń sądów administracyjnych. Nadto podniósł, że poszczególne sądy w apelacji [...] udostępniały mu wcześniej informacje dotyczące pracowników sądów w zakresie wskazanym w jego wniosku.

Pismem z dnia [...] września 2020 r. Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] poinformował W. S., że strona internetowa Sądu Apelacyjnego w [...], funkcjonująca w systemie Biuletynu Informacji Publicznej, jest na bieżącą aktualizowana i wszystkie zawarte tam informacje są zgodne ze stanem rzeczywistym. Ponadto, poinformował wnioskodawcę, że żądane informacje w postaci służbowych adresów mailowych sędziów i urzędników Sądu Apelacyjnego w [...] służą do komunikacji wewnętrznej i nie stanowią informacji publicznej. Natomiast na stronie sądu zamieszczone są adresy mailowe, umożliwiające kontakt elektroniczny z sądem.

Następnie, decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 104 i art. 107 K.p.a. oraz art. 16 i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] odmówił udostępnienia W. S. informacji publicznej w postaci imion i nazwisk pracowników Sądu Apelacyjnego w [...] wraz z podaniem: wydziału, stanowiska, pełnionej funkcji i służbowego adresu mailowego.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że informacja ma charakter informacji przetworzonej między innymi wtedy, gdy jej wyodrębnienie ze zbiorów informacji (rejestrów, zbiorów dokumentów, akt postępowań), jest związane z koniecznością poniesienia pewnych kosztów osobowych lub finansowych trudnych do pogodzenia z bieżącymi działaniami zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Udostępnienie informacji publicznej przetworzonej uzależnione jest od wykazania przez wnioskodawcę, że uzyskanie takiej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ zaznaczył jednocześnie, że postanowienia ustawy ograniczające nieskrępowany dostęp do informacji przetworzonej nie służą ograniczaniu prawa do uzyskania informacji publicznej, w tym także takiej, która ma charakter przetworzony, ale mają przeciwdziałać zalewowi wniosków, zmierzających do uzyskania informacji przetworzonej, wymagającej znacznego nakładu pracy zobowiązanego bez szczególnego uzasadnienia. Mają tym samym umożliwić zobowiązanemu podmiotowi realizację jego ustawowych zadań - w rozpatrywanym przypadku: sprawowania wymiaru sprawiedliwości.

Z tych względów prawo do uzyskania informacji przetworzonej ma taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania wnioskowanej informacji dla dobra ogółu, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej. W konsekwencji brak jest podstaw do udzielenia informacji przetworzonej podmiotowi, który nie zapewnia, że zostanie ona realnie wykorzystana w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania

organów państwa.

Organ zaznaczył, że Sąd Apelacyjny w [...] nie dysponuje zestawieniem dotyczącym pracowników analogicznym do uzyskanego przez W.S. z Sądu Okręgowego w [...]. Sporządzenie takiego zestawienia w celu zrealizowania wniosku wymaga dodatkowej pracy, a wnioskodawca nie wykazał szczególnego znaczenia powyższej informacji dla interesu publicznego..

W odwołaniu od powyższej decyzji wniesionym w dniu [...] września 2020 r. na adres poczty elektronicznej oraz w wersji papierowej opatrzonej datą [...] września 2020 r. (data wpływu do Sądu: [...] października 2020 r.) W.S.wniósł o uchylenie decyzji Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] oraz o nakazanie udostępnienia informacji publicznej określonej w pkt 1 lit. d) oraz w pkt 2 jego wniosku.

W uzasadnieniu odwołania W. S. wyjaśnił, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej przesłał pocztą elektroniczną już [...] listopada 2019 r., jednak nie został on odebrany przez Sąd Apelacyjny w [...] z uwagi na zablokowanie jego adresu e-mail. Jednocześnie podkreślił, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej. W odniesieniu do pracowników Sądu Apelacyjnego w [...] nieuzasadnione jest natomiast twierdzenie, że informacje te mają charakter informacji przetworzonej. Pozyskanie danych, których żąda, nie jest bowiem skomplikowane, nadto ilość składanych przez niego wniosków do Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] nie jest duża (od jednego do dwóch rocznie). Podniósł też, że we wcześniejszych latach Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] udostępnił informacje dotyczące pracowników tego Sądu, a on chce jedynie zaktualizować te informacje i rozszerzyć o służbowy adres mailowy.

Na etapie postępowania odwoławczego W. S. został wezwany do uzupełnienia braków formalnych poprzez własnoręczne podpisanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej z [...] listopada 2019 r. (przesłanego [...] lipca 2020 r. do Sądu Apelacyjnego w [...] za pośrednictwem poczty elektronicznej) oraz odwołania z [...] września 2020 r.

W odpowiedzi na to wezwanie W. S., przy piśmie z dnia [...] listopada 2020 r., nadesłał podpisane własnoręcznie odwołanie oraz wniosek o udostępnienie informacji publicznej.

Minister Sprawiedliwości, w wyniku rozpoznania odwołania, decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p., uchylił w całości decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2020 i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że zakresem zaskarżonej decyzji został objęty tylko pkt 2 wniosku datowanego na [...] listopada 2019 r. Natomiast odwołanie odnosi się również do pkt 1 lit. d) tego wniosku, co oznacza, że zakres zaskarżenia jest szerszy, niż faktyczne rozstrzygnięcie organu I instancji.

Minister przypomniał, że Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] uznał informację wskazaną w pkt 1 lit. d) wniosku za informację pozbawioną waloru informacji publicznej, o czym poinformował wnioskodawcę pismem z dnia [...] września 2020 r. Do informacji, która nie jest informacją publiczną, nie ma natomiast zastosowania u.d.i.p., co w konsekwencji oznacza, że nie ma podstaw do odmowy dostępu do niej w postaci decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. W tym zakresie wnioskodawcy przysługuje prawo zwrócenia się do sądu administracyjnego o ustalenie charakteru żądanej informacji. Nie ma natomiast podstawy prawnej do kwestionowania stanowiska organu I instancji w trybie odwołania od decyzji. Tym samym poza oceną w niniejszej sprawie musi pozostać kwestia dostępu do adresów e-mail sędziów Sądu Apelacyjnego w [...].

Odnosząc się do przedmiotu zaskarżonej decyzji, czyli odmowy udostępnienia informacji w postaci imion i nazwisk pracowników (niebędących sędziami) Sądu Apelacyjnego w [...] z uwzględnieniem: a) wydziału, b) stanowiska, c) pełnionej funkcji, d) adresu e-mail, Minister uznał, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W ocenie Ministra lista pracowników nie jest informacją o strukturze organizacyjnej, czy sposobie wykonywania zadań publicznych przez Sąd. Jest informacją dotyczącą sfery wewnętrznej funkcjonowania podmiotu publicznego, dotyczy też sfery ad personam (konkretnych imiennie oznaczonych pracowników) i zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie stanowi informacji publicznej.

Organ odwoławczy wskazał nadto, że żądania nie można również motywować/usprawiedliwiać chęcią kontaktu wnioskodawcy z Sądem, czy chęcią uzyskania informacji (i danych kontaktowych) o osobach pełniących funkcje w Sądzie, ponieważ na rzetelnie prowadzonej stronie internetowej Sądu, która stanowi jednocześnie Biuletyn Informacji Publicznej, wykazane zostały osoby pełniące funkcje w Sądzie wraz z imieniem, nazwiskiem, nazwą stanowiska, funkcji, wydziału/oddziału, numerem telefonu, adresem e-mail (m.in. prezes, wiceprezes, dyrektor, rzecznik prasowy, inspektor ds. obronnych, pełnomocnik ds. ochrony informacji niejawnych, inspektor ochron danych osobowych, audytor wewnętrzny, przewodniczący wydziału, kierownik sekretariatu, kierownik zespołu, kierownik oddziału, główny księgowy, kierownik sekcji).

Dodatkowo w serwisie, na stronie głównej/startowej znajduje się zakładka "Informacje", w której podano podstawowe dane teleadresowe Sądu (adres, numery telefonów, dostęp do elektronicznej skrzynki podawczej ePUAP). W zakładce "Biuro podawcze" podano bezpośredni numer telefonu, adres e-mail i godziny urzędowania. Z kolei w zakładce "Obsługa interesantów" podano wszystkie niezbędne informacje kontaktowe (wraz 2 numerami telefonów i adresami e-mail) dotyczące m. in.: punktu informacyjnego, biura podawczego, kasy Sądu, siedziby i godzin urzędowania, numerów rachunków bankowych, metod załatwiania spraw przez Internet, zasad składania skarg i wniosków oraz petycji. Wnioskodawca ma zatem zapewniony dostęp do Sądu, w tym ma możliwość powzięcia wiedzy i skontaktowania się z osobami pełniącymi w Sądzie funkcje publiczne.

Powołując orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie udostępnienia numeru telefonu służbowego osoby pełniącej funkcje publiczne Minister wyjaśnił, że obowiązku podania listy pracowników z danymi kontaktowymi, w tym adresem e-mail, nie da się wyinterpretować z obowiązujących przepisów.

Jednocześnie Minister wyjaśnił, że dla rozstrzygnięcia sprawy nie mógł mieć znaczenia fakt, że wnioskodawca w przeszłości pozyskał już podobne listy pracowników, ponieważ zakres postępowania odwoławczego został ustalony w zaskarżonej decyzji oraz w odwołaniu, zatem inne postępowania z zakresu dostępu do informacji z udziałem wnioskodawcy, nie mają wpływu (mocy wiążącej) dla obecnego postępowania.

Podsumowując poczynione rozważania Minister stwierdził, że organ I instancji dopuścił się dwóch błędów. Po pierwsze postąpił niekonsekwentnie, gdyż zawiadomił wnioskodawcę w piśmie z dnia [...] września 2020 r., że adresy poczty elektronicznej pracowników Sądu (podobnie jak sędziów) nie stanowią informacji publicznej, a jednocześnie zakresem zaskarżonej decyzji zostały objęte także adresy e-mail pracowników. Organ odwoławczy stwierdził zatem, że Prezes Sądu prawidłowo uznał, że adresy poczty elektronicznej pracowników Sądu (podobnie, jak sędziów) nie stanowią informacji publicznej, a tym samym nie było podstaw do wydawania w tym zakresie decyzji administracyjnej.

Nadto, zdaniem Ministra, organ I instancji błędnie zakwalifikował pozostałe informacje, objęte pkt 2 wniosku datowanego na [...] listopada 2019 r. do kategorii informacji publicznych. Z uwagi na odmienne ustalenia i wnioski powzięte przez organ odwoławczy w tej zasadniczej kwestii, Minister stwierdził, że nie ma potrzeby rozważania, czy potencjalne sporządzenie przez organ zestawienia/listy pracowników według wytycznych wnioskodawcy stanowiłoby przetworzenie informacji oraz, czy argumenty odwołującego w tej kwestii zasługują na uwzględnienie.

W skardze na powyższą decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2021 r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia [...] września 2020 r., a także o nakazanie Prezesowi Sądu Apelacyjnego w [...] wydanie informacji publicznej zgodnie z pkt 1 lit. d) oraz pkt 2 lit. a)-d) jego wniosku.

W obszernej skardze skarżący przytoczył treść oraz argumenty przedstawione wcześniej w odwołaniu.

Ponownie podkreślił, że żądane informacje mieszczą się w pojęciu informacji publicznej, a jednocześnie nie mają charakteru informacji publicznej przetworzonej.

Zaznaczył też ponownie, że we wcześniejszych latach Prezes Sądu Apelacyjnego w [...] udostępnił informacje dotyczące pracowników tego Sądu, a on chce jedynie zaktualizować te informacje i rozszerzyć o służbowy adres mailowy.

Skarżący wniósł nadto o przeprowadzenie wskazywanych w skardze dowodów z akt sprawy [...], dot. [...], [...]. Stwierdził też, że skoro decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2021 r. odnosi się do informacji będących informacjami publicznymi i podlegającymi udostępnieniu na podstawie u.d.i.p., to jest ona nieprawidłowa.

Skarżący podniósł też, że jest szykanowany przez tzw. układ [...] i [...].

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Ministra Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i podkreślając, że domaganie się listy pracowników, którzy nie pełnią funkcji publicznych, nie stanowi wykonywania prawa do informacji publicznej.

Pełnomocnik organu odwoławczego dodał też, że fakt dążenia przez skarżącego do pozyskania danych ze wszystkich sądów apelacji [...], ponieważ chce on zaktualizować posiadane bazy danych i rozszerzyć je o adresy e-mail, że szczególnie zależy mu na pozyskaniu adresów e-mail sędziów i pracowników, że wiele jego spraw toczy się w sądach apelacji [...] etc. może świadczyć o tym, że jest to próba skorzystania z instytucji informacji publicznej dla osiągnięcia celu osobistego, innego niż troska o dobro publiczne, tym bardziej, że wszelkie możliwe ścieżki kontaktu skarżącego z Sądem są otwarte (adresy e-mail, numery telefonów, platforma ePUAP, adres siedziby Sądu etc.).

Wobec powyższego pełnomocnik organu wyjaśnił, że w sytuacji, gdy z jednej strony organ odwoławczy ustalił, że część wnioskowanych informacji została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej Sądu, pozostała zaś część nie posiada waloru informacji publicznej, to należało przyjąć, że postępowanie przed organem i instancji, które zmierzało do wydania zaskarżonej decyzji, było bezprzedmiotowe. Tym samym zostały spełnione przesłanki do wydania rozstrzygnięcia, które przewiduje art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., tj. uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji w całości i umorzenia postępowania.

W piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2021 r. skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.

Natomiast w piśmie procesowym datowanym na [...] kwietnia 2022 r. skarżący uzupełnił skargę o żądanie zasądzenia na jego rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw oraz o obciążenie organu kosztami postępowania.

Skarżący powtórzył swoje stanowisko, co do braku przetworzonego charakteru informacji, których zażądał we wniosku datowanym na [...] listopada 2019 r. Nadto zarzucił błędne ustalenie przez Ministra, by skarżący nie miał problemów w komunikacji elektronicznej z Sądem Apelacyjnym w [...], przytaczając listę wiadomości z adresu e-mail sekretariatu tego Sądu o braku przyjęcia wiadomości od skarżącego.

Skarżący zakwestionował nadto stanowisko Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] odnośnie braku uznania pracowników sekretariatu Sądu za funkcjonariuszy publicznych wskazując, że w swoich wcześniejszych odwołaniach od decyzji Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] z [...] grudnia 2014 r. i z [...] stycznia 2015 r. podawał przepisy prawa przeczące ww. stanowisku.

Skarżący opisał także szeroko, jego zdaniem niezgodne z prawem działania byłego pracodawcy, sędziów, adwokatów i stalkerów wobec niego, zmierzające do uniemożliwienia uzyskania wynagrodzenia za pracę, znalezienia pracy oraz dochodzenia swoich roszczeń w sądach.

Ponadto, W. S. zakwestionował trafność powołanych przez Ministra Sprawiedliwości wyroków sądów administracyjnych podnosząc, że dotyczą one innego zakresu danych (np. płac, czy nagród, a nie danych osobowych), co oznacza, że Minister nie podał żadnego orzeczenia, które potwierdzałoby, że żądane przez niego informacje nie są informacjami publicznymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Sąd jest władny wzruszyć zaskarżoną decyzję tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej jako P.p.s.a.) określa w jakich sytuacjach decyzje podlegają uchyleniu. Podkreślenia przy tym wymaga, że stosownie do art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie Sądu, skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Ministra Sprawiedliwości nie narusza prawa.

Zaskarżoną decyzją Minister Sprawiedliwości uchylił w całości decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] o odmowie udostępnienia W.S. informacji publicznej w postaci imion i nazwisk pracowników Sądu Apelacyjnego w [...]wraz z podaniem: wydziału, stanowiska, pełnionej funkcji i służbowego adresu mailowego oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części.

W doktrynie oraz orzecznictwie podkreśla się, że wydanie decyzji w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 in fine, tj. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji jest możliwe tylko w przypadku, gdy postępowanie pierwszoinstancyjne stało się bezprzedmiotowe. Umarzając postępowanie organu pierwszej instancji, organ odwoławczy winien zatem kierować się przesłankami określonymi w art. 105 § 1 K.p.a., czyli spowodowaną jakimikolwiek przyczynami - bezprzedmiotowością postępowania.

O bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. możemy natomiast mówić wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 K.p.a.. Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury. Można je podzielić na przyczyny o charakterze podmiotowym i przedmiotowym. Bezprzedmiotowość postępowania będzie zachodziła np. w przypadku śmierci strony w toku postępowania dotyczącego praw ściśle związanych z osobą zmarłej strony, ustania bytu prawnego osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej, zmiany tytułu własności rzeczy, jej zniszczenia, zniesienia uprawnień lub obowiązków, uchylenia podstaw prawnych do działania administracji publicznej w formach władczych w określonych sprawach. Bezprzedmiotowe jest postępowanie prowadzone przez organ niewłaściwy jak również przez organ, który nie został uznany za właściwy w sprawie w wyniku rozpoznania sporu kompetencyjnego. Postępowanie jest również bezprzedmiotowe, jeżeli nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego, tj. gdy sprawa indywidualna nie podlega i nie podlegała załatwieniu w formie decyzji administracyjnej (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck 2012, s. 523-524)..

Decyzja o umorzeniu postępowania zapada więc w sytuacji, gdy organ administracji stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego bezprzedmiotowość postępowania rozumiana jest jako brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu.

Przepis art. 16 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organy władzy publicznej następują w drodze decyzji.

Realizacja wniosku o udostępnienie informacji publicznej poprzez wydanie decyzji administracyjnej w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. następuje zatem tylko wówczas, gdy adresatem wniosku jest podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej, a żądana informacja ma charakter informacji publicznej, lecz podlega wyłączeniu z udostępnienia z przyczyn określonych w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Wydanie decyzji odmownej w sytuacji, gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną jest natomiast niedopuszczalne (por. wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 2867/02, wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 3301/02; publ. Monitor Prawniczy 2003, nr 5, s. 196). Brak jest bowiem w takiej sytuacji podstaw prawnych do rozpoznania sprawy w drodze decyzji administracyjnej. Jeżeli wniosek nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien jedynie pisemnie powiadomić o tym fakcie podmiot żądający udostępnienia informacji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2002 r., sygn. II SA 2867/02, publ. Wokanda 2003/6/33).

Powodem zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. przez Ministra Sprawiedliwości w niniejszej sprawie było uznanie przez organ, że żądane informacje w postaci imion i nazwisk pracowników Sądu Apelacyjnego w [...] nie zajmujących żadnych stanowisk funkcyjnych wraz z podaniem: wydziału, stanowiska, pełnionej funkcji i służbowego adresu mailowego, nie stanowią informacji publicznej, a zatem wydanie decyzji odmownej było niedopuszczalne, gdyż w takiej sytuacji nie znajduje zastosowania art. 16 u.d.i.p.

Organ odwoławczy zaznaczył przy tym w decyzji, że na stronie internetowej Sądu Apelacyjnego w [...], która stanowi jednocześnie Biuletyn Informacji Publicznej, jest dostępna informacja publiczna o osobach pełniących funkcje w Sądzie wraz z imieniem, nazwiskiem, nazwą stanowiska, funkcji, wydziału/oddziału, numerem telefonu, adresem e-mail (m.in. prezes, wiceprezes, dyrektor, rzecznik prasowy, inspektor ds. obronnych, pełnomocnik ds. ochrony informacji niejawnych, inspektor ochron danych osobowych, audytor wewnętrzny, przewodniczący wydziału, kierownik sekretariatu, kierownik zespołu, kierownik oddziału, główny księgowy, kierownik sekcji).

Art. 6 u.d.i.p. wymienia kategorie informacji publicznej, które na mocy tej ustawy podlegają udostępnieniu, przy czym z uwagi na treść art. 1 ust. 1 u.d.i.p. nie jest to katalog zamknięty.

Informacją publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto, informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów.

W ocenie Sądu Minister Sprawiedliwości prawidłowo uznał, że żądane przez skarżącego informacje o imionach i nazwiskach pracowników Sądu Apelacyjnego w [...] nie zajmujących stanowisk funkcyjnych wraz z podaniem: wydziału, stanowiska, pełnionej funkcji i służbowego adresu mailowego, nie stanowią informacji publicznej.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym na tle wykładni art. 61 ust. 1 Konstytucji i art. 1 ust. 1 u.d.i.p. przyjęto, że nie ma znamion informacji publicznej informacja dotykająca bezpośrednio sfery ad personam (por. wyroki NSA z dnia 14 września 2010 r., I OSK 1035/10; z dnia 6 grudnia 2019 r., I OSK 3429/18; z dnia 27 września 2019 r., I OSK 2710/17; z dnia 18 września 2018 r., I OSK 2434/16; z dnia 11 maja 2018 r., I OSK 1586/16; z dnia 19 grudnia 2017 r., I OSK 1380/17 publ. CBOSA) i wiążąca się z ujawnieniem prywatnych danych określonej osoby

Informacją publiczną zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. d) u.d.i.p. są informacje o organach i osobach sprawujących funkcje w Sądzie Apelacyjnym w [...] i takie informacje są dostępnie w Biuletynie Informacji Publicznej, a zatem nie podlegają udostępnieniu na wniosek (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.). Informacje o pozostałych pracownikach tego Sądu zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych, pomocniczych, technicznych i obsługi nie stanowią informacji publicznej, gdyż zadania i obowiązki wykonywane przez tych pracowników w zakresie szeroko pojętej obsługi administracyjnej Sądu nie maja charakteru decyzyjnego i nie są wykonywaniem funkcji publicznych.

Informacją publiczną nie są także informacje o służbowych adresach mailowych pracowników Sądu. Służbowe adresy mailowe nie służą bowiem do bezpośredniego komunikowania się interesantów z pracownikami Sądu. Służą natomiast do wewnętrznego komunikowania się pracowników wykonujących przypisane im zadania w strukturze organizacyjnej Sądu.

Sposoby i terminy przyjmowania interesantów chcących skomunikować się z Sądem, w tym adresy mailowe komórek organizacyjnych Sądu podane są natomiast do publicznej wiadomości, w Biuletynie Informacji Publicznej.

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżona decyzja, którą organ odwoławczy uchylił decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego w [...] i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., odpowiada prawu.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku