Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 291/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2009-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: par. 67, par. 68 ust. 1 i ust. 4,
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: art. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 136 poz 969
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r, o podatku rolnym - tekst jednolity
article: art. 1 ust. 3, art. 2 ust. 2 i ust. 3
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędziowie NSA Anna Kwiatek, Irena Szarewicz-Iwaniuk (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 września 2009 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania podatkowego za 2007 r. - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 26 listopada 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, po rozpoznaniu skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2007r. – uchylił zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał na treść art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne i jego znaczenie dla wymiaru podatków oraz treść art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym, który nie pozostawia żadnych wątpliwości, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

Wskazał, że skarżący nie zanegował, iż jest właścicielem gruntów o łącznej powierzchni 9,44 ha, położonych na terenie gminy [...] (wypis z rejestru gruntów k.-12). Z zawiadomienia o zmianie z dnia 9 marca 2007r. dokonanej na jego wniosek wynika, że skorygowano kwalifikację gruntów o łącznej powierzchni 4,39 ha, w następujący sposób: uprzednio – tereny różne (1,51ha) i grunty pod wodami stojącymi (2,88ha) – na grunty pod stawami (wypis z rejestru gruntów k.-13).

Następnie Sąd wskazał na treść art. 122 Op. oraz art. 187 § 1 Op. i wynikające z nich obowiązki organu podatkowego, w tym do zgromadzenia w aktach podatkowych kompletnego materiału dowodowego, który był punktem odniesienia przy wydawaniu rozstrzygnięć. Jeśli zatem organ I instancji powołał się na decyzję SKO z dnia [...] nr [...], którą uchylono decyzję organu I instancji, zaś organ odwoławczy także się do niej odniósł, ale nie zadbał by znalazła się ona w aktach postępowania podatkowego, Sąd nie ma możliwości oceny, czy rzeczywiście taka decyzja została wydana i doręczona podatnikowi, i czy w dalszym ciągu istotnie nie funkcjonuje ona w obrocie prawnym, co w konsekwencji uniemożliwia kontrolę zaskarżonej decyzji.

Konkludując – wskazał, iż skoro materiał dowodowy w sprawie wymaga uzupełnienia, należało uznać, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem powołanych wyżej przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lic c Ppsa obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Po uzupełnieniu materiału dowodowego poprzez włączenie do akt decyzji z dnia [...] nr [...] i ponownym rozpatrzeniu odwołania J. W. od decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] w sprawie ustalenia wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za miesiące I - III 2007 r. w wysokości 2 299 zł oraz za miesiące IV – XII 2007 r. w wysokości 360 zł - decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] utrzymało w mocy tą decyzję.

Odnosząc się do dotychczasowego przebiegu postępowania wskazano, że decyzją z dnia [...] zostało ustalone łączne zobowiązanie pieniężne za miesiące I – III 2007 r. w wysokości 2. 299 zł, oraz za miesiące IV – XII 2007 r. w wysokości 360 zł, przy czym za okres od I – III 2007 r. ustalano podatek od nieruchomości w kwocie 2 195 zł oraz podatek rolny za ww. okres w kwocie 104 zł. Z powyższą decyzją nie zgodził się J. W. podnosząc, że nie wiedział o istniejącym w ewidencji gruntów i budynków błędzie, który nie wynikał z jego winy. Podkreślił, że po uzyskaniu informacji o nieprawidłowościach złożył wniosek o dokonanie zmian w ewidencji. Podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej dnia 18 kwietnia 2008 r. w Samorządowym Kolegium Odwoławczym [...] J. W. wyjaśnił, że sporne grunty o łącznej powierzchni 4, 39 ha zostały mu przekazane w 1993 r. przez ojca w drodze darowizny i od dawna były wykorzystywane jako stawy rybne. Grunty te nie były nigdy wcześniej tak wysoko opodatkowane.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało na art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. Nr 240 poz. 2027), który stanowi, że podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Podkreśliło także, że na konieczność ustalenia charakteru gruntu, na podstawie danych wynikających z ewidencji, wskazuje bezpośrednio art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz.U.z 2006 r. Nr 136 poz. 969 ze zm.), zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza.

W świetle przytoczonych przepisów organ uznał, że uzasadnione jest przyjęcie, że podstawowym kryterium rozstrzygającym o sposobie opodatkowania gruntów są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, przytaczając na tą okoliczność szereg orzeczeń sądów administracyjnych. Organ odwoławczy podkreślił, że jeżeli strony postępowania kwestionują zawarte w ewidencji dane powinny wystąpić o ich korektę w trybie przewidzianym w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Organ odwoławczy wskazał, że J. W. jest właścicielem gruntów

o łącznej powierzchni 9,44 ha położonych na terenie gminy [...]. W aktach sprawy znajduje się zawiadomienie o zmianie z dnia 9 marca 2007 r., dokonanej na wniosek zainteresowanego (opis zmiany – wpisanie prawidłowych użytków gruntowych), z którego wynika, że zmieniono kwalifikację gruntów o łącznej powierzchni 4,39 ha w następujący sposób: uprzednio zakwalifikowane jako tereny różne (1,51 ha) i grunty pod wodami stojącymi (2,88 ha) na grunty pod stawami. Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym gruntów pod stawami stanowi art.4 ust.7 pkt 2 ustawy o podatku rolnym.

W ustalonym w sprawie stanie faktycznym, na podstawie art. 6a ust. 1 ustawy o podatku rolnym, który stanowi, że obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zaistniały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku i art. 6 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych zgodnie, z którym obowiązek podatkowy wygasa z upływem miesiąca, w którym ustały okoliczności uzasadniające ten obowiązek, organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w decyzji organu I instancji z dnia [...] i stwierdził, że opisana wyżej zmiana w ewidencji gruntów i budynków skutkowała wygaśnięciem obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości i powstaniem obowiązku podatkowego w podatku rolnym, z dniem 1 kwietnia 2007 r. za grunt o pow. 4,39 ha. Niemniej jednak zasadnym pozostaje opodatkowanie tego gruntu za okres I – III 2007 r. podatkiem od nieruchomości, jako zakwalifikowanego w tym okresie w ewidencji gruntów i budynków jako tereny różne (1,51 ha) i grunty pod wodami stojącymi (2,88 ha).

Na powyższą decyzję J. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zarzucając, że w dalszym ciągu, mimo wytycznych Sądu zawartych w wyroku z dnia 26 listopada 2008 r. syg. akt. I SA/Lu 384/08 organ utrzymuje w mocy błędną decyzję Wójta Gminy [...]. Skarżący podkreślił, że w ww. wyroku Sąd wyraźnie wskazał uchybienia organu administracji oraz sposób ich naprawienia. Dodał, że nie można zaakceptować sytuacji, w której istnieją tak zasadnicze różnice w interpretacji charakteru gruntów, skutkujące niekorzystnymi dla skarżącego konsekwencjami podatkowymi. Podkreślił także, że organ administracji, który popełnił błąd powinien dążyć do jak najszybszego jego naprawienia, tymczasem w sprawie niniejszej organ odwoławczy pomimo powołanego wyżej wyroku sądu podtrzymuje swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując, co do zasady argumentację zawarta w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do okoliczności braku winy skarżącego za nieprawidłowości w ewidencji gruntów i budynków, organ raz jeszcze podkreślił, że nie jest uprawniony do dokonywania zmian w ww. rejestrze, a dokonując wymiaru podatku przyjmuje dane w nim ujawnione bez ich weryfikacji.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności podnieść należy, iż stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm. powoływanej dalej jako Ppsa.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Dokonując zatem kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem i mając na uwadze treść powołanego przepisu, stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza, bowiem organ podatkowy ferując zaskarżoną decyzję w całości zastosował się do wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku WSA w Lublinie z dnia 26 listopada 2008 r. syg. akt. I SA/Lu 384/08 i dokonanej przez ten sąd wykładni przepisów prawa.

Poza sporem pozostawał fakt, iż skarżący J. W. jest właścicielem gruntów o łącznej powierzchni 9,44 ha położonych na terenie gminy [...], które stanowią prowadzone przez niego gospodarstwo rolne.

Sporna w sprawie pozostawała kwestia opodatkowania podatkiem od nieruchomości za okres od stycznia 2007r. do marca 2007r. gruntów o pow. 4,39 ha, które skarżący otrzymał od ojca w darowiźnie w 1993r., a które wg zapisu w ewidencji gruntów i budynków z dnia 5.02.2007r. sklasyfikowane były jako: grunty pod wodami pow. st. Ws – pow. uż 2.8800 i tereny różne Tr - 1.5100, zaś zawiadomieniem o zmianie z dnia 9.03.2007r. opisane wyżej grunty w całości zakwalifikowane zostały jako : grunty pod stawami – Wsr 4.3900 (k.17).

Za trafne i nie naruszające wykładni prawa zawartej w przytoczonym wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie uznać należy stanowisko organu podatkowego, iż stosownie do art. 21 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027), podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Przepis ten ma charakter szczególny i określa zamknięty zakres rodzajów działalności organów administracji, dla których decydujące znacznie mają zapisy w ewidencji gruntów. Wobec jego kategorycznego brzmienia, dopóki zapis taki nie zostanie zmieniony, jego treść jest dla organu podatkowego wiążąca. Ewidencję gruntów i budynków oraz klasyfikację gleboznawczą gruntów prowadzą starostowie. Organ podatkowy nie jest legitymowany do wystąpienia z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji, ani też nie jest uprawniony do zmiany tych danych z urzędu, nie może również weryfikować poprawności dokonanej klasyfikacji gruntów. To podatnik jest uprawniony do wszczęcia procedury zmiany danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym (por. też wyrok z dnia 6 stycznia 2009r. ISA/Gd 736/08 Lex 483130). Datą zmiany treści ewidencji jest data określona w zawiadomieniu. Dopiero z tą datą – dokonania zmiany w ewidencji – grunty zmieniają swój charakter dla celów podatkowych (por. wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2006r. II FSK 842/05 teza I).

W takiej zaś sytuacji, stanowisko organu podatkowego, że do dnia zmiany w ewidencji gruntów i budynków co do rodzaju spornych użytków gruntowych decydujące dla rodzaju opodatkowania określonym podatkiem było ich zakwalifikowanie w tej ewidencji, uznać należy za prawidłowe.

W tym miejscu podkreślenia wymaga, iż stosownie do § 67 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz.454 ) użytki gruntowe wykazywane w ewidencji dzielą się na grupy: 1/ użytki rolne, 2/ grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione /.../, 6 grunty pod wodami, 7/ tereny różne oznaczone symbolem Tr.

Już tylko z tego podziału wynika, iż oznaczenie w ewidencji gruntów części spornego gruntu symbolem Tr (1.5100 ha ) nie mogło polegać, jak to wywodził skarżący w toku postępowania, na omyłkowym pominięciu przy oznaczeniu gruntów pod stawami, które oznaczone są symbolem Wsr literki "r".

Jakie użytki gruntowe stanowią użytki rolne określa § 68 ust.1. Wśród nich brak jest terenów różnych oznaczonych symbolem Tr. Wśród użytków rolnych zaś pod pkt 6 znajdują się grunty pod stawami, oznaczone symbolem – Wsr. W ust. 4 § 68 wskazane są grunty pod wodami, które dzielą się m.in. na grunty pod wodami powierzchniowymi stojącymi, oznaczone symbolem – Ws. Każdy z ww. należy zatem do innej grupy użytków gruntowych wykazywanych w ewidencji.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym ( Dz. U. t.j. z 2006r. Nr 136, poz. 969), opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenia działalności gospodarczej.

Stosownie zaś do art. 1a ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych przez użyte w ustawie określenia: użytki rolne, lasy, nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi, grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi – rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków.

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości /.../: 1/grunty, 2/ budynki lub ich części, 3/ budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych), jak również nieruchomości będące własnością państw obcych/.../, grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi i kanałami żeglowymi, z wyjątkiem niemającym znaczenia w sprawie, grunty pod morskimi wodami wewnętrznymi, grunty zajęte na potrzeby jednostek samorządu terytorialnego /.../, grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych (art. 2 ust. 3 ).

Skoro zatem decydujące dla określenia przedmiotu opodatkowania były dane figurujące w ewidencji gruntów, na co wskazał już Sąd w powołanym wyżej wyroku, to do dnia zmiany w tej ewidencji brak było podstaw do kwalifikowania gruntów skarżącego oznaczonych symbolem Tr i Ws jako użytków rolnych podlegających opodatkowaniu podatkiem rolnym. Bezsporne ustalenia faktyczne organu podatkowego i wnioski wysunięte na ich podstawie znajdują uzasadnienie w powołanych w zaskarżonej decyzji oraz wyżej przepisach prawa materialnego.

Wbrew wywodom skarżącego, organ podatkowy, stosownie do wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyżej powołanego wyroku WSA w Lublinie, uzupełnił postępowanie dowodowe przez dołączenie do akt własnej decyzji z dnia [...] nr[...], a analiza akt sprawy wskazuje, że wydana w sprawie zaskarżona decyzja ustalająca skarżącemu łączne zobowiązanie podatkowe na 2007r. jest jedyną decyzją pozostającą w obrocie prawnym.

W tych okolicznościach, skoro zarzuty skargi okazały się bezzasadne, na podstawie art. 151 ustawy Ppsa należało orzec jak w sentencji.