Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 3942/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej~Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 59 § 1 pkt 4, art. 76 § 1 i 3, art. 76a § 1, art. 76b § 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Grażyna Nasierowska, Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Sędzia WSA del. Agnieszka Olesińska (sprawozdawca), Protokolant Justyna Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. P. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 września 2017 r. sygn. akt I SA/Po 1627/16 w sprawie ze skargi M. P. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 29 września 2016 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od M. P. S. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 19 września 2017 r. sygn. akt I SA/Po 1627/16 oddalił skargę M. P. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 29 września 2016 roku nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadniony zarzut wygaśnięcia, nieistnienia obowiązku.

W uzasadnieniu wyroku Sąd przedstawił stan faktyczny, z którego wynika, że w związku z prowadzonym w stosunku do niego postępowaniem egzekucyjnym P. S. wniósł zarzuty oparte na twierdzeniu, że należność objęta tytułem wykonawczym wygasła z mocy prawa. Skarżący nie kwestionował, że dochodzona należność wynikająca ze złożonej deklaracji VAT za I, II, III i IV kwartał 2015 r. w kwocie należności głównej 19.461 zł nie została uiszczona w terminie i zobowiązania te stały się zaległościami podatkowymi. Wskazywał jednak, że należności te wygasły z mocy prawa na skutek tego, że 2 marca 2016 r. złożył on wniosek o zaliczenie na poczet zaległości podatkowych należnej mu kwoty zwrotu VAT, wynikającej z deklaracji VAT-7 za czerwiec 2015 r. spółki R. [...]. Skarżący twierdził, że organ miał prawny obowiązek niezwłocznego wydania postanowienia o zaliczeniu na podstawie art. 76a § 1 Ordynacji podatkowej, a skutki prawne wygaśnięcia zobowiązań skarżącego, jako wspólnika Spółki Cywilnej nastąpiły z mocy prawa i jego zaległości wymienione w tytule wykonawczym nie istnieją i nie mogą tym samym być przedmiotem postępowania egzekucyjnego, gdyż wygasły na mocy art. 59 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej.

Organy egzekucyjne stanęły zaś na stanowisku, że skoro weryfikacja zasadności zwrotu VAT nie została zakończona, a organ podatkowy nie wydał postanowienia w sprawie zaliczenia, to nie można uznać, iż zaległe zobowiązanie wygasło w całości, a podatnik nie ma zaległości podatkowych. Naczelnik Urzędu Skarbowego P. [...] w P. z tego powodu uznał za nieuzasadniony zarzut wygaśnięcia, nieistnienia obowiązku, a Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu postanowieniem z 29 września 2016 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika. Skargę na to postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił powołanym na wstępie wyrokiem z 19 września 2017 r. sygn. akt I SA/Po 1627/16. Uzasadnienie tego wyroku, jak i inne wyroki powołane poniżej, są dostępne w całości na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Wyrok ten został w całości zaskarżony skargą kasacyjną, w której na podstawie art. 174 w związku z art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: P.p.s.a.) zarzucono:

1. naruszenie prawa materialnego w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., które to miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 151 P.p.s.a., poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 87 ust. 1, 2, 6 ,7 ustawy o VAT w związku z art. 217 § 1-2, art. 274 b § 1, art. 280 ustawy Ordynacja podatkowa (dalej: O.p.) polegające na błędnej subsumpcji w/w norm prawnych do podatkowoprawnego stanu faktycznego niniejszej sprawy, co w konsekwencji spowodowało zaaprobowanie przez Sąd I instancji bezpodstawnego przedłużenia terminu do dokonania zwrotu nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym wykazanej przez Stronę Skarżącą w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2015 roku i niedokonania zwrotu tego podatku w terminie 25 dni, pomimo ustawowego obowiązku i pomimo znanych Sądowi z urzędu informacjami, iż Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniami z dnia 2 listopada 2017 roku, [...], [...] uchylił w całości postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w P. z dnia 12 maja 2016, nr [...], [...] w sprawie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług na rachunek bankowy podatnika R. s.c za marzec, kwiecień, maj, czerwiec 2015 roku,

2. naruszenie prawa materialnego w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., które to miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 87 ust. 2,7 ustawy o VAT, art. 212 i 219 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające zaaprobowaniu przez Sąd I instancji, ze skutecznie przedłużono termin zwrotu nadwyżki podatku za m-c czerwiec 2015 roku, co winno skutkować utratą uprawnienia po stronie organu podatkowego pierwszej instancji do wydania takiego postanowienia, czego nie zauważył Sąd I instancji realizując funkcję kontrolną oddalając skargę, a w konsekwencji zobowiązanie M. S. egzekwowane tytułem wykonawczym [...] dotyczące podatku od towarów i usług za I. II, III , IV kwartał 2015 winno wygasnąć z mocy prawa (ex lege) na skutek złożonego w dniu 2 marca 2016 roku przez Spółkę R. wniosku do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w P. o zaliczenie jej zwrotu w podatku od towarów i usług, wynikającego z deklaracji VAT - 7 za czerwiec 2015 roku na rzecz zaległości podatkowej Wspólnika Spółki M. S. w podatku od towarów i usług za I. II, III. IV kwartał 2015 roku,

3. naruszenie prawa materialnego w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 87 ust. 2 i ust. 7 VAT, art. 59 § 1 pkt 4, art. 76 § 1 i 3, art. 76 a § 1, art. 76 b § 1 O.p., które to przepisy przy zastosowaniu prawidłowej wykładni przez Sąd I instancji winny skutkować uchyleniem skarżonego postanowienia przez Sąd na skutek uznania, iż egzekwowanie należności z tytułu wykonawczego, które wygasły z mocy prawa na skutek złożonego w dniu 2 marca 2016 roku rzez Spółkę R. wniosku do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w P. o zaliczenie jej zwrotu w podatku od towarów i usług, wynikającego z deklaracji VAT - 7 za czerwiec 2015 rok jest niedopuszczalne,

4. naruszenie prawa materialnego w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 76 b § 1 w zw. z art. 76 § 1 i art. 76 a O.p. prowadzącą do uznania, że organ podatkowy może odmówić podatnikowi zaliczenia zadeklarowanego należnego zwrotu podatku, o którym mowa w art. 3 pkt 7 o.p. na poczet innych zobowiązań podatkowy i w konsekwencji nie uznając zarzutu wygaśnięcia zobowiązania w postępowaniu egzekucyjnym, którą to wykładnię zaaprobował Sąd I instancji,

5. naruszenie art. 133 § 1 w związku z art. 141 § 4, art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo przedstawienia stanu sprawy w uzasadnieniu wyroku niezgodnie ze stanem rzeczywistym, gdyż zwrot nie został skutecznie przedłużony jak twierdzi Sąd I instancji oraz poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organy podatkowe art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O. p. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy,

6. naruszenie prawa materialnego w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., w związku z art. 141 § 4, art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 76 b § 1 w zw. z art. 76 § 1 i art. 76 a § 1 O.p. prowadzącą Sąd w uzasadnieniu wyroku do konkluzji, że w stanie faktycznym nie mamy zwrotu różnicy w podatku od towarów i usług już dokonanego, lecz li tylko prawo do zwrotu jeszcze nie zrealizowanego, podczas gdy organ podatkowy nie przedłużył skutecznie zwrotu podatku, czego Sąd I instancji nie zauważył;

7. naruszenie prawa materialnego w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., w związku z art. 141 § 4, art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 76 b § 1 w zw. z art. 76 § 1 i art. 76 a § 1 O.p. w zw. z art. 216 § 1 o.p. w zw. z art. 87 ust. 2 VAT poprzez niedostrzeżenie przez Sąd, iż postanowienie o przedłużeniu zwrotu zostało wydane po zakończeniu kontroli podatkowej a przed wszczęciem postępowania podatkowego oraz niewłaściwe zastosowanie przez Sąd art. 87 ust. 2 polegające na uznaniu, że organ skutecznie przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym i niedostrzeżenie, że organ działał po upływie terminu do zwrotu VAT,

8. na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez błędne ustalenia co do stanu faktycznego zaistniałego w niniejszej sprawie, które nie znajdują oparcia w zebranym materiale dowodowym i tym samym lakoniczne, ogólnikowe sporządzenie uzasadnienia wyroku, sporządzenie uzasadnienia w sposób niepełny i utrudniający prześledzenie toku rozumowania Sądu, niewyjaśnienie przez Sąd podstaw prawnych rozstrzygnięcia, brak wyczerpującego i należytego podania, jakie były motywy rozstrzygnięcia Sądu polegające na nie zawarciu w nim pełnej analizy i oceny stanowiska przedstawionego przez organ podatkowy w wydanym postanowieniu o przedłużeniu zwrotu podatku VAT za m-c czerwiec 2015 roku, Sąd do tej kwestii w ogóle się nie odniósł;

9. na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 135 P.p.s.a w związku z naruszeniami wskazanymi w w/w punktach niniejszej skargi kasacyjnej z uwagi na nie podjęcie działań mających na celu usunięcie stanu niezgodnego z prawem, polegające na utrzymaniu przez Sąd w mocy postanowienia wydanego z rażącym naruszeniem prawa i niezasadne oddalenie skargi,

10. naruszenie przepisów postępowania w granicach wskazanych w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., tj; art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. 218, 219 w związku z art. 212 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na niedoręczeniu na piśmie postanowienia przez organ podatkowy pierwszej instancji Spółce przed upływem terminu, o którym mowa w art. 87 ust. 2 ustawy VAT, co skutkowało, iż organ działał po upływie terminu do zwrotu VAT, a czego nie zauważył Sąd I instancji realizując funkcję kontrolną, a konsekwencji zobowiązanie Skarżącego wygasło i zgłoszony zarzut wygaśnięcia był uzasadniony wbrew poglądom Sądu.

Wskazując na powyższe, autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, organ wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego, wymienione w § 2 tego artykułu. Jednak przesłanek nieważności nie stwierdzono w niniejszej sprawie.

Zarzuty skargi kasacyjnej zmierzają do wzruszenia stanowiska sądu pierwszej instancji, który uznał, że wobec braku postanowienia o zaliczeniu zwrotu VAT na poczet zobowiązań podatkowych, organy egzekucyjne nie miały podstaw do przyjęcia, że egzekwowane od Skarżącego należności objęte tytułem wykonawczym wygasły z mocy prawa. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko sądu pierwszej instancji, że organy prawidłowo odniosły się do zarzutów wygaśnięcia, nieistnienia obowiązku, wniesionych w postępowaniu egzekucyjnym, .

Spółka Cywilna, której Skarżący był wspólnikiem, złożyła deklarację VAT wykazując kwotę podatku do zwrotu oraz zwróciła się do organu podatkowego o dokonanie zaliczenia zwrotu na poczet zaległości, które stały się potem przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Organ podatkowy prowadził weryfikację zasadności zwrotu, która nie została zakończona do momentu wniesienia przez Skarżącego zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Z racji prowadzonej weryfikacji zasadności zwrotu, której termin był przedłużany, organ podatkowy do chwili wniesienia przez Skarżącego zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym nie wydał postanowienia o zaliczeniu zwrotu na poczet zaległości podatkowych.

Skarżący w zarzutach powołał się na treść art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 87 § 2 i § 7 u.p.t.u., wskazując na wygaśnięcie egzekwowanego obowiązku z mocy prawa. Stosownie do treści art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Zasadnie jednak sąd pierwszej instancji przyjął, że skoro nie doszło do wydania postanowienia o zaliczeniu nadpłaty i zwrotu podatku VAT, twierdzenie skarżącego o wygaśnięciu egzekwowanego obowiązku jest bezpodstawne.

Wygaśnięcie zobowiązania podatkowego następuje, zgodnie z art. 59 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, wskutek zaliczenia nadpłaty lub zwrotu podatku, a potwierdzeniem takiego zaliczenia jest postanowienie organu podatkowego w sprawie zaliczenia zwrotu tytułem zobowiązań podatkowych. Zdaniem Skarżącego organy bezpodstawnie przedłużały termin do dokonania zwrotu nadwyżki podatku VAT wykazanej w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2015 r.

Zgodnie z art. 76a § 1 Ordynacji podatkowej, który ma odpowiednie zastosowanie do zwrotu VAT, w sprawach zaliczenia nadpłaty (zwrotu) na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie. Postanowienie takie potwierdza, że doszło do zaliczenia nadpłaty i wygaśnięcia zobowiązania podatkowego bądź z chwilą powstania nadpłaty - w przypadkach, o których mowa w art. 73 § 1 pkt 1-3 i 5 oraz § 2, bądź z chwilą złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty (art. 76a § 2 Ordynacji podatkowej). Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że tak długo, jak długo takie postanowienie nie zostało wydane, tak długo organ (ani Skarżący) nie ma podstaw do stwierdzenia, że zobowiązanie wygasło. Samo złożenie wniosku o zaliczenie nadpłaty VAT na poczet zobowiązań w podatku od towarów i usług nie wywołuje automatycznie skutku prawnego w postaci zaliczenia nadpłaty (zwrotu podatku) na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko sądu pierwszej instancji, że czym innym jest moment zaliczenia nadpłaty (zwrotu), a czym innym zamanifestowanie w postanowieniu stanowiska organu, że w istocie istniała nadpłata (zwrot) podlegający zaliczeniu na poczet zaległych zobowiązań podatkowych. Postanowienie, o którym mowa w art. 76a § 1 Ordynacji podatkowej, dale wyraz stanowisku organu co do tego, że zaliczenie zostaje dokonane.

Samo istnienie zwrotu podlegającego zaliczeniu na poczet zaległości podatkowych nie wystarcza do skutecznego podniesienia zarzutu, że wygasła zaległość, na poczet której (zgodnie z wnioskiem podatnika) zaliczenie ma być zgodnie z wnioskiem dokonane. Dopiero postanowienie o zaliczeniu stwarza podstawę do stwierdzenia, że określone zobowiązanie wygasło w całości lub w części. Wydane postanowienie o zaliczeniu wywołuje skutki wsteczne w tym sensie, że zaliczenie zwrotu następuje z dniem złożenia deklaracji wykazującej ten zwrot (art. 76b Ordynacji podatkowej). Jednakże dopóki takie postanowienie nie zostanie wydane, należy przyjmować, że zaległość podatkowa istnieje.

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, nawet jeśli byłoby tak, jak twierdzi Skarżący, czyli że organ pierwszej instancji nie doręczył Spółce na piśmie postanowienia o przedłużeniu zwrotu przed upływem terminu, o którym mowa w art. 87 ust. 2 ustawy VAT, co skutkować miało tym, że organ działał po upływie terminu do zwrotu VAT – to i tak nie czyniłoby to zasadnym zarzutu naruszenia przepisów postępowania w granicach wskazanych w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. 218, 219 w związku z art. 212 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie; kluczowy dla rozstrzygnięcia jest bowiem brak postanowienia o zaliczeniu zwrotu na poczet zaległości podatkowej.

Ustawodawca przewidział uprawnienie organów podatkowych do weryfikacji zasadności zwrotu oraz stosowne terminy, które mogą zostać następnie przedłużone do czasu zakończenia czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej (art. 87 ust. 2 i 6 u.p.t.u.). Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Z zaliczeniem zwrotu na poczet zaległości podatkowych organ musi się zatem wstrzymać do czasu ostatecznego zakończenia tych czynności.

Skarżący zmierza do wykazania, że organy bezpodstawnie przedłużały termin weryfikacji zasadności zwrotu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego organ egzekucyjny nie mógł jednak w żadnym razie uwzględnić zarzutu wygaśnięcia obowiązku przechodząc do porządku dziennego nad brakiem postanowienia o zaliczeniu zwrotu na poczet zaległości podatkowych. Rozstrzyganie o zasadności zwrotu ani o zaliczeniu zwrotu na poczet zaległości podatkowych nie leży w kompetencjach organu egzekucyjnego. Organ egzekucyjny nie może badać zasadności zwrotu ani też nie może ingerować w tok czynności podejmowanych w tym zakresie przez organ podatkowy. Rolą organu egzekucyjnego jest tylko przyjęcie do wiadomości takiego stanu rzeczy, jaki wynika z działań organów podatkowych. Tym samym nie wystąpiło zarzucane naruszenie art. 133 § 1 w zw. z art. 141 § 4, art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a., gdyż wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej stan sprawy w uzasadnieniu wyroku nie został przedstawiony niezgodnie ze stanem rzeczywistym, co miało zdaniem autora skargi kasacyjnej zadecydować o oddaleniu skargi. Wbrew twierdzeniu autora skargi kasacyjnej, skuteczność przedłużenia terminu zwrotu nie rzutowała bezpośrednio na rozstrzygnięcie o zasadności zarzutu wygaśnięcia egzekwowanego obowiązku. Tym samym jako niezasadny należało ocenić zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., w związku z art. 141 § 4, art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 76 b § 1 w zw. z art. 76 § 1 i art. 76 a § 1 O.p., który to zarzut Skarżący uzasadniał tym, że Sąd I instancji miał nie zauważyć tego, że organ podatkowy nie przedłużył skutecznie terminu zwrotu podatku. Tak samo uzasadniano, z tego samego powodu należało uznać za nieuzasadniony, zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., w związku z art. 141 § 4, art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 76 b § 1 w zw. z art. 76 § 1 i art. 76 a § 1 O.p. w zw. z art. 216 § 1 o.p. w zw. z art. 87 ust. 2 VAT poprzez niedostrzeżenie przez Sąd, iż postanowienie o przedłużeniu zwrotu zostało wydane po zakończeniu kontroli podatkowej a przed wszczęciem postępowania podatkowego oraz niewłaściwe zastosowanie przez Sąd art. 87 ust. 2 polegające na uznaniu, że organ skutecznie przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym i niedostrzeżenie, że organ działał po upływie terminu do zwrotu VAT.

Rozdział kompetencji organu podatkowego i organu egzekucyjnego jest taki, że to organ podatkowy weryfikuje zasadność zwrotu i to on ma kompetencje do władczego stwierdzenia w formie postanowienia, że zwrot na wniosek podatnika został zaliczony na poczet określonej zaległości. Organ egzekucyjny nie może w tym zakresie zastąpić organu podatkowego, i z tego powodu nie jest zasadne stanowisko Skarżącego, którego zdaniem organ egzekucyjny rozpatrując zarzut powinien był stwierdzić, że dochodzona należność wygasła z mocy prawa. Organ egzekucyjny nie mógł tego samodzielnie stwierdzić bez postanowienia organu podatkowego w przedmiocie zaliczenia. Wbrew twierdzeniu Skarżącego, w braku stosownego postanowienia organ egzekucyjny nie mógł uznać, że dochodzona tytułem wykonawczym zaległość wygasła ex lege na skutek samego złożenia wniosku z 2 marca 2016 r. o zaliczenie zwrotu VAT wykazanego w deklaracji na poczet tej zaległości.

Zasadnie też sąd pierwszej instancji, a wcześniej organy powoływały się na poglądy wyrażone w wyroku WSA we Wrocławiu z 31 lipca 2014 r., I SA/Wr 1392/14 i utrzymującym go w mocy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 stycznia 2017 r., II FSK 3946/14 (dostępne w bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl). W wyrokach tych przesądzono, że organ podatkowy mógł odmówić wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, jeśli weryfikacja rozliczenia VAT zawartego w deklaracjach VAT-7 nie została zakończona, a zatem brak było podstaw do uznania, iż sporne zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek zaliczenia na nie kwot zwrotu VAT.

Z podanych wyżej powodów sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, że złożony przez Skarżącego zarzut wygaśnięcia zobowiązania w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie mógł zostać uwzględniony. W świetle tego, co wyżej powiedziano, należy uznać za bezzasadne zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 151 P.p.s.a., które miało nastąpić poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 87 ust. 1, 2, 6 ,7 ustawy o podatku od towarów i usług w związku z art. 217 § 1-2, art. 274 b § 1, art. 280 Ordynacji podatkowej. Niezasadnie też zarzucono sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 87 ust. 2,7 ustawy o VAT, art. 212 i 219 O.p., albowiem badanie zasadności i skuteczności przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku za m-c czerwiec 2015 roku nie leżało w kompetencjach organu egzekucyjnego w tej sprawie, a ocena zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym powinna być dokonana wyłącznie przez pryzmat braku postanowienia o zaliczeniu zwrotu VAT na poczet egzekwowanej zaległości podatkowej, tak jak to uczyniły organy egzekucyjne, i jak to słusznie przyjęto w wyroku sądu pierwszej instancji.

Nie miało miejsca również zarzucane naruszenie prawa materialnego w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 87 ust. 2 i ust. 7 VAT, art. 59 § 1 pkt 4, art. 76 § 1 i 3, art. 76 a § 1, art. 76 b § 1 O.p., gdyż nie było podstaw do przyjęcia, że egzekwowanie należności z tytułu wykonawczego wygasły z mocy prawa na skutek złożonego w dniu 2 marca 2016 r. wniosku o zaliczenie zwrotu.

Nie ma racji autor skargi kasacyjnej zarzucając naruszenie prawa materialnego w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w związku z błędną wykładnią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z art. 76 b § 1 w zw. z art. 76 § 1 i art. 76 a O.p. co miało polegać na uznaniu, że "organ podatkowy może odmówić podatnikowi zaliczenia zadeklarowanego należnego zwrotu podatku, o którym mowa w art. 3 pkt 7 O.p. na poczet innych zobowiązań podatkowych". W niniejszej sprawie nie nastąpiła odmowa zaliczenia, lecz organ egzekucyjny – zasadnie – nie uznał, iż takie zaliczenie nastąpiło automatycznie, na skutek samego tylko złożenia wniosku przez podatnika. Organy i sąd pierwszej instancji słusznie stanęły na stanowisku, że w postępowaniu egzekucyjnym organ musi uznawać, że zaległość istnieje dopóty, dopóki właściwy organ podatkowy nie wydał postanowienia o zaliczeniu zwrotu VAT na jej poczet.

Mając na uwadze wszystkie przedstawione wyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną uznając ją za bezzasadną. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto w oparciu o art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a.