Postanowienie NSA, sygn. akt I GZ 73/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia T. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 14 marca 2007 r.; sygn. akt I SA/Go 713/06 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z dnia [...]kwietnia 2006 r.; nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej towaru oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z 14 marca 2007 r., sygn. akt I SA/Go 713/06, odmówił wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z 13 kwietnia 2006 r., nr [...], wydanej w sprawie dotyczącej określenia wartości celnej towaru oraz wymierzenia podatku od towarów i usług.

Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd podał, że skarżący wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej z 13 kwietnia 2006 r. wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, iż ściągnięcie kwoty ponad 32 tys. zł, której dotyczy spór, będzie dla niego dotkliwe, gdyż z zaciągniętego kredytu bankowego sfinansował budowę szklarni. Prowadzenie postępowania egzekucyjnego może doprowadzić z kolei do nieterminowej spłaty kredytu i w konsekwencji jego wypowiedzenie przez bank. Do wniosku została załączona kopia zawiadomienia Urzędu Skarbowego w Pleszewie o zajęciu przez organ celny II instancji należnej skarżącemu kwoty ponad 34 tys. zł z tytułu nadpłaty w podatkach.

Postanowieniem z 8 sierpnia 2006 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny 14 listopada 2006 r. uchylił to postanowienie z uwagi na nieustosunkowanie się Sądu do całości akt sprawy oraz nakazał Sądowi rozważenie, czy w sprawie nie zachodzi potrzeba wezwania strony do przedłożenia dodatkowych dokumentów uprawdopodabniających przyczyny wstrzymania decyzji.

Sąd I instancji wezwał T. W. do przedłożenia kopii umów kredytowych wskazanych w piśmie Banku Spółdzielczego w Pleszewie z 4 września 2006 r., złożenia oświadczenia, czy prowadzi działalność gospodarczą, przedłożenia kopii zeznania podatkowego za 2005 r., ewentualnie kopii zeznania za 2006 r., do wskazania, czy jest właścicielem samochodu, nieruchomości, czy posiada lokaty bankowe, a także złożenia oświadczenia, co dotychczas stanowiło zabezpieczenie zaciągniętych kredytów bankowych.

W odpowiedzi na wezwanie skarżący przedłożył wydruki z systemu bankowego Banku Spółdzielczego w Pleszewie o stanie rozliczeń z tytułu kredytów, kopię decyzji organu podatkowego w sprawie wymiaru zaliczek na podatek dochodowy od dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej na 2007 r. Oświadczył, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej, jest współwłaścicielem dwóch samochodów, a wraz z żoną jest współwłaścicielem nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, nie posiada lokat pieniężnych, a zabezpieczenie kredytu stanowią hipoteki na nieruchomościach oraz poręczenia osób fizycznych.

Ponownie odmawiając skarżącemu wstrzymania wykonania decyzji, w uzasadnieniu postanowienia z 14 marca 2007 r. Sąd stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał, aby egzekucja administracyjna kwoty ok. 35.000 zł zagrażała jego płynności finansowej. Dołączone do wniosku zawiadomienie skierowane do Urzędu Skarbowego w Pleszewie dotyczy zajęcia należnej skarżącemu kwoty z tytułu nadpłaty w podatkach i nie ma nic wspólnego z zajmowaniem rachunku bankowego skarżącego w Banku Spółdzielczym w Pleszewie. Bezsporne jest, że skarżący prowadzi inwestycję w postaci budowy szklarni zblokowanej w zabudowie zagrodowej w gospodarstwach ogrodniczych, oszacowanej na kwotę ok. 720.000 zł, lecz z przedłożonych przez T. W. dokumentów wynika, że część zaciągniętych przez niego zobowiązań to kredyty obrotowe i kredyt w rachunku bieżącym, które nie są kredytami inwestycyjnymi.

Zdaniem Sądu brak jest również sprecyzowania, o jakim postępowaniu egzekucyjnym jest mowa w piśmie Banku z 4 września 2006 r., skoro przedłożone zajęcie kierowane jest do Urzędu Skarbowego w Pleszewie, a nie do Banku Spółdzielczego w Pleszewie. Ponadto zauważył, że mimo wezwania do przedłożenia kopii umów kredytowych, wnioskodawca przedłożył wydruki z systemu bankowego dotyczące przyszłych spłat, co uniemożliwiło dokonanie oceny możliwości wypowiedzenia przez Bank umów kredytowych.

W ocenie Sądu egzekucja 35.000 zł nie musi prowadzić do wypowiedzenia wszystkich umów kredytowych, skoro jest ich dziesięć i opiewają na łączną kwotę ok. 2.000.000 zł. Sąd nie może jednak ocenić tych okoliczności, gdyż z uwagi na nieprzedstawienie przedmiotowych umów, ich treść pozostała nieznana.

Skarżący nie przedstawił zeznania podatkowego za 2005 r., które zawierałoby informacje na temat źródeł i wysokości dochodów strony, a także nie wskazał, jakie konkretnie nieruchomości i o jakiej powierzchni wchodzą w skład gospodarstwa rolnego, będącego współwłasnością małżonków.

Sąd stwierdził ponadto, że w przypadku pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy przywrócenie do stanu pierwotnego będzie w pełni możliwe, gdyż organ celny zwróci uiszczoną należność wraz z odsetkami, co pokryje koszty ewentualnego kredytu konsolidacyjnego zaciągniętego na spłatę zobowiązania.

W zażaleniu T. W. wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w Rzepinie z 13 kwietnia 2006 r., nr [...], do czasu rozpatrzenia skargi na tę decyzję.

W ocenie skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim błędnie ocenił stan faktyczny sprawy. Skarżący wykazał bowiem, że Bank Spółdzielczy w Pleszewie w związku z dokonanymi w imieniu organu administracji zajęciami rachunku bankowego skarżącego podjął działania wyjaśniające sprawę i wskazał, że mogą one być podstawą uzasadniającą wypowiedzenie umów o kredyt. Przeciwko skarżącemu prowadzone jest ponadto postępowanie egzekucyjne z tytułu zwrotu nadpłaty w podatkach, w tym w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zdaniem skarżącego brak umów nie uniemożliwiał poczynienia ustaleń, co do realności wypowiedzenia umów kredytowych przez Bank. Istnienie prawa Banku Spółdzielczego w Pleszewie do takiego wypowiedzenia wynika bowiem ze znajdujących się w aktach sprawy pism Banku z 4 września 2006 r. oraz Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z 11 lipca 2006 r., przy czym to ostatnie zostało powołane jako dowód na postępowanie egzekucyjne w administracji. Organ prowadzi postępowanie przez zajęcie rachunku bankowego oraz zajęcie ewentualnych wierzytelności podatkowych w Urzędzie Skarbowym. Rozszerzenie sposobów egzekucji może prowadzić, zdaniem skarżącego, do braku wpływów na rachunek bankowy, a więc braku możliwości spłaty zobowiązań kredytowych.

Skarżący stwierdził również, że przedstawił właściwe dane dotyczące rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych z przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej. Żądanie przedstawienia danych za rok 2005 jest niecelowe, skoro ocenie ma podlegać obecna zdolność skarżącego do spłaty kredytu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest m.in. wstrzymanie lub odmowa wstrzymania wykonania decyzji (...). Rozpatrując zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 p.p.s.a., dokonuje oceny, czy Sąd I instancji naruszył prawo przez uchybienie przepisom prawa materialnego w wyniku przeprowadzenia jego błędnej wykładni lub niewłaściwe zastosowanie lub też przez uchybienie przepisom postępowania, jeśli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się bowiem odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej (art. 197 § 2 p.p.s.a.). Podniesienie zarzutu naruszenia przepisom postępowania jest celowe w sytuacji, gdy strona kwestionuje stan faktyczny przyjęty przy wyrokowaniu przez sąd I instancji.

Skarżący nie wykazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim naruszył prawo procesowe dokonując oceny stanu faktycznego sprawy. Należy zgodzić się z jego twierdzeniem, że zajęcie rachunków bankowych mogłoby prowadzić do wypowiedzenia umów kredytu, a tym samym do zachwiania stabilności realizacji inwestycji gospodarczej, jednakże nie wskazał on okoliczności, które uzasadniałyby taką ocenę. Należy bowiem wskazać, że powoływane i przedstawione przez skarżącego pismo Banku Spółdzielczego w Pleszewie z 4 września 2006 r. (k-29 akt sądowych) wprawdzie zawiera stwierdzenie, że prowadzone przeciwko skarżącemu postępowanie egzekucyjne i wynikające z tego zagrożenie spłaty kredytów może być przyczyną uzasadnionego wypowiedzenia kredytów udzielonych stronie na podstawie umów wymienionych w tym piśmie albo żądania dodatkowego zabezpieczenia należności banku, lecz może to nastąpić w związku z zajęciem rachunku bankowego skarżącego [...]. Z pisma tego nie wynika, z jakiego tytułu postępowanie egzekucyjne zostało przeprowadzone.

Tymczasem dokument z 11 lipca 2006 r. zawiadamiający o przeprowadzeniu względem skarżącego postępowania egzekucyjnego dotyczy zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną dłużnika zajętej wierzytelności (k-16 akt sądowych). Został skierowany do Urzędu Skarbowego w Pleszewie, jako dłużnika skarżącego w niniejszej sprawie, a jako organ egzekucyjny występował Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu, który zwrócił się do dłużnika, aby ten należnej od niego kwoty z tytułu zwrotu nadpłaty w podatkach w tym dochodowego od osób fizycznych nie uiszczał skarżącemu bez zgody organu egzekucyjnego. Chodzi zatem o zupełnie inne działanie stron, niż wynikałoby to z czynności zajęcia rachunku bankowego. Ustawa z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. - Dz.U. 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) rozróżnia sposoby przeprowadzenia egzekucji przez zajęcie wierzytelności pieniężnych (art. 89 ustawy) oraz zajęcie rachunku bankowego (art. 80 ustawy), z którymi wiążą się określone procedury, unormowane w przepisach rozdziału 4 i rozdziału 5 Działu II ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Chybione jest zatem odwoływanie się przez skarżącego do błędnej oceny przedłożonego zaświadczenia o zajęciu prawa majątkowego. Nie mógł powołać tego dokumentu, jako dowodu na prowadzenie postępowania egzekucyjnego w administracji, uzasadniającego wypowiedzenie przez Bank Spółdzielczy umów kredytowych, ponieważ z pisma z 4 września 2006 r. nie wynika, aby Bank wiązał swoje uprawnienie z zajęciem wierzytelności przez organ egzekucyjny w trybie art. 80-87 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Z akt sprawy nie wynika zatem, aby – jak twierdzi skarżący w zażaleniu – organ administracji prowadził wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne w administracji m.in. poprzez zajęcie rachunku bankowego. Pismo z 4 września 2006 r. nie wskazuje tytułu wykonawczego egzekucji, skarżący natomiast nie przedstawił innych dowodów na tę okoliczność w postaci decyzji organu egzekucyjnego o zajęciu rachunku bankowego. Nie jest wystarczającym dowodem prowadzenia egzekucji ogólna informacja zawarta we wskazanym piśmie.

Słusznie również podniósł Sąd I instancji, że w sytuacji, gdy strona nie przedstawiła na wezwanie umów kredytowych niezbędnych do oceny, czy Bank Spółdzielczy posiada prawo wypowiedzenia umowy kredytu ze względu na toczące się przeciwko kredytobiorcy postępowanie egzekucyjne, niewystarczające dla dokonania tej oceny jest oświadczenie o istnieniu tego uprawnienia zawarte w piśmie z 4 września 2006 r., w którym Bank zwrócił się do skarżącego o wyjaśnienie zaistniałej sytuacji, mogącej mieć potencjalny wpływ na jego płynność finansową i zdolność spłaty kredytu.

Między przedstawionymi przez skarżącego dokumentami brak jest związku również z tego względu, że zajęta wierzytelność jest świadczeniem jednorazowym, nieposiadającym wpływu na planową realizację umowy kredytowej. Plan spłaty kredytu zawiera z zasady postanowienia dotyczące przewidywanych dochodów, z których będzie następowała spłata kolejnych rat kredytu. Kwoty nieprzewidziane w umowie pozostają bez wpływu na prawidłowość jej realizacji.

Dalsze zarzuty zażalenia są jedynie polemiką, sprowadzającą się do kwestionowania celowości zarządzeń Sądu I instancji zmierzających do uzupełnienia materiału dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za niezasadne.

Z uwagi na brak dostrzeżonych naruszeń postępowania po stronie Sądu I instancji, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.