Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1447/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-07-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie : WSA Maria Tarnowska (spr.) Asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Agnieszka Kozik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi E. D. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] w przedmiocie zajęcia nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania E. D. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] orzekającej o zezwoleniu Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w obrębie [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność E. D., w celu budowy obwodnicy miasta R. w ciągu drogi krajowej nr [...] oraz o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Minister Budownictwa podał, że pismem z dnia 29 marca 2006 r. Wojewoda [...] zawiadomił strony o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do nieruchomości położonej w obrębie [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność E. D., w celu budowy obwodnicy miasta R. w ciągu drogi krajowej nr [...], zgodnie z decyzją Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. o ustaleniu lokalizacji drogi krajowej – budowa obwodnicy miasta R. w ciągu drogi krajowej nr [...], od km [...] do km [...] oraz decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2005 r.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. Wojewoda [...] orzekł na wniosek z dnia 10 stycznia 2006 r. o zezwoleniu Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad na niezwłoczne zajęcie działki w celu budowy obwodnicy miasta R. w ciągu drogi krajowej nr [...] i o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Od decyzji tej E. D. złożył do Ministra Transportu i Budownictwa odwołanie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wskazał, że proponowana cena za przedmiotową nieruchomość jest zbyt niska i nie opiera się na cenach gruntów w obrocie lokalnym. Ponadto, zdaniem odwołującego się, powyższa decyzja Wojewody [...] stała się bezzasadna, gdyż decyzja o ustaleniu lokalizacji obwodnicy miasta R. została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Minister Budownictwa stwierdził, że art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721) stanowi, że po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe. Zgodnie zaś z art. 17 ust.2 tej ustawy, decyzji nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Minister Budownictwa stwierdził również, że postępowanie wywłaszczeniowe dotyczące przedmiotowej nieruchomości, wszczęte na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, nie zostało dotychczas zakończone decyzją ostateczną, co oznacza, że spełniona została pierwsza z przesłanek warunkujących możliwość wydania decyzji w trybie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. Pismem z dnia 10 stycznia 2006 r. Dyrektor Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w W. wniósł o wydanie, w trybie art. 17 tej ustawy, decyzji o zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości i nadanie tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, twierdząc, że niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości jest niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

Realizacja przedmiotowej inwestycji, jak stwierdził organ, spowoduje odciążenie z ruchu [...] R., usprawnienie ruchu [...] w ciągu drogi krajowej nr [...] na odcinku [...], a poprzez oddzielenie ruchu [...] od [...], poprawienie bezpieczeństwa użytkowników dróg. Obwodnica miasta R. jest planowana do realizacji w aktualnym programie rządowym Strategii Rozwoju Infrastruktury i Transportu na lata 2004 – 2006. Inwestycja ta ma duże znaczenie dla rejonu społeczności lokalnej, a także strategiczne znaczenie dla rejonu [...], wynikające z włączenia państw Europy Środkowej i Wschodniej do Unii Europejskiej, co powoduje konieczność dostosowania połączeń drogowych do wymaganych parametrów, wynikających z kategorii drogi krajowej. Oznacza to, zdaniem organu, że również druga przesłanka warunkująca wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, tj., uzasadniony przypadek, została spełniona.

Wobec braku porozumienia z właścicielem E. D. w zakresie warunków nabycia nieruchomości na drodze cywilnoprawnej, zostało wszczęte postępowanie wywłaszczeniowe. Ponieważ proces wywłaszczeniowy jest długotrwały, trudno przewidzieć termin jego zakończenia, zatem wobec wymogu wykazania się tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości przez inwestora dla uzyskania pozwolenia na budowę, wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności jest uzasadnione.

Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy stwierdził, że wprawdzie decyzja Wojewody [...] o ustaleniu lokalizacji drogi została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 2260/05 uchylił decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2005 r. w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi krajowej, jednakże na podstawie art. 8 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. decyzji Wojewody [...] wydanej w I instancji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności, więc decyzja ta podlega wykonaniu.

Organ odwoławczy stwierdził również, że sprawy związane z wysokością odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość ustalane są w postępowaniu wywłaszczeniowym nie zaś w postępowaniu w przedmiocie udzielenia inwestorowi zgody na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z nadaniem decyzji administracyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności. Organ odwoławczy badając legalność wydania decyzji w tym przedmiocie, bada przesłanki wynikające z art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. i tylko w tym zakresie dokonując oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Ponadto podkreślił, że utrzymanie w mocy zakwestionowanej decyzji nie kończy samego postępowania wywłaszczeniowego, ale umożliwia Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w R. prowadzenie kolejnych etapów budowy obwodnicy miasta R.

Skargę na decyzję Ministra Budownictwa do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył E. D.; zarzucając brak rozpoznania całego materiału dowodowego, brak rozpoznania zgłaszanych przez skarżącego zarzutów, rażące naruszenie:

• art. 7, 8, 9, 10, 77, 80 kpa;

• art. 13, art. 5 i innych ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych;

• art. 29, art. 30 art. 31 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne;

• art. 93 ust. 3, art. 94 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami;

• art. 5 pkt 1 ust. c pkt 2, art. 6, art, 7 Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska, sporządzonej w Aarhus dnia 25 czerwca 1998 r. ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską w maju 2003 r. ;

• art. 33, 53 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska,

• § 2.1 ust. 29, § 31 ust. 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko;

• wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 2060/05 uchylający decyzję Ministra Infrastruktury –

skarżący wniósł o uchylenie decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] lipca 2006 r. i decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r.

W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga jest bezzasadna. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Przedmiotem skargi jest zezwolenie Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w celu budowy obwodnicy miasta, oraz nadanie tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. zezwalającą Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad na niezwłoczne zajęcie nieruchomości położonej w obrębie [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność E. D., w celu budowy obwodnicy miasta R. w ciągu drogi krajowej nr [...] wraz z rygorem natychmiastowej wykonalności.

Decyzja Wojewody [...] została wydana na podstawie art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721), zgodnie z którym, po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego, wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe; decyzji tej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Prawidłowo organ uznał, że skoro postępowanie wywłaszczeniowe zostało wszczęte na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, i do dnia wydania decyzji przez organ nie zostało zakończone, to oznacza, że spełniona została pierwsza z przesłanek warunkujących możliwość wydania decyzji w trybie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r.

Prawidłowo organ również uznał, że skoro obwodnica miasta R. jest planowana do realizacji w aktualnym programie rządowym Strategii Rozwoju Infrastruktury i Transportu na lata 2004 – 2006, ma duże znaczenie dla rejonu społeczności lokalnej, strategiczne znaczenie dla rejonu [...] wynikające z włączenia państw Europy Środkowej i Wschodniej do Unii Europejskiej, co powoduje konieczność dostosowania połączeń drogowych do wymaganych parametrów, wynikających z kategorii drogi krajowej, jak również, że realizacja tej inwestycji spowoduje odciążenie z ruchu [...] R., usprawnienie ruchu [...] w ciągu drogi krajowej nr [...] na odcinku [...], a poprzez oddzielenie ruchu [...] od [...], poprawienie bezpieczeństwa użytkowników dróg, to oznacza, że również druga przesłanka warunkująca wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, tj., uzasadniony przypadek, została spełniona.

Zdaniem Sądu, nie tylko planowane terminy realizacji inwestycji, czy też finansowanie inwestycji z funduszy europejskich oznaczają "uzasadniony przypadek", o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, ale również poprawa jakości i bezpieczeństwa ruchu użytkowników dróg jest zawsze "uzasadnionym przypadkiem" w rozumieniu tego przepisu.

Z uwagi na brak porozumienia z właścicielem nieruchomości w zakresie warunków nabycia nieruchomości na drodze cywilnoprawnej, zostało wszczęte postępowanie wywłaszczeniowe. Proces wywłaszczeniowy jest długotrwały i nie jest możliwe określenie terminu jego zakończenia. W tej sytuacji, wobec wymogu wykazania się tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości przez inwestora dla uzyskania pozwolenia na budowę, wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, zdaniem Sądu, jest również uzasadnione.

Sąd podziela pogląd Ministra Budownictwa, że pomimo tego, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 2260/05 uchylił decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2005 r. w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi krajowej, jednakże pierwszoinstancyjnej decyzji Wojewody [...] o ustaleniu lokalizacji drogi został nadany rygor natychmiastowej wykonalności, a zatem decyzja ta podlega wykonaniu.

Sąd nie doszukał się w niniejszej sprawie żadnych naruszeń ani prawa materialnego ani przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.