Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 407/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 305 par. 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 2204
law: Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny - tekst jedn.
article: art. 24 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1870
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant p. o. ref. staż. Katarzyna Bytner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2018 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu od wpisu na listę aplikantów radcowskich oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] grudnia 2017 r. Minister Sprawiedliwości (dalej też: "organ"), działając na podstawie art. 104 i art. 107 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257; dalej: "k.p.a."), w związku z art. 312 ust. 1 oraz art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1870; dalej: "u.r.p."), sprzeciwił się wpisowi D. S. (dalej: "skarżący") na listę aplikantów radcowskich prowadzoną przez Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] (dalej: "Rada OIRP w [...]"), dokonanemu uchwałą nr [...] Rady OIRP w [...] z [...] października 2017 r.

Do wydania powyższej decyzji doszło w oparciu o następujące ustalenia.

W dniu 30 września 2017 r. skarżący przystąpił do egzaminu wstępnego na aplikację radcowską. Uchwałą nr [...] z [...] października 2017 r. Komisja Egzaminacyjna ds. aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w [...] ustaliła pozytywny wynik skarżącego z tego egzaminu. Następnie 20 października 2017 r. skarżący wystąpił do Rady OIRP w [...] z wnioskiem o wpis na listę aplikantów radcowskich rozpoczynających aplikację w 2018 r. Do wniosku dołączył wymagane dokumenty oraz uiścił należną opłatę. Uchwałą nr [...] z [...] października 2017 r. Rada OIRP w [...] wpisała skarżącego na listę aplikantów radcowskich (nr wpisu [...]).

Powyższa uchwała Rady OIRP w [...] z [...] października 2017 r. wraz z aktami osobowymi skarżącego została przekazana do organu. Po uzupełnieniu dokumentacji przez Radę OIRP w [...] oraz Prokuraturę Rejonową w [...], organ ustalił, że Prokuratura Rejonowa w [...] prowadzi postępowanie karne, w ramach którego w dniu 23 lutego 2016 r. przedstawiono skarżącemu zarzut popełnienia czynu polegającego na wejście w porozumienie z innymi osobami w celu zakupu mieszkania po cenie wywołania na szkodę właściciela mieszkania, tj. zarzut popełnienia przestępstwa określonego w art. 305 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2017 r., poz. 2204; dalej: "k.k.").

Powyższe ustalenie legło u podstaw sprzeciwu organu wobec wpisu skarżącego na listę aplikantów radcowskich prowadzoną przez OIRP w [...].

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że stosownie do treści art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p., na listę aplikantów radcowskich może być wpisany ten, kto jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. W ocenie organu, skarżący nie spełnia tej przesłanki. W tym kontekście organ podniósł, iż o nieskazitelności charakteru świadczą takie przymioty osobiste jak: uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, uczynność, pracowitość, poczucie odpowiedzialności za własne słowa i czyny, stanowczość, odwaga cywilna, samokrytycyzm, umiejętność zgodnego współżycia z otoczeniem. Ocenie winno podlegać postępowanie i zachowanie danej osoby, zarówno w sferze zawodowej, jak i prywatnej. Nieskazitelność charakteru oznacza bowiem pełną wiarygodność i odpowiedzialność, całkowite zaufanie i brak jakichkolwiek okoliczności negatywnych podważających tę cechę nieskazitelnego charakteru. Z treści przepisu art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p. organ wywiódł przesłankę dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu. Na rękojmię składają się dwa elementy: cechy charakteru i dotychczasowe zachowanie osoby ubiegającej się o wpis. Rękojmia to również taki zespół zachowań osoby starającej się o wpis, które świadczą o jej wiarygodności w sferze zawodowej. Przez rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego należy także rozumieć taki zespół cech charakteru i dotychczasowych zachowań składających się na wizerunek osoby zaufania publicznego, na której nie ciążą żadne zarzuty podważające jej wiarygodność.

Powołując się na pismo Prokuratora Rejonowego Prokuratury Rejonowej w [...] z 11 grudnia 2017 r., organ przypomniał, że w postępowaniu karnym skarżącemu postawiono zarzut popełnienia czynu z art. 305 § 1 k.k. polegającego na tym, iż działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w związku z publicznym przetargiem w postaci komorniczej licytacji mieszkania położonego przy ul. [...] w [...] (przeprowadzonej na terenie Sądu Rejonowego w [...] w sprawie o sygn. akt [...]), skarżący wszedł z innymi osobami w porozumienie obejmujące dokonanie przez niego zakupu ww. mieszkania po cenie wywołania w kwocie 64.540 zł, działając na szkodę właściciela mienia. W toku czynności przygotowawczych skarżący nie przyznał się do dokonania zarzucanego mu czynu. Względem jego osoby nie ujawniono przesłanek do sformułowania zarzutu udziału w zorganizowanej grupie przestępczej. Skarżący, będąc zainteresowany zakupem ww. mieszkania, przybył 3 lipca 2015 r. do Sądu Rejonowego w [...], aby wziąć udział w jego komorniczej licytacji. Następnie — bezpośrednio przed samą licytacją — przyjął ofertę złożoną mu przez inne obecne na miejscu osoby (również z grona podejrzanych w sprawie), zgodnie z którą w zamian za udzielenie im łącznej kwoty 5.000 zł - odstąpiły one od czynnego udziału w licytacji nieruchomości. Ostatecznie skarżący dokonał zakupu mieszkania po cenie wywołania, a następnie uiścił wskazaną kwotę zgodnie z zawartym porozumieniem. Zatem jest on podejrzanym o popełnienie przestępstwa. Zgodnie bowiem z art. 71 § 1 in principio ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1904 ze zm.; dalej: "k.p.k."), za podejrzanego uważa się osobę, co do której wydano postanowienie o przedstawieniu zarzutów.

Nie kwestionując funkcjonującej w polskim prawie karnym instytucji domniemania niewinności, organ zaakcentował, iż spełnienie przesłanek dawania rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego (obowiązków aplikanta radcowskiego) stawia przed kandydatem do zawodu zdecydowanie wyższe wymagania i standardy zachowań niż tylko te, które wynikają z k.k. Aplikant radcowski powinien wykonywać swoje obowiązki ze starannością wynikającą z wiedzy prawniczej, przepisów prawa oraz stosując zasady etyki i wykonywania zawodu. Postawiony skarżącemu zarzut poddaje w wątpliwość jego nienaganny charakter i uprawdopodobnia odmienne postępowanie niż to, którym kierować winien się aplikant radcowski. Nadużycie zaufania publicznego pokładanego w osobie aspirującej do zawodu radcy prawnego, co zostało wykazane poprzez wydanie postanowienia o przedstawieniu zarzutów wobec skarżącego, organ ocenił jako przeszkodę dla należytego wykonywania obowiązków aplikanta radcowskiego. Fakt, że skarżący jest podejrzanym o popełnienie przestępstwa z art. 305 § 1 k.k. ma bowiem wpływ na ocenę nieskazitelności jego charakteru pod kątem rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków aplikanta radcowskiego. Już sam fakt uwikłania się skarżącego w postępowanie karne w charakterze podejrzanego podważa jego uczciwość i wiarygodność, a tym samym zaprzecza dawaniu przez niego rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków aplikanta radcowskiego.

Zdaniem organu, dotychczasowa postawa skarżącego, w tym osiągnięcie dobrych wyników w nauce oraz uzyskanie pozytywnego wyniku z egzaminu wstępnego na aplikację radcowską pozostaje bez wpływu na ocenę spełnienia przez niego przesłanki określonej w art. 24 ust. 1 pkt 5 oraz art. 33 ust. 3 u.r.p. Fakt prowadzenia postępowania karnego, w którym skarżący jest podejrzany o przestępstwo popełnione z winy umyślnej, dyskwalifikuje go jako kandydata na aplikanta radcowskiego w sferze etyczno-moralnej, ponieważ podważa jego odpowiedzialność i wiarygodność.

Na powyższą decyzję organu skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 24 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 33 ust. 2 u.r.p. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżący nie spełnia przesłanki nieskazitelnego charakteru i nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego, co w konsekwencji skutkuje niemożliwością wpisu na listę aplikantów radcowskich, podczas gdy fakt prowadzenia postępowania przygotowawczego w sprawie podejrzanego (tj. skarżącego) przez Prokuraturę Rejonową w [...], jako samodzielna okoliczność nie daje podstawy do odmowy skarżącemu przedmiotowych przymiotów, a ocena wskazanych przesłanek powinna być poprzedzona wnikliwą analizą indywidualnych przesłanek związanych z postawą oraz aktywnością społeczną i osobą skarżącego;

2. obrazę przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik postępowania:

a. naruszenie art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. oraz w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez oparcie decyzji organu wyłącznie o okoliczność przedstawienia zarzutów skarżącemu w postępowaniu przygotowawczym z pominięciem innych dowodów i okoliczności niezbędnych dla wydania prawidłowej oceny spełnienia przez skarżącego warunku nieskazitelnego charakteru oraz rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków aplikanta radcowskiego;

b. naruszenie art. 8 k.p.a. w zw. z 107 § 3 k.p.a. poprzez nieuzasadnienie zaskarżonej decyzji w sposób szczególnie staranny tj. dokonanie oceny całego materiału dowodowego w sposób dogłębny, wyważony, a tym samym naruszenia zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa;

3. naruszenie art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 5 § 1 k.p.k. poprzez dokonanie oceny skarżącego przez organ przyjmujący z góry założenie, że skarżący jest winny zarzucanego mu czynu, dopuszczając się tym samym naruszenia zasady domniemania niewinności.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że 23 lutego 2016 r. przedstawiono mu zarzut dokonania czynu z art. 305 § 2 k.k., a nie - jak błędnie podał organ - czynu z art. 305 § 1 k.k. W toku prowadzonego postępowania przygotowawczego skarżący złożył obszerne wyjaśnienia oraz nie przyznał się do zarzucanego mu czynu. Zarzucany skarżącemu czyn miał miejsce 3 lipca 2015 r., a zatem 2 lata i 6 miesięcy przed wniesieniem przez organ sprzeciwu. Postępowanie karne toczy się od prawie 2 lat i dotychczas nie wpłynął do Sądu akt oskarżenia przeciwko skarżącemu. Brak rozpatrzenia oraz oceny postępowania i zachowania skarżącego zarówno w sferze zawodowej, jak i prywatnej w dłuższym okresie, a w szczególności po 2015 r. świadczy, zdaniem skarżącego, o uchybieniu przez organ przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.). Organ całkowicie pominął w niniejszym postępowaniu instytucję domniemania niewinności oraz możliwość niepopełnienia przez skarżącego zarzucanego mu czynu. Przekonania o tym, czy ktoś nie jest nieskazitelnego charakteru, a więc, że nie jest uczciwy, rzetelny, solidny i prawy, nie można budować w oparciu o jednorazowe zachowanie danej osoby lub o pojedynczy fakt mogący stwarzać stan niepewności, czy osoba ta jest nieskazitelnego charakteru. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 grudnia 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1743/08, wskazał, że ocena postawy człowieka kształtuje się na podstawie danych zgromadzonych albo na przestrzeni dłuższego czasu, albo w krótszym czasie, lecz przy wykorzystaniu znaczącego ilościowo i jednoznacznego w swojej wymowie materiału dowodowego. Fakt prowadzenia postępowania przygotowawczego nie może wyłącznie kształtować opinii o kandydacie na aplikanta radcowskiego. Zarzut niespełnienia przez kandydata na aplikanta radcowskiego określonego w art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p. wymogu nieskazitelności charakteru, powinien znajdować oparcie w wyczerpująco zebranym i wszechstronnie ocenianym materialne dowodowym, pozwalającym przyjąć, że na przestrzeni określonego czasu dana osoba prezentowała zachowania i postawę nieodpowiadającą temu warunkowi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 311 ust. 1 u.r.p. wpis na listę aplikantów radcowskich uważa się za dokonany, jeżeli Minister Sprawiedliwości nie podpisze sprzeciwu od wpisu w terminie 30 dni od dnia doręczenia uchwały wraz z aktami osobowymi kandydata. Minister Sprawiedliwości wyraża sprzeciw w formie decyzji administracyjnej. Jeżeli zawarty w aktach osobowych wniosek o wpis kandydata nie zawiera wszystkich wymaganych informacji lub dokumentów, Minister Sprawiedliwości, na podstawie art. 311 ust. 2 u.r.p., zwraca uchwałę wraz z aktami osobowymi kandydata do właściwej rady okręgowej izby radców prawnych w celu uzupełnienia. W myśl art. 33 ust. 5 u.r.p. do aplikantów radcowskich oraz postępowania o wpis na listę aplikantów radcowskich przepisy art. 3 ust. 3-5, art. 11, art. 12 ust. 1, art. 23, art. 24 ust. 1 pkt 1, 3-5, ust. 2a pkt 1 i ust. 2c oraz art. 311 u.r.p. stosuje się odpowiednio. Przepis art. 33 ust. 2 u.r.p. stanowi, że aplikantem radcowskim może być osoba, która spełnia warunki określone w art. 24 ust. 1 pkt 1 i 3-5 ustawy i uzyskała pozytywną ocenę z egzaminu wstępnego. Natomiast stosownie do art. 24 ust. 1 pkt 5 w zw. z art. 33 ust. 2 u.r.p., na listę aplikantów radcowskich może być wpisana osoba, która jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania obowiązków aplikanta radcowskiego.

Istota problemu sprowadza się do oceny czy fakt, że skarżący jest podejrzany o popełnienie przestępstwa ma wpływ na ocenę nieskazitelności jego charakteru pod kątem rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków aplikanta radcowskiego.

Jak wynika z akt administracyjno-osobowych sprawy, w szczególności pisma Prokuratora Rejonowego Prokuratury Rejonowej w [...] z 11 grudnia 2017 r., na skutek zawiadomienia Prezesa Sądu Rejonowego w [...] prowadzone jest postępowanie przygotowawcze o sygn. akt [...] obejmujące działania wielu osób zaangażowanych w proceder zawierania porozumień dotyczących przebiegu licytacji komorniczych. W ramach tego postępowania wobec jednej osoby postawiono zarzut kierowania zorganizowaną grupą przestępczą, nadto sformułowano i częściowo przedstawiono zarzuty względem 11 osób, w tym wobec skarżącego. Mianowicie w dniu 23 lutego 2016 r. skarżącemu przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa określonego w art. 305 § 1 k.k.

Zgodnie z art. 305 § 1 k.k., kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, udaremnia lub utrudnia przetarg publiczny albo wchodzi w porozumienie z inną osobą działając na szkodę właściciela mienia albo osoby lub instytucji, na rzecz której przetarg jest dokonywany, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. Natomiast w myśl art. 305 § 2 k.k., tej samej karze podlega, kto w związku z publicznym przetargiem rozpowszechnia informacje lub przemilcza istotne okoliczności mające znaczenie dla zawarcia umowy będącej przedmiotem przetargu albo wchodzi w porozumienie z inną osobą, działając na szkodę właściciela mienia albo osoby lub instytucji, na rzecz której przetarg jest dokonywany. Z kolei według art. 305 § 3 k.k., jeżeli pokrzywdzonym nie jest Skarb Państwa, ściganie przestępstwa określonego w § 1 lub 2 następuje na wniosek pokrzywdzonego.

Wraz z wnioskiem o wpis na listę aplikantów radcowskich wnioskiem skarżący w oparciu o art. 24 ust. 2 u.r.p. złożył oświadczenie, iż jest prowadzone przeciwko niemu postępowanie przygotowawcze, w którym występuje w charakterze podejrzanego.

W niniejszej sprawie bezsporny jest zatem status skarżącego - podejrzanego o popełnienie przestępstwa zakłócenia przetargu publicznego. Wprawdzie skarżący podnosi, że postawiony mu zarzut dotyczy czynu z art. 305 § 2 k.k., a nie - jak podał w ww. piśmie z 11 grudnia 2017 r. Prokurator Rejonowy Prokuratury Rejonowej w [...] – czynu z art. 305 § 1 k.k. Okoliczność ta nie ma jednak istotnego znaczenia dla niniejszej sprawy, bowiem oba czyny (różniące się wprawdzie formą sprawczą) mają za przedmiot ochrony interes majątkowy właściciela mienia objętego przetargiem oraz rzetelność instytucji przetargu publicznego, jak również oba czyny są zagrożone taką samą karą (pozbawienia wolności do lat 3). Również oba czyny można popełnić wyłącznie umyślnie.

Sąd podziela stanowisko organu, że status skarżącego jako podejrzanego o popełnienie przestępstwa zakłócenia przetargu publicznego (niezależnie od tego, czy chodzi o czyn przewidziany w art. 305 § 1 k.k. czy o czyn z art. 305 § 2 k.k.) dyskwalifikuje go jako kandydata na aplikanta radcowskiego, gdyż podważa jego wiarygodność, w rezultacie czego, skarżący nie posiada nieskazitelnego charakteru, a tym samym nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków aplikanta radcowskiego.

Sąd podkreśla, iż zawód radcy prawnego jest zawodem zaufania publicznego, polegającym na obsłudze osobistych potrzeb ludzkich, wiążących się z przyjmowaniem informacji dotyczących życia osobistego i zorganizowanym w sposób uzasadniający przekonanie społeczne o właściwym dla interesów jednostki wykorzystaniu tych informacji przez świadczących usługi. Wykonywanie zawodu zaufania publicznego określane jest dodatkowo normami etyki zawodowej, szczególną treścią ślubowania, tradycją korporacji zawodowej, czy szczególnym charakterem wykształcenia wyższego i uzyskanej specjalizacji (aplikacji) - vide P. Sarnecki "Pojęcie zawodu zaufania publicznego na przykładzie adwokatury", Warszawa 2000, Liber, s. 155 i nast. Rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego (obowiązków aplikanta radcowskiego) daje ta osoba, która wykazuje się cechami, od których uzależniona jest prawidłowość świadczenia pomocy prawnej w celu ochrony prawnej podmiotów, na rzecz których jest wykonywana.

W wyroku z 30 listopada 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 552/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, iż przesłanka, o której mowa w art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p., z uwagi na jej ocenny charakter wymaga w każdej sprawie odniesienia nie tylko do określonych następstw, lecz także do powodujących je okoliczności (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w bazie internetowej na stronie Naczelnego Sądu Administracyjnego: orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy odmowie wpisania konkretnej osoby na listę radców prawnych, dokonanej na podstawie tego przepisu, należy wskazać i udowodnić okoliczności lub powody, które faktycznie nie dadzą możliwości wykonywania przez nią zawodu radcy prawnego. Ponadto, jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 18 sierpnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 9/05 o nieskazitelności charakteru świadczą takie osobiste przymioty jak: uczciwość w życiu prywatnym i zawodowym, odpowiedzialność za własne słowa i czyny, odwaga cywilna, pracowitość, umiejętność zgodnego współżycia z otoczeniem.

Skład orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, że przez rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego należy rozumieć taki zespół cech osobistych charakteru i zachowań składających się na wizerunek osoby zaufania publicznego, na której nie ciążą żadne zarzuty podważające jej wiarygodności. Dlatego nawet jednorazowe zachowanie może podważyć wiarygodność oraz nieskazitelny charakter osoby, od której cech tych wymaga właściwa ustawa. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia na gruncie rozpatrywanej sprawy. Dotychczasowe poszerzanie umiejętności zawodowych skarżącego poprzez uzyskanie licencji zawodowych w zakresie zarządzania nieruchomościami i w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami nie tylko nie pozostaje bez wpływu na spełnienie przesłanki z art. 24 ust. 1 pkt 5 u.r.p., ale w tym przypadku wręcz stawia skarżącego w negatywnym świetle w kontekście uwikłania się w postępowanie karne dotyczące przestępstwa zakłócenia przetargu publicznego (licytacji komorniczej). Podnieść bowiem wypada, iż skarżący jako licencjonowany zarządca nieruchomości i pośrednik w obrocie nieruchomościami (vide świadectwa z 23 grudnia 2013 r. załączone do skargi) w sposób szczególnie sumienny i rozważny, z poszanowaniem ogólnie przyjętych norm etycznych i moralnych, powinien poruszać się w szeroko rozumianej branży nieruchomości, do czego zobowiązują go m.in.. postanowienia Kodeksu Etyki Zawodowej Pośredników w Obrocie Nieruchomościami Krajowej Izby Gospodarki Nieruchomościami oraz Kodeksu Etyki Zawodowej Zarządców Nieruchomości Krajowej Izby Gospodarki Nieruchomościami. Samo postawienie zarzutu popełnienia przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu poddaje w wątpliwość jego kompetencje i profesjonalizm jako zarządcy i pośrednika obrotu nieruchomościami, na którym ciąży szczególny obowiązek zachowania staranności przy wykonywaniu czynności zawodowych oraz tajemnicy zawodowej, a także dbania nie tylko o interes klienta, ale i o dobro publiczne, nie wspominając już o obowiązku przestrzegania przepisów prawa. W ocenie Sądu, toczące się aktualnie postępowanie karne przeciwko skarżącemu uzasadnia zarówno te wątpliwości, jak i sprzeciw organu. Tej oceny nie jest w stanie zmienić pozytywna opinia radcy prawnego A. I. (u której skarżący odbywał praktyki i która zgodziła się na pełnienie funkcji patrona wobec skarżącego podczas odbywania aplikacji radcowskiej) ani pozytywna opinia radcy prawnego M. M. (u którego skarżący odbywał nieodpłatną praktykę w charakterze obsługi sekretariatu) ani też certyfikat ukończenia szkolenia pt. "Mediacje. Przygotowanie do wykonywania zawodu mediatora". Natomiast może ją zmienić prawomocny wyrok uniewinniający skarżącego od zarzucanego mu czynu, jednakże z taką okolicznością nie mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Dlatego Sąd w składzie tu orzekającym aprobuje stanowisko organu.

Zdaniem Sądu, niezasadne są zarzuty naruszenia przepisów postępowania - art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. i w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Zauważyć bowiem należy, iż organ zwrócił akta skarżącego do Rady OIRP w [...] w celu uzupełnienia ich o kwestie związane z postępowaniem przygotowawczym. Następnie sam wystąpił o udzielenie informacji do właściwej Prokuratury Rejonowej. Zatem wszelkie czynności mające na celu zgromadzenie materiału dowodowego zostały dokonane. Według Sądu, organ dokonał prawidłowej subsumpcji, uznając, w oparciu o poczynione ustalenia faktycznie, iż zaistniała przesłanka negatywna wykluczająca spełnienie przez skarżącego warunku nieskazitelnego charakteru oraz rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków aplikanta radcowskiego. Ponadto organ należycie, zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnił swoją decyzję.

Możliwość wniesienia sprzeciwu od decyzji o wpisie jest elementem nadzwyczajnego nadzoru organu władzy publicznej nad samorządem zawodowym radców prawnych (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lipca 2012 r., sygn. akt II GSK 2088/11). W uchwale podjętej w składzie 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 października 2007 r., sygn. akt II GPS 3/07, stwierdzono m.in., iż Minister Sprawiedliwości podejmując decyzję o sprzeciwie, nie może wyjść poza granice informacji zawartych w przedstawionych materiałach, w tym w szczególności zawartych w aktach osobowych kandydata ubiegającego się o wpis. Przywołane argumenty, nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że w postępowaniu nadzorczym w formie podejmowanego sprzeciwu, organ nie załatwia sprawy administracyjnej inicjowanej wnioskiem o dokonanie wpisu na listę radców prawnych, albowiem rozstrzygnięcie tej sprawy należy do ustawowych kompetencji organu korporacyjnego. W postępowaniu tym Minister Sprawiedliwości działając w interesie publicznym, jako organ nadzoru, kontroluje (ocenia), czy zebrany w postępowaniu prowadzonym przed organami korporacji zawodowej materiał dowodowy, z punktu widzenia normatywnych przesłanek warunkujących dokonanie wpisu na listę aplikantów radcowskich, stanowi dostateczną faktyczną podstawę, aby wpisu tego dokonać.

W niniejszej sprawie organ zasadnie zaliczył status skarżącego jako podejrzanego o popełnienie przestępstwa umyślnego jakim jest zakłócenie przetargu publicznego w postaci licytacji komorniczej do okoliczności stanowiących przeszkodę do wpisu na listę aplikantów radcowskich. Dawanie rękojmi sprawowania funkcji aplikanta radcowskiego obejmuje bowiem szeroki zakres zachowań w sferze prywatnej i zawodowej i nie jest związany wyłącznie z okolicznością zawinienia i popełnienia czynu zabronionego.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 5 § 1 k.p.k., należy zaakcentować, czego skarżący zdaje się nie dostrzegać, iż u podstaw decyzji organu, który to nie neguje funkcjonowania zasady domniemania niewinności w prawie karnym, legła okoliczność uwikłania skarżącego w postępowanie karne o przestępstwo zakłócenia przetargu publicznego, nie zaś fakt skazania czy winy.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) oddalił skargę.