Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 1564/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 31zq ust. 7-8
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

SENTENCJA

Dnia 2 marca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Szymon Widłak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2022 roku sprawy ze skargi J. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...]. z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek za maj 2020 r. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...]


UZASADNIENIE

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS (dalej: "ZUS", "Zakład") decyzją z [...] października 2020 r., nr [...], po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. W. (dalej: "strona") od decyzji z [...] sierpnia 2020 r., nr [...], o odmowie prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek, utrzymał w mocy decyzję wydaną w I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym.

Strona wystąpiła do Zakładu z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za osoby ubezpieczone za marzec-maj 2020 r.

Pismami z [...] maja oraz [...] września 2020 r. strona poinformowana została o zwolnieniu z opłacania należności z tytułu składek za marzec i kwiecień 2020 r.

Decyzją z [...] sierpnia 2020 r., nr [...], powołując się m.in. na art. 31zo ust. 1, art. 31zq ust. 3, czy art. 31zq ust. 7 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm., dalej: "ustawa COVID-19"), ZUS odmówił stronie prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za maj 2020 r.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona stwierdziła, że z uwagi na brak nowych pracowników i brak zmiany wysokości zobowiązania (składek) uznała, że nie ma konieczności składania dokumentacji za każdy miesiąc, a także wskazała na inne okoliczności, które przyczyniły się do opóźnienia w jej przekazaniu.

Zakład, utrzymując w mocy decyzję wydaną w I instancji, wskazał, że dokonano ponownej weryfikacji danych w systemie informatycznym ZUS, w tym złożonych przez stronę dokumentów i ustalono, że jedynymi dokumentami rozliczeniowymi złożonymi przez stronę za maj 2020 r. są deklaracje z [...] lipca 2020 r. Strona nie była przy tym zwolniona z obowiązku ich złożenia.

W skardze skierowanej do tut. Sądu skarżący zarzucił, że decyzja wydana została z naruszeniem art. 107 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "K.p.a."), wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu podniósł, że z uwagi na przekazanie dokumentów rozliczeniowych z opóźnieniem pozbawiono skarżącego prawa do ulgi, choć sam Zakład wybiórczo stosuje przepisy dotyczące terminów. Skarżący jednocześnie wyjaśnił jakie okoliczności wpłynęły na uchybienie terminu do złożenia dokumentów rozliczeniowych i w jego ocenie wniosek zasługiwał na pozytywne rozpatrzenie. Organ nie odniósł się do tych wyjaśnień.

Zakład w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że decyzja doręczona została skarżącemu [...] października 2020 r., zaś skargę złożono [...] listopada 2020 r., a więc po upływie terminu 30 dni. Poza tym, organ rentowy podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko.

Postanowieniem z [...] lipca 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 78/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę według właściwości do tut. Sądu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie, przed przystąpieniem do rozpoznania skargi, zauważyć trzeba, że nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek Zakładu o jej odrzucenie. Już z wyjaśnień organu rentowego zawartych w odpowiedzi na skargę wynika, że termin do złożenia skargi został zachowany. Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "P.p.s.a.") skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a. Zaskarżona decyzja doręczona została skarżącemu [...] października 2020 r., a zatem 30 dniowy termin do jej zaskarżenia upływał [...] listopada 2020 r. Zakład pomija bowiem, że z uwagi na to, iż ostatni dzień tego terminu przypadał na niedzielę (29 listopada 2020 r.), za ten ostatni dzień uznać trzeba stosownie do art. 83 § 2 P.p.s.a. dzień następny, a więc poniedziałek [...] listopada 2020 r. Termin na złożenie skargi upływał w konsekwencji w dniu, w którym skarga została złożona.

Zaskarżona decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w [...] z [...] października 2020 r., nr [...], jak i poprzedzająca ją decyzja z [...] sierpnia 2020 r., nr [...], wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. stanowi podstawę do ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy COVID-19. W art. 31zo i nast. tej ustawy przewidziano zwolnienie z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek. Zgodnie z art. 31zo ust. 1 tej ustawy na wniosek płatnika składek zwalnia się z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, należne za okres od [...] marca 2020 r. do [...] maja 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek: 1) przed [...] lutego 2020 r. i na dzień [...] lutego 2020 r., 2) w okresie od [...] lutego 2020 r. do [...] lutego 2020 r. i na dzień [...] marca 2020 r., 3) w okresie od [...] marca 2020 r. do [...] marca 2020 r. i na dzień [...] kwietnia 2020 r. – zgłosił do ubezpieczeń społecznych mniej niż 10 ubezpieczonych.

Jak stanowi art. 31zq ust. 1 ustawy COVID-19 za marzec, kwiecień i maj 2020 r. płatnik składek zobowiązany jest przesyłać deklaracje rozliczeniowe lub imienne raporty miesięczne na zasadach i w terminach określonych w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zgodnie z tymi przepisami zwolniony jest z obowiązku ich składania. Zgodnie zaś z art. 31zq ust. 3 cytowanej ustawy warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do 30 czerwca 2020 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania.

ZUS – w zaskarżonej decyzji – odmówił skarżącemu prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za maj 2020 r. Organ rentowy uznał, że skarżący złożył dokumenty rozliczeniowe po ustawowym terminie określonym w art. 31zq ust. 3 ustawy COVID-19, a więc po 30 czerwca 2020 r. Dokumenty takie skarżący miał złożyć dopiero [...] lipca 2020 r.

Uznać należy, że w realiach kontrolowanej sprawy zachodzą dwa kluczowe zagadnienia, które wymagają dalszego wyjaśnienia. Po pierwsze, czy na skarżącym w ogóle spoczywał obowiązek złożenia dokumentów rozliczeniowych za maj 2020 r. stosownie do art. 31zq ust. 1 i ust. 3 ustawy COVID-19, a jeżeli tak, to czy skarżący faktycznie złożył te dokumenty po terminie przewidzianym w art. 31zq ust. 3 ustawy COVID-19, a więc po 30 czerwca 2020 r. Po drugie, czy skarżący został powiadomiony o braku dokumentów rozliczeniowych, o ile były one wymagane, przed upływem wskazanego terminu ustawowego.

W ocenie tut. Sądu wydanie wobec skarżącego decyzji odmownej, w świetle wskazanych zagadnień, było co najmniej przedwczesne. W obecnej sytuacji, biorąc pod uwagę zarówno zgromadzony w sprawie – a znajdujący odzwierciedlenie w przekazanych do tut. Sądu aktach administracyjnych – materiał dowodowy, jak i przedstawioną przez Zakład w zaskarżonej decyzji argumentację, Sąd nie jest w stanie ocenić prawidłowości twierdzeń organu rentowego, jakoby skarżący złożył dokumentację rozliczeniową po [...] czerwca 2020 r.

W tym miejscu zauważyć przede wszystkim trzeba, że stosownie do art. 133 § 1 w zw. z art. 54 § 2 P.p.s.a. sąd administracyjny wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, jakie przekazane zostały przez organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Oznacza to, że sąd administracyjny nie przeprowadza własnego postępowania wyjaśniającego, a uwzględniając postępowanie wyjaśniające organu i dokonane przez ten organ ustalenia faktyczne, ogranicza się do oceny zgodności z prawem działań organu. Wyjątek w tym względzie przewidziany został w art. 106 § 3 i § 4 P.p.s.a. Zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Jak przewiduje zaś art. 106 § 4 P.p.s.a. fakty powszechnie znane sąd bierze pod uwagę nawet bez powołania się na nie przez strony.

Tut. Sąd bierze pod uwagę to, że poddane obecnie kontroli postępowanie Zakładu przypadło na okres trwającego od [...] marca 2020 r. stanu epidemii związanego z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 (zob. rozporządzenie Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii, Dz. U. z 2020 r., poz. 491 ze zm.), co wiązało się z licznymi powszechnymi ograniczeniami, również natury procesowej. Zdając sobie również sprawę z realiów rozpoznawania tego rodzaju wniosków, ich ogromnej liczby, ograniczeń związanych z trwającym stanem epidemii, Sąd uznał jednak, że nie mogą one uzasadniać niekorzystnych skutków jedynie dla jednej strony postępowania – skarżącego.

Do postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, z mocy art. 180 K.p.a. oraz art. 123 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 266 ze zm.), miały zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Art. 7 K.p.a. stanowi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stosownie do art. 77 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Materiał dowodowy zebrany w sprawie powinien więc być kompletny, to jest dotyczyć wszelkich okoliczności faktycznych, które mają istotne znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a zatem konieczne jest zgromadzenie i przeprowadzenie z urzędu dowodów, które pozwolą rozstrzygnąć sprawę w kontekście znajdujących zastosowanie przepisów prawa materialnego. Zgodnie z art. 77 § 4 zd. 2 K.p.a. fakty znane organowi z urzędu należy zakomunikować stronie. Dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.).

Art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a. nakazuje, by decyzja administracyjna zawierała uzasadnienie faktyczne i prawne. W myśl art. 107 § 3 K.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do rozstrzygnięcia. Ponadto, odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady przekonywania wynikającej z art. 11 K.p.a. Uzasadnienie decyzji powinno umożliwiać kontrolę poprawności jej rozstrzygnięcia, w tym przez sąd administracyjny, który nie zastępuje organu w podaniu motywów uzasadnienia decyzji o oznaczonej treści.

Mając na względzie powołane przepisy Sąd doszedł do przekonania, że zarówno zgromadzony materiał dowodowy, jak i uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji wydanych w kontrolowanej sprawie narusza art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., w stopniu który mógł mieć istotny wpływ na jej wynik.

Odnosząc się do pierwszego z nakreślonych powyżej zagadnień Zakład uznał, że skarżący złożył dokumenty rozliczeniowe za sporny okres po [...] czerwca 2020 r. Zakład nie wykazał jednak w dostateczny sposób ani na gruncie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, ani w oparciu o materiał dowodowy (dokumentację ubezpieczeniową), dlaczego tak przyjął. Nie jest rolą tut. Sądu, kontrolującego legalność wydanych decyzji, rekonstrukcja procesu decyzyjnego organu, tym bardziej, że na rekonstrukcję taką nie pozwala w żadnym razie zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Przedstawione przez Zakład akta są niekompletne, wskutek czego nie sposób zbadać, czy prawidłowo przyjęto, że skarżący zobowiązany był złożyć dokumenty rozliczeniowe za okres objęty decyzją i czy uczynił to dopiero po [...] czerwca 2020 r. W aktach sprawy brak jest w tym względzie dokumentacji ubezpieczeniowej skarżącego.

Niezbędne okazuje się, z uwagi na powyższe, powtórzenie postępowania celem jednoznacznego ustalenia, czy skarżący zwolniony był z obowiązku składania dokumentacji rozliczeniowej, a jeśli w świetle art. 31zq ust. 1 ustawy COVID-19 na skarżącym taki obowiązek spoczywał – celem prawidłowego i dokładnego odtworzenia przebiegu złożenia przez niego rzeczonej dokumentacji. W warunkach niniejszej sprawy kwestie te nie są możliwe do rozstrzygnięcia zarówno ze względu na braki w przedstawionym materiale dowodowym, jak i niewyczerpujące uzasadnienia decyzji. Nie dają one podstaw do oceny przez tut. Sąd, czy Zakład prawidłowo przyjął, że skarżący złożył wymagane w świetle art. 31zq ust. 1 w zw. z ust. 3 ustawy COVID-19 dokumenty rozliczeniowe po 30 czerwca 2020 r.

Zakład z istotnym naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. nie wyjaśnił w ogóle dlaczego uznał, że skarżący miał obowiązek składania dokumentów rozliczeniowych za maj 2020 r., mając zwłaszcza na uwadze to, że skarżący został zwolniony z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okresy poprzedzające, zaś we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał na swoje przekonanie o braku obowiązku składania rzeczonych dokumentów rozliczeniowych. Co więcej, z bardzo lakonicznego stanowiska organu rentowego nie sposób nawet wywnioskować, czy dokumenty jakie miały być przekazane przez skarżącego [...] lipca 2020 r., o ile na skarżącym spoczywał obowiązek ich złożenia, są kompletne. Zakład wskazał bowiem w uzasadnieniu decyzji, że jedynymi dokumentami rozliczeniowymi, jakie skarżący złożył są deklaracje pochodzące z tej daty, tak jakby istniała jeszcze potrzeba złożenia jakiś dokumentów przez skarżącego.

Odnosząc się do drugiego zagadnienia, jakie nakreślone zostało na wstępie do niniejszych rozważań, wskazać trzeba, że w postępowaniu administracyjnym wszczętym w następstwie złożonego przez skarżącego wniosku Zakład – kierując się wyrażoną w art. 9 K.p.a. zasadą – powinien czuwać nad tym, aby na skutek nieznajomości prawa strona nie poniosła szkody. W tym celu, jak tego wymaga art. 9 K.p.a., organ powinien w rozsądnym terminie udzielić skarżącemu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, aby wniosek mógł zostać pozytywnie rozpatrzony.

W orzecznictwie wskazuje się, że realizacja obowiązków wynikających z art. 9 K.p.a. polega m.in. na powinności organu administracji poinformowania strony w sposób szczegółowy o tym, od jakich okoliczności zależy rozstrzygnięcie sprawy i jakie dowody powinny być przedstawione przez stronę, aby zostało wydane rozstrzygnięcie o treści żądanej przez stronę (zob. wyrok NSA z 6 września 2001 r., sygn. akt V SA 44/01, dostępny w CBOSA, na stronie[...]. Ponadto, obowiązek udzielania stronie informacji powinien być rozumiany w jak najszerszy sposób, jego naruszenie zaś należy traktować jako wystarczającą przesłankę do uchylenia decyzji (zob. teza pierwsza wyroku NSA z 25 czerwca 1997 r., sygn. akt SA/Lu 2087/95, LEX nr 30816).

Należy dodać, że art. 9 K.p.a. zobowiązuje organ do udzielania stronie potrzebnych informacji i wskazówek z urzędu, a nie tylko na wniosek.

Organy administracji publicznej obowiązane są także zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 K.p.a.). Organy administracji mogą odstąpić od zasady określonej w § 1 tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną (art. 10 § 2 K.p.a.). Organ administracji obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w § 1 (art. 10 § 3 K.p.a.). Zgodnie natomiast z art. 79a § 1 K.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Przepisy art. 10 § 2 i 3 stosuje się.

W świetle art. 15 zzzzzn pkt 1 ustawy COVID-19 w okresie stanu epidemii, w szczególności, gdy urząd administracji obsługujący organ administracji publicznej wykonuje zadania w sposób wyłączający bezpośrednią obsługę interesantów, organ administracji publicznej może odstąpić od zasady określonej w art. 10 § 1 K.p.a. także w przypadku, gdy wszystkie strony zrzekły się swego prawa. Jak wynika z danych powszechnie dostępnych – strona internetowa ZUS ([...]) – ZUS od 4 maja 2020 r. przywrócił standardową obsługę klientów w placówkach Zakładu, zachęcając jedynie do załatwiania spraw w ZUS "bez wychodzenia z domu", przez portal Platformy Usług Elektronicznych. Zatem organ powinien realizować – od 4 maja 2020 r. – uregulowaną w przywołanym powyżej art. 10 K.p.a. zasadę czynnego udziału strony w toku prowadzonego postępowania w sprawie.

Z akt administracyjnych sprawy ani z uzasadnienia decyzji nie wynika, aby Zakład wyjaśnił skarżącemu – przed [...] czerwca 2020 r. – że warunkiem pozytywnego załatwienia wniosku jest złożenie – o ile na skarżącym spoczywał taki obowiązek, o czym była mowa powyżej – brakujących dokumentów rozliczeniowych. Z akt tych jak i uzasadnienia nie wynika także, aby Zakład przed wydaniem decyzji odmownej umożliwił skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, jak również, aby wyjaśnił przesłanki, które nie zostały spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem skarżącego. Nie sposób na obecnym etapie stwierdzić, aby Zakład dopełnił wymogów wynikających z art. 9, art. 10 § 1 oraz art. 79a § 1 K.p.a. Powyższe braki stanowią zatem o naruszeniu przez ZUS – także i w obecnie rozważanym zakresie – art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a.

Zauważyć przy tym trzeba, że jeśli organ odstępuje od zasad określonych w art. 10 § 1 K.p.a. i wytycznych płynących z art. 79a § 1 K.p.a. (co może nastąpić w sytuacji przewidzianej w art. 10 § 2 K.p.a.), to w myśl art. 10 § 3 K.p.a. jest zobowiązany utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny takiego odstąpienia. Tymczasem takiej adnotacji także w aktach brakuje.

Uznać zatem należy, że względem obydwu wyróżnionych powyżej zagadnień doszło do istotnego uchybienia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. Nie tylko w zgromadzonym materiale dowodowym zachodzą znaczące braki, lecz ponadto motywy podjętego przez organ rentowy rozstrzygnięcia pozostają nieczytelne. Nie jest natomiast rolą sądu administracyjnego wyręczanie organu w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia oraz – jak już powyżej wyjaśniono – w uzupełnianiu postępowania dowodowego. Obowiązki te spoczywają na organie.

Ponownie rozpoznając sprawę Zakład uwzględni ocenę prawną i wytyczne co do dalszego postępowania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Organ uzupełni materiał dowodowy o dokumenty źródłowe (pełną dokumentację ubezpieczeniową płatnika za okres, który jest istotny dla sprawy), co pozwoli na ustalenie, czy skarżący zobowiązany był do złożenia dokumentacji rozliczeniowej stosownie do art. 31zq ust. 1 ustawy COVID-19 za maj 2020 r., a jeżeli tak, to czy uczynił to w terminie określonym w art. 31zq ust. 3 COVID-19.

Jednocześnie tut. Sąd zaleca organowi, aby w przypadku stwierdzenia, że skarżący jednak złożył wymagane dokumenty po 30 czerwca 2020 r. na podstawie obowiązującego od 16 grudnia 2020 r. art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy COVID-19 organ zawiadomił skarżącego o uchybieniu terminu do dokonania czynności kształtującej jego prawo (złożenie wymaganych dokumentów), wyznaczając termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do ich złożenia. Przepis ten wprost uwzględnia sytuację, w której strona uchybiła terminowi do dokonania czynności kształtującej jej prawa i obowiązki. Choć Sąd dostrzega, że powołany przepis wszedł w życie po wydaniu zaskarżonej decyzji, niemniej obejmuje zdarzenia, które miały miejsce "w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19". Stan epidemii, jak wspomniano, ogłoszono zaś od 20 marca 2020 r.

Wobec powyższego, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku.