Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 931/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono orzeczenie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 6, art. 3, art. 31 ust. 1 pkt 4, art. 32 ust. 1pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 1881
law: Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych - tekst jedn.
article: art. 6e ust. 3, art. 37a pkt 2, art. 67 ust. 1, 2
journal: Dz.U. 2015 poz 355
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 31 stycznia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędzia NSA Teresa Rutkowska, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy – Dorota Czubak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2018 roku sprawy ze skargi T. B. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia z obowiązku wykonywania zadań służbowych oraz przyznania wynagrodzenia 1. uchyla zaskarżony rozkaz personalny oraz poprzedzający go rozkaz personalny nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia [...]; 2. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. na rzecz T.B. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Rozkazem personalnym z dnia [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art 127 § 2 k.p.a., Komendant Wojewódzki Policji w Ł. utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia [...] nr [...] o pozostawieniu T.B. w dalszej dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w K. na okres zwolnienia z obowiązku wykonywania zadań służbowych, udzielonego na czas kadencji oraz przyznaniu z dniem 20 czerwca 2017 r. wynagrodzenia zasadniczego w wysokości posiadanej na ostatnio zajmowanym stanowisku z mianowania.

W uzasadnieniu organ II instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że w dniu 14 grudnia 2016 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. wpłynęło pismo Przewodniczącego Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów w Ł. z dnia 13 grudnia 2016 r. informujące o tym, że w dniu 17 listopada 2016 r. podczas VII Wojewódzkiej Konferencji Sprawozdawczo-Wyborczej Delegatów Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów w Ł. podkom. T.B. został wybrany Wiceprzewodniczącym Sekretarzem ZW NSZZ Policjantów w Ł. Uchwałą z dnia 28 listopada 2016 r. nr 2/VII/16 Prezydium Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów oddelegowało skarżącego do pracy w Zarządzie Wojewódzkim NSZZ Policjantów w Ł. na zasadzie zwolnienia z obowiązku świadczenia służby z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

Rozkazem personalnym z dnia 20 grudnia 2016 r. nr [...] Komendant Powiatowy Policji w K. na podstawie art. 6d ust. 1, art. 6e ust. 1 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1782 ze zm.) odwołał z dniem 20 grudnia 2016 r. skarżącego ze stanowiska Komendanta Komisariatu Policji w Kr. i z dniem 21 grudnia 2016 r. przeniósł do dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w K. Na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

W związku z wyborem na członka ZW NSZZ Policjantów zaistniała konieczność zwolnienia skarżącego od obowiązku wykonywania zajęć służbowych na okres kadencji – pełnienia w ZW NSZZ Policjantów Województwa Ł. funkcji Wiceprzewodniczącego Sekretarza. W związku z powyższym Komendant Powiatowy Policji w K., powołując się na art. 31 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 854) oraz § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 czerwca 1995 r. w sprawie trybu udzielania urlopu bezpłatnego i zwolnień od pracy pracownikom pełniącym z wyboru funkcje w związkach zawodowych oraz zakresu uprawnień przysługujących pracownikom w czasie urlopu bezpłatnego i zwolnień od pracy, wydał rozkaz personalny nr [...], na podstawie, którego z dniem 23 grudnia 2016 r. zwolnił skarżącego z obowiązku wykonywania zadań służbowych na okres kadencji pełnienia funkcji w ZW NSZZ Policjantów w Ł.

Rozkazem personalnym z dnia 20 lutego 2017 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia 20 grudnia 2016 r. nr [...]. Postanowieniem z dnia 20 lutego 2017 r. nr 15 Komendant Wojewódzki Policji w Ł. stwierdził niedopuszczalność odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia 22 grudnia 2016 r. nr [...].

Skarżący nie wniósł skargi na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 20 lutego 2017 r. nr [...] oraz postanowienie z dnia 20 lutego 2017 r. nr [...].

Rozkazem personalnym z dnia [...] nr [...] Komendant Powiatowy Policji w K. pozostawił skarżącego w dalszej dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w K. na okres zwolnienia z obowiązku wykonywania zadań służbowych udzielonego na czas kadencji oraz ustalił z dniem 20 czerwca 2017 r. skarżącemu uposażenie zasadnicze w nowej wysokości, tj. w wysokości przysługującej przed powołaniem na stanowisko Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w Kr. na ostatnio zajmowanym stanowisku z mianowania. Cofnięto również dodatek funkcyjny i przyznano dodatek służbowy w wysokości wyższej niż funkcjonariusz posiadał na ostatnio zajmowanym stanowisku z mianowania.

W odwołaniu skarżący zarzucił organowi l instancji naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 6 ustawy o związkach zawodowych w związku z art. 67 ust. 2 ustawy o Policji poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że art. 32 ust. 1 i 2 ustawy o związkach zawodowych nie ma charakteru szczególnego w stosunku do art. 6e ust. 1 ustawy o Policji, podczas gdy prawidłowa wykładnia prowadzi do wniosku przeciwnego, a w konsekwencji naruszenie:

- art. 31 ust. 1 i 2 ustawy o związkach zawodowych poprzez jego błędne niezastosowanie i dokonanie przez organ jednostronnej zmiany warunków płacy na niekorzyść funkcjonariusza bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej;

- naruszenie art. 6e ust. 3 ustawy o Policji poprzez jego błędne zastosowanie i przyznanie skarżącemu od dnia 20 czerwca 2017 r. uposażenia w wysokości przysługującej na ostatnio zajmowanym stanowisku z mianowania, tj. przed powołaniem na stanowisko Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w Kr. w wysokości określonej w pkt 2 rozkazu, w sytuacji gdy organ nie był uprawniony do zastosowania wskazanej regulacji z uwagi na przysługującą skarżącemu z mocy art. 32 ust. 1 i 2 ustawy o związkach zawodowych ochronę przed jednostronną zmianą warunków płacy na niekorzyść skarżącego;

- naruszenie art. 1 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przez Komendanta Powiatowego Policji w K. zamiast przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł.;

- naruszenie przepisu postępowania, tj. art. 108 k.p.a. poprzez nadanie rozkazowi rygoru natychmiastowej wykonalności, w sytuacji braku spełnienia przesłanek jego nadania wskazanych w wymienionym przepisie.

Organ II instancji uznając zarzuty sformułowane w odwołaniu za bezpodstawne i utrzymując w mocy zaskarżony rozkaz personalny podniósł, że ustawa o Policji nie gwarantuje funkcjonariuszowi Policji po upływie kadencji w organach związku zawodowego powrotu na stanowisko z powołania. Odpowiednie stosowanie przepisów ustawy o związkach zawodowych czyni nieuprawnionym oczekiwanie, że po upływie 6 miesięcy (po upływie okresu, o którym mowa w art. 6e ust. 3 ustawy o Policji) funkcjonariusz Policji będzie mógł oczekiwać ochrony uposażenia w wysokości innej niż na ostatnim przed powołaniem stanowisku z mianowania. Przemawia za tym wykładnia systemowa. Zdaniem organu II instancji, skoro można odwołać w każdym czasie powołanego funkcjonariusza Policji z wymienionych w art. 6e ust. 1 ustawy o Policji stanowisk i nie może ów funkcjonariusz Policji oczekiwać ochrony z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy o związkach zawodowych, to nie może on również oczekiwać uposażenia na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych ponad okres, o którym mowa w art. 6e ust. 3 ustawy o Policji. Ponadto art. 32 ust 1 pkt 2 ustawy o związkach zawodowych ma na celu ochronę pracownika, o którym mowa w pkt 1 omawianego przepisu prawa przed jednostronną zmianą warunków pracy lub płacy na niekorzyść tego pracownika bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej, z wyjątkiem gdy dopuszczają to odrębne przepisy. Wynikająca z art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy o związkach zawodowych ochrona trwałości stosunku pracy działaczy związkowych odnosi się do wszelkich jednostronnych działań pracodawcy zmieniających na niekorzyść status pracownika. W ocenie organu II instancji nie było podstaw do przeprowadzenia konsultacji związkowych stosownie do art. 32 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych, bowiem obniżenie wysokości uposażenia funkcjonariusza nie nastąpiło w drodze jednostronnych działań pracodawcy zmieniających na niekorzyść status funkcjonariusza, ale było wynikiem konieczności dostosowania pobieranego przez funkcjonariusza uposażenia po upływie okresu wskazanego w art. 6e ustawy o Policji do uposażenia przysługującego mu przed powołaniem na stanowisko Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w Kr. Komendy Powiatowej Policji w K. W tym zakresie organ nie posiadał kompetencji i uprawnienia do innego ukształtowania wysokości uposażenia funkcjonariusza. Zaskarżonym rozkazem personalnym przyznano funkcjonariuszowi uposażenie w wysokości wyższej aniżeli przysługujące przed powołaniom na stanowisko Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w Kr., ponieważ Komendant Powiatowy Policji w K. przyznał policjantowi dodatek służbowy w wysokości o 330 zł wyższej niż funkcjonariusz posiadał przed powołaniem. Organ nie kształtował warunków pracy i płacy na nowym stanowisku uwagi na to, że w okresie pozostawania w dyspozycji w związku z pełnieniem funkcji związkowej nie był uprawniony do mianowania funkcjonariusza na nowe stanowisko. Niewątpliwie przepisami szczególnymi w stosunku do ustawy o związkach zawodowych są przepisy ustawy o Policji. Przepis art. 67 ustawy o Policji wskazuje zatem na "odpowiednie", a nie bezpośrednie stosowanie ustawy o związkach zawodowych. Używając sformułowania "odpowiednio" ustawodawca założył konieczność uwzględnienia w zakresie ochrony funkcjonariuszy pełniących funkcje związkowe specyfiki stosunków służbowych w Policji, w szczególności zaś dyspozycyjności funkcjonariusza wobec przełożonych. Zdaniem organu II instancji, art. 6e ust. 3 ustawy o Policji jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 32 ust. 1 i 2 ustawy o związkach zawodowych. Właściwość w omawianym przypadku miał wyłącznie Komendant Powiatowy Policji w K., który wydał rozkaz personalny w tym zakresie. Przepis art. 6e ust. ustawy o Policji jest jednoznaczny i nie ma w nim żadnego wyjątku dotyczącego policjantów wybieranych do władz związkowych. Żadne przepisy nie stanowią o konieczności przeniesienia policjanta awansującego w strukturze związkowej do tożsamego awansu w szczeblu struktury jednostki. Ponadto funkcjonariusz zgodnie z uchwałą nr 2/VII/16 Prezydium Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów rozkazem personalnym Komendanta Powiatowego Policji w K. z dnia 22 grudnia 2016 r. został zwolniony z obowiązku wykonywania zajęć służbowych na okres kadencji pełnienia funkcji w ZW NSZZ Policjantów w Ł. Nie ma żadnych podstaw prawnych, aby odwołanie skarżącego rozpatrywał Komendant Główny Policji. Organ II instancji podniósł nadto, że organ l instancji nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności miał na uwadze ważny interes społeczny. W tym interesie tożsamym z interesem budżetu państwa było więc niezwłoczne dostosowanie uposażenia policjanta do jego aktualnej sytuacji prawnej. Nadanie rygoru wykonalności wiązało się z koniecznością natychmiastowego po upływie okresu wskazanego w art. 6e ustawy o Policji dostosowania wysokości uposażenia do wysokości zgodnej z przepisami prawa bezwzględnie obowiązującego w tym zakresie. Wypłacanie po upływie 6 miesięcy od dnia odwołania ze stanowiska Komendanta Komisariatu Policji w Kr. KPP w K. uposażenia przysługującego na tym stanowisku wiązać się by musiało z naruszeniem przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych interesu fiskalnego Skarbu Państwa, co z kolei skutkowałoby naruszeniem interesu społecznego.

W skardze na powyższy rozkaz personalny T.B. wniósł o stwierdzenie jego nieważności w całości, stwierdzenie nieważności poprzedzającego go rozkazu personalnego organu I instancji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych, ewentualnie uchylenie w całości rozkazów personalnych organów obu instancji i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu rozkazowi skarżący zarzucił:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

a. art. 2 ust. 6 ustawy o związkach zawodowych w związku z art. 67 ust. 2 ustawy o Policji poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepisy ustawy o Policji mają charakter szczególny w odniesieniu do uregulowań ochronnych zawartych w ustawie o związkach zawodowych, podczas gdy prawidłowa ich wykładnia prowadzi do wniosku przeciwnego, a w konsekwencji:

b. naruszenie art. 32 ust. 1 i 2 ustawy o związkach zawodowych poprzez jego błędne niezastosowanie i dokonanie przez organ jednostronnej zmiany warunków płacy na niekorzyść funkcjonariusza bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej;

c. naruszenie art. 6e ust. 3 ustawy o Policji poprzez jego błędne zastosowanie i przyznanie skarżącemu od dnia 20 czerwca 2017 r. uposażenia w wysokości przysługującej przed powołaniem na stanowisko zastępcy komendanta Komisariatu Policji w Kr. w wysokości określonej w pkt 2 rozkazu, w sytuacji gdy organ nie był uprawniony do zastosowania przedmiotowej regulacji z uwagi na przysługującą skarżącemu z mocy art. 32 ust. 1 i 2 ustawy o związkach zawodowych ochronę przed jednostronną zmianą warunków płacy na niekorzyść funkcjonariusza;

d. naruszenie art. 3 ustawy o związkach zawodowych poprzez obniżenie skarżącemu przysługującego mu uposażenia z powodu przynależności do związku zawodowego;

e. naruszenie art. 1 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych w związku z art. 6f ustawy o Policji poprzez wydanie rozkazu personalnego z dnia [...] przez Komendanta Powiatowego Policji w K. i pozostawienie skarżącego w dalszej dyspozycji tego organu, podczas gdy organem właściwym do wydania zaskarżonego rozkazu był Komendant Wojewódzki Policji w Ł., co w konsekwencji powoduje, że zaskarżony rozkaz dotknięty jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.;

2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:

a. art. 108 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonego rozkazu, w sytuacji braku spełnienia przesłanek jego nadania wskazanych w wymienionym przepisie;

b. art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonego rozkazu z dnia [...], w sytuacji gdy istniały przesłanki do uchylenia zaskarżonego rozkazu i umorzenia postępowania przed organem I instancji z uwagi na wydanie rozkazu przez niewłaściwy organ.

W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że wbrew twierdzeniom organu II instancji to przepisy ochronne zawarte w ustawie o związkach zawodowych stanowią regulację o charakterze lex specialis w odniesieniu do uregulowań zawartych w ustawie o Policji, w tym w szczególności do zastosowanego przez organ art. 6e ust. 3 ustawy o Policji. Skarżący uzasadniając powyższe stanowisko powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 1993 r. sygn. akt III AZP 38/92 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. akt III SA/Łd 1198/13. Zdaniem skarżącego, wynikająca z art. 32 ustawy o związkach zawodowych ochrona wyłączyła stosowanie wobec niego – jako członka zarządu organizacji związkowej – art. 6e ust. 3 ustawy o Policji, przewidującego ochronę przysługującego uposażenia jedynie przez okres 6 miesięcy od dnia odwołania. Na zasadzie art. 32 ust. 2 ustawy o związkach zawodowych skarżący jest objęty ochroną przed jednostronnym niekorzystnym wypowiedzeniem warunków płacy przez cały czas trwania mandatu oraz przez okres roku po jego wygaśnięciu. Na gruncie art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy o związkach zawodowych pracodawca nie mógł bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej zmienić jednostronnie warunków płacy na niekorzyść pracownika – będącego członkiem zarządu zakładowej organizacji związkowej. Zgoda właściwego organu organizacji związkowej powinna mieć charakter uprzedni i tym samym musi zostać wyrażona przed złożeniem przez pracodawcę oświadczenia woli. W niniejszej sprawie pracodawca nie wystąpił o zgodę do zarządu zakładowej organizacji związkowej, zmieniając warunki płacy na niekorzyść skarżącego poprzez przyznanie od dnia 20 czerwca 2017 r. uposażenia w wysokości wskazanej w rozkazie. Tym samym organ uchybił art. 32 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o związkach zawodowych. Dokonana przez organ zmiana powodująca obniżenie dotychczasowego uposażenia skarżącego była niekorzystna. Organ nie był uprawniony ani do obniżenia przysługującego skarżącemu uposażenia ani otrzymywanego dotychczas dodatku funkcyjnego. Powyższy rozkaz – wydany z pominięciem przepisów ustawy o związkach zawodowych, stanowi przejaw dyskryminacji członków związku zawodowego i zdaniem skarżącego jest próbą wpływu przez pracodawcę na niezależność związku zawodowego, która została zagwarantowana przepisami ustawy o związkach zawodowych i ustawy o Policji. Zgodnie z § 18 pkt 1 i 3 statutu związku zawodowego – członek związku nie może ponosić ujemnych następstw z powodu przynależności do związku lub pełnienia w nim funkcji. Ponadto – członkowi związku, pełniącemu funkcję z wyboru, w czasie trwania mandatu – nie można zmienić na niekorzyść warunków służby lub uposażenia. Przyjęta przez organy wykładnia wskazanych przepisów prawa prowadzi do sytuacji, w której funkcjonariusz podejmując się pełnienia funkcji w związku zawodowym musi liczyć się z utratą wypracowanego uposażenia tylko z powodu odwołania z zajmowanego stanowiska – na czas pełnienia funkcji w związku zawodowym. Zaprezentowana przez organy wykładnia wskazanych przepisów prowadzi do sytuacji, w której funkcjonariusz podejmujący się pełnienia funkcji na rzecz związku zawodowego ponosi ujemne konsekwencje swojej decyzji, co w świetle obowiązujących przepisów jest niedopuszczalne, bowiem gdyby skarżący nie podjął się pełnienia funkcji zastępcy przewodniczącego związku zawodowego – nie utraciłby dotychczasowego uposażenia. Tym samym zaskarżony rozkaz w zakresie obniżenia przysługującego skarżącemu uposażenia pozostaje w rażącej sprzeczności z art. 3 ustawy o związkach zawodowych. W szczególności nie może to być warunkiem nawiązania stosunku pracy i pozostawania w zatrudnieniu oraz awansowania pracownika. Skarżący podkreślił, że z dniem 20 czerwca 2017 r. przyznano mu wynagrodzenie zasadnicze w 9 (dziewiątej) grupie uposażenia zasadniczego, tj. stanowisko eksperta – jednoosobowe stanowisko do spraw kontroli. Zgodnie ze stanem etatowym w Komendzie Powiatowej Policji w K. istnieje jedno takie stanowisko i jest ono zajęte przez innego funkcjonariusza, zaś drugiego, tożsamego stanowiska nie ma. Tak więc skarżącemu zostało przyznane wynagrodzenie obowiązujące na stanowisku, które nie istnieje. W ocenie skarżącego, dokonana przez organy obydwu instancji wykładnia przepisów prawa narusza zapewnione działaczom związku zawodowego gwarancje ochronne przed jednostronną, niekorzystną zmianą warunków płacy. Tym samym wydany rozkaz jako sprzeczny z prawem i naruszający podstawowe prawa skarżącego w zakresie przysługującej mu ochrony w zakresie zmiany warunków płacy, nie może się ostać. Z uwagi na okoliczność pełnienia przez skarżącego funkcji w zarządzie związku na szczeblu wojewódzkim, tj. w organizacji mającej charakter organizacji quasi międzyzakładowej – brak było podstaw do wydania zaskarżonej decyzji przez Komendanta Powiatowego Policji w K. jak również pozostawienie skarżącego w dyspozycji tego organu – zamiast Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. jako organu właściwego ze względu na odpowiedni szczebel dla wojewódzkiej organizacji związkowej. W związku z powyższym również odwołanie skarżącego winno zostać rozpoznane przez Komendanta Głównego Policji w W., nie zaś przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. – jako organ nadrzędny nad szczeblem wojewódzkim.

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym rozkazie personalnym.

Wskazał również, że skarżącemu przyznano uposażenie w wysokości otrzymywanej na ostatnio zajmowanym stanowisku z mianowania. Ponadto przyznano mu dodatek służbowy. Nie można zatem mówić o pogorszeniu warunków płacy. Obecnie otrzymuje uposażenie niższe jedynie o około 150 złotych od otrzymywanego przed wydaniem zaskarżonego rozkazu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi – zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W ocenie Sądu organ administracji publicznej wydając zaskarżony rozkaz naruszył przepisy prawa materialnego i naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy.

Skarżący rozkazem personalnym Rp nr [...] z dnia 20 grudnia 2016 r. Komendanta Powiatowego Policji w K. odwołany został z dotychczas zajmowanego stanowiska Komendanta Komisariatu w Kr. i przeniesiony do dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w K. Rozkaz stwierdzał, iż zgodnie z art. 6 e ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tj. Dz.U. z 2015 r., poz. 355 ze zm.) przez okres 6 miesięcy policjant ma prawo do uposażenia w wysokości przysługującej przed odwołaniem.

Rozkazem personalnym z dnia 22 grudnia 2016 r. Nr 376 Komendant Powiatowy Policji w K., powołując się na art. 31 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych ( tekst jedn. Dz.U. z 2001 r., nr 79, poz. 854 ze zm.) zwolnił, pozostającego w dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w K., podkomisarza T.B. z obowiązku wykonywania zajęć służbowych na okres kadencji – pełnienia funkcji w Zarządzie Wojewódzkim NSZZ Policjantów Województwa Ł.

Wydanie powyższych rozkazów było konsekwencją wystąpienia przez Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów, w dniu 13 grudnia 2016 r., do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z wnioskiem o zwolnienie skarżącego z obowiązku świadczenia służby na czas trwania czteroletniej kadencji z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

Komendant Powiatowy Policji w K. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...], powołując się m.in. na art. 37 a pkt 2 ustawy o Policji, pozostawił skarżącego w dalszej swojej dyspozycji oraz przyznał wynagrodzenia zasadnicze oraz dodatek służbowy. Łączne wynagrodzenie określone w tym rozkazie było mniejsze od poprzednio otrzymywanego o 150 złotych.

Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymaga ustalenia, czy wskutek wydania rozkazu z dnia [...] doszło do pogorszenia warunków płacowych strony, a ponadto czy zmiana wysokości wynagrodzenia wymagała zgody zarządu organizacji związkowej.

Zdaniem organu warunki płacowe nie uległy pogorszeniu, bowiem należy porównać wynagrodzenie otrzymywane przez policjanta na stanowisku piastowanym na skutek mianowania, nie zaś powołania, a ponadto wynagrodzenie o charakterze stałym a nie otrzymywane wyjątkowo z tytułu pełnienia funkcji komendanta komisariatu.

Odmienne stanowisko prezentuje skarżący, podnosząc że jego wynagrodzenie uległo pomniejszemu. Wskazuje, że obniżenie wynagrodzenia jest związane z pełnieniem przez niego funkcji w zarządzie wojewódzkim związku zawodowego. Zgodnie zaś z art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1881, dalej: u.z.z.) pracodawca bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej nie może zmieniać jednostronnie warunków płacy na niekorzyść pracownika będącego członkiem zakładowej organizacji związkowej. W jego przypadku, bez zgody zarządu organizacji związkowej, warunki płacy uległy pogorszeniu. Zdaniem skarżącego przepisy ustawy o Policji nie są przepisami odrębnymi w rozumieniu art. 32 ust. 1 pkt 2 u.z.z.

Zgodnie z art. 2 ust. 6 u.z.z. do praw związkowych funkcjonariuszy Policji stosuje się odpowiednio przepisy niniejszej ustawy, z uwzględnieniem ograniczeń wynikających z odrębnych ustaw.

W myśl art. 67 ust. 1 ustawy o Policji policjanci mogą zrzeszać się w związku zawodowym policjantów. W ustępie 2 tego artykułu stwierdzono, że przepisy ustawy o związkach zawodowych stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem, że w Policji może działać tylko jeden związek zawodowy i związek ten nie ma prawa do strajku.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie wymaga ustalenia okoliczność, czy podjęte przez organy Policji działania nie naruszają przewidzianego w art. 3 u.z.z. zakazu ponoszenia przez stronę ujemnych następstw wykonywania funkcji związkowej.

Skarżący przeniesiony został do dyspozycji przełożonego właściwego w sprawach osobowych na podstawie art. 37 a pkt 2 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem policjanta w przypadku zwolnienia z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego można przenieść do dyspozycji przełożonego, na okres zwolnienia z obowiązku wykonywania zadań służbowych, udzielonego na zasadach określonych w przepisach o związkach zawodowych.

Przełożony na podstawie powołanego wyżej przepisu uprawniony był przenieść do swojej dyspozycji skarżącego, po uprzednim zwolnieniu go z obowiązku wykonywania zadań służbowych. Zwolnienie to odbywało się na zasadach określonych w przepisach o związkach zawodowych.

Jeśli zatem zwolnienie z wykonywania zadań służbowych i przeniesienie do dyspozycji przełożonego miało swoje źródło w przepisach o związkach zawodowych, to organ zobowiązany był regulować sytuację prawną policjanta z uwzględnieniem tych właśnie przepisów. W omawianej sytuacji stanowią one lex specialis i mają pierwszeństwo przed przepisami ustawy o Policji.

Zwrócić bowiem należy uwagę na konstrukcję przepisu art. 37 a ustawy o Policji, który wyraźnie rozróżnia 3 grupy policjantów przenoszonych do dyspozycji przełożonego. Tylko w przypadku określonym w punkcie 2 odwołuje się do innych przepisów niż ustawa o Policji, to jest ustawy o związkach zawodowych.

Zgodnie z art. 67 ust. 2 ustawy o Policji przepisy o związkach zawodowych stosuje się odpowiednio. Zdaniem Sądu "odpowiednie stosowanie" nie może uzasadniać ograniczenia ochrony prawnej policjanta pełniącego funkcje związkowe.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 listopada 2013 r., sygn. akt I OSK 2323/12 stwierdził, że użycie w art. 2 ust. 6 u.z.z. określenia "odpowiednio" oznacza, że przepisy tejże ustawy będą miały zastosowanie w odniesieniu do funkcjonariuszy Policji będących członkami związku zawodowego, tylko w takim zakresie, w jakim nie będzie to naruszało specyfiki stosunków służbowych w Policji. Podobne znaczenie należy nadać użytemu w art. 67 ust. 2 ustawy o Policji określeniu "odpowiednio". Przepis art. 32 ust. 2 u.z.z. ma odpowiednie zastosowanie do policjanta będącego członkiem zarządu związku zawodowego policjantów. Nakaz "odpowiedniego" stosowania ustawy związkowej do członków i działaczy związku zawodowego policjantów oznacza rozciągnięcie ochrony prawnej, wynikającej z art. 32 ust. 2 u.z.z., do policjantów wybranych do władz związku. Przepis art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy o związkach zawodowych ma na celu ochronę pracownika, o którym mowa w pkt 1 omawianego przepisu prawa, przed jednostronną zmianą warunków pracy lub płacy na niekorzyść tego pracownika bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej, z wyjątkiem gdy dopuszczają to odrębne przepisy. Wynikająca z art. 32 ust. 1 pkt 2 u.z.z. ochrona trwałości stosunku pracy działaczy związkowych odnosi się do wszelkich jednostronnych działań pracodawcy zmieniających na niekorzyść status pracownika, a także inne niekorzystne przekształcenia treści stosunku pracy. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że ochrona jaką przewiduje art. 32 u.z.z. musi być rozumiana także jako ochrona interesów związku zawodowego, realizacji celów statutowych związków zawodowych przez jego działaczy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, w obecnym składzie, podziela stanowisko NSA wyrażone w powołanym wyroku.

W rozpoznawanej sprawie konsekwencją wydania rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w K. Nr [...] z dnia [...] była zmiana warunków płacy na niekorzyść skarżącego. Utracił bowiem kwotę 150 złotych uposażenia miesięcznego. Zmiana ta nie została poprzedzona zgodą zarządu organizacji związkowej. Tym samym doszło do naruszenia przepisu art. 32 ust. 1 pkt 2 u.z.z. w związku za art. 67 ust. 2 ustawy o Policji.

W ocenie Sądu przewidziane w art. 6 e ust. 3 ustawy o Policji prawo do 6 miesięcznego uposażenia w wysokości przysługującej przed odwołaniem stanowi gwarancję udzieloną wszystkim grupom policjantów wymienionym w art. 37 a, którzy zostali przeniesieni do dyspozycji przełożonego. Jednakże w przypadku członka zarządu organizacji związkowej, objętego dodatkową ochroną przewidzianą w ustawie o związkach zawodowych, wynagrodzenie w dotychczasowej wysokości może ulec zmianie na niekorzyść policjanta dopiero po udzieleniu zgody zarządu organizacji związkowej.

Skoro przyczyną odwołania ze stanowiska, a następnie przeniesienia do dyspozycji przełożonego, był wybór skarżącego do zarządu związku zawodowego, to zmiana jego warunków płacy na mniej korzystne bez uprzedniej zgody zarządu związku stanowi naruszenie przewidzianego w art. 3 u.z.z. zakazu ponoszenia ujemnych skutków wykonywania funkcji związkowej.

Biorąc pod uwaga powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżony rozkaz oraz rozkaz go poprzedzający uznając to za niezbędne do końcowego załatwienia sprawy.

W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie żądanie skarżącego w zakresie stwierdzenia nieważności zaskarżonego rozkazu. Komendant Powiatowy Policji w K. był organem właściwym do wydania w I instancji rozkazu Nr [...] z dnia [...]. W myśl art. 6 e ust. 3 ustawy o Policji policjanta odwołanego ze stanowiska przenosi się do dyspozycji przełożonego policjanta uprawnionego do odwołania ze stanowiska. Zgodnie z art. 6 d ustawy o Policji komendanta komisariatu Policji odwołuje komendant powiatowy Policji. Sąd uznał za prawidłowe stanowisko przedstawione przez organ odwoławczy, iż wybór funkcjonariusza do Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policji nie oznacza, że policjanta pełniącego funkcję w komendzie powiatowej Policji należy przenieść do jednostki wyższego szczebla.

Organ administracji ponownie rozpatrując sprawę uwzględni rozważania zwarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

D.Cz.