Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1625/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-08-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141, art. 174
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia NSA Lidia Ciechomska - Florek (spr.) Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Spółki z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 maja 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 155/14 w sprawie ze skargi A. Spółki z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia 31 października 2013 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 maja 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 155/14, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zw. dalej "p.p.s.a."), oddalił skargę A. Sp. z o.o (skarżąca), przy udziale uczestników postępowania: G. C., M. R., M. M. – wspólników spółki cywilnej B. s.c. G. (skarżący), na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia 31 października 2013 r. w przedmiocie określenia wartości celnej towaru oraz kwoty długu celnego. Sąd I instancji rozstrzygał w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu 4 maja 2010 r. B. s.c. G., działając z upoważnienia skarżącej na podstawie przedstawicielstwa pośredniego, złożyła zgłoszenie celne uzupełniające w procedurze uproszczonej w ramach procedury dopuszczenia do obrotu. Przedmiotem zgłoszenia było 3.500 opakowań pomidorów o wartości transakcyjnej 20.790 EUR, zaklasyfikowanych do kodu CN 0702 00 00 99 Wspólnej Taryfy Celnej ze stawką 0%. W wyniku przeprowadzonej kontroli ww. zgłoszenia celnego zaistniało prawdopodobieństwo, że należności celne z tytułu importu towaru zostały nieprawidłowo zadeklarowane. Wobec stwierdzenia nieprawidłowości związanych z deklarowaną wartością celną towaru oraz stawką celną, mającą wpływ na prawidłowe określenie należności celnych i podatkowych, Naczelnik Urzędu Celnego w P. wszczął postępowanie dotyczące przedmiotowego zgłoszenia celnego w zakresie określenia prawidłowej wartości celnej oraz prawidłowej kwoty długu celnego z tytułu importu pomidorów z Turcji. Decyzją z dnia 25 marca 2013 r. organ I instancji orzekł o retrospektywnym zaksięgowaniu kwoty długu celnego w wysokości 1.772 zł wobec towaru objętego zgłoszeniem celnym uzupełniającym w procedurze uproszczonej w ramach procedury dopuszczenia do obrotu.

Dyrektor Izby Celnej w Warszawie decyzją z dnia 31 października 2013 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji stwierdzając, że decyzja nie narusza prawa.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Warszawie wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Sąd I instancji skargę oddalił. W uzasadnieniu wyroku wyjaśnił, że w sprawie bezsporne są ustalenia organów co do trasy i wyliczonych odległości poza terenem Wspólnoty oraz po wprowadzeniu towaru na obszar Wspólnoty. Ustalenia te zostały dokonane w oparciu o informacje uzyskane od Zrzeszenia Międzynarodowych Przewoźników Drogowych i wynikają z odczytu suszek karnetu TIR [...]. Organy zakwestionowały jedynie podane na fakturze przewoźnika koszty transportu do granicy Wspólnoty uznając je za zawyżone w stosunku do odległości. Sąd I instancji wyjaśnił następnie, że skarżąca wezwana przez organ I instancji do przedłożenia m.in. umowy spedycyjnej lub oferty spedytora, z której wynikałyby stawki frachtowe nie przedłożyła powyższych dokumentów w wyznaczonym terminie. Dopiero w toku postępowania odwoławczego złożyła Umowę o współpracy gospodarczej w zakresie przewozów międzynarodowych z dnia 30 grudnia 2009 r. zawartą pomiędzy skarżącą spółką a firmą transportową. Sąd I instancji przywołał treść przedłożonej umowy wskazując iż: "Z tytułu wykonania usług, o których mowa w niniejszej umowie Przewoźnikowi należne jest wynagrodzenie obliczone na podstawie przebytej odległości liczonej w kilometrach, obowiązujących w dniu rozpoczęcia przewozu, cen paliwa i czasu postoju w miejscu załadunku." Sąd I instancji wyjaśnił następnie, że skarżąca powołała się na znacznie wyższe ceny paliwa w Turcji oraz dodatkowe koszty takie jak (...) opłaty z tytułu podstawienia samochodu do transportu, ewentualne obciążenia przez firmę transportową karami za oczekiwanie na załadunek, czy też koszt załadunku oraz ubezpieczenia transportowanego towaru. W ocenie Sądu I instancji brak było podstaw do uwzględnienia opłat załadunkowych i ubezpieczenia, gdyż w dokumencie Deklaracja wartości celnej skarżąca wskazała, że nie poniosła opłat załadunkowych i manipulacyjnych ani też kosztów ubezpieczenia. Sąd I instancji zaznaczył, że koszty paliwa w Turcji są znacznie wyższe od cen na terenie Unii, jednak same koszty nie mogą uzasadniać dwukrotnie wyższego wynagrodzenia za transport po terytorium Turcji. Zdaniem Sądu, koszt paliwa nie wpływa w takim stopniu na koszt transportu, jak to przedstawiła skarżąca. Jeśli skarżąca chciałaby się na ten fakt powołać, powinna tę kwestię szczegółowo rozliczyć przedkładając fakturę za transport ze szczegółowym rozliczeniem kosztów stosownie do zapisów umowy z przewoźnikiem. Jak wskazał Sąd I instancji, zgodnie z art. 32 ust. 2 WKC każdy element dodany do ceny faktycznie zapłaconej lub należnej jest doliczany, z zastosowaniem niniejszego artykułu, jedynie na podstawie obiektywnych i wymiernych danych. Oznacza to, że to na stronie spoczywa obowiązek dostarczenia dowodów poniesienia konkretnych kosztów, które chce, żeby zostały doliczone do wartości celnej. Ogólne powołanie się na wyższe ceny paliwa tego warunku nie spełnia. Sąd I instancji zwrócił uwagę na fakt, że skarżąca miała prawo brać udział w postępowaniu. Była o swoich prawach informowana (postanowieniem z dnia 8.01.2013 r. o wszczęciu postępowania, wezwaniem do nadesłania dowodów i złożenia wyjaśnień z dnia 4.02.2013 r., postanowieniem z dnia 1 marca 2013 r. o wyznaczeniu stronie 7 dniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego w sprawie materiału dowodowego). Z prawa tego przed organem I instancji skarżąca nie skorzystała. Dopiero na etapie postępowania odwoławczego złożyła umowę z przewoźnikiem i powołała się na wyższe koszty paliwa w Turcji. Argumenty te zostały wzięte pod uwagę przez Dyrektora Izby Celnej, gdyż organ odwoławczy odniósł się do nich w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wobec czego zarzuty nierozważenia całego materiału dowodowego nie znalazły zdaniem składu orzekającego uzasadnienia. W ocenie Sądu, decyzja zawierała wszystkie niezbędne elementy.

Od powyższego wyroku skarżąca wywiodła skargę kasacyjną, w której zaskarżyła powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

a) art. 31 ust. 2 lit g ustawy Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L. 1992.302.1) poprzez niezgodne z prawem dokonanie podziału koszów transportu przy zastosowaniu arbitralnych wartości, podczas gdy zapłacone z tytułu usługi transportu należności zostały wyszczególnione na fakturze, a odpowiednie wartości mające wpływ na ich wysokość wynikają z umowy spedycyjnej oraz dodatkowych ustaleń dokonanych przez strony;

b) art. 32 ust. 2 lit e) pkt i) ustawy Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez nieuwzględnienie, iż do wartości celnej należy dodać również odpowiednio koszty ubezpieczenia przywiezionych towarów, których koszt poza granicami Wspólnoty Europejskiej jest znacznie wyższy;

c) art. 32 ust. 2 lit e pkt ii) ustawy Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez pominięcie przy dokonywanych wyliczeniach, iż opłaty załadunkowe i manipulacyjne związane z transportem przywiezionych towarów do miejsca ich wprowadzenia na obszar celny Wspólnoty są doliczane do wartości celnej towaru i z uwagi na zapisy zamieszczone w umowie spedycyjnej doliczane są bezpośrednio do kosztów transportu poniesionych przed przekroczeniem granicy Wspólnoty Europejskiej;

d) art. 78 ust. 2 ustawy Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez przeprowadzenie kontroli mimo braku istotnych przesłanek do jej zarządzenia, tj. pomimo faktu, iż procedura celna zastosowana została w oparciu o prawidłowe oraz kompletne dane;

2. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) ustawy z dnia 30 września 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa) poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ art. 121 § 1 i 2, art. 122 i art. 180 Ordynacji podatkowej polegającego na niezebraniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie i w efekcie niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy;

b. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku w sposób sprzeczny z dyspozycją tej normy prawnej, co uniemożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej, w szczególności brak odniesienia się do wszystkich dowodów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz brak ich oceny a także wpływu na treść rozstrzygnięcia, co mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy;

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przedstawił argumenty na poparcie powyższych zarzutów.

Dyrektor Izby Celnej w Warszawie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, dlatego podlega oddaleniu.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a.

Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej (por. wyrok NSA z 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11, LEX nr 1218336).

Przy powołaniu w skardze kasacyjnej podstawy określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., zakres oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego jest ograniczony do badania, czy wskazane przepisy prawa materialnego zostały naruszone przez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i na czym to naruszenie polegało. Natomiast powołanie podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. powoduje, że Sąd kontroluje, czy w trakcie orzekania przed sądem pierwszej instancji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może więc samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani ich uściślać bądź w inny sposób korygować. Dodać należy, iż zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., co w rozpatrywanej sprawie nie ma miejsca.

Skarga kasacyjna oparta została na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 pkt 1) i 2) p.p.s.a., tj. na naruszeniu przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów wskazanych w petitum skargi kasacyjnej oraz na naruszeniu przepisów postępowania wskazanych w skardze kasacyjnej mających istotny wpływ na wynik sprawy. W tej sytuacji, w pierwszej kolejności rozpatrzeniu podlegają zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, gdyż zarzuty naruszenia prawa materialnego, mogą być przedmiotem oceny wówczas, gdy zarzuty naruszenia przepisów postępowania okażą się nieusprawiedliwione, a więc gdy stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony przez organy administracji publicznej.

Autor skargi kasacyjnej zarzuca, że Sąd I instancji oparł orzeczenie na wadliwych ustaleniach faktycznych, gdyż organ nie zebrał w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie. Nie wskazał natomiast jakiego materiału dowodowego organ nie zebrał i jakie dowody pominął.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że zarzuty w tym zakresie są sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Trafnie wskazał Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku, że powoływanie się przez skarżącą na treść umowy z przewoźnikiem było gołosłowne w sytuacji, gdy do ustalenia stanu faktycznego w sprawie organy posłużyły się dowodami z dokumentów. Ilość kilometrów wskazana na fakturze nie mogła być podstawą dokonania obliczeń wartości celnej towaru oraz kwoty długu celnego, gdyż dokument w postaci informacji uzyskanej od Zrzeszenia Międzynarodowych Przewoźników drogowych pochodził z odczytu suszek karnetu TIR [...] i dokładnie wskazywał długość przebytej trasy do granicy Wspólnoty. Również wliczenie przez skarżącą do wartości celnej kosztów transportu w zawyżonej wysokości ceny benzyny na terenie Turcji oraz wliczenie ubezpieczenia i opłat manipulacyjnych słusznie zostało podważone przez organy i zaakceptowane przez Sąd I instancji, gdyż było sprzeczne z materiałem dowodowym zebranym w sprawie. Skarżąca w deklaracji wskazała, że nie poniosła opłat załadunkowych i manipulacyjnych ani też kosztów ubezpieczenia. Również w deklaracji wartości celnej w pozycji 13 c " koszty poniesione przez kupującego" skarżąca wskazała " nie dotyczy" .

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 par. 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia w sposób sprzeczny z dyspozycją tej normy, w szczególności poprzez brak odniesienia się do wszystkich dowodów istotnych w sprawie i brak ich oceny, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty te nie są uprawnione. Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku prawidłowo wskazał stan faktyczny sprawy, który przyjął za podstawę rozstrzygnięcia, mając na uwadze zakres ustaleń niezbędnych do wyjaśnienia sprawy w oparciu o przepisy materialnoprawne. Przedstawienie stanu faktycznego w sprawie jest pełne i wyczerpujące a zastosowana przez Sąd I instancji technika przedstawienia w uzasadnieniu stanu faktycznego sprawy oraz dokonana przez Sąd ocena dowodów umożliwia w pełni kontrolę instancyjną. Kwestionowanie ustaleń stanu faktycznego autorka skargi kasacyjnej upatruje w innej ocenie tych samych dowodów a odwołanie się do nich spowodowane jest próbą wykazania, że w sprawie nie zachodziły podstawy do ustalenia wyższej wartości celnej towaru niż zadeklarowała skarżąca.

Zdaniem skarżącej, wycena wartości celnej towaru dokonana przez organ a zaakceptowana przez Sąd I instancji nie znajdowała uzasadnienia, skoro skarżąca przedstawiła dokument w postaci faktury, z której wynikały koszty faktycznie przez nią poniesione. Chodzi tu o wysokość poniesionych przez skarżącą kosztów benzyny. Ta kwestia została szczegółowo i dokładnie wyjaśniona przez Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku. Także rzeczywista długość przejazdu transportu towarów z 3.500 opakowań pomidorów została dokładnie wyjaśniona i opisana przez organy oraz Sąd I instancji. Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut, że samochody wykonujące usługę przewozu pomidorów w Turcji przejechały dodatkowo 1.000 km w celu dowozu opakowań do miejsca odbioru towaru. Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku wskazał, że w umowie na którą powołuje się skarżąca zawarto następujące sformułowanie: " z tytułu wykonania usług, o których mowa w niniejszej umowie przewoźnikowi należne jest wynagrodzenie obliczone na podstawie przebytej odległości liczonej w kilometrach, obowiązujących w dniu rozpoczęcia przewozu cen paliwa, czasu postoju w miejscu załadunku". Zauważyć należy, że z faktury z dnia 8 kwietnia 2010 r. nr 140492 wynika, że przedmiotem transakcji był zakup 3.500 kartonów pomidorów. Fakt, iż przedmiotem transakcji był zakup 3.500 kartonów pomidorów potwierdza ponadto świadectwo sanitarne wystawione dnia 8 kwietnia 2010 r. Skarżąca nie przedstawiła też żadnych dowodów na to, że samochody wykonujące usługę przewozu pomidorów dodatkowo przejechały 1000 km. po to by zakupić kartony. Gdyby skarżąca zakupiła oddzielnie kartony do transportowanych pomidorów, doliczyłby ten koszt do wartości celnej, gdyż zgodnie z art. 32 ust. 1 lit a) WKC miała do tego pełne prawo. Brak skutecznego zakwestionowania w skardze kasacyjnej przepisów proceduralnych stanowił podstawę do przyjęcia, że zastosowane prawo materialne zostało prawidłowo zinterpretowane i zastosowane. W świetle powyższego, brak jest podstaw by uznać, że skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach, co skutkowało koniecznością jej oddalenia na podstawie art. 184 p.p.s.a.