Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1021/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Komunalizacja mienia
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138  par. 2 i  art. 136
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 73  ust. 1
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Mirosław Gdesz Protokolant Anna Traczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2009 r. sprawy ze skargi Gminy Z. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa przez gminę własności nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Minister Infrastruktury po rozpatrzeniu odwołania S. i J. M. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] stwierdzającej z mocy prawa nabycie z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę Z. własności nieruchomości położonej w obrębie [...], gmina Z. oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] ha odpowiadającej [...], kat. [...] objętej wykazem hipotecznym [...]. kat. [...] (cd. Kw nr [...]), stanowiącej współwłasność J. M. i S. M., zajętej pod drogę publiczną o kategorii [...] o nazwie [...] w W. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Wojewoda [...] działając na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. (nadesłany egzemplarz decyzji nie zawiera daty, jednakże z odwołania, jak i z pisma przekazującego odwołanie wynika,

że przedmiotowa decyzja została wydana w dniu [...] lipca 2008 r.; [...] orzekł o nabyciu z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę Z. prawa własności wyżej wymienionej działki, zajętej pod odcinek drogi publicznej.

Od decyzji tej złożyli odwołanie S. i J. M. Rozpatrując odwołanie organ II instancji podał, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października

1998 r. nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne stają się z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego

za odszkodowaniem.

Organ wskazał, że nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 nastąpiło jeżeli w dniu 31 grudnia 1998 r. spełnione zostały łącznie następujące przesłanki:

- nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego,

- nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną,

- nieruchomość pozostawała we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostek samorządu terytorialnego.

Organ podkreślił, że przepis art. 73 ust. 1 ustawy ma charakter wywłaszczeniowy i dotyczy sytuacji, gdy w dniu 31 grudnia 1998 r. prawo własności było uregulowane na rzecz innych podmiotów prawnych niż Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, przy stwierdzeniu publicznego władztwa nad nieruchomością. Minister Infrastruktury wskazał, że z akt sprawy wynika, iż w dniu 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa działka stanowiła własność J. M. i S. M.

Organ wojewódzki uznał, że przedmiotowa działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. była zajęta pod odcinek drogi publicznej o kategorii [...] o nazwie [...] w W., która na podstawie uchwały Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w T. z dnia [...] listopada 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych w województwie ...] do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich (Dz. Urz. Woj. [...] z dnia [...] grudnia 1988 r. Nr [...] poz. [...]) została zaliczona do kategorii dróg [...] i oznaczona nr [...]. Minister podkreślił, iż kwestię zasadniczą w niniejszej sprawie stanowi to, czy droga, pod którą zajęta została przedmiotowa działka jest drogą publiczną o nazwie [...]. Organ Wojewódzki bowiem ustalił w oparciu o wizję w terenie udokumentowaną fotograficznie z przebiegu dróg o numerach ewidencyjnych [...] oraz mapę topograficzną i mapę ewidencyjną na podstawie których organ wojewódzki stwierdził,

że w dniu 31 grudnia 1998 r. tylko droga nr [...] miała bezpośrednie połączenie

z drogami [...] (obecnie [...]), od [...] droga [...] nr [...] Z. (obecnie [...]) od [...] droga [..] nr [...] (obecna nazwa [..] nr [...])".

Minister stwierdził, że nie jest wiadomym z jakiego okresu pochodzą ww. mapy, iż w celu ustalenia czy faktycznie działka nr [...] jest tożsama z drogą o nazwie [...] wskazane byłoby zbadanie map z okresu podjęcia uchwały

nr [...] jak również zbadanie czy dla przedmiotowego obszaru zarówno na dzień

31 grudnia 1998 r. jak i na dzień podjęcia uchwały obowiązywały plany zagospodarowania przestrzennego.

Minister wskazał ponadto, że nie jest regułą iż każda droga kategorii lokalnej czy gminnej musiała łączyć się z dwóch stron z drogami innej kategorii. Ponadto Minister podniósł, iż organ wojewódzki wskazał, że granica ewidencyjna wykazuje zgodność

z granicą użytkowania nieruchomości oraz że jest zgodna z granicą wyznaczoną

na mapie ewidencyjnej przyjętej do zasobu geodezyjnego w dniu [...]1979 r.

t.j. przed dniem 31 grudnia 1998 r. W ocenie organu wojewódzkiego na okoliczność faktu, że działka nr [...] stanowi drogę ma świadczyć rejestr ewidencji gruntów przyjęty do zasobu geodezyjnego w dniu [...]1982 r. gdzie wymieniona jest jednostka ewidencyjna nr [...] o łącznej powierzchni [...] ha jako droga [...].

Jednakże nie wynika z powyższych ustaleń czy uwidoczniony w badanej dokumentacji stan odnosi się do stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. W tym zakresie organ wojewódzki nie poczynił żadnych ustaleń i nie jest wiadomym na jakiej podstawie organ ten uznał, że przedmiotowa działka znajdowała się w dniu 31 grudnia 1998 r.

w granicach pasa drogowego drogi publicznej. Organ odwoławczy podkreślił,

że w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 73 organ orzekający zobowiązany jest zbadać stan na dzień 31 grudnia 1998 r.

Zdaniem Ministra również na podstawie akt nie można uznać, aby została udowodniona przesłanka władztwa publicznoprawnego sprawowanego w dniu

31 grudnia 1998 r. nad przedmiotową działką.

Reasumując, Minister Infrastruktury uznał, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzednio przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części (art. 138 § 2 Kpa).

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie wniosła Gmina Z.

Decyzji tej zarzuciła obrazę przepisu art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. polegająca na bezpodstawnym przyjęciu, że w sprawie nie wyjaśniono wszystkich niezbędnych przesłanek do stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę Z. własności przedmiotowej działki podczas gdy prawidłowa i całościowa analiza zebranych w sprawie dowodów dostarcza pełnych podstaw do uznania,

że decyzja Wojewody [...] jest prawidłowa.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione

w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje władze sprawiedliwości poprzez ocenę zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego oznacza to, że kontrola sądowo-administracyjna sprowadza się do zbadania czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa

w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.

Rozpatrując sprawę w rozdziale wskazanych kryteriów uznać należy, że skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie naruszyła prawa.

Decyzja Ministra Infrastruktury została wydana na podstawie przepisu art. 138 § 2 Kpa. Jest to decyzja kasacyjna, mocą której organ odwoławczy przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga odpowiedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub

w znacznej części. Podnieść bowiem należy, że organ odwoławczy nie jest uprawniony do przeprowadzenia postępowania w zakresie wyżej wskazanym, gdyż zgodnie

z art. 136 Kpa organ ten może przeprowadzić tylko uzupełniające postępowanie dowodowe. Jak prawidłowo wskazał Minister Infrastruktury w zaskarżonej decyzji, rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzednio przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, gdyż organ I instancji nie dokonał wszechstronnej oceny przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. i ustalenia stanu faktycznego na datę 31 grudnia 1998 r. Zatem trafnie organ odwoławczy wskazał, że Wojewoda [...] nie zbadał czy w dacie miarodajnej dla rozstrzygnięcia przedmiotowa nieruchomość położona była w granicach pasa drogowego drogi publicznej i czy droga zlokalizowana na działce nr [...] jest drogą o nazwie [...]. Ponadto organ I instancji nie wykazał przesłanki władztwa publicznego nad sporną nieruchomością w powyższym dniu. Słuszne jest stanowisko organu odwoławczego, że z załączonych do akt map nie wynika, że przedstawiały one stan istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r. Są to istotne okoliczności dla oceny zastosowania przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. których nie wyjaśnienie zadecydowało o uchyleniu decyzji organu I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia. W tym kontekście zarzuty skargi, które w zasadzie ograniczają się do polemiki ze stanowiskiem organu II instancji są nieuzasadnione.

Mając powyższe na okoliczności na uwadze Sąd orzekł jak sentencji na podstawie art. 151 P.p.s.a