Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 64/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
6560
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 2 ust. 1 pkt 35
journal: Dz.U. 2020 poz 722
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym.
article: art. 14c § 1 - 2, art. 121 § 1, art. 14h
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Dnia 6 października 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Mirella Ławniczak Asesor sądowy WSA Robert Talaga (spr.) Protokolant: sekr. sąd. Agnieszka Kosakowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2022 r. sprawy ze skargi G. D. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 2 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z 02 grudnia 2021 r. nr [...] Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że stanowisko G. spółka z o.o. w D., (dalej: spółka) przedstawione we wniosku z 4 października 2021 r. o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku akcyzowego w zakresie opodatkowania produkcji i sprzedaży aromatów do płynów do papierosów elektronicznych jest nieprawidłowe.

Przedstawiając we wniosku stan faktyczny spółka wskazała, że produkuje i sprzedaje zarówno gotowe produkty tj. płyny do papierosów elektronicznych, jak również komponenty wykorzystywane przy wytwarzaniu płynu do papierosów elektronicznych. W ramach prowadzonej działalności produkuje i sprzedaje m.in. aromaty do płynów do papierosów elektronicznych (dalej zwane artomaty). Klientami spółki są zarówno palacze papierosów elektronicznych, jak i inni przedsiębiorcy, tj. hurtownie albo sklepy detaliczne, sprzedające aromaty palaczom papierosów elektronicznych. Palacze papierosów elektronicznych pod względem swoich nawyków nie tworzą grupy jednorodnej:

a) część konsumentów nabywa gotowy płyn do papierosów elektronicznych, który bezpośrednio wlewa do papierosa elektronicznego,

b) inna grupa konsumentów decyduje się na samodzielne komponowanie płynu do papierosów elektronicznych według swoich indywidualnych potrzeb w zakresie zawartości w gotowym płynie nikotyny lub aromatu.

To właśnie konsumenci z grupy b) są ostatecznymi odbiorcami Produktów. Nabywają oni różne składniki w celu wytworzenia płynu do papierosów elektronicznych, w tym Aromaty będące przedmiotem niniejszego wniosku.

Aromaty są więc produkowane i sprzedawane z przeznaczeniem do wykorzystania jako składniki, a dokładnie dodatki/domieszki, do wytwarzania (komponowania) płynu do papierosów elektronicznych. Aromaty stanowią mieszaninę substancji aromatyzujących [Istnieje ogromna (praktycznie niezliczona) ilość takich substancji, przykładowo: Geraniol - organiczny związek chemiczny z grupy nienasyconych alkoholi terpenowych. Ma intensywny zapach kojarzący się ze świeżością i pelargoniami; Citronellol - organiczny związek chemiczny z grupy alkoholi alifatycznych. Charakteryzuje się przyjemnym kwiatowym zapachem (kwiatowym, różanym); Wanilina - organiczny związek chemiczny zbudowany z pierścienia benzenowego podstawionego trzema grupami funkcyjnymi: aldehydową -CHO, hydroksylową -OH i metoksylową -O-CH. Stanowi jeden ze składników zapachowych wanilii – [przyp. Wnioskodawcy] głównie z glikolem propylenowym, pełniącym funkcję nośnika substancji aromatyzujących. W zależności od rodzaju Aromatu różna jest zawartość glikolu w Aromacie (od zera do 95% objętości Aromatu). Aromaty są sprzedawane przede wszystkim w małych opakowaniach o pojemności od 10 do 15 ml, zwykle z zakraplaczem.

Opakowanie Aromatów ma takie cechy, które umożliwiają konsumentowi precyzyjne odmierzenie bardzo małej ilości Aromatu (dodawana ilość Aromatu nie powinna przekraczać 15% objętości finalnego produktu - takie zalecenia znajdują się na opakowaniach niektórych Aromatów), w celu dodania (domieszania) Aromatu do innych substancji, które są podstawowymi składnikami komponowanego płynu do papierosów elektronicznych. Tak więc Aromaty są przeznaczone do wykorzystania jako dodatek, domieszka przy wytwarzaniu płynów do papierosów elektronicznych. Aromaty nie nadają się do bezpośredniego wlania i używania w papierosie elektronicznym, tak aby osiągnąć oczekiwane działanie papierosa elektronicznego. Wlanie samego Aromatu bezpośrednio do papierosa elektronicznego, choć technicznie możliwe [Tak jak np. mleko można technicznie wlać do baku samochodu - przyp. Wnioskodawcy], nie jest wśród palaczy papierosów elektronicznych praktykowane, bo nie prowadzi do osiągnięcia celów używania papierosów elektronicznych. "Palenie" czystego Aromatu wiąże się z nieprzyjemnymi doznaniami po stronie konsumentów - powoduje ból w nosogardzieli, a w skrajnych przypadkach nawet prowadzi do zatrucia. Palacze papierosów elektronicznych dodają Aromaty do glikolu, gliceryny i innych składników w różnych proporcjach w zależności od upodobań. Wnioskodawca nie produkuje i sprzedaje Aromatów z przeznaczeniem do bezpośredniego wlewania do papierosów elektronicznych, ale z przeznaczeniem do użycia ich jako dodatków/domieszek przy komponowaniu płynu do papierosów elektronicznych. W związku z tak zaprezentowanym stanem faktycznym Wnioskodawca powziął wątpliwości, czy Aromaty spełniają definicję płynu do papierosów elektronicznych określoną w art. 2 ust. 1 pkt 35 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. 2020 poz. 722 ze zm., dalej: "ustawa o podatku akcyzowym").

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie: Czy produkcja lub sprzedaż przez spółkę aromatów powinna być traktowana jako produkcja i sprzedaż płynu do papierosów elektronicznych, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a.?

Zdaniem Strony produkcja lub sprzedaż aromatów nie stanowi produkcji lub sprzedaży płynu do papierosów elektronicznych, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a.

W interpretacji indywidualnej Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko skarżącej za nieprawidłowe.

W pierwszej kolejności organ wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. za płyn do papierosów elektronicznych uznaje się roztwór przeznaczony do wykorzystania w papierosach elektronicznych, zarówno z nikotyną, jak i bez nikotyny, w tym bazę do tego roztworu zawierającą glikol lub glicerynę. Za taki płyn uznaje się zatem wszelkie wyroby w postaci roztworu, które są przeznaczone do wykorzystania w e-papierosach. Oznacza to, że katalog wyrobów stanowiących płyn do papierosów elektronicznych jest katalogiem otwartym, a o klasyfikacji wyrobu jako płynu do papierosów elektronicznych w rozumieniu ustawy decyduje jego przeznaczenie. W definicji płynu do papierosów elektronicznych mieszczą się zarówno płyny, które użytkownicy e-papierosów mogą bezpośrednio wlać do urządzenia do podgrzewania, jak i bazy (półprodukty) służące do dalszej produkcji tego płynu - w tym baza zawierająca glikol lub glicerynę. Nie wyklucza to również uznania za płyn do papierosów elektronicznych roztworów innych niż zawierające glikol lub glicerynę, aromatów i koncentratów smakowych, a także samego glikolu propylenowego lub gliceryny, niezmieszanych z innymi substancjami - pod warunkiem, że są one przeznaczone do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Zdaniem organu, rozumienie to potwierdza również fakt, że ustawodawca traktuje każdy płyn do papierosów elektronicznych jako wyrób akcyzowy, wskazując go w załączniku nr 1 do ustawy w poz. 46 - bez względu na jego kod CN. Zaznaczyć dalej należy, że produkcją płynu do papierosów elektronicznych w rozumieniu ustawy jest jego wytwarzanie, przetwarzanie, a także rozlew. Zatem za produkcję (czynność podlegającą opodatkowaniu) należy uznać każdorazowo wytwarzanie, przetwarzanie, a także rozlewanie wyrobów, które docelowo są przeznaczone do wykorzystania w papierosach elektronicznych. W konsekwencji podmiot, który dokonuje produkcji (wytwarzania, przetwarzania, rozlewu) wyrobów przeznaczonych do wykorzystania w papierosach elektronicznych, bądź który oferuje je na sprzedaż jako płyn do papierosów elektronicznych lub jako półprodukt służący do dalszej produkcji takiego płynu - przeznacza je do wykorzystania jako płyn do papierosów elektronicznych. Przesądza to o konieczności traktowania ich jako wyrobów akcyzowych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 35 ustawy. Organ podkreślił, że opisie stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego Spółka wskazała już na wstępie, że przedmiotowe Aromaty stanowią komponenty wykorzystywane do wytwarzania płynu do papierosów elektronicznych. Aromaty te stanowią mieszaninę substancji aromatyzujących, głównie z glikolem propylenowym, pełniącym funkcję nośnika. Zawartość glikolu w Aromacie może wynosić do 95% objętości. Aromaty są sprzedawane przede wszystkim w opakowaniach o pojemności od 10 do 15 ml. Opakowanie Aromatów ma takie cechy, które umożliwiają konsumentowi precyzyjne odmierzenie małej ilości, w celu dodania (domieszania) Aromatu do innych substancji, które są podstawowymi składnikami komponowanego płynu do papierosów elektronicznych. Zgodnie ze stwierdzeniem Spółki, przedmiotowe Aromaty są produkowane i sprzedawane do wykorzystania jako składniki, a dokładnie dodatki/domieszki do wytwarzania płynu do papierosów elektronicznych. Opisane we wniosku aromaty stanowią zatem roztwory, które docelowo służyć będą użytkownikom do wykorzystania w e-papierosach i z takim właśnie przeznaczeniem Spółka produkuje i oferuje ww. wyroby na sprzedaż klientom.

Organ podkreślił, że w obowiązującej definicji płynu do papierosów elektronicznych, nie ma mowy wyłącznie o roztworach samodzielnie (samych w sobie) przeznaczonych jako płyn do papierosów elektronicznych, z wyłączeniem roztworów wymagających zmieszania z innymi substancjami. Prawodawca formułując pojęcie płynu do papierosów elektronicznych w rozumieniu ustawy w założeniu objął opodatkowaniem wszystkie roztwory, które docelowo służyć będą użytkownikom do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Nadto organ wskazał, że objęcie podatkiem akcyzowym wszystkich płynów służących do napełniania papierosów elektronicznych miało na celu skuteczną kontrolę płynów do papierosów elektronicznych i zapewnienie analogicznego traktowania podatkowego wyrobów substytucyjnych względem tradycyjnych wyrobów tytoniowych. Racjonalny ustawodawca objął bowiem podatkiem akcyzowym zarówno płyny do papierosów elektronicznych, jak i tradycyjne wyroby tytoniowe, z racji sklasyfikowania ich jako używki. Jak podkreślono wyżej, kryterium do uznania danego roztworu (aromatu, koncentratu, glikolu, gliceryny i ich mieszanin) za płyn do e-papierosów jest to, do czego wyrób ten faktycznie jest przeznaczony. W ten sposób ustawodawca rozgraniczył na gruncie akcyzy roztwory mające podobny (lub nawet ten sam) skład surowcowy, ale różne przeznaczenie, tj. roztwory do celów innych niż użycie w e-papierosach (np. w branży kosmetycznej, jako surowce chemiczne itp.) oraz roztwory służące do wykorzystania w e-papierosach, niezależnie od tego, czy są bezpośrednio stosowane w tym urządzeniu, czy dopiero w połączeniu z innymi składnikami.

W ocenie organu nie można, tak jak postuluje to strona, traktować aromatów będących komponentami płynu do papierosów elektronicznych na równi z dodatkami/domieszkami do paliw opałowych i napędowych. Wyroby energetyczne (w tym paliwa silnikowe, opałowe oraz dodatki/domieszki do tych paliw) stanowią bowiem odrębną kategorię wyrobów akcyzowych, która została wymieniona w art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.a. Wyroby energetyczne posiadają tym samym właściwy dla tych wyrobów (zdefiniowanych w art. 86 u.p.a.) sposób opodatkowania, w tym podstawę opodatkowania uzależnioną od ilości/wartości opałowej oraz stawkę podatku powiązaną ściśle z kodem CN (Nomenklatury Scalonej) oraz z przeznaczeniem wyrobu. Dla tych wyrobów (wyrobów energetycznych), opodatkowanie akcyzą jest powiązane z przeznaczeniem oraz kodem CN, do którego zostały przyporządkowane. Zatem od w odróżnieniu od wyrobów tytoniowych czy płynu do papierosów elektronicznych, w przypadku wyrobów energetycznych co do zasady wskazana klasyfikacja CN umożliwia bądź też uniemożliwia uznanie danego wyrobu za wyrób akcyzowy, a dalej – za wyrób energetyczny. Przy czym, nie wyklucza to jednocześnie uznania za paliwa silnikowe lub opałowe wyrobów oznaczonych innym kodem CN niż wymienione w art. 86 ust. 2 u.p.a., jeżeli są przeznaczone do użycia, oferowane na sprzedaż lub używane do napędu lub celów opałowych.

W przypadku wyrobów energetycznych wszelkie wyroby mogące służyć jako paliwa, w tym dodatki i domieszki dodawane do paliw silnikowych (paliw opałowych), również podlegają opodatkowaniu akcyzą. Przy czym ustawodawca nie wskazał, aby dodatki i domieszki winny mieć takie same cechy jak paliwo, czy być zamiennikiem tego paliwa (gotowym produktem, który można wlać do baku samochodu). Ich opodatkowanie zależne jest od tego, że są to wyroby przeznaczane jako dodatki do paliw oraz że mogą być dodawane do tych paliw, w celu użycia następnie wraz z tym paliwem. Ponadto okoliczność że produkty te nie posiadają same w sobie właściwości pędnych (napędowych) także nie zmienia faktu, że ich przeznaczeniem jest dodanie do paliwa silnikowego i spalanie wraz z tym paliwem. Stąd też nawet brak możliwości "palenia" aromatów jako gotowego płynu do papierosów elektronicznych nie wyklucza uznania aromatów za wyroby akcyzowe, pod warunkiem przeznaczenia ich do wykorzystania w papierosie elektronicznym, w celu użycia następnie w tym urządzeniu.

Organ podkreślił, że do kategorii dodatków i domieszek do paliw zastosowanie mają przepisy ww. dyrektywy energetycznej 2003/96/WE. Jednakże normy prawne w niej zawarte stosuje się wyłącznie do produktów wskazanych w art. 2 tej dyrektywy, wśród których nie zostały wymienione płyny do papierosów elektronicznych. Oznacza to, że nie można zrównać zasad opodatkowania tych dwóch kategorii wyrobów. W stosunku do płynów do papierosów elektronicznych ustawodawca nie wyróżnił w przepisie grupy "dodatków", czy "domieszek" do tych płynów, chcąc objąć opodatkowaniem wszelkie wyroby w postaci roztworu, które przeznaczone są do ich wykorzystania i zużycia w papierosie elektronicznym. Jednocześnie, w stosunku do płynu do papierosów elektronicznych, kryterium uznania ich za wyrób akcyzowy w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. nie jest kod CN danego produktu, lecz jego przeznaczenie.

Organ odrzucając argumenty spółki wskazał, że nie można uznać, iż analogiczne zasady opodatkowania, jak w przypadku płynów do papierosów elektronicznych obowiązują w odniesieniu do napojów alkoholowych i wyrobów tytoniowych. Opodatkowanie wyrobów alkoholowych uzależnione zostało od rzeczywistej mocy objętościowej alkoholu, który przypisany jest do pozycji CN 2207 oraz CN 2208 Nomenklatury Scalonej, a zawierające go napoje alkoholowe zostały wymienione ściśle w załączniku nr 1 do ustawy (Wykazie wyrobów akcyzowych). Tym samym nie można uznać, jak chce Strona, za wyrób akcyzowy soku czy syropu bezalkoholowego dodawanego, np. do wódki. Z kolei w przypadku piwa, konstrukcja opodatkowania alkoholu etylowego oraz wyrobów zawierających ten alkohol jest ściśle związana z jego zawartością objętościową w danym wyrobie (liczba hektolitrów gotowego wyrobu na 1 stopień Plato), co wyraźnie odróżnia ją od konstrukcji opodatkowania płynu do papierosów elektronicznych, traktowanego jako wyrób akcyzowy bez względu na kod CN wyrobu, pod warunkiem, że wyrób ten jest przeznaczony do papierosów elektronicznych.

Końcowo organ zaakcentował, że zarówno z punktu widzenia organów kontrolnych jak i konsumentów niepożądana byłaby sytuacja, w której aromaty przeznaczone docelowo do wykorzystania w papierosach elektronicznych, byłyby oferowane na sprzedaż w salonach sprzedaży jako wyroby nieakcyzowe. Wyroby przeznaczone do e-papierosów (które będą finalnie używane w e-papierosach) winny bowiem spełniać wymagania wynikające z ustawy, m.in. w zakresie oznaczania znakami akcyzy, dając tym samym gwarancję legalności tych wyrobów, która widoczna jest dla konsumenta na półce sklepowej. Dzięki temu nabywca tych wyrobów uzyskuje pewność, że kupuje wyroby znanego pochodzenia, spełniające normy jakościowe.

Wbrew stanowisku Spółki wszystkie roztwory, w tym aromaty służące do wytwarzania płynu do papierosów elektronicznych, mogą stanowić bazy do tych płynów w rozumieniu ustawy o podatku akcyzowym. Na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. bazy do płynu do papierosów elektronicznych, w tym bazy zawierające glikol i glicerynę, oznaczają bowiem wszelkie roztwory będące półproduktami (składnikami), służącymi finalnie do wytworzenia płynu do papierosów elektronicznych. Nie ma przy tym znaczenia, jaka ilość aromatu wchodzi końcowo w skład skomponowanego płynu do papierosów elektronicznych, przeznaczonego do wykorzystania w urządzeniu do podgrzewania. Wszelkie składniki służące do wytwarzania płynu do papierosów elektronicznych, które – tak jak w przypadku aromatów będących przedmiotem działalności Spółki – są produkowane i oferowane na sprzedaż z przeznaczeniem jako dodatki (komponenty) do wytwarzania płynu do e-papierosów, stanowią zatem wyroby akcyzowe w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a.

Pismem z dnia 3 stycznia 2022 roku G. spółka z o.o. w D. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą interpretację i żądając jej uchylenia wskazała na naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego poprzez dopuszczenie się przez organ w interpretacji:

- błędu wykładni art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. poprzez uznanie, że aromat produkowany lub sprzedawany przez spółkę podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym jako płyn do papierosów elektronicznych, mimo tego, że nie spełnia definicji płynu do papierosów elektronicznych;

- błędu wykładni art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. w związku z art. 32 ust. 1 w zw. z art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez uznanie w interpretacji, że aromat do papierosów elektronicznych podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym jako płyn do papierosów elektronicznych, co prowadzi do naruszenia zasady równości wobec prawa i zasady władztwa daninowego państwa;

2. przepisów prawa procesowego, tj. art. 14c § 1 i § 2 oraz art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie podatnika do organów podatkowych, tj. poprzez wybiórcze rozważenie argumentów spółki i przedstawienie nielogicznej argumentacji.

Mając na uwadze powyższe Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej interpretacji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wyraziła stanowisko, że aromaty pełnią podobną funkcję jak dodatki, domieszki do paliw, z punktu widzenia podatku akcyzowego. Aromaty są jedynie dodatkami, domieszkami do wytwarzania płynu do papierosów elektronicznych i jako takie, samodzielnie, nie są przeznaczone do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Definicja z art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. ma charakter kaskadowy, tj., aby określony wyrób można było uznać, za płyn do papierosów elektronicznych trzeba po kolei: przesądzić, czy jest to roztwór, przy czym bez znaczenia jest, czy jest to roztwór z nikotyną czy bez, oraz przesądzić, czy ten roztwór jest przeznaczony do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Ostatni człon definicji w tym bazę do tego roztworu zawierającą glikol lub glicerynę ma już charakter doprecyzowujący. Bezspornym jest, że aromaty stanowią roztwór, tj. mieszaninę dwóch substancji. Zdaniem skarżącej, aromaty nie są jednak przeznaczone do wykorzystania w papierosach elektronicznych, gdyż są przeznaczone do wykorzystania jako dodatki, domieszki do wytwarzania płynu do papierosów elektronicznych, a takie przeznaczenie nie jest równoznaczne z przeznaczeniem do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Dodatek oznacza to, co się dodaje ponad normę, ponad określoną ilość, miarę, ponad program. Natomiast domieszka to niewielka ilość czegoś znajdująca się w czymś innym, uboczny składnik jakiejś całości. Z przytoczonych definicji wynika więc, że dodatki i domieszki stanowią część jakiejś większej całości, że są do niej dodawane, dolewane itd. Aromatów nie można utożsamiać z gotowymi płynami przeznaczonymi do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Aromaty służą dopiero do komponowania/wytwarzania takich płynów. Tym samym, aromaty jako dodatki i domieszki do płynu do papierosów elektronicznych nie powinny być traktowane tak samo jak płyn przeznaczony do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Jeżeli ustawodawca akcyzowy nie wskazał (tak jak to zrobił w akcyzie paliwowej), że akcyzą należy opodatkować także dodatki/domieszki do określonego wyrobu akcyzowego, to aromaty nie powinny podlegać akcyzie. Zasada dodatków i domieszek do wyrobów akcyzowych (tj. nietraktowanie ich akcyzowo jako wyrób, do którego mają być dodawane) jest niejako w sposób naturalny "stosowana" na gruncie akcyzy w przypadku innych wyrobów. Treść definicji z art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. wskazuje, że ustawodawca chciał opodatkować dodatkowo określone komponenty do wytwarzania płynu do papierosów elektronicznych. W końcowej części definicji ustawodawca nakazał opodatkowanie nie tylko roztworu przeznaczonego do wykorzystywania w papierosach elektronicznych, ale także bazę do tego roztworu zawierającą glikol lub glicerynę.

Zdaniem skarżącej, aromaty będące dodatkami/domieszkami do wytwarzania roztworu przeznaczonego do wykorzystania w papierosach elektronicznych nie mogą być utożsamiane z "bazą" do tego roztworu. Potoczne rozumienie słowa baza wskazuje więc, że mamy do czynienia z substancją w większej ilości, do której dodaje się inną substancję w mniejszej ilości. Tymczasem aromaty nie są przeznaczone, aby być głównym, podstawowym składnikiem przy wytwarzaniu (komponowaniu) płynu do papierosów elektronicznych. Są one przez palaczy papierosów elektronicznych jedynie dodawane w bardzo małych ilościach do innych głównych składników, które to inne składniki stanowią zasadniczą część roztworu będącego płynem do papierosów elektronicznych.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej interpretacji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez m.in. kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem wydawanych przez nią decyzji, postanowień bądź innych aktów. Stosownie zaś do art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329), dalej ,,p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. W myśl art. 57a p.p.s.a. skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczenia się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany w tym przypadku zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co wynika z brzmienia art. 134 § 1 tej ustawy, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Stosownie do obecnego brzmienia art. 146 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego (art. 3 § 2 pkt 4a), uchyla interpretację, a art. 145 § 1 pkt 1 ustawy stosuje się odpowiednio.

W ocenie Sądu, skarga nie jest zasadna.

Zdaniem spółki, skoro aromaty są przeznaczone do wykorzystania jako dodatek, domieszka przy wytwarzaniu płynów do papierosów elektronicznych, i nie nadają się do bezpośredniego wlania i używania w papierosie elektronicznym, to nie zawierają się w definicji ww. przepisu. Organ uznał zaś, że przeznaczeniem aromatu jest ich wykorzystanie w papierosach elektronicznych, więc należy je zaliczyć do płynu do papierosów elektronicznych, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 35 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. 2020 poz. 722 ze zm., dalej: "ustawa o podatku akcyzowym").

Za papierosy elektroniczne ustawa uznaje "urządzenia jednorazowego albo wielokrotnego użytku służące do spożywania za pomocą ustnika pary powstającej z płynu do papierosów elektronicznych, wyposażone w szczególności w kartridże lub zbiorniki" (art. 2 ust. 1 pkt 34 u.p.a.). Natomiast "płyn do papierosów elektronicznych" definiuje się jako: "roztwór przeznaczony do wykorzystania w papierosach elektronicznych, zarówno z nikotyną, jak i bez nikotyny, w tym bazę do tego roztworu zawierającą glikol lub glicerynę" (art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a.). Płyny do papierosów elektronicznych nie są przedmiotem regulacji wspólnotowych, stąd ustawodawca krajowy, regulując zasady opodatkowania akcyzą, wzorował je na regulacjach dotyczących wyrobów tytoniowych. Uznał, iż zarówno wyroby nowatorskie zawierające w swoim składzie tytoń lub susz tytoniowy, jak i papierosy elektroniczne, w których wykorzystuje się, w celu spożycia pary, płyny zawierające nikotynę lub płyny beznikotynowe, stanowią substytut tradycyjnych wyrobów tytoniowych i z tego względu wprowadzono ich opodatkowanie. Poszukując ratio legis spornych zapisów, warto odwołać się do uzasadnienia projektu ustawy obejmującej opodatkowaniem akcyzą dwóch nowych kategorii wyrobów akcyzowych płynu do papierosów elektronicznych oraz wyrobów nowatorskich. Wskazuje się tam mianowicie, że "Podatkowa specyfika wprowadzanych przepisów musi uwzględniać m.in. aspekt budżetowy oraz kwestie kontroli i poboru podatku akcyzowego. W konsekwencji skuteczna kontrola płynów do papierosów elektronicznych wymusza objęcie podatkiem wszystkich płynów służących do napełniania papierosów elektronicznych, bez względu na zawartość nikotyny". Ponadto projektodawca w sposób jasny i klarowny wskazał cel wprowadzenia nowelizacji, przez stwierdzenie, że "wprowadzenie opodatkowania płynów do papierosów elektronicznych i wyrobów nowatorskich ma na celu zapewnienie analogicznego traktowania podatkowego wyrobów substytucyjnych względem tradycyjnych wyrobów tytoniowych. Wyroby, na które wprowadza się akcyzę, podobnie jak tradycyjne wyroby tytoniowe, ewidentnie należą do kategorii używek." (druk sejmowy nr VIII.1963, źródło: https://orka.sejm.gov.pl/Druki8ka.nsf/0/4422ADB7004DA71DC12581C5005C416D/%24File/1963.pdf). Z uzasadnienia wynika zatem m. in., że celem ustawodawcy było objęcie opodatkowaniem akcyzą wszystkich płynnych składników służących do produkcji (indywidualnego komponowania) finalnej mieszaniny płynów bezpośrednio używanej przez użytkowników papierosów elektronicznych jako używek, czyli ze względu na cele fiskalne oraz społeczne. Cele te należy przy tym w sposób oczywisty zaaprobować, ponieważ za adekwatne narzędzie legislacyjne uznać należy zwiększenie obciążeń fiskalnych używek dla stworzenia bariery ekonomicznej obniżającej zainteresowanie nimi potencjalnych użytkowników.

W rozpoznawanej sprawie, według opisu stanu faktycznego, stanowiącego wiążącą organ interpretacyjny kanwę faktyczną dla udzielenia urzędowej wykładni, skarżąca żądała potwierdzenia prawnopodatkowej kwalifikacji produktu stanowiącego mieszaninę substancji aromatyzujących głównie z glikolem propylenowym który ze względu na swoje właściwości fizykochemiczne pełni funkcję nośnika substancji aromatyzujących. W zależności od rodzaju aromatu różna jest zawartość glikolu w aromacie (od zera do 95% objętości aromatu). Aromaty są sprzedawane przede wszystkim w małych opakowaniach o pojemności od 10 do 15 ml, zwykle z zakraplaczem. Opakowanie aromatów ma takie cechy, które umożliwiają konsumentowi precyzyjne odmierzenie bardzo małej ilości aromatu (dodawana ilość aromatu nie powinna przekraczać 15% objętości finalnego produktu - takie zalecenia znajdują się na opakowaniach niektórych aromatów), w celu dodania (domieszania) aromatu do innych substancji, które są podstawowymi składnikami komponowanego płynu do papierosów elektronicznych. Tak więc aromaty są przeznaczone do wykorzystania jako dodatek, domieszka przy wytwarzaniu płynów do papierosów elektronicznych. Aromaty nie nadają się do bezpośredniego wlania i używania w papierosie elektronicznym, tak aby osiągnąć oczekiwane działanie papierosa elektronicznego.

Organ w zaskarżonej interpretacji zasadnie uznał, że taki produkt, jako roztwór przeznaczony do wykorzystania w papierosach elektronicznych, musi być uznany za płyn do papierosów elektronicznych w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a.

W ocenie Sądu organ trafnie argumentował, że pod pojęciem "płyn do papierosów elektronicznych" należy rozumieć nie tylko wyrób gotowy (finalny), z nikotyną jak i bez nikotyny, przeznaczony do wykorzystania w papierosach elektronicznych, lecz również półprodukty służące do jego wytworzenia, pod warunkiem, że mieszczą się w definicji ustawowej, jako: roztwór przeznaczony do wykorzystania w papierosach elektronicznych lub bazę do tego roztworu zawierającą glikol lub glicerynę. Sąd podziela takie stanowisko, ponieważ ustawa nie ogranicza definicji "płynów do papierosów elektronicznych" do finalnych mieszanin (roztworów) bezpośrednio wlewanych do papierosa elektronicznego. Sąd dostrzega, że kwestia wykładni art. 2 ust. 1 pkt 35 była przedmiotem rozważać WSA w Warszawie m. in. w wyrokach z 29 września 2021 r. sygn. akt: III SA/Wa 667/21, III SA/Wa 1256/21; WSA w Gorzowie Wlkp. w wyroku z 24 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Go 43/22). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela wyrażoną tam ocenę prawną, która, co do zasady, przystaje również do stanu faktycznego i prawnego występującego w rozpoznawanej sprawie i to w zakresie wyznaczonym zarzutami skargi. Przewidziany w art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. katalog m. in. roztworów stanowiących płyn do papierosów elektronicznych jest otwarty. Podstawowym kryterium do uznania danego roztworu za płyn do papierosów elektronicznych, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a., stanowi zatem jego przeznaczenie, a nie rodzaj czy składniki wyrobu, z zastrzeżeniem wszakże, że musi to być roztwór o wskazanych cechach lub baza do roztworu zawierająca glikol lub glicerynę. Rozumienie to potwierdza również fakt, że ustawodawca traktuje każdy płyn do papierosów elektronicznych jako wyrób akcyzowy, wskazując go w załączniku nr 1 do ustawy w poz. 46, bez względu na kod CN. Decydującym warunkiem uznania roztworu, w tym aromatu, bazy, glikolu czy gliceryny za wyrób akcyzowy jest ich przeznaczenie do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Należy jednak pamiętać, że nie wszystkie wyroby są opisane kodem CN. Taka sytuacja dotyczy wyrobów tytoniowych, wyrobów nowatorskich, płynu do papierosów elektronicznych oraz suszu tytoniowego, a ponadto z uwagi na szeroką definicję alkoholu etylowego, alkoholu etylowego zawartego w wyrobach niebędących wyrobami akcyzowymi o rzeczywistej objętościowej mocy alkoholu przekraczającej 1,2% objętości. Ponadto w przypadku niektórych wyrobów, aby uznać je za wyroby akcyzowe, oprócz opisania ich kodem CN, należy nadać im określone przeznaczenie. Element przeznaczenia wykorzystywany przy definiowaniu wyrobów akcyzowych dotyczy tylko określonych grup tych wyrobów, mianowicie wyrobów energetycznych, np. oleju rzepakowego oraz węgla, a także płynu do papierosów elektronicznych. W przypadku płynu do papierosów elektronicznych ustawodawca posłużył się pojęciem przeznaczenia aby wyodrębnić ze zbioru płynów zawierających w swoim składzie glikol lub glicerynę tylko te płyny, które są wykorzystywane w papierosach elektronicznych. Należy bowiem zauważyć, że płyny zawierające glikol lub glicerynę, ale niezawierające nikotyny, są wykorzystywane chociażby w przemyśle spożywczym i przy takim ich wykorzystaniu nie podlegają akcyzie.

Przedmiotowa mieszanina jest roztworem stanowiącym procent objętości gotowego do wykorzystania w papierosach elektronicznych płynu do papierosów elektronicznych w rozumieniu ustawy o podatku akcyzowym, czego nie zmienia fakt iż półprodukt ten nie jest przeznaczony do bezpośredniego zastosowania w e-papierosach. Po dodaniu opisanego aromatu do innych składników płynu uzyskujemy produkt wykorzystywany w papierosach elektronicznych przez konsumentów. Kryterium do uznania danego roztworu za płyn do papierosów elektronicznych jest nie skład tego wyrobu a jego przeznaczenie. Uwidoczniona jest tutaj racjonalność ustawodawcy, który objął opodatkowaniem również inne wyroby (w tym półprodukty), m.in. roztwory beznikotynowe, bazy z glikolem lub gliceryną i inne mieszaniny, przeznaczone do wytwarzania płynu do papierosów elektronicznych, jeśli są to substancje służące do wykorzystania w papierosach elektronicznych, analogicznie w ten sam sposób co tytoń do palenia i jego substytuty. Roztwory zawierające m.in. glikol, glicerynę, aromaty, czy nikotynę, nawet jeśli na wcześniejszym etapie zostały wytworzone jako wyroby nieakcyzowe, przykładowo przeznaczone do wykorzystania w produktów niebędących wyrobami akcyzowymi, to w sytuacji przeznaczenia ich w kolejnym etapie do wykorzystania w papierosach elektronicznych staną się wyrobami akcyzowymi, o których mowa w poz. 46 załącznika nr 1 do ustawy - tj. będą stanowiły płyn do papierosów elektronicznych. Powyższe oznacza równocześnie, że nie są wyrobami akcyzowymi aromaty w sytuacji, gdy nie są przeznaczone do wykorzystania w papierosach elektronicznych. A contrario każdy roztwór, którego charakter, skład i właściwości wskazują na to, że jest przeznaczony do papierosów elektronicznych sprzedawany podlega opodatkowaniu akcyzą. Słuszne mogłoby być stanowisko Strony w sytuacji gdy oferowane przez nią aromaty oferowałaby na sprzedaż odbiorcom bez określenia ich przeznaczenia, z uwagi chociażby na szerokie ich zastosowanie. Niewątpliwie komponowanie aromatu na bazie różnych koncentratów zawierających komponenty smakowe i zapachowe, nie określa tego wyrobu jako płyn do papierosów elektronicznych, ponieważ wyrób ten nie nadaje się do użycia w papierosach elektronicznych. Co do zasady, komponowanie i sprzedaż aromatów nie powinny powodować powstania obowiązku podatkowego z tytułu produkcji płynu do papierosów elektronicznych. W przeciwnym bowiem razie trzeba by przyjąć, że obciążeniu podatkiem akcyzowym podlega każdy przypadek komponowania aromatów powszechnie stosowanego tak w branży spożywczej jak i w branżach przemysłowych. Sprzedaż detaliczna wytworzonych aromatów, które nie są przeznaczone do wykorzystania w papierosach elektronicznych, nie rodzi obowiązku podatkowego w akcyzie w zakresie dotyczącym płynu do papierosów elektronicznych. Jednak z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie.

Podsumowując tak długo, jak oferowane przez Wnioskodawcę na sprzedaż aromaty nie byłyby sprzedawane z przeznaczeniem do wykorzystania w papierosach elektronicznych, tak długo wyroby te nie mogłyby być uznawane za wyroby akcyzowe, podlegające opodatkowaniu akcyzą. Jednak z opisu stanu faktycznego zawartego we wniosku Skarżącej wynika, że aromat jest sprzedawany do wykorzystania do papierosów elektronicznych. Nie jest zatem istotne, że nie można uznać za płyn do papierosów elektronicznych takiego roztworu, z którego nie można wytworzyć pary w e-papierosie w świetle art. 2 ust. 1 pkt 34 u.p.a. Tym samym za wyrób akcyzowy – płyn do papierosów elektronicznych – uznaje się wszelkie wyroby w postaci roztworu, które przeznaczone są do wykorzystania w papierosach elektronicznych. Zauważyć w tym miejscu należy, z Spółka wskazała, że omawiany aromat przeznaczony do dodania do bazy w celu wytworzenia płynu do papierosów elektronicznych o pożądanym smaku lub zapachu, co w niniejszym przypadku determinuje jego przeznaczenie.

Mając powyższe na uwadze nie sposób uznać za zasadny zarzutu naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. W zaskarżonej interpretacji zasadnie więc, poszukując kwalifikacji produktu na gruncie u.p.a. wskazano na jego deklarowane przez spółkę przeznaczenie, którym jest wykorzystanie w papierosach elektronicznych. Organ trafnie argumentował również, że z uwagi na odmienności w zasadach opodatkowania płynów do papierosów elektronicznych nieuprawnione było poszukiwanie odniesień do opodatkowania domieszek do paliw. Zasadnie wskazano, że wyroby energetyczne stanowią bowiem odrębną kategorię wyrobów akcyzowych, która została wymieniona w art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.a. Wyroby energetyczne posiadają tym samym właściwy dla tych wyrobów (zdefiniowanych w art. 86 u.p.a.) sposób opodatkowania powiązany z kodem Nomenklatury Scalonej oraz z przeznaczeniem wyrobu. Odniesienia do kodu CN nie przewidziano natomiast w przypadku kwalifikacji na gruncie akcyzy wyrobów tytoniowych czy płynu do papierosów elektronicznych. Trafnie również wskazano, że do kategorii dodatków i domieszek do paliw zastosowanie mają przepisy Dyrektywy nr 2003/96/WE (energetycznej). Jednakże normy prawne w niej zawarte stosuje się wyłącznie do produktów wskazanych w art. 2 tej dyrektywy, wśród których nie zostały wymienione płyny do papierosów elektronicznych. Oznacza to, że nie można zrównać zasad opodatkowania tych dwóch kategorii wyrobów. W stosunku do płynów do papierosów elektronicznych ustawodawca nie wyróżnił w przepisie grupy "dodatków", czy "domieszek" do tych płynów, chcąc objąć opodatkowaniem wszelkie wyroby w postaci roztworu, które przeznaczone są do ich wykorzystania i zużycia w papierosie elektronicznym. Jednocześnie, w stosunku do płynu do papierosów elektronicznych, kryterium uznania ich za wyrób akcyzowy w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. nie jest kod CN danego produktu, lecz jego przeznaczenie. Za nieuprawnione zasadnie uznał organ także porównanie aromatów do dodatków do napojów alkoholowych (takich jak sok, syrop itp.). Organ i w tym zakresie zasadnie wskazał na istotne różnice w zasadach opodatkowania napojów alkoholowych oraz płynów do papierosów elektronicznych, ponieważ w przypadku napojów, opodatkowaniu podlegają napoje alkoholowe wymienione w załączniku nr 1 do u.p.a. stąd z zasady wyłączone jest opodatkowanie akcyzą samego soku lub syropu. Suma powyższych argumentów wskazuje, że trafne było stanowisko organu, iż sporny produkt, jako roztwór przeznaczony do użycia w papierosach elektronicznych, musiał być uznany za płyn do papierosów elektronicznych w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a. Z tych względów Sąd uznał, że chybione były również zarzuty: - naruszenia art. 32 i 217 Konstytucji RP, ponieważ opodatkowanie spornego produktu do użycia w papierosach elektronicznych znajduje podstawę ustawową; - art. 14c § 1 i 2 oraz art. 121 § 1 w zw. z art. 14h o.p., ponieważ organ przeciwstawił stanowisku podatnika własną, a jak wykazano wcześniej: uprawnioną, wykładnię art. 2 ust. 1 pkt 35 u.p.a.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.