Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1319/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Kołtun – Kulik Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2016 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] nr [...] z [...] maja 2016 r. o przyznaniu I. S. świadczenia wychowawczego na córkę, Z. S. i o odmowie przyznania świadczenia wychowawczego na córkę, A. S..

Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie prawnym i faktycznym:

W dniu [...] kwietnia 2016r r. I. S. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego na córki, A., urodzoną [...] stycznia 2006 r. i Z., urodzoną [...] stycznia 2008 r. Do wniosku dołączone zostały dokumenty dotyczące dochodów rodziny w roku 2014. Wnioskodawczyni wskazała, że samotnie wychowuje córki, jej mąż zmarł w [...] r. Dochodem rodziny jest renta, którą ZUS przyznał decyzją z [...] marca 2014 r., wraz z wyrównaniem za okres od [...] czerwca 2011 r. do [...] marca 2014 r.

Burmistrz [...] decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. orzekł o przyznaniu wnioskodawczyni świadczenia wychowawczego na córkę, Z. S. oraz odmówił przyznania świadczenia wychowawczego na córkę, A. S.. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. 2016, poz. 195 – dalej zwaną u.p.p), świadczenie na pierwsze dziecko w rodzinie przysługuje, jeśli dochód rodziny w 2014 r. w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. Tymczasem z zaświadczeń oraz oświadczeń złożonych przez wnioskodawczynię, wynika, iż dochód rodziny przekracza kryterium dochodowe uprawniające do pobierania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Organ wskazał, że dochód za okres trwający od dnia 1 kwietnia 2016 r. do dnia 30 września 2017 r. oblicza się na podstawie dochodów uzyskiwanych w roku bazowym 2014. Dochód I. S., zgodnie z zaświadczeniem z urzędu skarbowego, za rok 2014 wyniósł netto [...] zł. Miesięcznie jest to kwota [...] zł., a w przeliczeniu na osobę w rodzinie [...] zł, a zatem jest wyższy od ustawowego kryterium 800,00 zł na osobę.

Od powyższej decyzji I. S. wniosła odwołanie wskazując, że wzięcie pod uwagę do wyliczeń całości dochodów z roku 2014 nie jest właściwe, ponieważ nie uwzględniono przepisu art. 7 ust. 2 u.p.p, zgodnie z którym dochód uzyskany może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy jest uzyskiwany w czasie, gdy ustalane jest prawo do świadczenia. Tymczasem wyrównanie z ZUS było dochodem jednorazowym. Obecnie rodzina otrzymuje rentę w wysokości [...] zł.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], decyzją z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] maja 2016 r., wskazując na prawiłowe wyliczenie przez organ pierwszej instancji dochodu strony, skutkujące odmową.

Organ wskał, że zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. u.p.p;

Art. 5. 1. Świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. (...)

3. Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł.

Z koleji zgodnie ze słowniczkiem zamieszczonym w art. 2 u.p.p. ilekroć mowa jest o:

1) dochodzie - oznacza to dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych;

2) dochodzie członka rodziny - oznacza to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3; (...)

Utrata dochodu - oznacza zgodnie z art 2 ust. 19 u.p.p, utratę dochodu spowodowaną:

uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego,

utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,

utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej,

wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej

utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych,

utratą świadczenia rodzicielskiego,

utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników,

utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym:

Z kolei uzyskaniu dochodu - oznacza zgodnia z art. 2 ust. 20 lit. d, u.p.p,. uzyskanie dochodu spowodowane uzyskaniem zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a takie emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej. Tak w przypadku wnioskodawczyni.

Na powyższą decyzję I. S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie z uwagi na naruszenie przez organ prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie art. 7 Kpa i art. 7 u.p.p., a także naruszenie art. 32 Konstytucji RP.

W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że prawo do renty rodzinnej uzyskała na postawie decyzji ZUS z dnia [...] marca 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wykonując prawomocny wyrok Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sierpnia 2013 r, przyznał rentę rodzinną od dnia [...] czerwca 2011 r., tj. od daty określonej w wyroku sądu. Zgodnie z w/w decyzją ZUS należność za okres od [...] czerwca 2011r. do [...] marca 2014 r. została Skarżącej wypłacona w roku bazowym 2014 r. Zgodnie z art. 7 ust. 2 u.p.p, w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Zapis ten zdaniem Skarżącej jednoznacznie wskazuje, iż nie można uwzględnić dochodu za 2014 r., jeżeli członek rodziny takiego dochodu nie posiada obecnie, z uwagi na jego znaczne pomniejszenie. Z uwagi na liczne odesłania w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci do ustawy o świadczeniach rodzinnych, wnioskować należy zdaniem strony, iż także w przedmiotowej sytuacji organ winien dokonać analizy sytuacji finansowej rodziny skarżącej, również w oparciu o zmiany, jakie zaszły w wysokości dochodu, nawet gdy nie nastąpiła utrata zatrudnienia czy świadczenia rentowego. Rozstrzygnięcie organu administracyjnego jest zatem błędne, gdyż nie uwzględnia obecnej sytuacji finansowej rodziny Skarżącej. Wyrównanie renty za lata ubiegłe nie powinno mieć wpływu na ustalanie dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego. Stosownie do regulacji przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci o przyznaniu świadczenia na pierwsze dziecko powinien decydować rzeczywisty i faktyczny dochód rodziny. Skarżąca wslkazała, że z powodu jednorazowej wypłaty świadczenia obejmujący okres kilku lat utraciła prawo do pobierania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko, podczas gdy inne osoby, będące w tej samej sytuacji, które jednak otrzymywały świadczenia rentowe terminowo, prawa do świadczenia wychowawczego nie utraciły.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena legalności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza [...], odmawiającą przyznania świadczenia wychowawczego na rzecz A. S.

Skarżąca I. S. jako matka małoletniej A. złożyła wniosek w oparciu o treść art. 4 ust. 1 – 3 u.p.p.

Warunkiem przyznania świadczenia jest osiąganie przez rodzinę dochodu w przeliczeniu na osobę nieprzekraczającego kwoty 800 zł. (art. 5 ust. 3 u.p.p.). W przypadku, gdy członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, wówczas warunkiem przyznania świadczenia wychowawczego jest osiąganie przez rodzinę dochodu w przeliczeniu na osobę nieprzekraczającego kwoty 1200 zł (art. 5 ust. 4 u.p.p.). Poza sporem jest , że córka Skarżącej nie jest dzieckiem niepełnosprawnym. Stąd też wobec niej miał zastosowanie próg dochodowy określony w art. 5 ust. 3 u.p.p. wynoszący

800 zł.

Podkreślenia wymaga, że pierwszy okres, na który jest przyznawane prawo do świadczenia wychowawczego, rozpoczyna się z dniem wejścia w życie u.p.p. tj. z dniem 1 kwietnia 2016 r. i kończy się dnia 30 września 2017 r. ( art. 48 ust. 1 w zw. z art. 58 u.p.p. ). W przypadku ustalania prawa do świadczenia wychowawczego na powyższy okres rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, jest rok kalendarzowy 2014. Prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu ( art. 48 ust. 2 u.p.p.).

W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do kwestii, czy organy administracji prawidłowo obliczyły dochód w rodzinie Skarżącej w 2014r., skoro powiększyły go o jednorazową wpłatę dokonaną przez ZUS mocą decyzji tego organu z dnia [...] marca 2014r. z tytułu renty rodzinnej należnej za okres od dnia [...] czerwca 2011r. do dnia [...] marca 2014r., wydanej w wykonaniu prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego z dnia [...] sierpnia 2013r.

Zdaniem I. S. ustalenia dokonane przez organy administracji są błędne ponieważ nie uwzględniają jej faktycznej sytuacji finansowej. Wyrównanie wypłaty renty za ubiegłe lata nie powinno mieć, w jej ocenie, wpływu na ustalanie dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego. Powinien bowiem decydować rzeczywisty i faktyczny dochód rodziny. Tymczasem wbrew zapisowi art. 32 Konstytucji RP jednorazowa wypłata renty spowodowała, że znalazła się ona w sytuacji gorszej od osób, które świadczenie rentowe otrzymywały w sposób terminowy.

Ocena okoliczności faktycznych zaistniałych w sprawie prowadzi, zdaniem Sądu do wniosku, że indywidualne, osobiste odczucie Skarżącej, nie zmienia oceny decyzji wydanych przez organy, jako dokonanych z poszanowaniem obowiązujących przepisów prawa.

Podkreślić należy, że jednorazowa wypłata w 2014r. zaległej renty rodzinnej należnej Skarżącej za okres od [...] czerwca 2011r. do [...] marca 2014r., stanowiła uzyskanie przez nią dochodu w rozumieniu art. 2 pkt 20 lit. d) u.p.p. w jego literalnym brzmieniu.

Wbrew stanowisku Skarżącej okoliczność, że w okresie objętym jej wnioskiem o wypłatę świadczenia wychowawczego wypłacana jest jej renta w comiesięcznej wysokości zaledwie [...] zł., nie wpływa na prawidłowość oceny dokonanej przez organy, a przede wszystkim nie stanowi o utracie dochodu. Zamknięty katalog przyczyn utraty dochodu wymieniony jest w art. 2 pkt 19 lit. a-j. Utrata renty o której mowa w lit.d nie odnosi się do sytuacji Skarżącej, która prawa do renty rodzinnej ani nie utraciła ani też nie zostało jej ono przyznane w pomniejszonej wysokości. Organy administracji trafnie oceniły, że dokonanie przez ZUS jednorazowej wypłaty renty rodzinnej I. S., za okres prawie 3 lat powiększyło dochód jej rodziny w 2014r. Stosownie do regulacji zawartej w art. 2 pkt.1 u.p.p. ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie, oznacza to dochód w rozumieniu przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Art. 3 wskazanej ustawy stanowi natomiast, że dochód, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, oznacza przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art.30b, art.30c, art. 30e i art.30f ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenia zdrowotne a także deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

Wskazana wyżej ocena nie przesądza jednak o uprawnieniu Skarżącej do wnioskowanego świadczenia w następnym roku. Jeżeli jej obecna sytuacja finansowa nie ulegnie zmianie będzie mogła ubiegać się o pozytywne rozpatrzenie omawianego żądania.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak na wstępie.