Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 403/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-02-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 2 i ust. 3, art. 48
journal: Dz.U. 2016 poz 195
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Sędziowie sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.), asesor WSA Wojciech Śnieżyński, Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Agnieszka Figura, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 6 lutego 2018 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na rzecz strony skarżącej K. K. kwotę 497 (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. po rozpatrzeniu odwołania K. K. od decyzji Wójta Gminy D. z dnia [...] lutego 2017r., Nr [...] odmawiającej przyznania świadczenia wychowawczego na syna – K. K., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie Kolegium oparło na następujących ustaleniach faktycznych i prawnych:

Złożonym w dniu 7 czerwca 2016 r. wnioskiem, K. K. (zwana dalej wnioskodawczynią lub stroną) zwróciła się do organu I instancji o przyznanie świadczenia wychowawczego na syna K. K.

Decyzją Wójta Gminy D. z dnia [...] września 2016r., Nr [...] odmówiono stronie prawa do wnioskowanego świadczenia z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego, które wynosi 800 zł na osobę w rodzinie.

Organ I instancji uznał, że miesięczny dochód rodziny strony ustalić należało przy uwzględnieniu dochodu uzyskanego przez K. K. w związku z rozpoczęciem prowadzenia przez nią w październiku 2015 r., działalności gospodarczej. Dochód ten, osiągnięty w listopadzie 2015 r. wynosi 6.04,63 zł netto i jest równy dochodowi rodziny Strony. Miesięczny dochód na osobę w rodzinie wynosi zatem 2.134,88 zł i przekracza ustawowe kryterium dochodowe rodziny, uprawniające do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.

K. K. odwołała się od powyższej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] października 2016 r., Nr [...] uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, stwierdzając, że organ powinien poczynić ustalenia wskazujące na wysokość oraz źródło dochodu osiągniętego przez męża strony R. K. w 2015r., a także wysokość dochodu osiągniętego przez K. K. w listopadzie 2015r. z tytułu prowadzonej przez nią działalności gospodarczej.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ pierwszej instancji wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 28 lutego 2017r., którą odmówił przyznania K. K. świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że z przedłożonych przez stronę dokumentów dotyczących dochodów wynika, iż mąż skarżącej – R. K., w 2014 r. nie uzyskał dochodu, natomiast dochód osiągnięty w 2015r. pochodził z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia, która z dniem 24 kwietnia 2015 r. została rozwiązana. Dochód ten jako utracony nie był brany pod uwagę przy obliczaniu dochodu na potrzeby ustalenia prawa do w/w świadczenia.

Z kolei K. K., w 2014 r. uzyskała dochód z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę zawartej z A sp. z o.o., której następcą prawnym została B sp. z o.o. sp. k. W 2014 r. K. K. uzyskała dochód z tytułu zasiłku macierzyńskiego otrzymywanego w trakcie zatrudnienia. Umowa o pracę z powyższym pracodawcą została rozwiązana, na mocy porozumienia stron z dniem 17 maja 2016 r. Dochód z tego źródła organ uznał za utracony.

Ponadto organ wskazał, że , K. K. uzyskała dochód tytułu podjęcia przez nią 19 października 2015 r. działalności gospodarczej. Dochód osiągnięty z tego tytułu w listopadzie 2015 r. wyniósł 6.334,69 zł netto. Organ obliczył go w ten sposób, że od przychodu w kwocie 9.365,85 zł odliczył koszty uzyskania przychodu, tj. 2.961,22 zł oraz składki na ubezpieczenie społeczne, tj. 69,94 zł. Organ nie odliczył natomiast zaliczki na podatek dochodowy, ponieważ została ona zapłacona w terminie późniejszym - z uwagi na kwartalny sposób jej uiszczania w urzędzie skarbowym.

W konsekwencji tegoż, organ przyjął, że miesięczny dochód na osobę w rodzinie wynosi 2.111,56 zł (6.334,69 : 3 osoby) i przekracza ustawowe kryterium dochodowe rodziny, uprawniające do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.

K. K. odwołała się od powyższej decyzji, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 7 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz art. 7 i art. 77 k.p.a., skutkujące niewłaściwym ustaleniem wysokości dochodu osiągniętym w listopadzie 2015r. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. W uzasadnieniu odwołania wskazano, że w pierwszym okresie rozliczeniowym, tj. od 19 października 2015 r. do 31 grudnia 2015 r. K. K. osiągnęła stratę w wysokości 1991,22 zł, co jej zdaniem jest równoznaczne z tym, że w roku 2015 nie osiągnęła dochodu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych, w związku z art. 2 pkt 1 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Zdaniem odwołującej się decyzja powinna zostać uchylona i rozpoznana merytorycznie przez organ drugiej instancji. Skoro prowadzona działalność gospodarcza na dzień 30 listopada 2015 r. przynosiła stratę, to strona powinna być beneficjentem świadczenia wychowawczego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] kwietnia 2017r. wskazało, że warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady, przyznawania i wypłacania tego świadczenia reguluje ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2016 r., poz. 195), zwana dalej "ustawą".

Zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. Przekroczenie kryterium dochodowego jest zatem okolicznością, która uniemożliwia przyznanie świadczenia wychowawczego.

Przez dochód rodziny rozumieć należy sumę dochodów członków rodziny (art. 2 pkt 4 ustawy). Jednocześnie dochodem członka rodziny jest przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3 (art. 2 pkt 2 ustawy). W przypadku ustalania prawa do świadczenia wychowawczego na okres od 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r., rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, jest rok kalendarzowy 2014. Prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu (art. 48 ust. 1 i ust. 2 ustawy). Zaznaczyć jednocześnie należy, iż przez dochód rozumieć należy dochód zdefiniowany w przepisach ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1518) - art. 2 pkt 1 ustawy.

Ustalając dochód rodziny strony wziąć należało pod uwagę dochód uzyskany przez stronę oraz jej męża – R. K.

Z akt sprawy wynika, że R. K. w 2014 r. nie uzyskał dochodu. Dochód został przez niego osiągnięty w 2015 r. z tytułu umowy zlecenia, która z dniem 24 kwietnia 2015 r. została rozwiązana, stąd dochód ten podlegał utracie w myśl art. 2 pkt 19c ustawy i zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy nie podlegał uwzględnieniu przy obliczaniu dochodu rodziny strony dla potrzeb ustalania prawa do świadczenia wychowawczego.

Z akt sprawy wynika także, że w 2014 roku, K. K. uzyskała dochód z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę zawartej z A sp. z o.o., którego następcą prawnym została B sp. z o.o. sp. k. Umowa o pracę z powyższym pracodawcą została rozwiązana, na mocy porozumienia stron, z dniem 17 maja 2016 r. Zgodnie zaś z art. 18 ust. 5 ustawy w razie utraty dochodu prawo do świadczenia wychowawczego ustala się od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata dochodu, nie wcześniej jednak niż od miesiąca złożenia wniosku. Tym samym, powyższa okoliczność ma znaczenie dla obliczania dochodu rodziny K. K., jednakże dopiero począwszy od czerwca 2016 r. Dochód rodziny strony za kwiecień i maj 2016 r. powinien być ustalony przy uwzględnieniu jej dochodów osiągniętych w 2014 r. z tytułu zatrudnienia w firmie B sp. z o.o. sp. k. Dalsze ustalenia w tym zakresie, przy zastosowaniu przepisu art. 18 ust. 5 ustawy, miałyby znaczenie, o ile nie podstawowa kwestia sporna, jaka występuje w sprawie.

Kolegium stwierdziło, że w sprawie zasadniczo sporna jest wysokość dochodu osiągniętego z tytułu rozpoczęcia przez K. K. z dniem 19 października 2015r. prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

W odwołaniu strona kwestionuje przyjęty przez organ I instancji sposób wyliczenia dochodu osiągniętego z powyższego źródła.

Podjęcie działalności gospodarczej jest – zdaniem Kolegium, bezsporne. Oznacza to, że w przypadku K. K. nastąpiło uzyskanie dochodu, w rozumieniu art. 2 pkt 19 lit. e ustawy. W tej sytuacji zastosowanie winien znaleźć art. 7 ust. 3 ustawy, który stanowi, iż w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

Tymczasem strona w odwołaniu podnosi, że w pierwszym miesiącu prowadzenia działalności, tj. w październiku 2015 r., poniosła stratę w wysokości ok. 11 500 zł. Dalej w odwołaniu podaje, że: "jeżeli zatem K. K. w listopadzie 2015 r. osiągnęła przychód, to de facto na dzień 30 listopada 2015 r. nadal nie osiągnęła dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 30 c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych".

Odnosząc się do powyższego stwierdzenia Kolegium wskazało, że przepis art. 7 ust. 3 ustawy jest jednoznaczny i nie pozostawia dowolności interpretacyjnej. Co więcej, nie przewiduje, jak np. art. 7 ust. 2 ustawy, aby dochód podzielić przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany. W istocie takiej operacji matematycznej oczekiwałaby strona chcąca oceniać wysokość dochodu w okresie rozliczeniowym, zakończonym w dniu 31 grudnia 2015 r.

Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma zdaniem Kolegium oświadczenie K. K. z dnia 10 lutego 2017 r., gdzie wskazała, że dochód netto za listopad 2015 r. wyniósł 5434,69 zł (po odliczeniu od przychodu kosztów jego uzyskania, składki na ubezpieczenie społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy). Zdaniem Kolegium, w świetle tego oświadczenia późniejsze wahania dochodu strony nie mogą mieć znaczenia z uwagi na jednoznaczne brzmienie art. 7 ust. 3 ustawy.

W tym stanie rzeczy, uznając, iż kwota dochodu uzyskanego wyniosła 5434,69 zł, to miesięczny dochód na osobę w rodzinie wyniósł 1811,56 zł (5434,69 zł : 3 osoby) i przekracza ustawowe kryterium dochodowe rodziny, uprawniające do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.

Mając na uwadze powyższe odwołanie nie mogło zostać – zdaniem Kolegium uwzględnione, stąd orzeczono, jak w osnowie decyzji.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosła K. K.

Zarzucając naruszenie:

1) przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a to:

- art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego prowadzącego do niewłaściwego ustalenia dochodu osiągniętego przez K. K. w listopadzie 2015 r. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej;

- art. 138 § 1 ust. 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Kierownika GOPS-u w sytuacji, gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał podstaw do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji;

2) przepisów prawa materialnego, a to:

- art. 7 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci w zw. z art. 3 pkt. 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez niewłaściwe ich zastosowanie w zakresie określenia dochodu, co doprowadziło do błędnego określenia dochodu K. K. w listopadzie 2015 r., a w konsekwencji doprowadziło do odmowy przyznania świadczenia wychowawczego;

- art. 7 ust. 3 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy nie powinien on być zastosowany, jeżeli dochód określony na podstawie tego przepisu nie jest kontynuowany i uzyskiwany w okresie na jaki weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, oraz zasądzenie kosztów postępowania od organu.

W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła, że organy błędnie uznały, iż zostało przekroczone kryterium dochodowe uprawniające do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Oba organy uznały ustalając dochód K. K. osiągnięty w listopadzie 2015 r., przychód wskazany w Jej oświadczeniu jako kwotę wyjściową, którą pomniejszono o koszty uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie społeczne z pominięciem zaliczki na podatek dochodowy.

Skarżąca wskazała, że dyspozycja art. 3 pkt. 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych wyraźnie wskazuje, że od osiągniętego przychodu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, celem ustalenia dochodu, należy odjąć należny podatek dochodowy od osób fizycznych, czego organ nie uczynił, wskazując na legalny wybór K. K. o kwartalnym rozliczaniu się z urzędem skarbowym. To, że przedsiębiorca dokonuje wyboru kwartalnego rozliczenia się z prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej na podstawie art. 44 ust. 3g ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie oznacza, że poza czterema miesiącami zamykającymi dany kwartał nie płaci on podatku dochodowego, który pomniejsza jego przychód z całego okresu rozliczeniowego.

Niezasadnie także – zdaniem skarżącej, organ utożsamia pojęcie podatku należnego, o którym mowa w art. 3 pkt. 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych, z zaliczką na podatek dochodowy, co doprowadziło do odmowy przyznania K. K. świadczenia wychowawczego. Podstawę do obliczenia należnego podatku dochodowego, o którym mowa w art. 3 pkt. 1 lit. a) ustawy, stanowi art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, czemu nie stoi na przeszkodzie kwartalne rozliczanie podatku dochodowego.

Skarżąca podkreśliła, że nie jest sporne, iż odjęła działalność gospodarczą z dniem 19 października 2015r. oraz, że dokonała ona wyboru kwartalnego rozliczania podatku, na podstawie art. 44 ust. 3g ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem pierwszym okresem rozliczeniowym, w którym ustalony został należny podatek dochodowy stanowi okres od 19 października 2015 r. do 31 grudnia 2015r., co zbiegło się z rozliczeniem całego 2015 r. Zgodnie z dokumentem PIT/B "Informacji o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym 2015" (dokument znajduje się w aktach sprawy), K. K. w pierwszym okresie rozliczeniowym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej osiągnęła stratę w wysokości 1.991,22 zł, co zdaniem strony skarżącej jest równoznaczne z tym, że nie osiągnęła dochodu w 2015r. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. art. 3 pkt. 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 2 pkt 1 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, przy czym uzyskała ona dochód w rozumieniu art. 2 pkt 20 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej). Świadczy o tym fakt, że w żadnym okresie rozliczeniowym w 2015 r. nie wystąpił obowiązek zapłaty należnego podatku dochodowego w rozumieniu art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Dalej skarżąca stwierdziła, że uzyskanie dochodu nastąpiło w październiku 2015r., stąd pierwszym miesiącem stanowiącym podstawę do powiększenia dochodu jest miesiąc listopad 2015 r. Jednakże organ mylnie uznał, że jest to kwota 6 334,69zł. Jak wynika bowiem z dokumentów księgowych prowadzonej przez K. K. działalności gospodarczej w pierwszym miesiącu tej działalności (październik 2015 r.) osiągnęła ona stratę w wysokości ok. 11.500 zł, co stanowi naturalną sytuacją związaną z poniesionymi inwestycjami na początku podejmowanej działalnością gospodarczą (w tym wypadku wyposażenie salonu kosmetycznego).Jeżeli zatem K. K. w listopadzie 2015 r. osiągnęła przychód, to de facto na dzień 30.11.2015 r. nadal nie osiągnęła ona dochodu w rozumieniu art. 3 pkt. 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (miesiąc zamknęła stratą z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej od października 2015 r.). Skarżąca stwierdziła, że nawet w przypadku dokonania wyboru miesięcznego rozliczania się z urzędem skarbowym, to za miesiąc listopad 2015r. także nie wystąpiłby po jej stronie należny podatek dochodowy, bowiem na dzień 30 listopada 2015 r. nie osiągnęła ona dochodu z prowadzonej przez siebie działalności gospodarcze, podobnie jak za miesiąc październik 2015r., czy grudzień 2015r. jak i za cały 2015 r. Powyższego nie zaakceptował jednak organ drugiej instancji, wskazując, że pomimo osiągnięcia straty K. K. osiągnęła dochód.

Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła jak na wstępie.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.

Działając w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz.1066), w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwaną dalej p.p.s.a. (t.j. Dz.U. z 2017r., poz.1369), Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza.

Dokonując kontroli legalności podjętych w niniejszej sprawie decyzji, Sąd stosownie do zapisu art. 134 p.p.s.a. - nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego, materialnego, niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże w zakresie oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, która była lub winna być przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej i której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Przeprowadzona w powyższym zakresie kontrola wykazała, że tak zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt.1 lit." a" i lit."c" p.p.s.a., co powoduje, że decyzje te podlegają usunięciu z obrotu prawnego.

Niesporne jest w niniejszej sprawie, że materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, zwaną dalej u.p.p.w.d. (Dz.U. z 2016r., poz.195), w której określone zostały warunki nabywania prawa do przedmiotowego świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia.

Zgodnie z art. 4 ustawy celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (ust. 1). Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka (ust. 2).

W myśl art. 5 ustawy świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy, w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. Przysługuje ono jednak na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł (art. 5 ust. 3 ustawy).

Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. dochodem w rozumieniu tej ustawy jest dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Zatem regulacja odwołuje się do definicji ustawowej "dochodu", zawartej w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2015 r,. poz. 114, ze zm.) dalej: u.ś.r.

I tak zgodnie z treścią art. 3 pkt 1 lit." a" u.ś.r., ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób - przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. Nr 51, poz. 361 ze zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Natomiast pod pojęciem dochodu członka rodziny, stosownie do art. 2 pkt 2 u.p.p.w.d., rozumie się przeciętny miesięczny dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1 -3.

Przy czym pierwszy okres na który jest przyznawane prawo do świadczenia wychowawczego, rozpoczyna się z dniem wejścia w życie ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci tj. z dniem 1 kwietnia 2016 r. i kończy się dnia 30 września 2017 r. - art. 48 ust. 1 w zw. z art. 58 u.p.p.w.d. W przypadku ustalania prawa do świadczenia wychowawczego na powyższy okres rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, jest rok kalendarzowy 2014. Prawo do tegoż świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu - art. 48 ust. 2 u.p.p.w.d.

W ocenie Sądu, wprowadzenie do ustawy pojęć dochodu utraconego i uzyskanego służy niewątpliwie urealnieniu dochodu rodziny/wnioskodawcy w dacie przyznawania świadczeń. Ustawodawca bowiem przy ustalaniu kryterium dochodowego jako bazę traktuje rok poprzedzający rok świadczeniowy (art. 2 pkt 2 ustawy). Z uwagi jednak na możliwą dynamikę sytuacji dochodowej w rodzinach niezbędne jest ustalenie, czy na dzień orzekania przez organy nie doszło do takich istotnych zmian, które nakazują zastosowanie instytucji dochodu utraconego i uzyskanego. Celem szeregu unormowań zawartych w ustawie, zwłaszcza w art. 7, jest ustalenie dochodu osoby ubiegającej się o pomoc państwa oraz jej rodziny wprawdzie w oparciu o dane z roku kalendarzowego poprzedzającego okres na jaki ustalane jest prawo, jednakże w sposób jak najbardziej odzwierciedlający aktualny poziom dochodu takiej osoby oraz członków jej rodziny.

Aby jednak uzyskanie dochodu miało wpływ na sposób obliczenia przeciętnego miesięcznego dochodu członka rodziny a tym samym dochodu rodziny, muszą być spełnione przesłanki zawarte w art. 7 ust. 2 lub 3 u.p.p.w.d.

I tak stosownie do postanowień art. 7 ust. 2 u.p.p.w.d., w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

W myśl z kolei art. 7 ust. 3 u.p.p.w., w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

W okolicznościach niniejszej sprawie – niezasadnie w ocenie Sądu przy ustalaniu dochodu rodziny skarżącej zastosowano przepis art. 7 ust. 3 w/w ustawy zamiast przepisu art. 7 ust. 2 tej ustawy, dodatkowo nie wykazując przy tym - jak trafnie podnosi skarżąca w skardze, że dochód ten był uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane było prawo do świadczenia wychowawczego.

Niewątpliwe jest w niniejszej sprawie, że przedmiotowa sprawa dotyczy przyznania świadczenia wychowawczego na okres od 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r..

Oznacza to, że rokiem kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest owo prawo do świadczenia wychowawczego, jest rok 2015 r.

Niesporne jest w sprawie, że skarżąca z dniem 19 października 2015r. podjęła prowadzenie działalności gospodarczej.

Z akt sprawy niewątpliwie także wynika, że organy obu instancji wyliczając dochód skarżącej, uznały, że kwota uzyskanego dochodu – biorąc pod uwagę dochód netto za listopada 2015r. przekracza ustawowe kryterium dochodowe rodziny, uprawniające do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko.

Zdaniem Kolegium, zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy – miało oświadczenie skarżącej z 10 lutego 2017r., w którym oświadczyła, że dochód netto za listopad 2015r. wyniósł 5.434,69 zł (po odliczeniu .....). W świetle tegoż oświadczenia późniejsze wahania dochodu skarżącej nie mogły mieć - w ocenie Kolegium znaczenia z uwagi na jednoznaczne brzmienie art.7 ust.3 w/w ustawy.

Sąd nie podziela powyższego stanowiska organu z tego przede wszystkim względu, iż – jak to już wyżej zauważył, niezasadne było zastosowanie art. 7 ust. 3 ustawy, skoro przepis ten mówi o uzyskaniu dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, co zdaniem Sądu oznacza, iż przepis ten miałby zastosowanie tylko wówczas, gdyby skarżąca podjęła działalność gospodarczą dopiero w 2016 r. (lub 2017 r.) i w tym to okresie uzyskałaby dochód z tego tytułu.

Istotne jest przy tym także i to, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, podzielany w pełni przez skład orzekający w niniejszej sprawie, iż przepisy określające przesłanki warunkujące uzyskanie prawa do świadczenia wychowawczego powinny być wykładane w sposób pozwalający realizować ustawowy cel tego świadczenia, tj. częściowe zaspokajanie potrzeb finansowych związanych z wychowaniem i opieką dziecka, a zatem zaspokajanie tych potrzeb w zakresie adekwatnym do aktualnej sytuacji finansowej osoby ubiegającej się o tego rodzaju świadczenie (por. wyrok z 19 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 1728/17).

W świetle powyższych ustaleń, stwierdzić należy, że skoro organy nie ustaliły wysokości dochodu uzyskanego przez skarżąca w 2015r., zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, to zarówno zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji podlega uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

O kosztach postępowania sądowego, w skład, których wchodzą wyłącznie koszty zastępstwa procesowego wykonywanego przez radcę prawnego, orzeczono w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Czyniąc zadość wymaganiom określonym w art. 141 § 4 zdanie drugie p.p.s.a., Sąd pragnie wyjaśnić, że wskazania, co do dalszego postępowania wynikają wprost z zaprezentowanych wyżej rozważań, a sprowadzają się do ustalenia przez organ wysokości dochodu skarżącej w oparciu o przepis art. 7 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, przy równoczesnym wykazaniu, że skarżąca istotnie w powyższym okresie uzyskiwała dochód w rozumieniu omawianej ustawy.

W świetle powyższego, Sąd powstrzymał się z wypowiedzeniem poglądu na temat stosowania w okolicznościach sprawy przepisów materialnoprawnych, dotyczących uzyskania dochodu (art.2 pkt 20 lit.e ustawy) w odniesieniu do twierdzeń skarżącej o poniesionej stracie w prowadzonej działalności gospodarczej.

Jedynie na marginesie Sąd zauważa, że w orzecznictwie przyjęte zostało, iż w sytuacji, kiedy koszt uzyskania dochodu przerasta przychód (co do któregokolwiek członka rodziny), to jedynym efektem tego jest stwierdzenie braku dochodu (tego członka rodziny). W ujęciu rachunkowym dochód ten ma wówczas wartość zero. (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 8 grudnia 2016r., sygn.akt III S.A./Gd 843/16; wyrok NSA z dnia 16 lipca 2008r., sygn.akt I OSK 437/08).