Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 63/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 4 i 5, art. 18 ust. 1 i ust. 1e
journal: Dz.U. 2018 poz 1474
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - tekst jedn.
article: art. 10 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 130 ust. 2, art. 134 ust. 3 i 4, art. 154 ust. 1, art. 156 ust. 1, art. 157
journal: Dz.U. 2018 poz 2204
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o  gospodarce nieruchomościami  - tekst jedn.
article: par. 36 ust. 4, par. 55 ust. 2, par. 56 ust. 2 i 4, par. 57 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 207 poz 2109
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego

SENTENCJA

Dnia 22 stycznia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Starosta [...] decyzją z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej: "K.p.a."), art. 12 i art. 18 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1474 ze zm.; dalej: "specustawa") oraz art. 129 ust. 5 pkt 3, art. 130 ust. 2, art. 132 ust. 1a i 2 i art. 134 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 2204 ze zm.; dalej: "u.g.n."),

I. ustalił na rzecz M. C. odszkodowanie w łącznej kwocie [...]zł za prawo własności do projektowanej części nieruchomości położonej w miejscowości [...], gmina [...], oznaczonej w ewidencji gruntów:

- obręb: [...], arkusz mapy [...] działka nr [...], o pow. 0.0094 ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...];

- obręb: [...], arkusz mapy [...] działka nr [...], o pow. 0.0079 ha, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...],

której własność przejdzie na rzecz Powiatu [...] dla celów realizacji inwestycji drogowej - rozbudowy drogi powiatowej nr [...] w miejscowości [...], gmina [...], z dniem, z którym decyzja Starosty [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z dnia [...] lipca 2018 r. (sygn. [...]) stanie się ostateczna - w trybie art. 12 specustawy;

II. ustalił, że oznaczone w pkt. I odszkodowanie wypłacone zostanie przez Zarząd Powiatu w [...] reprezentowany przez Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w [...] na rzecz M. C. jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu odszkodowania stanie się ostateczna.

W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], Starosta [...] zezwolił Powiatowi [...] na realizację inwestycji drogowej, polegającej na rozbudowie drogi powiatowej nr [...] m. in. na nieruchomości położonej w [...], gmina [...], oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] i nr [...] - w trybie art. 11 a ust. 1, art. 11 f ust. 1 specustawy. Na mocy tej decyzji działka nr [...] została podzielona na działki nr [...] i nr [...], natomiast działka nr [...] została podzielona na działki nr [...] i nr [...]. Projektowane działki nr [...] i nr [...] zostały przeznaczone do zajęcia pod realizację inwestycji drogowej. Choć na dzień wydania niniejszej decyzji decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie stała się ostateczna, z uwagi na fakt, że posiada rygor natychmiastowej wykonalności, ustalenie odszkodowania nie napotyka przeszkód formalnych.

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. organ I instancji powołał rzeczoznawcę majątkowego A. S., która przygotowała operaty szacunkowe z dnia [...] grudnia 2018 r. stanowiące podstawę do ustalenia odszkodowania za prawo własności do nieruchomości objętych niniejszym postępowaniem administracyjnym.

W pierwszej kolejności biegła określiła wartość działki oznaczonej geodezyjnie nr [...]. Biegła wskazała, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wsi [...] w obszarze terenów zainwestowanych i części wsi [...], zatwierdzony uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] maja 1999 r., wyceniana nieruchomość znajdowała się w 99% na terenie przeznaczonym pod tereny drogi powiatowej (oznaczone symbolem 01KDP na rysunku planu), a częściowo pod tereny zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej (oznaczone symbolem [...] na rysunku planu). Biegła przeanalizowała rynek nieruchomości niezabudowanych przeznaczonych pod drogi jako rynek właściwy dla aktualnego, jak i alternatywnego przeznaczenia nieruchomości wynikającego z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Na podstawie przeprowadzonej analizy biegła wskazała, że proces wyceny powinien zostać przeprowadzony przy zastosowaniu cen transakcyjnych dla aktualnego przeznaczenia, ponieważ przeznaczenie zgodne z celem wywłaszczenia nie powoduje zwiększenia wartości nieruchomości wycenianej oraz przy uwzględnieniu przeznaczenia 1% powierzchni gruntu pod zabudowę mieszkaniową. Następnie biegła z stworzyła bazę porównawczą 3 transakcji dla celów określenia wartości nieruchomości za pomocą metody porównywania parami oraz na podstawie preferencji potencjalnych nabywców, jak i własnych analiz określiła podstawowe atrybuty waloryzujące nieruchomość gruntową oraz wskazała ich wagi procentowe. Wartość gruntu została określona na poziomie [...] zł, natomiast nakłady budowlane na łączną kwotę [...]zł oraz nasadzenia roślinne na łączną kwotę [...]zł.

Dokonując wyceny działki nr [...] biegła wskazała, że na mocy Miejscowego plan zagospodarowania przestrzennego wsi [...] w obszarze terenów zainwestowanych i części wsi [...], zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] maja 1999 r., wyceniana nieruchomość znajdowała się w 96% na terenie przeznaczonym pod tereny drogi powiatowej (oznaczone symbolem 01KDP na rysunku planu), a częściowo pod tereny upraw rolnych bez prawa zabudowy, w tym bez prawa zabudowy zagrodowej (oznaczone symbolem RP na rysunku planu). Biegła przeanalizowała rynek nieruchomości niezabudowanych przeznaczonych pod drogi jako rynek właściwy dla aktualnego, jak i alternatywnego przeznaczenia nieruchomości wynikającego z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Na podstawie przeprowadzonej analizy biegła wskazała, że proces wyceny powinien zostać przeprowadzony przy zastosowaniu cen transakcyjnych dla aktualnego przeznaczenia, ponieważ przeznaczenie zgodne z celem wywłaszczenia nie powoduje zwiększenia wartości nieruchomości wycenianej. Biegła z zakresu szacowania nieruchomości stworzyła bazę porównawczą 3 transakcji dla celów określenia wartości nieruchomości za pomocą metody porównywania parami oraz na podstawie preferencji potencjalnych nabywców, jak i własnych analiz określiła podstawowe atrybuty waloryzujące nieruchomość gruntową oraz wskazała ich wagi procentowe. Wartość gruntu została określona na poziomie [...] zł. Na przedmiotowej nieruchomości biegła nie wykazała części składowych podlegających oszacowaniu.

Organ I instancji przyjął operaty szacunkowe z dnia [...] grudnia 2018 r. sporządzone przez rzeczoznawcę majątkowego A. S. jako podstawę do ustalenia odszkodowania uznając, że zostały sporządzone zgodnie z wymaganiami art. 175 ust. 1 u.g.n.

W odwołaniu z dnia [...] czerwca 2019 r. do Wojewody M. C. zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 7, 77 i 80 K.p.a. poprzez brak należytego zebrania dowodów w niniejszym postępowaniu, brak wszechstronnego rozpatrzenia dowodów zebranych, nieprawidłową ocenę dwóch operatów szacunkowych sporządzonych przez A. S. z dnia [...] grudnia 2018 r., co skutkowało rażącym zaniżeniem wartości nieruchomości, a co za tym idzie, zaniżeniem odszkodowania przyznanego zaskarżoną decyzją, a także brak zawieszenia postępowania w przypadku, w którym decyzja lokalizacyjna nie jest decyzją ostateczną, albowiem skutecznie się od niej odwołał. Wobec tego wniósł o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej z udziałem rzeczoznawcy majątkowego sporządzającego operaty szacunkowe celem umożliwienia wyjaśnienia przez nią sprzeczności i nieprawidłowości znajdujących się w operatach, przeprowadzenie dowodu z operatów szacunkowych sporządzonych przez innego rzeczoznawcę majątkowego, zwrócenie się w trybie art. 157 ust. 1 u.g.n. do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych o ocenę prawidłowości sporządzonych operatów z dnia [...] grudnia 2018 r., uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zawieszenie toczącego się postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania, ewentualnie: uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenie organowi pierwszej instancji, gdyż decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu odwołujący wskazał, że organ I instancji przeoczył również fakt, że istniejąca droga ma 6 m szerokości, a nie 7 m, jak wskazano w treści dwóch operatów szacunkowych. Jest to sposób oczywisty niekorzystne dla odwołującego, gdyż pomniejszono metraż jego działki, a tym samym przysługującego mu odszkodowania. Ponadto, ceny działek niezabudowanych na tych terenach są o wiele wyższe niż to, co wskazał rzeczoznawca majątkowy w treści operatu szacunkowego. Działka nr [...] jest działką o przeznaczeniu rolnym. Kilka lat temu wywłaszczono własność odwołującego (działki rolne) pod budowę zachodniej obwodnicy [...] i odwołujący otrzymał z tego tytułu większą stawkę za metr kwadratowy niż to, co proponuje rzeczoznawca majątkowy. Odwołujący poddał również w wątpliwość, czy organ I instancji nie naruszył zasady korzyści dla wywłaszczonego w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Wojewoda decyzją z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej punktu II i w tym zakresie orzekł, że ustalone w pkt I odszkodowanie wypłacone zostanie przez Zarząd Powiatu w [...] reprezentowany przez Dyrektora Zarządu Dróg Powiatowych w [...] na rzecz M. C. jednorazowo w terminie 14 dni, licząc od dnia w którym decyzja Starosty [...] z [...] lipca 2018 r., znak [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w zakresie dotyczącym nowoprojektowanych działek nr [...], nr [...] z arkusza mapy [...] obręb [...] stanie się ostateczna. Pozostała część decyzji utrzymał w mocy.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia [...] lipca 2019 r., zwrócił się do rzeczoznawcy majątkowego z wnioskiem o ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w odwołaniu. W piśmie z dnia [...] października 2019 r. biegła wyjaśniła, że mając na względzie zapisy stosownych ustaw, przy uwzględnieniu zapisów miejscowego planu zagospodarowania nieruchomości ustalono przeznaczenie tej części nieruchomości jako przeważające drogowe, co opisano w operatach na str. 8 (dz. [...]) i str. 9 (dz. [...]). Dokonując oceny operatów oraz wyjaśnień biegłej organ odwoławczy stwierdził, że biegła prawidłowo wyceniła wartość przedmiotowych nieruchomości, a omawiane operaty mogą być podstawą do ustalenia odszkodowania. Biegła w sposób szczegółowy opisała analizę rynku, wyjaśniła dobór poszczególnych transakcji i przypisanych im cech, w sposób umożliwiający organowi II instancji zweryfikowanie przyjętych założeń. Biegła odniosła się również w operatach szacunkowych do tzw. "zasady korzyści" – przeprowadziła stosowną analizę w powyższym zakresie i wyciągnęła prawidłowe wnioski.

Odnosząc się do wniosku odwołującego o przeprowadzenie dowodu z operatów szacunkowych sporządzonych przez innego rzeczoznawcę majątkowego, a także o zwrócenie się w trybie art. 157 ust. 1 u.g.n. do organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych o ocenę prawidłowości sporządzonych operatów z [...] grudnia 2018 r. organ odwoławczy wskazał, że uprawnienie strony do zgłoszenia żądania przeprowadzenia dowodu podlega ograniczeniom, które pod względem celowości i konieczności zapewnienia szybkości postępowania organ powinien każdorazowo rozważyć, zwłaszcza w sytuacji gdy nie ma dostatecznych argumentów przemawiających za zakwestionowaniem dotychczasowych ustaleń. Wojewoda stoi na stanowisku, iż nieprzeprowadzenie przez organ odwoławczy dowodu dla wyjaśnienia okoliczności już bezspornie wyjaśnionych przez organ pierwszej instancji nie jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a tym samym nie uzasadnia uwzględnienia odwołania przez organ drugiej instancji i uchylenia zaskarżonej decyzji. Zważywszy na tak rozumianą treść art. 78 K.p.a. organ odwoławczy stwierdził, że objęte wnioskiem dowodowym okoliczności zostały już wyjaśnione w trakcie postępowania, w tym w drodze wyczerpujących wyjaśnień złożonych przez A. S. w piśmie z [...] października 2019 r.

Odnosząc się do wniosku strony dotyczącego powołania przez organ odwoławczy innego rzeczoznawcy majątkowego organ odwoławczy wskazał, że zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy. Organ administracji nie jest natomiast związany wnioskiem strony o powołanie biegłego dla ustalenia okoliczności, która w sposób niebudzący wątpliwości może być ustalona przez organ na podstawie dokumentów sprawy. Jeżeli natomiast strona w toku prowadzonego postępowania zapoznała się z operatem i uważała, że jest on wadliwy, to winna wnioskować o sprawdzenie prawidłowości sporządzenia operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych. Z tej możliwości strona odwołująca jednak nie skorzystała. Samo zaś niezadowolenie strony z opinii biegłego czy też subiektywne przekonanie strony o nieprawidłowości sporządzonych wycen nieruchomości jest niewystarczające dla skutecznego podważenia ich wiarygodności.

Odpowiadając na zarzut dotyczący odmowy zawieszenia postępowania w sprawie w sytuacji, gdy decyzja lokalizacyjna nie jest decyzją ostateczną organ odwoławczy wyjaśnił, że nie każda kwestia, która w przekonaniu strony stanowi zagadnienie wstępne, obliguje organ do zawieszenia postępowania administracyjnego. Jeżeli postępowanie odwoławcze dotyczące zezwolenia na realizację inwestycji drogowej zostanie zakończone wydaniem decyzji administracyjnej zmieniającej lub uchylającej i ewentualnie jego końcowe rozstrzygnięcie miałoby wpływ na niniejsze postępowanie odszkodowawcze - jest to przesłanka do wznowienia postępowania, a nie do zawieszenia postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do wniosku strony o przeprowadzenie rozprawy organ odwoławczy wskazał, że z odesłań zawartych w art. 12 ust. 5 oraz art. 23 specustawy drogowej nie wynika obowiązek przeprowadzenia rozprawy. Przepis art. 12 ust. 5 specustawy drogowej odsyła bowiem do przepisów o gospodarce nieruchomościami w zakresie ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania. Czynności te są zaś regulowane przepisami art. 128 - 135 u.g.n. oraz przepisami wykonawczymi, nie zaś art. 118 tej ustawy, co oznacza, że art. 118 ust. 1 u.g.n., mówiący o konieczności przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego, wbrew wnioskom wskazanym w odwołaniu, nie ma konieczności przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Rozprawa taka dopuszczalna jest w postępowaniu administracyjnym wyjątkowo, gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania bądź osiągniecie celu wychowawczego albo gdy wymaga tego przepis prawa, a także wtedy, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin (art. 89 § 1 i 2 K.p.a). W rozpoznawanej sprawie sytuacja taka nie zachodzi, tym bardziej, że wniosek dotyczy postępowania odwoławczego, w którym postępowanie dowodowe prowadzone jest w ograniczonym zakresie. Odwołujący miał przy tym możliwość przeglądania akt i składania organom wyjaśnień i oświadczeń, bowiem wiedział o toczącym się postępowaniu. Pismem z [...] stycznia 2019 r. organ I instancji poinformował go o możliwości zapoznania się ze sporządzonymi w sprawie operatami szacunkowymi.

W zakresie zarzutu dotyczącego innej powierzchni wycenianych działek organ odwoławczy wskazał, że decyzja ustalająca wysokość odszkodowania jest konsekwencją decyzji Starosty [...] z [...] lipca 2018 r., znak [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, która to decyzja zatwierdza podział działki nr [...] na działki nr [...] o powierzchni 0.0094 ha i nr [...], a także podział działki nr [...] na działki nr [...] o powierzchni 0.0079 ha i nr [...]. Pola powierzchni nowo powstałych działek nr [...] i nr [...] zostały jednoznacznie wskazane w wykazie zmian danych ewidencyjnych załączonym do decyzji Starosty [...] z [...] lipca 2018 r.

W skardze z dnia [...] grudnia 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. C. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 10 § 1 i 2 K.p.a., art. 89 § 1 i 2 K.p.a., art. 97 K.p.a. oraz art. 157 u.g.n.

W uzasadnieniu skarżący powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu. Podniósł, że organ odwoławczy w żaden sposób nie ustosunkował się do nieprawidłowości, jakie skarżący podnosił w toku postępowania i nawet nie podjął próby zweryfikowania jego twierdzeń w oparciu o instytucję określoną w treści art. 157 ust. 1 u.g.n., a tym samym nie uczynił zadość wymogom określonym w art. 7, 77 i 80 K.p.a.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 K.p.a. skarżący podniósł, że dopiero w dniu [...] listopada 2019 r. otrzymał pismo z dnia [...] października 2019 r., zakreślające 7-dniowy termin na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji przez organ II instancji, jednak już tego samego dnia organ wydał decyzję w sprawie.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. W odniesieniu do zarzutu naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. organ odwoławczy wskazał, że od momentu wpływu sprawy do organu odwoławczego, tj. od dnia [...] czerwca 2019 r. skarżący nie wykazywał zainteresowania sprawą, ani pozyskanymi przez organ odwoławczy dokumentami, pomimo, iż w piśmie Wojewody z [...] lipca 2019 r. został zawiadomiony, że materiał dowodowy zostanie uzupełniony m.in. o wyjaśnienia rzeczoznawcy majątkowego. Ponadto, w piśmie tym wskazano, że termin załatwienia sprawy przewidywany jest do [...] października 2019 r. Skarżący po zawiadomieniu go o prowadzonym postępowaniu odwoławczym był zresztą świadomy, że postępowanie się toczy, a organ wyznaczył konkretny termin, do którego zostanie wydane rozstrzygnięcie. Skarżący mógł zatem i bez pouczenia, o którym mowa w art. 10 § 1 K.p.a., samodzielnie przedstawić swoje stanowisko w sprawie, czego nie uczynił. Nawet w skardze nie podniósł okoliczności mogących mieć wpływ na wynik sprawy.

W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2020 r. M. C. podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do odpowiedzi na skargę wskazał, że nie ma żadnego przepisu prawa, który nakazywałby, aby to skarżący wystąpił do organizacji zawodowej rzeczoznawców z wnioskiem o sporządzenie kontroperatu. Organ administracji publicznej posiada kompetencje do samodzielnego zlecenia powyższych czynności organizacji zawodowej rzeczoznawców. Skarżący nie widzi powodu, aby miał ponosić kolejne koszty związane ze zlecaniem opinii, jeżeli powinien to zrobić organ administracji.

Dodał, że gdyby miał możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz możliwość zgłoszenia żądań, to m.in.: opisałby wszystkie zastrzeżenia w stosunku do operatów szacunkowych (z wykazaniem, na czym polegały błędy biegłych - m.in. błąd w doborze nieruchomości podobnych/sąsiednich itd.); wnioskowałby o przeprowadzenie opinii uzupełniającej, o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej celem zadania pytań biegłemu, przedłożyłby operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę działającego na jego zlecenie (i w oparciu o ten operat żądałby biegłego powołanego w sprawie do ustosunkowania się do treści prywatnego operatu), żądałby zwrócenia się przez organ do organizacji zawodowej rzeczoznawców celem dokonania oceny operatów szacunkowych sporządzonych w toku sprawy. Powyższe wnioski i żądania, a także inne, które sformułowałby w trybie art. 10 K.p.a., mogłyby całkowicie zmienić rozstrzygnięcie w zaskarżonej decyzji i skutkować przyznaniem skarżącemu wyższego odszkodowania. Organ II instancji jednak całkowicie zlekceważył tę kwestię.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2019 r., nr [...], ustalająca na rzecz M. C. odszkodowanie w łącznej wysokości [...] zł za nieruchomości oznaczone w ewidencji gruntów: obręb [...], ark. mapy [...], dz. nr [...] o pow. 0.0094 ha i dz. nr [...] o pow. 0.0079 ha, przeznaczone pod realizację inwestycji drogowej polegającej na rozbudowie drogi powiatowej nr [...] w miejscowości [...], gmina [...].

Rozpoczynając rozważania prawne w tym zakresie wyjaśnić należy, że postępowanie, którego celem jest nabycie nieruchomości dla potrzeb budowy dróg publicznych reguluje odpowiednio ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1496 ze zm.; dalej "specustawa drogowa"), a w zakresie w niej nieuregulowanym, przepisy ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121 ze zm.; dalej "u.g.n.").

W myśl art. 12 ust. 4 specuslawy drogowej, nieruchomości lub ich części objęte decyzją zezwalającą na realizację inwestycji drogowej stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa w odniesieniu do dróg krajowych, czy też własnością odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego w odniesieniu do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Zgodnie z art. 12 ust. 4f specustawy drogowej, odszkodowanie za nieruchomość przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe.

Według art. 12 ust. 5 przytoczonej ustawy, do ustalenia wysokości odszkodowania, o którym mowa w ust. 4a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 18. Natomiast art. 18 ust. 1 specustawy drogowej stanowi, iż wysokość odszkodowania ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji na realizację inwestycji drogowej przez organ pierwszej instancji oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania. Przepis art. 18 ust. 1e specustawy drogowej przewiduje przy tym, że wysokość odszkodowania za przejęte nieruchomości jest powiększana każdorazowo o kwotę równą 5% ustalonego odszkodowania, w przypadku gdy dotychczasowy właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości wyda tę nieruchomość lub opróżni lokal i inne pomieszczenia niezwłocznie, lecz nie później niż w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna, albo od dnia doręczenia zawiadomienia o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, albo od dnia doręczenia postanowienia o nadaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności.

Odnosząc powyższe uwagi do specyfiki rozważanej sprawy należy w pierwszej kolejności zauważyć, że poza sporem pozostaje, że na wniosek Zarządu Powiatu w [...], Starosta [...] decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], dokonał m. in. podziału dz. nr [...] na ark. nr [...], w wyniku którego wydzielono pod drogę dz. nr [...] na ark. mapy [...] o pow. 0,0094 ha, a także podziału dz. nr [...] na ark. nr [...], w wyniku którego wydzielono pod drogę dz. nr [...] na ark. mapy [...] o pow. 0,0079 ha, których własność przejdzie na rzecz Powiatu [...] z mocy prawa za odszkodowaniem z dniem, w którym decyzja lokalizacyjna stanie się ostateczna. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności (k. 3 – 24 akt adm. organu I instancji). Nie ulega również wątpliwości, że to M. C., jako ówczesnemu właścicielowi działek nr [...] i nr [...], przysługuje odszkodowanie za przejęcie wydzielonych działek nr [...] i nr [...] (zob. wypis z rejestru gruntów, k. 1 i 2 akt adm. organu I instancji). Oś sporu w niniejszej sprawie koncentruje się natomiast wokół rozstrzygnięcia, czy ustalone odszkodowanie w wysokości 32.229,00 za działki nr [...] i [...] objęte decyzją zezwalającą na realizację inwestycji drogowej odpowiada ich wartości odpowiednio – odtworzeniowej (uwzględniającej wartość rynkową gruntu oraz koszt odtworzenia nakładów budowlanych i nasadzeń roślinnych) i rynkowej.

W kontekście powyższego wyjaśnić należy, że stosownie do art. 130 ust. 2 u.g.n., ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości. Jak przy tym wynika z art. 156 ust. 1 tej ustawy, rzeczoznawca majątkowy winien sporządzić opinię o wartości nieruchomości na piśmie w formie operatu szacunkowego.

Dalej wyjaśnienia wymaga, że dowód z operatu szacunkowego podlega ocenie organu administracji publicznej tak jak każda inna opinia na podstawie art. 80 K.p.a. w związku z art. 75 § 1 K.p.a. Zatem organ rozpoznający sprawę zobligowany jest ocenić wartość dowodową operatu szacunkowego, który jest podstawowym dowodem w sprawie dotyczącej ustalenia wartości nieruchomości. Dlatego też organ może w razie potrzeby żądać od rzeczoznawcy uzupełnienia tego dokumentu, albo wyjaśnień co do jego treści. Ocena wartości dowodowej operatów jest możliwa przez organ administracyjny, jak i sąd administracyjny w sytuacji, gdy prosta analiza treści operatu budzi wątpliwości co do ich spójności, logiczności, zupełności, nieścisłości, pominięciu istotnych dla ustalenia wartości nieruchomości elementów (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 listopada 2016 r., sygn. akt II SA/Po 715/16 – wszystkie powołane w niniejszym wyroku orzeczenia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Na potrzeby niniejszego postępowania w dniu [...] grudnia 2018 r. zostały sporządzone operaty szacunkowe przez rzeczoznawcę majątkowego A. S. (k. 46-120 akt adm. organu I instancji). W opinii Sądu ich prawidłowość nie wzbudza wątpliwości.

Należy bowiem zauważyć, że operaty szacunkowe zostały sporządzone przez podmiot dysponujący niezbędnymi kwalifikacjami – biegły został wpisany na listę rzeczoznawców majątkowych (nr [...]). Zakres treściowy przedmiotowych operatów szacunkowych odpowiada wymogom wynikającym z przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r., nr 207, poz. 2109; dalej: "rozporządzenie"), zmienionego rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2011 r. (Dz. U. z 2011 r., nr 165, poz. 985). Opracowania te zawierają bowiem, zgodnie z § 55 ust. 2 powołanego rozporządzenia, informacje niezbędne przy dokonywaniu wyceny nieruchomości, w tym wskazanie podstaw prawnych i uwarunkowań dokonanych czynności, rozwiązań merytorycznych, przedstawienia toku obliczeń oraz wyniku końcowego. Treść omawianych opracowań realizuje zarazem wytyczne z § 56 ust. 1 cytowanego rozporządzenia oraz zawierają istotne dokumenty jako załącznik, spełniając tym samym wymóg z § 56 ust. 4 tego rozporządzenia. Ponadto operaty szacunkowe zostały podpisane przez rzeczoznawcę majątkowego wraz z zamieszczeniem daty i pieczęci, co odpowiada § 57 ust. 1 wymienionego rozporządzenia. Opinie biegłego nie budzą zatem wątpliwości na płaszczyźnie formalnej.

Ponadto należy wskazać, że biegły w obydwu operatach wskazał wyraźnie transakcje, które przyjął jako podstawę swoich wyliczeń, oraz zastosowaną metodę szacowania wartości przedmiotowych nieruchomości. Dane wyjściowe zostały zaprezentowane w sposób jasny, pozwalający na ich weryfikację. Trafnie zatem organy administracji uznały, że zawarte w operatach wyliczenia mogą być podstawą do ustalenia skarżącemu wysokości odszkodowania za działki przejęte pod inwestycję drogową.

W kontekście powyższego Sąd podkreśla, że poza zakresem analizy sądów administracyjnych jest kwestia merytorycznej zasadności wyboru metody i techniki szacowania nieruchomości. Stosownie do art. 154 ust. 1 u.g.n., rzeczoznawca majątkowy ma swobodę w wyborze właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania. Organ prowadzący postępowanie, a tym bardziej sąd administracyjny, nie może wkraczać w merytoryczną zasadność opinii rzeczoznawcy majątkowego, ponieważ nie dysponuje wiadomościami specjalnymi, które posiada biegły (por. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2665/15).

Należy zauważyć, że w operacie określono wartość rynkową działek gruntu o nr [...] i [...], jako przedmiotu własności, w podejściu porównawczym, metodą porównywania parami. W przypadku działki nr [...], oprócz wartości rynkowej gruntu niezabudowanego, wyceniono dodatkowo koszt odtworzenia znajdujących się na gruncie nakładów, przy zastosowaniu metody kosztów odtworzenia (składowych budowanych i składowych roślinnych), przy użyciu techniki wskaźnikowej.

W kontekście zarzutów skargi wyjaśnienia wymaga, że dokonując wyceny nieruchomości wywłaszczonych pod drogi publiczne rzeczoznawca majątkowy winien przede wszystkim uwzględnić cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stan nieruchomości w dacie wydania decyzji zezwalającej na inwestycję drogową oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych. Przy czym należy mieć na względzie, że decydujące dla określenia wartości nieruchomości jest przeznaczenie, jakie nieruchomość miała przed dniem wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji. W sytuacji, gdy wywłaszczona nieruchomość już przed wydaniem decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej uzyskała przeznaczenie drogowe, to wówczas zastosowanie znajduje przepis § 36 ust. 4 rozporządzenia. Przewiduje on, że jeżeli na realizację inwestycji drogowej została wywłaszczona lub przejęta z mocy prawa nieruchomość, która na dzień wydania decyzji była przeznaczona pod inwestycję drogową, wartość rynkową określa się, przyjmując przeznaczenie nieruchomości przeważające wśród gruntów przyległych, chyba że określenie wartości jest możliwe przy uwzględnieniu cen transakcyjnych nieruchomości drogowych.

Z kolei art. 134 ust. 3 u.g.n. przewiduje, że wartość nieruchomości dla celów odszkodowania określa się według aktualnego sposobu jej użytkowania, jeżeli przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, nie powoduje zwiększenia jej wartości. Jeżeli zaś przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, powoduje zwiększenie jej wartości, wartość nieruchomości dla celów odszkodowania określa się według alternatywnego sposobu użytkowania wynikającego z tego przeznaczenia (ust. 4).

W rozpoznawanej sprawie biegła wzięła pod uwagę, że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wsi [...] w obszarze terenów zainwestowanych i części wsi [...], zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] maja 1999 r. ([...]), projektowana do wydzielenia działka nr [...] znajduje się na terenie przeznaczonym częściowo pod tereny upraw rolnych bez prawa zabudowy, w tym bez prawa zabudowy zagrodowej (4 % powierzchni projektowanej działki) i częściowo pod tereny drogi powiatowej, natomiast projektowana do wydzielenia działka nr [...] znajduje się na terenie przeznaczonym częściowo pod teren drogi powiatowej (99% powierzchni działki) i częściowo pod teren zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej. Dlatego też w przypadku działki nr [...] biegła przeprowadziła analizę rynku nieruchomości przeznaczonych pod drogi, określając wartość nieruchomości według aktualnego sposobu użytkowania oraz wartość nieruchomości według alternatywnego sposobu użytkowania, w procesie wyceny uwzględniając udział 1% gruntu budowalnego (wskazując wartość jednostkową dla przeznaczenia na poziomie [...] zł) – na bazie cenności gruntów mieszkaniowych w rejonie. W wyniku przyjętych założeń i dokonanych obliczeń uzyskała wartość nieruchomości według aktualnego sposobu użytkowania (dotychczasowego przeznaczenia: terenów komunikacji publicznej, częściowo zabudowy zagrodowej i mieszkaniowej). Biegła nie uwzględniła zasady korzyści, albowiem w tym przypadku wartość nieruchomości określona według jej przeznaczenia na cel wywłaszczenia (przejęcia) byłaby niższa od wartości określonej według aktualnego sposobu użytkowania (dotychczasowego przeznaczenia). Z kolei w przypadku działki nr [...] biegła dokonała analizy rynku nieruchomości niezabudowanych przeznaczonych pod uprawy rolne i komunikację (wartość według aktualnego sposobu użytkowania) oraz nieruchomości przeznaczonych pod drogi (wartość nieruchomości według alternatywnego sposobu użytkowania). Ostatecznie w wyniku przyjętych założeń i dokonanych obliczeń biegła uzyskała wartość nieruchomości według alternatywnego sposobu użytkowania (wg przeznaczenia zgodnie z celem wywłaszczenia: tereny komunikacji publicznej), uwzględniając zasadę korzyści – w tym bowiem przypadku wartość nieruchomości określona według jej alternatywnego sposobu użytkowania (przeznaczenia zgodnie z celem wywłaszczenia) była bowiem wyższa od wartości według aktualnego sposobu użytkowania (dotychczasowego przeznaczenia). Analiza porównawcza cen transakcyjnych na rynku lokalnym nieruchomości wskazała, że przeznaczenie gruntu zgodne z celem wywłaszczenia powoduje zwiększenie wartości nieruchomości – ceny gruntów o przeznaczeniu dotychczasowym (grunty rolne) są niższe niż ceny nieruchomości drogowych (s. 13 operatu). W świetle tych wywodów nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi kwestionujące niezastosowanie tzw. zasady korzyści określonej w art. 134 ust. 3 i 4 u.g.n.

Ostatecznie, wybierając nieruchomości podobne zarówno do działki [...], jak i działki [...], biegły przyjął po trzy transakcje sprzedaży własności nieruchomości niezabudowanych nabywanych pod drogi na terenie Gminy [...], w opinii biegłego najbardziej przystających swoją charakterystyką do nieruchomości wycenianych pod względem cech rynkowych, tj. lokalizacji, stanu zagospodarowania, intensywności wykorzystania drogi oraz funkcji terenów przyległych (str. 14, 16 i 17 operatu dot. działki [...]; str. 13-15 i 17-18 operatu dot. działki [...]).

Zdaniem Sądu nie ma podstaw aby kwestionować dobór przez biegłego nieruchomości podobnych do nieruchomości wycenianych. Biegły zawarł w operatach szacunkowym informacje o tych nieruchomościach, które pozwalały na zweryfikowanie ich cech. Biegły opisał i ocenił lokalizację, grunty przyległe, intensywność użytkowania drogi oraz stan zagospodarowania nieruchomości podobnych, a także istotne cechy różniące nieruchomości i współczynniki korygujące ustalone ze względu na te różnice. Następnie przeanalizował i porównał ze sobą istotne cechy nieruchomości wycenianych i nieruchomości porównawczych. W oparciu o wyznaczone cechy i przy zastosowaniu metody porównywania parami, biegły zgodnie z przyjętą metodyką dokonał korekty cen transakcyjnych nieruchomości podobnych.

Sąd wyjaśnia przy tym, że zagadnienie wyodrębnienia cech rynkowych, podobnie jak cała metodyka wyceny, nie zostały całościowo uregulowane w żadnym akcie prawnym. Reguluje je tylko, w formie zaleceń adresowanych do rzeczoznawców, uchwała organu samorządu zawodowego rzeczoznawców majątkowych. Dodatkowo, zagadnienie wyodrębnienia cech rynkowych nie opiera się także na wiedzy ogólnie dostępnej czy notoryjnej, znanej z urzędu sądowi bądź organom administracji. Dlatego zarówno wyróżnienie cech rynkowych, mających wpływ na wartość nieruchomości, jak i nadawanie im określonych wag, jest zadaniem powierzonym rzeczoznawcom majątkowym, stricte wiążącym się z wiedzą fachową z zakresu wyceny nieruchomości. W rozpatrywanej sprawie dla cechy rynkowej lokalizacji nieruchomości biegły przypisał wagę 40 %, dla przeznaczenia gruntów przyległych wagę 20 %, dla intensywności użytkowania drogi wagę 20 % i dla stanu zagospodarowania wagę 20 %, po czym skorygował różnice w tych cechach pomiędzy działkami wycenianymi a działkami podobnymi. Sposób korekty cen z uwagi na te cechy ujęty jest w sposób przejrzysty w tabelach na stronach 16 i 17 operatu dot. działki [...] i stronie 18 operatu dot. działki [...].

W sporządzonym na poczet niniejszego postępowania operacie dot. działki nr [...] biegły wziął również pod uwagę, że w dacie wydania decyzji lokalizacyjnej na gruncie znajdowały się nakłady budowlane i roślinne (str. 7 i 8 operatu). Nazwy katalogów, które biegły wykorzystał do wyceny nakładów budowlanych oraz nasadzeń roślinnych oraz stosowne obliczenia znajdują się w przejrzystych tabelach na s. 19 operatu.

Odnosząc się do zarzutów odwołania i skargi w pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 12 ust. 4 lit. g specustawy, jeżeli decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nadany został rygor natychmiastowej wykonalności, decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 60 dni od dnia nadania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności. Przepis ten ma charakter szczególny w stosunku do regulacji art. 12 ust. 4 lit. b specustawy drogowej, zgodnie z którą decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Z powyższego wynika, że nie ma przeszkód, aby wydać decyzję ustalającą należne odszkodowanie zanim decyzja lokalizacyjna stanie się ostateczna. Rozpoznanie odwołania od decyzji lokalizacyjnej nie stanowi więc zagadnienia wstępnego, co obligowałoby organ do zawieszenia postępowania prowadzonego w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę na podstawie tej decyzji lokalizacyjnej.

Wbrew twierdzeniu skarżącego organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji w sposób szczegółowy odniósł się do zarzutów odwołania, a także wystąpił do biegłej o odniesienie się do zarzutów zawartych w odwołaniu, co nastąpiło w piśmie z dnia [...] października 2019 r. (k. 33 akt adm. organu odwoławczego).

Pozytywna ocena Sądu wartości merytorycznej operatów szacunkowych sporządzonych w niniejszej sprawie sprawia, że prawidłowe jest stanowisko organów administracji, które w braku podstaw do kwestionowania ich prawidłowości nie wystąpiły o ich ocenę przez organizację rzeczoznawców majątkowych, jak tego oczekiwał skarżący (art. 157 u.g.n.). Należy podkreślić, że samo niezadowolenie strony z opinii biegłego, czy też subiektywne przekonanie strony o nieprawidłowości sporządzonej wyceny nieruchomości, jeżeli nie jest potwierdzone obiektywnie weryfikowalnymi dowodami, jest niewystarczające do skutecznego podważenia jej wiarygodności (por. wyroki WSA w Łodzi z dnia 4 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 456/16, WSA w Warszawie z dnia 19 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 1639/14, WSA w Białymstoku z dnia 18 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 272/16). Ugruntowane w orzecznictwie jest również przekonanie, że strona kwestionująca dany operat szacunkowy powinna przedłożyć organowi dowód jego nieprawidłowości w postaci opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych. Należy podkreślić, że art. 157 u.g.n. nie ogranicza strony postępowania w możliwości zwrócenia się do organizacji zawodowej rzeczoznawców z wnioskiem o dokonanie oceny kwestionowanego operatu. Nie można jednak przyjąć, że obowiązek taki obciąża każdorazowo organ w sytuacji, gdy strona kwestionuje operat, nawet przedkładając opracowanie konkurencyjne. O potrzebie zewnętrznej weryfikacji operatu przez organ, o jakiej mowa w art. 157 ust. 1 u.g.n., decyduje nie żądanie strony, lecz powstanie po stronie organu uzasadnionych wątpliwości co do prawidłowości jego sporządzenia (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 11 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 562/16). Tych wątpliwości organ nie miał, oceniając ustalenia wynikające z operatu jako prawidłowe zarówno pod względem formalnym, jak i merytorycznym. Niemniej istotne jest, że organ odwoławczy zwrócił się do biegłej o dodatkowe wyjaśnienia, konfrontując z nią zarzuty zgłaszane przez stronę skarżącą. Wyjaśnienia biegłej organ ocenił jako przekonywujące, a zgłaszane zarzuty ostatecznie nie podważyły prawidłowości ustaleń operatu. W konsekwencji, zdaniem Sądu, brak jest podstaw w okolicznościach niniejszej sprawy, by uznać brak dopuszczenia oceny operatu przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych za uchybienie organów procedujących w sprawie.

Niezasadny jest również zarzut braku przeprowadzenia w sprawie rozprawy administracyjnej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowane jest stanowisko, że art. 118 u.g.n. nie znajduje zastosowania w zakresie postępowań prowadzonych na podstawie specustawy drogowej (zob. szerzej wyrok WSA w Krakowie z dnia 4 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 739/13).

Sąd zgadza się ponadto ze stanowiskiem organu odwoławczego – szczegółowo przytoczonym w części historycznej niniejszego wyroku – zajętym względem zarzutu przyjęcia do wyceny błędnej powierzchni działek przeznaczonych pod inwestycję celu publicznego.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 § 1 K.p.a. wskazać należy, że skarżący nie przytoczył żadnych twierdzeń, które mogłyby wpłynąć na treść rozstrzygnięcia, a których nie mógł przedstawić organowi odwoławczemu. Wskazana przez skarżącego na etapie postępowania sądowego argumentacja pokrywa się z zarzutami odwołania (żądanie przeprowadzenia rozprawy, wniosek o wystąpienie do organizacji rzeczoznawców majątkowych). Gołosłowne jest przy tym wskazywanie, że skarżący mógłby opisać "wszystkie zastrzeżenia w stosunku do operatów", albowiem mógł to zrobić składając odwołanie. Zarzuty skargi zgłoszone pod adresem operatów pokrywają się przy tym z zarzutami odwołania, wobec czego nie sposób dać wiarę skarżącemu, że zarzuty te zostałyby rozbudowane przy prawidłowym zastosowaniu przez organ odwoławczy art. 10 § 1 K.p.a. Odnośnie żądania opinii uzupełniającej od biegłego wskazać należy, że organ odwoławczy we własnym zakresie przekazał odwołanie biegłemu, który ustosunkował się do zarzutów skarżącego. W zakresie potencjalnej możliwości przedłożenia przez skarżącego operatu szacunkowego sporządzonego na jego zlecenie należy zwrócić uwagę, że skarżący nie zrobił tego ani na etapie odwołania, ani na etapie postępowania sądowego. W piśmie z dnia [...] listopada 2020 r. wskazał przy tym, że nie widzi powodu, aby miał ponosić kolejne koszty związane ze zleceniem opinii, jeżeli powinien to zrobić organ administracji. Tymczasem w przypadku kontrooperatu skarżący również musiałby ponieść koszty jego sporządzenia, co czyni niewiarygodnym jego oświadczenie.

Reasumując, zdaniem Sądu operaty szacunkowe jako wykonane zgodnie z przepisami prawa, słusznie zostały przyjęte przez organy orzekające jako dowód w sprawie określenia odszkodowania za nieruchomości zajęte pod drogę. Sąd nie dopatrzył się przy wydaniu kontrolowanych decyzji naruszenia prawa, które w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") powodowałyby wyeliminowanie tych decyzji z obrotu prawnego, względnie stwierdzenie ich wydania z naruszeniem prawa.

W szczególności, w ocenie Sądu w kontrolowanej sprawie organ I instancji i w ślad za nim organ odwoławczy rozstrzygnęły jej istotę na podstawie postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w zgodzie z wymogami przepisów art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., co finalnie znalazło swoje odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanych w sprawie decyzji, które spełniają wymogi z art. 107 § 3 K.p.a.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.

Niniejsza sprawa została rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na mocy zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia [...] października 2020 r., wydanego w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia [...] marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem [...], innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych.