Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1262/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6302 Kontyngenty taryfowe, pozwolenia, cła  antydumpingowe i inne ograniczenia w obrocie towarowym z zagranicą
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Celne prawo
Celne postępowanie
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę WSA do ponownego rozpoznania 2.Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 67
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 29 poz 1 art. 1 ust. 2
law: Rozporządzenie Rady (WE) NR 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009 r. nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych  elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej
journal: Dz.U.UE.L 2010 nr 282 poz 29 art. 2, art. 13 ust. 3, art. 14 ust. 5
law: Rozporządzenie Komisji  (UE) NR 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia  środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa  lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji,  zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, i poddające ten przywóz rejestracji
article: art. 184, art. 185 w zw. z art. 203 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2012 nr 275 poz 1 art. 2
law: Rozporządzenie Wykonawcze Rady (UE) NR 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające  ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Maria Myślińska Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Protokolant Nina Szyller po rozpoznaniu w dniu 16 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skarg kasacyjnych Dyrektora Izby Celnej w G. oraz B.M.J. Spółki jawnej w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 9 maja 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 44/13 w sprawie ze skargi B.M.J. Spółki jawnej w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]; [...] w przedmiocie cła antydumpingowego 1. ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej w G. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G.; 2. oddala skargę kasacyjną B.-M. J. Spółki jawnej w R.; 3. zasądza od B.-M. J. Spółki jawnej w R. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w G. 4.450 (cztery tysiące czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia [...] maja 2013 r. o sygn. akt III SA/Gd 44/13, po rozpoznaniu sprawy ze skargi B. – M. J. Spółki Jawnej w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] [...] w przedmiocie cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług, uchylił zaskarżoną decyzję, zasądził od organu na rzecz skarżącego koszty sądowe oraz określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia.

W dniu [...] listopada 2010 r. B. M. J. Sp. j. w R. (dalej: spółka, skarżąca) za pośrednictwem T.S. T. Sp. z o.o. w G. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu w Polsce importowane z Malezji, "śruby sześciokątne wykonane ze stali zwykłej o wytrzymałości na rozciąganie 800 MPa lub większej". W zgłoszeniu celnym wskazano kod Taric 7318 15 89 81, a kwota długu celnego została określona z zastosowaniem stawki celnej – 3,7 %, na podstawie świadectwa pochodzenia FORM A.

Naczelnik Urzędu Celnego w G. decyzją z [...] listopada 2011 r. określił dla towarów objętych zgłoszeniem stawkę rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego (A30) - w wysokości 85% z dodatkowym kodem Taric – B999; określił niezaksięgowaną kwotę ostatecznego cła antydumpingowego (A30), podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 119 087 zł oraz podatek od towarów i usług z tytułu importu w wysokości 58 162 zł.

Na wskutek wniesionych odwołań B. – M. J. Sp. j. oraz T.S. T. Sp. z o.o. Dyrektor Izby Celnej w G. decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), dalej: o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm., dalej: p.c.) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w G.

W uzasadnieniu Dyrektor Izby Celnej w G. podał, że w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego obowiązywało rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji i poddające ten przywóz rejestracji (Dz. Urz. L 282/29 z 28.10.2010 r. dalej: rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010) i zgłoszenie podlegało rejestracji, natomiast na mocy rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 z 18 lipca 2011 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz. Urz. UE Nr L 194/6 z 26.07.2011 r.) zastosowano do przedmiotowego towaru cło antydumpingowe w wysokości 85 %. Dalej, organ odwoławczy wskazał, że zastosowanie w sprawie cła antydumpingowego stanowi działanie prawa wstecz, to jest to jednak dozwolone w świetle prawa wspólnotowego, jak również jest dopuszczalne przez przepisy Konstytucji RP.

Organ wyjaśnił także, że rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010 nie nakładało na organy celne obowiązku prowadzenia jakiegokolwiek postępowania administracyjnego dotyczącego rejestracji towarów. Procedura automatycznej rejestracji została uregulowana w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą (Dz. U. nr 97, poz. 963 ze zm.). W świetle tych uregulowań automatyczna rejestracja polega na rejestracji przywozu towarów lub na obowiązku uzyskania pozwolenia na przywóz lub wywóz towarów. Jeżeli w rozporządzeniu o automatycznej rejestracji nie został nałożony obowiązek uzyskania pozwolenia, przyjęcie zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu lub procedury wywozu jest jednoznaczne z zarejestrowaniem przez organ celny faktu dokonania obrotu z zagranicą towarem objętym automatyczną rejestracją. Tym samym zarejestrowanie przedmiotowego zgłoszenia w systemie CELINA było wystarczającą gwarancją ochrony rynku wspólnotowego i pozwalało dochodzić cła antydumpingowego z mocą wsteczną.

W odniesieniu do zarzutów T.S. T. Sp. z o. o. organ odwoławczy stwierdził, że spółka ta zadeklarowała w zgłoszeniu celnym, że działa we własnym imieniu na rzecz B.-M. J. Spółki Jawnej. Także treść pełnomocnictwa wskazuje, że miała umocowanie do działania jako przedstawiciel pośredni. Fakt, że posiadała także umocowanie do działania jako przedstawiciel bezpośredni nie zmienia faktu, że w tym konkretnym przypadku wybrała rodzaj przedstawicielstwa pośredniego. Wynika z powyższego, że spółka ta wraz z B.-M. J." Spółką Jawną jest dłużnikiem solidarnym.

B.-M. J. Sp. j. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazane sprawy do ponownego rozpoznania.

Dyrektor Izby Celnej w G. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

WSA w G. na podstawie art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) uchylił zaskarżona decyzję oraz orzekł o kosztach postępowania.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że stosownie do treści art. 201 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE z dnia 19 października 1992 r. L 302, s. 1 ze zm.; Polskie wydanie specjalne z 2004 r. rozdz. 2, t. 4, s. 307, dalej: WKC) dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego natomiast zasada ta doznaje modyfikacji z uwagi na wyjątkowy charakter postępowania w sprawie dotyczącej cła antydumpingowego, gdy zgłoszenie celne zostało dokonane przed datą wejścia w życie rozporządzenia nakładającego ostateczne cło antydumpingowe. W dacie zgłoszenia celnego ([...] listopada 2010 r.) kształt instrumentów unijnej polityki antydumpingowej określało rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. U. UE z dnia 22 grudnia 2009 r. L 343, s. 51 ze zm., dalej: rozporządzenie Rady (WE) nr 1225/2009). Punkt 22 preambuły do tego aktu stanowił, że niezbędne jest zapewnienie, że przywóz będący przedmiotem postępowania może być zarejestrowany, tak aby można było zastosować w stosunku do niego później odpowiednie środki. Art. 14 ust. 5 tego rozporządzenia stanowił zaś, że Komisja, po konsultacji z Komitetem Doradczym, może polecić organom celnym podjęcie odpowiednich kroków w celu zarejestrowania przywożonych towarów, tak aby środki mogły zostać zastosowane w odniesieniu do przywozu od daty rejestracji. Przywożone towary mogą zostać poddane rejestracji na wniosek przemysłu wspólnotowego, który zawiera dostateczne dowody uzasadniające takie działanie. Rejestracja zostaje wprowadzona rozporządzeniem, które określa cel tego działania oraz, gdy jest to właściwe, szacunkową kwotę opłat, które mogłyby być zapłacone w przyszłości. Okres obowiązkowej rejestracji nie może być dłuższy niż dziewięć miesięcy. W ocenie Sądu z przepisów cyt. rozporządzenia wynika jednoznacznie, że rejestracja importowanych towarów prowadzona jest w celu nałożenia na nie w przyszłości ceł antydumpingowych, o ile dochodzenie potwierdzi stosowanie takich praktyk handlowych. Oznacza to, że przedsiębiorca, wprowadzając na rynek unijny towar objęty trwającym dochodzeniem antydumpingowym powinien zdawać sobie sprawę, że z rejestracją takiego towaru łączy się możliwość zastosowania w przyszłości podwyższonego cła. Towar zgłoszony przez skarżącego należał do produktów objętych obowiązkiem rejestracji na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010. Punkt 18 tego rozporządzenia stanowił, że zgodnie z art. 14 ust. 5 rozporządzenia podstawowego przywóz produktu objętego dochodzeniem powinien zostać poddany rejestracji w celu dopilnowania, aby, jeśli w wyniku dochodzenia zostanie stwierdzone obchodzenie środków, cło antydumpingowe mogło być pobrane w odpowiedniej wysokości z mocą wsteczną od dnia rejestracji wysyłanego z Malezji. Rozporządzenie to weszło w życie 29 października 2010 r., a więc obowiązywało w dacie zgłoszenia celnego. Zgłoszony towar podlegał rejestracji.

Sąd I instancji wyjaśnił dalej, że rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz. U. UE z dnia 26 lipca 2011 r. L 194, s. 6 ze zm., dalej: rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011) nakazało w art. 1 ust. 3 pobieranie cła rozszerzonego od przywozu elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, zarejestrowanych zgodnie z przepisami rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010 oraz art. 13 ust. 3 i art. 14 ust. 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009. Rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 stanowi w art. 4, że wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym UE i skoro zostało opublikowane 26 lipca 2011 r. to weszło w życie 27 lipca 2011 r. Zgodnie z art. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 723/2011 ustalając wysokość cła antydumpingowego organy celne musiały się odwołać do przepisów rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009 r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. U. UE z dnia 31 stycznia 2009 r. L 29, s. 1 ze zm., dalej: rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009), określających wysokość stawek ostatecznego cła antydumpingowego mającego zastosowanie do "wszystkich pozostałych przedsiębiorstw". Wysokość stawki celnej wynosiła 85 %.

W dniu 28 lipca 2011 r. organ ds. rozstrzygania sporów Światowej Organizacji Handlu (WTO) przyjął szereg zaleceń i ustaleń dotyczących rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009, z których wynika, że przepisy tegoż rozporządzenia naruszają Porozumienie Antydumpingowe (ADA). Porozumienie ADA stanowi integralną część porządku prawnego Unii Europejskiej. W konsekwencji Komisja Europejska wszczęła przegląd stosowanych środków antydumpingowych i w jego wyniku wydane zastało rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 924/2012 zmieniające rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. U. UE z dnia 10 października 2012 r. L 275, s. 1), dalej: rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 924/2012. Rozporządzenie wykonawcze weszło w życie 11 października 2012 r. Na mocy art. 1 stawka ostatecznego cła antydumpingowego, mająca zastosowanie do ceny netto na granicy Unii, przed ocleniem, dla produktów wytwarzanych przez "wszystkie pozostałe przedsiębiorstwa" została obniżona do wysokości 74,1 %.

Zdaniem Sądu I instancji wynika z tego, że w dacie wydania decyzji przez organ II instancji ([...] listopada 2012 r.) obowiązywała już nowa, obniżona stawka cła antydumpingowego. Z pkt 9 preambuły do wskazanego rozporządzenia wynika, że jego celem jest doprowadzenie do zgodności między rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009, a zaleceniami i orzeczeniami organu ds. rozstrzygania sporów WTO. Zatem skoro Rada UE uznała, że cło antydumpingowe powinno wynosić 74,1 %, a nie 85 %, to taka stawka cła stanowiła gwarancję zabezpieczenia rynku unijnego przy imporcie towarów wymienionych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 91/2009. Wobec tego, ustalając wysokość cła antydumpingowego w tej sprawie, organy nie mogły odwołać się do treści art. 201 ust. 2 WKC, czyli do daty zgłoszenia celnego, gdyż w tej dacie rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 nie obowiązywało. Importowany przez skarżącego towar był jednak objęty rejestracją na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010. Artykuł 2 zdanie 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012 stanowi, że po jego wejściu w życie, wiąże ono w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Przepisy tego rozporządzenia nie stanowią podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed jego wejściem w życie, ale nie zamykają drogi do dochodzenia odszkodowania na podstawie art. 340 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE).

Sąd I instancji podkreślił, że rozporządzenie Rady (WE) nr 1515/2001 z dnia 23 lipca 2001 r. w sprawie środków, które Wspólnota może podjąć po przyjęciu przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO sprawozdania dotyczącego zagadnień antydumpingowych i antysubsydiarnych (Dz. U. UE z dnia 26 lipca 2001 r. L 201, s. 10 ze zm.; Polskie wydanie specjalne z 2004 r. rozdz. 11, t. 38, s. 50, dalej: rozporządzenie Rady (WE) nr 1515/2001) stanowi w art. 3, że wszelkie środki przyjęte na podstawie tego rozporządzenia stają się skuteczne od daty ich wejścia w życie i nie stanowią podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed tą datą, chyba że ustalono inaczej. Przepis ten może się odnosić jedynie do sytuacji, gdy postępowanie zmierzające do określenia cła antydumpingowego zostało zakończone ostateczną decyzją w okresie obowiązywania przepisów zakwestionowanych przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO w jego sprawozdaniu. Przepis nie uzasadnia odstąpienia przez krajowy organ celny II instancji od zasady bezpośredniego stosowania prawa materialnego obowiązującego w dacie orzekania – w sytuacji, gdy z samej istoty sprawy wynika niemożność stosowania przepisów prawa obowiązujących w dacie zgłoszenia celnego.

Sąd I instancji stwierdził, że zastosowanie przez organ II instancji stawki celnej wynikającej z pierwotnej wersji rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 stanowiło akt stosowania prawa, które nie obowiązywało w żadnej z istotnych dla ustalenia stanu prawnego dat – ani w dacie dokonania zgłoszenia celnego, ani w dacie orzekania przez organ II instancji. Organ II instancji miał obowiązek orzekania na gruncie stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania przez ten organ decyzji. Zasada zgodnej interpretacji prawa unijnego z Porozumieniem Antydumpingowego stoi na przeszkodzie stosowaniu aktów wtórnego prawa Unii, w takim zakresie w jakim naruszają one normy zawarte w Porozumieniu. Niezgodność rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 w istotnym dla sprawy zakresie z Porozumieniem Antydumpingowego została uznana przez Komisję Europejską, co doprowadziło do wydania rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012. Również z tego powodu nie można było zaakceptować powołania się przez organ II instancji na stan prawny, uznany przez właściwy organ Unii za wadliwy w odniesieniu do jej zobowiązań wynikających z umowy międzynarodowej. A zatem nie stosując przy ustalaniu wysokości cła antydumpingowego rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012, organ II instancji naruszył przepisy prawa materialnego w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

W ocenie Sądu I instancji, organ II instancji działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) o.p. powinien uchylić decyzję organu I instancji i orzec merytorycznie, ustalając na nowo wysokość cła antydumpingowego z uwzględnieniem przepisów określających wysokość tego cła obowiązujących w dacie rozstrzygania sprawy w II instancji. Skoro tak nie uczynił, tylko utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, to uznać należało, że naruszył art. 233 § 1 pkt 1 o.p., stosując go pomimo braku ku temu podstaw prawnych. Zdaniem Sądu złożoność i poziom skomplikowania stanu prawnego, na tle którego powstała niniejsza sprawa przemawiał za oceną, że wykazanego wyżej naruszenia prawa nie można było ocenić jako rażącego.

Końcowo WSA w G. uznał za bezzasadne zarzuty skargi dotyczące rejestracji przywozu importowanego przez skarżącego towaru. W tym zakresie Sąd wskazał, że rozporządzenie Komisji (UE) nr 966/2010 w art. 2 nakazało organom celnym podjęcie właściwych kroków w celu rejestrowania przywozu do Unii niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innej niż stal nierdzewna, wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, objętych ściśle określonymi w tym rozporządzeniu kodami CN. Jest to unormowanie mające na celu wyłącznie ochronę interesów Unii przed unikaniem przez importerów uregulowania zobowiązań w zakresie cła antydumpingowego nakładanego z mocą wsteczną. Obowiązek rejestracji oznacza konieczność wprowadzenia do stosownych systemów ewidencyjnych informacji o wprowadzeniu na teren Unii określonego towaru w taki sposób, by możliwym było sprawne i pełne wyegzekwowanie ewentualnie nałożonych ceł antydumpingowych. Jest to zatem instytucja, która ma gwarantować skuteczność unijnej polityki celnej, służącej ochronie wspólnego rynku przed praktykami dumpingowymi. Rejestracja importowanych towarów nie wpływa bynajmniej na sferę praw importerów. Do dokonania rejestracji zobowiązywał organy celne powołany wyżej przepis rozporządzenia Komisji (UE) nr 966/2010. Zaniechanie tego obowiązku stanowiłoby naruszenie prawa unijnego. Ponadto już samo przyjęcie zgłoszenia celnego towaru, co do którego akt prawa unijnego nałożył obowiązek rejestracji jest równoznaczne z zarejestrowaniem dokonania obrotu. Informacja o tym, że dane towary podlegają rejestracji, w związku z toczącym się postępowaniem wyjaśniającym w sprawie podejrzenia dumpingu, nie jest kierowana do każdego zgłaszającego towar indywidualnie, ale jest ona umieszczana w elektronicznej wersji Wspólnej Taryfy Celnej.

Sąd I instancji odnosząc kontroli zaskarżonej decyzji nie tylko pod kątem zgłoszonych zarzutów, ale także z urzędu stwierdził, że stanowisko organu odwoławczego w kwestii charakteru przedstawicielstwa Spółki T.S. T. było prawidłowe. Podzielając stanowisko organu odwoławczego Sąd wskazał, że Spółka ta zadeklarowała w zgłoszeniu celnym, że działa jako przedstawiciel pośredni. Dysponowała ona pełnomocnictwami do działania jako przedstawiciel pośredni i jako przedstawiciel bezpośredni. Z przedłożonych dokumentów nie wynika, by rodzaj przedstawicielstwa był uzależniony od rodzaju zgłoszenia celnego. W tym konkretnym przypadku spółka wybrała rodzaj przedstawicielstwa pośredniego. Wynika z powyższego, spółka ta wraz z B.-M J" Spółką Jawną była stroną postępowania i dłużnikiem solidarnym

Skargi kasacyjne od wyroku Sądu I instancji złożyli: Dyrektor Izby Celnej w G. oraz B.-M. J. Sp. jawna w R.

Dyrektor Izby Celnej w G. skargą kasacyjną domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych.

Skargę kasacyjną organ zarzucił naruszenia art. 174 pkt 1 p.p.s.a. prawa materialnego:

1). art. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1515/2001 z dnia 23.07.2001 r. w sprawie środków, które Wspólnota może podjąć po przyjęciu przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO sprawozdania dotyczącego zagadnień antydumpingowych i antysubsydyjnych (PL Dz. Urz. UE 11/t/38, Dz. Urz. Wspólnot Europejskich L.201/10)

- poprzez jego błędną wykładnię, tj. :

a./ przyjęcie, że przepis ten odnosi się jedynie do postępowań zakończonych decyzją ostateczną, w konsekwencji błędne przyjęcie, że zmiana wysokości stawki cła antydumpingowego określona w rozporządzeniu wykonawczym Rady (UE) Nr 924/2012 z 4.10.2012 zmieniającym rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, wywołuje skutek ex tunc ;

b./ wydanie wyroku, którego konsekwencją sprzeczną z przepisem będzie obowiązek zwrotu pobranego cła antydumpingowego;

2.) art. 297 (dawny artykuł 254 TWE) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana uwzg. Traktat z Lizbony z 2007 r., od 1.12.2009 r., Dz. Urz. Unii Europejskie 2012/C 326, poprzednia wersja Dz.U.2004.90.864/2 ze zm.) w związku z art. 2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) Nr 924/2012 z dnia 4.10.2012 zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładającego ostateczne cło antydumpingowe na przywóz elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 275/1) oraz

- poprzez jego błędną wykładnię polegającą na :

a./ dokonaniu wykładni prawnej skutkującej złamaniem zasadny nieretroakcji bez podstawy prawnej wynikającej z przepisu określającego datę wejścia w życie aktu prawnego, a wbrew treści przepisu,

b./ oraz błędnym przyjęciu, przy dokonaniu niezgodnego ze stanem faktycznym założenia logicznego, że skoro dokonanie przedmiotowej zmiany stawki cła antydumpingowego nastąpiło w trybie - jak twierdzi niesłusznie WSA - sprostowania błędu, to zmieniona stawka obowiązuje ex tunc;

3.) art. 11 ust. 8 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1225/2009 z dnia 30.11.2009 r. w sprawie ochrony przez przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. Urz. Unii Europejskiej L 343/2009) - poprzez jego niezastosowanie do ustalenia trybu postępowania w sprawie wniosków o zwrot cła antydumpingowego;

4.) art. 1 art. 2 zd.2 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) Nr 924/2012 z 4.10.2012 zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 275/1) w związku z art. 2 oraz art. 207 ust. 1 (dawny artykuł 133 ust. 1 TWE) Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej - wersja skonsolidowana uwzg. Traktat z Lizbony z 2007 r., wejście w życie 1.12.2009r., Dz. Urz. Unii Europejskie 2012/C 326, poprzednia wersja Dz.U.2004.90.864/2 ze zm.)

- poprzez jego błędną wykładnię prawną prowadzącą do złamanie zasady równości i jednolitości traktowania, a konsekwencji do przyjęcia normy prawnej skutkującej niejednolitym traktowaniem i dyskryminacją fiskalną podmiotów w związku z niewykorzystaniem przez nich administracyjnych środków odwoławczych lub w zależności od, niezależnego od strony, czasu zakończenia odwoławczej procedury administracyjnej ;

5.) art. 67 rozporządzenia Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny r. (Dz.Urz.UE.L Nr 302, dalej: WKC) i art. 19 ust. 7 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku i towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054)

- poprzez ich niezastosowanie w sprawie i przyjęcie dla oceny momentu powstania obowiązku w zakresie cła antydumpingowego oraz podatku VAT daty innej niż wynika z ww. przepisu;

6.) art. 201 ust. 2 WKC w związku z art. 67 WKC oraz art. 214 ust. 1 WKC - poprzez ich błędną wykładnię polegającą na błędnym uznaniu, że nie reguluje on kwestii cła antydumpingowego, i że dla zastosowania właściwej stawki cła antydumpingowego należy przyjąć stawki obowiązujące w dniu wydania decyzji a nie właściwe dla daty złożenia zgłoszenia o dopuszczenie do obrotu;

7.) art. 233 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 210 § 1 pkt. 4 i § 4 , art. 207 § 2 Ordynacji podatkowej

- poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że podatkowy organ drugiej instancji może dokonać zmiany prawidłowej od strony formalno i materialnoprawnej deklaratoryjnej decyzji I-wszo instancyjnej stwierdzającej powstanie obowiązku z mocy prawa, w związku ze zmianą przepisu dotyczącego stawki obciążenia fiskalnego, bez podstawy prawnej w postaci przepisu intertemporalnego nakazującego zastosowanie nowej stawki do stanów faktycznych zaszłych przed wejściem w życie zmienionych przepisów oraz brew ww. przepisom WKC ustalającym dzień powstania długu celnego na dzień złożenia zgłoszenia celnego o dopuszczenie do obrotu;

a w konsekwencji:

8.) art. 1 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009 r. nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U.UE.L.2009.29.1) w związku art. 1 ust. 1 i 3 rozporządzenia Wykonawczego Rady (WE) 723/2011 z dnia 18 lipca 2011r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz.U.UE.L.2011.194.6), obu w brzmieniu sprzed wejścia w życie rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) Nr 924/2012 z 4.10.2012 zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. UE L 275/1)

- poprzez ich niezastosowanie w sprawie i przyjęcie, że należności z tytułu cła antydumpingowego, w decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia do WSA w G., zostały nieprawidłowo określone;

9.) art. 29 ust. 13 w związku z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku i towarów i usług (t. jedn. z 2011r. Dz. U. Nr 177, poz. 1054)

- poprzez ich niezastosowanie w sprawie i przyjęcie, że należności podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług, w decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia do WSA w G., zostały nieprawidłowo określone;

Wnoszący skargę kasacyjną przedłożył także pod rozwagę Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA) wniosek o skierowania pytania prejudycjalnego do TSUE w zakresie stosowania właściwych stawek cła antydumpingowego, po zmianie przepisów zaistniałej po dokonaniu zgłoszenia celnego.

B. – M. J. Sp. Jawna skargą kasacyjną domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części (pkt 1 sentencji tj. uchylenia zaskarżonej decyzji) i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji ewentualnie o zmianę zaskarżonego orzeczenia w zakresie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.

W skardze kasacyjnej spółka podała, że :

I. zaskarża wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia [...] maja 2013 r. w części, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] listopada 2012r. (pkt 1 sentencji), w szczególności w zakresie, w jakim Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił uchylenia zaskarżonej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w G. z dnia [...] grudnia 2011 r.

II. Spółka na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a.- zarzuciła naruszenie przepisów postępowania:

a. art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. w powiązaniu z art. 165 § 2 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm., dalej: o.p.) w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (t.j. Dz. U. z 2013 r. Nr 723 ze zm., dalej: p.c.) oraz w zw. z pkt 18 lit. E rozporządzenia Komisji (UE) Nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynające dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków anty dumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, i poddające ten przywóz rejestracji (dalej: rozporządzeniem 966/2010) oraz w zw. z art. 13 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą, oraz w powiązaniu z art. 135 p.p.s.a. poprzez nieuprawnione przyjęcie, że rejestracja towaru nie następuje w toku postępowania administracyjnego i tym samym nie następuje - z chwilą rejestracji zgłoszenia celnego - wszczęcie z urzędu postępowania w przedmiocie określenia ostatecznego cła antydumpingowego, podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 123 § 1 o.p. w zw. z art. 133 § 1 o.p. i art. 73 ust. 1 p.c. przez nieuprawnione przyjęcie, że importer, a więc skarżący, nie jest stroną postępowania zainicjowanego rejestracją towaru objętego zgłoszeniem celnym z dnia [..] listopada 2010 r., co zaś skutkowało pozbawieniem strony możliwości podjęcia skutecznej i rzeczywistej obrony przed skutkami rejestracji zgłoszenia celnego z dnia [...] listopada 2010 r. już na etapie jej dokonywania;

b. art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. w powiązaniu z art. 121 § 1 i 2 o.p. w związku z art. 73 ust. 1 p.c. oraz w zw. z pkt 18 lit. E) rozporządzenia 966/2010 oraz art. 13 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą (Dz.U. z dnia 1 maja 2004r.) oraz w zw. z art. 135 p.p.s.a. przez nieuprawnione przyjęcie, że organy administracji celnej nie miały obowiązku poinformowania skarżącego o skutkach prawnych automatycznej rejestracji przywozu towaru objętego zgłoszeniem celnym skarżącej z dnia [...] listopada 2010r., z którą to rejestracją następczo rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzające ostateczne cło anty dumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (dalej: rozporządzenie 723/11) powiązało obowiązek pobrania rozszerzonego cła antydumpingowego, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 123 § 1 o.p. w zw. z art. 73 ust. 1 p.c. poprzez pozbawienie skarżącej możliwości czynnego udziału na tym etapie postępowania, kiedy możliwe było uchylenie się od skutków rejestracji zgłoszenia celnego z dnia [...] listopada 2010r.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca spółka przedstawiła uzasadnienie wniesionych zarzutów oraz stanowisko w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna Dyrektora Izby Celnej w G. została oparta na usprawiedliwionych podstawach i zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze.

Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Zarzuty skargi kasacyjnej organu oparte zostały na podstawie określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a.

Wynika z nich, że istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie odnosi się do kwestii prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Dyrektora Izby Celnej w G. w przedmiocie cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług stwierdził, że decyzja ta nie jest zgodna z prawem. Z tego mianowicie powodu, że - jak przyjął to Sąd I instancji - Dyrektor Izby Celnej w G. nie uwzględnił, jako organ odwoławczy tego, że w dacie, w której rozpatrywał odwołanie strony od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w G., rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 924/2102 z dnia 4 października 2012 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej - wydane w wykonaniu rozporządzenia upoważniającego WTO (rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001 z dnia 23 lipca 2001 r.) i stanowiące konsekwencję wszczętego przez Komisję Europejską przeglądu stosowanych środków antydumpingowych oraz wniosku KE przedstawionego po konsultacji z Komitetem Doradczym – wprowadzało, z dniem 11 października 2012 r., stawkę ostatecznego cła antydumpingowego dla produktów wytwarzanych przez "Wszystkie inne przedsiębiorstwa" (dodatkowy kod Taric – A999) na poziomie 74,1 %. A więc, na poziomie niższym, niż stawka 85 %, która zastosowana została przez organy celne, jako wynikająca z postanowień wykonawczego rozporządzenia Rady (WE) nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji. Według Sądu I instancji, wskazana zmiana stanu prawnego powinna była być uwzględniona w rozpatrywanej sprawie przez organ odwoławczy.

Podważając zasadność tego stanowiska, Dyrektor Izby Celnej w G. wywodził natomiast, że postanowienia rozporządzeń, na które powołał się Sąd I instancji, tj. rozporządzenia Rady (UE) nr 924/2102 z dnia 4 października 2012 r. oraz rozporządzenia Rady (WE) nr 1515/2001 z dnia 23 lipca 2001 r., z uwagi odpowiednio na treść ich art. 2 i art. 3, nie mogły mieć zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Podkreślał, że z punktu widzenia przedmiotu sprawy, który stanowiło określenie niezaksięgowanej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu przy zastosowaniu właściwej stawki rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego, zasadnicze znaczenie dla ustalenia mających w niej zastosowanie przepisów prawa miał art. 67 WKC. Zgodnie bowiem z wyrażoną na jego gruncie zasadą, jeżeli szczególne przepisy nie stanowią inaczej, datą, którą należy uwzględniać przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary, jest data przyjęcia zgłoszenia celnego.

Wobec tak zarysowanej istoty sporu prawnego, postawione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia wskazanych w niej przepisów prawa matetrialnego przez ich błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie można rozpatrzeć łącznie. Zwłaszcza, że wobec sposobu, w jaki zostały one skonstruowane oraz uzasadnione, umożliwia to również ich wzajemnie dopełniający się charakter.

Zarzuty skargi kasacyjnej organu są usprawiedliwione.

W punkcie wyjścia przypomnienia wymaga, że ze stanu faktycznego, który przyjęty został za podstawę wyrokowania w rozpatrywanej sprawie wynika, że zgłoszenie celne do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu importowanych z Malezji towarów w postaci "śruby sześciokątne wykonane ze stali zwykłej o wytrzymałości na rozciąganie 800 MPa lub większej" zostało w dniu [...] listopada 2010 r. i następnie przyjęte przez organ celny z kwotą długu celnego określonego przy zastosowaniu preferencyjnej stawki celnej 0 %. Zgłoszenie to i objęte nim towary, na podstawie art. 2 Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynającego dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, poddane zostało rejestracji. W związku z tym zaś, że w konsekwencji prowadzonego dochodzenia, Rada Unii Europejskiej rozporządzeniem wykonawczym nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzyła ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, także na towary sprowadzone przez jego wejściem w życie i poddane rejestracji na podstawie rozporządzenia Komisji nr 966/2010, wszczęte zostało z urzędu postępowanie w sprawie kontroli zgłoszenia celnego z dnia [...] listopada 2010 r. w zakresie cła antydumpingowego nałożonego na towary objęte tym zgłoszeniem, co skutkowało określeniem niezaksięgowanej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu przy zastosowaniu 85 % stawki rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego.

Przeprowadzona w niezbędnym tylko zakresie rekonstrukcja zasadniczych elementów stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy o istotnym dla jej rozstrzygnięcia znaczeniu prawnym, była konieczna.

Istota zarysowanego w niej problemu prawnego sprowadza się bowiem do udzielania odpowiedzi na pytanie, które najogólniej rzecz ujmując odnosi się do ustalenia mających w niej zastosowanie przepisów prawa, na podstawie których mogła i powinna być dokonywane zarówno prawna kwalifikacja ustalonych w niej faktów, jak i ustalanie ich konsekwencji prawnych. Innymi słowy, rzecz dotyczy stanu prawnego rozpatrywanej sprawy, który Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w G..

Uwzględniając przedmiot rozpatrywanej sprawy oraz przedmiot wydanego w niej rozstrzygnięcia, nie może budzić wątpliwości, że w analizowanym zakresie zasadnicze znaczenie miała regulacja zawarta w art. 67 WKC. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli szczególne przepisy nie stanowią inaczej, datą, którą należy uwzględniać przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary, jest data przyjęcia zgłoszenia przez organy celne - pod warunkiem przedstawienia towarów organom celnym, zgłoszenia, które spełniają warunki określone w art. 62, są natychmiast przyjmowane przez te organy (art. 63 WKC). Dług celny w przywozie powstaje w wyniku dopuszczenia do swobodnego obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym, a z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego powstaje dług celny (art. 201 ust. 1 lit. a) i ust. 2 WKC). Ponadto, co do zasady, kwota należności celnych przywozowych jest określana na podstawie elementów kalkulacyjnych właściwych dla towaru w chwili powstania długu celnego (214 ust. 1 WKC).

Z przywołanej regulacji jednoznacznie wynika, że to moment zaistnienia określonego nią zdarzenia, z którym przepis prawa wiąże określone skutki prawne, ma zasadnicze znaczenie dla ustalenia właściwego reżimu prawnego ("prawa właściwego") stosowanego dla prawnej oceny tego zdarzenia oraz ustalenia jego konsekwencji prawnych. Podkreślając, że zgłoszenie celne ma ze swej istoty charakter deklaracji zawierającej oświadczenie wiedzy odnośnie do zgłaszanego towaru, jego wartości i pochodzenia, z czym z kolei wiąże się uprawnienie organów celnych do ewentualnego zweryfikowania (również następczego) tego zgłoszenia w celu ustalenia prawidłowości zawartych w nim danych, w kontekście zastrzeżenia zawartego w art. 67 WKC, zwrócić należy uwagę na to, że dzień przyjęcia zgłoszenia celnego jest także wyznacznikiem dla zastosowania wobec towarów objętych zgłoszeniem celnym środków polityki handlowej, jeżeli takie mają zastosowanie do danego towaru. Chodzi mianowicie o środki pozataryfowe, takie jak środki antydumpingowe w postaci ceł antydumpingowych, wprowadzane na mocy rozporządzeń Rady (WE) w wyniku postępowania antydumpingowego prowadzonego przez Komisję Europejską, jeżeli postępowanie takie wykaże stosowanie praktyk dumpingowych w przywozie określonego towaru na wspólnotowy obszar celny.

Uwzględniając tę właśnie konsekwencję wypływającą z przywołanej regulacji WKC podkreślić należy, że w rozpatrywanej sprawie, w dacie zgłoszenia celnego, objęte nim towary stanowiły przedmiot prowadzonego na podstawie przywołanego powyżej rozporządzenia Komisji (WE) nr 966/2010 dochodzenia dotyczącego możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009. Zgodnie też z jego art. 2, na podstawie art. 14 ust. 5 rozporządzenia Rady (WE) z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej, podlegały rejestracji w celu dopilnowania, aby, jeśli w wyniku dochodzenia zostałoby stwierdzone obchodzenie środków, cło antydumpingowe mogło być pobrane w odpowiedniej wysokości z mocą wsteczną od dnia rejestracji przywozu wysyłanego z Malezji. W związku z tym, że dochodzenie prowadzone na podstawie rozporządzenia nr 966/2010 ujawniło istnienie praktyki obchodzenia cła antydumpingowego nałożonego na przywóz towarów w postaci złącznych elementów z żeliwa lub stali pochodzących z Chin poprzez ich przeładunek w Malezji – a więc takich, jak te w rozpatrywanej sprawie – rozporządzeniem Rady (WE) nr 723/11 z dnia 18 lipca 2011 r. doszło do rozszerzenia ostatecznego cła antydumpingowe w wysokości 85 % mającego zastosowanie do "wszystkich pozostałych przedsiębiorstw", a nałożonego w art. 1 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innych niż ze stali nierdzewnej, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, także na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innych niż ze stali nierdzewnej, wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji. Zgodnie z art. 1 ust. 3 rozporządzenia nr 723/11, pobór cła rozszerzonego od przywozu produktów wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, dotyczył towarów zarejestrowanych zgodnie z art. 2 rozporządzenia (UE) nr 966/2010 oraz art. 13 ust. 3 i art. 14 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009.

Powyższe ma istotne znaczenie z punktu widzenia rezultatu kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku Sądu I instancji.

Skoro bowiem - jak już powyżej to podkreślono – data przyjęcia zgłoszenia celnego stanowi również wyznacznik stosowania wobec towarów objętych przedmiotowym zgłoszeniem odpowiednich środków antydumpingowych, które w zakresie istotnym dla rozpatrywanej sprawy ustanowione zostały przywołanymi rozporządzeniami unijnymi, a ich stosowanie na podstawie rozporządzenia nr 723/11 w odniesieniu do przywozu towarów wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji - jakkolwiek z mocą wsteczną - nie sięgało jednak dalej, niż wejście w życie obowiązującego w dacie przyjęcia tego zgłoszenia celnego (tj. w dacie [...] listopada 2010 r.) rozporządzenia nr 966/2010 wszczynającego dochodzenie w sprawie obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych rozporządzeniem nr 91/2009, na podstawie którego doszło – co istotne – do rejestracji towarów objętych tymże zgłoszeniem celnym, to stwierdzić należy, że tak wyznaczone datą przyjęcia zgłoszenia celnego oraz rejestracją objętych nim towarów ramy stanu prawnego rozpatrywanej sprawy, powinny być dostrzeżone przez Sąd I instancji, a przyjęte na jego gruncie unormowania stanowić powinny wzorzec kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w G. (por. również wyrok TSUE w sprawie C – 667/11).

W związku z powyższym, za niezasadne uznać należy stanowisko Sądu I instancji co do potrzeby uwzględniania przez Dyrektora Izby Celnej w G. na etapie rozpatrywania odwołania strony od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w G. okoliczności dotyczącej - jak to wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku - "zmiany stanu prawnego", co odniesione zostało do rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 924/2012 z dnia 4 października 2012 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej. Wbrew stanowisku Sądu I instancji, w świetle powyżej przedstawionych argumentów, w rozpatrywanej sprawie nie doszło do zmiany jej stanu prawnego, który jak wynika z treści przywołanej już regulacji unijnej, ostatecznie ukształtowany został datą przyjęcia zgłoszenia celnego oraz rejestracji objętych nim towarów. To tak ukształtowanym zaistnieniem wskazanych zdarzeń stanem prawnym, a nie "stanem prawnym obowiązującym w dacie rozpatrywania odwołania od decyzji organu celnego I instancji", związany był, z mocy przywołanych regulacji unijnych, organ odwoławczy. Zwłaszcza, że w rozpatrywanej sprawie jej stan prawny nie ulegał również zmianie.

Formułując tezę, że organ odwoławczy zobowiązany był uwzględnić w swoim rozstrzygnięciu treść postanowień zawartych w rozporządzenia wykonawczym Rady (UE) nr 924/2012 zmieniającym rozporządzenie (WE) nr 91/2009, Sąd I instancji nie dość, że nie uwzględnił konsekwencji wypływających z treści już przywoływanych aktów prawa unijnego, to również pominął szereg istotnych elementów normatywnych tkwiących nie dość, że w samym tym rozporządzeniu wykonawczym, ale również i w (upoważniającym) rozporządzeniu Rady (WE) nr 1515/2001. W ich świetle, nie można było przyjąć, że wymienione akty prawa unijnego miały zastosowanie w rozpatrywanej sprawie stanowiąc wzorzec kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w G.. Zwłaszcza, że wobec charakteru samego zgłoszenia celnego - o czym mowa była powyżej - i wiążącej się z jego istotą techniki samoobliczania należności celnych, kontrolowana przez Sąd I instancji decyzja, która była współkształtowana złożenia przez stronę i przyjęciem przez organ celny przedmiotowego zgłoszenia celnego, poddanego następnie rejestracji, z którymi to zdarzeniami wiązało się skutek prawy w postaci powstanie długu celnego, miała charakter deklaratoryjny.

Wobec powyższego, podkreślić należy przede wszystkim, że kompetencją Komisji realizowaną na podstawie i w trybie rozporządzenia nr 1515/2001, jest możliwość wprowadzania zmian, między innymi, do środków przyjętych na podstawie rozporządzenia Rady (WE) 1225/2009, co stanowi konsekwencję rozważenia stanowiska zawartego w sprawozdaniu przyjętym przez Organ Rozstrzygania Sporów w zakresie odnoszącym się do tychże środków (art. 1 ust. 1 lit. a rozporządzenia).

Co przy tym istotne, a wynika z pkt 6) wprowadzenia do rozporządzenia nr 1515/2001, zalecenia ujęte w sprawozdaniach przyjętych przez ORS, mają wyłącznie skutek przyszły. Tym samym, jak wynika z art. 3 tego rozporządzenia, wszelkie środki przyjęte na jego podstawie stają się skuteczne od daty ich wejścia w życie i nie stanowią podstawy do zwrotu opłat celnych pobranych przed tą datą chyba, że ustalono inaczej. Oznacza to, że wprowadzane środki mają co do zasady zastosowanie do oceny zdarzeń przyszłych, nie zaś tych, których stan prawny, tak jak w rozpatrywanej sprawie, został już ukształtowany w przedstawiony powyżej sposób.

W świetle treści tej jednoznacznej regulacji, nie ma więc podstaw, aby tak jak przyjął to Sąd I instancji uznać, że ma ona zastosowanie "[...] do sytuacji, gdy postępowanie zmierzające do określenia cła antydumpingowego zostało zakończone ostateczną decyzją w okresie obowiązywania przepisów zakwestionowanych przez organ ds. rozstrzygania sporów WTO w jego sprawozdaniu", co w konsekwencji miało prowadzić do wniosku o konieczności uwzględniania przez Dyrektora Izby Celnej w G., jako organ odwoławczy, treści postanowień rozporządzenia nr 924/2012, którym zmieniono stawkę celną "dla wszystkich pozostałych przedsiębiorstw dodatkowy kod Taric A999" wynikającą z pierwotnej wersji rozporządzenia nr 91/2009, obniżając ją z poziomu 85 % na 74,1 %. Wnioskowanie tego rodzaju, nie dość, że jest wadliwe, to również charakteryzuje się daleko idącą niekonsekwencją w zakresie odnoszącym się do nieuwzględnienia tego aspektu zagadnienia, który związany jest z zawartym w art. 3 rozporządzenia nr 1515/2001 zastrzeżeniem ograniczenia prawa zwrotu opłat celnych pobranych przed datą wprowadzenia środków chyba, że ustalono inaczej. A to z tego powodu, że ustaleń takich nie zawiera rozporządzenie nr 924/2012, którym środki te (tj. zmianę w tych środkach) wprowadzono. Niekonsekwencji tej nie usuwa bardzo enigmatyczny argument z art. 340 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej zwłaszcza, że przedmiotową kwestię wyraźnie reguluje art. 11 ust. 8 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009

Nie dość, że omawianemu wnioskowaniu Sądu I instancji sprzeciwiają się wszystkie dotychczas przedstawione argumenty, to w świetle uwag odnoszących się do już przywołanych postanowień upoważniającego rozporządzenia WTO, nie znajduje ono również żadnego potwierdzenia w treści wykonawczego rozporządzenia Rady (UE) nr 924/2012. Z jego art. 2 wprost wynika bowiem, że weszło ono w życie następnego dnia po jego opublikowaniu, tj. w dniu 11 października 2012 r. Ponadto, uwzględniając konsekwencje wypływające z pkt 6) wprowadzenia do rozporządzenia nr 1515/2001 oraz z jego art. 3, które odnieść należy do skuteczności - w perspektywie czasu - zmian wprowadzanych do środków, o których mowa w rozporządzeniu nr 1225/2009 (zob. również art. 11 tego rozporządzenia), nie można tracić z pola widzenia i tego, że przegląd stosowanych środków został wszczęty w dniu 6 marca 2012 r. poprzez opublikowanie tzw. zawiadomienia o wszczęciu, tj. innymi słowy opublikowania przyjętego w dniu [...] lipca 2011 r. przez Organ Rozstrzygania Sporów sprawozdania Organu Apelacyjnego w sprawie "Wspólnoty Europejskie - Ostateczne środki antydumpingowe wprowadzone względem przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chin". Co przy tym istotne, Komisja Europejska poinformowała strony dochodzenia, które skutkowało rozporządzeniem (WE) nr 91/2009 ("pierwotne dochodzenie") o przeglądzie i trybie uwzględniania ustaleń zawartych w sprawozdaniach w odniesieniu do rozporządzenia w sprawie ceł ostatecznych. Skoro tak, to w sytuacji, gdy jak to wyżej podkreślono, datą istotną z punktu widzenia ustalenia stanu prawnego mającego zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, jest data [...] listopada 2010 r., nie ma podstaw, aby zaistniałe w niej zdarzenia prawne – przyjęcie zgłoszenia celnego i rejestracja objętych nim towarów – poddawać ocenie prawnej z punktu widzenia rozporządzenia Rady (UE) nr 924/2012. Rozporządzenia unijne, na które powołał się Sąd I instancji, nie mogły mieć zastosowania do już zamkniętego stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, lecz do przyszłych stanów faktycznych współkształtowanych ich treścią.

Wbrew stanowisku Sądu I instancji, rozporządzenie nr 924/2012 nie korygowało również wad rozporządzeniem (WE) nr 91/2009, lecz wprowadzało do niego zmiany. Zaś, ocena ich charakteru oraz przyczyn, zakresu i trybu ich wprowadzenia, a także i skutków, nie mogła i nie może pomijać treści zawartego w tym rozporządzeniu "Ujawnienia ustaleń" oraz "Podsumowania". Wynika z nich, że środki antydumpingowe mające zastosowanie do przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, nałożonych rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009, powinny zostać utrzymane (oraz, że przywóz od przedsiębiorstwa Bulten Fasteners Chiny powinien podlegać stawce celnej równej 0 %). Ponadto, na podstawie ponownej oceny środków stwierdzono, że wyrządzający szkodę dumping stwierdzony w pierwotnym dochodzeniu, został potwierdzony (jednakże jednemu producentowi eksportującemu przyznano zgodę na indywidualne traktowanie zgodnie z zaleceniami dotyczącymi art. 9 ust. 5 rozporządzenia podstawowego, sformułowanymi w sprawozdaniach DSB. Należy zatem odpowiednio zmienić art. 1 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ceł ostatecznych, aby uwzględnić zweryfikowane cła antydumpingowe obliczone dla niektórych przedsiębiorstw wymienionych w tabeli w art. 1 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ceł ostatecznych, jak przedstawiono poniżej)

Ponadto, jak słusznie podniesiono w skardze kasacyjnej organu, stanowisku Sądu I instancji sprzeciwiają się również racje odwołujące się do zasady nakazującej jednolite stosowania regulacji celnych stanowiących instrument wspólnej polityki handlowej. Z jej punktu widzenia, zasadnicze znaczenie przyznać należy bowiem art. 67 WKC, zwłaszcza, gdy w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, zawarte na jego gruncie zastrzeżenie odnieść do przywołanych powyżej postanowień rozporządzenia Komisji nr 966/2010 oraz rozporządzenia Rady nr 723/11 w związku z art. 14 ust. 5 rozporządzenia Rady nr 1225/2009.

Uznając z przedstawionych względów, że zarzuty skargi kasacyjnej organu oparte zostały na usprawiedliwionych podstawach stwierdzić należy jednocześnie, że w rozpatrywanej sprawie nie ziściły się przesłanki uzasadniające zainicjowanie postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej w trybie pytania prejudycjalnego.

Natomiast skarga kasacyjna wniesiona przez B.-M. J. Spółkę Jawną jest całkowicie bezzasadna. Zarzuty skargi kasacyjnej zostały oparte na podstawie kasacyjnej określonej w art.174 pkt 2 p.p.s.a. i wskazują na naruszenie przez Sąd I instancji przepisów postępowania szczegółowo opisanych w petitum skargi kasacyjnej. W ocenie NSA wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej Sąd I instancji nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania wskazanych w petitum skargi kasacyjnej. W związku z powyższym ponownie należy podkreślić, że zgłoszenie dokonane przez skarżącego i objęte nim towary, na podstawie art. 2 Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 966/2010 z dnia 27 października 2010 r. wszczynającego dochodzenie dotyczące możliwego obchodzenia środków antydumpingowych nałożonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej w drodze przywozu niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, poddane zostało rejestracji. Skoro w konsekwencji prowadzonego dochodzenia, Rada Unii Europejskiej rozporządzeniem wykonawczym nr 723/2011 z dnia 18 lipca 2011 r. rozszerzyła ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem Rady (WE) nr 91/2009 na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, także na towary sprowadzone przez jego wejściem w życie i poddane rejestracji na podstawie rozporządzenia Komisji nr 966/2010, wszczęte zostało z urzędu postępowanie w sprawie kontroli zgłoszenia celnego z dnia [...] listopada 2010 r. w zakresie cła antydumpingowego nałożonego na towary objęte tym zgłoszeniem, co skutkowało określeniem niezaksięgowanej kwoty ostatecznego cła antydumpingowego podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu przy zastosowaniu 85 % stawki rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego. Tak więc obowiązek rejestracji zgłoszenia obejmującego towary wskazane w tym zgłoszeniu wynikał z przywołanych wyżej przepisów prawa i skutki prawne związane z dokonaną rejestracją zgłoszenia także zostały określone w/w aktach prawnych. Brak jest więc podstaw do twierdzenia, iż organ miał prawny obowiązek informowania o skutkach prawnych określonych w tych przepisach prawa.

Ponownie orzekając w sprawie ze skargi B.-M. J. Spółki jawnej w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G., Sąd I instancji dokonując kontroli zgodności z prawem tej decyzji zobowiązany będzie uwzględnić ocenę prawną odnośnie do wykładni i stosowania wymienionych przepisów prawa.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 185 i art.184 p.p.s.a. w związku z art. 203 pkt 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.