Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2065/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-03-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6379 Inne o symbolu podstawowym 637
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komisja Nadzoru Finansowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art 56 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 185 poz 1439
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu  oraz o spółkach publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.) Sędziowie NSA Stanisław Gronowski Joanna Sieńczyło-Chlabicz Protokolant Tomasz Haintze po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej D. S.A. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 28 sierpnia 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 882/12 w sprawie ze skargi D. S.A. w P. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od D. S.A. na rzecz Komisji Nadzoru Finansowego kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z 28 sierpnia 2012 r. oddalił skargę D. S.A. z siedzibą w P. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej.

Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:

[...] lutego 2011 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia na spółkę kary pieniężnej, a następnie Komisja Nadzoru Finansowego decyzją z [...] października 2011 r. nałożyła na D. S.A. karę pieniężną w wysokości 200.000 zł.

Podstawą nałożenia kary było stwierdzenie, że spółka, nie wykonała oraz nienależycie wykonała obowiązki informacyjne, o których mowa w art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 185, poz. 1439 ze zm. – dalej jako: ustawa o ofercie publicznej).

Skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz umorzenie postępowania (względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania), natomiast ewentualnie: o obniżenie kary pieniężnej.

Komisja Nadzoru Finansowego decyzją z [...] marca 2012 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a., art. 11 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. Nr 157, poz. 1119 ze zm. – dalej: ustawa o nadzorze) oraz art. 96 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o ofercie publicznej, utrzymała w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2011 r.

Organ stwierdził, że D. S.A. nie wykonała lub nienależycie wykonała obowiązki informacyjne, o których mowa w art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o ofercie publicznej poprzez:

1) sporządzenie raportu bieżącego nr [...] z [...] marca 2009 r. w sposób nierzetelny i niekompletny (§ 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 lutego 2009 roku w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim; Dz. U. Nr 33, poz. 259 ze zm. – dalej: rozporządzenie z dnia 19 lutego 2009 r.) z uwagi na fakt, że nie wskazano w nim, iż umowa inwestycyjna została zawarta z zastrzeżeniem warunków i terminu, a także nie uwzględniono wszystkich warunków finansowych umowy (§ 9 pkt 4 i 6 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r.);

2) sporządzenie raportu bieżącego nr [...] z [...] stycznia 2010 r. bez wskazania na upływ terminu, w jakim miały ziścić się warunki określone w § 6 ust. 1 umowy inwestycyjnej, co powodowało, że raport ten był nierzetelny i niekompletny, a także zawierał informacje, które nie odzwierciedlały specyfiki opisywanej w nim sytuacji (§ 3 ust. 1 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r.) oraz został przekazany z naruszeniem terminu określonego w § 100 ust. 1 rozporządzenia z 19 lutego 2009 r., gdyż maksymalny termin na wykonanie obowiązku informacyjnego upłynął najpóźniej w dniu [...] stycznia 2010 r. w godzinach porannych, czyli po upływie 24 godzin do chwili, gdy zarząd powinien stawić się w spółce po przerwie noworocznej, spółka zaś wykonała obowiązek informacyjny dopiero [...] stycznia 2010 r. o godzinie 14:23.

3) sporządzenie raportu bieżącego nr [...] z [...] października 2010 r., w sposób który mógł wprowadzić w błąd co do możliwości wprowadzenia testera B. do sprzedaży oraz bez wskazania w jego treści na upływ terminu w jakim miały ziścić się warunki określone w § 6 ust. 1 umowy inwestycyjnej, co spowodowało, iż raport ten był nierzetelny i niekompletny, a także nie dawał możliwości inwestorom oceny wpływu prezentowanych informacji na sytuację gospodarczą i finansową emitenta oraz nie odzwierciedlał specyfiki opisywanej sytuacji (§ 3 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r.);

4) sporządzenie nierzetelnych raportów okresowych za I kwartał 2009 r., I półrocze 2009 r. oraz III kwartał 2009 r., w związku z niewskazaniem w skonsolidowanym rozszerzonym sprawozdaniu finansowym spółki za I kwartał 2009 r., skonsolidowanym rozszerzonym sprawozdaniu finansowym spółki za I półrocze 2009 r. oraz skonsolidowanym rozszerzonym sprawozdaniu finansowym za III kwartał 2009 r. zobowiązań warunkowych wynikających z zawarcia znaczącej umowy warunkowej z [...] marca 2009 r. w kwocie 2 250 000 zł (§ 16 lit. j Międzynarodowego Standardu Rachunkowości 34 "Śródroczna sprawozdawczość finansowa", zawartego w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1126/2008 z dnia 3 listopada 2008 r. przyjmującym określone międzynarodowe standardy rachunkowości zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady, Dz. Urz. UE L 320 z dnia 29.11.2008 r., ze zm.).

Zdaniem Komisji Nadzoru Finansowego, wszystkie stwierdzone w toku postępowania administracyjnego naruszenia obowiązków informacyjnych przez spółkę miały negatywny wpływ na przejrzystość rynku kapitałowego i uzasadniały uznanie tych naruszeń za rażące.

Komisja Nadzoru Finansowego dokonując oceny naruszenia art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o ofercie publicznej, miała na uwadze cel oraz funkcję przepisów nakładających na emitentów obowiązki informacyjne oraz, że całość infrastruktury rynku kapitałowego służy równemu i prostemu dostępowi do informacji bieżących, o szczególnej wadze i znaczeniu.

Organ uzasadniając wysokość nałożonej kary pieniężnej podniósł, że wziął pod uwagę, zgodnie z ustawową dyrektywą miarkowania wysokości kary, określoną w art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie publicznej, sytuację finansową spółki, opierając się na skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za I półrocze 2011 r., które w chwili wydawania decyzji z [...] października 2011 r. było najbardziej aktualnym, dostępnym sprawozdaniem, umożliwiającym dokonanie oceny sytuacji finansowej emitenta w chwili nałożenia kary pieniężnej. Komisja podkreśliła również, że kara pieniężna w wysokości 200.000 zł stanowiła adekwatny środek oddziaływania w stosunku do stwierdzonych w toku postępowania nieprawidłowości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę D. S.A. na powyższą decyzję.

Sąd pierwszej instancji nie dopatrzył się w działaniu organu nieprawidłowości przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i do jego oceny przy zastosowaniu własciwych przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona argumentacja była wyczerpująca.

Sąd podzielił stanowisko organu, że zawarta pomiędzy skarżącą spółką (inwestorem), a B. sp. z o.o. oraz wspólnikami tej spółki, a także Fundacją [...] umowa inwestycyjna jest jedną umową, która ma charakter umowy znaczącej w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 44 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r.

Zgodnie z powołanym przepisem jako znaczącą umowę rozumie się, z uwzględnieniem ust. 2-4, umowę, której jedną ze stron jest emitent lub jednostka od niego zależna i której przedmiot ma wartość co najmniej 10% wartości kapitałów własnych emitenta. Z dokonanych przez organ wyliczeń, znajdujących oparcie w aktach sprawy wynika, że wartość umowy przekracza próg, od którego kwalifikuje się daną umowę jako umowę znaczącą. Wysokość zobowiązań finansowych skarżącej z tytułu umowy inwestycyjnej z [...] marca 2009 r. wyniosła 3 000 000 zł, co daje ponad 10% w stosunku do wartości kapitałów własnych skarżącej w tym okresie (27 481 000 zł).

Sąd podkreślił, że w § 2 ust. 1 powołanej umowy strony zgodnie oświadczyły, że ich celem jest dostarczenie spółce przez inwestora środków finansowych niezbędnych do podjęcia wszystkich niezbędnych czynności do seryjnej produkcji testera B.. W myśl art. 65 § 2 k.c. w umowach obok zamiaru stron należy badać ich cel, który w realiach rozpoznawanej sprawy został w sposób nie budzący wątpliwości określony jako wprowadzenia testera B. do seryjnej produkcji i jego sprzedaży. W ocenie Sądu okoliczność, że wskazany cel strony osiągną w różnych podmiotowych konfiguracjach, a także poprzez różne czynności faktyczne lub prawne, pozostaje bez wpływu na stanowisko, że strony zawarły jedną umowę. Sąd pierwszej instancji zauważył, że podejmowanie przez strony umowy poszczególnych czynności i wywiązywanie się z kolejnych zobowiązań jest nierozerwalnie związane i uzależnione od wywiązania się ze zobowiązań innych stron umowy. Sąd wskazał, że przykładowo warunkiem udzielenia pożyczki przez skarżącą jest objęcie przez nią w spółce zależnej łącznie 50 % ogólnej liczby udziałów dającej 50 % ogólnej liczby głosów. Wszystkie te względy, zdaniem WSA, przemawiają za przyjęciem, że została zawarta jedna umowa, a nie jak chce tego skarżąca wiele umów pomiędzy różnymi stronami, których przedmiotem są różne świadczenia. W ocenie Sądu określone w umowie świadczenia są tak ze sobą związane, że tworzą jedną nierozerwalną całość.

W ocenie Sądu dokonana przez organ kwalifikacja umowy inwestycyjnej jako jednej umowy mieszanej, zawierającej elementy różnych umów, między innymi pożyczki (czyli umowy nazwanej uregulowanej w kodeksie cywilnym) oraz umowy, której przedmiotem jest z jednej strony zobowiązanie do podwyższenia kapitału zakładowego, z drugiej zaś do wniesienia wkładu na ten kapitał zakładowy (umowy nienazwanej) jest słuszna i znajduje oparcie zarówno w literaturze przedmiotu jak i judykaturze (Adam Brzozowski [w]: Prawo Zobowiązań - część ogólna, pod red. Ewy Łętowskiej, Warszawa 2006, s. 408, wyrok SN z 29.11.2006 r., II CSK 267/06, niepubl.).

Dlatego też za nieuzasadniony uznano należy zarzut skarżącej o wadliwym uznaniu przez organ, że raporty o nr 17/2009, 1/2010 oraz nr 27/2010 były raportami bieżącymi, a nie raportami poufnymi.

W ocenie Sądu organ zasadnie przyjął również, że wskazane raporty nie zawierają wymaganych przepisami prawa elementów składowych, co skutkuje uznaniem, że skarżąca nienależycie wykonała obowiązki informacyjne określone w art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o ofercie publicznej. Ustalenia organu w tym zakresie znajdują oparcie w materiale dowodowym zebranym w sprawie, który został przez organ właściwie oceniony. Organ w sposób precyzyjny i nie budzący wątpliwości wyliczył uchybienia stwierdzone w publikowanych przez skarżącą raportach, wskazał przepisy rozporządzenia, które wskutek tych uchybień zostały naruszone.

WSA odnosząc się do raportów kwartalnych i okresowych wyjaśnił, że punktem wyjścia dla organu było pominięcie w sprawozdaniach finansowych załączonych do raportów okresowych zobowiązań warunkowych w kwocie 2.250.000 zł. Podkreślenia wymaga, że skarżąca przyznała, iż obowiązana była w raportach okresowych za I kwartał i za I półrocze oraz za III kwartał 2009 r. wykazać istniejące zobowiązanie warunkowe z tytułu zobowiązania do objęcia dodatkowych udziałów oraz zobowiązania do udzielenia pożyczki. Wyjaśniała, że w wyniku błędnej interpretacji zobowiązań pozabilansowych, nie uczyniła tego, dodając, że wykazała je w raporcie rocznym za 2009 r. W odpowiedzi na to stanowisko WSA przypomniał, że odpowiedzialność administracyjna ma charakter obiektywny, niezależny od stopnia zawinienia, a wina umyślna, jak i nieumyślna jest okolicznością irrelewantną z punktu widzenia stwierdzenia zaistnienia deliktu administracyjnego.

Sąd podzielił pogląd organu, że na tle naruszeń przez stronę skarżącą obowiązków wymienionych w art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o ofercie publicznej zaistniała jedna sprawa administracyjna, w toku której stwierdzono delikt, za który wymierzono jedną, a nie łączną karę administracyjną. Uznano, że takie stanowisko jest zgodne z treścią normy art. 96 ust. 1 ustawy o ofercie publicznej, która umożliwia nałożenie kary, a nie kar za niewykonywanie albo nienależyte wykonywanie obowiązków określonych w normie sankcjonowanej.

Sąd pierwszej instancji odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 107 § 1 K.p.a. w związku z art. 11 ust. 5 ustawy o nadzorze wyjaśnił, że do strony przedmiotowej deliktu określonego w art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie publicznej należą dwa rodzaje zachowań: niewykonywanie obowiązków informacyjnych albo nienależyte wykonanie tych obowiązków. Sąd zgodził się ze skarżącą, że nie jest możliwe zakwalifikowanie jednego zachowania zarówno jako niewykonywania oraz nienależytego wykonywania przedmiotowych obowiązków. Ale jednocześnie uznał, że organowi nie można przypisać takiego postępowania. Organ bowiem wskazał z jednej strony na przekazane do publicznej wiadomości dane, których treść była nierzetelna, kwalifikując prawidłowo te zachowania jako nienależyte wykonanie obowiązków informacyjnych, a z drugiej strony wyliczając te informacje, których spółka nie przekazała do publicznej wiadomość co oznacza brak wykonania obowiązków informacyjnych.

WSA uznał ponadto, że Komisja Nadzoru Finansowego nie naruszyła art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. a także art. 107 § 3 k.p.a.. w stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd pierwszej instancji odnosząc się do wysokości nałożonej kary pieniężnej, stwierdził, że wymierzona na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie publicznej kara ma charakter represyjny, a jej celem jest dyscyplinowanie adresatów norm prawnych do przestrzegania obowiązującego prawa. Dla osiągnięcia skuteczności sankcje te muszą powodować dolegliwość, ale jednocześnie muszą być współmierne w stosunku do rodzaju naruszenia i nieuchronne. Zdaniem Sądu, kara pieniężna w wysokości 200.000 zł nie naruszała prawa, a organ wymierzając ją działał w granicach prawa.

D. S.A. zaskarżyła powyższy wyrok w całości, wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie skargi. Ponadto skarżąca wniosła o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię:

- art. 65 § 2 kodeksu cywilnego polegającego na przyjęciu, iż cel umowy wyrażony w Umowie Inwestycyjnej jest tożsamy z jej przedmiotem, co doprowadziło do wadliwego przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., że przedmiot stosunku cywilnoprawnego, wykreowanego przez Umowę Inwestycyjną, mogą stanowić liczne odmienne świadczenia na rzecz różnych podmiotów. Działanie takie naruszyło tym samym normę zawartą w art. 353 kodeksu cywilnego poprzez pominięcie znaczenia pojęcia zobowiązania jako rodzaju stosunku cywilnoprawnego i pozwoliło Sądowi pierwszej instancji na przyjęcie, iż Umowa Inwestycyjna kreuje jeden stosunek cywilnoprawny o jednym jej przedmiocie (świadczeniu), w sytuacji kiedy Umowa Inwestycyjna reguluje de facto co najmniej dwa zobowiązania o odmiennych przedmiotach i podmiotach tych czynności.

- § 5 ust. 1 pkt 3 w związku z § 2 ust. 1 pkt 44 oraz ust. 2-4 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r. polegającą na wadliwym przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji definicji "umowy znaczącej" i uznaniu, że Umowa Inwestycyjna zawarta [...] marca 2009 roku kształtująca umowy pomiędzy: Doradztwo Gospodarcze D. S.A. (ówczesne brzmienie firmy skarżącej) a spółką B. sp. z o.o. oraz między skarżącą, a wspólnikami B. sp. z o.o. tj. J.S., H. J., G. P., K. C., S. K., a także Fundacją [...] z siedzibą w W. – były umowami znaczącymi w rozumieniu wskazanego przepisu,

a w konsekwencji przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zaistnienia przesłanek prowadzących do obowiązku publikacji raportów bieżących przez skarżącą, jako spółkę publiczną w zakresie określonym przez organ administracji, skutkującym niewłaściwym zastosowaniem art. 56 ust. 1 pkt 2 lit. a) i art. 96 ust. 1 pkt 1 ustawy o ofercie publicznej w związku z § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r. w sytuacji, kiedy prawidłowa wykładnia § 5 ust. 1 pkt 3 w związku z § 2 ust. 1 pkt 44 oraz ust. 2-4 rozporządzenia nakazuje przyjęcie ścisłej jego interpretacji i uznania, że kilka różnych zobowiązań, zawartych pomiędzy odmiennymi podmiotami, nawet w jednym dokumencie, nie może określać łącznie "przedmiotu" tej umowy w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 44 rozporządzenia jako podstawy wyliczenia wartości kontraktu i w konsekwencji uznania danej umowy za "umowę znaczącą" ze wszelkimi tego konsekwencjami dla skarżącej w tym w szczególności obowiązkiem publikacji raportów bieżących.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komisja Nadzoru Finansowego wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Istota problemu występującego w sprawie sprowadza się do oceny, czy w konkretnym przypadku została zawarta umowa znacząca, a w konsekwencji czy po stronie skarżącej powstał obowiązek przekazania informacji o jej zawarciu w formie raportu bieżącego.

Przystępując do rozważenia zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej należy przypomnieć, że art. 56 pkt 2 lit. a) ustawy o ofercie publicznej stanowi, że emitent papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym jest obowiązany do równoczesnego przekazywania Komisji, spółce prowadzącej ten rynek regulowany oraz do wiadomości publicznej informacji bieżących i okresowych "a) zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 60 ust. 2 – w przypadku emitentów papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku oficjalnych notowań giełdowych w rozumieniu przepisów ustawy o obrocie instrumentami finansowymi lub na rynku regulowanym innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego". Powołany przepis reguluje zatem obowiązki informacyjne emitentów związane z dopuszczeniem wyemitowanych przez nich papierów wartościowych do obrotu na rynku regulowanym. Do obowiązków tych należy ujawnianie: 1) informacji okresowych, 2) informacji poufnych oraz 3) informacji bieżących. W wiążącym w sprawie stanie prawnym obowiązek upublicznienia informacji okresowych i bieżących przez emitentów akcji dopuszczonych do obrotu na rynku oficjalnych notowań giełdowych określa rozporządzenie z dnia 19 lutego 2009 r. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r. raporty bieżące i okresowe powinny zawierać informacje odzwierciedlające specyfikę opisywanej sytuacji oraz powinny być sporządzone w sposób prawdziwy, rzetelny i kompletny. Obowiązek sporządzenia raportu w sposób rzetelny i kompletny oznacza, że w przypadku, gdy specyfika opisanego zdarzenia, którego dotyczy dany raport bieżący lub okresowy, wymaga podania dodatkowych informacji, gwarantujących jej prawdziwy, rzetelny i kompletny obraz, emitent jest obowiązany do zamieszczania w raporcie tych dodatkowych informacji (§ 3 ust. 2 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r.). Raporty bieżące i okresowe powinny być sporządzone w sposób umożliwiający inwestorom ocenę wpływu przekazywanych informacji na sytuacje gospodarczą emitenta (§ 3 ust. 3 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r.).

Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r., emitent jest obowiązany do przekazywania w formie raportu bieżącego informacji o zawarciu przez emitenta lub jednostkę od niego zależną znaczącej umowy. Zgodnie z § 2 pkt 44 lit. a) rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r. przez umowę znaczącą rozumie się umowę, w której jedną ze stron jest emitent lub jednostka od niego zależna i której przedmiot ma wartość, co najmniej 10% wartości kapitałów własnych emitenta, a w przypadku emitenta będącego jednostką samorządu terytorialnego – wysokości rocznego budżetu. Pod pojęciem umowy znaczącej rozumie się również dwie lub więcej umów zawieranych przez emitenta lub jednostkę od niego zależną z jednym podmiotem lub, o ile przy dochowaniu przez emitenta należytej staranności możliwe jest ustalenie stosunku zależności, z jednostką zależną od tego podmiotu w okresie krótszym niż 12 miesięcy, jeżeli łączna wartość tych umów spełnia kryteria, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 44 (§ 2 ust. 2 rozporządzenia z 19 lutego 2009 r.).

W tym stanie rzeczy dla ustalenia obowiązku informacyjnego emitenta istotne jest określenie przedmiotu umowy i jego wartości. W rozpoznawanej sprawie Komisja Nadzoru Finansowego uznała, że umowa inwestycyjna zawarta przez skarżącą z B. sp. z o.o., wspólnikami tej spółki oraz Fundacją [...] była umową znaczącą, gdyż łączna wartość zobowiązań wynikających z zawartej umowy wynosiła 3 000 000 zł i stanowiła ponad 10% kapitałów własnych skarżącej. Strona wnosząca skargę kasacyjną zwalczając ten pogląd utrzymywała, że umowa inwestycyjna stanowiła jedną umowę jedynie w znaczeniu techniczno – prawnym, a w istocie było to kilka różnych umów zawartych z różnymi podmiotami, przy czym kontrahentów skarżącej nie łączył żaden stosunek zobowiązaniowy. W związku z tym nie było podstaw do sumowania wartości przedmiotu poszczególnych umów i przyjęcia, że doszło do zawarcia umowy znaczącej w rozumieniu § 2 pkt 44 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowiska skarżącej nie można zaakceptować. Nie kwestionując poprawności przedstawionych w skardze kasacyjnej wywodów o charakterze teoretycznym, dotyczących przedmiotu, jego wartości i celu umowy należy zauważyć, że umowa inwestycyjna z [...] marca 2009 r., chociaż zawierała postanowienia dotyczące zobowiązań różnych podmiotów obejmowała jedno przedsięwzięcie gospodarcze. W ramach realizacji tego przedsięwzięcia strony umowy planowały podjęcie szeregu czynności o charakterze faktycznym i prawnym, które w efekcie miały doprowadzić do osiągnięcia celu w postaci wprowadzenia testera B. do seryjnej produkcji i jego sprzedaży. W dążeniu do osiągnięcia tak określonego celu skarżąca zobowiązała się do objęcia, do [...] marca 2009 r., 116 nowoutworzonych udziałów B. sp. z o.o. o wartości 500 zł, co stanowi 48,33% w kapitale zakładowym, uprawniających do wykonywania 48,33% głosów na zgromadzeniu wspólników za kwotę 750 000 zł. Następnie z chwilą ziszczenia się warunków w postaci: realizacji obowiązku rejestracyjnego, uzyskania wpisu testera B. na listę wyrobów medycznych prowadzoną przez Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, ale nie później niż do 31 grudnia 2009 r., miało nastąpić podwyższenie kapitału zakładowego spółki B. do kwoty 125 000 zł, poprzez objęcie przez skarżącą 9 nowoutworzonych udziałów o wartości 500 zł., za kwotę 750 000 zł. W wyniku wspomnianego podwyższenia skarżąca miała objąć udziały stanowiące 2,77 kapitału zakładowego i uzyskać docelowo 50% udziałów w kapitale zakładowym B. sp. z o.o. i 50% udział w ogólnej liczbie głosów na zgromadzeniu wspólników. Z kolei Fundacja [...] miała objąć jeden udział w kapitale zakładowym B. sp. z o.o. Ponadto w myśl § 7 umowy inwestycyjnej, w terminie 30 dni od dnia objęcia przez skarżącą w B. sp. z o.o. 50% udziałów stanowiących 50% ogólnej liczby głosów skarżąca miała udzielić B. sp. z o.o. pożyczkę celową w kwocie 1 500 000 zł , na okres 24 miesięcy, oprocentowaną według stopy WIBOR za 12 miesięcy z roczną kapitalizacją odsetek.

Należy zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, że omawiana umowa określała osobno prawa i obowiązki dotychczasowych wspólników B. sp. z o.o. i skarżącej dotyczące nabycia określonej liczby udziałów w planowanym podwyższeniu kapitału zakładowego B. sp. z o.o. i odrębnie prawa i obowiązki skarżącej i B. sp. z o.o. związane z udzieleniem B. sp. z o.o. pożyczki w kwocie 1 500 000 zł. Mimo to należało uznać, że umowa inwestycyjna, z uwagi na powiązanie poszczególnych zobowiązań i ich wzajemną zależność, stanowiła całość, obejmującą jedno przedsięwzięcie gospodarcze, które rodziło po stronie skarżącej zobowiązania finansowe przekraczające 10% kapitału własnego.

Należy w tym miejscu zauważyć, że literaturze podnosi się, iż ustanowienie po stronie emitenta obowiązków informacyjnych ma celu zapewnienie inwestorom "(...) dostępu do wszystkich istotnych informacji na temat spółek publicznych i wyemitowanych przez nie akcji . Inwestorzy, w celu podjęcia racjonalnej decyzji dotyczącej kupna albo sprzedaży akcji określonej spółki akcyjnej, zainteresowani są wszelkimi okolicznościami wpływającymi na wielkość przyszłych zysków osiąganych przez spółkę. Mogą to być informacje bezpośrednio wpływające na rentowność działalności gospodarczej spółki: dane makroekonomiczne, szczegółowe informacje finansowe dotyczące dotychczasowej działalności, perspektywy rozwoju gałęzi gospodarki, w której spółka prowadzi działalność, nowe produkty, nowe kontrakty z kontrahentami, udział w danym segmencie rynku, kluczowa kadra kierownicza spółki itp. Możliwość uzyskania takich informacji bez udziału emitenta przedmiotowych akcji jest wysoce ograniczona, gdyż z akcji wynika prawo do udziału w zyskach z jedynego, specyficznego rodzaju przedsięwzięcia gospodarczego: każda spółka jest inna, a podmiotom zewnętrznym wobec spółki trudno oceniać jest kondycję finansową i perspektywy rozwoju" (por. Tomasz Sójka Obowiązki informacyjne spółek publicznych i odpowiedzialność cywilna za ich naruszenie, Oficyna 2008).

Uwzględniając powyższe stanowisko należy stwierdzić, że obowiązek informacyjny, także wówczas, gdy jego źródło stanowi zawarcie przez emitenta umowy znaczącej, powinien dostarczać informacji prawdziwych rzetelnych i kompletnych, pozwalających inwestorom na ocenę wpływu zawartej umowy na sytuację gospodarczą, finansową i majątkową emitenta.

W rozpoznawanej sprawie została zawarta umowa inwestycyjna obejmująca różne zobowiązania, różnych podmiotów. Nie jest to jednak dostateczny powód do oceny tej umowy z punktu widzenia spełnienia warunków uznania jej za umowę znaczącą w odniesieniu do poszczególnych zobowiązań. Podkreślenia wymaga, że zobowiązania przyjęte przez podmioty zawierające umowę inwestycyjną pozostawały ze sobą w ścisłym związku i zapewne nie bez przyczyny zostały ujęte w jednym akcie.

Jak już wspomniano umowa inwestycyjna dotyczyła jednego przedsięwzięcia gospodarczego, a w związku z tym zaangażowanie finansowe skarżącej było ukierunkowane na realizację jednego konkretnego celu, co miało niewątpliwie znaczenie dla oceny jej sytuacji finansowej. Ustanowienie w omawianym przypadku tj. zawarcia umowy znaczącej, obowiązku w postaci składania raportów bieżących, ma na celu przekazywanie inwestorom informacji o takich umowach, które ze względu na stopień zaangażowania środków finansowych mogą mieć wpływ na kondycję finansową emitenta. Z tej przyczyny, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wykładnia funkcjonalna § 2 ust. 1 pkt 44 rozporządzenia z dnia 19 lutego 2009 r. powinna przemawiać za przyjęciem stanowiska, że umowa znacząca to również taka, która w odniesieniu do jednego przedsięwzięcia gospodarczego angażuje ryzyko emitenta przekraczające 10 % kapitału własnego. W przeciwnym wypadku inwestorzy byliby pozbawieni prawdziwych, kompletnych i rzetelnych informacji dotyczących rzeczywistej sytuacji emitenta.

W rozpoznawanej sprawie zaangażowanie środków skarżącej, w związku z zawartą umową inwestycyjną obejmującą jedno przedsięwzięcie gospodarcze, przewyższało 10% kapitału własnego. W związku z tym po stronie skarżącej powstał obowiązek informacyjny, który we wskazanym przez Komisję Nadzoru Finansowego zakresie albo w ogóle nie został wykonany, albo wykonano go nienależycie.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał za niezasadne wszystkie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej.

Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.