Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 807/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2010-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: ART. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Piórkowska Sędziowie WSA Barbara Stukan-Pytlowany /spr./ WSA Kazimierz Włoch Protokolant st.sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym na rozprawie w dniu 18 lutego 2010r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2009r. nr [...] w przedmiocie wymiaru podatku rolnego na 2009r. - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...].06.2009r. Nr [...] na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 roku nr 8, poz. 60 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...].02.2009r. w sprawie wymiaru podatku rolnego na 2009 rok w kwocie 261,00zł ustalonego współwłaścicielom, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu podniosło, że decyzją z dnia [...].02.2009 roku Nr [...] znak: [...] Wójt Gminy na podstawie rejestru gruntów stanowiącego ewidencję gruntów ustalił współwłaścicielom wymiar podatku rolnego na 2009 rok w kwocie 261,00zł.

Od powyższej J. S. złożył odwołanie i zarzucił, iż decyzja ta jest bezzasadna i sprzeczna z rzeczywistością. Podniósł, że objął w posiadanie działkę nr 464 (poprzednio 1157/7) o powierzchni 1,29ha o nazwie grandy. Działka ta jak i inne zapisane w testamencie przez A. K. na spadkobierców i przeliczone na części zgodnie z testamentem. W dodatkowym piśmie z dnia 20.05.2009 roku (odpowiedź na art. 200 Ordynacji podatkowej) J. S. podnosił, że chce zapłacić podatek solidarnie, wyliczyć mu z działki nr 464 [...] o powierzchni 1,29ha zgodnie ze stanem posiadania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym na podstawie materiału dowodowego stwierdziło, brak podstaw do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji. Podkreśliło, że z wypisu z rejestru gruntów dla jednostki rejestrowej G.224 obręb 57 [...] wynika, że grunty rolne objęte zaskarżoną decyzją stanowią współwłasność: J. K. - z udziałem 19/100, W. M. - z udziałem 12/100, J. S. - z udziałem 9/100, J. S. - z udziałem 32/100, W. S. - z udziałem 9/100, J. T. - z udziałem 19/100.

Powyższe dane stanowią podstawę wymiaru podatków art. 21 ustawy z dnia 17.05.1989r. prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2005 r. nr 240, poz. 2027 z późn. zm. -zwanej dalej ustawą prawo geodezyjne i kartograficzne).

W opisanym stanie faktycznym wszystkich współwłaścicieli obciążono podatkiem rolnym na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy z dnia 15.11.1984r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2006r. nr 136, poz. 969 z późn. zm. -zwanej dalej u.p.r.).

Przepis ten wskazuje, że jeżeli grunty, o których mowa w art. 1, stanowią współwłasność lub znajdują się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowią odrębny przedmiot opodatkowania podatkiem rolnym, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach (posiadaczach).

W przypadku gruntów stanowiących współwłasność - jak w sprawie niniejszej -obowiązek podatkowy został nałożony solidarnie na współwłaścicieli i ma charakter solidarny.

Istota zaś solidarnego obowiązku podatkowego sprowadza się do tego, że wszyscy współwłaściciele są zobligowani do płacenia podatku rolnego wspólnie.

W decyzji wymiarowej musi być wykazana cała kwota podatku rolnego od przedmiotów opodatkowania. Organ podatkowy nie może podzielić zobowiązania z tytułu tego podatku zgodnie z przypadającymi podatnikom częściami ułamkowymi we współwłasności.

Podatnicy mogą ustalić między sobą tryb rozliczeń z tytułu tego podatku według powierzchni gruntów wyliczonej odpowiednio do udziału we współwłasności, zaś organ podatkowy nie ma podstaw do ingerowania w te rozliczenia.

Dlatego organ podatkowy I instancji opodatkowując grunty podatkiem rolnym za 2009 rok postąpił zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa a zaskarżona decyzja nie narusza przepisów powszechnie obowiązujących.

Na powyższą decyzję J. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, zarzucając bezzasadność decyzji. Skarżący w skardze domaga się by rozliczeń podatku rolnego dokonać na każdego współwłaścicieli z osobna na podstawie testamentu uznanego przez Sąd.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Stosownie do treści art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ) określanej dalej p.p.s.a, kontrola zaskarżonych rozstrzygnięć dokonywana jest pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym Sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami i podstawami wskazanymi w skardze.

Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.

Przedmiotem niniejszej sprawy jest ocena zgodności z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2009r. utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] luty 2009r. w sprawie wymiaru współwłaścicielom podatku rolnego na 2009r.

W ocenie skarżącego, organ podatkowy winien dokonać rozliczenia podatku na każdego ze współwłaścicieli z osobna, na podstawie testamentu uznanego przez sąd, to jest w wysokości przypadającej na udział każdego współwłaściciela w gruncie rolnym.

Przestawiona przez skarżącego koncepcja obowiązku podatkowego w podatku rolnym nie ma podstawy w obowiązujących przepisach prawa.

Należy wskazać, że na podstawie art.1 u.p.r. opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza. Art.3 ust.1 u.p.r. stanowi, że podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami gruntów (...), posiadaczami samoistnymi gruntów, użytkownikami wieczystymi gruntów(...). Zgodnie z art. 3 ust.5 u.p.r. jeżeli grunty , o których mowa w art. 1 , stanowią współwłasność lub znajdują się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowią odrębny przedmiot opodatkowania podatkiem rolnym , a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach, posiadaczach(...).Solidarność współwłaścicieli jako podatników oznacza w szczególności to, że ich zobowiązanie podatkowe jest wspólne i wszyscy pozostają zobowiązani do zapłaty podatku rolnego wspólnie tak długo, jak nie nastąpi zupełne uregulowanie należności podatkowych.

Zgodnie art. 21 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawę wymiaru podatku rolnego stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Na mocy art. 20 ust.1, ust.2, ust.3 tej ustawy podatek rolny ustalany jest w oparciu o dane z ewidencji gruntów i budynków co do powierzchni gruntów, ich położenia, granic, rodzajów użytków gruntowych, klas gleboznawczych, jak i w oparciu o dane co do właścicieli gruntów. Powyższe dane są wiążące dla organu podatkowego. Organy ustalające wysokość zobowiązań z tytułu podatku rolnego nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniu podatkowym.

Przenosząc powyższe regulacje na grunt niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że z rejestru gruntów Starosty Powiatu [...] dla jednostki rejestrowej G. 224 , wynika, że grunt o powierzchni łącznej 3, 8457 ha, jednostka ewidencyjna [...], obręb 57 [...] - stanowi współwłasność sześciu osób: J. K. z udziałem 19/100, W. M. z udziałem 12/100, J. S. z udziałem 9/100, J. S. z udziałem 32/100, W. S. z udziałem 9/100, J. T. z udziałem 19/100.

Wskazani współwłaściciele są podatnikami zobowiązanymi do zapłaty podatku rolnego od gruntu o pow. 3, 8457 ha. Grunt rolny, który stanowi współwłasność jest odrębnym przedmiotem opodatkowania, a obowiązek podatkowy obciąża solidarnie wszystkich współwłaścicieli.

Zgodnie z art.366 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny , mającego tu zastosowanie na podstawie art. 91 Ordynacji podatkowej, wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od dłużników łącznie, od kilku z nich lub każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych , przy czym aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani. Istota solidarnego obowiązku podatkowego sprowadza się do tego ,że wszyscy współwłaściciele są zobowiązani do płacenia podatku od wspólnego gruntu rolnego, ale zapłacenie całego podatku przez jednego lub kilku z nich powoduje wygaśniecie zobowiązania podatkowego w stosunku do wszystkich. Organ podatkowy wymierza zatem podatek osobom fizycznym w kwocie ogólnej w jednej decyzji, gdyż nie jest upoważniony do dzielenia zobowiązania wobec współwłaścicieli.

Mimo, że organ podatkowy w niniejszej sprawie wystawił jedną decyzję adresowaną i doręczoną do wszystkich współwłaścicieli, będzie mógł żądać zapłaty podatku od któregokolwiek z współwłaścicieli. Podkreślić jednak należy, iż współwłaściciele mogą określić między sobą zasady opłacania podatku od wspólnego gruntu rolnego. Niewywiązywanie się przez któregokolwiek, z określonych wspólnie obowiązków, nie może być jednak przedmiotem zainteresowania organów podatkowych. Jeżeli zobowiązanie podatkowe, stosownie do zasad odpowiedzialności zbiorowej, zostanie wyegzekwowane od któregokolwiek z podatników w części, która nie odpowiada wewnętrznym rozliczeniom współwłaścicieli, wzajemne roszczenia dłużników solidarnych mogą być dochodzone na drodze cywilnoprawnej. Przepisy prawa podatkowego nie zawierają w tym zakresie żadnych reguł. Relacje między współwłaścicielami gruntu , nie podlegają również ocenie sądy administracyjnego, któremu podlegają sprawy z zakresu kontroli administracji publicznej, w tym ocena czy organy państwa działają na podstawie prawa.

Sąd zauważa też , że zwrot "udział we współwłasności" nie może być odczytywany przez Skarżącego jako podstawa do faktycznego podziału gruntu rolnego, ze skutkiem skupienia praw i obowiązków współwłaścicieli wyłącznie na realnie przez nich używanych częściach gruntu z przypadających im udziałów we współwłasności oraz zniesienia tych praw i obowiązków wobec pozostałych części. Ten zwrot oznacza tylko tyle ,że ustanowiona jest współwłasność gruntu w częściach ułamkowych (jak twierdzi skarżący "na podstawie testamentu uznanego przez sąd" ). Nie zmienia to jednak istoty sytuacji prawnej skarżącego, bowiem zgodnie z art. 195 kodeksu cywilnego własność całego gruntu o pow. 3,8457 ha przysługuje niepodzielnie wszystkim sześciu ww. osobom . W znaczeniu prawnym nie istnieje część skarżącego ani części pozostałych pięciu współwłaścicieli. Wszyscy współwłaściciele mają prawa i obowiązki związane z całym gruntem będącym ich własnością, w tym obowiązek do zapłacenia całej kwoty podatku rolnego od tego gruntu. Taki stan będzie trwał tak długo , jak długo współwłaściciele nie doprowadza do prawnego zniesienia współwłasności.

Tak więc w stanie faktycznym i prawnym sprawy, nie było podstaw by organ podatkowy ustalił skarżącemu podatek rolny odrębnie z części przypadającego mu udziału we współwłasności.

Reasumując powyższe w ocenie Sądu zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu podatkowego, która wykazuje całą kwotę podatku rolnego od przedmiotu opodatkowania a jest skierowana do wszystkich współwłaścicieli, nie narusza prawa.

Tych wzglądów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił jako bezzasadną.