Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1102/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Dyrektor Zakładu Karnego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.174
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie sędzia NSA Rafał Stasikowski (spr.) sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka Protokolant starszy asystent sędziego Magdalena Zając po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 stycznia 2023 r. sygn. akt III SAB/Gd 166/22 w sprawie ze skargi B. G. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 26 stycznia 2023 r., III SAB/Gd 166/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę B. G. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Pismem datowanym na 8 sierpnia 2022 r. osadzony w Zakładzie Karnym w C. skarżący wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w C.. Wskazał w niej, że Dyrektor Zakładu Karnego w C. "nie udzielił (...) informacji publicznej, o którą zwróciłem się do niego 5 razy od kwietnia 2022 r. do sierpnia 2022 r. (tożsame pisma) dotyczące przedstawienia (...) szczegółowych jadłospisów - posiłków jakie otrzymuję do żywienia z podziałem na ilość produktów, gramaturę, kaloryczność i skład zup, sosów". Skarżący podkreślił, że nie jest zadowolony z wyżywienia jakie otrzymuje w zakładzie karnym, że jest niedożywiony i głodny. Ponieważ wyżywienie nie spełnia wymogów co do przywdzianej przepisami kaloryczności w minimalnej wysokości 2600 kcal dziennie, aby to zweryfikować skarżący zaznaczył, że poprosił organ w miesiącu kwietniu, maju i czerwcu o jadłospisy. Dyrektor Zakładu Karnego w C. ani razu nie ustąpił ich jednak skarżącemu "w ramach BIP". Skarżący wyraził przypuszczenie, że wskazanych informacji mu nie udzielono, aby nie posiadał on dowodów, że zakład karny nie żywi więźniów "zgodnie z KKW", co może dać podstawę do dochodzenia sprawiedliwości przed sądem cywilnym. Skarżący wskazał, że o pomoc w sprawie wystąpił także do Rzecznika Praw Obywatelskich, który pismem z 19 lipca 2022 r. udzielił mu informacji, że udostępnienie jadłospisów jest czynnością, która podlega pod ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902; dalej "u.d.i.p.").

W odpowiedzi na skargę z 22 września 2022 r. organ, powołując się na notatkę służbową z 13 września 2022 r., podniósł, że w tamtejszej jednostce "nie odnotowano wpływu pism wskazanych przez (...) [skarżącego] (...), dotyczących udzielenia mu informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej".

Wobec treści złożonej odpowiedzi na skargę, skarżącego wezwano do wykazania, że składał w kwietniu i sierpniu wnioski kierowane do Dyrektora Zakładu Karnego w C. dotyczące udzielenia informacji publicznej.

W piśmie procesowym z 10 października 2022 r., w odpowiedzi na zobowiązanie, skarżący wskazał, że dowodem wstępowania do organu są kierowane do niego przez Dyrektora Zakładu Karnego w C. odpowiedzi: z 31 sierpnia 2022 r., nr D/P.451.762.67.2022.AB i z 24 sierpnia 2022 r., nr D/P.451.762.73.2022.AB na składane przez niego skargi dotyczące wyżywienia i jadłospisów. Skarżący zawarł w piśmie wniosek, aby sąd zobowiązał organ do przesłania oryginałów skarg dotyczących ww. pism na dowód, że skarżący zwracał się do Dyrektora Zakładu Karnego w C. o szczegółowe jadłospisy i ich nie otrzymał. Skarżący przedłożył do akt sprawy pismo Dyrektora Zakładu Karnego w C. z 31 sierpnia 2022 r., nr D/P.451.762.67.2022.AB, którym udzielono odpowiedzi na jego skargę z 20 lipca 2022 r. dotyczącą m.in. wyżywienia oraz pismo Dyrektora Zakładu Karnego w C. z 24 sierpnia 2022 r., nr D/P.451.762.73.2022.AB, którym w udzielono odpowiedzi na jego skargę z 14 sierpnia 2022 r., której zarzuty dotyczyły wyżywienia. Obu odpowiedzi udzielono w trybie § 9 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w prawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz.U. z 2013 r. , poz. 647). W treści pisma z 31 sierpnia 2022 r., nr D/P.451.762.67.2022.AB, wskazano, że jadłospisy są tworzone zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 lutego 2016 r. w sprawie wyżywienia osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych oraz że szef kuchni, który pełnił służbę 19 lipca 2022 r. ustalił, że porcje posiłków na dany dzień zostały wydane zgodnie ze sporządzonym jadłospisem. Wskazano ponadto, że z uzyskanych w Zakładzie Karnym w C. wyjaśnień wynika, że skarżący od 2 lipca 2022 r. żywiony jest według posiłku leczniczego indywidualnego LB1 zleconego przez lekarza. Są to posiłki z wyłączeniem wszystkich produktów, które zawierają gluten i produkty wieprzowe. Wskazano również, że skarżący może codziennie u oddziałowego lub wychowawcy zapoznać z opisem jadłospisów oraz gramaturą oraz składem poszczególnych posiłków. Wszystkie posiłki dla osadzonych przed wydaniem do pawilonu są badane codziennie pod względem organoleptycznym przez lekarza dyżurnego, który każdorazowo fakt oceny przygotowanych posiłków potwierdza własnoręcznym podpisem na odwrocie jadłospisu, brak takiej adnotacji nie pozwala szefowi kuchni na wydanie posiłków. Dlatego skarga osadzonego uznano za bezzasadną. Analogiczną treść zawiera pismo z 24 sierpnia 2022 r.

Oddalając skargę sąd I instancji wskazał, że poza sporem było, że Dyrektor Zakładu Karnego w C. jest podmiotem zobligowanym do udostępnienia informacji w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Nie budzi również wątpliwości, iż informacje dotyczące jadłospisów są informacją publiczną, co wynika z faktu, że wyżywienie osób osadzonych w zakładach karnych reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 19 lutego 2016 r. w sprawie wyżywienia osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. z 2016 r., poz. 302). Rozporządzenie wskazuje rodzaje posiłków jakie wydawane są osobom osadzonym w zakładach karnych i aresztach śledczych, jak i poszczególne rodzaje diet wydawanych ze względu na konkretną sytuację osób osadzonych (§ 2 ust. 1 rozporządzenia). Ponadto, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że informacja dotycząca jadłospisów winna być zakwalifikowana jako informacja publiczna, ponieważ dotyczy danych bezpośrednio związanych z wydatkowaniem środków publicznych oraz związanych z realizacją zadań o charakterze publicznym przez Dyrektora Zakładu Karnego.

Sąd I instancji podniósł, że skoro w rozpoznawanej sprawie skarżący zarzucał Dyrektorowi Zakładu Karnego w C. bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p., to w pierwszej kolejności powinien on bezspornie wykazać, że wniosek o jej udostępnienie został przez niego skierowany do organu, w tym podać datę takiego wniosku. Postępowanie o udzielenie informacji publicznej jest prowadzone w trybie wnioskowym (art. 10 u.d.i.p.). Wobec braku jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku o udostępnienie informacji publicznej, o istocie takiego wniosku rozstrzygać powinna jego treść, nie może być to jednak "jakikolwiek wniosek". Zdaniem sądu na stronie wnoszącej skargę do sądu administracyjnego w przedmiocie bezczynności udostępnienia informacji publicznej ciąży obowiązek wskazania konkretnego wniosku, który został złożony do organu władzy publicznej. Strona powinna, co najmniej podać datę sporządzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, treść wniosku czy datę jego złożenia. Zdaniem sądu skarżący obowiązkom tym, w rozpoznawanej sprawie, nie sprostał. Wnosząc skargę na bezczynność organu datowaną na 8 sierpnia 2022 r., nie wskazał konkretnego wniosku, którego skarga dotyczy. Powołał się jedynie ogólnie na wnioski (skargi) składane do organu na przestrzeni kwietnia, sierpnia 2022 r. Nie określił nawet daty sporządzenia wniosku. Przy czym sąd podniósł, że nie jest to jedyna skarga skarżącego dotycząca bezczynności organu Dyrektora Zakładu Karnego w C. - w sprawie III SAB/Gd 107/22 skarżący również postawił zarzut bezczynności dotyczący nieudzielenia informacji publicznej, powołując się na wnioski z kwietnia, maja 2022 r.

Sąd I instancji podkreślił, że w piśmie procesowym z 10 października 2022 r. skarżący wskazał, że dowodem składania przez niego wniosków o udostępnienie informacji publicznej są odpowiedzi kierowane do niego przez Dyrektora Zakładu Karnego w C. na składane przez niego "skargi dotyczące wyżywienia i jadłospisów" (pisma z 24 sierpnia 2022 r. i 31 sierpnia 2022 r.). Tym samym skarżący w realiach rozpoznawanej sprawy wskazywał na "skargę z 20 lipca 2022r. r." i "skargę z 14 sierpnia 2022 r." jako wnioski o udostępnienie informacji publicznej.

Zarządzeniem z 2 stycznia 2023 r. sąd zobowiązał organ m.in. do przesłania ww. skarg i w jego ocenie z nadesłanych dokumentów wynika, że "skarga z 20 lipca 2022 r.", do której się odnosi otrzymana przez skarżącego odpowiedź z 31 sierpnia 2022 r., nie stanowi wniosku o udzielenie informacji publicznej, na co wskazuje jednoznacznie jej treść, którą sąd zacytował. W aspekcie drugiej wskazanej przez skarżącego odpowiedzi, sąd zauważył, że skarga na bezczynność organu wniesiona w rozpoznawanej sprawie, datowana jest na 8 sierpnia 2022 r. Natomiast pismo z 24 sierpnia 2022 r., znak D/P.451.762.73.2022.AB, mające stanowić, zdaniem skarżącego, odpowiedź na jego wniosek o udzielenie informacji publicznej, odnosi się wprost "do skargi z 14 sierpnia 2022 r.". Tym samym, uwzględniając datę sporządzenia przez skarżącego skargi inicjującej niniejsze postępowanie sądowe (8 sierpnia 2022 r.) oraz datę "skargi z 14 sierpnia 2022 r." (wniosku "z 14 sierpnia 2022 r.") wniesiona przez skarżącego skarga na bezczynność nie może dotyczyć bezczynności organu

w rozpatrzeniu jego wniosku z 14 sierpnia 2022 r.

Podsumowując, zarówno pismo z 24 sierpnia 2022 r., znak D/P.451.762.73.2022.AB, oraz pismo z 31 sierpnia 2022 r., znak D/P.451.762.67.2022.AB, zdaniem sądu I instancji nie stanowią (i nie mogą stanowić) odpowiedzi na wnioski złożone przez skarżącego o udzielenie informacji publicznej. Składane przez skarżącego "skargi dotyczące wyżywienia i jadłospisów" nie mogą być też automatycznie utożsamiane z wnioskami o udostępnienie informacji publicznej. Nie można zatem uznać na podstawie wskazanych przez skarżącego dowodów, że organ pozostaje w bezczynności. Sąd I instancji dodał, że pisma z 24 sierpnia 2022 r. oraz z 31 sierpnia 2022 r., na które powołał się skarżący, stanowiły udzielone mu przez Dyrektora Zakładu Karnego w C. odpowiedzi w trybie aktu, który do 17 września 2022 r. regulował kwestie związane z rozpatrywaniem skarg i wniosków składanych przez osoby osadzone w aresztach śledczych - rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. z 2013 r., poz. 647), które szczegółowo określało sposób postępowania przy rozpatrywaniu skarg i wniosków, wskazując jednocześnie podmioty zobowiązane do ich załatwienia. W obu udzielonych skarżącemu odpowiedziach zawarto pouczenie o możliwości złożenia skargi na sposób jej załatwienia do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w K. w trybie § 9 ust. 3 ww. rozporządzenia.

Zdaniem sądu w niniejszej sprawie w momencie wnoszenia skargi oraz w dacie wyrokowania organ nie pozostawał w bezczynności. Skarga na bezczynność nie jest więc zasadna, a organowi nie można postawić skutecznego zarzutu pozostawania w bezczynności.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.; dalej "p.p.s.a.").

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący, zaskarżając wyrok

w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Nadto wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Pełnomocnik skarżącego ustanowiony w ramach prawa pomocy wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w oparciu o rzeczywisty nakład pracy i poniesione koszty zgodnie z przedstawioną listą podjętych czynności, jednocześnie oświadczyła, że oplata me została zapłacona w całości lub w części. Na podstawie art 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skarżący zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.d.i.p. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy zastosowanie tego przepisu doprowadziłoby sąd I instancji do uwzględnienia skargi;

2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 149 § 1 p.p.s.a. poprzez niestwierdzenie, że w sprawie doszło do bezczynności organu, mimo że organ nie podjął działań, do których był zobowiązany w oparciu o przepisy u.d.i.p., co skutkowało oddaleniem skargi na bezczynność.

3. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak jednoznacznego wskazania jaki stan faktyczny sąd I instancji przyjął za ustalony, w szczególności w zakresie składania przez skarżącego wniosków do organu w przedmiocie udostępnienia mu informacji publicznej w okresie od kwietnia - sierpnia i w ślad za tym czy sąd I instancji uznał, że takowe wnioski w ogóle były składane (rozbieżność w tym zakresie twierdzeń przedstawił skarżący oraz organ postępowania vide notatka służbowa organu z 13 września 2022 r. oraz pismo skarżącego z 10 października 2022 r.).

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Granice te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przed odniesieniem się do zarzutów skargi kasacyjnej konieczne jest podkreślenie, że ze względu na to, że konstrukcja art. 174 p.p.s.a. umożliwia zaskarżenie wszelkich naruszeń prawa, jakich mógł się dopuścić sąd I instancji przy wydawaniu rozstrzygnięcia, granice skargi kasacyjnej wyznaczane są przez stronę skarżącą. Powinny one zawsze zostać wyznaczone w sposób precyzyjny. Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych i zarzutów skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2009 r., II FSK 1688/07, LEX nr 1095923). Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem domniemywać granic skargi kasacyjnej. Sąd ten jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej czy też poprawianie jej niedokładności (por. wyrok NSA z 13 listopada 2014 r., I OSK 1420/14,). Właściwe określenie w skardze kasacyjnej zakresu i podstaw zaskarżenia jest również konieczne z uwagi na ustanowioną w art. 183 p.p.s.a. wskazaną wyżej zasadę stanowiącą, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Uwagi te były konieczne, gdyż rozpoznawana skarga kasacyjna dotknięta jest pewnymi usterkami, których Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł konwalidować z urzędu. Wobec niestwierdzenia przesłanek nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał więc oceny podstaw i zarzutów kasacyjnych.

Na wstępie należy podkreślić, że sąd I instancji oddalając skargę przyjął, że w sprawie skarżący nie wykazał, aby w ogóle złożył do organu wniosek o udostepnienie informacji publicznej. Zatem zdaniem tego sądu, skoro skarżący nie zażądał od organu udzielenia informacji publicznej, to organ nie jest i nie może być bezczynny w jej udzieleniu. Tymczasem w skardze kasacyjnej jej autorka w żadnym z zarzutów tego ustalenia sądu I instancji skutecznie nie podważyła, co przesądziło o bezzasadności skargi kasacyjnej.

Jako pierwszy został rozpoznany zarzut 3., jako najdalej idący, bowiem

w istocie sprowadzał się do twierdzenia, że wyrok sądu I instancji, wobec wadliwego sporządzenia uzasadniania, nie poddaje się kontroli instancyjnej.

Art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy, które powinny znaleźć się w uzasadnieniu wyroku. Zgodnie z jego dyspozycją uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego, jeżeli nie wiadomo, jaki stan faktyczny sąd I instancji przyjął, jako podstawę wyrokowania, a także w sytuacji, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy wada uzasadnienia nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia lub gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda poprzez wniesienie skargi kasacyjnej jego kontroli (vide uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09; wyrok NSA z 12 października 2010 r.,

II OSK 1620/10). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia ww. wymogi. Z uzasadnienia wynika bowiem w sposób jednoznaczny, wbrew przedmiotowemu zarzutowi, jaki stan faktyczny sąd I instancji przyjął za ustalony. Sąd ten przyjął, że we wskazanym przez skarżącego okresie nie składał on w ogóle wniosków do organu o udostepnienie informacji publicznej. Rozbieżność w sprawie wprawdzie zachodzi, ale nie na gruncie zaistnienia faktów, a na gruncie ich oceny, bowiem skarżący wnosił do organu pisma odnoszące się do kwestii wyżywienia w zakładzie karnym, lecz zarówno organ, jak i sąd I instancji potraktowali je jako skargi w trybie przepisów Kodeksu karnego wykonawczego i rozporządzeń wydanych na podstawie stosownych przepisów tej ustawy. Sąd I instancji nie naruszył więc art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób wskazany w zarzucie 3.

Zarzut nr 2. nie zasługiwał na uwzględnienie. Zdaniem skarżącego sąd I instancji naruszył art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 149 § 1 p.p.s.a. poprzez niestwierdzenie, że w sprawie doszło do bezczynności organu, mimo że organ nie podjął działań, do których był zobowiązany w oparciu o przepisy u.d.i.p., co skutkowało oddaleniem skargi na bezczynność. Po pierwsze, zarzut ten jest nieprecyzyjny. Nie wynika bowiem z niego do jakich działań zdaniem autorki skargi kasacyjnej był zobowiązany organ i na jakiej konkretnie podstawie prawnej przewidzianej w u.d.i.p. Zarzut ten jest sformułowany na takim poziomie ogólności, że zmusza Sąd do jego interpretacji w kontekście okoliczności sprawy i poszukiwania w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jego faktycznego uzasadnienia, co jest niedopuszczalne, biorąc pod uwagę ustawowe wymogi, jaki p.p.s.a. stawia temu środkowi odwoławczemu. Po drugie, wskazany w tym zarzucie art. 149 § 1 p.p.s.a. zawiera dalsze jednostki redakcyjne w postaci punktów 1-3, zaś Naczelny Sąd Administracyjny nie może się domyślać, który konkretnie przepis prawa miała na myśli autorka skargi kasacyjnej. Już same powyższe mankamenty były wystarczające do nieuwzględnienia tego zarzutu. Niemniej, odnosząc się pokrótce do jego istoty, powtórzyć należy, że przyczyną, dla której sąd I instancji oddalił skargę, a więc nie stwierdził, że w sprawie doszło do bezczynności organu, była ocena tego sądu, że pisma skarżącego z 20 lipca 2022 r. i 14 sierpnia 2022 r. (k. 49 i 64 akt sądowych) nie stanowią wniosków w trybie u.d.i.p. Sąd ocenił treść tychże pism i wskazał, że trafnie organ uznał je za skargi w trybie przepisów Kodeksu karnego wykonawczego i rozporządzeń wydanych na podstawie stosownych przepisów tej ustawy. Zatem organ nie mógł być bezczynny, skoro w sprawie skarżący nie zwrócił się do organu z odpowiednim wnioskiem, który wszcząłby procedurę przewidzianą w u.d.i.p. Powyższe stanowisko sądu I instancji nie zostało przez skarżącego skutecznie zakwestionowane w ramach zarzutów skargi kasacyjnej, w tym za pomocą przedmiotowego zarzutu. Sąd ten nie naruszył więc art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 149 § 1 p.p.s.a. w sposób wskazany w zarzucie nr 2 skargi kasacyjnej. Autorka skargi kasacyjnej zdaje się nie dostrzegać, że w niniejszej sprawie bezspornym jest, że Dyrektor ZK jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej oraz że jadłospisy w zakładzie karnym stanowią informację publiczną. Kwestią sporną jest zaś to, czy pisma skarżącego z 20 lipca 2022 r. i 14 sierpnia 2022 r. można uznać za wnioski w trybie u.d.i.p. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej odniosła się ona pokrótce do tego problemu (s. 8 skargi kasacyjnej), lecz w sprawie zabrakło stosownego zarzutu. Autorka skargi kasacyjnej powinna więc za pomocą odpowiednio skonstruowanych zarzutów zakwestionować ocenę sądu I instancji, zgodnie z którą ww. pisma nie są wnioskami w trybie u.d.i.p., co mogłoby poskutkować zbadaniem przez Naczelny Sąd Administracyjny prawidłowości stanowiska sądu I instancji w zakresie tego czy organ pozostaje w bezczynności, czy też nie. Tak zaś się nie stało.

Zarzut nr 1 naruszenia prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.d.i.p. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy zastosowanie tego przepisu doprowadziłoby sąd I instancji do uwzględnienia skargi, jest niezrozumiały. W zarzucie tym autorka nie wyjaśniła dlaczego zastosowanie ww. przepisów miałoby doprowadzić do uwzględnienia skargi. Dodatkowo należy zauważyć, że art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera dalsze jednostki redakcyjne, co oznacza, ze zarzut ten jest również nieprecyzyjny. Nadto, zgodnie z prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem, nie jest dopuszczalne w świetle brzmienia art. 174 p.p.s.a. formułowanie zarzutu skargi kasacyjnej jako naruszenie przepisu prawa "poprzez jego niezastosowanie" czy "pominięcie" (por. wyrok NSA z 1 czerwca 2004 r., OSK 284/04, niepubl., wyrok NSA z 3 grudnia 2008 r., I OSK 1807/07; wyrok NSA z 14 maja 2007 r., I OSK 1247/06; wyrok NSA z 28 marca 2007 r., I OSK 31/07; postanowienie NSA z 2 marca 2012r., I OSK 294/12; wyrok NSA z 25 kwietnia 2012 r., II OSK 329/12; wyrok NSA z 6 grudnia 2013 r., I OSK 2255/12; wyrok NSA z 8 września 2017 r., I OSK 3080/15 – publik. CBOSA). Zarzut taki mógłby okazać się skuteczny jedynie wówczas, gdyby autorka skargi kasacyjnej, zarzucając niezastosowanie określonego przepisu, jednocześnie wskazała przepis, który w jej przekonaniu został wadliwie zastosowany zamiast przepisu przez nią wskazywanego - wraz z podaniem uzasadnienia tego stanowiska. Wymogu tego skarga kasacyjna nie spełnia. Dla porządku jeszcze raz można przypomnieć, że w niniejszej sprawie bezspornym jest, że Dyrektor ZK jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej oraz że jadłospisy w zakładzie karnym stanowią informację publiczną, a być może do ustalenia tychże okoliczności zmierzał ten zarzut. Niemniej, z uwagi na jego mankamenty nie mógł on zostać rozpoznany merytorycznie.

Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. Wynagrodzenie pełnomocnika za wykonaną pomoc prawną z urzędu należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.