Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 238/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2024-06-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 108, art. 107,
journal: Dz.U. 2023 poz 742
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t. j.)
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 15 , art. 107
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 145par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesław Drabik Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Asesor WSA Krzysztof Szydłowski Protokolant starszy inspektor sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi L. D. na decyzję Prorektora ds. Studenckich Uniwersytetu Szczecińskiego z dnia 2 lutego 2024 r., znak [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prodziekana ds. Studenckich Wydziału [...] Uniwersytetu Szczecińskiego z dnia 5 grudnia 2023 r., znak [...]


UZASADNIENIE

1. Prodziekan do Spraw Studenckich Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Szczecińskiego decyzją z dnia 20 września 2023 r. skreślił L. D. (dalej przywoływana jako: "Skarżąca", "Studentka"), z listy studentów z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie.

2. Prorektor do Spraw Studenckich US, na skutek rozpoznania odwołania Studentki, decyzją z dnia 28 listopada 2023 r. uchylił w całości ww. decyzję i przekazał sprawę do rozpoznania wskazując, że w uzasadnieniu decyzji powinny zostać dokładnie opisane i uwzględnione wszystkie powody i okoliczności jej wydania.

3. Decyzją z dnia 5 grudnia 2024 r. Prodziekan do spraw studenckich ponownie skreślił Skarżącą z listy studentów z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie. Decyzja została wydana na podstawie art. 104 § 1 k.p.a., art. 108 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2023 r., poz. 742), § 56 ust. 2 pkt 3 regulaminu studiów Uniwersytetu Szczecińskiego przyjętego uchwałą nr 44/2022 Senatu Uniwersytetu Szczecińskiego z dnia 31 marca 2022 r.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na skutek ponownego rozpoznania sprawy organ ustalił, że Studentka nie otrzymała awansu na semestr VIII w roku akademickim 2021/2022 oraz na semestr IX w roku akademickim 2022/2023 z powodu nie zaliczenia powtarzanego przedmiotu Prawo cywilne część ogólna w semestrze VII w roku akademickim 2021/2022. Studentka składała kolejne podania i przedkładała zwolnienia lekarskie dotyczące usprawiedliwionej nieobecności począwszy od dnia 11 lutego 2022r:

- podanie z dnia 11 lutego 2022 r. ze zwolnieniem lekarskim – zgoda na usprawiedliwienie nieobecności na trzech egzaminach (Prawo morskie, Prawo rodzinne i spadkowe, Prawo autorskie i ochrony własności intelektualnej) z VII semestru 2021/2022;

- podanie z dnia 21 lutego 2022 r. ze zwolnieniem lekarskim – zgoda na usprawiedliwienie nieobecności na jednym egzaminie (Prawo cywilne część ogólna) z VII semestru 2021/2022;

- podanie z dnia 4 marca 2022 r. ze zwolnieniem lekarskim – zgoda na usprawiedliwienie nieobecności na trzech egzaminach (Prawo rodzinne i spadkowe, Prawo autorskie i ochrony własności intelektualnej, Prawo cywilne część ogólna) z VII semestru 2021/2022;

- podanie z dnia 4 marca 2022 r. ze zwolnieniem lekarskim – brak zgody na przedłużenie terminu do zaliczenia egzaminu (Prawo cywilne zobowiązania) do dnia

20 marca 2022 r., następnie po odwołaniu rozstrzygniecie o wyznaczeniu nieprzekraczalnego terminu na podejście do tego egzaminu do dnia 13 maja 2022 r.;

- podanie z dnia 30 marca 2022 r. ze zwolnieniem lekarskim – w związku z powtarzającymi się nieobecnościami na egzaminach Studentkę skierowano na komisję lekarską zgodnie z § 41 ust. 6 regulaminu studiów, w wyniku której Skarżąca otrzymała orzeczenie lekarza do spraw medycyny pracy wskazujące na możliwość kontynuacji nauki na kierunku Prawo – zgoda Prodziekana do spraw studenckich na podejście do zaległych egzaminów (Prawo rodzinne i spadkowe, Prawo autorskie i ochrony własności intelektualnej, Prawo cywilne część ogólna) z VII semestru 2021/2022 do dnia 25 września 2022;

- podanie z dnia 27 czerwca 2022 r. ze zwolnieniem lekarskim – zgoda na usprawiedliwienie nieobecności na egzaminie (Prawo wykroczeń) z VII semestru 2021/2022;

- podanie z dnia 6 lipca 2022 r. ze zwolnieniem lekarskim – zgoda na usprawiedliwienie nieobecności na egzaminie (Prawo handlowe) z VIII semestru 2021/2022;

- podanie z dnia 28 września 2022 r., ze zwolnieniem lekarskim - zgoda na usprawiedliwienie nieobecności na trzech egzaminach (Prawo rodzinne i spadkowe, Prawo autorskie i ochrony własności intelektualnej, Prawo cywilne część ogólna) z VII semestru oraz czterech egzaminach oraz czterech egzaminach i jednym zaliczeniu z na ocenę (Postępowanie cywilne, Prawo i postępowanie podatkowe, Prawo handlowe, Prawo wykroczeń) z VIII semestru do 20 października 2022 r. (po odwołaniu zgoda do dnia 20 grudnia 2022 r.;

- pismo złożone do Prorektora do Spraw Studenckich z dnia 21 grudnia 2022 r. o kolejne przedłużenie terminu do zdawania zaległych egzaminów z semestru VII i VIII 2021/2022 przekazane do rozpatrzenia Prodziekanowi do Spraw Studenckich – brak zgody, po odwołaniu, zgoda na przedłużenie terminu do dnia 31 marca 2023 r.;

- podanie z dnia 15 lutego 2023 r. ze zwolnieniem lekarskim – brak zgody na usprawiedliwienie nieobecności na egzaminach z semestru IX (Zasady techniki normotwórczej, Filozofia prawa, Prawo karne skarbowe) – Studentka nie uzyskała awansu na semestr VIII i IX, decyzja ta została utrzymana w mocy przez Prorektora do Spraw Studenckich;

- podanie z dnia 14 marca 2023 r. ze zwolnieniem lekarskim – brak zgody na usprawiedliwienie nieobecności na egzaminach z semestru IX (Zasady techniki normotwórczej, Filozofia prawa, Prawo karne skarbowe, Postępowanie dyscyplinarne), Studentka nie otrzymała awansu na semestr VIII i IX, po odwołaniu decyzja utrzymana w mocy decyzją Prorektora do Spraw Studenckich;

- podanie z dnia 3 kwietnia 2023 r. ze zwolnieniem lekarskim o kolejne przedłużenie terminu do zdawania zaległych egzaminów z semestru VII i VIII 2021/2022 – brak zgody na przedłużenie terminu, po wniesieniu odwołania zgoda Prorektora do Spraw Studenckich do dnia 30 czerwca 2023 r.,

- 5 kwietnia 2023 wszczęcie postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów, umorzone z uwagi na zgodę Rektora na uzyskanie zaliczeń do dnia 30 czerwca 2023 r.

- 7 lipca 2023 r. wszczęcie postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie, następnie skreślenie z listy studentów decyzją z dnia 20 września 2023 r., uchyloną decyzją Prorektora do spraw Studenckich i przekazanie do ponownego rozpatrzenia.

Zgodnie z rozstrzygnięciem Prorektora do Spraw Studenckich z dnia 5 maja 2023 r. nieprzekraczalny termin przystąpienia przez Studentkę do zaległych egzaminów został wyznaczony do dnia 30 czerwca 2023 r. Organ wskazał, że Studentka do dnia wydania decyzji nie podeszła do zaliczenia zaległych egzaminów z semestru VII tj. Prawo rodzinne i spadkowe, Prawo autorskie i prawo własności intelektualnej, a w szczególności do egzaminu z powtarzanego przedmiotu Prawo cywilne część ogólna, co uniemożliwiło uzyskanie przez nią awansu na semestr VIII. Studentka od dnia 11 lutego 2022 r. do dnia wydania decyzji, czyli od blisko dwóch lat, nie podeszła do egzaminu z powtarzanego przedmiotu Prawo cywilne część ogólna, którego brak zaliczenia jest regulaminową przesłanką do ponownej rejestracji na semestr VII bądź skreślenia z listy studentów. Studentka nie wniosła o ponowną rejestrację na semestr VII, a w okresie blisko dwóch lat przedkładała jedynie kolejne zwolnienia lekarskie, nie podejmując nawet próby zaliczenia wskazanego przedmiotu.

W dniu 25 października 2023 r. Skarżąca złożyła odwołanie od decyzji Organu I instancji z dnia 20 września 2023 r. w przedmiocie skreślenia z listy studentów z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie, powołując się, jak wskazał Organ, na brak możliwości zaliczenia zaległych przedmiotów do dnia 30 czerwca 2023 r. z uwagi na zwolnienie lekarskie z powodu choroby w okresie od 25 maja do 9 czerwca 2023 r. Decyzja z dnia 20 września 2023 r. została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Na skutek ponownej oceny materiału dowodowego Organ I instancji ustalił, że zwolnienie na które powołała się studentka obejmowało okres od 25 maja do 9 czerwca 2023 r., nie stanowiło to zdaniem Organu pierwszej instancji przeszkody w zaliczeniu przedmiotu Prawo cywilne cześć ogólna do dnia 30 czerwca 2023 r. Także w późniejszym czasie Studentka nie podeszła do egzaminu z tego przedmiotu. Z uwagi na to, że Studentka nie podeszła do zaliczenia egzaminu z przedmiotu Prawo cywilne cześć ogólna pomimo licznych usprawiedliwień i przedłużania terminu, Organ orzekł o skreśleniu jej z listy studentów.

4. W odwołaniu od tej decyzji Skarżąca zwróciła się o nie skreślanie jej z listy studentów. Wyjaśniła, że nie polega na prawdzie twierdzenie, że w terminie od dnia

11 lutego 2022 r. do dnia wydania decyzji której dotyczy odwołanie, nie podejmowała nawet próby zaliczenia przedmiotu Prawo cywilne część ogólna. Przystąpiła do egzaminu z tego przedmiotu na początku lipca 2022 r., w sesji letniej, był to pierwszy termin do którego mogła przystąpić po komisji lekarskiej, niestety zabrakło jej jednego punktu do zdania egzaminu. Organ drugiej instancji wyraził zgodę na przystąpienie do egzaminów z semestru VII (w tym Prawo cywilne część ogólna) oraz do egzaminów z semestru VIII w sesji letniej 2022 . Zgoda taka została wydana po komisji lekarskiej. Po skierowaniu na komisję lekarską, Skarżąca nie mogła przystąpić do egzaminów z semestru VII i do egzaminu z Prawa cywilnego część ogólna, choć miała już umówione terminy egzaminów z egzaminatorami. Dopiero orzeczenie komisji, że może kontynuować naukę to umożliwiło. W tym samym czasie przystąpiła do egzaminu z prawa zobowiązań i go zdała. Do egzaminów z VII semestru w tym Prawa cywilnego części ogólnej Skarżąca mogła przystąpić dopiero w sesji letniej 2022, po komisji lekarskiej. Przystąpiła do egzaminu z Prawa cywilnego części ogólnej ale go nie zdała. Odwołująca się wyjaśniła, że sama napisała pismo do komisji lekarskiej z prośbą o możliwość kontynuowania nauki, bo nie chciała mieć żadnej przerwy w nauce, co z perspektywy czasu uważa za błąd. Gdyby została skierowana na urlop zdrowotny, podleczyłaby się, a następnie zaliczyła zaległości. Skierowanie na komisję lekarską przeciągnęło wszystko w czasie. Podanie o usprawiedliwienie nieobecności na egzaminach z powodu COVID-19 Skarżąca wysłała 30 marca 2022 r., a odpowiedź dostała chyba 19 kwietnia 2022 r. albo później i było to skierowanie na komisję lekarską. Kiedy miała zgodę na przystąpienie do zaległych egzaminów z semestru VII i VIII do 30 czerwca 2023 r., ponownie była chora i przebywała na zwolnieniu lekarskim od dnia 24 maja 2023 r. do 9 czerwca 2023 r. Cała ta sytuacja wpłynęła na pogorszenie jej zdrowia. W punkcie 8 decyzji Prodziekan nie napisał, że Skarżąca otrzymała wówczas zgodę Prodziekana na przestąpienie do 8 zaliczeń w ciągu 10 dni roboczych, w związku z tym napisała odwołanie. W trakcie rozmowy z panią Prorektor w dniu 27 listopada 2023 r. (był to pierwszy dostępny termin) Skarżąca wyjaśniła, że jeszcze w trakcie choroby (od 24 maja do 9 czerwca 2023 r.) próbowała umówić się na terminy egzaminów z egzaminatorami, przede wszystkim z VII semestru, wysłała do tych egzaminatorów maile, aby zdążyć przystąpić do egzaminów do 30 czerwca 2023 r. Jeden egzaminator do chwili wniesienia odwołania nie odpisał. Nie udało się ustalić żadnego terminu na czerwiec, a egzaminator z Prawa cywilnego części ogólnej bardzo długo odpisywał na maile studentki a końcowo dowiedziała się, że nie przewidział dla niej żadnego terminu w czerwcu. Poinformował, że egzamin przeprowadził 30 maja 2023 r., kiedy Skarżąca była na zwolnieniu lekarskim, a także, że następny przeprowadzi w lipcu, na który to termin Skarżąca nie miała zgody i nie zdążyłaby jej uzyskać, mając w pamięci wcześniejsze doświadczenia w oczekiwaniu na odpowiedź na podanie od Prodziekana. Skarżąca chciała napisać kolejne podanie o wyrażenie zgody przedłużenie terminu do przystąpienia do egzaminów, ale Prodziekan wszczął postępowanie dotyczące skreślenia z listy studentów. Skarżąca zastanawiała się czy zadzwonić do Dziekanatu ale miała na względzie sytuację gdy potrzebowała skontaktować się w sprawie egzaminu z Postępowania karnego z egzaminatorem, który nie odpisywał na maile w sprawie wglądu do pracy, który chciała uzyskać, gdyż podobno zabrakło jej 1 punktu żeby zdać. W Dziekanacie uzyskała odpowiedź, że nic nie mogą zrobić i musi pisać do egzaminatora. Nagle okazało się, że osoba ta nie pracuje już na US. Odwołująca się napisała podanie o komisyjne sprawdzenie pracy i w ten sposób dowiedziała się, że egzamin jednak zdała i nie musi go poprawiać. Jeszcze wcześniej usiłowała ustalić termin egzaminu z wykładającymi inne przedmioty ale również jej nie odpisywano, a w Dziekanacie uzyskiwała informacje, że musi sama próbować się skontaktować z egzaminatorami. Skarżąca oświadczyła, że pragnie kontynuować naukę, bardzo lubi te studia i chce je kontynuować a choroba jej to utrudniła. Szkoda jej też lat nauki i osiągnieć jakie miała, np. była finalistką konkursu z Prawa Rzymskiego.

5. Prorektor do Spraw Studenckich Uniwersytetu Szczecińskiego decyzją z dnia 2 lutego 2024 r. nr S-DS.5441.5.2024.MM utrzymał w mocy decyzję o skreśleniu z listy studentów wskazując, że Skarżąca nie zaliczyła ośmiu przedmiotów w dotychczasowym toku studiów, w tym Prawa cywilnego części ogólnej z semestru III. Ponadto, była już trzykrotnie kierowana na zaliczenie zaległych egzaminów na mocy rozstrzygnięć Prorektora do Spraw Studenckich:

1) rozstrzygniecie Prorektora z dnia 17 listopada 2022 r., (zgoda do 20 grudnia 2022 r.), 2) rozstrzygniecie z dnia 23 lutego 2023 r. (zgoda do 31 marca 2023 r.),

3) rozstrzygniecie z dnia 5 maja 2023 r. (zgoda do 30 czerwca 2023 r.).

Studentka otrzymała szansę na zaliczenie zaległych przedmiotów i z jej nie skorzystała, ponieważ do dnia wydania decyzji nie zaliczyła żadnego z zaległych przedmiotów. Prodziekan do Spraw Studenckich skierował Skarżącą na komisję lekarską, bo zaczęła składać kolejno podania i zwolnienia lekarskie dotyczące nieobecności na wielu egzaminach. Komisja lekarska wydała orzeczenie wskazujące na możliwość kontynuowania nauki na kierunku Prawo. Mając na uwadze powyższe, oraz brak zaliczenia ośmiu przedmiotów, Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o skreśleniu Studentki z listy studentów US.

6. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na tę decyzję Skarżąca zarzuciła, że jest ona niesprawiedliwa i niesłuszna, a Organ drugiej instancji w ogóle nie odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, tak jakby w ogóle go nie przeczytał. Końcówka uzasadnienia decyzji wskazuje wręcz na to, że zastosowano "kopiuj" "wklej" z gotowego formularza, nie zmieniając nawet płaci adresata decyzji. W ocenie Skarżącej, sprawa nie została należycie rozpatrzona, nie zostały w ogóle wzięte pod uwagę zarzuty podniesione w odwołaniu, które są kluczowe dla sprawy. Zdaniem Skarżącej, nie powinna ona być skreślona z listy studentów. Przywołała pogląd NSA w Warszawie, wyrażony w wyroku z dnia 14 grudnia 2011 r. (sygn. akt I OSK 1560/11), zgodnie z którym, jeżeli student z przyczyn obiektywnych, potwierdzonych zaświadczeniem lekarskim, nie może przystąpić do egzaminu w wyznaczonym terminie, to ewidentnym naruszeniem jego praw jest przyjęcie, że nie zaliczył semestru, co uprawnia organ do skreślenia z listy studentów. Ponieważ uzasadnienie decyzji o skreśleniu z listy studentów było lakoniczne, a Uczelnia nie zbadała należycie wszystkich okoliczności prowadzących do skreślenia z listy studentów, Skarżąca postanowiła walczyć o swoje prawa przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Zdaniem Skarżącej zdanie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że otrzymała szanse na zaliczenie zaległych przedmiotów i z niej nie skorzystała, ponieważ do dnia wydania decyzji nie zaliczyła żadnego z ośmiu zaległych przedmiotów, jest okrutne i niesprawiedliwe. Skarżąca nie mogła skorzystać z szansy na zaliczenie zaległych przedmiotów w czasie kiedy z powodów zdrowotnych była na zwolnieniu lekarskim. Poza tym, nie mogła przystąpić do egzaminów po 30 czerwca 2023 r., bo nie miała na to zgody. Ostatnia zgoda była wydana do 30 czerwca 2023 r., pismo to Skarżąca otrzymała w połowie maja 2023 r. Była wówczas na zwolnieniu lekarskim od 24 maja 2023 r. do 9 czerwca 2023 r. Wcześniej była na zwolnieniu od 24 kwietnia 2023 r. do 3 maja 2023 r. W czasie pomiędzy jednym zwolnieniem a drugim próbowała umówić terminy egzaminów z egzaminatorami ale nie było to możliwe. Nie było także możliwe umówienie się na egzamin z Prawa cywilnego części ogólnej, ponieważ egzaminator najpierw nie odpowiadał na wiadomości Skarżącej, a kiedy już odpisał oświadczył, że egzamin przeprowadził 30 maja 2023 r., kiedy Skarżąca była na zwolnieniu lekarskim, a kolejny termin przewidział w lipcu 2023 r. Na nic zdało się tłumaczenie, że Skarżąca może przystąpić do egzaminu do 30 czerwca 2023 r. Skarżąca pytała czy na konsultacjach albo dyżurach może przystąpić do egzaminu, ale nie otrzymała takiej możliwości. Jedna z egzaminatorek nie odpowiedziała na wiadomość Skarżącej do dnia wniesienia skargi, Skarżąca kontaktowała się za pośrednictwem MS Teams i mailowo. Skarżąca chciała najpierw przystąpić do egzaminów z semestru VII, a potem z VIII w ciągu kilku dni po chorobie, ale nie miała takiej możliwości bo nie udało się ustalić terminów egzaminów. Prodziekan do Spraw Studenckich już wcześniej próbował skreślić Skarżącą z listy studentów, ale sprawa po wniesieniu odwołania została umorzona. Jednak cały ten stres i nerwy przyczyniły się do znaczącego pogorszenia zdrowia Skarżącej. Skreślenie z listy studentów w razie nie zaliczenia w terminie semestru lub roku nie jest obligatoryjne, jest to w gestii Uczelni. Zaległości Skarżącej zaczęły się kiedy zachorowała na Covid-19, podanie o usprawiedliwienie nieobecności na egzaminach z powodu przebywania w izolacji i choroby Covid – 19 Skarżąca wysłała 30 marca 2022 r., a odpowiedź dostała po około dwóch tygodniach i było to skierowanie na komisję lekarską. Do podania Strona dołączyła informację o pobycie w izolacji, zaświadczenie lekarskie oraz pozytywny wynik testu PCR. Skarżąca nie mogła przystąpić do egzaminu kiedy była w izolacji, ponieważ groziła za to kara. Komisja lekarska orzekała natomiast na podstawie załączonej przez Skarżącą dokumentacji, nie badając Skarżącej. Do dokumentacji Skarżąca dołączyła list, w którym poprosiła komisję o nie kierowanie na urlop zdrowotny, co z perspektywy czasu uważa za błąd. Korzystniejsze byłoby podleczyć się, a potem nadrobić zaległości. W trakcie oczekiwania na orzeczenie komisji lekarskiej Skarżąca miała zgodę na przystąpienie do egzaminu z Prawa cywilnego zobowiązań i chciała przystąpić do zaległych egzaminów, ale Prodziekan nie wyraził na to zgody i Skarżąca musiała odwołać umówione terminy egzaminów. W okresie kiedy nie była chora przystępowała do egzaminów, mi in. z Prawa cywilnego części ogólnej, ale go nie zdała (zabrakło 1 punktu), Skarżącej przysługuje egzamin poprawkowy. Z tych ośmiu egzaminów przystępowała też do egzaminu z Postępowania cywilnego oraz do kolokwium z Prawa handlowego. Skarżąca podkreśliła, że zawsze była sumienna ale zachorowanie na przewlekłą chorobę, liczne infekcje i obniżenie odporności spowodowały zaległości w nauce.

7. Prorektor do Spraw Studenckich Uniwersytetu Szczecińskiego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, zauważając, że Skarżąca nie podniosła żadnych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa w zaskarżonej decyzji, a argumentacja Skarżącej jest niewystarczająca do uwzględnienia skargi. Skarżąca w okresie ponad dwóch lat, od 11 lutego 2022 r. nie zdała egzaminu z powtarzanego przez nią przedmiotu Prawo cywilne część ogólna, co jest regulaminową przesłanką do skreślenia jej z listy studentów albo ponownej rejestracji na semestr VII. Skarżąca nie wystąpiła o ponowną rejestrację, przedłożyła kolejne zwolnienia lekarskie. Skarżąca była trzykrotnie kierowana na zaliczenie zaległych egzaminów na mocy rozstrzygnięć organu, a tym samym miała liczne szanse na zdanie zaległych ośmiu przedmiotów, czego do dnia wniesienia skargi nie uczyniła. Zdaniem Organu Skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów na to, że niezaliczenie zaległych przedmiotów, przez tak długi czas (od 2022 r.) w tym Prawa cywilnego części ogólnej, nastąpiło bez jej winy. Co istotne, wbrew twierdzeniom Skarżącej, rozstrzygniecie Prorektora do spraw studenckich z dnia 5 maja 2023 r. zawierające zgodę na przystąpienie do zaległych egzaminów z semestru VII i VIII Skarżąca odebrała 12 maja 2023 r., a nie w połowie maja, kiedy była na zwolnieniu lekarskim od 24 maja 2023 r. do 9 czerwca 2023 r. Zatem zgodę na przystąpienie do egzaminów do 30 czerwca 2023 r. Skarżąca otrzymała nie będąc na zwolnieniu lekarskim i zwolnienie lekarskie nie stanowiło przeszkody do uzyskania zaliczenia do 30 czerwca 2023 r. Po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania dotyczącego skreślenia z listy studentów (doręczonego skarżącej 31 lipca 2023 r.), w piśmie z dnia 6 sierpnia 2023 r. Skarżąca oświadczyła, że w dniu 7 sierpnia 2023 r. wyśle do Prorektor do Spraw Studenckich pismo wyjaśniające, czego nie uczyniła.

Zdaniem Organu zarzut Skarżącej, iż Organ nie zbadał wszystkich okoliczności sprawy przed wydaniem decyzji, jest bezzasadny, ponieważ z akt sprawy wynika, że Uczelnia zbadała należycie wszystkie okoliczności sprawy. Odnosząc się do zarzutu Skarżącej, że w czasie kiedy nie była na zwolnieniu lekarskim próbowała umawiać się z egzaminatorami, co zdaniem Skarżącej okazało się niemożliwe, Organ uznał, że argumentacja ta nie miała wpływu na wydaną przez Organ odwoławczy decyzję wobec niesprzecznej okoliczności niezaliczenia ośmiu przedmiotów przez bardzo długi czas. Skarżąca nie przedstawiła też żadnych dowodów wskazujących na podejmowane przez nią próby umawiania się na zaliczenie zaległych przedmiotów, co czyni twierdzenia Skarżącej gołosłownymi. Nie wskazała, kiedy skontaktowała się z egzaminatorem Prawa cywilnego części ogólnej, a z dołączonej przez nią do skargi wiadomości e-mail do egzaminatora niewidoczna jest data wysłania tej wiadomości. Wbrew twierdzeniom Skarżącej wiadomość e-mail z dnia 22 czerwca 2023 r. od egzaminatora, którą Skarżąca dołączyła do skargi, była odpowiedzią na e-mail Skarżącej z dnia 21 czerwca 2023 r. Nie można więc zgodzić się z twierdzeniem Skarżącej, że egzaminator ten długo nie odpisywał, bo wiadomość zwrotną Skarżąca otrzymała następnego dnia (Organ dołączył do odpowiedzi na skargę wiadomość e-mail Skarżącej z 21 czerwca 2023 r. i odpowiedź egzaminatora z dnia 22 czerwca 2023 r.). Skarżąca miała możliwość przystąpienia do egzaminu Prawo cywilne część ogólna nawet w dniu 8 lipca 2023 r. (w załączeniu do odpowiedzi na skargę wiadomość egzaminatora z dnia 27 czerwca 2023 r.) i sama Skarżąca w dniu 29 czerwca 2023 r. w wiadomości e-mail potwierdziła egzaminatorowi, że będzie na tym egzaminie, ale nie stawiła się powołując się na przyczyny rodzinne (wiadomość e-mail skarżącej z dnia 8 lipca 2023 r. w załączeniu). Skarżąca, mimo tak długiego okresu począwszy od lutego 2022 r., licznych rozstrzygnięć Prorektora wyrażających zgodę na przystąpienie do zaległych egzaminów z semestru VII i VIII nie zaliczyła aż ośmiu przedmiotów w dotychczasowym toku studiów, w tym Prawa cywilnego części ogólnej.

Organ wyjaśnił, że korzystanie z zakładu publicznego jakim jest uczelnia jest dobrowolne, a studenta który dobrowolnie przystąpił do zakładu administracyjnego wiążą zapisy zawarte w wewnątrzzakładowych aktach normatywnych. Zgodnie z § 30 ust. 1 pkt 3 Regulaminu Studiów na Uniwersytecie Szczecińskim obowiązkiem studenta jest postępowanie zgodne ze ślubowaniem, regulaminem, i innymi przepisami obowiązującymi w Uczelni, a także uczestniczenie w obowiązkowych zajęciach dydaktycznych, terminowe uzyskiwanie zaliczeń i składanie egzaminów oraz wypełnianie wszelkich obowiązków ujętych w planie studiów i programie studiów. Podstawą skreślenia skarżącej z listy studentów jest także art. 108 ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, z którego wynika, że niezaliczenie nawet jednego z zajęć lub niezłożenie jednego z egzaminów, stanowi podstawę do skreślenia z listy studentów. W przypadku Skarżącej jest to osiem przedmiotów. W tych okolicznościach Organ uczelni miał pełne prawo do wydania zaskarżonej decyzji, która została uzasadniona we właściwy sposób zarówno co do faktów jako i co do prawa. Przepisy prawa materialnego ani przepisy postępowania administracyjnego nie zostały naruszone, a Organ oparł się na zebranych w sprawie dokumentach i dodatkowych ustaleniach.

8. W załączeniu do pisma z dnia 20 czerwca 2024 r. Skarżąca dołączyła dowody w postaci zdjęć ekranu (screenów) e-maili w ilości 11 sztuk oświadczając, że 10 z nich dotyczy ustalania terminu egzaminu z Prawa cywilnego części ogólnej, a jeden terminu egzaminu z Prawa rodzinnego i spadkowego (na ten e-mail nie było odpowiedzi).

9. W dniu 26 czerwca 2024 r. Skarżąca złożyła wniosek o przeprowadzenie dowodu ze zrzutów ekranu (screenów) z trzech czatów z egzaminatorami w Microsoft Teams (w ilości 4 sztuk) oraz piąty screen przedstawiający, że jest dwóch użytkowników o nazwisku P. K.. Wyjaśniła, że jej korespondencja z egzaminatorem doktorem P. K. istniała w czacie z użytkownikiem o nazwie P. K., lecz obecnie jej tam nie ma, Skarżąca nie wie dlaczego. Natomiast screen z czatu z panią doktor A. T. udowadnia, że uzgodniony na dzień 7 kwietnia 2023 r. termin egzaminu z Prawa rodzinnego i spadkowego Skarżąca musiała odwołać z uwagi na informację uzyskaną z Dziekanatu, że wysłano do niej skierowanie na komisję lekarską i powiedziano, że Skarżąca nie może przystąpić do żadnego egzaminu. W tym czasie, kiedy Skarżąca nie mogła przystąpić do żadnego egzaminu z uwagi na skierowanie na komisję lekarską miała zgodę Prorektora na przystąpienie do egzaminu z Prawa cywilnego zobowiązań, który zdała. Pan Prodziekan powiedział wówczas, ze są to dwie równoległe sprawy, których nie należy łączyć. Skarżąca wyjaśniła, że w studenckiej przychodni lekarskiej dowiedziała się, że może napisać pismo do komisji lekarskiej z prośbą o skierowanie na urlop zdrowotny i że prośba ta zostanie uwzględniona. Skarżąca tak zrobiła.

10. Na rozprawie w dniu 27 czerwca 2024 r. Sąd doręczył pełnomocnikowi Organu wnioski dowodowe złożone przez Skarżącą w Sądzie. Skarżąca wyjaśniła na rozprawie, że nie zaliczyła sześciu egzaminów oraz nie ma zaliczenia z kolokwium z prawa wykroczeń na ocenę. Jej problemy zdrowotne nie pozwalały jej poświęcić tyle czasu na naukę ile by chciała. Skarżąca podkreśliła, że cierpi na chorobę przewlekłą i do tej pory funkcjonowała z nią normalnie, natomiast po przebyciu Covid-19 objawy choroby zaostrzyły się. Odnośnie możliwości zdawania egzaminów w czasie i po chorobie Skarżąca wskazała, że dyżury i konsultacje wykładowców podczas których można zdawać egzaminy często nakładają się (ten sam dzień i godzina). Okres czerwcowy 2023 r. był okresem braku płynności terminów u egzaminatorów i nie każdy egzaminator był dostępny i nie można było w tym czasie ustalić terminu egzaminu. Skarżąca nie zdołała ustalić terminu egzaminu z Prawa cywilnego części ogólnej w czerwcu. Egzamin został ustalony na 8 lipca 2023 r., ale byłby on i tak nieważny, o czym Skarżąca dowiedziała się z Dziekanatu.

Pełnomocnik organu oświadczyła, że podtrzymuje stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę. Podkreśliła, że termin egzaminu z Prawa cywilnego z części ogólnej Skarżąca uzgodniła z prowadzącym, a mimo to nie zgłosiła się na egzamin w lipcu 2023 r., odwołując go z uwagi na problemy rodzinne. Pełnomocnik podkreśliła, że Skarżąca miała możliwości wcześniejszego zaliczenia egzaminów, mimo licznych zwolnień, które jednak nie miały charakteru ciągłego.

Skarżąca dodała, że bała się napisać pismo do Organu, że egzaminator mimo jej prośby nie ustalił egzaminu do końca czerwca 2023 r., gdyż obawiała się, że może nie zaliczyć egzaminu. Skarżąca podejrzewa, że gdyby nawet zdała egzamin z Prawa cywilnego części ogólnej to i tak byłaby skreślona z listy studentów.

Sąd, działając na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dopuścił dowód z pism Skarżącej z dnia 20 czerwca 2024 r. i z dnia 26 czerwca 2024 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

11. Art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), stanowi, że sądy administracyjne są powołane do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a.").

Natomiast w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Z przywołanych przepisów wynika że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Kontroli sądowej poddana została decyzja Prorektora ds. Studenckich Uniwersytetu Szczecińskiego w Szczecinie z 2 lutego 2024 r., utrzymująca w mocy decyzję Prodziekana ds. Studenckich Wydziału Prawa i Administracji z dnia 5 grudnia 2023 r., o skreśleniu Skarżącej z listy studentów z powodu nie uzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie.

12. Na wstępie wywodu należy nakreślić ramy prawne sprawy.

Materialnoprawną podstawę decyzji o skreśleniu Skarżącej z listy studentów stanowią przepisy art. 108 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2023 r. poz. 742 z późn. zm., dalej przywoływana jako: "p.s.w.n." oraz Regulamin Studiów w Uniwersytecie Szczecińskim.

Stosownie do art. 107 p.s.w.n. student jest obowiązany postępować zgodnie z treścią ślubowania i przepisami obowiązującymi w uczelni (ust. 1), a w szczególności do:

1) uczestniczenia w zajęciach zgodnie z regulaminem studiów;

2) składania egzaminów, odbywania praktyk zawodowych i spełniania innych wymagań przewidzianych w programie studiów (ust. 2). Obowiązki, o których mowa w art. 107 ust. 1 p.s.w.n., są na Uniwersytecie Szczecińskim w Szczecinie szczegółowo określone w Regulaminie Studiów. Podkreślenia wymaga także, że przepisy Regulaminu obowiązują (nie tylko) studentów, ale i pracowników Uniwersytetu.

Zgodnie z art. 108 ust. 1 p.s.w.n. studenta skreśla się z listy studentów w przypadku: niepodjęcia studiów (pkt 1), rezygnacji ze studiów (pkt 2), niezłożenia w terminie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego (pkt 3), ukarania karą dyscyplinarną wydalenia z uczelni (pkt 4). Stosownie do treści art. 108 ust. 2 p.s.w.n. student może być skreślony z listy studentów w przypadku stwierdzenia braku udziału w obowiązkowych zajęciach (pkt 1), stwierdzenia braku postępów w nauce (pkt 2), nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie (pkt 3), niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów (pkt 4).

Skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 108

ust. 3).

W tym miejscu należy także podkreślić, że student jako strona postępowania administracyjnego w sprawie wymienionej w art. 108 ust. 2 p.s.w.n. jest jednocześnie użytkownikiem (destynatariuszem) zakładu administracyjnego, jakim jest uczelnia wyższa, i że przyjęcie go w poczet użytkowników danej uczelni uwarunkowane jest m.in. złożeniem ślubowania, w którym kandydat na studenta przyrzeka w szczególności przestrzegać postanowień regulaminu studiów. Z tego względu podstawę prawną decyzji kierowanych do studentów stanowią nie tylko przepisy prawa powszechnie obowiązującego, ale również wydane na podstawie delegacji ustawowych akty normatywne właściwych organów szkoły wyższej. Tym samym ocena legalności decyzji w sprawach studenckich przez sąd administracyjny musi uwzględniać nie tylko regulacje prawne rangi ustawowej, ale także postanowienia zawarte w regulaminie studiów. Regulamin ten określa organizację studiów oraz prawa i obowiązki studenta. Powieleniem regulacji zawartej w art. 108 ust. 2 pkt 3 p.s.w.n. jest § 56 ust. 2 pkt 3 obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji Regulaminu Studiów w Uniwersytecie Szczecińskim (przyjętego uchwałą Senatu Uniwersytetu Szczecińskiego nr 44/2022 z dnia 31 marca 2022 r., dalej przywoływany jako: "Regulamin"), z tym, że Regulamin jednocześnie wskazuje na organ uprawniony do skreślenia studenta, którym jest Prodziekan ds. Studenckich. Upoważnienie prodziekana ds. spraw studenckich do wydawania decyzji administracyjnych związanych z tokiem studiów zawarto w § 93 ust. 3 Statutu Uniwersytetu Szczecińskiego (opublikowany na stronie usz.edu.pl).

Ponadto, zgodnie z § 8 Regulaminu indywidualne sprawy studentów są załatwiane w drodze decyzji administracyjnych albo innych rozstrzygnięć (ust. 1), zaś decyzje administracyjne wydaje się w sprawach skreślenia z listy studentów (ust. 2 pkt 1).

Kolejna zaś uwaga związana jest z formą rozstrzygnięcia sprawy - decyzją. Powyższe oznacza, że samo procedowanie oraz jego rezultat, w postaci decyzji, w warstwie procesowej zostały poddane regulacjom ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., dalej k.p.a.). W kontekście samego orzeczenia, wymaga to od organu wyczerpującego uzasadnienia swojego stanowiska, szczegółowego wyjaśnienia przyczyn i podstaw wydania takiej a nie innej decyzji. Zaś w zakresie postępowania zachowania wymogów i reguł procedowania wskazanych w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Uwagi te stały się konieczne, gdyż postępowanie organów i sama decyzja naruszają zasady procedowania i to w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Kolejna ważna dla sprawy norma stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Przepis art. 80 k.p.a. stanowi zaś, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Przy czym zgodnie z wyrażaną w art. 15 k.p.a. zasadą dwuinstancyjności sprawa powinna zostać rozpoznana dwukrotnie w jej całokształcie przez organy obu instancji. Jej naruszenie nastąpi także wówczas, gdy organ odwoławczy nie odniesie się do argumentacji wskazanej w odwołaniu. Zgodnie z istotą tej instytucji, z zastrzeżeniem wyjątków, które nie mają zastosowania w tym postępowaniu, każda sprawa winna być rozstrzygana w jej całokształcie przez dwie instancje. Oznacza to, że organ działający w trybie odwoławczym (ponownego rozpoznania sprawy) odwoławczy nie dokonuje kontroli legalności decyzji wydanej w I instancji, jego obowiązkiem jest ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem nie tylko ustalonych już okoliczności faktycznych i prawnych, ale także tych, które zaistniały na etapie jego procedowania. Rola organu odwoławczego nie ogranicza się zatem do kontroli instancyjnej decyzji organu I instancji, lecz organ odwoławczy obowiązany jest ponownie sprawę rozpatrzyć i rozstrzygnąć w jej całokształcie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 21 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Wr 239/18).

Zasada dwuinstancyjności ma odzwierciedlenie w dalszych normach procedury administracyjnej, mowa tu o przepisach m.in. art. 136 i art. 138 k.p.a. wyznaczających kompetencje organu odwoławczego. Zatem w sytuacji zgłaszania przez stronę nowych okoliczności, czy dowodów na etapie postępowania odwoławczego organ jest obligowany do ich uwzględnienia i w zależności od charakteru (zakresu) tych oświadczeń, dowodów do podjęcia właściwych w sprawie kroków - albo przeprowadzenia postępowania uzupełniającego, albo uchylenia decyzji I instancji do ponownego rozpoznania albo do oddalenia takiego zarzutu uzasadniając powód takiej decyzji. Przy czym podstawą do formułowania tego ostatniego stanowiska nie może być fakt zgłoszenia nowego dowodu, czy argumentu na etapie postępowania odwoławczego. Organ odwoławczy nie może zatem poprzestać na zdarzeniach, które pojawiły się w toku postępowania przed I instancją, jego obowiązkiem jest ocena także tych zdarzeń, dowodów, faktów i norm prawa, które wystąpiły (pojawiły się) na etapie postępowania odwoławczego i mają wpływ na wynik sprawy.

Istotne w sprawie jest wreszcie wskazanie na art. 107 § 1 pkt 3 i § 3 k.p.a. decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

13. Z cytowanych wyżej przepisów p.s.w.n. oraz Regulaminu studiów wynika, że rozstrzygnięcie w przedmiocie skreślenia z listy studiów z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie ma charakter fakultatywny i podejmowane jest w ramach tzw. uznania administracyjnego. Zgodnie z utrwalonym w tym względzie orzecznictwem sądów administracyjnych rozstrzygnięcie podejmowane przez organ w ramach uznania administracyjnego nie może oznaczać jego dowolności. Wydanie decyzji uznaniowej musi być poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia danej sprawy, tj. zebraniem materiału dowodowego, a następnie jego wszechstronnym rozpatrzeniem, znajdującym odzwierciedlenie w uzasadnieniu tej decyzji. Decyzje uznaniowe nie są bowiem zwolnione z obowiązku uzasadnienia faktycznego i prawnego, a wręcz przeciwnie należy przyjąć, że "ze względu na konieczność wyboru rozstrzygnięcia decyzje pozostawione uznaniu administracyjnemu wymagają zatem raczej szerszego uzasadnienia niż decyzje podejmowane w warunkach ustawowego skrępowania" (Iserzon, Komentarz, s. 209)" (J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2012, s. 429).

Stwierdzić zatem należy, że rozstrzygnięcia - w szczególności te negatywne dla strony - podejmowane w ramach uznania administracyjnego powinny być szczególnie przekonująco, wyczerpująco i starannie uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności sprawy zostały rozważone i ocenione, a organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych, czy też nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Decyzja taka powinna więc w sposób czytelny, umożliwiający kontrolę poszczególnych etapów rozumowania, przedstawić wszystkie przesłanki faktyczne i interpretacyjne wnioskowania organu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Gd 445/21).

Skreślenie z listy studentów jest bardzo daleko idącą i dotkliwą sankcją. Organy uczelni obowiązane są zatem zgodnie z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. szczegółowo i wnikliwie przeprowadzić postępowanie dowodowe, zebrać wyczerpująco materiał dowodowy i wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że student dopuścił się naruszenia obowiązków uzasadniającego wydanie decyzji o skreśleniu z listy studentów (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 27 grudnia 2018 r. sygn. akt III SA/Lu 556/18). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że organ uczelni orzekając w konkretnej sprawie może, a nie musi skreślić studenta z listy studentów. Wybór taki nie może być jednakże dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych danej sprawy, odzwierciedlonego następnie w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 20 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 2006/10, wyrok WSA w Olsztynie z 27 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Ol 376/14). Taki (swobodny) charakter decyzji umożliwia organom uczelni uwzględnienie różnych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających studentowi wywiązanie się z jego podstawowych obowiązków z przyczyn od niego niezależnych. W postępowaniu dotyczącym skreślenia z listy studentów organy uczelni powinny ustalić i rozważyć wszystkie inne okoliczności podnoszone przez studenta mogące mieć wpływ na treść decyzji, w tym także ocenić obiektywną możliwość uzyskania tego zaliczenia. W utrwalonym orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie przyjmuje się ponadto, że w przypadku, gdy prawo materialne pozostawia rozstrzygnięcie organu uznaniu administracyjnemu, czyli umożliwia organowi wybór rodzaju rozstrzygnięcia, obowiązkiem organu jest załatwić sprawę po dokładnym wyważeniu interesu społecznego i słusznego interesu strony (por. wyrok NSA z 20 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 2006/10, wyrok WSA w Olsztynie z 27 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Ol 376/14).

Sądowa kontrola takich aktów jest ograniczona i sprowadza się do oceny prawidłowości przyjętego trybu postępowania organu, prawidłowej wykładni obowiązujących w tym zakresie regulacji prawnych, nie wnika natomiast w kwestie stosowanego uznania. Innymi słowy zadanie Sądu polega na ustaleniu, czy w sposób poprawny organ przeprowadził postępowanie, zebrał niezbędne dla sprawy dowody i poddał je wszechstronnej i zgodnej z wymogami prawa ocenie, wyprowadzając właściwe wnioski. Po drugie, czy w sposób prawidłowy zinterpretował obowiązujące w sprawie przepisy prawa materialnego i właściwie je zastosował (przyjmując, że wystąpiły lub nie istotne dla sprawy przesłanki). Samo zaś uznanie, decyzja, czy dokonać skreślenia z listy studentów w sytuacji spełnienia przesłanek ustawowych leży w wyłącznej gestii organu i pozostaje poza zakresem kontroli Sądu. Ta nakierowana jest wówczas na uzasadnienie przyjętego stanowiska.

Sądowa kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym, jakkolwiek ma ograniczony zakres, to jednak wymaga zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia sprawy oraz, czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu istotnych dla sprawy okoliczności. Sąd bada, czy w takim postępowaniu podjęto kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz czy organ uwzględnił słuszny interes strony. Kontroli sądowej podlega samo uzasadnienie aktu uznaniowego z punktu widzenia powiązania ustaleń faktycznych z rekonstruowaną normą prawną. Ocenie sądu nie podlegają natomiast kryteria słuszności, czy celowości podjętego rozstrzygnięcia (por. wyroki NSA: z 20 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 130/10 i z 6 listopada 2014 r. sygn. akt I OSK1981/14).

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w art. 108 ust. 2 pkt 3 przewiduje tylko "możliwość" skreślenia studenta w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie. Dlatego, jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 kwietnia 2022 r. "to nie tylko fakt niezaliczenia przedmiotu musi być niewątpliwy, ale także organ powinien ustalić i rozważyć wszystkie inne okoliczności podnoszone przez studenta mogące mieć wpływ na treść decyzji, w tym także ocenić, tak jak w rozpoznawanej sprawie, obiektywną możliwość uzyskania tego zaliczenia (sygn. akt III OSK 4974/21). Zdaniem Sądu, tej oceny w rozpatrywanej sprawie zabrakło.

Sąd uznał, że Organy dopuściły się naruszenia przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem bez dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności i przeprowadzenia ich analizy oraz oceny decyzja uznaniowa nie może zostać uznana za zgodną z prawem.

14. Stan faktyczny sprawy jest niesporny w tym zakresie, że Skarżąca faktycznie nie uzyskała zaliczenia z powtarzanego przedmiotu: Prawo cywilne część ogólna, co skutkowało niezaliczeniem semestru w określonym terminie. Sporna natomiast jest ilość niezaliczonych przedmiotów, bowiem Organ wskazuje na ich łączną liczbę 8 (patrz decyzja Organu odwoławczego) egzaminów, Skarżąca natomiast wyjaśniła, że nie zaliczyła 6 egzaminów oraz nie ma zaliczonego kolokwium z prawa handlowego (zaliczenie na ocenę). W ocenie Skarżącej gdy przystępowała do egzaminów miała po dwie próby, zatem z Prawa cywilnego skoro zabrakło jej jednego punktu do zdania egzaminu to przysługuje jej poprawa. Ponadto zdaniem Skarżącej niemożliwe okazało się umówienie z egzaminatorami na egzaminy.

15. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Powołana regulacja ma o tyle istotne znaczenie w niniejszej sprawie, że kwestionowane przez Skarżącą decyzje zapadły w konsekwencji rozstrzygnięcia właściwego organu uczelni, który co do zasady nie podlega kognicji sądów administracyjnych, stanowiąc tzw. akt władztwa wewnętrznego uczelni dotyczący realizacją toku kształcenia, którym to aktem w kontrolowanej sprawie było rozstrzygnięcie Prorektora o wyrażeniu zgody na zaliczenie zaległych przedmiotów z dnia 5 maja 2023 r. w nieprzekraczalnym terminie do dnia 30 czerwca 2023 r.

Przyjęcie, iż tego rodzaju akt nie podlega żadnej kontroli prowadziłoby do sytuacji, w której część decyzji mających status administracyjnych, w tym dotyczących skreślenia z listy studentów - zwłaszcza wydawanych w ramach uznania administracyjnego - nie poddawałaby się faktycznej kontroli, gdyby uniemożliwić ocenę legalności także tych działań organów uczelni, które stanowiły jej pierwotną podstawę faktyczną (por. wyrok WSA w Łodzi z 17 marca 2023 r., sygn. akt III SA/Łd 846/22).

W analizowanej sprawie, wspomniane rozstrzygnięcie dotyczące uchylenia rozstrzygnięcia Prodziekana ds. Studenckich Wydziału Prawa i Administracji nr S-PIA.5441.4047.2023 z dnia 4 kwietnia 2023 r. w przedmiocie braku zgody na przedłużenie terminu na przystąpienie do zaległych egzaminów z semestru VII i VIII w roku akademickim 2022/2023 i wyrażenia zgody na przystąpienie do zaległych egzaminów z semestru VII i VIII do dnia 30 czerwca 2023 r. - kreuje stan faktyczny sprawy, a więc de facto jego treść stanowi element materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, na bazie którego Organ administracji wydał kwestionowane skargą rozstrzygnięcie. Tym samym rolą sądu jest ocenić, czy tak wytworzony i zgromadzony materiał dowodowy mógł stanowić podstawę wydania władczego rozstrzygnięcia wobec jednostki, tj. czy pozyskano lub wytworzono go w sposób zgodny z prawem, a jego ocena nie wykroczyła poza granicę oceny swobodnej, tj. zgodnej z art. 80 k.p.a., co prowadziłoby do arbitralności działania Organu, a w konsekwencji także przekroczenia granic uznania administracyjnego, które choć ze swej istoty zakłada pewien luz decyzyjny, to jednak nie może przeistoczyć się w dowolność. Z uzasadnienia decyzji uznaniowej powinno zatem wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały ustalone, rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją.

16. Trzeba stwierdzić, że decyzja Organu wydana w pierwszej instancji została uzasadniona tak, jakby miała charakter związany - Organ wskazał, że Studentka nie otrzymała awansu na semestr VIII w roku akademickim 2021/2022 oraz na semestr IX w roku akademickim 2022/2023, z powodu niezaliczenia powtarzanego przedmiotu Prawo cywilne część ogólna w semestrze VII w roku akademickim 2021/2022. Organ wyliczając kolejne podania i zwolnienia lekarskie wskazał jedynie, że w dniu 5 maja 2023 r. Skarżąca uzyskała zgodę na przystąpienie do zaległych egzaminów w nieprzekraczalnym terminie do dnia 30 czerwca 2023 r., zaś brak podejścia do zaliczenia zaległych egzaminów z semestru VII, tj. Prawo rodzinne i spadkowe, Prawo autorskie i prawo własności intelektualnej a w szczególności powtarzanego przedmiotu Prawo cywilne część ogólna, uniemożliwia uzyskanie awansu na semestr VIII. Ponieważ Skarżąca nie spełniła warunku nie uzyskała zaliczenia semestru studiów.

Uzasadnienie to zamyka się dosłownie w dwóch akapitach i nie wynika z niego w żaden sposób, by Organ rozważał jakiekolwiek inne możliwości rozwiązania zaistniałej sytuacji, w której znalazła się Skarżąca, niewątpliwie borykająca się z nawracającymi, udokumentowanymi problemami zdrowotnymi, co w sposób oczywisty sprzeczne jest z warunkami podejmowania decyzji uznaniowej. W pozostałej części uzasadnienia Organ skupił się bowiem na wyliczeniu podań i zwolnień oraz uznaniu, że zwolnienie lekarskie, na które powołuje się Studentka obejmujące okres od dnia 25 maja do 9 czerwca 2023 r. nie stanowiło przeszkody do uzyskania zaliczenia w terminie do dnia 30 czerwca 2023 r. A także, że Studentka nie podeszła do zaliczenia egzaminu także w późniejszym czasie "włącznie do dnia wydania niniejszej decyzji" (z dnia 5 grudnia 2023 r.).

Podobnie skąpe w argumentację jest uzasadnienie decyzji Organu odwoławczego. Organ po opisie okoliczności faktycznych stwierdza, że stwarzał Stronie wiele możliwości, w tym trzykrotnie kierował Skarżącą na zaliczenie zaległych egzaminów oraz dodatkowo na komisję lekarską. W dalszych wywodach Organ wskazał, że Skarżąca nie skorzystała z szansy na zaliczenie zaległych przedmiotów, "ponieważ do dnia dzisiejszego nie zaliczyła żadnego z ośmiu zaległych przedmiotów" (decyzja z dnia 2 lutego 2024 r.).

W tym miejscu Sąd wskazuje, że kontrolą obejmuje decyzje Organów obu instancji, które zapadły w związku z rozstrzygnięciem Prorektora ds. Studenckich z dnia 5 maja 2023 r., odebranego przez Skarżącą w dniu 12 maja 2023 r. dotyczącego wyrażenia zgody na przystąpienie do zaległych egzaminów z semestru VII i VIII do dnia 30 czerwca 2023 r. – a które to rozstrzygnięcie, jak Sąd już podkreślił, kreuje de facto stan faktyczny sprawy.

17. W pierwszym rzędzie Sąd zauważa, że nie zasługują na uwzględnienie argumenty Organów obu instancji zarzucające Skarżącej, że nie zaliczyła zaległych egzaminów w terminie "począwszy od lutego 2022" "do dnia wydania niniejszej decyzji" albo "do dnia dzisiejszego". W tym zakresie Organy winny czuć się związane rozstrzygnięciem ostatecznym wydanym przez Organ o kompetencji szczególnej, który jako nieprzekraczalny termin zaliczeń wskazał dzień 30 czerwca 2023 r. Oczekiwanie zatem od Skarżącej aby po tym terminie podchodziła do egzaminów daje mylne wrażenie, że po pierwsze Uczelnia zezwoliłaby na to, a po wtóre, że egzamin taki uznany byłby za ważny (wobec choćby zawartych w aktach sprawy wypowiedzi wykładowcy K. G., k. 121, odwołującego termin egzaminu z powodu braku zgody na przystąpienie do egzaminu czy korespondencji z wykładowcą A. T., k. 120). Stąd też argumentacja Organów, jakoby Skarżąca przez ponad dwa lata nie zaliczyła egzaminów jest równie chybiona, bowiem czas ten może co najwyżej obejmować okres łącznie 14 miesięcy (od lutego 2022 do 30 czerwca 2023 r.)

18. Sąd podkreśla, że przedwczesne są także twierdzenia Organów obu instancji przerzucające całkowicie odpowiedzialność za niezaliczenie egzaminów na Skarżącą w wyznaczonym terminie w sytuacji, gdy Organy nie przeanalizowały, czy organizacja toku studiów, harmonogram sesji, obowiązki nauczycieli akademickich (w tym przeprowadzania egzaminów poza zwykłym harmonogramem osobom posiadającym lub nie posiadającym tzw. indywidualnej organizacji studiów bądź indywidualnego programu, o jakich mowa w § 25 i 26 Regulaminu), stwarzały faktyczną możliwość odbycia egzaminu w terminie narzuconym przez Organ uczelni. Bowiem zwykły harmonogram sesji z ustalonymi dla ogółu studentów na danym roku studiów egzaminami (czy to w pierwszym terminie, drugim, czy też warunkowym), może okazać się zupełnie nieadekwatny dla potrzeb studentów z indywidualnie wyznaczonym/narzuconym terminem i datą do kiedy zaległe egzaminy dany student ma zaliczyć. W takim przypadku to zadanie uczelni, nie studenta, umożliwić jemu/jej podejście do egzaminu/ów. Jeśli jest zwyczajem panującym na Wydziale Prawa i Administracji USz, że to student umawia się z wykładowcą na egzamin, zaliczanie poszczególnych przedmiotów i egzaminów jest zaś jednym z obowiązków studenta, to uczelnia (jako zakład administracyjny) i jej pracownicy (dysponujący władztwem zakładowym) mają realizację tego obowiązku umożliwić w rzeczywistości, nie fikcyjnie. Nie może być bowiem tak, że o zgodzie lub braku jej wyrażenia na przeegzaminowanie studenta w terminie narzuconym przez organ uczelni decyduje wykładowca, bez wglądu w konsekwencje jakie dla studenta decyzja wykładowcy niesie. Nie można w sytuacji odmowy przeprowadzenia egzaminu w terminie zakreślonym i dla studenta nieprzekraczalnym, przerzucać odpowiedzialności na studenta, bo nie od niego to zależało. Obiektywnie nie miał on bowiem możliwości zrealizowania wymogu narzuconego rozstrzygnięciem organu uczelni. Zadaniem uczelni jest taka organizacja egzaminów, by do takiego jedynowładztwa prowadzących nie dochodziło. A jeśli już dochodzi – wzięcie odpowiedzialności za działania pracowników zakładu administracyjnego.

W ocenie Sądu związek między wyznaczoną Skarżącej, nieprzekraczalną datą uzyskania zaległych zaliczeń i egzaminów do dnia 30 czerwca 2023 r. a organizacją (harmonogramem) sesji istnieje i może stanowić przyczynę braku zaliczenia egzaminów przez Skarżącą.

Z obszernych akt sprawy, w tym odwołania od decyzji Organu I instancji ale także dowodów w postaci wydruków (screenów korespondencji z prowadzącymi), oraz wyjaśnień Skarżącej wynika bowiem, że przynajmniej ze strony jednego z prowadzących (dr P. K.) brak było woli przeprowadzenia egzaminu w wyznaczonym przez Organ odwoławczy dla Skarżącej terminie. Egzaminator poinformował, że egzamin już się odbył (w terminie gdy Skarżąca przebywała na zwolnieniu lekarskim), następny termin egzaminator wyznaczył na datę 8 lipca 2023 r., przypadającą po wyznaczonym przez Prorektora nieprzekraczalnym terminie 30 czerwca 2023 r., zaznaczając jednocześnie, że obecnie nie ma ani dyżurów ani konsultacji. Organ, ponownie prowadząc postepowanie powinien zatem zweryfikować, czy w tak zakreślonym przez egzaminatora przedziale czasowym istniała faktycznie możliwość wypełnienia klauzuli dodatkowej z rozstrzygnięcia Prorektora ds. Studenckich z dnia 5 maja 2023 r. Jeśli bowiem Skarżąca takiej możliwości nie miała w stosunku do chociażby jednego z wymaganych przedmiotów, to nie można twierdzić, że szanse i możliwości miała, tylko z nich nie skorzystała. W konsekwencji zaś, uznanie przez Organy obu instancji, że to Skarżąca nie skorzystała z szansy i możliwości dawanych przez Uczelnię jest przedwczesne, skoro brak w obu kontrolowanych rozstrzygnięciach postępowania dowodowego w przedmiocie weryfikacji czy Skarżąca miała rzeczywiście możliwość przystąpienia do egzaminu z przedmiotu Prawo cywilne część ogólna wobec tak jasnego odmownego stanowiska wykładowcy.

Co do pozostałych przedmiotów zauważyć wypada, że poza lakonicznym twierdzeniem Organów, że Skarżąca nie uzyskała zaliczeń, brak jest jakiekolwiek odniesienia się do argumentów Skarżącej podnoszonych już na etapie odwołania a odnoszących się do jej stanu zdrowia czy doświadczeń w zakresie przystępowania do egzaminów mimo braku zgody władz uczelni, co w tej sprawie daje szerszy obraz relacji, jakie panują między studentami a kadrą i warunków przystępowania do egzaminów na Wydziale Prawa i Administracji USz.

Organ nie zbadał czy Skarżąca w związku z indywidualnym ustaleniem harmonogramu (władczym rozstrzygnięciem Prorektora ds. Studenckich z dnia 5 maja 2023 r.) miała stworzone przez Uczelnię warunki do podejścia do egzaminów (jeden egzaminator w ogóle nie odpowiedział na wiadomości Skarżącej i jej prośby o ustalenie terminu egzaminu, co do pozostałych brak jest ustaleń Organów); brak jest ustosunkowania się do argumentów Skarżącej w zakresie komisji lekarskiej i odmowy władz uczelni aby w czasie oczekiwania na komisję Skarżąca mogła zdawać egzaminy. Może się bowiem w toku postępowania okazać, że organizacja toku studiów dla studentów o indywidualnie wyznaczonych (narzuconych przez organ o właściwości szczególnej) terminach jest niewystarczająca, wadliwa albo zwyczajnie brak na Wydziale Prawa i Administracji tzw. kultury organizacji, gdzie mimo władztwa zakładowego jako relacji organy zakładowe - użytkownik zakładu, powinny jednak panować stosunki wzajemnego szacunku, raczej relacji mentor – uczeń, przejrzystości działania, odpowiednio szybkiego reagowania na potrzeby studentów (Skarżąca podnosiła długi czas oczekiwania na kontakt z wykładowcami ale też wyznaczenie spotkania z Prorektorem ds. Studenckich), szczególnie tych, którzy ze względu na stan zdrowia (czyli stan niezależny od nich), maja trudności z terminową realizacją obowiązków studenckich.

Sąd wskazuje, że swobodna możliwość wyznaczania terminów (w tym odmowy przeprowadzenia egzaminu), przez egzaminatorów także w sytuacjach, gdy termin gra rolę pierwszoplanową, musi iść w parze z prawami i obowiązkami studentów i nie może naruszać możliwości realizacji studenckich obowiązków. Stosunek władztwa zakładowego nie oznacza, czego zdaje się nie dostrzegać Organ, relacji feudalnych. Poza tym, z natury obowiązków administracyjnoprawnych zaopatrzonych w klauzule dodatkowe (np. termin, warunek, zlecenie), do których można porównać zgodę Organu na zaliczenie danych przedmiotów w nieprzekraczalnym terminie musi wynikać ich: konkretność, określoność, termin realizacji i realna możliwość realizacji.

19. Zgodnie z powołanymi już przepisami art. 15 k.p.a. Organ był obowiązany rozpoznać sprawę ponownie w jej całokształcie, co już obszernie wyjaśnił Sąd dokonując wykładni powołanego przepisu. Zatem powinnością Organu było wezwanie Skarżącej do wykazania okoliczności na które powołuje się w odwołaniu oraz wnikliwe zbadanie tych, które były w gestii Organu (np. przesłuchanie świadków – wykładowców, zbadanie obiegu informacji, tzn. czy i w jakim zakresie dziekanat decyduje/informuje o możliwości odbycia danego egzaminu wykładowcę i studenta). Ciężar prowadzenia postępowania obciąża Organ, to on jest gospodarzem postępowania obowiązanym do zgromadzenia materiału dowodowego niezbędnego do wyjaśniania sprawy i podjęcia rozstrzygnięcia. W ramach tych obowiązków, stosownie do art. 9 § 1, art. 8 i art. 10 § 1 k.p.a., Organ winien w sposób należyty i wyczerpujący informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Zasadę informowania wzmacnia zasada zaufania do organów sprowadzająca się do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierowania się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania oraz zasada czynnego udziału strony w tym postępowaniu. W tym kontekście rozważenia wymaga także poszanowanie zasady równości, a raczej zasady niedyskryminowania ze względu na chorobę. Organ bowiem, mimo legitymowania się przez Skarżącą licznymi zwolnieniami lekarskimi oraz wyjaśnieniami w zakresie rodzaju schorzeń, z którymi w spornym czasie się borykała i boryka, zdaje się z jej stanu zdrowia czynić zarzut, dodatkowo umniejszając jej podkreśleniem, że zwolnienia przedstawiane przez Skarżącą nie mają charakteru ciągłego. Sąd zauważa, że nie budzi już w zasadzie wątpliwości, że COVID-19 i powikłania po tej chorobie sieją spustoszenie w organizmie i mogą powodować liczne kłopoty nie tylko w trakcie choroby ale i z dalszym zdrowiem i odpornością, stąd Organ winien wykazać się, zwłaszcza w uzasadnieniu decyzji uznaniowej konieczną wrażliwością dla kwestii związanych ze zdrowiem, które będąc niezależnymi od woli studenta mają wpływ na wywiązywanie się z obowiązków studenckich, szczególnie, że w tej sprawie mamy do czynienia ze Studentką osiągającą także dobre i bardzo dobre wyniki w nauce, potwierdzone kartami okresowych osiągnięć (k. 219-220 akt adm.).

Sąd nie jest uprawniony do ingerowania w istotę uznania administracyjnego organu, bada jedynie, czy przyjęty sposób procedowania odpowiada prawu. Skoro Organ w treści zaskarżonej decyzji nie odniósł się w ogóle do faktycznej możliwości podejścia do egzaminów, podanych przez Skarżącą okoliczności (dotyczących odmowy przeprowadzenia egzaminu przez egzaminatora w wyznaczonym przez Organ terminie oraz jej stanu zdrowia) i nie twierdzi, że ich wystąpienie nie miałoby wpływu na decyzję organu o skreśleniu z listy studentów, to należy przyjąć, że podany przez Skarżącą argument powinien być przez Organ rozważany jako okoliczność mająca wpływ na podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie skreślenia z listy studentów. Ta zaś konstatacja, w kontekście zasad postępowania, w tym zasady dwuinstancyjności, prowadzi do wniosku, że postępowanie Organu pomija okoliczności mogące mieć znaczenie w sprawie i tym samym wpływa negatywnie na ocenę podjętej przez Organ decyzji.

20. Wskazane wyżej okoliczności nie były przedmiotem rozważań przy podejmowaniu kontrolowanych decyzji. Zaskarżone decyzje wydane zostały nie tylko bez wyjaśnienia wszystkich wcześniej przedstawionych istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, ale także zawarte w nich twierdzenia nie wynikają w sposób jednoznaczny z załączonych akt administracyjnych i znajdujących się tam dokumentów. Także dowody przedstawione przez Skarżącą w toku postepowania przed sądem winny znaleźć odzwierciedlenie w wypowiedzi Organu ponownie rozpatrującego sprawę.

W rezultacie Organ odwoławczy naruszył także art. 108 ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, ponieważ wydał zaskarżoną decyzję z przekroczeniem granic przysługującego Prorektorowi ds. Studenckich uznania administracyjnego, jak bowiem wykazano, Organ ten nie wyjaśnił wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności i nie rozważył ich podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie. Tymczasem okoliczności te mogą świadczyć o tym, że niezaliczenie przedmiotu Prawo cywilne część ogólna, jak i innych pozostałych do zaliczenia przedmiotów było spowodowane czynnikami niezależnymi od Skarżącej.

W ponownie prowadzonym postępowaniu Organ będzie w pierwszej kolejności zobowiązany do zbadania czy Skarżąca wobec odebrania rozstrzygnięcia Prorektora ds. Studenckich z dnia 5 maja 2023 r. w dniu 12 maja 2023 r., uwzględniając, że od dnia 24 maja 2023 r. do 9 czerwca 2023 r. przebywała na zwolnieniu lekarskim; ustalenia terminu egzaminu z przedmiotu Prawo cywilne część ogólna na dzień 30 maja 2023 r. oraz, odmowy przeprowadzenia przez wykładowcę egzaminu w terminie do 30 czerwca 2023 r. – miała realnie możliwość podejścia do zaległych egzaminów. Wystarczy bowiem, że uczelnia nie zapewniła jej możliwości podejścia do jednego z nich, tym samym niemożliwa stała się realizacja klauzuli dodatkowej z ww. rozstrzygnięcia Prorektora ds. Studenckich, zaś decyzja o skreśleniu Skarżącej z listy studentów została oparta na ustaleniach dowolnych. Następnie Organ będzie zobowiązany do uzupełnienia postępowania dowodowego o ustalenia dotyczące faktycznej możliwości przystąpienia do pozostałych egzaminów w okresie ok 12 maja 2023 r. do 30 czerwca 2023 r., realizacji wskazanych w rozważaniach Sądu zasad postępowania administracyjnego i po jego przeprowadzeniu, z udziałem Strony, do wydania decyzji mającej uzasadnienie w całokształcie zebranych w sprawie dowodów.

Sąd zdecydował się na wyeliminowanie z obiegu prawnego decyzji Organów obu instancji o skreśleniu Skarżącej z listy studentów uznając, że wydane one zostały w warunkach naruszenia instytucji ogólnej prawa administracyjnego, jaką jest uznanie administracyjne.

Rozstrzygnięcie Prorektora ds. Studenckich z dnia 5 maja 2023 r. pozostawił tym samym do uznania Organu, bowiem jeśli Organ dojdzie do przekonania, że nie było możliwe z powodów nie leżących po stronie Skarżącej, przystąpienie do egzaminów we wskazanym terminie, sam podejmie stosowne rozstrzygnięcia aby wadliwy stan naprawić i wyznaczy nowy termin, w którym możliwe będzie realnie zaliczenie zaległych egzaminów.

21. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uchyleniem orzeczeń organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1

lit. c p.p.s.a.

Wszelkie orzeczenia cytowane w tym uzasadnieniu pochodzą z bazy dostępnej na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl