Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 482/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia NSA Bogdan Fischer Sędzia del.WSA Artur Adamiec (spr.) po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 lutego 2023 r. sygn. akt I SA/Sz 740/22 w sprawie ze skargi J. N. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 czerwca 2022 r. nr 390000/71/82/2022-RED-E-5 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od J. N. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 9 lutego 2023 r. w sprawie sygn. akt I SA/Sz 740/22 oddalił skargę J. N. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 czerwca 2022 r. nr 390000/71/82/2022-RED-E-5 w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym.

Od powyższego wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną zaskarżając wyrok w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

1.art. 6, 7, 77, 107 § 3 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 40 § 2 kpa i art.42 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków, niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego i w konsekwencji dowolne ustalenie za udowodniony fakt skutecznego doręczenia upomnień i tytułów wykonawczych zobowiązanemu, podczas gdy z prawidłowo rozpoznanego materiału dowodowego wynika fakt ich niedoręczenia; co skutkowało na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszeniem przepisu prawa materialnego mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie tj.:

2.art. 33 § 2 pkt. 4 u.p.e.a., przez wszczęcie i prowadzenie egzekucji pomimo braku doręczenia zobowiązanemu pisemnego upomnienia, zawierającego wezwanie do wykonania obowiązku, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego.

W oparciu o powyższe na podstawie art.185 § 1 w zw. z art. 176 p.p.s.a. wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej poprzez uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i przekazanie sprawy do ponownego i na zasadzie art. 203 pkt.1 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p,p,s,a, o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji mimo nieprawidłowego uzasadnienia.

Odnosząc się do wniesionych zarzutów podkreślić należy, że skarga kasacyjna nie wskazuje przy tym takich zarzutów, które mogłyby stanowić przedmiot rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie nie naruszył wskazywanych przepisów prawa procesowego, tj. art. 6, 7, 77, 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 40 § 2 k.p.a. i art. 42 § 1 k.p.a. Sąd mógłby ewentualnie naruszyć art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z powołanymi przepisami prawa procesowego poprzez brak uznania, że organ naruszył wynikające z tych przepisów k.p.a. obowiązki. Takich zarzutów jednak wyrokowi nie postawiono.

Jednocześnie odnosząc się do stanowiska skarżącego kasacyjnie kwestionującego brak doręczenia mu upomnienia wskazać należy, że prawidłowo stwierdził Sąd I instancji, że przedmiotowe upomnienia i tytuły wykonawcze zostały doręczone na adres zamieszkania skarżącego. Skarżący nie kwestionował, że adres, na który organ kierował korespondencję nie stanowi jego miejsca zamieszkania. Zgodnie z art. 43 K.p.a., w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Jednocześnie skarżący nie kwestionował, że H. N. i K. L. zamieszkiwały pod adresem, na który wysyłana była korespondencja do skarżącego przez organ oraz iż są one domownikami w rozumieniu art. 43 K.p.a. Skarżący podniósł, że osoby te są niepełnosprawne i nie przekazały mu przesyłek. Równocześnie z akt nie wynika, że osoby te są ubezwłasnowolnione całkowicie. Sam fakt, że osoby te są niepełnosprawne nie świadczy, iż jest to podstawa do obalenia domniemania o prawidłowości doręczenia upomnień i tytułów wykonawczych w trybie art. 43 K.p.a. Doręczenie zastępcze dorosłemu domownikowi nie wymaga udzielenia mu pełnomocnictwa przez adresata. Przyjęcie zatem pisma przez dorosłego domownika i potwierdzenie doręczenia na piśmie swoim podpisem ze wskazaniem daty doręczenia przesądza o doręczeniu pisma adresatowi (por. wyrok NSA z 17 października 2017 r. o sygn. akt II OSK 2673/16). Skarżący nie kwestionował również samego faktu nieobecności w miejscu zamieszkania, gdzie organ kierował do niego korespondencję. Trafnie wskazał także WSA, że z odpisu z CEIDG, wynikało, że skarżący wskazał jako miejsce wykonywania działalności gospodarczej adres w Nowogardzie, który to adres zaznaczył jako adres dla doręczeń. Z ww. odpisu nie wynikało, żeby R. G. była jego pełnomocnikiem. Okoliczność, że ww. osoba odebrała w 2011 r. pismo skierowane przez ZUS do skarżącego na adres jego firmy w Nowogardzie, nie świadczy, że była ona jego pełnomocnikiem w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym, któremu organ zobowiązany był doręczać korespondencję przeznaczoną dla skarżącego. Także odpis upoważnienia z 2017 r. dołączony do skargi, z którego wynika, że ww. osoba została upoważniona przez skarżącego do reprezentowania go przed ZUS dotyczył postępowania kontrolnego, będącego postępowaniem odrębnym od toczącego się postępowania egzekucyjnego.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt. 1 p.p.s.a.