Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 157/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2024-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1, art. 43, art. 45, art. 61 ust. 8 pkt 2, art. 63, art. 73, art. 76
journal: Dz.U. 2022 poz 1079
law: Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027
article: art. 106 par. 3
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie: Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Protokolant: Sekretarz sądowy Dagmara Szymańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi Fundacji L. z siedzibą w G. na informację Zarządu Województwa Pomorskiego z dnia 19 marca 2024 r. nr DEFS-LO.432.25.2024 w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyniku oceny merytorycznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zarząd Województwa Pomorskiego, pełniący funkcję Instytucji Zarządzającej Programem Regionalnym Fundusze Europejskie dla Pomorza na lata 2021-2027, pismem z dnia 19 marca 2024 r. (sprawa nr DEFS-LO.432.25.2024) poinformowała Fundację L. z siedzibą w G. (dawniej: G.) o nieuwzględnieniu protestu od wyniku oceny merytorycznej wniosku nr FEPM.05.11-IZ.00-0043/23 pt. "Zadbaj o swoje godne życie!" - aktywizacja społeczno-zawodowa osób pozostających bez pracy doświadczających ubóstwa ekonomicznego.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podano, że o negatywnym wyniku oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie Fundacja L. (dalej również jako: "Wnioskodawca" lub "Protestujący") została poinformowana pismem o sygnaturze DEFS-NK.432.56.2023, w którym wskazano, że wniosek o dofinansowanie pt. "Zadbaj o swoje godne życie!" - aktywizacja społeczno-zawodowa osób pozostających bez pracy doświadczających ubóstwa ekonomicznego, w wyniku przeprowadzonej oceny merytorycznej, nie spełnił kryteriów wykonalności rzeczowej oraz finansowej oraz nie uzyskał minimum punktowego wynoszącego 50 punktów za spełnienie kryteriów strategicznych z obszaru A i B, tym samym został oceniony negatywnie pod względem merytorycznym uzyskując 0 punktów. Do przedmiotowego dokumentu dołączono Kartę oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu złożonego w trybie konkurencyjnym współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 (dalej: "KOM") sporządzoną przez Komisję Oceny Projektów (dalej: "Komisja"), zawierającą informację o wyniku przeprowadzonej weryfikacji wraz z jej uzasadnieniem.

Z karty tej wynika, że skarżąca uzyskała łączną punktacje dla sekcji Kryteria strategiczne w wysokości 40,5 punktów, w tym za A: Zgodność z logiką interwencji Programu 7,5 punktów, B: Oddziaływanie projektu 5 punktów, C: Wartość dodaną projektu 12 punktów, D: Specyficzne ukierunkowania projektu 16 punktów. W karcie wskazano, że wniosek nie spełnia kryteriów wykonalności oraz, że wniosek nie uzyskał minimum punktowego wynoszącego 50 punktów za spełnienie kryteriów strategicznych z obszaru A i B. W związku z tym uznano, że wniosek nie może uzyskać dofinasowania i uzyskał on 0 punktów.

We wniesionym proteście Fundacja L. zakwestionowała prawidłowość dokonanej oceny wniosku w zakresie następujących kryteriów: 1. Kryteria merytoryczne - wykonalności (1.1 Kryteria wykonalności rzeczowej - Zakres rzeczowy projektu, 1.3 Kryteria wykonalności finansowej - Budżet projektu), 3. Kryteria merytoryczne - strategiczne (3.1. Obszar A: Zgodność z logiką interwencji Programu: 1. Profil projektu, 2.1 Potrzeba realizacji projektu - Specyfika grupy docelowej, 2.2 Potrzeba realizacji projektu - Problemy grupy docelowej, 2.3 Potrzeba realizacji projektu - Sposób rekrutacji, 2.4 Potrzeba realizacji projektu - Dane i ich źródła pochodzenia), 3.2 Obszar B: Oddziaływanie projektu (1.1 Kompleksowość projektu - Zakres Zadań w kontekście problemów, 1.2 Kompleksowość projektu - Jakość zadań, 3. Doświadczenie Wnioskodawcy/Partnera).

Instytucja Zarządzająca w toku procedury odwoławczej dokonała oceny zasadności zarzutów skarżącej w zakresie poszczególnych kryteriów, uznając za uzasadnione jedynie zarzuty dotyczące błędnej oceny kryterium merytorycznego-strategicznego 3.1. obszar A: zgodność z logiką interwencji programu w zakresie pkt 2.1 specyfika grupy docelowej. W tym zakresie strona w skardze nie podnosiła zarzutów dotyczących wadliwości aktu rozstrzygającego protest.

Instytucja Zarządzająca szczegółowo ustosunkowała się do podniesionych w proteście zarzutów a szczegółowe stanowisko w tym zakresie zostanie przedstawione w dalszej części uzasadnienia.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa Pomorskiego Fundacja L., powtarzając argumentację zawartą w proteście, zakwestionowała ocenę kryteriów:

1. kryterium wykonalności rzeczowej; 2. kryterium wykonalności finansowej; 3. kryterium merytoryczne - strategiczne 3.1. obszar A: zgodność z logiką interwencji programu w zakresie pkt 1 profil projektu; 4. kryterium merytoryczne - strategiczne 3.1. obszar A: zgodność z logiką interwencji programu w zakresie pkt 2.2. problemy grupy docelowej; 5. kryterium merytoryczne - strategiczne 3.1. obszar A: zgodność z logiką interwencji programu w zakresie pkt 2.3 sposób rekrutacji; 6. kryterium merytoryczne - strategiczne 3.1. obszar A: zgodność z logiką interwencji programu w zakresie pkt 2.4 dane i ich źródła pochodzenia; 7. kryterium merytoryczne - strategiczne 3.2. obszar B: oddziaływanie projektu w zakresie pkt 1.1 zakres zadań w kontekście problemów; 8. kryterium merytoryczne - strategiczne 3.2. obszar B: oddziaływanie projektu w zakresie pkt 1.2 jakość zadań; 9. kryterium merytoryczne - strategiczne 3.2. obszar B: oddziaływanie projektu w zakresie pkt 3 doświadczenie Wnioskodawcy/Partnera.

W związku z powyższym Fundacja wniosła o:

1. zmianę oceny poprzez dokonanie przez sąd oceny kryteriów wskazanych w uzasadnieniu skargi, z uwagi na naruszenie przez organ art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowych ze środków w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz. U. z 2022 r. poz. 1079) poprzez uznanie, że projekt Fundacji nie spełnia kryteriów wyboru projektów określonych w dokumentacji konkursowej naboru nr FEPM.05.11-IZ.00-001/23;

2. dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentacji konkursowej naboru nr FEPM.05.11-IZ.00-001/23, na okoliczność ustalenia jakie kryteria organ brał pod uwagę przy ocenie wniosków, elementów koniecznych do zawarcie w opisie projektu aby uznać dane kryteria za spełnione;

3. dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wniosków o dofinansowanie projektów, podmiotów które organ wytypował do dofinansowania w naborze FEPM.05.11-IZ.00-001/23, na okoliczność ustalenia zbieżności tych projektów z projektem Fundacji, w szczególności w zakresie zbieżności zadań projektowych, kosztorysów oraz opisów kryteriów ocenianych w konkursie (wykaz tych pomiotów stanowi załącznik nr 1 do niniejszej skargi);

4. dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z kart oceny wniosków, o których mowa w pkt 3 powyżej, na okoliczność ustalenia dokonywania oceny w sposób subiektywny w odniesieniu do zbieżnych lub tożsamych elementów projektów, które organ dofinansował oraz projektu Fundacji;

5. zobowiązanie organu do przedłożenia odpisów dokumentów wskazanych w powyższym w pkt 2, 3 i 4;

6. zwolnienie Fundacji z kosztów postępowania w przypadku nie uwzględnienia skargi, z uwagi na fakt, że organizacja nie prowadzi działalności gospodarczej i jedyne środki jakie organizacja posiada, pochodzą z dotacji publicznych na realizację zadań zleconych;

7. w przypadku uwzględnienia skargi, złożono wniosek o zasądzenie kosztów postępowania.

Zarząd Województwa Pomorskiego, ustosunkowując się do zarzutów skargi, podtrzymał stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 19 marca 2024 r. zawierające rozstrzygnięcie protestu od wyników oceny merytorycznej, wnosząc o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz.935), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

Na podstawie art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy wdrożeniowej, które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków europejskich. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy p.p.s.a., o czym stanowi art. 76 ustawy wdrożeniowej.

Podstawę wniesienia protestu stanowił przepis art. 63 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowych ze środków w perspektywie finansowej, zgodnie z którym wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny projektu, o której mowa w art. 56 ust. 5 i 6, wybieranego w sposób konkurencyjny, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego przez niego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów.

Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia na podstawie art. 64 ust. 3, art. 70 ust. 1 lub art. 77 ust. 2 pkt 1 wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może, stosownie do art. 73 ust. 8 ustawy wdrożeniowej: uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę właściwej instytucji w celu ponownego rozpatrzenia podjętego przez nią rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, o którym mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2, albo w przedmiocie negatywnej ponownej oceny, o której mowa w art. 69 ust. 4 pkt 2 (pkt 1 lit. a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia właściwej instytucji, która pozostawiła protest bez rozpatrzenia (pkt 1 lit. b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2) oraz umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).

Jak wynika z art. 45 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza postępowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania oraz równe traktowanie wnioskodawców. Wymienione w tym przepisie zasady przeprowadzania postępowania dotyczą każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego, aż po zakończenie samego postępowania konkursowego. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej.

Zgodnie z art. 43 ustawy wdrożeniowej, wybrany do dofinansowania może zostać wyłącznie projekt spełniający kryteria wyboru projektów, które - jak stanowi art. 51 ust. 1 pkt 3 tej ustawy - określa regulamin wyboru projektów.

Oceny projektu w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów dokonuje komisja oceny projektów (art. 54 ust. 1 ustawy wdrożeniowej), której wynik podlega następnie zatwierdzeniu przez właściwą instytucję (art. 56 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Z art. 56 ust. 5 ustawy wdrożeniowej wynika, że negatywną oceną jest każda ocena w zakresie spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów, na skutek której projekt nie może być zakwalifikowany do kolejnego etapu oceny lub wybrany do dofinansowania.

W orzecznictwie wskazuje się, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do weryfikacji oceny projektu dokonanej przez organ, jeśli nie zostanie stwierdzone, że naruszono prawo w zakresie procedury konkursowej, a także jeśli nie zostanie stwierdzone naruszenie norm wynikających z ustawy wdrożeniowej. Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji dokonanej przez ekspertów oceny pod względem merytorycznym, np. przez odmienną ocenę założeń projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi, lecz wyłącznie do kontroli oceny projektu dokonanej przez organ w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, takich jak równość, przejrzystość, bezstronność, niezmienność i rzetelność, wywodzonych z przepisów ustawy wdrożeniowej, a także kompletności tej oceny i jasności przyjętych kryteriów. Kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się w szczególności to zbadania, czy argumentacja zaskarżonego rozstrzygnięcia protestu nie jest dowolna, to znaczy mieści się w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, wyczerpująca, odpowiada generalnym standardom prawa, doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z ustalonymi kryteriami, w sposób jasny, niebudzący wątpliwości prezentuje przesłanki dokonanej oceny (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2022 r. sygn. akt I GSK 563/22, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 19 czerwca 2024 r. sygn. akt III SA/Wr 177/24).

Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych podkreślić także należy, że organ rozpatrujący protest jest związany jego zakresem i ustawa wdrożeniowa nie upoważnia go do dokonywania analizy przeprowadzonej oceny w całokształcie okoliczności sprawy, czy też wniosku, lecz tylko w kontekście zarzutów podniesionych w proteście; organ rozpoznający protest nie może wyjść poza treść środka zaskarżenia, zatem złożenie protestu uprawnia do kontroli oceny projektu w zakresie w nim wskazanym (zob. w tej materii m.in. wyroki NSA: z dnia 5 września 2017 r. sygn. akt II GSK 2485/17, z dnia 7 marca 2017 r. sygn. akt II GSK 357/17, z dnia 4 kwietnia 2014 r. sygn. akt II GSK 534/14).

Zakres złożonego protestu wyznacza także zakres sądowej kontroli dokonanej oceny wniosku skarżącej. Konsekwencją uznania, że organ rozpoznający protest nie może wyjść poza treść środka zaskarżenia, jest to, że również sąd rozpoznający skargę na rozstrzygnięcie organu w sprawie protestu nie może tego uczynić (zob. w tej materii wyroki NSA z dnia 4 kwietnia 2014 r. sygn. akt II GSK 534/14 oraz z dnia 22 marca 2019 r. sygn. akt I GSK 205/19).

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się do oceny stanowiska zawartego w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały Instytucji Zarządzającej dotyczącego zawartej tam negatywnej oceny merytorycznej projektu objętego wnioskiem o dofinansowanie w zakresie następujących kryteriów:

- merytorycznego - wykonalności rzeczowej,

- merytorycznego - wykonalności finansowej

- kryteriów merytoryczno-strategicznych pkt.3.1. obszar A, dotyczących zgodności z logiką interwencji programu w zakresie pkt 1 profil projektu, pkt 2.2. problemy grupy docelowej, pkt 2.3 sposób rekrutacji, pkt 2.4 dane i ich źródła pochodzenia,

- kryteriów merytoryczno-strategicznych pkt 3.2. obszar B: oddziaływanie projektu w zakresie pkt 1.1 zakres zadań w kontekście problemów; oddziaływanie projektu w zakresie pkt 1.2 jakość zadań, oddziaływanie projektu w zakresie pkt 3 doświadczenie Wnioskodawcy/Partnera.

Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

W ocenie Sądu, ocena merytoryczna wniosku skarżącej o dofinansowanie projektu "Zadbaj o swoje godne życie" – aktywizacja społeczno-zawodowa osób pozostających bez pracy doświadczających ubóstwa ekonomicznego, dokonana została w sposób, który nie narusza prawa.

Uchwałą nr 17/II/23 Komitetu Monitorującego program regionalny Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 z dnia 20 czerwca 2023 r. w sprawie zatwierdzenia Kryteriów wyboru projektów dla Działania 5.11. "Aktywne włączenie społeczne" (w zakresie projektów dotyczących aktywnej integracji) w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027, wprowadzono Kryteria wyboru projektów dla Działania 5.11. Aktywne włączenie społeczne w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 w zakresie projektów dotyczących aktywnej integracji (załącznik nr 1 do uchwały). Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 19 ustawy o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej.

Ocena projektu dokonywana była z uwzględnieniem treści tych kryteriów. W sprawie znajdował zastosowanie regulamin wyboru projektów w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 Priorytet 5 Fundusze europejskie dla silnego społecznie Pomorza (EFS+) Działanie nr 5.11.Aktywne włączenie społeczne Nabór nr FEPM.05.11-IZ.00-001/23. W regulaminie przywołano znajdujące zastosowanie przy rozpoznaniu wniosków akty prawne.

W ramach naboru Aktywne włączenie społeczne FEPM.05.11-IZ.00-001/23. wnioskujący mogli uzyskać dofinansowanie na

1. Wdrażanie kompleksowych programów aktywizacji społeczno-zawodowej skierowanych do osób biernych zawodowo, a także osób, rodzin i społeczności zagrożonych ubóstwem lub wykluczeniem społecznym oraz ich otoczenia, jak i społeczności marginalizowanych, w tym Romów, w szczególności poprzez:

• usługi aktywnej integracji o charakterze społecznym, których celem jest nabycie, przywrócenie lub wzmocnienie kompetencji społecznych, zaradności, samodzielności i aktywności;

• usługi aktywnej integracji o charakterze zawodowym, których celem jest pomoc w podjęciu decyzji dotyczącej wyboru lub zmiany zawodu, pomoc w utrzymaniu zatrudnienia, wyposażenie w kompetencje i kwalifikacje zawodowe oraz umiejętności pożądane na rynku pracy;

• usługi aktywnej integracji o charakterze edukacyjnym, których celem jest nabycie lub potwierdzenie kompetencji ogólnych lub zawodowych dostosowanych do potrzeb rynku pracy, prowadzące do uzyskania kwalifikacji (m.in. w ramach edukacji formalnej);

• usługi aktywnej integracji o charakterze zdrowotnym, których celem jest wyeliminowanie lub złagodzenie barier zdrowotnych utrudniających funkcjonowanie w społeczeństwie lub powodujących oddalenie od rynku pracy;

• działania w zakresie poprawy warunków mieszkaniowych oraz działania dotyczące poprawy kompetencji w zakresie spędzania czasu wolnego i rekreacji oraz uczestnictwa w kulturze kierowane głównie do dzieci oraz do dzieci i ich rodziców/opiekunów w celu wzmacniania więzi (możliwe do realizacji wyłącznie jako element kompleksowych projektów w zakresie aktywizacji społeczno-zawodowej).

2. Kompleksowe wsparcie aktywizacji społeczno–zawodowej za pośrednictwem podmiotów zatrudnienia socjalnego (centrów integracji społecznej (CIS) i klubów integracji społecznej (KIS), warsztatów terapii zajęciowej (WTZ) i zakładów aktywności zawodowej (ZAZ) oraz Środowiskowych Domów Samopomocy (ŚDS) poprzez:

• tworzenie nowych podmiotów;

• wsparcie istniejących podmiotów i ich uczestników poprzez realizację działań wymienionych w 1. typie projektów.

Skarżąca kwestionowała ocenę kryteriów na etapie oceny merytorycznej.

Zgodnie z regulaminem na etapie oceny merytorycznej projekt oceniany jest w ramach:

1. kryteriów wykonalności oraz zgodności z zasadami horyzontalnymi, które są weryfikowane w systemie TAK/NIE oraz podlegają uzupełnieniu/poprawie na etapie negocjacji (informacja znajduje się w opisie znaczenia kryteriów), przy czym niespełnienie któregokolwiek z kryteriów wykonalności oraz zgodności z zasadami horyzontalnymi skutkuje uzyskaniem przez wniosek o dofinansowanie projektu negatywnej oceny spełniania ww. kryteriów.

2. kryteriów strategicznych – Obszar A: zgodności z logiką interwencji Programu, Obszar B: oddziaływania projektu, Obszar C: wartości dodanej oraz Obszar D: specyficznego ukierunkowania projektu, które są oceniane punktowo i nie podlegają uzupełnieniu/poprawie. Maksymalna liczba punktów, którą może uzyskać złożony w odpowiedzi na nabór wniosek o dofinansowanie projektu w ramach oceny wszystkich kryteriów strategicznych wynosi 145 punktów, w tym: 100 punktów łącznie za ocenę Obszaru A i B, 45 punktów łącznie za ocenę Obszaru C i D. Ocenę pozytywną uzyskują wyłącznie wnioski o dofinansowanie projektu, które otrzymały minimum 50 punktów z oceny spełnienia kryteriów strategicznych z Obszaru A: Zgodność z logiką interwencji Programu i Obszaru B: Oddziaływania projektu.

W przypadku spełnienia wszystkich kryteriów wykonalności i zgodności z zasadami horyzontalnymi oraz osiągnięciem minimum punktowego projekt uzyskuje ocenę pozytywną i zostaje zakwalifikowany do negocjacji. Niespełnienie któregokolwiek z ww. kryteriów oraz nie osiągnięcie minimum punktowego skutkować będzie uzyskaniem przez projekt oceny negatywnej.

W zakresie 1.1 Kryteria wykonalności rzeczowej - Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że zarzuty przedstawione w proteście nie zasługują na uwzględnienie.

W tym zakresie wskazano, że Oceniający stwierdził, iż "Cała koncepcja projektu, jego założenia, zaplanowane działania oraz przewidziane wydatki nie spełniają licznych wymogów określonych w Wytycznych oraz nie gwarantują efektywnej realizacji projektu w kontekście realizacji celów Programu.

Przedmiotowy projekt zakłada realizację działań dla 970 uczestników w okresie 4,5 roku na terenie 21 gmin za kwotę ponad 12 mln.

Skala projektu nie jest skorelowana z jego efektywnością. Wnioskodawca jako obszar realizacji wskazuje aż 21 gmin wpisujących się w kryteria punktowane. Nie są one ze sobą powiązane w sposób geograficzny a jedynie przyczyniają się do uzyskania maksymalnej liczby punktów w kryteriach strategicznych.

Opis grupy docelowej jest bardzo ogólny, nie odnosi się do specyficznych problemów mieszkańców różnych gmin ani poszczególnych grup osób defaworyzowanych. Nie ma jasnego wskazania kto dokładnie będzie mógł brać udział w projekcie gdyż opis grupy docelowej jest nieprecyzyjny, wymieniający osoby "kwalifikujące się do projektu" osoby, na które wnioskodawca "stawia" a poszczególne wsparcie dodatkowo ma być kierowane do grup "dotkniętych głównymi przyczynami sięgania po pomoc społeczną". Wnioskodawca wskazuje, że "osoby pozostające bez pracy korzystające z pomocy społecznej, to dobre przybliżenie skali grupy docelowej". Tym samym nie ujęto żadnej konkretnej diagnozy, która umożliwiałaby stwierdzenie, że projekt trafi do osób, które najbardziej tego wsparcia potrzebują.

Organ wskazał, że zakres wsparcia nie jest kompleksowy.

Większa część wydatków projektu przeznaczona jest na działania ogranizacyjno-informacyjno-promocyjne zamiast na realne wsparcie. Z grupy 970 uczestników tylko 20 będzie miało możliwość zwiększenia swoich kwalifikacji zawodowych (?!), 200 uczestnikom zaproponowano kurs języka angielskiego i drugim (lub tym samym) 200 kurs kompetencji cyfrowych. Trudno stwierdzić, że takie wsparcie przyczyni się do powrotu na rynek pracy osób z obszarów najbardziej zagrożonych wykluczeniem społecznym i marginalizacją.

To co w projekcie pojawia się na wielką skalę, to kampania promocyjna przedsięwzięcia. Imprezy plenerowe, reklamy radiowe, "program edukacji społeczeństwa" a na koniec ewaluacja i konferencje prasowe. Środki finansowe ponoszone na działania nie mające realnego przełożenia na wsparcie uczestników projektu stanowią w tym projekcie większość.

Samo wsparcie zaś nie ma przedłożenia na potrzeby uczestników projektu. Osoby zagrożone wykluczeniem społecznym mają przewidziane np. warsztaty ekonomiczno-finansowe informujące m.in. o źródłach finansowania takich jak kredyty, parabanki, akcje, obligacje, fundusze finansowe a także doradztwo finansowe. Trudno stwierdzić, że to jest forma wsparcia, która bezpośrednio przyczyni się do wejścia na rynek pracy i jest właściwą dla osób borykających się z ubóstwem.

Organ stwierdził, że zaplanowane działania zdrowotne nie spełniają założeń konkursowych. Zgodnie z Regulaminem konkursu, celem wsparcia zdrowotnego jest wyeliminowanie lub złagodzenie barier zdrowotnych utrudniających funkcjonowanie w społeczeństwie lub powodujących oddalenie od rynku pracy. Finansowanie usług zdrowotnych jest możliwe w zakresie działań o charakterze diagnostycznym lub profilaktycznym, nie ma zatem możliwości finansowania terapii i psychoterapii, jakie zostały zaplanowane w projekcie.

Organ wskazał, że zaplanowane działania nie gwarantują osiągnięcia założonych wskaźników projektowych. Ciężko stwierdzić, że działania zaplanowane dla uczestników przyczynią się do polepszenia ich sytuacji społecznej, co według wskaźników osiągnie 650 uczestników zaś 272 uzyska zatrudnienie. Równocześnie błędnie założono w ramach źródeł weryfikacji deklaracje uczestników, które nie są właściwym narzędziem monitorowania.

Organ stwierdził, że zgodnie z Regulaminem konkursu projekt powinien spełniać określone wymogi, które nie zostały uwzględnione, gdyż:

- wsparcie oferowane uczestnikom nie jest dostosowane do ich indywidualnych potrzeb oraz nie cechuje się kompleksowością; wsparcie przeznaczone dla osób z niepełnosprawnościami nie jest dostosowane do osobistych preferencji tych osób oraz rodzaju niepełnosprawności;

- w ramach aktywnej integracji wparcie teoretycznie odbywa się w oparciu o ścieżkę reintegracji stworzoną indywidualnie dla każdej osoby, jednakże nie jest to możliwe gdyż nie przeprowadzono diagnozy sytuacji problemowej, zasobów, potencjału, predyspozycji i potrzeb potencjalnych uczestników;

- w projekcie nie wykorzystano kontraktu socjalnego lub innego rodzaju programów przewidzianych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej; wskazano tylko, że zostanie sporządzony Indywidualny Plan Integracji, lecz nie jest to narzędzie zgodne z ww. ustawą.

Projekt nie gwarantuje realizacji wsparcia dla osób, które najbardziej tego potrzebują w zakresie, jaki jest zgodny z ich potrzebami. Założone działania projektowe nie wpisują się w wymogi konkursu a skala ich działania jest nieadekwatna do planowanych na ten cel środków. Nie można zatem stwierdzić, że projekt spełnia wymogi konkursowe i może zostać skierowany do dofinansowania,

Protestujący w przedłożonym środku odwoławczym twierdził, że "Spełnienie kryterium następuje w wyniku potwierdzenia zaistnienia wszystkich przesłanek wymienionych w pkt 2.1.1 Załącznika do uchwały nr 17/II/23 Komitetu Monitorującego program regionalny FEP 2021-2027. Niestety oceniający nie odnosi się do nich i nie wskazuje (poza jednym) które kryteria nie są spełnione. Z uzasadnienia oceny nie wynika których przesłanek nasza oferta nie spełnia, a które spełnia. Oceniający neguje sam pomysł i skalę projektu co nie podlega ocenie. Wskazywanie, że w ramach wniosku wsparciem chcemy objąć aż 21 gmin czy też, że kwota wniosku przekracza 12 mln zł są stwierdzeniami nie dotyczącymi danego kryterium oceny. Ocena ma dotyczyć: a. możliwości realizacji zadania w określonym we wniosku czasie; b. możliwości osiągnięcia wskaźników projektowych; c. zidentyfikowanie ryzyka i sposobów jego ograniczenia; d. adekwatności wskaźników do rodzaju projektu; e. zgodności realizacji projektu z przepisami prawa, regulaminem, wytycznymi; f. zgodności uwarunkowań realizacji wsparcia z regulaminem. Poza przesłanką określoną w pkt b, oceniający nie odnosi się do pozostałych przesłanek i nieokreślania oceny na zasadzie TAK lub NIE."

Stosownie do zapisów Załącznika nr 1 do Regulaminu - Kryteria wyboru projektów dla Działania 5.11. Aktywne włączenie społeczne w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 w zakresie projektów dotyczących aktywnej integracji (dalej: "Kryteria"), weryfikacji w ramach kryterium podlega zakres rzeczowy projektu tj.: a. czy możliwa jest realizacja zaplanowanych w projekcie zadań w zakładanym terminie? b. czy możliwe jest osiągnięcie założonych w projekcie wskaźników produktu i rezultatu poprzez zaplanowane w projekcie zadania? c. czy zidentyfikowano ryzyko i sposoby jego ograniczania w kontekście osiągania wskaźników produktu i rezultatu? d. czy zastosowane w projekcie wskaźniki są adekwatne do wybranego typu projektu, zadań? e. czy sposób realizacji projektu jest zgodny z przepisami prawa, określonymi w regulaminie wyboru projektów, odpowiednimi dla zaplanowanego rodzaju wsparcia? f. czy projekt jest zgodny z określonymi w regulaminie wyboru projektów: odpowiednimi Wytycznymi MFiPR na lata 2021-2027, uwarunkowaniami realizacji wsparcia?

Ponadto istotny jest fakt, iż kryterium uważa się za spełnione, jeśli projekt spełnił wszystkie powyższe warunki.

Protestujący, zgodnie z treścią uzasadnienia KOM, wskazał w przedłożonym proteście zarzut, iż Oceniający wskazał tylko jeden warunek, który został wskazany jako niespełniony.

Instytucja Zarządzająca podkreśliła,, że zgodnie z treścią kryterium mogło ono zostać uznane za spełnione wyłącznie w sytuacji, gdy wszystkie warunki kryterium byłyby spełnione, niespełnienie jednego warunku, jest przesłaną wystarczającą do negatywnej oceny kryterium. Warunek, który wyraźnie wskazał Oceniający jako niespełniony to osiągnięcie założonych w projekcie wskaźników produktu i rezultatu poprzez zaplanowane w projekcie zadania.

Protestujący stwierdził, że Oceniający nie powinien w przypadku oceny tego kryterium analizować grupy docelowej, diagnozy sytuacji problemowej czy zadań (działań organizacyjno - informacyjno - promocyjnych). Instytucja Zarządzająca wskazała, że analiza osiągnięcia realizacji wskaźników nie może pomijać grupy docelowej czy zaplanowanych działań. W kontekście tego zarzutu Protestującego, Instytucja Zarządzająca przytoczyła definicje wskaźników na podstawie Załącznika nr 2 do Regulaminu wyboru projektów - Zasady pomiaru wskaźników w projekcie dofinansowanym z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027, zgodnie z którymi:

a) wskaźniki produktu - mierzą wielkość i pokazują charakter oferowanego wsparcia lub grupę docelową objętą wsparciem w projekcie. Produkt stanowi wszystko, co zostało uzyskane w wyniku działań współfinansowanych z EFS+. Są to zarówno wytworzone dobra, jak i usługi świadczone na rzecz uczestników podczas realizacji projektu. Wskaźniki produktu w projekcie odnoszą się, co do zasady, do osób lub podmiotów objętych wsparciem, ale mogą odwoływać się również do wytworzonych dóbr i usług;

b) wskaźniki rezultatu - dotyczą oczekiwanych efektów działań współfinansowanych z EFS+. W odniesieniu do osób lub podmiotów, określają efekt w postaci zmiany sytuacji w momencie pomiaru w stosunku do sytuacji w momencie rozpoczęcia udziału w projekcie, np. w odniesieniu do poprawy statusu uczestnika na rynku pracy. W celu ograniczenia wpływu czynników zewnętrznych na wartość wskaźnika rezultatu, powinien on być jak najbliżej powiązany z działaniami wdrażanymi w ramach projektu. Oznacza to, że wskaźnik rezultatu obrazuje efekt wsparcia udzielonego danej osobie lub podmiotowi i nie obejmuje efektów dotyczących grupy uczestników lub podmiotów, która nie otrzymała wsparcia.

W kontekście definicji wskaźników, nie sposób zaprzeczyć, że zagadnienie wskaźników bazuje na grupie docelowej oraz zaplanowanych działaniach w projekcie.

Instytucja Zarządzająca podtrzymała opinię Komisji, iż środki finansowe w większości zaplanowane zostały na działania nie mające realnego przełożenia na wsparcie uczestników projektu. Wnioskodawca zaplanował wsparcie w postaci doradców, specjalistów, zaplanował kampanie, eventy, imprezy, reklamy, przerwy kawowe, materiały, transport, sale, animacje, rekreacje, wyposażenie za kilka milionów złotych. Zadania skupiające się na konkretnym wsparciu dedykowanym grupie docelowej zaplanowano na minimalnym poziomie, nieadekwatnym do grupy docelowej liczącej 970 osób, np.: 5.3. Wynagrodzenie dla prowadzącego Kurs kompetencji cyfrowych - 25 200,00 zł; 5.4. Wynagrodzenie dla lektora kursuj, angielskiego -160 000,00 zł; 7.1. Dokończenie edukacji formalnej - eksternistyczne ukończenie podstawówki lub szkoły średniej – 21 000,00 zł; 7.2. Czesne szkół i kursów zawodowych - 24 000,00 zł. W opinii Instytucji Zarządzającej słusznie Oceniający podjął się analizy zadań w kontekście możliwości osiągnięcia wskaźników.

Wnioskodawca argumentował, że "Oceniający neguje sposoby rekrutacji, wskazując, że zasadne byłoby robić to poprzez ośrodki pomocy społecznej. Są różne sposoby rekrutacji, nie każdy Beneficjent trafia do OPS, a negowanie innej formy rekrutacji niż preferowana przez oceniającego nie jest obiektywizmem w ocenie wniosku".

Instytucja Zarządzająca wskazała, że przy ocenie kryterium wykonalności rzeczowej Oceniający nie przedstawił w uzasadnieniu oceny uwag dotyczących rekrutacji.

Protestujący zarzucał, że: "Oceniający również neguje zajęcia edukacyjne z finansów, wskazując, że trudno stwierdzić, czy przyczyni się to do wejścia na rynek pracy. Tak przyczyni się, ponieważ zadłużenie i wizja zajęcia przez komornika konta bankowego powoduje, że część osób nie podejmuje zatrudnienia. Dopiero umiejętność zarządzania swoimi finansami czy długami, pozwoli na aktywność zawodową. Następnie oceniający te elementu sumuje i uznaje, że świadczą one o niemożności osiągnięcia wskaźników projektowych. Jest to tak oderwane od siebie, że ciężko to skomentować. W dalszej części oceniający wskazuje, że deklaracja uczestników udziału w projekcie jest niewłaściwym narzędziem monitorowania postępów we wskaźnikach liczby Beneficjentów, jednakże nie wyjaśnia z jakich powodów tak uznał. Również oceniający nie wyjaśnił, dlaczego uważa, że wsparcie oferowane uczestnikom nie jest indywidualnie dostosowane, pomimo faktu, że wniosek przewiduje indywidualne ścieżki reintegracji. W kolejnym akapicie oceniający uznaje, że nie dojdzie do aktywizacji uczestników poprzez indywidualną ścieżkę, bo nie ma diagnozy sytuacji problemowej. Jest to kolejne absurdalne stwierdzenie, nie dość, że nie podlegające ocenie w tym kryterium, to brak w tym logicznego powiązania."

W tym zakresie Instytucja Zarządzająca stwierdziła, iż w zakresie uwag dotyczących monitorowania wskaźników, wniosek mógłby zostać skierowany do negocjacji. Uwaga ta nie przesądziła jednak o wyniku oceny.

W zakresie zakwestionowania warsztatów ekonomiczno - finansowych, które dotyczyć miały tematyki: budżet domowy, wychodzenie z długów, organizacja i prowadzenie finansów osobistych, kredyty, pożyczki, banki, parabanki, umowy finansowe, akcje, obligacje i fundusze, Instytucja Zarządzająca wskazała, iż osoby bezrobotne, wykluczone społecznie, zagrożone ubóstwem, nie stanowią grupy docelowej dla zakupu produktów inwestycyjnych jakimi są akcje, obligacje, fundusze.

Natomiast w zakresie pozostałej tematyki warsztatów Wnioskodawca nie opisał grupy docelowej w kontekście tego problemu, nie wskazał diagnozy z której wynikałyby takie potrzeby uczestników. Protestujący dopiero w środku odwoławczym wskazuje barierę, jaką grupa docelowa może mieć w podjęciu zatrudnienia, a mianowicie, że zadłużenie bądź wizja zajęcia przez komornika konta bankowego powoduje, że część osób nie podejmuje zatrudnienia. Należy jednak mieć na uwadze zapisy wniosku o dofinansowanie, bo to na nim Oceniający bazował dokonując oceny i formułował uwagi, w którym nie wskazano tych barier ani potrzeb uczestników. Zarzuty Protestującego w tym zakresie nie zostały zatem uwzględnione.

Protestujący kwestionował również uzasadnienie oceny kryterium w zakresie niewykorzystania kontraktu socjalnego, wskazując, że Wnioskodawca nie jest instytucją podlegającą pod ustawę o pomocy społecznej, a więc nie stosuje przewidzianych w niej rozwiązań, oceniający uważa, że z tych powodów projekt nie spełnia wymogów konkursowych, ale nie wskazuje konkretnie których.

Instytucja Zarządzająca odnosząc się do tej argumentacji wskazała na fakt, iż zgodnie z zapisami Regulaminu, pkt 2.3 Uwarunkowania realizacji wsparcia w ramach projektów (dalej: "Uwarunkowania realizacji wsparcia") w projektach należy wykorzystać kontrakt socjalny lub innego rodzaju programy przewidziane w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w tym indywidualne programy, programy aktywności lokalnej i projekty socjalne albo umowy na wzór kontraktu socjalnego.

Instytucja Zarządzająca dokonała weryfikacji wniosku o dofinansowanie projektu w związku ze złożonym środkiem odwoławczym i stwierdziła, iż Wnioskodawca nie zawarł treści wskazującej na wykorzystanie kontraktu socjalnego lub umowy na jego wzór, a zgodnie z Regulaminem Wnioskodawca zobowiązany był do zastosowania się do powyższych zapisów. Jednocześnie Instytucja Zarządzająca zwróciła uwagę, iż niedostosowanie się do zapisów Regulaminu w tym zakresie stanowi niespełnienie warunku kryterium: f) czy projekt jest zgodny z określonymi w regulaminie wyboru projektów: uwarunkowaniami realizacji wsparcia?

Biorąc pod uwagę treść kryterium i uzasadnienie oceny kryterium oraz zarzuty Protestującego, Instytucja Zarządzająca podtrzymała ocenę kryterium, dokonaną przez Komisję. Zważywszy na fakt, że kryterium wykonalności rzeczowej może być uznane za spełnione jeśli zostały spełnione wszystkie warunki definiujące to kryterium, przedmiotowy wniosek o dofinansowanie nie uzyskał oceny pozytywnej kryterium ze względu na niespełnienie dwóch warunków: b. czy możliwe jest osiągnięcie założonych w projekcie wskaźników produktu i rezultatu poprzez zaplanowane w projekcie zadania?, f. czy projekt jest zgodny z określonymi w regulaminie wyboru projektów: odpowiednimi Wytycznymi MFiPR na lata 2021-2027, uwarunkowaniami realizacji wsparcia?, nie było możliwe uzyskanie przez projekt pozytywnej oceny.

W ocenie Sądu, organ w zaskarżonym akcie prawidłowo ocenił kryterium merytoryczne - wykonalności rzeczowej.

Zgodnie z pkt 2.1.1 załącznika do uchwały nr 17/II/23, spełnienie tego kryterium następuje w wyniku potwierdzenia zaistnienia wszystkich następujących przesłanek dotyczących zakresu rzeczowego projektu, tj.:

a. czy możliwa jest realizacja zaplanowanych w projekcie zadań w zakładanym terminie?

b. czy możliwe jest osiągnięcie założonych w projekcie wskaźników produktu i rezultatu poprzez zaplanowane w projekcie zadania?

c. czy zidentyfikowano ryzyko i sposoby jego ograniczania w kontekście osiągania wskaźników produktu i rezultatu?

d. czy zastosowane w projekcie wskaźniki są adekwatne do wybranego typu projektu, zadań?

e. czy sposób realizacji projektu jest zgodny z przepisami prawa, określonymi w regulaminie wyboru projektów, odpowiednimi dla zaplanowanego rodzaju wsparcia?

f. czy projekt jest zgodny z określonymi w regulaminie wyboru projektów:

‒ odpowiednimi Wytycznymi MFiPR na lata 2021-2027,

‒ uwarunkowaniami realizacji wsparcia?

Z aktu tego wynika, że kryterium wykonalności rzeczowej uważa się za spełnione, jeśli projekt spełnił wszystkie powyższe warunki. Reguła ta ma zasadnicze znaczenie dla oceny podniesionego przez skarżącą zarzutu. Skarżąca zarzucała, że oceniający nie odnosi się do wszystkich kryteriów i nie wskazuje (poza jednym) które kryteria nie są spełnione. Wskazać należy, że w sytuacji gdy brak spełnienia jednego warunku powoduje, że całe kryterium nie jest spełnione, w przypadku niespełnienie jednego warunku, ocena pozostałych warunków w żaden sposób nie wpłynie na ocenę spełnienia kryterium. Kryterium to jest bowiem ocenianie jako niespełnione już po stwierdzeniu braku spełnienia jednego warunku. Podniesiony przez stronę skarżącą zarzut braku szczegółowego odniesienia się do wszystkich kryteriów nie mógł zatem skutkować stwierdzeniem, że organ dokonujący oceny naruszył prawo, w sposób mający wpływ na wynik oceny. Organ zakwestionował spełnienie warunku b, w zakresie oceny czy możliwe jest osiągnięcie założonych w projekcie wskaźników produktu i rezultatu poprzez zaplanowane w projekcie zadania? W ramach tego warunku organ winien ocenić czy zaplanowane zadania doprowadzą do osiągnięcia założonych wskaźników produktu i rezultatu. Ocena w tym zakresie może odnosić się także do pomysłu i skali projektu, jego zakresu oraz możliwości osiągnięcia planowanych celów. Informacje dotyczące obszaru projektu (21 oddalonych od siebie gmin) kwoty wydatków (12 mln zł), szczegółowych celów wydatkowania środków finansowych są związane z oceną możliwości realizacji zadania w określonym we wniosku czasie i możliwości osiągnięcia wskaźników projektowych.

Skarżąca zarzucała, że w uzasadnieniu oceny są poruszane kwestie, które w tym kryterium nie podlegają analizie, m.in.: opis grupy docelowej, diagnoza sytuacji problemowej, wielkość budżetu na działania organizacyjno - informacyjno - promocyjne. W ocenie Sądu, te kwestie mogły być przez organ analizowane, w kontekście możliwości osiągnięcia założonych w projekcie wskaźników produktu i rezultatu poprzez zaplanowane w projekcie zadania.

Oceniający mógł dokonać oceny planowanego rozdysponowania środków na realizację projektu z punktu widzenia możliwości realizacji jego złożeń, w tym ocenić koszty i sposoby rekrutacji uczestników programu. Zwrócenie uwagi na wysokie koszty rekrutacji, przy możliwości zastosowania innych sposobów rekrutacji jest zgodne z zasadą gospodarnego wydatkowania pomocowych środków publicznych. Także ocena zakresu zajęć - zajęć edukacyjnych z finansów, bądź działań prozdrowotnych, z punktu widzenia ich przydatności dla osiągnięcia celów programu mogła być przez organ dokona. Ocenie tej nie można zarzucić naruszenia prawa. Ocena Instytucji Zarządzającej została dokonana prawidłowo i brak jest podstaw do stwierdzenia jej niezgodności z prawem.

W zakresie kryterium 1.3 Kryteria wykonalności finansowej - Budżet projektu - Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że zarzuty przedstawione w proteście nie zasługują na uwzględnione.

W tym zakresie wskazano, że Oceniający stwierdził, iż "Nakłady planowane na realizację tego projektu są zdecydowanie przeszacowane i nie przyczyniają się w większości do realizacji celów Programu. Na realizację wsparcia, które nie odpowiada na potrzeby uczestników i nie jest kompleksową ścieżką wsparcia przewidziano ponad 12 mln, z czego znaczna większość skierowana jest na sfinansowanie rekrutacji, kampanii promocyjnych, eventów, wynajem, wyposażenie i utrzymanie 5 ośrodków głównych i 16 mobilnych a także liczną grupę ekspertów. Samo wsparcie dla uczestników odgrywa w projekcie mniejszą rolę. Biorąc pod uwagę koszty wsparcia warsztatowego czy doradczego a także wsparcie okołoprojektowe jak transport czy opieka nad osobami zależnymi, koszt projektu wyniósłby ok 3 mln. Reszta to działania bezzasadne z punktu widzenia realizacji projektu. W kosztach tych również pojawiają się takie, które zostały błędnie przyporządkowane do kosztów bezpośrednich. Jest to koszt z zadania 1 "Przygotowanie zasobów" - wynagrodzenie specjalisty ds. organizacyjnych, którego zakres obowiązków należy uznać za należący do kadry zarządzającej. Ponadto w projekcie przewidziano koszty ewaluacji, które nie są kwalifikowalne w projektach EFS+. Biorąc pod uwagę możliwy zakres wsparcia w ramach działań zdrowotnych, za niekwalifikowalne również należy uznać koszty psychoterapii indywidualnej, grupowej jak i prowadzenia warsztatów neuropsychologicznych oraz treningów kognitywnych. Ponadto, jako wydatki, które nie są niezbędne do osiągnięcia rezultatów projektu oraz są zupełnie nie uzasadnione z punktu realizacji projektu w ramach przedmiotowego konkursu należy uznać: wynajem 5 lokali w ośrodkach głównych, zakup 30 komputerów, zakup pozostałego sprzętu - brak informacji o jaki sprzęt chodzi, zakup mebli do ośrodków, szeroki budżet na przejazdy służbowe, przygotowanie systemu monitorowania i ewaluacji rezultatów, opracowanie strategii komunikacji, materiały informacyjno-promocyjne związane z rekrutacją, system elektronicznych zapisów, przygotowanie i realizacja reklam w radiu i prasie, organizacja imprez animacyjnych wraz z animatorami imprez, hostessami i wynajmem pomieszczeń i sprzętów w ramach rekrutacji, wynagrodzenie eksperta ds. horyzontalnych standardów wsparcia, wynagrodzenie eksperta ds. współpracy, materiały szkoleniowe za 463 800,00 PLN (co daje kwotę 478 zł na osobę), budżet rekreacyjny - animacja czasu wolnego, indywidualne doradztwo prawne i finansowe, warsztaty prawne i ekonomiczno-finansowe, psychoterapia indywidualna i grupowa, warsztaty dietetyczne, trening kognitywny oraz warsztaty neuropsychologiczne, organizacja wydarzeń edukacyjnych wraz z animatorami i hostessami, specjalista ds. edukacji społecznej, opracowanie i wydruk broszury edukacyjnej, opracowanie standardu realizacji programów integracji, przeprowadzenie ewaluacji i opracowanie raportu. Biorąc powyższe koszty pod uwagę należy stwierdzić, że projekt ma znamiona projektu informacyjno-promocyjnego oraz badawczego, a takie rodzaje projektów nie mogą być realizowane w przedmiotowym konkursie. Tym samym budżet projektu nie może zostać uznany za spełniający wymogi konkursu i właściwie założony pod kątem realizacji jego celów."

Protestujący zarzucił, że Komisja w żaden sposób w uzasadnieniu nie odniosła się do przesłanek określonych w kryterium, zarzuciła Oceniającemu kierowanie się własnym uznaniem przy dokonywaniu oceny. Protestujący wskazał, że w uzasadnieniu oceny podano katalog wydatków niezasadnych, bez wskazania, że są to koszty niekwalifikowalne.

Instytucja Zarządzająca przywołała zapisy Wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027, Podrozdział 2.2. Ogólne warunki kwalifikowalności, który definiuje kiedy wydatek jest kwalifikowalny. Organ wskazał, że między innymi wydatek jest kwalifikowalny, jeżeli:

- spełnia warunki określone w programie i SZOP oraz regulaminie wyboru projektów,

- jest niezbędny do realizacji celów projektu i został poniesiony w związku z realizacją projektu lub jego przygotowaniem, o ile SZOP lub regulamin wyboru projektów dopuszcza kwalifikowalność kosztów związanych z przygotowaniem projektu,

- został dokonany w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów.

Wydatki niezgodne z Regulaminem, to wydatki zbędne z punktu widzenia realizacji celów projektu, nie pozwalające uzyskać najlepszych efektów z nakładów finansowych to wydatki niekwalifikowalne.

Biorąc pod uwagę zarzuty Protestującego, iż nie odniesiono się w uzasadnieniu oceny do przesłanek kryterium, Instytucja Zarządzająca przywoła zapisy Kryteriów, zgodnie z którymi ocenie podlega budżet projektu, który jest weryfikowany pod kątem spełnienia poniższych warunków: a) czy montaż finansowy projektu jest poprawny i kompletny oraz czy wskazany procentowy udział wkładu własnego i dofinansowania jest zgodny z maksymalnymi limitami przewidzianymi w SZOP oraz regulaminie wyboru projektów? b) czy prawidłowo wskazano formę wkładu własnego i źródło jego pochodzenia? c) czy planowane wydatki zostały wykazane w budżecie projektu, a ich kalkulacja jest czytelna i poprawna pod względem rachunkowym? d) czy planowane wydatki wynikają bezpośrednio z zakresu zadań w projekcie i są niezbędne do osiągnięcia rezultatów projektu? e) czy planowane wydatki są racjonalne i efektywne w odniesieniu do zakresu rzeczowego projektu i czasu jego realizacji, tj. czy zachowana jest zasada uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów? f) czy wysokość wydatków jest zgodna z taryfikatorem towarów i usług? g) zgodność z przepisami dot. pomocy publicznej lub pomocy de minimis, h) czy wydatki ujęte w budżecie nie stanowią wydatków mieszczących się w katalogu wydatków niekwalifikowalnych w rozumieniu Wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027? i) czy wydatki stanowiące cross-financing zostały prawidłowo oznaczone oraz czy dotyczą wyłącznie kategorii wydatków określonych w Wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027? j) czy koszty personelu projektu są zgodne z Wytycznymi dotyczącymi kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027 i zostały oznaczone w budżecie projektu?

Instytucja Zarządzająca podkreśliła, iż kryterium uważa się za spełnione, jeśli projekt spełnił wszystkie powyższe warunki.

W związku z zarzutem Protestującego, iż w uzasadnieniu oceny kryterium Oceniający nie dokonał wyraźnego wskazania, które przesłanki kryterium zakwestionowano przyznając ocenę negatywną, Instytucja Zarządzająca dokonała ponownej oceny wniosku o dofinansowanie i w świetle zacytowanej oceny stwierdziła niespełnienie następujących przesłanek: d) czy planowane wydatki wynikają bezpośrednio z zakresu zadań w projekcie i są niezbędne do osiągnięcia rezultatów projektu? e) czy planowane wydatki są racjonalne i efektywne w odniesieniu do zakresu rzeczowego projektu i czasu jego realizacji, tj. czy zachowana jest zasada uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów?

Oceniający wskazał w uzasadnieniu argumentację, iż wniosek o dofinansowanie, który przewiduje wydatki kwalifikowalne na poziomie 12 mln zł, przewiduje wsparcia warsztatowe, doradcze, a także wsparcie okołoprojektowe jak transport czy opieka nad osobami zależnymi na poziomie ok 3 mln. Jak wskazał Oceniający "reszta to działania bezzasadne z punktu widzenia realizacji projektu". Ponadto Oceniający wskazał cały katalog wydatków, "które nie są niezbędne do osiągnięcia rezultatów projektu oraz są zupełnie nie uzasadnione z punktu realizacji projektu w ramach przedmiotowego konkursu". Oceniający w uzasadnieniu wskazał informacje, które umożliwiają określenie przesłanki, która nie została spełniona w ramach kryterium. Kryterium wskazuje na konieczność, aby zaplanowane wydatki były niezbędne do osiągnięcia rezultatów projektu, jeśli więc Oceniający wskazał, że wydatki nie są niezbędne i w ten sposób wskazał przesłankę, której projekt nie spełnia. Z uzasadnienia można wyciągnąć również wniosek, iż Komisja oceniła projekt jako niespełniający przesłanki: e) racjonalności i efektywności zaplanowanych wydatków. W uzasadnieniu oceny wskazano na przeszacowaniu wydatków.

Instytucja Zarządzająca wskazała, że Komisja miała prawo uznać wydatki za przeszacowane, nieefektywne, nieracjonalne, a katalog takich wydatków jest tak szeroki że brak było podstaw do kierowania projektu do negocjacji.

Protestujący wnosi argument "Z kolei zajęcia z neuropsychologii, psychoterapii indywidualnej i grupowej oceniający uznaje za niekwalifikowalne, nie wskazują, dlaczego i w którym punkcie regulaminu zostały tego typu wydatki skatalogowane jako niekwalifikowalne."

Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że zgodnie z regulaminem ocena kwalifikowalności projektu dokonywana jest na etapie oceny wniosku o dofinansowanie projektu. Sprawdzeniu podlega, czy przedłożony projekt może stanowić przedmiot dofinansowania w ramach naboru. W ramach naboru, zgodnie z Regulaminem, możliwe do finansowania są projekty, które przewidują usługi aktywnej integracji o charakterze zdrowotnym, których celem jest wyeliminowanie lub złagodzenie barier zdrowotnych utrudniających funkcjonowanie w społeczeństwie lub powodujących oddalenie od rynku pracy. W Uwarunkowaniach realizacji wsparcia wskazano, iż będą realizowane przede wszystkim usługi aktywnej integracji o charakterze zdrowotnym, których celem jest wyeliminowanie lub złagodzenie barier zdrowotnych utrudniających funkcjonowanie w społeczeństwie lub powodujących m.in. oddalenie od rynku pracy. Ponadto wskazano w Regulaminie, iż finansowanie usług zdrowotnych jest możliwe w zakresie działań o charakterze diagnostycznym lub profilaktycznym, natomiast finansowanie leczenia jest możliwe wyłącznie w ramach opieki długoterminowej, jako wsparcie towarzyszące. Wnioskodawca nie opisał grupy docelowej i barier zdrowotnych uczestników sugerujących ten typ wsparcia. Ponadto zaplanowane działania nie mają charakteru diagnostycznego lub profilaktycznego, tym samym nie ma zatem możliwości finansowania terapii i psychoterapii, jakie zostały zaplanowane w projekcie. Zarzuty protestującego nie zostały w tym zakresie uwzględnione.

Wnioskodawca zarzucił, że "Oceniający stwierdza w uzasadnienie, że projekt ma znamiona projektu informacyjno-promocyjnego, co świadczy o nieprzeanalizowaniu projektu i niezrozumieniu kompleksowości wsparcia, a ponad to świadczy o braku wiedzy o celu szczególnym EFS+.CP4.H, który wprost stanowi, że działania mają mieć na celu promocję równości szans, niedyskryminacji i aktywnego uczestnictwa. Brak tak elementarnej wiedzy rzuca cień na całą ocenę projektu. Ocena kryterium w żadne sposób nie odnosi się do przesłanek kryterium (poza kilka wydatkami niekwalifikowalnymi, które mogłaby co najwyżej kierować wniosek do negocjacji). Uzasadnienie jest pozbawione merytorycznego odniesienia do dokumentacji konkursowej, a tym samym należy uznać takie uzasadnienie za błędne i niewystarczające dla tego typu konkursu ofert."

Instytucja Zarządzająca w odpowiedzi na tę argumentację wskazała, że katalog wydatków uznanych za przeszacowane, nieefektywne, niekwalifikowalne jest tak szeroki, iż zauważyć należy, że nie jest rolą Komisji skonstruowanie budżetu projektu na nowo i zaplanowanie takich wydatków, które by stanowiły odpowiedź na potrzeby grupy docelowej oraz zapewniły wsparcie adekwatne do określonych wskaźników w projekcie, z tego powodu niniejszy projekt nie został skierowany do negocjacji. O wyniku oceny nie przesądziła zastosowana terminologia przez Oceniającego (iż projekt nosi znamiona projektu informacyjno-promocyjnego), ale niespełnienie przesłanki kryterium: czy planowane wydatki są racjonalne i efektywne w odniesieniu do zakresu rzeczowego projektu i czasu jego realizacji, tj. czy zachowana jest zasada uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, które zostały omówione powyżej.

W ocenie Sądu, stanowisko Instytucji Zarządzającej w zakresie oceny tego kryterium nie narusza prawa. Celem projektu winno być udzielenie wsparcia osobom, podlegającym aktywnemu włączeniu społecznemu i to na potrzeby w tym zakresie winny być przeznaczone największe środki finansowe. W sytuacji gdy wniosek nie spełniał tego wymogu, przewidując pokrycie z dofinansowania szeregu wydatków, nie przekładających się bezpośrednio na poprawę sytuacji osób, którym udzielana jest pomoc, dokonaną ocenę należy uznać za słuszną. Jak wskazały organy, na realizację wsparcia przewidziano ponad 12 mln, z czego znaczna większość skierowana jest na sfinansowanie rekrutacji, kampanii promocyjnych, eventów, wynajem, wyposażenie i utrzymanie 5 ośrodków głównych i 16 mobilnych a także liczną grupę ekspertów. Biorąc pod uwagę koszty wsparcia warsztatowego czy doradczego a także wsparcie okołoprojektowe jak transport czy opieka nad osobami zależnymi, koszt projektu wyniósłby ok 3 mln. Taki rozdział planowanych wydatków nie wskazuje na spełnienie kryterium wykonalności finansowej. Organ słusznie wskazał, że szereg wydatków nie jest niezbędnych do osiągnięcia rezultatów projektu i jego realizacji, wskazując na takie wydatki jak wynajem 5 lokali w ośrodkach głównych, zakup 30 komputerów, zakup pozostałego sprzętu - brak informacji o jaki sprzęt chodzi, zakup mebli do ośrodków (75 000 zł), szeroki budżet na przejazdy służbowe, przygotowanie systemu monitorowania i ewaluacji rezultatów, opracowanie strategii komunikacji, przygotowanie i realizacja reklam w radiu i prasie, organizacja imprez animacyjnych wraz z animatorami imprez, hostessami (koszt ich zatrudnienia 93 600 zł) i wynajmem pomieszczeń i sprzętów w ramach rekrutacji, wynagrodzenie eksperta ds. horyzontalnych standardów wsparcia, wynagrodzenie eksperta ds. współpracy, materiały szkoleniowe za 463 800 zł (co daje kwotę 478 zł na osobę), budżet rekreacyjny - animacja czasu wolnego,

Organ słusznie wskazał na niespełnienie przesłanek: d) czy planowane wydatki wynikają bezpośrednio z zakresu zadań w projekcie i są niezbędne do osiągnięcia rezultatów projektu? e) czy planowane wydatki są racjonalne i efektywne w odniesieniu do zakresu rzeczowego projektu i czasu jego realizacji, tj. czy zachowana jest zasada uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów?

Porównanie kosztów ekspertów i doradców w wysokości kilku milionów złotych z wydatkami ponoszonymi na uzyskanie konkretnych kompetencji, które mogliby zdobyć bezrobotni, w znacznie niższej wysokości, wskazuje, że ocena Komisji i Instytucji Zarządzającej uznająca wydatki za przeszacowane, nieefektywne, nieracjonalne, nie narusza prawa. Zarzuty skarżącej nie są zatem uzasadnione. Organ dokonał szczegółowej oceny kryterium wykonalności finansowej, po wnikliwej analizie wysokości i sposobu rozłożenia na poszczególne cele planowanych wydatków. Ocenie tej nie można zarzuć sprzeczności z przepisami prawa.

W zakresie kryterium Obszar A: Zgodność z logiką interwencji Programu - 1. Profil projektu – Instytucja Zarządzająca uwzględniała zarzuty przedstawione w proteście.

Instytucja Zarządzająca przychyliła się do zarzutu Protestującego, iż jeśli projekt nie wpisuje się w zidentyfikowane w FEP 2021-2027 wyzwania, to należało je określić. Takiego określenia w uzasadnieniu kryterium nie można dostrzec. Fakt, iż Oceniający wskazuje argument, że brak jest szczegółowej analizy sytuacji lokalnej w gminach stanowiących obszar realizacji wsparcia oraz specyfiki grupy docelowej, w tym osób niepełnosprawnych, nie sposób uznać jako argument wystarczający do uznania, że projekt nie wpisuje się w cel szczegółowy.

W świetle powyższych wyjaśnień Instytucja Zarządzająca nie podtrzymała oceny kryterium Profili/ projektu i zmieniła punktację przyznaną przez Komisję z 2,5 punktów na 5.

To maksymalna liczba punktów możliwa do uzyskania w ramach tego kryterium zgodnie z Załącznikiem do uchwały nr 17/II/23 Komitetu Monitorującego program regionalny Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 z dnia 20 czerwca 2023 r. Kryteria wyboru projektów dla Działania 5.11. Aktywne włączenie społeczne w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 w zakresie projektów dotyczących aktywnej integracji.

Skarga w tym zakresie jest zatem bezzasadna. Skarżąca nie mogła bowiem za spełnienie tego kryterium uzyskać większej liczby punktów.

W zakresie kryterium Obszar A: Zgodność z logiką interwencji Programu - 2.1 Potrzeba realizacji projektu - Specyfika grupy docelowej - Instytucja Zarządzająca zarzuty przedstawione w proteście uwzględniła.

Oceniający twierdził, iż "Charakterystyka grupy docelowej jest zbyt ogólnikowa, aby można było stwierdzić, że w projekcie wezmą udział osoby, które mają szansę na zniwelowanie swoich problemów. Opis grupy nie odnosi się do poszczególnych specyficznych grup uczestników, nie opisuje sytuacji osób niepełnosprawnych ani konkretnej, aktualnej sytuacji na obszarach objętych przedmiotowym wnioskiem. Brak sporządzenia właściwej diagnozy a także nieprecyzyjne określenie grupy docelowej uniemożliwia stwierdzenie, że do projektu będą przyjmowane wyłącznie osoby najbardziej tego potrzebujące."

Protestujący wnosi "W tym kryterium ocenie podlegało ustalenie czy projekt jest skierowany do grupy, która nie rozwiąże lub zniweluje swoich problemów, jeżeli nie weźmie udziału w tym projekcie. Tymczasem oceniający dokonał analizy szczegółowości opisanej grupy docelowej, a więc zrobił czynność zupełnie inną niż przewidziano w "Kryterium wyboru projektów". Jeżeli we wniosku wskazujemy, że działania są skierowane do osób dotkniętych wykluczeniem społecznym, spowodowanym przede wszystkim ubóstwem, to nie można uznać, jak zrobił to oceniający, że opis taki nie wskazuje, że z projektu skorzystają tylko takie osoby. Instytucja Zarządzająca wskazała na zapisy Kryteriów, w przypadku tego kryterium ocenie podlega dobór grupy docelowej objętej wsparciem w projekcie, tj.: Specyfika grupy docelowej. Ponadto, z przytoczonego dokumentu wynika, że Komisja powinna przyznać:

0 pkt - charakterystyka grupy docelowej nie wskazuje, iż projekt jest w większości skierowany do osób, które bez udziału w nim mają najmniejszą szansę na rozwiązanie lub zniwelowanie problemów zidentyfikowanych w projekcie.

1 pkt - charakterystyka grupy docelowej wskazuje, iż projekt jest w większości skierowany do osób, które bez udziału w nim mają najmniejszą szansę na rozwiązanie lub zniwelowanie problemów zidentyfikowanych w projekcie.

2 pkt - charakterystyka grupy docelowej wskazuje, iż projekt jest wyłącznie skierowany do osób, które bez udziału w nim mają najmniejszą szansę na rozwiązanie lub zniwelowanie problemów zidentyfikowanych w projekcie.

Instytucja Zarządzająca wskazała, że Komisja miała prawo kwestionować prawidłowość opisu grupy docelowej, gdyż wniosek nie spełnia wymogów naboru pod kątem opisu grupy docelowej. Zgodnie z Załącznikiem nr 6 do Regulaminu - Instrukcji merytorycznej wypełniania formularza wniosku o dofinansowanie projektu z Europejskiego Funduszu Społecznego Plus w ramach programu Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 (dalej: "Instrukcja") Wnioskodawca był zobowiązany opisać grupę docelową w sposób pozwalający osobie oceniającej wniosek jednoznacznie stwierdzić, czy projekt jest skierowany do grupy kwalifikującej się do otrzymania wsparcia zgodnie z informacjami zawartymi w Szczegółowym Opisie Priorytetów Programu Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 (dalej: SZOP) i Regulaminie wyboru projektów. Wnioskodawca winien opisać grupę docelową odrębnie w odniesieniu do każdej grupy odbiorców wsparcia, zobowiązany był uwzględniać potrzeby uczestników oraz bariery, jakie napotykają i które uniemożliwiają im zmianę niekorzystnej sytuacji, w której się znajdują. Instytucja Zarządzająca wymagała, aby osoby, które zostaną objęte wsparciem, opisane zostały z punktu widzenia cech powiązanych bezpośrednio z występowaniem problemów grupy docelowej, takich jak np. wiek, status zawodowy, wykształcenie, płeć, czy niepełnosprawność. W przypadku, gdy dana cecha osób, do których skierowane będzie wsparcie, nie ma znaczenia w kontekście planowanego do realizacji projektu, a także kryteriów wyboru mających zastosowanie do danego projektu, nie należy uwzględniać jej w opisie.

Instytucja Zarządzająca wskazała, że opis grupy docelowej nie jest wystarczający, mając jednak na uwadze fakt, iż Wnioskodawca kieruje wsparcie do osób doświadczających ubóstwa ekonomicznego, zagrożonych lub doświadczających wykluczenia społecznego przychylić się należy częściowo do zarzutu Protestującego i tym samym należy uznać, że kryterium zostało spełnione częściowo i możliwe było przyznanie 1 punktu, zgodnie z zapisami Kryteriów (pomnożonego przez wagę punktową 5). Instytucja Zarządzająca zmieniła punktację przyznaną przez Komisję z 0 punktów na 5.

W tym zakresie skarżąca nie podnosiła w skardze żadnych zarzutów.

W zakresie kryterium Obszar A: Zgodność z logiką interwencji Programu - 2.2 Potrzeba realizacji projektu - Problemy grupy docelowej -Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

W tym zakresie wskazano, że Oceniający stwierdził, iż "Problemy grupy docelowej zostały opisane w sposób ogólnikowy, wskazując różne przesłanki wykluczenia społecznego, jednakże nie skupiając się na żadnej w sposób szczegółowy. Projekt zakłada udział w nim aż 970 osób z 21 gmin. Jest to skala, która wymagałaby bardzo szczegółowej i dogłębnej analizy, aby zaplanowane wsparcie było efektywne. Jednakże takiej diagnozy nie przeprowadzono. Nie wskazano potrzeb i barier potencjalnych uczestników projektu. Nie odniesiono się do konkretnego obszaru ani konkretnej podgrupy uczestników. Projekt nie jest stargetowany na żadnej specyficznej grupie i żadnej nie opisuje szczegółowo. Brak jest analizy osób niepełnosprawnych, którzy mają znaczny udział w grupie docelowej czy brak opisu sytuacji osób długotrwale bezrobotnych, którzy także pojawiają się w projekcie. Wnioskodawca jedynie przyjmuje pewną przybliżoną charakterystykę grupy docelowej i szacuje wielkość poszczególnych podgrup, jednakże nie oparte jest to na zidentyfikowanych faktycznych potrzebach potencjalnych uczestników projektu."

Protestujący zarzucał, że przyznana ocena punktowa jest nieadekwatna do opisu grupy docelowej. Zgodnie z "Kryterium wyboru projektów", oceniający miał za zadanie ustalić czy opis ten jest zrozumiały i precyzyjny i uwzględnia potrzeby uczestników oraz bariery, które napotykają.

Instytucja Zarządzająca wskazała, iż zgodnie z zapisami Kryteriów, w ramach kryterium Problemy grupy docelowej oceniane jest czy wskazane w projekcie problemy grupy docelowej zostały opisane w sposób zrozumiały i precyzyjny z uwzględnieniem potrzeb uczestników projektu oraz barier, które napotykają.

Ponadto, z przytoczonego dokumentu wynika, że Komisja powinna przyznać:

0 pkt - gdy większość wskazanych w projekcie problemów grupy docelowej nie zostało opisanych w sposób zrozumiały i precyzyjny z uwzględnieniem potrzeb uczestników projektu oraz barier, które napotykają.

1 pkt - większość wskazanych w projekcie problemów grupy docelowej zostało opisanych w sposób zrozumiały i precyzyjny z uwzględnieniem potrzeb uczestników projektu oraz barier, które napotykają.

3 pkt - wszystkie wskazane w projekcie problemy grupy docelowej zostały opisane w sposób zrozumiały i precyzyjny z uwzględnieniem potrzeb uczestników projektu oraz barier, które napotykają.

Na podmiocie ubiegającym się o dofinansowanie projektu ze środków publicznych, ciąży obowiązek rzeczowego i jasnego przedstawienia informacji we wniosku, aby w oparciu o jego treść Komisja mogła w sposób jednoznaczny zweryfikować spełnienie przez projekt kryteriów wyboru projektu. Dokonywana przez Komisję ocena nie może bowiem opierać się na domysłach, ale na konkretnych zapisach wniosku, w przeciwnym razie istniałoby bowiem ryzyko, że treść projektu mogłaby zostać zinterpretowana niezgodnie z intencją Wnioskodawcy.

Wnioskodawca nie przeprowadził diagnozy, co zgodnie z Regulaminem było wymagane w ramach naboru. Zgodnie z zapisami Uwarunkowań realizacji wsparcia wymagane było, aby w ramach aktywnej integracji wparcie odbywało się w oparciu o ścieżkę reintegracji stworzoną indywidualnie dla każdej osoby, rodziny, z uwzględnieniem diagnozy sytuacji problemowej, zasobów, potencjału, predyspozycji, potrzeb.

W kwestii braku opisu grupy docelowej, Instytucja Zarządzająca wskazała, że Wnioskodawca jedynie przyjmuje pewną przybliżoną charakterystykę grupy docelowej, nie odnosi się ani do konkretnego obszaru ani konkretnej podgrupy uczestników. Naturalną konsekwencją jest fakt, że nie mając konkretnej grupy docelowej ani diagnozy, Wnioskodawca nie opisał również problemów grupy docelowej ze wskazaniem potrzeb oraz barier uczestników projektu. Powyższe było wymagane, gdyż jak wskazują zapisy Instrukcji, opis, odrębnie w odniesieniu do każdej grupy odbiorców wsparcia, musi uwzględniać potrzeby uczestników oraz bariery, jakie napotykają i które uniemożliwiają im zmianę niekorzystnej sytuacji, w której się znajdują. Zidentyfikowane bariery i potrzeby potencjalnych uczestników projektu muszą mieć odzwierciedlenie w działaniach zaplanowanych w projekcie, np. podczas formułowania kryteriów rekrutacji, planowania dodatkowego wsparcia, itp. Ponadto przy opisie barier Wnioskodawca zobowiązany był określić również planowany sposób ich niwelowania w projekcie. Wnioskodawca nie przedstawił merytorycznych argumentów, za pomocą których wykazałby prawidłowość, logikę, precyzję, rzeczowość we wniosku o dofinansowanie w ramach opisu problemów, potrzeb, barier.

W ocenie Sądu, stanowisko Instytucji Zarządzającej nie narusza prawa. Ocena w zakresie kryterium merytoryczne - strategicznego 3.1. obszar A: zgodność z logikę interwencji programu w zakresie pkt 2.2. problemy grupy docelowej, dokonana została prawidłowo. Przyznanie maksymalnej liczby punktów było możliwe w sytuacji, gdyby wszystkie wskazane w projekcie problemy grupy docelowej zostały opisane w sposób zrozumiały i precyzyjny z uwzględnieniem potrzeb uczestników projektu oraz barier, które napotykają – 3 punkty, w sytuacji gdy większość wskazanych w projekcie problemów grupy docelowej zostało opisanych w sposób zrozumiały i precyzyjny z uwzględnieniem potrzeb uczestników projektu oraz barier, które napotykają, wnioskodawca mógł uzyskać 1 punkt. Natomiast w sytuacji zaistniałej w niniejszej sprawie, gdy większość wskazanych w projekcie problemów grupy docelowej nie zostało opisanych w sposób zrozumiały i precyzyjny z uwzględnieniem potrzeb uczestników projektu oraz barier, które napotykają – liczba punktów wynosi 0.

W zakresie kryterium Obszar A: Zgodność z logiką interwencji Programu- 2.3 Potrzeba realizacji projektu - Sposób rekrutacji – Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

W tym zakresie wskazano, że Oceniający stwierdził, iż "Kryteria rekrutacji co prawda wpisują się w założenia konkursu, jednakże sposób przeprowadzenia rekrutacji nie jest właściwie dostosowany do grupy docelowej. W projekcie przewidziano internetową platformę do zapisów do projektu a także zapisy telefoniczne czy imprezy rekrutacyjne. W ramach promocji rekrutacji zaplanowano także reklamę radiową i prasową. Biorąc pod uwagę, że do projektu głównie mają być kierowane osoby zagrożone ubóstwem, wykluczone a także niepełnosprawne, nie dobrano właściwych narzędzi do przeprowadzenia rekrutacji. Dużo efektywniejszą byłaby rekrutacja osobista z wykorzystaniem OPS, ośrodków wsparcia czy kościołów. Stawianie na rekrutacje internetową czy telefoniczną nie gwarantuje pozyskania osób najbardziej zagrożonych wykluczeniem społecznym. Nie jest jasne też, skąd aż tak liczna grupa uczestników projektu, gdyż zarówno brak diagnozy jak i przewidzianych konkretnych działań odpowiadających na potrzeby uczestników, uniemożliwia stwierdzenie że rekrutacja zakończy się sukcesem."

Protestujący zarzucał, że ocena ta jest błędna, proponujemy we wniosku szeroki katalog form rekrutacji, w tym również osobisty i to ciężko uznać, że jest to niewłaściwy sposób, a jedyny właściwy według oceniającego to rekrutacja osobista w ośrodkach pomocy społecznej, wsparcia i kościołach. Nie każda osoba, do której kierujemy działania jest odbiorcą wsparcia OPS i nie każda z tych osób jest chrześcijaninem. Co więcej, nie każda osoba, która korzysta z OPS czy uczęszcza do kościoła będzie chciała zostać zrekrutowana w tych miejscach - wstyd z powodu korzystania z różnych form wsparcia jest czymś powszechnym i dla wielu osób waśnie informacja z mediów będzie szybszym sposobem dotarcia.

Instytucja Zarządzająca wskazała, że zgodnie z zapisami Kryteriów, w ramach kryterium Sposób rekrutacji ocenie podlega proces rekrutacji grupy objętej wsparciem w projekcie. Ponadto, z przytoczonego dokumentu wynika, że Komisja powinna przyznać:

0 pkt - kryteria i sposób rekrutacji są w większości nieadekwatne do specyfiki grupy docelowej.

1 pkt - kryteria i sposób rekrutacji są w większości adekwatne do specyfiki grupy docelowej.

3 pkt - kryteria i sposób rekrutacji są w całości adekwatne do specyfiki grupy docelowej.

Powyższe zapisy jednoznacznie wskazują, że przyznanie maksymalnej liczby punktów możliwe było tylko wówczas, gdy dane kryterium spełnione zostało w całości, a więc wówczas, gdy Komisja nie miałaby żadnych zastrzeżeń w jego zakresie. Gdy takie zastrzeżenia były, ale większość kryterium zostało spełnione, możliwe było przyznanie 1 punktu (pomnożonego przez wagę punktową), co też zostało uczynione w ramach oceny przedmiotowego kryterium, w ramach którego wniosek uzyskał 1 punkt (pomnożony przez wagę punktową 5).

Instytucja Zarządzająca podkreśliła, iż grupa docelowa to osoby zagrożone ubóstwem, wykluczeniem społecznym, bezrobotne, niepełnosprawne. Założenie Wnioskodawcy, że osoby zagrożone ubóstwem stać na prasę, że dowiedzą się o projekcie z mediów, że dokonają zgłoszenia telefonicznego lub za pomocą platformy internetowej do projektu stoi w sprzeczności z opisem grupy docelowej i wskazaną niezaradnością i ubóstwem potencjalnych uczestników projektu. W opinii Instytucji Zarządzającej Oceniający słusznie ocenił, iż nie dobrano właściwych narzędzi do przeprowadzenia rekrutacji. Oceniający wskazał w uzasadnieniu inne kanały rekrutacji, jako przykładowe i skuteczne w jego ocenie, co nie stanowi jedynego właściwego katalogu zamkniętego. W obliczu powyższego, mając zastrzeżenia do sposobu rekrutacji, Instytucja Zarządzająca podtrzymała ocenę kryterium dokonaną przez Komisję.

Zdaniem Sądu, ocena kryterium merytoryczne - strategicznego 3.1. obszar A: zgodność z logiką interwencji programu w zakresie pkt 2.3 sposób rekrutacji, została przez organ dokonana zgodnie z prawem. Dokonując oceny w tym zakresie należało mieć na uwadze możliwości uzyskania przez wniosek punktacji:

0 pkt - kryteria i sposób rekrutacji są w większości nieadekwatne do specyfiki grupy docelowej.

1 pkt - kryteria i sposób rekrutacji są w większości adekwatne do specyfiki grupy docelowej.

3 pkt - kryteria i sposób rekrutacji są w całości adekwatne do specyfiki grupy docelowej.

Organ słusznie zakwestionował stanowisko skarżącej, że kryteria i sposób rekrutacji są w całości adekwatne do specyfiki grupy docelowej. Opis sposobu rekrutacji nie wskazuje bowiem na sytuację w której kryteria i sposób rekrutacji są w większości adekwatne do specyfiki grupy docelowej. Nie są natomiast adekwatne w całości. W opisie sposobów rekrutacji zabrakło prostych i bezkosztowych sposobów wskazywanych przez Komisję, a wymieniono sposoby wiążące się z wysokimi kosztami, które nie gwarantujące efektywności. Ocena organu w tym zakresie nie pozostaje w sprzeczności przepisami prawa, zasadami logiki czy doświadczenia życiowego.

W zakresie kryterium Obszar A: Zgodność z logiką interwencji Programu - 2.4 Potrzeba realizacji projektu - Dane i ich źródła pochodzenia – Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

Oceniający stwierdził, iż nie wskazano praktycznie ani jednej danej w sposób właściwy, wskazujący precyzyjnie na jej źródło. Wnioskodawca chce realizować = projekt na terenie aż 21 gmin, przy czym nie wskazuje danych odnoszących się do żadnej z nich. Wskazuje na własne, średnie wyliczenie osób potrzebujących pomocy społecznej i odnosi je do całego województwa, nie wskazując jednak dokładnie źródła danych a jedynie ujmując, że są to "badania i raporty Samorządu Woj. Pom.". W opisie grupy docelowej pojawia się również zapis, że analizę grupy docelowej przeprowadzono na podstawie raportów z 21 gmin oraz raportu GUS z 2022. Nie wskazano jednak jakie są to raporty i jakie dane w nich zostały ujęte. Nie przeprowadzono także żadnych własnych badań potencjalnych grup uczestników, które potwierdziłyby zawarte we wniosku tezy i wskazały na faktyczne potrzeby uczestników projektu. Nie występują żadne powiązania merytoryczne z cząstkowymi danymi zawartymi w opisie grupy docelowej a dane te nie odzwierciedlają w żaden sposób sytuacji na obszarze realizacji projektu.

W odpowiedzi na powyższą ocenę, Protestujący wskazywał, że zadaniem oceniającego było ustalenie czy jest powiązanie merytoryczne pomiędzy prezentowanymi danymi a opisem problemów grupy docelowej. Tym czasem, oceniający skupia się na tym, że nie podano konkretnie jakie to badania, raporty. Liczba znaków jaką przewidział organizator konkursu była na tyle mała, że posłużono się skrótowymi opisami, nie wskazując szczegółów, bo nie było na to miejsca. Oceniający wskazuje, że nie przeprowadziliśmy własnych badań, tymczasem we wniosku wyraźnie jest wskazane, że dokonano własnych analiz (słowo analiza jest synonimem badań, którego słowa użyto również w treści wniosku o dofinansowanie). Dlatego też ocena powinna wynosić 15 pkt."

Zważywszy na ocenę dokonaną w ramach kryterium Dane i ich źródła pochodzenia, organ wskazał, że stosownie do zapisów Kryteriów, ocenie podlega potrzeba realizacji projektu. Ocenie podlega dobór grupy docelowej objętej wsparciem w projekcie, w kontekście danych i ich źródła pochodzenia. Ponadto, z przytoczonego dokumentu wynika, że Komisja powinna przyznać:

0 pkt - nie występuje powiązanie merytoryczne między danymi a zdefiniowanymi problemami i/lub większość przedstawionych danych nie spełnia łącznie następujących warunków:

- są weryfikowalne poprzez określenie daty i źródła ich pochodzenia,

- są efektem analiz/konsultacji przeprowadzonych bezpośrednio na potrzeby zdiagnozowania sytuacji problemowej dla danego projektu (w szczególności na obszarze realizacji projektu i z udziałem potencjalnej/ wybranej grupy docelowej).

1 pkt - występuje częściowe powiązanie merytoryczne między danymi a zdefiniowanymi problemami i jednocześnie większość przedstawionych danych spełnia łącznie następujące warunki:

- są weryfikowalne poprzez określenie daty i źródła ich pochodzenia,

- są efektem analiz/konsultacji przeprowadzonych bezpośrednio na potrzeby zdiagnozowania sytuacji problemowej dla danego projektu (w szczególności na obszarze realizacji projektu i z udziałem potencjalnej/ wybranej grupy docelowej).

2 pkt - występuje pełne powiązanie merytoryczne między danymi a zdefiniowanymi problemami i jednocześnie większość przedstawionych danych spełnia łącznie następujące warunki:

- są weryfikowalne poprzez określenie daty i źródła ich pochodzenia,

- są efektem analiz/konsultacji przeprowadzonych bezpośrednio na potrzeby zdiagnozowania sytuacji problemowej dla danego projektu (w szczególności na obszarze realizacji projektu i z udziałem potencjalnej/ wybranej grupy docelowej).

Powyższe zapisy jednoznacznie wskazują, że przyznanie maksymalnej liczby punktów możliwe było tylko wówczas, gdy dane kryterium spełnione zostało w całości, a więc wówczas, gdy Komisja nie miałaby żadnych zastrzeżeń w jego zakresie. Gdy takie zastrzeżenia były, ale większość kryterium zostało spełnione, możliwe było przyznanie 1 punktu (pomnożonego przez wagę punktową), jeśli kryterium nie zostało spełnione przyznane punkty mogły wynosić zero (co miało miejsce w tym przypadku).

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego ograniczonej liczby znaków w aplikacji SOWA EFS, Instytucja Zarządzająca wskazała, iż udostępniła w ramach naboru Instrukcję merytoryczną wypełniania formularza wniosku o dofinansowanie. W dokumencie tym każdorazowo podana została liczba znaków, jaka możliwa jest do wprowadzenia w poszczególnych polach, jeśli była ona limitowana. Przystępując do wprowadzania uprzednio przygotowanego projektu do aplikacji SOWA EFS, każdy z Wnioskodawców powinien zatem posiadać wiedzę co do ograniczonej liczby znaków i odpowiednio zaplanować treść wniosku w taki sposób, aby z jednej strony mieściła się w limicie znaków, a z drugiej strony, aby zawierał on treści pozwalające na zweryfikowanie obowiązujących w ramach konkursu kryteriów. Ograniczona liczba znaków ma na celu równe traktowanie wszystkich Wnioskodawców oraz zamieszczanie we wniosku zapisów niosących konkretne, istotne dla całego projektu informacje. Powyższe ograniczenie, które zdaniem Wnioskodawcy, nie pozwala na pełne przedstawienie wszystkich aspektów zaplanowanego przedsięwzięcia, nie może stanowić przesłanki pozytywnego rozpatrzenia protestu. To na Wnioskodawcy bowiem, jako podmiocie ubiegającym się o dofinansowanie projektu ze środków publicznych, ciąży obowiązek rzeczowego i jasnego przedstawienia informacji we wniosku, aby w oparciu o jego treść Komisja mogła w sposób jednoznaczny zweryfikować spełnienie przez projekt kryteriów wyboru projektu.

Instytucja Zarządzająca stwierdziła, iż nie sposób uznać, aby Wnioskodawca przy założeniu udziału w projekcie aż 970 osób z 21 gmin opisał dane i źródła, które umożliwią wskazanie powiązań pomiędzy nimi a zdefiniowanymi problemami, jeśli jedyne wzmianki o źródłach występujące we wniosku o dofinansowanie mają formę:

- "Analizy jakościowej i ilościowej grupy docelowej przeprowadzonej na podstawie danych z raportów o stanie 21 gmin objętych wsparciem za 2022 oraz raportu GUS "Ludność. Stan i struktura oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym w 2022 r."

- Stwierdzenia: "Każda osoba spełniająca powyższe przesłanki należy do grupy docelowej projektu, jednak poszczególne elementy wsparcia zostały zaplanowane dla grup dotkniętych głównymi przyczynami sięgania po pomoc społeczną, według Raportów o stanie gmin, czyli..."

- Stwierdzenia: "Zapotrzebowanie na pomoc społeczną lekko spada lub jest stałe w w/w gminach, jednak w porównaniu z resztą woj. jest nadal na wysokim poziomie - średnio 7,5% mieszkańców objętych pomocą (własna analiza danych) w stosunku do 2,6% w woj. pomorskim w 2021 r. (Badania i Raporty Samorządu Woj. Pom.)".

Ocena organu w tym zakresie nie narusza prawa. Niewątpliwie Wnioskodawca nie opisał właściwie, w sposób pełny i rzetelny danych i źródeł, które umożliwią wskazanie powiązań pomiędzy nimi a zdefiniowanymi problemami. Podane źródła są ogólnikowe i wybiórcze i nie umożliwiają dokonania oceny. Przedstawione dane nie są weryfikowalne poprzez określenie daty i źródła ich pochodzenia, a we wniosku nie wykazano by były one efektem analiz/konsultacji przeprowadzonych bezpośrednio na potrzeby zdiagnozowania sytuacji problemowej dla danego projektu (w szczególności na obszarze realizacji projektu i z udziałem potencjalnej/ wybranej grupy docelowej. Wskazać także należy, że kwestionowane ograniczenia ilości znaków dotyczą w takim samym stopniu wszystkich podmiotów biorących udział w konkursie.

W zakresie kryterium Obszar B: Oddziaływanie projektu - 1.1 Kompleksowość projektu - Zakres Zadań w kontekście problemów – Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że zarzuty protestu nie zasługują na uwzględnienie.

Oceniający stwierdził, iż "zakres wsparcia nie wpisuje się w żaden sposób w diagnozę uczestników, która nie zawiera wskazania na ich potrzeby i bariery. Wydaje się, że głównym kryterium jakim chce kierować się Wnioskodawca przy doborze grupy docelowej jest, poza brakiem pracy, ubóstwo ekonomiczne. Biorąc to pod uwagę, zadania projektu winny być ukierunkowane na powrót na rynek pracy, a więc zawierać m.in. doradztwo zawodowe, kursy i szkolenia zawodowe oraz pośrednictwo pracy. Tymczasem w projekcie przewidziano co prawda doradcę zawodowego, ale kursy szkoleniowe występują wyłącznie w module edukacyjnym razem z czesnym szkół i to wyłącznie dla 20 osób z 970. Nie przewidziano żadnej innej możliwości uzyskania, uzupełnienie lub odnowienia kwalifikacji zawodowych. Z kursów zaplanowało wyłącznie kurs języka angielskiego i kompetencji cyfrowych ale jedynie dla 200 osób. Kursy te nie dają jednak kwalifikacji zawodowych a stanowią jedynie element podniesienia kompetencji. Cała reszta grupy docelowej nie ma możliwości skorzystać z żadnego konkretnego wsparcia. Dla nich przewidziane są wyłącznie warsztaty kompetencji miękkich, wsparcie opiekuna pierwszego kontaktu (którego zadań nie sprecyzowano), oraz prawdopodobnie doradcy zawodowego, choć nie zostało to opisane w sposób jasny. Dla większości grupy docelowej nie przewidziano żadnych działań, które umożliwią im zniwelowanie ich problemów, zwłaszcza zdefiniowanego problemu ubóstwa i umożliwią im powrotu na rynek pracy. Liczne imprezy integracyjne czy "wydarzenia" nie mają uzasadnienia pod kątem realizacji celów Programu. Nie przypisano im też żadnego szczegółowego zadania, odnoszącego się do konkretnego celu, jakim by była chociażby integracja z osobami niepełnosprawnymi w danych społecznościach lokalnych. Jednakże ich zdefiniowanym celem jest ogólna integracja czy "wartościowe spędzanie czasu wolnego". W projekcie zaplanowano także takie zadania jak "Program edukacji społeczeństwa" czy "Utrwalanie rezultatów projektu". Celem programu ma być przybliżanie problematyki wykluczenia społecznego a efektem redukcja wykluczenia. Ma to się odbyć dzięki "wydarzeniom", czyli de facto festynom i wydanej broszurze edukacyjnej. Należy stwierdzić, że problematyka wykluczenia społecznego jest szeroko znana i zidentyfikowana w Województwie Pomorskim oraz zdiagnozowano szereg narzędzi i działań, które przyczyniają się do redukcji tegoż zjawiska. Jednym z nich jest właśnie konkurs, na który został złożony niniejszy projekt. Jednakże, biorąc pod uwagę zakres ocenianego projektu nie można powiedzieć, że jego działania w jakikolwiek sposób przyczynią się do redukcji wykluczenia społecznego.

W odpowiedzi na powyższą ocenę Protestujący wskazywał, że ujmowanie wykluczenia, jakie prezentuje oceniający nie odpowiada horyzontalnemu wspieraniu osób doznających wykluczenia. Dla oceniającego jedynym sposobem wyjścia z ubóstwa ekonomicznego jest kurs zawodowy, doradca zawodowy i znalezienie pracy. Pomija on całkowicie inne uwarunkowania ubóstwa ekonomicznego, wynikające z problemów zdrowotnych, w tym problemów psychicznych (które są częścią obszaru zdrowia), problemów prawnych, braków wiedzy finansowo-ekonomicznej, umiejętności społecznych itd.

Instytucja Zarządzająca, odpowiadając na zarzut, jakoby Oceniający za działanie wystarczające uważał jedynie kursy i szkolenia zawodowe, wskazała, że Oceniający w uzasadnieniu kryterium skupił się na działaniach brakujących, nie zaś na wskazaniu działań wystarczających do realizacji założeń projektu. Sam Protestujący wskazał we wniosku o dofinansowanie, że głównym celem projektu "Zadbaj o swoje godne życie!" jest poprawa sytuacji finansowej/bytowej osób w szczególnie trudnej sytuacji życiowej poprzez kompleksową aktywizację społeczno-zawodową. Ostatecznym efektem projektu ma być zdolność jego uczestników do utrzymania siebie i swojego gospodarstwa domowego oraz samodzielnego funkcjonowania w społeczeństwie. Instytucja Zarządzająca wskazała, że celem projektu nie powinno być, aby osoby bezrobotne, wykluczone społecznie, zagrożone ubóstwem uzyskały w związku z realizacją projektu lepszy dobrostan pozostając przy tym dalej bezrobotnymi lub nieaktywnymi zawodowo. Nie jest zadaniem konkursu zwiększenie liczby bezrobotnych, którzy potrafią aktywnie spędzać czas, prowadzić zdrową dietę, przy czym lepiej zarządzać budżetem gospodarstwa domowego, który pochodzi ze środków pomocy społecznej. Instytucja Zarządzająca ogłosiła nabór, który umożliwia udzielenie kompleksowego wsparcia grupie docelowej. Uwarunkowania realizacji wsparcia określają jasno założenia konkursu: w aktywnej integracji będą realizowane przede wszystkim usługi aktywnej integracji o charakterze:

a. społecznym, których celem jest nabycie, przywrócenie lub wzmocnienie kompetencji społecznych, zaradności, samodzielności i aktywności społecznej (poprzez m.in. udział w zajęciach w jednostkach reintegracyjnych takich jak WTZ, ZAZ, CIS, KIS oraz ŚDS);

b. edukacyjnym, których celem jest nabycie lub potwierdzenie kompetencji ogólnych lub zawodowych dostosowanych do potrzeb rynku pracy, prowadzące do uzyskania kwalifikacji (m.in. w ramach edukacji formalnej);

c. zdrowotnym, których celem jest wyeliminowanie lub złagodzenie barier zdrowotnych utrudniających funkcjonowanie w społeczeństwie lub powodujących oddalenie od rynku pracy. Finansowanie usług zdrowotnych jest możliwe w zakresie działań o charakterze diagnostycznym lub profilaktycznym (finansowanie leczenia jest możliwe wyłącznie w ramach opieki długoterminowej, jako wsparcie towarzyszące);

d. zawodowym, których celem jest pomoc w podjęciu decyzji dotyczącej wyboru lub zmiany zawodu, wyposażenie w kompetencje i kwalifikacje zawodowe oraz umiejętności pożądane na rynku pracy (poprzez m.in. udział w zajęciach w jednostkach reintegracyjnych, kursy i szkolenia zawodowe), pomoc w utrzymaniu zatrudnienia.

Wnioskodawca opisując grupę docelową użył określenia "Projekt polega na aktywizacji społeczno-zawodowej prowadzącej do poprawy sytuacji ekonomicznej uczestników poprzez znalezienie zatrudnienia." Dalej Wnioskodawca stwierdza, iż "Ubóstwo i wykluczenie społeczne wzajemnie się przenikają i współistnieją, dlatego chcemy zmienić i utrwalić równolegle aktywność zarówno zawodową, jak i społeczną uczestników naszego projektu." Analiza wniosku o dofinansowanie nie pozwala stwierdzić, aby Wnioskodawca zamierzał zrealizować, założone przez samego siebie, założenia projektu.

Organ wskazał, że w ramach kryterium oceniane jest czy zakres i rodzaj udzielanego wsparcia wynika ze zidentyfikowanych problemów grupy docelowej i czy jest adekwatny i dopasowany do potrzeb i barier uczestników projektu. Oceniający nie był w stanie stwierdzić, że wsparcie jest dostosowane w całości bądź w większości do potrzeb i barier uczestników projektu, gdyż te nie zostały opisane we wniosku.

Sąd stwierdził, że ocena protestu dokonana przez Instytucję Zarządzającą nie narusza prawa. W uzasadnieniu oceny protestu prawidłowo wskazano, że zakres zadań i przewidzianych działań nie jest adekwatny do problemów podlegających rozwiązaniu. Wnioskodawca nie przewidział wystarczającej ilości i zakresu działań umożliwiających osiągnięcie celów projektu w kontekście założeń postępowania Działania 5.11. Aktywne włączenie społeczne w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 w zakresie projektów dotyczących aktywnej integracji. Organ słusznie wskazał, że celem tym winno być przede wszystkim wyeliminowanie braku pracy i ubóstwa w zakresie grupy docelowej, a planowane działania skierowane są na osiągnięcia tego celu w niewystarczającym zakresie.

W zakresie kryterium Obszar B: Oddziaływanie projektu -1.2 Kompleksowość projektu - Jakość zadań – Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że zarzuty protestu nie zasługują na uwzględnienie.

W tym zakresie wskazano, że Oceniający stwierdził, iż "zaplanowane zadania nie spełniają założeń konkursowych. Ich zakres w przeważającej mierze nie wpisuje się w cele FEP i nie odpowiada na potrzeby potencjalnych uczestników. Opis zadań po części wskazuje na rodzaje wsparcia i przewidzianą liczbę godzin, jednakże większość zadań jest bezzasadna z punktu realizacji projektu. Komisja stwierdziła w odniesieniu do poszczególnych zadań, że:

- zadanie 1 - Przygotowanie zasobów - w większości jest to element zarządzania projektem a jego koszty powinny być wykazane w kosztach pośrednich. Działania tj. rekrutacja kadry, konsultacje z partnerami, wynajem lokali, są to działania organizacyjne i błędnie ujęto je jako odrębne zadanie;

- zadanie 2 - Rekrutacja i diagnoza potrzeb - błędnie dobrano sposoby rekrutacji do założeń grupy docelowej, niezasadnie przewidziano organizację "animowanych imprez rekrutacyjnych" jako elementu rekrutacji, równocześnie bez wskazania szczegółów dotyczących samych imprez jak i uzasadnienia ich niezbędności. Brak także określenia na czym ma polegać "ostateczna kwalifikacja i diagnoza indywidualna" będąca drugim etapem rekrutacji;

- zadanie 3 - Realizacja kompleksowego programu integracji - poza określeniem, że przewidziano "773 kursy/warsztaty, 200 innych form zajęć grupowych, 10900h doradztwa i ponad 16500h spotkań indywidualnych" nie ma żadnej informacji, co to dokładnie za wsparcie, dla kogo, itd. Jedyne co jest wskazane w tym zadaniu, to że zostanie zapewniony transport i opieka wytchnieniowa oraz że zostanie zorganizowane 9 dużych wydarzeń. Zasadność tego wsparcia nie została uzasadniona;

- zadanie 4 - realizacja modułu społecznego - moduł obligatoryjny dla każdego uczestnika, jednakże zakres tego wsparcia nie ma uzasadnienia w potrzebach uczestników. Równocześnie opis tego wsparcia nie daje w ogóle możliwości stwierdzenia, jaki będzie jego zakres. Przykładowo zajęcia psychoedukacyjne - nie wiadomo co kryje się za tym pojęciem, czy spotkania grup wsparcia/pracy. Nie jest jasne po co są "indywidualne spotkania ewaluacyjne" w momencie, gdy ciężko znaleźć w projekcie faktycznie wsparcie a tym samym prowadzić ewaluacje postępów uczestników. Równocześnie brak jest zasadności dla szerokiego wsparcia w formie warsztatów i doradztwa finansowo-prawnego, które nie należy do pierwszych potrzeb osób z grupy docelowej. Brak przy tym jakiegokolwiek spersonalizowanego wsparcia dla osób niepełnosprawnych;

- zadanie 5 - Realizacja modułu zawodowego - przewidziano wsparcie doradcy zawodowego a także kurs języka angielskiego i kompetencji cyfrowych dla 200 osób. Prowadzenie takich kursów nie wynika z potrzeb uczestników i nie stanowi podniesienia kwalifikacji zawodowych a jedynie podnosi kompetencje. Nie przysłuży się zatem do zwiększenia wartości potencjalnego pracownika na rynku pracy. Ponadto założono "łączenie kandydatów na pracowników z odpowiednimi pracodawcami". Należy mieć na uwadze, że grupa docelowa w Poddziałaniu 5.11 jest grupą trudną, borykającą się z wielowymiarowymi deficytami i brakiem umiejętności do uzyskania zatrudnienia. Osoby takie potrzebują w większości kompleksowego wsparcia i podniesienia kwalifikacji aby powrócić na rynek pracy. Sam fakt udziału w doradztwie zawodowym i pomocy przy napisaniu CV nie jest wystarczający, aby osoba długotrwale bezrobotna lub niepełnosprawna uzyskała trwałe zatrudnienie;

- zadanie 6 - Realizacja modułu zdrowotnego - w większości nie jest zgodna z Regulaminem konkursu i nie może być zrealizowana w projekcie. Wsparcia w postaci psychoterapii i terapii nie jest wsparciem diagnostycznym ani profilaktycznym, a więc jest niemożliwe do sfinansowania w projekcie. To samo dotyczy treningu kognitywnego umysłu, warsztatów dietetycznych i neuropsychologicznych;

- zadanie 7 - Realizacja modułu edukacyjnego – to działanie, które powinno być zaplanowane dla większości uczestników a dotyczy jedynie 20 osób. Równocześnie brak jest jakichkolwiek szczegółów dotyczących realizowanego tu wsparcia, określono jedynie, że występuje możliwość sfinansowania dokończenia edukacji formalnej oraz "szkoły i kursy zawodowe". Przy jednym z istotniejszych działań w projekcie nie opisano nic co mówiłoby o tym jakie szkoły czy kursy będą możliwe do zrealizowania, kto będzie realizował kursy i czy skończą się uzyskaniem kwalifikacji zawodowych;

- zadanie 8 - Program edukacji społeczeństwa – to w całości bezzasadne zadanie, którego działania to właściwie wyłącznie udział w imprezach plenerowych, tj. odpusty, dożynki i festyny. W związku z tym, że nie jest to projekt profilaktyki czy informacyjno-promocyjny, takie działanie nie są zasadne i nie mogą być sfinansowane;

- zadanie 9 - Utrwalenie rezultatów projektu - nie ma możliwości sfinansowania ewaluacji projektów w ramach EFS+. Brak jest także zasadności organizowania konferencji prasowych. Projekt nie jest projektem innowacyjnym, którego celem jest opracowanie nowatorskiego narzędzia i tego typu działania są nieuzasadnione."

W odpowiedzi na powyższą ocenę Protestujący wskazywał, że zaproponowane we wniosku działania (zadania) są powszechnie stosowane w działaniach z zakresu aktywizacji zawodowej, w związku z czym uznanie ich wszystkich za bezzasadne jest nie do zaakceptowania. wskazał także Podnosił nadto, że proponowane formy wsparcia i zadania niczym nie odbiegają od innych wniosków. Ocenę w tym zakresie uznał za dyskryminującą i nieodpowiadającą rzeczywistości.

Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że przytoczone wyjaśnienia Protestującego nie stanowią adekwatnego merytorycznie, trafnego i właściwego ustosunkowania się do zakresu i przedmiotu uwagi sporządzonej przez Oceniającego w ramach niniejszego kryterium. Brak jest bowiem zgodności, korelacji czy współzależności między tematycznym meritum i istotą zastrzeżeń podniesionych przez Komisję a stanowiskiem Protestującego. Argumenty Wnioskodawcy nie nawiązują również w sposób merytoryczny do zakresu definicji przedmiotowego kryterium, zgodnie z którym ocenie podlega czy zaplanowane zadania pozwolą na realizację wsparcia o odpowiedniej jakości merytorycznej, z uwzględnieniem podmiotu odpowiedzialnego za realizację zadań (w tym zakresu zadań i roli partnerów - jeśli dotyczy), okresu realizacji zadań oraz identyfikacji ryzyka i sposobów jego ograniczania, w tym dotyczącego procesu rekrutacji uczestników do projektu.

Organ dokonując oceny protestu w zakresie kryterium merytorycznego - strategicznego 3.2. obszar B: oddziaływanie projektu w zakresie pkt 1.2 jakość zadań, nie naruszył prawa. Skarżąca podnosiła w proteście ogólnikowe zarzuty, nie ustosunkowując się do dokonanej przez organ merytorycznej oceny wniosku w tym zakresie i powoływała się na podobną treść wniosków złożonych przez inne podmioty. Przeprowadzona przez Komisję analiza tego kryterium uwzględnia zakres tego kryterium. W jego ramach organ winien ocenić czy zaplanowane zadania pozwolą na realizację wsparcia o odpowiedniej jakości merytorycznej, z uwzględnieniem podmiotu odpowiedzialnego za realizację zadań (w tym zakresu zadań i roli partnerów – jeśli dotyczy), okresu realizacji zadań oraz identyfikacji ryzyka i sposobów jego ograniczania, w tym dotyczącego procesu rekrutacji uczestników do projektu. Organ dokonał analizy szeregu zaplanowanych zadań, uznając, że nie pozwolą one na realizację wsparcia o odpowiedniej jakości merytorycznej. Skarżąca nie podniosła konkretnych zarzutów do poszczególnych ocen.

Sąd nie uwzględnił złożonego w skardze wniosku o dopuszczenie dowodu z całości dokumentacji konkursowej, wniosków podmiotów, które organ wytypował do dofinansowania oraz kart oceny tych wniosków. Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Złożone wnioski dowodowe nie były niezbędne do wyjaśnienia sprawy i z tego względu nie zasługiwały na uwzględnienie. W toku postępowania wywołanego wniesieniem skargi na rozstrzygnięcie protestu Sąd rozstrzyga skargę na rozstrzygnięcie wniesionego protestu. Dla jego oceny nie jest niezbędne dokonanie ustaleń dotyczących wniosków, które uzyskały dofinasowanie i ich ocen. Na marginesie jedynie wskazać należy, że skarżącą żadnych konkretnych zarzutów dotyczących poszczególnych wniosków i ich ocen nie podniosła.

W zakresie kryterium Obszar B: Oddziaływanie projektu - 3. Doświadczenie Wnioskodawcy/Partnera – Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że podniesione w proteście zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

Oceniający stwierdził, że "nie można stwierdzić, że przytoczone doświadczenie wnioskodawcy pokrywa się zarówno merytorycznie jak i w stosunku do grupy docelowej z przedmiotowym projektem. Wnioskodawca – F. realizował projekty dla byłych więźniów, ofiar przemocy, osób zadłużonych a także osób 60+. Organizował doradztwo i szkolenia w zakresie swojej działalności statutowej. Nie można zatem stwierdzić, że ma doświadczenie w realizowaniu wsparcia do osób zagrożonych wykluczeniem społecznym jak i osób niepełnosprawnych. Nie posiada także doświadczenia w działaniach aktywnej aktywizacji, aktywizacji zawodowej czy edukacyjnej, zgodnej z założoną w tymże projekcie."

W odpowiedzi na powyższą ocenę Protestujący wskazywał, że "posiada olbrzymie doświadczenie w pomocy osobom doświadczającym lub zagrożonym wykluczeniem społecznym, prawie 16 tyś Beneficjentów w okresie 2020-2022 świadczy o szerokim zakresie działań. Obecnie prowadzi 11 stałych ośrodków pomocowych w całej Polsce, z czego 7 w województwie pomorskim. Jego działania to przede wszystkim pomoc prawna, psychologiczna i właśnie aktywizacja zawodowa. W związku z czym spełniamy kryterium i ocena powinna wynosić 10 pkt."

Instytucja Zarządzająca wskazała, że Wnioskodawca winien wykazać doświadczenie we wniosku o dofinansowanie projektu w następujący sposób: "w opisie należy podać informacje pozwalające zidentyfikować wskazywane przedsięwzięcia, takie jak: dokładny numer i tytuł przedsięwzięcia/realizowanego projektu, a także okres realizacji, cel, grupy docelowe, najważniejsze zadania, miejsce realizacji, efekty dotychczasowych działań." Wnioskodawca nie wskazał ani jednego projektu według powyższych wskazówek.

Instytucja Zarządzająca wskazała, że stosownie do zapisów Kryteriów, ocenie podlega doświadczenie wnioskodawcy (i/lub partnera/-ów) w zakresie stopnia, w jakim wskazane projekty/ przedsięwzięcia realizowane w formie

- projektów współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programów Operacyjnych wdrażanych na terenie Polski od roku 2007

i/lub

- projektów albo innego rodzaju przedsięwzięć realizowanych w okresie ostatnich trzech lat od daty złożenia obecnego wniosku o dofinansowanie (w tym w ramach bieżącej działalności wnioskodawcy/partnera), dla których źródłem finansowania w żadnej części nie były środki Europejskiego Funduszu Społecznego,

są zgodne z obecnym projektem pod kątem następujących obszarów: grupa docelowa, zadania merytoryczne, obszar realizacji (terytorium).

Ponadto, z przytoczonego dokumentu wynika, że Komisja powinna przyznać:

0 pkt - nie wykazano projektu/przedsięwzięcia, którego zakres jest zgodny z obecnym projektem pod kątem następujących obszarów: grupa docelowa, zadania merytoryczne.

1 pkt - wykazano co najmniej jeden projekt/przedsięwzięcie, którego zakres jest zgodny z obecnym projektem pod kątem wszystkich następujących obszarów: grupa docelowa, zadania merytoryczne.

2 pkt - wykazano co najmniej jeden projekt/przedsięwzięcie, którego zakres jest zgodny z obecnym projektem pod kątem wszystkich następujących obszarów: grupa docelowa, zadania merytoryczne, obszar realizacji (terytorium).

Sąd stwierdził, że dokonana przez Instytucję Zarządzającą ocena protestu w zakresie kryterium merytorycznego - strategicznego 3.2. obszar B: oddziaływanie projektu w zakresie pkt 3 doświadczenie Wnioskodawcy/Partnera, nie narusza prawa. Zawarty we wniosku opis doświadczenia wnioskodawcy nie odpowiada wymogom opisu pozwalającego zidentyfikować wskazywane przedsięwzięcia i nie daje możliwości oceny zgodności tych przedsięwzięć z obecnym projektem pod kątem takich obszarów jak : grupa docelowa, zadania merytoryczne, obszar realizacji (terytorium).

Reasumując, w ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, organ, rozpatrując protest, nie naruszył przepisów i warunków konkursu wynikających z przepisów powszechnie obowiązującego prawa ani regulacji szczególnych obowiązujących w przeprowadzanym postępowaniu konkursowym.

Wskazać należy, że przystępując do konkursu, skarżąca zaakceptowała jego zasady. Na stronie, która złożyła wniosek o dofinansowanie, spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego przygotowania wniosku z uwzględnieniem znanych jej kryteriów oceny wszystkich zgłoszonych do konkursu projektów (por. wyrok NSA z dnia 3 lutego 2017 r. sygn. akt II GSK 60/17). Tryb konkursowy wyboru projektów do dofinansowania wymaga, aby wnioskodawca ubiegający się o określone dofinansowanie w ramach danego postępowania konkursowego rzetelnie i wyczerpująco przygotował swój wniosek. Braki w złożonej aplikacji, czy jej niespójność z zapisami regulaminu powinny zostać ocenione negatywnie (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 24 maja 2018 r. sygn. akt IV SA/Gl 235/18). Wszelkie błędy i wady dokumentacji obciążają wnioskodawcę i brak jest podstaw prawnych do żądania od instytucji zarządzających, aby interpretowały wątpliwości na korzyść wnioskodawcy. Wskazać należy, że korzystanie z dotacji unijnych nie jest obowiązkowe. Dlatego podmiot, który zamierza z dofinansowania skorzystać winien dostosować się do zasad udzielania pomocy i wypełnić wszystkie wymogi wynikające z dokumentacji konkursowej.

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd, na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, oddalił skargę jako niezasadną.

Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod internetowym adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl.

-----------------------

.ożliwości osiągnięcia wskaźników projektowych;