Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 218/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 2, art. 16 ust. 1, art. 17 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 4 ust. 7
journal: Dz.U. 2020 poz 1133
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie - t.j.
article: art. 11 ust. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 1233
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t. j)
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak Protokolant: Asystent sędziego Joanna Karpińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2023 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję G. z siedzibą w G. z dnia 27 lutego 2023 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia 18 stycznia 2023 r.; 2. zasądza od G. z siedzibą w G. na rzecz skarżącego A. S. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

A. S. , we wniosku z dnia 5 września 2022 r., skierowanym do G. z siedzibą w G. (dalej jako: "organ" , "G.", "stowarzyszenie" ), wniósł o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1) Czy w latach 2018-2022 G. korzystał ze wsparcia środków publicznych na działalność sportową?

2) Jeżeli środki publiczne zostały przyznane, to w jakiej wysokości w poszczególnych latach?

3) Jak ww. środki zostały rozdysponowane w poszczególnych latach, w tym jaka dyscyplina ile środków otrzymała, ilu zawodników danej dyscypliny brało udział w programach szkoleniowych i startowych.

4) Wyszczególnienie, jaka kwota z ww. środków została przeznaczona na szkolenie zawodników, starty zawodników, organizacje zawodów w poszczególnych latach?

5) Za jaką kwotę zakupiono pojazdy przeznaczone dla zawodników ww. kategoriach i podkategoriach w poszczególnych latach?

6) Ile środków przeznaczono za rozbudowę infrastruktury sportowej dla poszczególnych ww. dyscyplin w poszczególnych latach?

7) Jakie środki zostały przeznaczone na szkolenie, delegacje i diety w podziale jak powyżej, z uwzględnieniem czynnych zawodników i osobno działaczy w poszczególnych latach?

8) Jakie podmioty świadczyły usługi na rzecz G., tj. obsługi szkoleń, startów zawodników, organizacji zawodów?

9) W jaki sposób wytypowano podmioty świadczące szkolenia, obsługę startów, organizację - obsługę zawodów, przetarg, konkurs ofert?

10) Ile wynosił koszt ww. usług z podziałem na dyscyplinę sportu, zawodników, odbyte zawody, zgrupowania?

Pismem z dnia 22 grudnia 2022 r. A. S. podtrzymał wniosek o udostępnienie informacji publicznej określonej numerami 3, 4 ,6, 7, 8 i 10. Wskazał, że działalność G. wiąże się z dysponowaniem znacznymi środkami publicznymi, a właściwe dysponowanie takimi środkami, rzetelność prowadzonej przez Klub działalności z wykorzystaniem tych środków ma istotne znaczenie dla kontroli społecznej, czy środki te zostały wykorzystane w sposób gospodarny, efektywny i celowy. Ponadto uzupełnił złożony wniosek o udostępnienie mu sprawozdań G. z rozliczenia dotacji otrzymanych z Gminy Miasta G. i Ministerstwa Sportu i Turystyki oraz umów na wykonanie usług na rzecz G. w zakresie obsługi szkoleń, startów zawodników, organizacji zawodów, które były finansowane ze środków publicznych w latach 2018 - 2022 r.

Decyzją z dnia 18 stycznia 2023 r., wydaną na podstawie art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj.: Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.) – dalej jako: "u.d.i.p.", G. w G. odmówił udostępnienia informacji publicznej przez udzielenie odpowiedzi na pytania zawarte w punktach 3, 4, 5, 6, 7, 8 i 10 wniosku oraz udostępnienia informacji publicznej zawartej w piśmie z dnia 22 grudnia 2022 r. w przedmiocie udostępnienia sprawozdań z rozliczenia dotacji otrzymanych z Gminy Miasta G. i Ministerstwa Sportu i Turystyki oraz umów na wykonanie usług na rzecz G. w zakresie obsługi szkoleń i startów zawodników, organizacji zawodów, które finansowane były ze środków publicznych w latach od 2018 do 2022 r., wskazując w tym zakresie, że stosowne sprawozdania z rozliczenia dotacji są złożone u podmiotów, które dotacje przyznawały, zaś G. nie dysponuje ich kopiami.

W dniu 6 lutego 2023 r. A. S. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem ww. decyzji.

Decyzją z dnia 27 lutego 2023 r., wydaną w oparciu o art. 17 ust. 1 i 2 w zw. z art. 16 ust. 1 oraz 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., G. w G., po ponownym rozpatrzeniu wniosku, ponownie odmówił udostępnienia informacji publicznej zawartej we wniosku oraz w piśmie z dnia 22 grudnia 2022 r., dotyczącym udostępnienia sprawozdań z rozliczenia dotacji otrzymanych z Gminy Miasta G. i Ministerstwa Sportu i Turystyki oraz umów na wykonanie usług na rzecz G. w zakresie obsługi szkoleń i startów zawodników, organizacji zawodów, które były finansowane ze środków publicznych w latach 2018 - 2022.

G. wskazał, że sprawozdania z rozliczenia dotacji są złożone u podmiotów, które te dotacje przyznawały, zaś G. nie dysponuje ich kopiami.

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że pismem z dnia 29 listopada 2022 r., skierowanym do wnioskodawcy poinformował, że nie prowadzi zestawień i statystyki rachunkowej oraz wezwał wnioskodawcę do wykazania interesu publicznego. Powstanie informacji przetworzonej, jakiej wnioskodawca żąda w pytaniach zawartych w punktach 3, 4, 6, 7, 8, 10 wymaga dokonania kwerendy dokumentów finansowych z lat 2018-2022 w celu pozyskania informacji prostych, wyodrębnienie z nich informacji dotyczących sfery publicznej, to jest finansowanej ze środków publicznych od objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, a finansowanych ze środków własnych G., a następnie przygotowanie odpowiednich zestawień tabelarycznych, co wiąże się w wykonaniem szeregu czynności w celu wytworzenia informacji, tylko dla wnioskodawcy, których G. nie jest w posiadaniu w chwili obecnej.

G. opiera się na społecznej pracy członków stowarzyszenia, a przygotowanie odpowiedzi na wyżej wymienione pytania wymagałoby zatrudnienia specjalisty lub specjalistycznej firmy księgowej w celu przetworzenia żądanych przez wnioskodawcę informacji, albowiem żaden z członków stowarzyszenia nie posiada takiej wiedzy oraz działalność taka nie należy do zadań statutowych G. i nie jest działaniem powszechnym w takich podmiotach jak G.. Przygotowanie odpowiedzi na powyższe pytania wiąże się z koniecznością poniesienia ponadstandardowego nakładu pracy lub poniesienia znacznych wydatków finansowych. Wnioskodawca w piśmie z dnia 22 grudnia 2022 r. nie wykazał interesu publicznego, a jedynie podjął polemikę, czy G. posiada stosowne informacje przetworzone i odniósł się do samego sposobu przetworzenia tych informacji i ich uzyskania, jednocześnie wskazując sposób, w jaki przedmiotowe informacje mogą zostać przetworzone, tym samym potwierdzając, że żądana informacja wymaga przetworzenia. Wnioskodawca wskazał, że G. ma dokonać analizy dokumentacji księgowej pod konkretnym kątem na przestrzeni lat. Pociąga to za sobą konieczność wyodrębnienia z dokumentacji dotyczącej dotacji poszczególnych dokumentów, poddanie ich analizie poprzez wskazane kryteria - czy dotyczą jednej, czy wielu osób, jeżeli tak to ilu, jaki koszt należy przypisać konkretnej osobie z łącznej sumy dokumentu księgowego, dokonać sumowania tych danych i przetworzenia do formy oczekiwanej przez wnioskodawcę. Szereg pojedynczych informacji prostych może znajdować się w różnych zbiorach jednocześnie. Na skutek przedstawienia tych danych w przetworzonej formie powstanie nowa informacja. Skoro żądana informacja posiada charakter informacji przetworzonej, organ miał obowiązek pozytywnego rozpatrzenia wniosku wyłącznie w sytuacji spełnienia przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego. G. wskazał, że jest organizacją społeczną i nie posiada żadnych zasobów kadrowych, to jest pracowników, którzy będą w stanie zebrać i przetworzyć żądane informacje. Tym samym zakres żądania zaburza normalne funkcjonowanie stowarzyszenia i niesie ze sobą zakłócenie pracy G..

W zakresie żądania zawartego w piśmie z dnia 22 grudnia 2022 r., dotyczącego udostępnienia sprawozdań z rozliczenia dotacji otrzymanych z Gminy Miasta G. i Ministerstwa Sportu i Turystyki oraz umów na wykonanie usług na rzecz G. w zakresie obsługi szkoleń i startów zawodników, organizacji zawodów, które były finansowane ze środków publicznych w latach 2018 - 2022 G. wskazał, że stosowne sprawozdania z rozliczenia dotacji są złożone u podmiotów, które to dotacje przyznawały, zaś G. nie dysponuje ich kopiami.

W pozostałym zakresie żądania, zdaniem G., wniosek wnioskodawcy i dotychczasowa korespondencja stanowi nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej, albowiem polega na próbie korzystania z tej instytucji dla osiągnięcia celu innego, aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów, czy zapewnienie kontroli społecznej wydatkowania środków publicznych. Wnioskodawca chce pozyskać informacje w celu rozwoju i stworzenia podmiotu konkurencyjnego względem G., uzyskując dostęp do know-how i tajemnicy stowarzyszenia, mającej charakter podobny do tajemnicy przedsiębiorstwa, wykorzystując do tego dostęp do informacji publicznej, co nie zasługuje na ochronę prawną. Wnioskodawca jest członkiem i założycielem podmiotu konkurencyjnego względem G., to jest stowarzyszenia M. z siedzibą w G., czyli podmiotu o celach i działalności zbliżonych do G. oraz o obszarze działalności tożsamym z G.. Żądane informacje mogą zostać wykorzystane do rozwoju podmiotu konkurencyjnego, tym samym nie będą służyć interesowi publicznemu, którego wnioskodawca nie wskazał, a G. w toku wyjaśnień nie był w stanie ustalić. Stowarzyszenie M. brało ponadto udział w II otwartym konkursie na realizację zadań z zakresu rozwoju sportu na terenie Gminy Miasta G. w roku 2023, w którym złożyło ofertę sklasyfikowaną na poz. [...] pod tytułem "Pokrycie kosztów organizowania zawodów sportowych lub udział w zawodach sportowych w 2023 r." na łączną kwotę 115.472,00 zł, uzyskując wynik negatywny z łączną sumą [...] punktów. G. złożył dwie oferty, uzyskując wynik pozytywny, co dowodzi, że M. nie posiada stosownej wiedzy oraz umiejętności w skutecznym ubieganiu się o środki publiczne, tym samym nie posiada know-how w tym zakresie i nie potrafi przygotować konkurencyjnej oferty w publicznym konkursie, a wiedzę tę chce pozyskać w drodze dostępu do informacji publicznej, nadużywając prawa i czyniąc z niego użytek niezgodnie z przeznaczeniem i celem.

A. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję, wskazując jako organ administracji publicznej G. z siedzibą w G. z oznaczeniem numeru KRS: [...].

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa do informacji przewidziane w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz w art. 2 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p., a nadto naruszenie:

1) art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. przez brak podpisania decyzji przez osobę upoważnioną do jej wydania zgodnie z zasadami reprezentacji ujawnionymi w rejestrze stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej skutkujący nieważnością wydanej decyzji,

2) art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia prawnego decyzji, podczas gdy niezbędnym elementem decyzji jest jej uzasadnienie prawne, które powinno obejmować wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa,

3) art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 77 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewystarczające wyjaśnienie stanu faktycznego oraz pominięcie dyrektywy nakazującej uwzględnienie przy załatwianiu sprawy interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz ogólnikowość uzasadnienia, przejawiającą się w zacytowaniu w przeważającej mierze uzasadnienia decyzji organu z dnia 18 stycznia 2023 r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej, co nasuwa wątpliwość w zakresie przeprowadzenia merytorycznej weryfikacji decyzji organu z dnia 18 stycznia 2023 r.,

4) art. 8 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie przesłanek, jakimi organ kierował się przy rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy z dnia 6 lutego 2023 r. oraz nieustosunkowanie się do twierdzeń, które skarżący podniósł w tym wniosku,

5) art. 138 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie zaskarżoną decyzją w mocy decyzji organu z dnia 18 stycznia 2023 r. (a właściwie wbrew dyspozycji art. 138 k.p.a. ponowną odmowę udostępnienia informacji publicznej) w sytuacji, gdy została ona oparta na niewyjaśnionym stanie faktycznym i jako taka pozostawała wadliwa w stopniu przesądzającym jej uchylenie,

6) art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 2 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. poprzez odmówienie skarżącemu udostępnienia informacji publicznej,

7) art. 2 ust. 1 u.d.i.p. poprzez przypisanie czynności polegającej na złożeniu przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej cech nadużycia publicznego prawa podmiotowego,

8) art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że udostępnienie skarżącemu informacji publicznej wymaga jej przetworzenia (z podkreśleniem , że takich ustaleń organ dokonał po upływie ustawowego terminu na udzielenie informacji i po skierowaniu do skarżącego korespondencji z dnia 20 września 2022 r. obejmującej częściowe odniesienie się do pytań zadanych przez skarżącego),

9) art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. przez jego błędne zastosowanie i żądanie od skarżącego wykazania, że uzyskanie objętych wnioskiem informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego,

10) art. 3 ust. 2 i art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. poprzez naruszenie prawa strony do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych (wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 5 września 2022 r. został rozpatrzony przez organ dopiero w dniu 18 stycznia 2023 r.) i brak powiadomienia skarżącego o powodach opóźnienia w udzieleniu informacji oraz o przewidywanym terminie udostępnienia informacji, prowadzenie postępowania w sposób przewlekły, uciążliwy oraz złośliwy i z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności przez powoływanie się w kolejnych pismach na wcześniej niewymienione przyczyny niemożności udostępnienia przez organ informacji publicznej (w szczególności w postaci braku przechowywania przez organ dokumentacji źródłowej, konieczności przetworzenia informacji publicznej, powoływanie się na rzekomo niezasługujące na uznanie pobudki skarżącego),

11) art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, w jakiej wnioskowana informacja nie podlega ograniczeniu ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy, jako odnosząca się do sfery zadań publicznych.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji G. z dnia 18 stycznia 2023 r., nakazanie G. udzielenia żądanej przez skarżącego informacji publicznej oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania , w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że po wpłynięciu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy obowiązkiem organu jest ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją administracyjną i rozstrzygnięcie jej poprzez wydanie decyzji ostatecznej, co wymagało zastosowania przepisu art. 138 k.p.a.

Odnosząc się do decyzji w części, w której organ odmówił skarżącemu udostępnienia sprawozdań z rozliczenia dotacji otrzymanych z Gminy Miasta G. i Ministerstwa Sportu i Turystyki oraz umów na wykonanie usług na rzecz organu podkreślił, że zobowiązanie do udostępnienia informacji publicznej obejmuje nie tylko takie informacje, który dany podmiot posiada, ale także i takie, które powinien posiadać.

Informacją publiczną, do której udostępnienia organ jest zobowiązany, są także sporządzone przez organ sprawozdania z rozliczeń dotacji. Powołanie się przez organ na brak kopii sprawozdań jest niezrozumiałe, bowiem z treści ramowej umowy o wsparcie realizacji zadania publicznego, która została opublikowana na stronie Urzędu Miasta G., wynika obowiązek zleceniobiorcy do przechowywania dokumentacji związanej z realizacją zadania publicznego przez 5 lat, licząc od początku roku następującego po roku, w którym zleceniobiorca realizował zadanie publiczne.

Skarżący wskazał, że jeżeli nawet udzielenie skarżącemu odpowiedzi wymagałoby przetworzenia przez organ informacji publicznej, a tym samym wykazania szczególnego interesu publicznego, to takim szczególnie istotnym interesem publicznym byłaby poprawa funkcjonowania stowarzyszenia, która pozytywnie wpłynęłaby lub mogłaby wpłynąć na wykonywanie przez stowarzyszenie zadań finansowanych ze środków publicznych. Uzyskanie żądanych przez skarżącego informacji mogłoby więc mieć znaczenie z punktu widzenia funkcjonowania państwa, w szczególności poprzez usprawnienie działania organizacji pozarządowych.

Z treści wspomnianej ramowej umowy o wsparcie realizacji zadania publicznego wynika nałożony na zleceniobiorcę (podmiot otrzymujący dotację) bezwzględny obowiązek prowadzenia wyodrębnionej dokumentacji finansowo-księgowej i ewidencji księgowej zadania publicznego, zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, w sposób umożliwiający identyfikację poszczególnych operacji księgowych (§ 5 Umowy), przy czym zleceniobiorca zobowiązany jest do przechowywania dokumentacji związanej z realizacją zadania publicznego przez 5 lat, licząc od początku roku następującego po roku, w którym Zleceniobiorca realizował zadanie publiczne. Taki obowiązek wynika także z przepisów ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, które nakładają także na niebędące organizacjami pożytku publicznego organizacje pozarządowe oraz inne wymienione w ustawie podmioty obowiązek wyodrębnienia w ewidencji księgowej środków otrzymanych na realizację umowy finansowanej ze środków publicznych.

W sytuacji, gdy uwzględnienie wniosku wymaga zgromadzenia informacji prostych poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są one zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia informacji wskazanej we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania, adresat wniosku zobowiązany jest do wykazania zakresu nakładów, jakie musi ponieść, ich czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, konkretnej ilości koniecznych do przeanalizowania i zanonimizowania dokumentów, czy też innego rodzaju okoliczności mogących zakłócić normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudnić wykonywanie przypisanych mu zadań.

Informacje objęte wnioskiem są informacjami prostymi, które podlegają udostępnieniu bez wykazania przez skarżącego interesu w ich pozyskaniu. Wniosek sprowadza się do udostępnienia skanów dokumentów (sprawozdań i umów cywilnoprawnych) oraz odpowiedzi na kilka nieskomplikowanych i jasnych pytań. Informacja w przedmiocie dotacji powinna być znana organowi , bowiem nie jest to duży podmiot otrzymujący wiele dotacji rocznie. Informacja jest zatem w posiadaniu organu, a jej udostępnienie w sposób opisany we wniosku nie tworzy nowej jakościowo informacji, zebranej według szczególnych kryteriów. Takie czynności jak selekcja dokumentów i ich analiza pod względem treści są zwykłymi czynnościami, które nie dają podstaw do zakwalifikowania żądanych dokumentów jako informacji przetworzonej, a sam proces odnajdywania żądanej informacji, czy też jej porządkowania nie stanowi o przetworzeniu informacji publicznej, albowiem taka informacja nie jest informacją nową.

Skarżący podniósł, że uznanie danych za "tajemnicę przedsiębiorstwa", o której wspomina organ, wymaga podjęcia przez powołujący się na nią podmiot działań zmierzających do wyeliminowania możliwości dotarcia do nich przez osoby trzecie w normalnym toku zdarzeń, bez konieczności podejmowania szczególnych starań i nie jest wystarczające ogólnikowe wskazanie w decyzji odmawiającej udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, że żądane informacje są objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Konieczne jest wykazanie, że konkretne informacje zawierają tajemnicę przedsiębiorstwa.

Odnosząc się do odmowy wydania skarżącemu umów na wykonanie usług na rzecz organu w zakresie obsługi szkoleń i startów zawodników, organizacji zawodów, które były finansowane ze środków publicznych skarżący podniósł, że zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie stanowiskiem sądów administracyjnych informacją publiczną jest także treść umów cywilnoprawnych dotyczących majątku publicznego.

W ocenie skarżącego przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji działania stowarzyszenia M., w tym wyniki postępowania konkursowego na realizację zadań z zakresu rozwoju sportu na terenie Gminy Miasta G. w roku 2023, nie mogą przyczynić się do rozstrzygnięcia sprawy. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej zawiera pytania dotyczące wydatkowania środków publicznych, a nie ich pozyskiwania przez organ. Skarżący złożył wniosek o informację publiczną w dniu 20 września 2022 r., a stowarzyszenie M. zostało zarejestrowane w dniu 17 listopada 2022 r.

Twierdzenie organu , że działanie skarżącego ma na celu pozyskanie informacji celem rozwoju i stworzenia podmiotu konkurencyjnego względem G., przez uzyskanie dostępu do know-how i tajemnicy stowarzyszenia, jest całkowicie nieuzasadnione. Żądane informacje mieszczą się w zakresie przedmiotowym wyznaczonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Wszystkie pytania dotyczyły rozliczenia uzyskanych przez G. środków publicznych. Żadne z pytań nie dotyczyło jakichkolwiek danych, które mogłyby zostać uznane za know-how i tajemnicę stowarzyszenia, mającą charakter podobny do tajemnicy przedsiębiorstwa.

Skarżący podniósł, że prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną, a przepisy ustawowe regulujące dostęp do informacji publicznej nie zawierają systemowych ograniczeń przeciwdziałających nadużywaniu prawa do uzyskania informacji. Dlatego powołanie się na nadużycie prawa do informacji musi być zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych, w których wnioskodawca wykazuje się dużą dozą złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudnić normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich ustawowych kompetencji przez organ administracji publicznej, podczas gdy skarżący skierował do organu tylko jeden wniosek obejmujący prośbę o udzielenie odpowiedzi na 10 pytań. Objęta wnioskiem czynność nie wymagała przetworzenia informacji i mogła zostać zrealizowana przez organ wyłącznie w oparciu o posiadane dokumenty lub dokumenty, które organ powinien był przechowywać.

W odpowiedzi na skargę G. w G. wniósł o odrzucenie skargi jako przedwczesnej, to jest bez wniesienia żądania udostępnienia informacji publicznej, albowiem decyzje zostały wydane przez G., wpisany do ewidencji uczniowskich klubów sportowych i klubów sportowych działających w formie stowarzyszenia, których statuty nie przewidują prowadzenia działalności gospodarczej, prowadzonej przez Prezydenta Miasta, nie zaś przez G. wpisany do Krajowego Rejestru Sądowego oraz jako wniesionej wobec innej osoby prawnej.

Nadto organ, na wypadek nie odrzucenia skargi, wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 14 września 2023 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, że podmiotem , do którego skarżący zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej, jest G. z siedzibą w G., wpisany do ewidencji prowadzonej przez Prezydenta Miasta. Cofnął również zarzuty skargi, dotyczące nieważności decyzji z powodu podpisania decyzji przez osobę nieuprawnioną do reprezentacji stowarzyszenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ) - dalej w skrócie jako: "p.p.s.a.", sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga jest zasadna.

Jak wynika z dokumentów przedłożonych Sądowi i z oświadczenia pełnomocnika skarżącego złożonego na rozprawie, podmiotem, do którego w niniejszej sprawie zwrócił się skarżący o udostępnienie informacji publicznej jest G. z siedzibą w G. ( dalej także jako "organ", " G." ), który jest osobą prawną - klubem sportowym. Kwestie dotyczące klubów sportowych unormowane zostały w przepisach ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie ( tj. Dz.U z 2022 r., poz.1599 ze zm.).

Na podstawie art. 4 ust.7 ustawy o sporcie G. działa na zasadach przewidzianych w przepisach ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach z wyłączeniem przepisów dotyczących rejestracji. Podlega on wpisowi do ewidencji prowadzonej przez starostę właściwego ze względu na siedzibę klubu.

Zgodnie z przedłożonym Sądowi zaświadczeniem G. z siedzibą w G. został wpisany do ewidencji klubów sportowych i związków sportowych, prowadzonej przez Prezydenta Miasta, z dniem 14 października 2003 r. i figuruje pod numerem ewidencji [...]. Prezesem G. jest M. Z.

W aktach administracyjnych przedłożonych Sądowi znajdują się dwie decyzje, odmawiające skarżącemu udostępnienia informacji publicznej, z których żadna nie jest podpisana. Jednak stronie skarżącej doręczono obie te decyzje podpisane przez osobę upoważnioną do reprezentacji G. , prezesa M. Z., wobec czego weszły one do obrotu prawnego.

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2020 r., poz. 2176 ze zm.), zwana dalej "u.d.i.p.", definiuje informację publiczną jako każdą informację o sprawach publicznych oraz stanowi , że podlega ona udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie ( art. 1 ust.1 u.d.i.p. ).

Przepis art. 3 ust.1 pkt 1 ustawy stanowi, że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5 ( art. 2 ust.1 u.d.i.p.).

Z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wynika, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.

Zakres przedmiotowy informacji publicznej wymienia art. 6 u.d.i.p. Przyjmuje się, iż każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz, podmiotów sprawujących funkcje publiczne albo odnosząca się do innych podmiotów, wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, stanowi informację publiczną podlegającą udostępnieniu.

Nie budziło wątpliwości, że G. jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępnienia posiadanej informacji publicznej. Nie było też sporne, że organ udostępnił skarżącemu informacje publiczne, objęte punktami 1, 2 i 9 wniosku.

Skarżący zwrócił się do G. o udzielenie informacji publicznej wnioskiem z dnia 5 września 2023 r., zawierającym dziesięć pytań. Strony nie były konsekwentne w swoich twierdzeniach dotyczących zakresu udzielenia przez organ odpowiedzi na wniosek skarżącego, składając na ten temat wewnętrznie sprzeczne oświadczenia. Przypomnieć wobec tego trzeba, że przedmiotem kontroli Sądu nie była bezczynność organu w udostępnieniu żądanej informacji publicznej, lecz legalność wydanych przez organ decyzji o odmowie udostępnienia informacji , objętych punktami 3, 4, 5, 6, 7, 8, 10 wniosku skarżącego z dnia 5 września 2022 r. oraz objętych pismem z dnia 22 grudnia 2022 r., uzupełniającym wniosek. Zarzuty skarżącego dotyczące przekroczenia terminu udzielenia odpowiedzi przez organ czy przekroczenia terminu na wydanie decyzji nie mają żadnego znaczenia przy kontroli legalności decyzji odmownej, wydanej w sprawie dotyczącej udostępnienia informacji publicznej. Podobnie jest w przypadku oceny, czy udzielona już informacja , dotycząca pozostałych punktów wniosku ( poza pkt 5. wniosku) dotyczyła faktycznie treści żądania. Kwestie takie istotne są bowiem przy ocenie zasadności skargi na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej, nie zaś skargi na decyzję odmowną.

Nie budziło wątpliwości, że żądane przez skarżącego we wniosku informacje dotyczą środków publicznych pochodzących z dotacji Ministerstwa Sportu i Turystyki oraz Gminy Miasta G., wobec czego są one informacją publiczną o majątku , którym dysponuje organ.

Organ kwestionowaną decyzją odmówił udostępnienia informacji w zakresie punktu 5. wniosku – za jaką kwotę kupiono pojazdy przeznaczone dla zawodników w określonych kategoriach i podkategoriach w latach 2018 – 2022 - co jest niezrozumiałe, bowiem w piśmie z dnia 20 września 2022 r. organ udzielił już skarżącemu odpowiedzi na to pytanie wskazując, że otrzymywane dofinansowanie mogło być wykorzystane tylko zgodnie z przeznaczeniem, którym było szkolenie i organizacja zawodów, wobec czego nie było zakupów sprzętowych. Skarżący udzielenia informacji dotyczącej punktu 5 wniosku nie kwestionował. Organ odmówił decyzją udzielenia informacji w w/w zakresie, a także stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że udostępnił już skarżącemu powyższą informację. W tej sytuacji odmowa udostępnienia informacji w zakresie punktu 5. wniosku jest wadliwa i nie ma żadnego uzasadnienia faktycznego, a wydane rozstrzygnięcie w tej części jest sprzeczne z jego uzasadnieniem.

Odmawiając udostępnienia informacji określonych punktami 3, 4, 6, 7, 8, 10 wniosku organ wskazał, że są to informacje przetworzone, a skarżący, mimo wezwania, nie wykazał, że ich udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Odnośnie do charakteru żądanych informacji strony pozostawały w sporze, bowiem skarżący zaprzeczał, by udostępnienie żądanych informacji wymagało ich przetworzenia. Wskazywał na obowiązek organu prowadzenia wyodrębnionej dokumentacji finansowo - księgowej i ewidencji księgowej zadania publicznego w sposób umożliwiający identyfikację poszczególnych operacji finansowych, wynikający z ustawy o rachunkowości, jak też z ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Skarżący zarzucił także, że organ nie wykazał zakresu nakładów , jakie musi ponieść , ich czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, liczby dokumentów koniecznych do przeanalizowania i zanonimizowana , co jest niezbędne w przypadku konieczności dokonania oceny , czy organ zasadnie wezwał skarżącego do wykazania, że udostępnienie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, a co dotyczy informacji przetworzonych.

Skarżący uzupełnił złożony do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej, zawierający konkretne pytania, wnioskiem o udostępnienie dokumentów - sprawozdań z rozliczenia dotacji otrzymanych przez G. od Gminy Miasta G. oraz Ministerstwa Sportu i Turystyki oraz umów na wykonanie usług na rzecz G. w zakresie obsługi szkoleń i startów zawodników, organizacji zawodów, które były finansowane ze środków publicznych w latach 2018 – 2022. Uzupełnienie to miało na celu uproszczenie udostępnienia informacji określonych w pierwotnym wniosku.

G. uzasadnił odmowę udzielenia żądanych przez skarżącego informacji zawartych w pierwotnym wniosku tym, że skarżący nie wykazał szczególnej istotności udostępnienia tych informacji, jako informacji przetworzonych, dla interesu publicznego. Z kolei odmowę udostępnienia informacji ( dokumentów) opisanych we wniosku uzupełniającym G. uzasadnił tym , że nie posiada sprawozdań z rozliczenia dotacji otrzymanych przez G. od Gminy Miasta G. oraz Ministerstwa Sportu i Turystyki , a w pozostałym zakresie ( udostępnienie umów) tym, że wniosek w tej części stanowi nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej, bowiem jest próbą korzystania z tej instytucji w celu innym niż troska o dobro publiczne. Zdaniem G. żądanie to ma na celu pozyskanie informacji w celu rozwoju i stworzenia podmiotu konkurencyjnego , poprzez uzyskanie dostępu do know- how i tajemnicy stowarzyszenia, mającej charakter podobny do tajemnicy przedsiębiorcy.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do odmowy przez organ udostępnienia skarżącemu żądanych informacji objętych punktami 3, 4, 6, 7, 8, 10 wniosku na tej podstawie , że nie wykazał on, by udostępnienie przetworzonej informacji publicznej było szczególnie istotne dla interesu publicznego przypomnieć należy, że w niniejszej sprawie istniał spór co do charakteru żądanych informacji.

Stwierdzić wobec tego należy, że kwestią zasadniczą przy rozpoznawaniu wniosku o udzielenie informacji publicznej ( w przypadkach nie objętych art. 5 ustawy) jest w pierwszej kolejności ustalenie przez podmiot zobowiązany do jej udzielenia , czy żądana informacja jest informacją prostą, czy przetworzoną, bowiem w pierwszym przypadku udostępnienie informacji publicznej nie jest uzależnione od jakichkolwiek warunków , w drugim zaś wymaga wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Jeżeli żądanie dotyczy informacji przetworzonej, zobowiązany podmiot powinien wezwać wnioskodawcę do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego w żądaniu uzyskania informacji przetworzonej. Jeżeli wnioskodawca odpowie na wezwanie i przedstawi argumentację w tym zakresie, zobowiązany podmiot ma obowiązek dokonania oceny przedstawionego stanowiska i ewentualnie do wykazania braku istnienia tej przesłanki ustawowej koniecznej dla udzielenia informacji przetworzonej. W przypadku odmowy udostępnienia informacji publicznej organ musi wykazać, że żądana informacja jest informacją przetworzoną, a okoliczności wskazane przez wnioskodawcę nie uzasadniają istnienia szczególnej istotności dla interesu publicznego.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że informacja publiczna przetworzona to między innymi taka informacja publiczna, której przygotowanie jest zdeterminowane szerokim zakresem (przedmiotowym, podmiotowym, czasowym) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia znacznej liczby dokumentów. Informacja przetworzona w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej to nie tylko taka, która powstaje w wyniku poddania posiadanych informacji analizie albo syntezie i wytworzenia w taki właśnie sposób nowej jakościowo informacji (...) ; w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia i przekształcenia wielu dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej ( por. wyroki NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r., I OSK 792/11; z dnia 21 września 2012 r., I OSK 1477/12 ; z dnia 2 października 2014 r., I OSK 140/14; internetowa Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej jako "CBOSA").

Przyjmuje się, że także suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, szerokiego zakresu wniosku powodującego konieczność przekształcenia wielu dokumentów, co może zakłócić normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudnić wykonywanie przypisanych mu zadań, może być uznana za przetworzenie informacji prostych w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy ( por. wyroki NSA: z dnia 14 kwietnia 2017 r., I OSK 2791/16; z dnia 26 marca 2018 r., I OSK 2349/17; z dnia 27 marca 2018 r., I OSK 1526/16; CBOSA).

Pokreślić jednak należy , że wykazanie, że działania podejmowane przez organ w celu udostępnienia żądanych informacji prowadzą do ich przetworzenia nie może ograniczać się do ogólnego stwierdzenia, że zgromadzenie danych spowoduje zaburzenie normalnego funkcjonowania organu. Tak lakoniczne uzasadnienie mające potwierdzać przetworzenie informacji publicznej jest w istocie nieweryfikowalne i mogłoby stanowić podstawę do żądania wykazania szczególnie uzasadnionego interesu publicznego w każdym przypadku. Wykazanie przetworzenia informacji publicznej wymaga podania zakresu niezbędnych dla tego procesu czynności, które zakłócają normalne funkcjonowanie podmiotu mającego te informacje udostępnić. Podmiot mający udostępnić żądane informacje powinien wskazać czas niezbędny do przeprowadzenia koniecznych czynności, liczbę pracowników zaangażowanych w realizację tych czynności w relacji do dostępnych zasobów kadrowych, konkretną ilość dokumentów podlegających analizie oraz każdą inną okoliczność, potwierdzającą zaangażowanie w przygotowanie informacji wnioskowanych do udostępnienia. Zaznaczyć trzeba, że udzielanie informacji publicznej wiąże się w każdym przypadku z zaangażowaniem pracowników ( członków) danego podmiotu - w mniejszym czy większym wymiarze – w czynności związane z załatwianiem wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Nie chodzi wobec tego o wykazanie jakiegokolwiek zaangażowania w przygotowanie informacji publicznej, ale zaangażowania ponadstandardowego.

Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy zauważyć należy, że w zaskarżonej decyzji organ wskazał, że nie prowadzi zestawień tego typu i tego typu statystyki rachunkowej , o jakie wniósł skarżący, wobec czego konieczna jest kwerenda dokumentów finansowych z lat 2018 – 2022 w celu pozyskania informacji prostych, następnie wyodrębnienie informacji dotyczących sfery publicznej od informacji będących tajemnicą przedsiębiorstwa i finansowanych z własnych środków organu, a następnie przygotowanie zestawień tabelarycznych zgodnych ze wskazanymi we wniosku kryteriami. Ponadto organ wskazał, że opiera się na społecznej pracy członków stowarzyszenia, którzy nie posiadają wiedzy do przygotowania odpowiedzi na pytania 3,4,6,7, 8, 10 , wobec czego wymagałoby to zatrudnienia specjalisty.

Zdaniem Sądu nie można uznać, by organ , mimo przestawienia swego stanowiska wykazał, że żądana informacja jest informacją przetworzoną. Zauważyć należy, że z odpowiedzi na wniosek skarżącego , udzielonej przez organ w piśmie z dnia 20 września 2022 r. wynika, że działalność organu obejmuje tylko jedną dyscyplinę sportu motocyklowego – motocross, a zatem zakres informacji, które miałyby być udostępnione nie dotyczy wielu dyscyplin sportu, przez co zakres ten uległ znacznemu zawężeniu. Ma to znaczenie nie tylko w zakresie żądanych danych finansowych, ale też danych dotyczących ilości zawodników uczestniczących w szkoleniach i zawodach sportowych.

Podkreślenia wymaga , że choć organ w uzasadnieniu decyzji wskazuje na czynności , które miałyby być wykonane w celu udostępnienia żądanych informacji , czyniąc informacje te - w świetle stanowiska organu – informacjami przetworzonymi, w uzasadnieniu decyzji brak jest jakiejkolwiek informacji dotyczącej choćby przybliżonej ilości zajęć, ilości udziałów w krajowych zawodach sportowych, ilości zawodników, które pozwoliłyby na ocenę, czy faktycznie żądane informacje publiczne wymagają takiego rodzaju działań, by uznać je za informacje przetworzone. Brak jest wskazania także zakresu nakładów , jakie organ musi ponieść , ich czasochłonności, liczby zaangażowanych osób, liczby dokumentów koniecznych do przeanalizowania.

Organ wskazał też na konieczność wyodrębnienia danych dotyczących sfery publicznej od danych objętych tajemnicą przedsiębiorstwa.

Odnosząc się do twierdzeń organu, że konieczne są tego rodzaju czynności - co m.in. czynić ma żądane informacje informacjami przetworzonymi - należy przypomnieć, że G. z siedzibą w G. jest podmiotem działającym na zasadach przewidzianych w przepisach ustawy – Prawo o stowarzyszeniach, wpisanym do ewidencji klubów sportowych i związków sportowych, prowadzonej przez Prezydenta Miasta.

Wskazać należy, że rozporządzenie Ministra Sportu i Turystyki z dnia 18 października 2011 r. w sprawie ewidencji klubów sportowych ( Dz.U. z 2011r., Nr 243, poz.1449) w § 1 stanowi, że rozporządzenie określa sposób prowadzenia ewidencji uczniowskich klubów sportowych i klubów sportowych działających w formie stowarzyszenia, których statuty nie przewidują prowadzenia działalności gospodarczej, zwanych dalej "klubami sportowymi" oraz dane podlegające wpisowi do tej ewidencji. Nie budzi zatem wątpliwości , że G. działalności gospodarczej nie prowadzi. Organ nie wyjaśnił , jakie konkretne informacje, dotyczące G., uznaje za informacje "objęte tajemnicą przedsiębiorstwa", ani też dlaczego uważa, że faktycznie są to informacje objęte taką tajemnicą. Ma to znaczenie przy ocenie ilości nakładu pracy w celu udostępnienia żądanych informacji publicznych.

Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zawiera definicji pojęcia " tajemnica przedsiębiorcy". Na użytek ograniczenia dostępu do informacji publicznej przyjmuje się postanowienia ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji ( Dz.U. z 2022 r., poz. 1233 ). Zgodnie z art. 11 ust. 2 tej ustawy przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności.

Z powyższego wynika, że aby można było mówić o uprawnionym bądź nieuprawnionym zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa należy dokonać oceny, czy zastrzeżona informacja spełnia łącznie następujące przesłanki: ma charakter techniczny, technologiczny lub organizacyjny przedsiębiorstwa, nie została ujawniona do wiadomości publicznej, podjęto w stosunku do niej niezbędne działania w celu zachowania poufności.

Zauważyć należy - niezależnie od tego, czy dane, które miałyby być wyodrębnione od danych żądanych przez skarżącego, spełniają dwie pierwsze wymienione powyżej przesłanki - że organ nie wskazał żadnych działań w celu zachowania poufności , które mogłyby stanowić potwierdzenie, że G. dysponuje jakimikolwiek danymi, które mogą być uznane za "tajemnicę przedsiębiorcy".

W tej sytuacji stanowisko organu, że ilość czynności i ich czasochłonność powoduje, że żądane przez skarżącego informacje są informacjami przetworzonymi, jest nieprzekonujące.

Ponadto organ wskazuje, że opiera się na społecznej pracy członków stowarzyszenia. Nie oznacza to jednak, że taka sytuacja niejako co do zasady uprawnia G. do uznania żądanych informacji za informacje przetworzone. Trudno zaakceptować także stwierdzenie organu, że członkowie stowarzyszenia nie posiadają niezbędnej wiedzy do udzielenia żądanych informacji. Niesporne jest przecież, że organ pozyskuje i wydatkuje środki publiczne na prowadzoną przez siebie działalność sportową, wobec czego teza, że członkowie stowarzyszenia nie mają odpowiedniej wiedzy do udzielenia informacji publicznej w tym zakresie jest co najmniej nieuzasadniona.

Mając na uwadze powyższe, wobec braku w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji odpowiednich informacji, pozwalających Sądowi na podzielenie poglądu, że wnioskowana informacja jest informacją przetworzoną, co najmniej przedwczesne jest zajęcie stanowiska odnośnie zasadności wezwania skarżącego przez organ do wykazania, że udostępnienie informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Odnosząc się do decyzji w części, w której organ odmówił skarżącemu udostępnienia sprawozdań z rozliczenia dotacji otrzymanych z Gminy Miasta G. i Ministerstwa Sportu i Turystyki stwierdzić należy, że odmowa udostępnienia tego rodzaju dokumentów jest nieuzasadniona. Argumentacja taka , jaką przedstawił G., że nie może udostępnić tych dokumentów, bo ich nie posiada z powodu nie zachowania odpisu - mimo że powinien je posiadać, bowiem jest on zobowiązany do przedkładania takich sprawozdań - pozwalałaby zobowiązanym podmiotom do nieudostępniania żądanych informacji publicznych w każdym przypadku.

Zauważyć należy, że choćby z treści ramowego wzoru umowy o wsparcie realizacji zadania publicznego, która została opublikowana na stronie Urzędu Miasta G., wynika obowiązek zleceniobiorcy do przechowywania dokumentacji związanej z realizacją zadania publicznego przez 5 lat, licząc od początku roku następującego po roku, w którym zleceniobiorca realizował zadanie publiczne ( § 5 ust.2).

Nadmienić też należy, że z treści w/w umowy wynika nałożony na podmiot otrzymujący dotację obowiązek prowadzenia wyodrębnionej dokumentacji finansowo-księgowej i ewidencji księgowej zadania publicznego, zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, w sposób umożliwiający identyfikację poszczególnych operacji księgowych (§ 5 ust. 1 ).

Odmowę udostępnienia umów na wykonanie usług na rzecz G. w zakresie obsługi szkoleń i startów zawodników, organizacji zawodów, które były finansowane ze środków publicznych w latach 2018 - 2022 G. uzasadnił twierdzeniem, że żądanie to jest nadużyciem prawa do informacji publicznej, bowiem wnioskodawca chce pozyskać informacje do stworzenia i rozwoju konkurencyjnego względem G. podmiotu, uzyskując dostęp do know-how i tajemnicy stowarzyszenia, mającej charakter podobny do tajemnicy przedsiębiorstwa. Organ wskazał w tej mierze ponadto na nieumiejętność skutecznego ubiegania się przez stowarzyszenie M. o środki publiczne , którego wnioskodawca jest członkiem i założycielem , jak też na osobisty cel wnioskodawcy , związany z wypadkiem członka jego rodziny i prowadzonym postępowaniem karnym.

Zauważyć wobec powyższego należy, że w istocie dokumenty, o udostępnienie których zwrócił się do organu skarżący, zawierają dane , na podstawie których możliwe jest udzielenie odpowiedzi na pytania, zawarte w pierwotnie złożonym wniosku. Jak wyjaśniał skarżący , wniósł o przedłożenie dokumentów niejako w zamian za udzielenie przez organ odpowiedzi na poszczególne pytania. Mimo to organ powołał się w tym drugim przypadku na nadużycie prawa , choć ze stanowiska dotyczącego udostępnienia informacji w formie odpowiedzi na konkretne pytania wynika, że organ widział możliwość udostępnienia żądanych informacji w formie udzielenia odpowiedzi na pytania, choć po wykazaniu przez skarżącego zażądanych przez organ okoliczności. Stanowisko organu wobec treści wniosku i treści uzupełnienia wniosku jest zatem diametralnie odmienne.

Stwierdzenia wymaga, że instytucja nadużycia prawa do informacji publicznej nie jest unormowana przepisami prawa, a zostało wypracowana przez doktrynę i orzecznictwo sądowoadministracyjne. Przez nadużycie prawa do informacji publicznej rozumie się zachowanie, które polega na próbie wykorzystania tej instytucji dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, przede wszystkim dla zaspokajania indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów innych niż prawo do przejrzystego państwa, przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawności administracji i innych organów.

"W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazano, że "nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej polega na próbie skorzystania z tej instytucji dla osiągnięcia celu innego niż troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa i jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność działania administracji i innych organów władzy publicznej" (zob. wyrok NSA z dnia 23 listopada 2016 r., I OSK 1601/15). Wynikać może z takich okoliczności jak: seryjność i podobieństwo skarg, akcentowanie w treściach pism kwestii kosztów postępowania, model działania skarżącego i jego pełnomocnika, okoliczność czasowa między wniesieniem skargi a zaistnieniem bezczynności w sprawie. Również sposób wysłania wiadomości w sprawie może wskazywać, że wnioskodawca nie wykluczał możliwości zakwalifikowania jej jako SPAM, czego skutkami byłby obciążony organ (por. postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 1940/15), a nawet liczył się z możliwością wykorzystania tego faktu w postępowaniu sądowym. Takie postępowanie, mające cechy nadużycia prawa do informacji, nie może być zaakceptowane i zasługiwać na ochronę prawną ze strony sądu tym bardziej, że prowadzi do zagrożenia konstytucyjnego (art. 61 ust. 1 ustawy zasadniczej) prawa dostępu do informacji tych osób, które chcą go realizować zgodnie z jego istotą. Wskazane nadużycie absorbuje bowiem organ – jego siły i środki, w tym osobowe – co może opóźniać realizację wniosków niestanowiących nadużycia prawa" ( zob. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 marca 2021 r., sygn. akt III OSK 86/21, CBOSA).

Jak już wyżej wskazano, nadużycie prawa nie jest normowane przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. "Konstytucyjne prawo do informacji publicznej służy realizacji jednej z podstawowych wartości państwa demokratycznego tj. jawności działania instytucji publicznych. Skoro prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną, a jego celem jest zapewnienie społecznej kontroli nad organami władzy publicznej, to wszelkie pozaustawowe przesłanki ograniczające to prawo mogą utrudnić lub wręcz uniemożliwić kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem instytucji publicznych. Dlatego też ewentualne powołanie się na nadużycie prawa do informacji musi być zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych, w których wnioskodawca wykazuje się dużą dozą złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudnić normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich ustawowych kompetencji przez organ administracji publicznej" ( NSA w przywołanym wyżej wyroku z dnia 16 marca 2021 r., sygn. akt III OSK 86/21).

Sąd orzekający powyższe poglądy podziela.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie można stwierdzić, by doszło do nadużycia przez skarżącego prawa do informacji publicznej, szczególnie że organ nie negował, co do zasady, możliwości udostępnienia informacji publicznej, lecz w innej formie. Skarżący złożył jeden , następnie uzupełniony , wniosek o udostępnienie informacji publicznej, dotyczący - co do zasady – wydatkowania, czy też rozliczenia uzyskanych środków publicznych, a nie ich pozyskania. Skarżący jest osobą fizyczną i ubiegał się o udostępnienie informacji publicznej we własnym imieniu, nie zaś w imieniu stowarzyszenia M., które jest odrębną osobą prawną. Trudno ponadto dostrzec adekwatny związek pomiędzy wnioskiem skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, dotyczącej środków publicznych, a postępowaniem przygotowawczym prowadzonym przez Prokuraturę pod kątem niedopełnienia obowiązków należytego zabezpieczenia toru, na którym odbywały się zawody motocross organizowane przez G., w których to zawodach ucierpiał syn skarżącego.

Odnosząc się do twierdzeń organu, że skarżący, domagając się przedmiotowych dokumentów chce uzyskać dostęp do know- how i tajemnicy stowarzyszenia , mającej charakter podobny do tajemnicy przedsiębiorcy zaznaczyć trzeba, że Sąd powyżej czynił już rozważania dotyczące "tajemnicy przedsiębiorcy". Także w obecnie omawianej argumentacji organ nie wyjaśnił , co rozumie pod pojęciem "tajemnicy stowarzyszenia , mającej charakter podobny do tajemnicy przedsiębiorcy", mimo że G. działalności gospodarczej nie prowadzi. Także w tym wypadku organ nie wskazał na jakiekolwiek działania G. w celu zachowania poufności posiadanych dokumentów, mogących stanowić potwierdzenie, że są to "tajemnice stowarzyszenia".

Know – how z kolei dotyczy informacji związanych z wiedzą w dziedzinie przemysłowej, handlowej, naukowej lub organizacyjnej; jest to przykładowo - umiejętność wykonania lub wyprodukowania danej rzeczy, patenty obejmujące wynalazki. W prawie polskim możliwe jest zawarcie umowy know- how jako umowy nienazwanej (art. 3531 kodeksu cywilnego), w której jedna ze stron zobowiązuje się do przekazania drugiej wiedzy technicznej lub organizacyjnej o charakterze poufnym lub tajnym, bezpośrednio użytecznej w działalności gospodarczej w zakresie określonym w umowie. Dobrami chronionymi umową know-how mogą być np. nieopatentowane wynalazki, niezarejestrowane wzory użytkowe, informacje techniczne dotyczące stosowania patentów lub wzorów użytkowych, doświadczenie administracyjne i organizacyjne związane z własnością przemysłową.

Z treści wniosku skarżącego z dnia 5 września 2022 r. , uzupełnionego w dniu 22 grudnia 2022 r. , wbrew przekonaniu organu, trudno doszukać się intencji skarżącego w pozyskaniu tak rozumianego know – how G.. Przypomnieć też należy, że skarżącego nie można utożsamiać z M.

Stwierdzić wobec powyższego należy, że organ wadliwie odmówił udostępnienia już udostępnionej informacji publicznej określonej punktem 5 wniosku, nie wykazał, że żądane informacje mają charakter przetworzony, co czyniło przedwczesną ocenę , czy skarżący wykazał , czy też nie, szczególną istotność udostępnienia tych informacji, bezzasadnie odmówił udostępnienia żądanych sprawozdań oraz wadliwie uznał, że udostępnienie pozostałych dokumentów jest nadużyciem prawa dostępu do informacji publicznej, w sposób nieuzasadniony uznając w tym zakresie, że celem udostępnienia informacji jest uzyskanie dostępu do know- how i tajemnicy G. , mającej charakter podobny do tajemnicy przedsiębiorcy.

Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdzając, że w niniejszej sprawie doszło zarówno do naruszenia prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, jak i przepisów postępowania w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uwzględnił skargę ( pkt 1 sentencji wyroku).

Przy ponownym rozpoznaniu wniosku organ będzie miał na uwadze powyższe wskazania Sądu. Organ albo udostępni żądane informacje, albo – wydając decyzję - uzasadni ją w prawidłowy i wyczerpujący sposób.

O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 2. sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając od G. z siedzibą w G. na rzecz skarżącego A. S. kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na które, oprócz wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł, składa się również wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w osobie radcy prawnego w wysokości 480 zł, ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.).