Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 301/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-06-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6340 Potwierdzenie represji
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 i 3
journal: Dz.U. 2023 poz 388
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Anna Bubula po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia 10 stycznia 2024 r. Nr DSE3-K0918-D14098-40/24 w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w sprawie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 10 stycznia 2024 r. Nr DSE3-K0918-D14098-40/24, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 oraz art. 151 i art. 150 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dalej: k.p.a.) oraz art. 5 w zw. z art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 388; dalej również: ustawa), utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 8 listopada 2023 r. Nr DSE3-K1063-D14098-37/23 którą odmówiono M. W. zmiany decyzji w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Organ ustalił następujący stan sprawy: M. W. złożył w dniu 23 stycznia 2019 r. wniosek o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych w świetle przepisów ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 690).

Organ decyzją z dnia 3 grudnia 2019 r. DSE3-K0918- D14098-15/19 utrzymującą w mocy decyzję z 11 lipca 2019 r. Nr DSE2-K1002-D14098- 8D/19 odmówił stronie przyznania statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych w oparciu o przepisy ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych.

Wnioskodawca nie złożył skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, co spowodowało, że opisana decyzja stała się ostateczna i prawomocna.

W dniu 28 października 2022 r. do Urzędu wpłynął kolejny wniosek Strony o przyznanie przedmiotowego statusu. Po weryfikacji wydanego uprzednio rozstrzygnięcia, organ decyzją z 2 grudnia 2022 r. odmówił uchylenia decyzji z 3 grudnia 2019 r. a następnie, decyzją z 27 stycznia 2023 r., utrzymał w mocy decyzję własną z 2 grudnia 2022 r. Wnioskodawca nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, zaskarżył je. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 25 kwietnia 2023 r. sygn. akt II SA/Kr 236/23 uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Szef Urzędu, decyzją z dnia 8 listopada 2023 r. – na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. - odmówił stronie uchylenia decyzji własnej z dnia 3 grudnia 2019 r. oraz decyzji ją poprzedzającej z dnia 11 lipca 2019 r.

Strona w ustawowym terminie zwróciła się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Uzasadniając objętą skargą decyzję, Szef Urzędu stwierdził, że w postępowaniu wznowieniowym ustalono, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe dowody i nowe okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

Po dokonaniu wszechstronnej oceny dowodów w całokształcie materiału dowodowego zebranego w postępowaniach zwyczajnym i nadzwyczajnym organ uznał jednak, że strona nie spełnia ustawowych przesłanek pozytywnych, o których mowa w art. 2 i 3 ustawy z dnia z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych, definiujących pojęcia działacza opozycji antykomunistycznej oraz osoby represjonowanej z powodów politycznych.

W toku wznowionego postępowania organ dopuścił dowód z przesłuchania świadków Z. W. oraz W. W. na okoliczność działalności w opozycji antykomunistycznej lub podlegania represjom, o których mowa w art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. Pismem z 28 lipca 2023 r. wnioskodawca przekazał informację, że jego żona nie będzie składać dodatkowych zeznań. Z kolei W. W. podczas przesłuchania zeznał, że wnioskodawca zakładał związek "Solidarność" w Spółdzielni Pracy [...], którego był przewodniczącym. Świadek potwierdził, że M. W. był wielokrotnie przesłuchiwany przez SB, a także zamykany na 48 godzin. Wnioskodawca został zwolniony dyscyplinarnie z pracy jako wróg ustroju, jednakże Sąd Pracy przywrócił go do pracy, w której ciągle był szykanowany. Świadek dodał, że wnioskodawca brał udział w manifestacjach oraz mszach patriotycznych, a także spotkaniach działaczy, gdzie miał rozdawać gazetki.

Organ, na podstawie analizy materiału dowodowego zebranego w toku postępowania, stwierdził brak podstaw do przyjęcia spełnienia przez stronę przesłanek ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. Wnioskodawca nie przestawił bowiem w ocenie organu dowodów, w sposób niebudzący wątpliwości potwierdzających, że przez minimum 12 miesięcy prowadził, w ramach zorganizowanych struktur lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność mającą na celu odzyskanie przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowanie politycznych praw człowieka. Organ stwierdził, że również czynności podjęte w postępowaniu wyjaśniającym, nie dostarczyły dowodów potwierdzających okoliczności podnoszone przez stronę. Organ ponownie ocenił oświadczenia świadków dołączone przez stronę na etapie postępowania zwyczajnego i nadzwyczajnego, a także ich zeznania, tj. W. W., Z. W. oraz E. N. i ocenił, że zeznania te zawierają jedynie ogólnie brzmiące sformułowania bez wskazania jakichkolwiek szczegółów działalności antykomunistycznej strony lub doznanych represji. Oświadczenia świadków dowodzą jedynie o antykomunistycznej postawie wnioskodawcy, sporadycznej działalności, uczestnictwie w spotkaniach, mszach świętych, uroczystościach czy protestach. W ocenie organu nie jest to działalność o której stanowi art. 2 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.

Organ ocenił, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza również, by wnioskodawca podlegał represjom, o których mowa w art. 3 ustawy.

W art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej enumeratywnie wskazano zaś okoliczności, kiedy Szef Urzędu potwierdza status osoby represjonowanej z powodów politycznych. Żadne inne zdarzenia, okoliczności i kłopoty nie mogą być uznane za represję w rozumieniu tej ustawy, choćby w subiektywnej ocenie osoby poszkodowanej, stanowiły dużą dolegliwość. Organowi nie udało się pozyskać dowodów umożliwiających potwierdzenie stronie statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych. Z dołączonej zaś do wniosku dokumentacji pracowniczej strony wynika, że wnioskodawca w zakładzie pracy był zatrudniony na stanowisku specjalisty ds. bhp i ppoż. Powodem zwolnienia było samowolne poinformowanie prokuratury o nieprawidłowościach w zakładzie pracy. Wnioskodawca z racji zajmowanego stanowiska był zmuszony do kontroli warunków pracy w zakładzie, tym samym wykonywał swoje obowiązki. Fakt ten potwierdza również orzeczenie Terenowej Komisji Odwoławczej, która przywróciła wnioskodawcę do pracy. Analizując drugie zwolnienie w styczniu 1990 r., jakie poodnosi strona, organ doszedł do przekonania, że nie jest ono zwolnieniem, a jedynie wypowiedzeniem warunków pracy i płacy w części dotyczącej wymiaru zatrudnienia. Jak wynika z umowy o pracę z dnia 2 maja 1990 r. M. W. przyjął nowe warunki. Zarówno pierwsza jak i druga, wskazana przez stronę sytuacja, nie wypełnia w ocenie organu, przesłanek określonych w art. 3 pkt 3 d ustawy. Podobnie okoliczności, na które powołuje się wnioskodawca, tj. przesłuchania przez SB, zamykanie na 48 godzin, nie stanowią w ocenie Szefa Urzędu represji w rozumieniu art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.

Podsumowując organ stwierdził, że zebrany rzetelnie materiał dowodowy nie zawiera istotnych faktów lub okoliczności, które mogłyby wskazywać, że strona prowadziła działalność określoną w art. 2 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej lub podlegała którejkolwiek z represji ujętych w art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.

Skargę na powyższą decyzję wniósł M. W..

Podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i zarzucił nieuwzględnienie w sprawie podniesionych okoliczności, w tym m.in. znaczną utratę zdrowia, tj. w znacznej mierze słuchu i wzroku. Wskazał na : "bezsens szukania świadków i ich zeznań", "brak dokonania weryfikacji istotnych wątków". Następnie, że pominięto jego "działalność opozycyjną w tworzeniu Solidarności i Kolportażu z Huty [...] i [...] [...], gdzie w konflikcie polityczno-represyjnym z zarządem Firmy [...] zaproponowano lojalkę, awans na członka zarządu, odznaczenie państwowe, dyscyplinarkę z utratą zawodu i pracy". Jak twierdzi "reorganizacja etatu na ˝ była opozycyjna". "Przed i po dyscyplinarce był wielokrotnie przesłuchiwany i zatrzymywany jako opozycja", a " stosowane formy represji, to nie były przy kawie i komputerze" Następnie zarzucił, że Szef Urzędu ze swoim Sztabem " utracił kompetencje do ustalania zdarzeń z okresu 1979-1983/1990 bo nie brał fizycznego i psychicznego – bezpośredniego udziału" i "nie wspiera pokrzywdzonych", "zmienia fakty, wyzwala czynny żal i bunt wewnętrzny w traktowaniu go za zbędność", a zeznania kolejnego świadka nie mają znaczenia dla Szefa Urzędu, bo "nie wnoszą zapachu-medialnego zranienia przeciwnika politycznego, lub bycia internowanym".

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Natomiast w przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala.

Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Sporne w kontrolowanej sprawie było, czy organy w wyczerpujący sposób ustaliły stan faktyczny i czy w oparciu o te ustalenia prawidłowo oceniły spełnienie przesłanek dla potwierdzenia względem skarżącego statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych na podstawie udokumentowanego wniosku strony, w świetle art. 2 lub art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej (t.j. Dz.U. z 2023r., poz. 388).

Zgodnie z art. 2 tej ustawy, działaczem opozycji antykomunistycznej jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy prowadziła, w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Przy czym, do okresu 12 miesięcy, nie wlicza się okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r.

Natomiast zgodnie z art. 3 cytowanej ustawy osobą represjonowaną z powodów politycznych jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r.:

1) przebywała w:

a) więzieniu lub innym miejscu odosobnienia na terytorium Polski na mocy wyroku wydanego w latach 1956—1989 albo bez wyroku jednorazowo przez okres dłuższy niż 48 godzin lub wielokrotnie przez łączny okres dłuższy niż 30 dni, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce,

b) ośrodku odosobnienia na podstawie art. 42 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym (Dz. U. póz. 154, z 1982 r. póz. 18, z 1989 r. póz. 178 oraz z 2011 r. póz. 342) za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

2) przez okres powyżej 30 dni pełniła zasadniczą służbę wojskową lub czynną służbę wojskową w ramach ćwiczeń wojskowych, do której odbycia została powołana z przyczyn politycznych za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce;

3) brała udział w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i w związku z tym:

a) na skutek działania wojska, milicji lub organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz. U. z 2019 r. póz. 1882), zwanych dalej "organami bezpieczeństwa państwa", poniosła śmierć, doznała uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni,

b) była inwigilowana przez organy bezpieczeństwa państwa i podjęto wobec niej bezprawne działanie polegające na popełnieniu na jej szkodę przestępstwa lub wykroczenia,

c) była pozbawiona możliwości wykonywania swojego zawodu,

d) została z nią rozwiązana umowa o pracę,

e) została relegowana z uczelni wyższej lub innej szkoły,

f) była objęta zakazem publikacji przez Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk, wojewódzki lub miejski urząd kontroli prasy, publikacji i widowisk albo Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk lub okręgowy urząd kontroli publikacji i widowisk przez okres dłuższy niż jeden rok;

4) była poszukiwana listem gończym, oskarżona lub skazana za popełnienie przestępstwa lub wielokrotnie skazywana za popełnienie wykroczenia, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce.

Należy pamiętać, że sprawa rozpoznawana była w trybie nadzwyczajnym wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145-152 k.p.a.) oraz w warunkach związania o których mowa w art. 153 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, po wydaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2023 r , II SA/Kr 236/23.

W prowadzonym postępowaniu organ prawidłowo odczytał wniosek skarżącego jako wniosek o wzruszenie niekorzystnej dla niego ostatecznej decyzji, przedkładając nowy dowód – oświadczenie świadka , którego skarżący rozpoznał wśród żyjących działaczy opozycji z czasów PRL i zastosował tryb wznowienia postępowania, który ma zawsze pierwszeństwo, przed trybem z art. 154 k.p.a. Skarżący upatrywał podstawy do wzruszenia decyzji ostatecznej w fakcie odnalezienia przez niego osoby, która mogłaby złożyć zeznania potwierdzające zasadność przyznania skarżącemu statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Organ przeprowadził żądany przez skarżącego dowód z zeznań świadka W. W. (żona skarżącego nie złożyła dodatkowych zeznań o czym poinformował skarżący pismem z dnia 28 lipca 2023 r) i załatwił wniosek skarżącego w trybie wznowienia postępowania w pierwszej kolejności (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.), czego wynikiem jest skarżona decyzja. Do rozpoznania pozostaje jeszcze wniosek skarżącego o wzruszenie ostatecznej decyzji w trybie art. 154 § 1 k.p.a., na co zwrócono uwagę w prawomocnym i wiążącym wyroku z dnia 25 kwietnia 2023 r. sygn. akt II SA/Kr 236/23 (uchylającym zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą) odczytując w pełni wolę skarżącego wyrażoną w piśmie z dnia 13 października 2022 r.

Z oceny zgromadzonych w sprawie dowodów, dokonanej przez organ w całokształcie zebranego materiału dowodowego, nie wynika, aby strona spełniła wymienione przesłanki ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. Organ ponownie i trafnie ocenił oświadczenia świadków dołączone przez stronę na etapie postępowania zwyczajnego i nadzwyczajnego, a także ich zeznania, to jest W. W., Z. W. i E. N..

Organy zgromadziły wszystkie dostępne im dowody, przeprowadzając wyczerpujące ustalenia, w tym zwróciły się do Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej o przekazanie informacji na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej, o treści zgromadzonych dokumentów dotyczących wnioskodawcy. W odpowiedzi z dnia 11 stycznia 2023 r. Instytut Pamięci Narodowej poinformował, że w wyniku przeprowadzonej kwerendy archiwalnej odnaleziono akta paszportowe skarżącego, zawierające informacje o jego wyjeździe do Jugosławii w 1987 r, wniosek o wydanie paszportu, który został rozpoznany pozytywnie. W przesłanej i istniejącej dokumentacji brak było jakichkolwiek informacji dotyczących działalności opozycyjnej skarżącego lub doznanych przez niego represji, określonych przepisami ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej.

W ocenie Sądu organy prawidłowo oceniły materiał dowodowy, po wznowieniu postępowania w kontekście obowiązujących przepisów prawa materialnego właściwie uznając, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Przejawów aktywności podejmowanych przeciw ówczesnej władzy takich jak : kolportaż gazetek, uczestnictwo w spotkaniach, mszach świętych, uroczystościach czy protestach, a nawet założenie związku Solidarność w Spółdzielni Pracy [...] – jedynie ogólnie potwierdzonych w zeznaniach świadka W. W., nie można zaliczyć jako działań skarżącego o charakterze niepodległościowym w rozumieniu art. 2 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej. Aby działania mogły być za takie uznane, musiały być ukierunkowane i prowadzone w ramach zorganizowanych struktur lub w ścisłej współpracy z nimi, zakazane, prowadzone na rzecz odzyskania niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, trwające co najmniej 12 miesięcy. Nie każda zatem działalność patriotyczna, może zostać potraktowana jako działalność spełniająca przesłanki ustawy. Ustawodawca wprost wskazał, że chodzi o działalność, którą można określić mianem szczególnych zasług prowadzoną z narażeniem własnego życia, wolności, majątku lub praw pracowniczych. Dowodów na tego typu działalność skarżącego, wypełniającą przesłanki z art. 2 ustawy w rozpoznawanej sprawie nie stwierdzono, co też prawidłowo zostało ocenione przez organ.

Przechodząc do rozważań nad okolicznościami mającymi w ocenie skarżącego wykazywać poddanie go represjom, o których stanowi art. 3 ustawy, stwierdzić należy, że skarżący podtrzymuje stanowisko, że zwolnienie go z pracy, a następnie przywrócenie, ale jedynie na pół etatu, miało charakter represyjny. W tym zakresie Sąd podzielił jednak stanowisko organu który ocenił, że nie ma dowodów potwierdzających zwolnienie skarżącego z pracy z powodów politycznych. Powodem zwolnienia z dnia 29 maja 1980 r było samodzielne wystosowanie przez skarżącego pisma do Prokuratury w Krakowie zawiadamiającego o nieprawidłowościach w zakładzie pracy związanych z zagrożeniem ochrony środowiska i ppoż. Przy czym, po przywróceniu do pracy na skutek orzeczenia Terenowej Komisji Odwoławczej ds. Pracy z dnia 11 sierpnia 1980 r, wypowiedziano skarżącemu warunki pracy i płacy w części dotyczącej wymiaru zatrudnienia w dniu 31 stycznia 1990 r. Jak wynika z umowy o pracę z dnia 2 maja 1990 r. skarżący te warunki przyjął. Zarówno pierwsza i druga, wskazana przez stronę okoliczność, nie wypełnia przesłanek określonych w art. 3 pkt 3 d ww. ustawy.

Powoływane przez skarżącego przesłuchiwanie przez Służbę Bezpieczeństwa, czy zamykanie na 48 godzin - pomijając nawet fakt, że skarżący sam nie potrafił podać dat tych zdarzeń, a organ nie dysponował innymi dowodami potwierdzającymi te okoliczności – to, o ile niewątpliwie tego rodzaju doświadczenia mogły mieć charakter represyjny ze strony ówczesnej władzy, to jednak nie zaliczają się do katalogu, z którymi przepisy ustawy wiążą możliwość potwierdzenia statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych. Tylko zaś te zdarzenia, które zostały wymienione w cytowanych przepisach ustawy, mogą spowodować uznanie, że dana osoba była działaczem opozycji antykomunistycznej lub była represjonowana z przyczyn politycznych w rozumieniu ustawy. W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że żadne inne zdarzenia, okoliczności i kłopoty nie mogą być uznane za działalność antykomunistyczną lub represję w rozumieniu ustawy, chociażby w subiektywnej ocenie osoby poszkodowanej stanowiły one dużą dolegliwość (por. wyrok WSA w Kielcach z 19 października 2017 r., II SA/Ke 540/17; wyrok WSA w Poznaniu z 8 lutego 2017 r., II SA/Po 742/16).

Zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. a ustawy osobą represjonowaną z powodów politycznych jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r., przebywała w więzieniu lub innym miejscu odosobnienia na terytorium Polski, na mocy wyroku wydanego w latach 1956-1989, albo bez wyroku jednorazowo przez okres dłuższy niż 48 godzin lub wielokrotnie przez łączny okres dłuższy niż 30 dni, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Przepis wymaga kumulatywnego wystąpienia trzech przesłanek: 1) pobytu w więzieniu lub innym miejscu odosobnienia na terytorium Polski na mocy wyroku wydanego w latach 1956-1989 albo bez wyroku, 2) okresu pozbawienie wolności jednorazowo - dłużej niż 48 godzin lub wielokrotnie - dłużej niż 30 dni oraz 3) że taki pobyt był konsekwencją prowadzenia działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce.

Wnioskodawca nie przedłożył, bądź nie przywołał żadnych dowodów potwierdzających, że tego rodzaju okoliczności w jego życiu wystąpiły.

Należy podkreślić, że o ile zebranie pełnego materiału dowodowego jest niewątpliwie obowiązkiem organu, to obowiązek ten nie ma charakteru absolutnego w tym znaczeniu, że organ nie jest zobowiązany do poszukiwania, niejako w zastępstwie strony, dowodów mających potwierdzić korzystne dla tej strony okoliczności. Innymi słowy w niniejszej sprawie organy nie miały obowiązku poszukiwać samemu dowodów na okoliczności podawane przez skarżącego. Zatem wymagane jest jedynie, aby organ zgromadził wszystkie dostępne mu dowody, tak aby przeprowadzić wyczerpujące ustalenia, ale to na wnioskodawcy, w razie braku możliwości zgromadzenia takich dowodów przez organ, ciąży obowiązek udowodnienia okoliczności, na podstawie których wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. Postępowanie w sprawie potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej wszczyna się co do zasady na wniosek osoby ubiegającej się o ten status, zatem to ta osoba ma dołączyć do wniosku dowody potwierdzające spełnienie oznaczonych przesłanek (por. wyroki NSA z 29 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1452/20; z 14 lipca 2020 r., sygn. akt II OSK 645/20; z 26 maja 2020 r., sygn. akt II OSK 2864/19). W ocenie Sądu skarżone organy oceniły materiał dowodowy w kontekście obowiązujących przepisów prawa materialnego prawidłowo uznając, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Na podstawie art. 5 ustawy organ mógł w drodze decyzji administracyjnej potwierdzić status odpowiednio działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych wyłącznie osobie spełniającej warunki wskazane w art. 2 ust. 1 i art. 3. Na podstawie prawidłowych i wyczerpujących ustaleń, trafnie oceniono, że skarżący nie wykazał, a w toku postępowania nie ustalono, by prowadził on działalność opozycyjną w rozumieniu art. 2 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej lub podlegała którejkolwiek z represji ujętych w art. 3 ww. ustawy.

Wbrew twierdzeniom skarżącego (rozprawa k - 70) w dokumentach nie ma żadnych faktów i dat świadczących o tym że był on czterokrotnie zatrzymywany na 48 godzin " i przed i w trakcie i po stanie wojennym".

Co istotne, w sporządzonym własnoręcznie (k – 40 akt administracyjnych) w dniu 18 marca 2019 r "życiorysie opozycjonisty i osoby represjonowanej od 1979 do 1983 r" i złożonym wniosku skarżący wymienia swoje "zadania walki opozycyjnej" jedynie jako : " dystrybucja i kolportaż tzw. bibuł oraz książek z drugiego wydania podziemia i znaczków okolicznościowych z Solidarności, dostarczonych z Warszawy i Małopolskiej Solidarności i Nowej Huty przez dysponenta pana E. N."... "uczestnictwo w spotkaniach do odbioru materiałów solidarnościowych, udział w patriotycznych spotkaniach i mszach w Mistrzejowicach, Szklanych Domach w Kamieniołomie i Kościele Jezuitów i Dominikanów w Krakowie oraz w Bazylice Mariackiej w Krakowie i w Warszawie na Żoliborzu im St. Kostki (u wikariusza ks. Popiełuszki)" jak zaznacza skarżący "spotkania z udziałem w nabożeństwach patriotycznych były poddawane po zakończeniu presjom : ZOMO,MO,SB w rozproszeniu gazem łzawiącym, armatkami wodnymi itp."

Należy przyjąć , że sporządzony własnoręcznie przez skarżącego na potrzeby założonej sprawy dokument jest kompletny i zupełny. Choć skarżący twierdzi, że zasłużył na "tytuł opozycjonisty i osoby represjonowanej" jednak organ prawidłowo stwierdza, że przesłanki ustawy do przyznania statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych nie zostały spełnione.

Jednocześnie podkreślić należy, że nie jest kwestionowana i zasługuje na pełną aprobatę postawa patriotyczna skarżącego w trudnym dla Państwa Polskiego i Narodu okresie, jednak w świetle przepisów ustawy brak podstaw, by przyznać mu żądany status.

Mając powyższe na uwadze, sąd w oparciu o art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.