Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2719/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-05-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: § 4 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2007 nr 159 poz 1128
law: Rozporzadzenie Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart  kierowców oraz warunków przechowywania tych danych.
journal: Dz.U.UE.L 2010 nr 168 poz 16 art. 1 pkt 3 lit. b)
law: Rozporządzenie Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z  jednostek pojazdowych oraz kart kierowców

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Magdalena Bosakirska Sędzia NSA Andrzej Skoczylas (spr.) Sędzia del. WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Michał Mazur po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej B. Spółki z o.o. w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R. z dnia 12 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 444/14 w sprawie ze skargi B. Spółki z o.o. w G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w R.; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz B. Spółki z o.o. w G. kwotę 320 (trzysta dwadzieścia) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 12 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 444/14 (dalej wyrok z 12 sierpnia 2014 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (dalej WSA albo sąd I instancji) oddalił skargę wywiedzioną przez B. sp. z o.o. w G. (dalej spółka albo skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej GITD) z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] (dalej decyzja z [...] lutego 2014 r.) zapadłą w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.

Wyrok ten zapadł w następującym stanie prawnym i faktycznym sprawy:

W dniu 1 sierpnia 2013 r. przeprowadzona została na drodze krajowej nr 19 w miejscowości K. kontrola zespołu pojazdów, tj. ciągnika siodłowego marki Iveco o nr rej. [...] wraz z naczepą marki Petro o nr rej. [...], którym kierował M. C.. Z przeprowadzonej kontroli sporządzony został protokół nr [...]. W toku kontroli stwierdzono naruszenie obowiązków w zakresie częstotliwości wczytania danych z karty kierowcy (ostatnie wczytanie karty miało miejsce 19.04.2013 r. – 104 dni od poprzedniego odczytu). Wobec powyższych okoliczności [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wszczął postępowanie, a następnie po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego decyzją z dnia 30 września 2013 r., nr [...] (dalej decyzja z [...] września 2013 r.) nałożył karę pieniężną w wysokości 500 zł.

Organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonej kontroli ustalono, że doszło do naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy i na podstawie art. 92a ust. 1, 6 i 7 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. 2013, poz. 1414 ze zm., dalej u.t.d.) oraz lp. 6.3.11 zał. nr 3 do ustawy wymierzono karę za stwierdzone naruszenia.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła spółka zarzucając naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 105 § 1, art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2013, poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.) oraz błędną wykładnię art. 10 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 (Dz. U. UE nr L 102/1 z 11.04.2006 r. – zwane dalej rozporządzeniem (WE) nr 561/2006); art. 1 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1.07.2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców; § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5.11.2010 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych. Zarzucono także naruszenie art. 15 ust. 7 lit. b rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20.12.1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym. Strona odwołująca wskazała, że kierowca prowadził pojazd wyposażony w cyfrowy tachograf na cztery dni przed kontrolą. W okresie wcześniejszym (rok czasu) nie był oddelegowany do prowadzenia pojazdu z tachografem cyfrowym. Powyższe powoduje, że nie był obowiązany do sczytywania danych z karty kierowcy, gdyż nie prowadził on pojazdów z tachografami cyfrowymi. W ocenie odwołującego organ naruszył przepisy, gdyż skontrolował okres wykraczający poza 29 dni poprzedzające kontrolę. Zawnioskował o uchylenie decyzji.

Decyzją z 3 lutego 2014 r. GITD działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.; art. 4 pkt 22 lit. h, lit. s, art. 92a ust. 1, 2, 6 oraz art. 92b ust. 1 u.t.d.; lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, § 3 i § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23.08.2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. z 2007 r., nr 159, poz. 1128, dalej rozporządzenie z 2007 r.), art. 23a ustawy z dnia 29.07.2005 r. o systemie tachografów cyfrowych (Dz.U. Nr 180, poz. 1494 ze zm.), art. 10 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 561/2006.

Dokonując wykładni znajdujących w sprawie zastosowanie przepisów GITD uznał sformułowane zarzuty za niezasadne podkreślając, że obowiązek sczytywania odpowiednich danych przez przedsiębiorcę wynika z § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23.08.2007 r. Organ wskazał, że nie znalazł postaw do zastosowania art. 92c ust. 1 u.t.d., albowiem do stwierdzonych naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. Natomiast art. 92b u.t.d. ma zastosowanie do przypadków stwierdzenia naruszeń z zakresu czasu pracy kierowców a takie naruszenia nie zostały stwierdzone.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu dotyczącego objęcia kontrolą okresu ponad 29 dni przed kontrolą GITD powołując się na zapisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18.07.2008 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz.U. 2008 r., nr 132, poz. 841, dalej rozporządzenie z 2008 r.) organ kontrolny miał prawo badać poprawność działania jak i prawidłowość obsługi urządzenia pomiarowo-kontrolnego, jakim jest tachograf. Funkcjonariusz ma obowiązek sprawdzenia stanu technicznego, poprawności działania jak i obsługi tachografu, ma prawo zweryfikować poprawność regularnego sczytywania danych z pojazdu jak i karty kierowcy. Zapis wskazujący, że kontroli podlega bieżący dzień i 28 dni wstecz dotyczy aktywności kierowcy i jego czasu pracy w rozumieniu przepisów rozporządzenia 561/2006.

Organ wyjaśnił, że rozporządzenie Komisji nr 581/2010 określa maksymalne okresy wczytywania danych. Natomiast art. 10 ust. 5 lit. a ppkt ii rozporządzenia nr 561/2006 (WE) daje Państwom Członkowskim kompetencję do określenia częstotliwości pobierania danych ze wskazaniem, że dopuszczalne jest określenie krótszych terminów wczytywania danych. Powyższe realizuje § 4 pkt 1 rozporządzenia z 2007 r., zgodnie z którym dane z karty kierowcy pobiera się co najmniej raz na 28 dni. Zatem częściej niż wynikałoby to z przepisów rozporządzenia nr 581/2010 Komisji UE. Przepisy rozporządzenia z 2007 r. określają surowsze wymagania w zakresie sczytywania danych niż czyni to rozporządzenie unijne. Przepisy rozporządzenia nr 581/2006 miałyby zastosowanie wówczas gdyby Państwo Członkowskie określiło dłuższe okresy sczytywania.

Organ zauważył, że obowiązek regularnego wczytywania danych z karty kierowcy nie jest uzależniony od tego czy w danym okresie kierowca prowadził pojazd wyposażony w tachograf cyfrowy czy też analogowy.

Reasumując organ odwoławczy wskazał, że wbrew zarzutom odwołania, postępowanie prowadzone było z poszanowaniem przepisów k.p.a., stronie zapewniono czynny udział w prowadzonym postępowaniu, dokładnie wyjaśniono stan fatyczny niezbędny do załatwienia sprawy, uczyniono zadość obowiązkowi zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

W skardze wniesionej do WSA spółka wniosła o uchylenie powyżej opisanej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania, ewentualnie ich uchylenie i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 k.p.a. Kwestionowanej decyzji zarzuciła nadto:

- naruszenie art. 10 ust. 5 lit. a-b rozporządzenia (WE) nr 561/2006 poprzez jego błędną wykładnię;

- naruszenie § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2007 r. przez jego błędną wykładnię;

- naruszenie § 2 pkt 2 ww. rozporządzenia w zw. lit. s w rozdziale I załącznika IB do rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 poprzez błędną wykładnię;

- naruszenie § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2007 r. przez błędną wykładnię;

- naruszenie art. 1 ust. 1-3 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 oraz nieuwzględnienie treści pkt 3 preambuły do tego rozporządzenia;

- naruszenie art. 92a ust. 1 u.t.d. przez jego bezpodstawne zastosowanie;

- naruszenie lp. 6.3.11 załącznika 3 do u.t.d.;

- naruszenie art. 105 § 1 k.p.a.;

- naruszenie art. 15 ust. 7 lit. b rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20.12.1985 r.

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Uzasadniając zapadły wyrok WSA uznał wniesioną skargę za niezasadną.

Skupiając się na stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy sąd I instancji ustalił, że doszło do uchybienia obowiązku określonego normą § 4 ust.1 pkt 1 rozporządzenia z 2007 r. za co nałożył karę pieniężną w wysokości 500 zł (zgodnie z lp. 6.3.11 zał. nr 3 do u.t.d.).

Skoro wskazane wyżej przepisy wyznaczają maksymalny okres na wczytanie danych z karty kierowcy co najmniej raz na 28 dni, a w czasie kontroli ujawniono przekroczenie tego terminu, wobec tego uznać należy, że nie dochowano opisanego wymogu, co skutkuje nałożeniem kary finansowej. W świetle powołanych powyżej przepisów nie budzi wątpliwości, że wczytywaniu podlegają dane znajdujące się na karcie kierowcy w dniu dokonywania tej czynności, która powinna nastąpić co najmniej raz na 28 dni (§ 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2007 r.). Jak słusznie zauważył organ nie ma przy tym znaczenia czy kierowca w danym okresie prowadził pojazd wyposażony w tachograf cyfrowy czy też analogowy. Do obowiązków pracodawcy (przewoźnika) jest przy wykorzystaniu specjalnych narzędzi (np. klucz do pobierania danych lub komputer z oprogramowaniem podłączony do tachografu) i tzw. karty przedsiębiorstwa – pobierać dane z karty kierowcy co najmniej raz na 28 dni i dane z tachografu co najmniej raz na 90 dni. Zauważyć należy, że przesłanką do wprowadzenia wymogu posiadania karty kierowcy jest sprawdzenie czy kierowca, poza okresem prowadzenia pojazdu wyposażonego w tachograf analogowy, prowadził pojazd wyposażony w tachograf cyfrowy (i odwrotnie).

W ocenie sądu I instancji, skoro strona skarżąca, mimo wezwania nie przedłożyła m.in. wczytanych danych z karty kierowcy M. C., które zostały pobrane przed dniem kontroli a analiza danych pobranych podczas kontroli zawartych na karcie kierowcy wykazała, że ostatni odczyt miał miejsce w dniu 19.04.2013 r., tj. minęło 104 dni od ostatniego odczytu, zatem nałożenie kary na podstawie lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym było uzasadnione.

Prawidłowo także organ wskazał na brak podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 u.t.d., przewidującego możliwość umorzenia wszczętego postępowania. W realiach rozpoznawanej sprawy do stwierdzonego naruszenia doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. Sama strona skarżąca nie wykazała okoliczności których nie mogła przewidzieć lub na które nie miała wpływu. Strona skarżąca zarzuciła także, że organ nie był władny do kontrolowania okresu dłuższego niż dzień kontroli oraz kolejne 28 dni przypadające wstecz (łącznie zatem kontrola mogła obejmować 29 dni).

Zdaniem Sądu, z takim zarzutem nie sposób się zgodzić. Na mocy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 2008 r. organ kontrolujący ma prawo badać poprawność działania i obsługi tachografu, w tym ma prawo zweryfikować poprawność sczytania danych z pojazdu, jak i karty kierowcy.

Sąd nie podzielił także zarzutu skargi, jakoby w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania tj. art. 6, 7, 8, 9 k.p.a. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje żadnych podstaw do przypisania organom obu instancji zaniedbania obowiązków proceduralnych, w szczególności określonych powyższymi przepisami. Zdaniem Sądu orzekające organy dokonały prawidłowych ustaleń stanu faktycznego sprawy i właściwej jego kwalifikacji prawnej, z zachowaniem wszelkich reguł postępowania i z zapewnieniem stronie skarżącej pełnego w nim udziału. Zaskarżona decyzja zawiera stosowne uzasadnienie odpowiadające wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się zarzucanych w skardze naruszeń prawa procesowego lub materialnego.

Skarga kasacyjna została w niniejszej sprawie wniesiona przez B. Sp. z o.o. pismem z 17 października 2014 r. Skarżąca kasacyjnie reprezentowana przez adwokata, zaskarżyła wyrok z 12 sierpnia 2014 r. w całości oraz zarzuciła:

1) na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego, a to:

a) art. 10 ust. 5 lit. a - b rozporządzenia (WE) nr 561/2006 w zw. z § 1 pkt. 1 oraz § 2 pkt. 2 rozporządzenia 2007 r. w zw. z lit. s. w rozdziale I załącznika IB do rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w zw. z art. 1 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdów oraz kart kierowców, poprzez ich błędną wykładnię, przejawiającą się w przyjęciu, że pojęcie "wczytywania danych", odnosi się również do czystych, niezapisanych kart kierowców, podczas gdy z w/w przepisów prawa wynika, że "wczytywanie danych" odnosi się do danych zapisanych na nośnikach pamięci, jakimi są karty kierowców, a "odpowiednie dane" oznaczają wszelkie dane zarejestrowane przez tachograf cyfrowy, oprócz szczegółowych danych dotyczących prędkości;

b) przepisu § 4 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia z 2007 r. w zw. z art. 1 ust. 1-3 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, poprzez jego błędną wykładnię, przejawiającą się w przyjęciu, iż dane z karty kierowcy podmiot pobiera co najmniej raz na 28 dni, również wówczas kiedy na karcie kierowcy nie została zarejestrowana (zapisana) żadna aktywność, podczas gdy, zgodnie z pkt. 3 preambuły do w/w Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 "określając maksymalne okresy na wczytywanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności";

c) art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z przepisem Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do u.t.d. przez jego niewłaściwe (niesłuszne) zastosowanie, albowiem w przedmiotowym stanie faktycznym sprawy nie doszło do naruszenia przepisów regulujących obowiązek wczytywania danych z karty kierowcy;

d) art. 15 ust. 7 lit. b rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, poprzez jego błędną wykładnię, przejawiającą się w przyjęciu, iż uprawnienia służb kontrolnych, związane z kontrolą kierowcy prowadzącego pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące, zgodnie z załącznikiem IB, obejmują okres dłuższy niż dzień bieżący i poprzednie 28 dni, podczas gdy w/w uprawnienia obejmują wyłącznie dzień bieżący i poprzednie 28 dni,

2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania, a to:

a) art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 6, 8 k.p.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - poprzez niesłuszne oddalenie skargi przez Sąd I instancji, choć WSA w Rzeszowie zobligowany był uchylić w całości zarówno zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję Organu I instancji z przyczyn wskazanych w pkt. 1 a-d niniejszej skargi kasacyjnej. Powyższe potwierdza, że omawiane uchybienie przepisom postępowania nie tyle mogło, co rzeczywiście miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem gdyby się go Sąd I instancji nie dopuścił, wówczas treść wyroku byłaby zupełnie inna.

Mając powyższe na uwadze skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w części ma usprawiedliwione podstawy.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to związanie NSA zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej, które mogą dotyczyć wyłącznie ocenianego wyroku Sądu I instancji, a nie postępowania administracyjnego i wydanych w nim rozstrzygnięć.

Natomiast stosownie do treści art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom określonym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.

Przepis art. 174 p.p.s.a stanowi z kolei, iż skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: a) naruszenia prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) lub b) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). W świetle cytowanych przepisów do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów procesowych, które w jego ocenie naruszył Sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja - w stosunku do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji – w odniesieniu do przepisów postępowania. A zatem Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować.

Gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, to w pierwszej kolejności należy rozpoznać ten drugi z zarzutów, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 t., FSK 618/04, ONSAiWSA 2005, nr 6, poz. 120; zob. szerzej J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 419).

W analizowanej skardze kasacyjnej sformułowano zarówno zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenie, w ocenie kasatora, miało postać kwalifikowaną, tzn. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak i zarzuty naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie.

Sposób sformułowania zarzutów w skardze kasacyjnej powoduje, iż trzeba odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania i przepisów prawa materialnego łącznie. Naczelny Sąd Administracyjny po przeanalizowaniu tychże zarzutów kasacyjnych uznał za zasadny zarzut dotyczący obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy sformułowany na podstawie § 4 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia z 2007 r. w zw. z art. 1 ust. 1-3 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców w związku z pkt. 3 preambuły do w/w Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 oraz 151 p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a w zw. z art. 6 i 8 k.p.a.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela w tym zakresie stanowisko zaprezentowane w wyroku NSA z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2396/14 oraz w piśmie Dyrektora Departamentu Transportu Drogowego Ministerstwa infrastruktury i Rozwoju z dnia 6 maja 2015 r., w których wyrażono pogląd, iż w myśl § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. (Dz. U. Nr 159, poz. 1128 ze zm.), dane z karty kierowcy pobiera się, co najmniej raz na 28 dni. Natomiast według art. 1 pkt 3 lit. b rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. (Dz.U.UE.L.2010.168.16) w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (zwane dalej rozporządzeniem Komisji) maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie może przekraczać 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy. Oznacza to, że podmiot wykonujący przewóz naruszy powyższy obowiązek w zakresie wykonywania przewozów, a tym samym podlegać będzie odpowiedzialności administracyjnej, jeżeli nie pobierze danych z karty kierowcy co najmniej raz na 28 dni. Sąd I instancji nie podał szczegółowego sposobu liczenia tych dni, ale z uzasadnienia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i wyroku zdaje się wynikać, iż Sąd I instancji akceptuje pogląd, że czynność wczytywania danych powinna być wykonana co najmniej raz na 28 dni kalendarzowe.

Powoduje to, że kwestią zasadniczą w niniejszej sprawie jest to, czy przy realizacji tego obowiązku, podmiot obowiązany powinien uwzględnić każdy dzień kalendarzowy czy też wyłącznie dni zarejestrowanej działalności kierowcy, którego dane mają zostać sczytane. Przepisy rozporządzenia Ministra Transportu nie dokonują na tym tle jakichkolwiek rozróżnień, co skłoniło organ Sąd I instancji w analizowanej sprawie, do przyjęcia niekorzystnej dla przedsiębiorcy wykładni tych regulacji, a w rezultacie do akceptacji nałożenia kary przez organ administracji. Stanowisko Sądu I instancji nie jest prawidłowe, co doprowadziło do naruszenia przepisów prawa materialnego a także przepisów postępowania. Błąd wynika z faktu nie odniesienia się do obowiązku stosowania pkt 3 preambuły do rozporządzenia Komisji. Organ i Sąd I instancji nie wyjaśnili przyczyn, dla których stosując art. 92a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym pominął powyższy przepis rozporządzenia Komisji, który stanowi wyraźnie: "Określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności." Naczelny Sąd Administracyjny podziela w pełni pogląd o tym, że rozporządzenie Komisji nie mogło zostać pominięte przy ustalaniu okresu, w jakim skarżący miał sczytywać dane z kart kierowców (wyroku NSA z 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2396/14 oraz wyrok NSA z 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2677/14). O obowiązku stosowania się organu do przepisów rozporządzenia Komisji, decydowała treść art. 91 ust. 3 Konstytucji RP oraz związana z tym przepisem zasada zobowiązująca organy administracji do przestrzegania pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa krajowego i odmowy stosowania prawa krajowego niezgodnego z prawem wspólnotowym. Należy zwrócić uwagę na treść art. 2 rozporządzenia Komisji, w myśl którego rozporządzenie to wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich zgodnie z traktatami.

Naruszając zasadę prymatu prawa unijnego nad prawem krajowym w niniejszej sprawie pominięto, iż dniami zarejestrowanej działalności (pkt 3 preambuły rozporządzenia Komisji) są dni, w których działalność kierowcy powinna być rejestrowana dla potrzeb skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006. Okresami składającymi się z dni nierejestrowanej działalności są te okresy, gdzie nie można przedsiębiorstwu przypisać ustawowego obowiązku rejestrowania działalności kierowcy, czyli dni w których kierowca nie prowadzi pojazdu i jednocześnie nie podlega obowiązkowi odpoczynku. Innymi słowy, nie są to wszystkie dni kalendarzowe czy też dni zarejestrowanej działalności samego przedsiębiorstwa.

Nie można zatem wymagać od adresata normy ustanawiającej wymóg wczytywania danych rejestrowanych, aby realizował ten wymóg także za dni, w których obowiązek rejestracji danych nie istniał. Stosowanie sankcji administracyjnej (np. kary pieniężnej) może wchodzić w grę tyko wówczas gdy istnieje w porządku prawnym wyraźna norma prawna podlegająca sankcjonowaniu (norma sankcjonowana). Ponieważ nie można powiązać wymogu rejestracji czasu pracy kierowcy z okresem jego zatrudnienia u przedsiębiorcy, to nie można karać za brak rejestracji danych, gdy kierowca nie wykonuje przewozu lub nie jest obowiązany odpocząć od wykonywania przewozu. Dlatego też organ winien uwzględniać w toku swych działań kontrolnych jedynie dni rejestrowane, czyli takie które powinny interesować organ z uwagi na cele regulacji nakładających ograniczenia w zakresie czasu pracy kierowcy. Wątpliwości co do tej kwestii nie pozostawiają opisane wyżej przepisy rozporządzenia Komisji." (por.: wyrok NSA z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2396/14).

W toku ponownego rozpoznania sprawy rzeczą Sądu I instancji będzie ocena, czy organ nakładając na skarżącego sankcje z tego tytułu uwzględniał wszystkie dni kalendarzowe, czy też okresy zarejestrowanej działalności kierowców z uwzględnieniem okresów odpoczynku.

Nie jest natomiast zasadny zarzut naruszenia art. 15 ust. 7 lit. b rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85.

W myśl art. 15 ust. 7 lit. a rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 w związku z art. 26 rozporządzenia Rady (WE) Nr 561/2006, jeśli kierowca prowadzi pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem IB, musi być on w stanie okazać, na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych, wykresówki z bieżącego dnia oraz wykresówki używane w ciągu poprzednich 28 dni, kartę kierowcy, jeśli ją posiada oraz wszelkie zapisy odręczne i wydruki sporządzone w ciągu bieżącego dnia oraz poprzednich 28 dni zgodnie z wymaganiami niniejszego rozporządzenia oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Prowadzi to do wniosku, że w siedzibie przedsiębiorstwa powinny znajdować się wykresówki i inne dane sprzed 29 dni, podczas gdy wcześniejsze powinien mieć kierowca przy sobie w celu okazania ich na wypadek kontroli drogowej. Wymienione tu uprawnienia organów do kontrolowania i zabezpieczania materiału dowodowego służą temu, aby możliwe było dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego i w rezultacie ustalenie, czy wskazane w protokole kontroli drogowej naruszenia miały miejsce (por. wyrok NSA z 29 października 2013 r., sygn. akt II GSK 998/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w oparciu o treść art. 203 pkt 1 p.p.s.a.