Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 458/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 187 poz 1 art. 2 pkt 18;
law: Rozporządzenie Komisji (UE) NR 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w  zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu
article: art. 15zzzh ust. 1, art. 31 zo ust. 1;
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Piszczek Sędzia NSA Joanna Wegner (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Dudar po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. Polska Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lipca 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 2653/21 w sprawie ze skargi M. Polska Sp. z o.o. w W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 grudnia 2020 r. nr 440500/71/3790/2020/RDZ w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 15 lipca 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 2653/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019, poz. 2325) – zwanej dalej "p.p.s.a." oddalił skargę M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 31 grudnia 2020 r. w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek.

Wyrok Sądu Wojewódzkiego został zaskarżony przez skarżącego w całości. Skargę kasacyjną oparto na pierwszej podstawie, a zarzuty dotyczyły naruszenia art. 31zo ust. 1 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.) – zwanej dalej "ustawą COVID" w związku z art. 15zzzh ust. 1 tej ustawy poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zwolnienie z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, należne za okres od 1 marca do 31 maja 2020 r. uzależnione jest od wykazania, że podmiot ubiegający się o zwolnienie od obowiązku opłacania składek w dniu 31 grudnia 2019 r. nie znajdowała się w trudnej sytuacji w rozumieniu art. 2 pkt 18 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz.U.UE.L.187) – zwanego dalej "rozporządzeniem", podczas gdy prawidłowa wykładnia omawianego przepisu prowadzi do wniosku, że jedyną przesłanką, od spełnienia której ustawodawca uzależnił zwolnienie określonego podmiotu z obowiązku opłacania składek przez podmiot, który był zgłoszony jako płatnik składek: 1. przed dniem 1 lutego 2020 r. i na dzień 29 lutego 2020 r. 2. w okresie od 1 do 29 lutego 2020 r. i na dzień 31 marca 2020 r., 3. w okresie od 1 do 31 marca 2020 r. i na dzień 30 kwietnia 2020 r. i zgłosił do ubezpieczeń mniej niż 10 ubezpieczonych.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wobec tego, że Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się wystąpienia żadnej spośród wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. podstaw nieważności postępowania, Sąd rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej i podniesionych zarzutów. Zarzuty skargi kasacyjnej pozostają nieuzasadnione. Z tego powodu skarga kasacyjna, w myśl art. 184 p.p.s.a., podlegała oddaleniu, a motywy wyroku, zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. ograniczone do oceny tychże zarzutów.

Zaprezentowana w skardze kasacyjnej wykładnia przepisów prawa materialnego nie jest prawidłowa, a w konsekwencji zarzut popełnienia błędu w tym zakresie przez Sąd pierwszej instancji okazał się nietrafny.

Jedną z konsekwencji przynależności Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej jest bowiem obowiązek respektowania ograniczeń w udzielaniu wsparcia przedsiębiorcom krajowym. Nie można zatem podzielić stanowiska skarżącego, zgodnie z którym dla określenia przesłanek wspomnianej pomocy wystarczające jest odwołanie się do jednego tylko z przepisów ustawy krajowej, to jest art. 31zo ust. 1 ustawy COVID.

Wbrew tezie skargi kasacyjnej, konstrukcja pomocy publicznej dla przedsiębiorców z powodu pandemii nie opiera się na wyizolowanej normie krajowej, ale ma charakter złożony, bo obejmuje przepisy należące nie tylko do ustawy krajowej, ale także te, które znajdują się w Traktacie o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, rozporządzeniu oraz Komunikacie Komisji Europejskiej.

A zatem zakres uprawnienia skarżącego ustalać należy także w oparciu o szereg innych unormowań, w tym art. 15zzzh ust. 1 ustawy COVID i innych przepisów, do których ten ostatni przepis odsyła – bezpośrednio i pośrednio. Jak bowiem zasadnie wskazał Sąd pierwszej instancji, odesłanie to ma charakter piętrowy, bo wymieniony w tym przepisie Komunikat Komisji UE odwołuje się do zdefiniowanego w innym akcie prawnym pojęcia przedsiębiorstwa będącego w trudnej sytuacji. Mowa tu o art. 2 pkt 18 rozporządzenia nr 651/2014.

W skardze kasacyjnej nie zawarto zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego, co implikuje wniosek o niepodważeniu stanu faktycznego tej sprawy, zgodnie z którym wysokość niepokrytych strat u skarżącego przewyższała 50% wysokości kapitału zakładowego. Spełniona zatem została przesłanka znajdowania się przez skarżącego w trudnej sytuacji, a w konsekwencji ziściła się podstawa odmowy udzielenia pomocy. Czyni to pogląd wyrażony w wyroku Sądu pierwszej instancji o oddaleniu skargi prawidłowym, a zarzuty skargi kasacyjnej – nieuzasadnionymi.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.