Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 544/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2024-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki Asesor sądowy WSA Anna Komorowska-Kaczkowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 października 2024 r. sprawy ze skargi M. Spółki z o.o. w K. na postanowienie Zarządu Województwa Opolskiego z dnia 9 kwietnia 2024 r., nr 31/2024 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez M. Sp. z o.o. w K. (dalej jako: skarżący, strona, Spółka, Beneficjent) jest postanowienie Zarządu Województwa Opolskiego z dnia 9.04.2024 r., którym organ ten działając na podstawie przepisów art. 58, art. 59 § 1 i § 2 oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) [dalej: K.p.a.] – odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr 7/2022 wydanej przez Dyrektora Opolskiego Centrum Rozwoju Gospodarki w Opolu z dnia 16 grudnia 2022 r. w przedmiocie zwrotu części dofinansowania przyznanego na realizację projektu pn. [...] na podstawie Umowy o dofinansowanie nr [...] z dnia 30 sierpnia 2017 r. ze zm. w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2014-2020.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

W dniu 30 sierpnia 2017 r. skarżąca zawarła z Województwem Opolskim, Umowę nr [...] o dofinansowanie projektu pn. [...] (zwaną dalej: Umową o dofinansowanie).

Pismem z dnia 19 maja 2022 r. OCRG przekazało Informację Pokontrolną Nr [...] z wizyty monitoringowej przeprowadzonej miejscu realizacji projektu nr [...] pn.: "[...]", tj. w siedzibie M. Sp. o. o. Na podstawie ww. Informacji Beneficjent został wezwany do zwrotu części pobranego dofinansowania w wys. 1.506.628,47 zł wraz z należnymi odsetkami w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Należność nie została uregulowana.

W konsekwencji powyższego, Dyrektor OCRG w dniu 16 grudnia 2022 r. wydał decyzję nr 7/2022 określającą przypadające do zwrotu przez Spółkę środki dofinansowania w kwocie 1.552.319,30 zł wraz z należnymi odsetkami.

Ww. decyzja została doręczona w dniu 23 grudnia 2022 r.

Pełnomocnik Spółki w dniu 19 stycznia 2023 r. za pośrednictwem operatora pocztowego wysłał odwołanie od ww. decyzji z 16.12.2022 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Dnia 20 lutego 2023 r. wydane zostało postanowienie nr [...] ZWO o niedopuszczalności odwołania i odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Na powyższe postanowienie Spółka w dniu 03 kwietnia 2023 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu.

Wyrokiem WSA w Opolu z dnia 15 listopada 2023 r. (sygn. akt I SA/Op 139/23) uchylono zaskarżone postanowienie.

Zdaniem Sądu organ II instancji w pierwszej kolejności winien wydać postanowienie w sprawie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji, a po jego uprawomocnieniu, postanowienie w sprawie przywrócenia/nieprzywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji.

Dnia 15 stycznia 2024 r. wydane zostało postanowienie nr [...] ZWO w sprawie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, które zostało doręczone pełnomocnikowi strony w dniu 01 lutego 2024 r.

Na powyższe postanowienie nr [...] ZWO strona nie wniosła skargi do WSA, w związku z powyższym stało się prawomocne.

Kolejno organ wydał zaskarżone w przedmiotowej sparwie postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

W uzasadnieniu wskazał, że przedmiotowa decyzja doręczona została w dniu 23 grudnia 2022r r. w Urzędzie Pocztowym miasta K. do rąk osoby upoważnionej do odbioru przesyłek pocztowych, tj. J. K.

Pełnomocnik strony w dniu 19 stycznia 2023 r. nadał odwołanie od decyzji, w którym złożył wniosek o przywrócenie terminu do jego złożenia.

Do wniosku o przywrócenie terminu dołączone zostało Oświadczenie J. K. z dnia 17 stycznia 2023 r., w którym wskazała, że oryginał decyzji został przez nią przekazany p. O. F. (prezesowi spółki M. Sp. z o.o.) w dniu 12 stycznia 2023 r.

Zatem strona dopełniła wymogów formalnych dotyczących wniesienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania (złożenie odwołania i wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu).

Przechodząc do merytorycznej zasadności wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania organ stwierdził, że strona nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu.

Wyjaśnił, że skoro zarządca spółki ustanowił pełnomocnika do doręczeń pocztowych, należy uznać, że działania lub zaniechania pełnomocnika pocztowego odnoszą się wprost do sytuacji faktycznej i prawnej beneficjenta.

We wniosku o przywrócenie terminu strona podnosi, iż z uwagi na [...] w zakładzie produkcyjnym spółki, zaistniała konieczność redukcji etatów, a jedną osobą zajmującą się jej sprawami była J. K., która na podstawie udzielonego pełnomocnictwa pocztowego w dniu 23 grudnia 2022 r. odebrała decyzję.

Z uwagi na fakt, że korespondencja zawierająca oryginał decyzji została skutecznie doręczona pełnomocnikowi - J. K., należy uznać, że miała ona prawo odbioru przesyłek poleconych za zwrotnym poświadczeniem odbioru. Strona nie podnosi zarzutu, że korespondencja bezpodstawnie została wydana pełnomocnikowi.

Wobec tego należy uznać, że w dniu 23 grudnia 2022 r. decyzja została skutecznie doręczona stronie, a 14-dniowy termin na złożenie odwołania od decyzji, liczony od dnia 24 grudnia 2022 r. upłynął bezskutecznie 09 stycznia 2023 r. (ostatni dzień na wniesienie odwołania).

Strona nie wykazała, że doręczenie decyzji prezesowi spółki, O. F. w dniu 12 stycznia 2023 r. z nastąpiło z obiektywnie uzasadnionych przyczyn (bez winy strony). Za taką przyczynę nie można uznać faktu, że miejsce zamieszkania prezesa jest za granicą i dopiero jego przyjazd do Polski 12 stycznia 2023 r. umożliwił doręczenie mu decyzji za pośrednictwem pełnomocnika pocztowego. Przedmiotowa korespondencja odebrana przez pełnomocnika pocztowego mogła i powinna zostać przekazana za pośrednictwem powszechnie dostępnych środków komunikacji, np. faks, e-mail, kurier itp. Beneficjent, ustanawiając pełnomocnika pocztowego w kraju, gdzie zarejestrował i prowadzi działalność gospodarczą, powierzył mu tym samym czynność informowania o odebranych przesyłkach. Pełnomocnik pocztowy - J. K., odbierając przedmiotową korespondencję z pewnością miała świadomość, że jest to korespondencja urzędowa (posiadała pieczęcie urzędowe), prawdopodobnie wymagająca podjęcia określonych czynności, których zaniedbanie wiąże się z określonymi konsekwencjami.

Organ zwrócił uwagę, że Beneficjent ustanawiając pełnomocnika pocztowego do odbioru przesyłek, ponosi pełną odpowiedzialność za działania i zaniechania tego pełnomocnika. Nie ma przy tym znaczenia, że pełnomocnik, jak oświadczył, nie chciał otwierać przesyłki, czy też nie miał woli jej natychmiastowego wysłania.

Okolicznością przemawiającą za przywróceniem terminu do wniesienia odwołania nie jest również fakt [...] w zakładzie produkcyjnym Beneficjenta (30 grudnia 2020 r.), pogarszająca się sytuacja finansowa i redukcja etatów.

Decyzja została wydana i wysłana prawie 2 lata po wypadku, w związku z czym Beneficjent od dawna miał świadomość nieobecności pracowników w miejscu realizacji projektu. Beneficjant nie poinformował od tego czasu organu I instancji o zmianie adresu do doręczeń korespondencji. Integralną częścią Umowy o dofinansowanie, jest Załącznik nr 1-Wniosek o dofinansowanie, w którym Beneficjent wskazuje adres swojej siedziby, jak również ma możliwość wskazania dodatkowego adresu do korespondencji. Z dokumentacji projektowej wynika, że we wniosku o dofinansowanie z dnia 30 marca 2017 r. Beneficjent nie wskazał żadnego innego adresu do korespondencji, poza siedzibą swojej spółki, tj.: [...] K., ul. [...], a w trakcie realizacji projektu, Aneksem nr [...] z dnia 14 lutego 2019 r. dokonał zmiany adresu swojej siedziby na: [...] K., ul. [...]. Dodać należy, że zmiana adresu siedziby czy adresu do korespondencji Beneficjenta jest możliwa na każdym etapie realizacji projektu. Ponadto na etapie prowadzonego postępowania administracyjnego, strona była informowana, iż w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu, w tym adresu elektronicznego.

Strona ustanowiła pełnomocnika pocztowego - J. K. Zarzut strony, iż J. K. jest byłym pracownikiem Beneficjenta i nie wiążą ją ze spółką jakiekolwiek więzy stosunku pracy/zlecenia, a oprócz pełnomocnictwa do odbioru korespondencji nie posiada żadnych praw związanych z reprezentacją spółki, jest okolicznością prawnie irrelewantną. Beneficjent udzielił J. K. pełnomocnictwa do odbioru przesyłek pocztowych, które w jego imieniu odbierała. W związku z powyższym nie ma znaczenia jej uprzedni stosunek pracy w spółce Beneficjenta.

Strona niezasadnie również podnosi, iż z uwagi na przerwą świąteczną i noworoczną, O. F. zaplanował wizytę w Polsce po nowym roku, tj. dnia 12 stycznia 2022 r. z uwagi na termin rozprawy sądowej, natomiast J. K. zgodziła się odebrać korespondencję i przekazać ją osobiście po powrocie Beneficjenta.

Zgodnie z przepisami prawa, termin na wniesienie odwołania liczony jest od daty doręczenia korespondencji stronie.

Analogicznie fakt zamieszkania za granicą, pochodzenie i nieposługiwanie się językiem polskim oraz aktywność zawodowa w Szwajcarii prezesa - O. F., który jak wynika z wniosku o przywrócenie terminu, był jedynym zajmującym się sprawami spółki, nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu na wniesienie odwołania. Miejsce zamieszkania prezesa spółki poza granicami państwa polskiego oraz fakt pochodzenia i stałego zamieszkania poza granicami Polski nie zwalnia go z przestrzegania norm prawodawstwa ustanowionego w kraju (prawa polskiego), w którym zarejestrował i prowadził swoją działalność gospodarczą. Beneficjant w tym celu ustanowił pełnomocnika pocztowego, który był zobowiązany do odbioru przesyłek pocztowych i przekazania ich niezwłocznie O. F. Termin na wniesienie odwołania był wskazany w pouczeniu zawartym w decyzji. W sytuacji nieposługiwania się językiem polskim, Beneficjent mógł i powinien skorzystać z pomocy pełnomocnika do spraw urzędowych i sądowych, gdyż składając np. deklaracje podatkowe, czy ubezpieczeniowe, był i jest zobowiązany w Polsce do stosowania obowiązującego języka urzędowego.

Organ stwierdził dodatkowo, że sytuacja związana z pandemią Covid-19 nie ma znaczenia, co do dochowania terminu na wniesienie odwołania od decyzji, ponieważ Beneficjent ustanowił pełnomocnika pocztowego, który skutecznie przesyłkę odebrał. Oczywiście istnieją sposoby komunikacji elektronicznej co mogło być przez stronę wykorzystane i nie ma na nią wpływu stan epidemii.

Skoro Beneficjent nie znając języka polskiego, zarejestrował i prowadził spółkę, to powinien być przygotowany na uczestniczenie (osobiście lub przez pełnomocnika) w różnego rodzaju postępowaniach urzędowych. Beneficjent nie posługujący się językiem polskim, mógł i powinien zapewnić sobie tłumaczenia dokumentów także w toku prowadzonego postępowania administracyjnego.

Ponadto Beneficjent uczestniczył w postępowaniu administarcyjnym i miał wiedzę, że w wyniku prowadzonego postępowania administracyjnego niebawem wydana zostanie przez OCRG Decyzja (Zawiadomienie o zakończeniu postępowania administracyjnego do dnia 30 listopada 2022 r. - pismo z dnia 25 października 2022 r., doręczone dnia 27 października 2022 r.).

Strona podniosła także, że od [...] w zakładzie produkcyjnym, kwestie związane z działalnością administracyjną spółki załatwiała A. K., która od 02/2021 do 05/2021 przebywała na zwolnieniu lekarskim, a następnie złożyła wypowiedzenie i jedyną osobą w spółce pozostawał O. F. Organ również w tym przypadku stwierdził, że O. F., będący prezesem, jest odpowiedzialny za zarządzanie spółką, a wszelkie trudności kadrowe, nie są argumentem przemawiającym za niewywiązaniem się z obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym dotrzymania terminu na złożenie odwołania od decyzji. W takim przypadku, to Beneficjent, jako prezes i jedyna osoba w spółce jest odpowiedzialny za wszelkie zdarzenia w spółce i związane z tym konsekwencje.

Zdaniem organu nie ma istotnego znaczenia, w zakresie wniosku o przywrócenie terminu, że w związku z [...] w zakładzie produkcyjnym toczy się postępowanie sądowe, a do czasu jego wyjaśnienia towarzystwo ubezpieczeniowe odmówiło wypłaty odszkodowania. Należy podkreślić, że w sprawie [...] toczy się postępowanie karne, w którym prezes zarządu Beneficjenta ma status oskarżonego (SR w K., [...]). Skarżący nie uzyskał odszkodowania za straty materialne z uwagi na wstrzymanie/zawieszenie przez ubezpieczyciela procedur likwidacyjnych do czasu zakończenia postępowania karnego. Zdaniem organu gdyby ustalenia w jaki sposób doszło do [...] były jasne i jednoznaczne (tak twierdzi Beneficjent w skardze), to nie byłoby postępowania karnego, w którym O. F. ma status oskarżonego, a ubezpieczyciel nie zawieszałby postępowania likwidacyjnego.

W opinii organu nie zostało przez stronę wykazane, że pełnomocnik pocztowy nie mógł w okresie od 23 grudnia 2022 r. do 9 stycznia 2023 r. doręczyć korespondencji prezesowi Spółki z powodu niemożliwej do przezwyciężenia przeszkody.

W konsekwencji organ nie znalazł podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

We wniesionej skardze strona zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, a to:

a) art. 7, 77 i 107 § 3 K.p.a. poprzez:

• dokonanie błędnych, niepełnych, a nadto dowolnych ustaleń faktycznych organu I instancji, polegających zwłaszcza na zaniechaniu ustalenia okoliczności związanych zarówno z datą doręczenia decyzji organu I instancji jak i okoliczności indywidualnych związanych z samą skarżącą powodujących trudne do przezwyciężenia przeszkody w możliwości dopełnienia terminu do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji

• brak weryfikacji okoliczności podnoszonych we wniosku o przywrócenie terminu, a dotyczących faktycznej sytuacji skarżącej

b) art. 58 K.p.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sytuacji spełnienia przez skarżącą przesłanek do wniesienia tegoż w wniosku w świetle okoliczności powodujących niemożność złożenia odwołania w terminie.

Mając powyższe na uwadze, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie odwołania do merytorycznego rozpoznania organowi II instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz strony kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości według norm prawem przewidzianych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej jako: [p.p.s.a.], zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym tu zastosowania).

Badając prawidłowość zaskarżonego postanowienia według powyższych kryteriów, Sąd nie stwierdził, by zostało ono podjęte z naruszeniem przepisów prawa.

Kontroli Sądu podlega postanowienie Zarządu Województwa Opolskiego z dnia 9.04.2024 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr 7/2022 wydanej przez Dyrektora Opolskiego Centrum Rozwoju Gospodarki w Opolu z dnia 16 grudnia 2022 r. w przedmiocie zwrotu części dofinansowania przyznanego na realizację projektu pn. [...] na podstawie Umowy o dofinansowanie nr [...] z dnia 30 sierpnia 2017 r. ze zm. w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Opolskiego na lata 2014-2020.

Z niekwestionowanych okoliczności faktycznych sparwy wynika, że Dyrektor OCRG w dniu 16 grudnia 2022 r. wydał decyzję nr 7/2022 określającą przypadające do zwrotu przez Spółkę środki dofinansowania w kwocie 1.552.319,30 zł wraz z należnymi odsetkami.

Ww. decyzja została doręczona w dniu 23 grudnia 2022 r. do rąk pełnomocnika pocztowego skarżacej Spółki – J. K.

W sprawie nie jest podważane, że korespondencja zawierająca oryginał ww. decyzji została skutecznie doręczona pełnomocnikowi - J. K., która miała prawo odbioru przesyłek poleconych za zwrotnym poświadczeniem odbioru.

Zatem w dniu 23 grudnia 2022 r. decyzja została skutecznie doręczona stronie, a 14-dniowy termin na złożenie odwołania od decyzji, liczony od dnia 24 grudnia 2022 r. upłynął bezskutecznie 09 stycznia 2023 r. (ostatni dzień na wniesienie odwołania, gdyż 7 i 8 stycznia 2023 r. to sobota i niedziela).

Pełnomocnik Spółki w dniu 19 stycznia 2023 r. za pośrednictwem operatora pocztowego wysłał odwołanie od ww. decyzji z 16.12.2022 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Wypełniajac zalecenia zawarte w wyroku WSA w Opolu z dnia 15 listopada 2023 r. (sygn. akt I SA/Op 139/23) organ wydał w dniu 15 stycznia 2024 r. postanowienie nr [...] ZWO w sprawie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, które zostało doręczone pełnomocnikowi strony w dniu 01 lutego 2024 r. i od którego nie wniesiono skargi do sądu.

Kolejno organ wydał zaskarżone postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Analiza akt sparwy i tresci zaskarżonego postanowienia doprowadziła Sąd do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejnosci podnieśc należy, że zgodnie z przepisem art. 58 K.p.a.:

§ 1. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

§ 2. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

W piśmiennictwie (zob. P. M. Przybysz [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024, art. 58, źródło: Lex) i orzecznictwie na tle ww. przepisu wskazuje się, że o braku winy zainteresowanego podmiotu w zachowaniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy zainteresowany podmiot działał z najwyższą starannością, jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanej (por. wyrok NSA z 8 lipca 1998 r., I SA/Lu 727/97, LEX nr 34743; wyrok NSA z 2 lutego 2000 r., SA/Sz 2125/98, LEX nr 39797; postanowienie NSA z 4 października 2000 r., I SA/Gd 560/00, LEX nr 46437; wyrok NSA z 28 grudnia 2000 r., I SA/Ka 1781/99, LEX nr 47160).

Dopuszczenie się przez osobę zainteresowaną nawet najmniejszego niedbalstwa wyklucza zatem możliwość przywrócenia terminu (zob. np. wyrok NSA z 30 grudnia 1998 r., III SA 1259/98, LEX nr 44754; wyrok NSA z 13 października 1999 r., III SA 1436/99, LEX nr 40057).

Otrzymanie przez stronę decyzji w dniu wyjazdu na urlop nie usprawiedliwia opóźnienia we wniesieniu odwołania, gdyż przeszkoda ta była obiektywnie możliwa do usunięcia i nie uniemożliwiła stronie podjęcia działań zapewniających terminowe wniesienie odwołania (wyrok NSA z 19 grudnia 1996 r., SA/Wr 3487/95, LEX nr 28363).

Nieznajomość prawa nie może być przywoływana jako okoliczność usprawiedliwiająca uchybienie terminu do wniesienia odwołania (wyrok NSA z 29 sierpnia 1997 r., III SA 101/96, LEX nr 30857).

Strona postępowania ponosi konsekwencje uchybienia terminowi przez jej pełnomocnika. Wniosek o przywrócenie terminu powinien przywoływać okoliczności dotyczące pełnomocnika i uzasadniające brak jego winy w uchybieniu terminowi (wyrok NSA z 18 lipca 2001 r., I SA 431/00, LEX nr 54736). W świetle ww. przepisu nie ma znaczenia, czy do uchybienia terminowi doszło z winy pełnomocnika działającego osobiście, czy z winy pracowników pełnomocnika, np. pracowników kancelarii adwokackiej (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks..., art. 58, pkt II.6).

Nie budzi wątpliwości Sądu ustalenie, że Spółka spełniła formalne wymogi do skutecznego złożenia wniosku o przywrócenie terminu.

Decyzja została skutecznie doręczona w dniu 23.12.2023 r. pełnomocnikowi pocztowemu Spółki.

Pełnomocnik Spółki w dniu 19 stycznia 2023 r. (7 dni od dnia doręczenia decyzji O. F.) za pośrednictwem operatora pocztowego nadał odwołanie od decyzji, w którym złożył wniosek o przywrócenie terminu do jego złożenia.

Do wniosku o przywrócenie terminu dołączone zostało oświadczenie J. K. z dnia 17 stycznia 2023 r., w którym wskazała, że oryginał decyzji został przez nią przekazany O. F. (Prezesowi spółki M. Sp. z o.o.) w dniu 12 stycznia 2023 r.

Sąd stwierdza również, że organ prawidłowo ocenił, iż podniesione we wniosku argumenty nie świadczą o braku winy Spółki w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania.

W tym zakresie strona wskazała, że z uwagi na [...] w zakładzie produkcyjnym spółki, zaistniała konieczność redukcji etatów, a jedną osobą zajmującą się jej sprawami była J. K., która na podstawie udzielonego pełnomocnictwa pocztowego w dniu 23 grudnia 2022 r. odebrała decyzję. Z uwagi na fakt, że prezes Spółki w tym czasie przebywał za granicą, decyzja została mu przekazana dopiero w dniu 12.01.2024 r. Strona wskazała także na trudności dotyczące funkcjonowania Spółki.

W ocenie Sądu organ trafnie przyjął, że podane przez stronę okoliczności nie uzasadniają przywrócenia terminu.

W tej kwestii zasadnie podniósł, że skarżąca jest spółką prawa handlowego (spółką z ograniczoną odpowiedzialnością), a zatem wymóg braku winy dotyczy organów spółki. Skoro zarządca spółki ustanowił pełnomocnika do doręczeń pocztowych, należy uznać, że działania lub zaniechania pełnomocnika pocztowego odnoszą się wprost do sytuacji faktycznej i prawnej strony.

Zgodnie z art. 38 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1640) pełnomocnictwo pocztowe obejmuje m.in. zakres pełnomocnictwa. Z uwagi na fakt, że korespondencja zawierająca oryginał decyzji została skutecznie doręczona pełnomocnikowi - J. K., organ słusznie uznał, że miała ona prawo odbioru przesyłek poleconych za zwrotnym poświadczeniem odbioru. Strona nie podnosi zarzutu, że korespondencja bezpodstawnie została wydana pełnomocnikowi.

Strona nie wykazała, że doręczenie decyzji Prezesowi spółki, O. F. w dniu 12 stycznia 2023 r. z nastąpiło z obiektywnie uzasadnionych przyczyn (bez winy strony).

Za taką przyczynę nie można uznać faktu, że miejsce zamieszkania prezesa jest; za granicą i dopiero jego przyjazd do Polski 12 stycznia 2023 r. umożliwił doręczenie mu decyzji za pośrednictwem pełnomocnika pocztowego. Przedmiotowa korespondencja odebrana przez pełnomocnika pocztowego mogła i powinna zostać przekazana za pośrednictwem powszechnie dostępnych środków komunikacji, np. faks, e-mail, kurier itp. Spółka, ustanawiając pełnomocnika pocztowego w kraju, gdzie zarejestrowana i prowadzona jest działalność gospodarczą, powierzyła mu tym samym czynność informowania o odebranych przesyłkach. Pełnomocnik pocztowy - J. K., odbierając przedmiotową korespondencję z pewnością winna mieć świadomość, że jest to korespondencja urzędowa (posiadała pieczęcie urzędowe), prawdopodobnie wymagająca podjęcia określonych czynności, których zaniedbanie wiąże się z określonymi konsekwencjami.

Natomiast osobista obecność prezesa zarządu Spółki w Polsce nie była niezbędna w celu wniesienia odwołania. Gdyby pełnomocnik pocztowy przekazał korespondencję prezesowi np. w dniu 24, 27, 28 grudnia 2022 r. lub w pierwszych dniach stycznia 2023 r., to uwzględniając fakt, że treść decyzji została przetłumaczona następnego dnia po jej przekazaniu O. F., Spółka bez problemu mgłaby ocenić zasadność wniesienia odwołania i ewentualnie dokonać tej czynności.

Strona wskazała także, iż "niewłaściwym i niestarannym byłoby wysyłanie odebranej przez J. K. przesyłki do Szwajcarii z uwagi na wydłużony czas jej dostarczenia".

Jednakże odebrana przez pełnomocnika pocztowego korespondencja, zgodnie z prawem polskim uznawana jest za skutecznie doręczoną. Spółka udzielając takiego pełnomocnictwa miała obowiązek znać jego skutki. Nieuzasadnionym jest także stwierdzenie, iż J. K. nie posiada i nie chciała posiadać uprawnienia do otwierania odebranych przez nią przesyłek adresowanych na Spółkę, w związku z czym wysłanie drogą elektroniczną ww. decyzji nie było możliwe. Należy zwrócić uwagę, że Beneficjent ustanawiając pełnomocnika pocztowego do odbioru przesyłek, ponosi pełną odpowiedzialność za działania i zaniechania tego pełnomocnika. Nie ma przy tym znaczenia, że pełnomocnik, jak oświadczył, nie chciał otwierać przesyłki, czy też nie miał woli jej natychmiastowego wysłania.

Obowiązkiem pełnomocnika pocztowego jest niezwłoczne przekazanie korespondencji mocodawcy (adresatowi). Brak tego rodzaju minimalnej staranności pełnomocnika nie może być uzasadnieniem braku winy Strony w zakresie uchybienia terminu. Korespondencja urzędowa wymaga od pełnomocnika i strony podejmowania działań w celu ochrony interesów (faktycznych i prawnych) strony i zaniechanie pełnomocnika i strony nie może być przesłanką egzoneracyjną.

Organ zasadnie również ocenił, że okolicznością przemawiającą za przywróceniem terminu na wniesienie odwołania nie jest fakt [...] w zakładzie produkcyjnym Beneficjenta (30 grudnia 2020 r.), pogarszająca się sytuacja finansowa i redukcja etatów.

Decyzja została wydana i wysłana prawie 2 lata po wypadku, w związku z czym Strona od dawna miała świadomość nieobecności pracowników w miejscu realizacji projektu. Strona nie poinformowała od tego czasu organu I instancji o zmianie adresu do doręczeń korespondencji. Natomiast integralną częścią Umowy o dofinansowanie, jest Załącznik nr 1-Wniosek o dofinansowanie, w którym Beneficjent wskazuje adres swojej siedziby, jak również ma możliwość wskazania dodatkowego adresu do korespondencji. Z dokumentacji projektowej wynika, że we Wniosku o dofinansowanie z dnia 30 marca 2017 r. Beneficjent nie wskazał żadnego innego adresu do korespondencji, poza siedzibą swojej spółki, tj.: [...] K., ul. [...], a w trakcie realizacji projektu, Aneksem nr [...] z dnia 14 lutego 2019 r. dokonał zmiany adresu swojej siedziby na: [...] K., ul. [...]. Dodać należy, że zmiana adresu siedziby czy adresu do korespondencji Beneficjenta jest możliwa na każdym etapie realizacji projektu.

Na etapie prowadzonego postępowania administracyjnego, strona była informowana, iż zgodnie z art. 41 § 1 i 2 K.p.a.: "W toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu, w tym adresu elektronicznego" (m.in.: Zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia 08 lipca 2022 r., Wezwanie do uzupełnienia materiału dowodowego z dnia 27 października 2022 r.).

Jak wynika z wniosku o przywrócenie terminu, strona ustanowiła pełnomocnika pocztowego - J. K. Zarzut Spółki, iż J. K. jest byłym pracownikiem Beneficjenta i nie wiążą ją ze spółką jakiekolwiek więzy stosunku pracy/zlecenia, a oprócz pełnomocnictwa do odbioru korespondencji nie posiada żadnych praw związanych z reprezentacją Spółki, jest okolicznością prawnie irrelewantną. Spółka udzieliła J. K. pełnomocnictwa do odbioru przesyłek pocztowych, które w jej imieniu odbierała. W związku z powyższym nie ma znaczenia jej uprzedni stosunek pracy w Spółce.

Organ prawidłowo ocenił również argumentację Spółki, że z uwagi na przerwę świąteczną i noworoczną, O. F. zaplanował wizytę w Polsce po Nowym Roku, tj. dnia 12 stycznia 2022 r. z uwagi na termin rozprawy sądowej, natomiast J. K. zgodziła się odebrać korespondencję i przekazać ją osobiście po powrocie – na dowód czego załączono Oświadczenie J. K. z dnia 17 stycznia 2023 r. skierowane do O. F., z którego wynika, że decyzja została przez nią odebrana w urzędzie pocztowym w dniu 23 grudnia 2022 r. i przekazana O. F. w dniu 12 stycznia 2023 r. podczas spotkania.

Słusznie przyjęto w zaskarżonym postanowieniu, że powyższe nie ma wpływu na sposób lub początek liczenia terminu. Zgodnie z przepisami prawa polskiego, termin na wniesienie odwołania liczony jest od daty doręczenia korespondencji stronie.

Podobnie fakt zamieszkania za granicą, pochodzenie i nieposługiwanie się językiem polskim oraz aktywność zawodowa w Szwajcarii prezesa Spółki - O. F., który jak wynika z wniosku o przywrócenie terminu, był jedynym zajmującym się sprawami Spółki, nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu na wniesienie odwołania.

Miejsce zamieszkania prezesa Spółki poza granicami państwa polskiego nie zwalnia go z przestrzegania norm prawodawstwa ustanowionego w kraju (prawa polskiego), w którym zarejestrował i prowadził swoją działalność gospodarczą. Spółka w tym celu ustanowiła pełnomocnika pocztowego, który był zobowiązany do odbioru przesyłek pocztowych i przekazania ich niezwłocznie O. F.

Termin na wniesienie odwołania był wskazany w pouczeniu zawartym w decyzji. W sytuacji nieposługiwania się językiem polskim, prezes Spółki mógł i powinien skorzystać z pomocy pełnomocnika do spraw urzędowych i sądowych, gdyż składając np. deklaracje podatkowe, czy ubezpieczeniowe, był i jest zobowiązany w Polsce do stosowania obowiązującego języka urzędowego.

Zgodnie z art. 40 § 4 K.p.a., strona, która nie ma miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu albo siedziby w Rzeczypospolitej Polskiej, innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, jeżeli nie ustanowiła pełnomocnika do prowadzenia sprawy zamieszkałego w Rzeczypospolitej Polskiej i nie działa za pośrednictwem konsula Rzeczypospolitej Polskiej, jest obowiązana wskazać w Rzeczypospolitej Polskiej pełnomocnika do doręczeń, chyba że doręczenie następuje usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego.

Z kolei zgodnie z art. 40 § 5 K.p.a. w razie niewskazania pełnomocnika do doręczeń przeznaczone dla tej strony pisma pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. Stronę należy o tym pouczyć przy pierwszym doręczeniu. Strona powinna być również pouczona o możliwości złożenia odpowiedzi na pismo wszczynające postępowanie i wyjaśnień na piśmie oraz o tym, kto może być ustanowiony pełnomocnikiem.

Zatem gdyby Strona nie ustanowiła pełnomocnika do doręczeń korespondencja zostałaby pozostawiona w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia.

Również sytuacja związana z pandemią Covid-19 nie ma znaczenia, co do dochowania terminu na wniesienie odwołania od decyzji, ponieważ ustanowiono pełnomocnika pocztowego, który skutecznie przesyłkę odebrał. Ponadto istnieją sposoby komunikacji elektronicznej co również mogło być przez Stronę wykorzystane w tamtym czasie.

Dodać w tym miejscu wypada, że skoro O. F. nie znając języka polskiego, zarejestrował i prowadził Spółkę, to powinien być przygotowany na uczestniczenie (osobiście lub przez pełnomocnika) w różnego rodzaju postępowaniach urzędowych. Nie posługując się językiem polskim, mógł i powinien zapewnić sobie tłumaczenia dokumentów także w toku prowadzonego postępowania administracyjnego. Informacje takie zawarte były m.in. w Zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego (pismo z dnia 08 lipca 2022 r., które zostało odebrane dnia 15 lipca 2022 r.), jak i Zawiadomieniu o zapoznaniu się z materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji (pismo z dnia 20 września 2022 r., które zostało odebrane 07 października 2022 r.). Strona miała w świetle powyższego wiedzę, że w wyniku prowadzonego postępowania administracyjnego niebawem wydana zostanie przez OCRG decyzja (Zawiadomienie o zakończeniu postępowania administracyjnego do dnia 30 listopada 2022 r. - pismo z dnia 25 października 2022 r., doręczone dnia 27 października 2022 r.).

Za uwzględnieniem wniosku nie przemawiała także argumentacja, że od [...] w zakładzie produkcyjnym, kwestie związane z działalnością administracyjną spółki załatwiała A. K., która od 02/2021 do 05/2021 przebywała na zwolnieniu lekarskim, a następnie złożyła wypowiedzenie i jedyną osobą w spółce pozostawał O. F.

O. F., będący prezesem, jest odpowiedzialny za zarządzanie spółką, a wszelkie trudności kadrowe nie są argumentem przemawiającym za niewywiązaniem się z obowiązków wynikających z przepisów prawa, w tym dotrzymania terminu na złożenie odwołania od decyzji. W takim przypadku to prezes jako uprawniona osoba w spółce jest odpowiedzialny za wszelkie zdarzenia zachodzące w spółce i związane z tym konsekwencje.

Zgodnie z aktualnymi danymi dostępnymi w KRS, spółka nadal jest czynnym przedsiębiorcą (Numer KRS: [...]).

Organ zasadnie również uznał, że nie ma istotnego znaczenia, w zakresie wniosku o przywrócenie terminu, że w związku z [...] w zakładzie produkcyjnym toczy się postępowanie sądowe, a do czasu jego wyjaśnienia towarzystwo ubezpieczeniowe odmówiło wypłaty odszkodowania. Należy podkreślić, że w sprawie [...] toczy się postępowanie karne, w którym prezes zarządu Strony ma status oskarżonego (SR w K., sygn. akt sprawy: [...]). Skarżący nie uzyskał odszkodowania za straty materialne z uwagi na wstrzymanie/zawieszenie przez ubezpieczyciela procedur likwidacyjnych do czasu zakończenia postępowania karnego.

Nawiązując jeszcze do argumentacji podniesionej w skardze podnieść należy, że Strona w żaden sposób nie wykazała zasadności zarzutu jakoby Szwajcaria, jako kraj nie będący członkiem UE, miała znacznie wydłużony czas doręczeń korespondencji za pośrednictwem operatorów pocztowych lub firm kurierskich. Z treści skargi można wysnuć wniosek, że zdaniem Spółki przejazd kuriera do Szwajcarii trwałby co najmniej 14 dni. Jest to zarzut gołosłowny.

W opozycji do zarzutów Spółki, kwestia tego, jaki był zakres upoważnienia udzielonego przez Stronę pełnomocnikowi w odniesieniu do odebranych przesyłek, nie może być wyłącznym uzasadnieniem przywrócenia terminu, skoro w każdym wypadku Strona miałaby uzasadniać wniosek o przywrócenie terminu faktem, że nie pozwoliła pełnomocnikowi otwierać przesyłek. Przedsiębiorca powinien tak zorganizować swoją działalność gospodarczą aby terminowo wykonywać obowiązki prawne (wynikające z przepisów prawa). Tylko sytuacja nadzwyczajna uzasadniałaby przywrócenie terminu, a taka nie zaistniała w tej sprawie. Ryzyko prowadzonej działalności zawsze obciąża przedsiębiorcę. Organ nie może uznać, że każda przyczyna leżąca po stronie Skarżącego usprawiedliwia uchybienie terminu. Strona nie wykazała, że to z przyczyn niezawinionych i nadzwyczajnych termin nie został dotrzymany. Wynik finansowy Spółki także nie ma znaczenia dla oceny przesłanek do przywrócenia terminu. Skoro bowiem Spółka jest czynnym przedsiębiorcą to ma obowiązek profesjonalnej organizacji obiegu dokumentów, tak aby wywiązywać się z obowiązków prywatno - i publicznoprawnych.

Z treści skargi wynika, że J. K. nie otworzyła przesyłki (urzędowej, wysłanej za zwrotnym poświadczeniem odbioru) tylko czekała, aż O. F. przyjedzie do Polski. Oczekiwanie jednak przez prezesa Spółki z przyjazdem do Polski w dniu 12 stycznia 2023 r. z uwagi na termin rozprawy karnej było jego swobodnym wyborem. Jak wynika z uzasadnienia skargi, prezes spotkał się z pełnomocnikiem pocztowym po rozprawie w dniu 12 stycznia 2023 r. i wtedy została mu przekazana m.in. korespondencja odebrana 23 grudnia 2022 r. Takie działanie Spółki (jego pełnomocnika pocztowego) wydaje się niewiarygodne, gdyż oznaczałoby, że pełnomocnik wszelką korespondencję przekazuje prezesowi wyłącznie osobiście i wyłącznie w czasie pobytu tego ostatniego w Polsce. Taka praktyka skutkowałaby uchybieniem terminów we wszelkich postępowaniach prawnych toczących się z udziałem Strony.

W podsumowaniu podkreślić należy, że nie zostało przez Spółkę wykazane, iż pełnomocnik pocztowy nie mógł w okresie od 23 grudnia 2022 r. do 9 stycznia 2023 r. doręczyć korespondencji prezesowi Spółki z powodu niemożliwej do przezwyciężenia przeszkody. Z pewnością nie można uznać za taką przeszkodę okresu świąteczno-noworocznego, czy też przebywanie prezesa zarządu Spółki poza granicami Polski.

Podkreślić należy, że doręczenie korespondencji pełnomocnikowi pocztowemu jest traktowane jak doręczenie jej do siedziby spółki i odbiór przez pracownika sekretariatu lub zarząd spółki (tak wyrok WSA w Opolu z 8.10.2015 r., II SA/Op 272/15, LEX nr 1932736).

W tym stanie rzeczy, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.