Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 86/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2024-03-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 47 par. 1, art. 76 par. 1, art. 76a par. 1, art. 120
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 6 ust. 7, 6
journal: Dz.U. 2022 poz 1452
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.) Asesor WSA Andrzej Mącznik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 marca 2024 r. sprawy ze skargi Z. S. i Z. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 23 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 23 listopada 2023 r. nr [...] 2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (dalej także "Kolegium"), po rozpoznaniu zażalenia Z. S. i Z. S., utrzymało w mocy postanowienie wydane z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Kunów z 18 lipca 2023 r. nr [...], orzekające o zaliczeniu nadpłaty w kwocie [...]zł na poczet: I raty podatku od nieruchomości za rok 2017 kwota [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...]zł, na poczet II raty podatku od nieruchomości za rok 2017 kwota [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę [...] zł, na poczet III raty podatku od nieruchomości za rok 2017 - kwota [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę [...] zł, na poczet IV raty podatku od nieruchomości za rok 2017-kwota 5623,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę [...] zł.

W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Kolegium powołało się na treść art. 76 § 1 i art. 76a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.), zwanej dalej "O.p.", "Ordynacja podatkowa" i wskazało, że 2 stycznia 2023 r. skarżący wpłacili na konto organu podatkowego kwotę [...]zł na zobowiązanie wynikające z decyzji tego organu z 5 grudnia 2022 r. nr [...] ustalającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2019 w kwocie [...]zł. Na powyższą decyzję strony złożyły odwołanie. Nadto organ podatkowy postanowieniem z 6 grudnia 2022 r. nadał ww. decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W wyniku rozpoznania zażalenia Kolegium postanowieniem z 13 kwietnia 2023 r. uchyliło ww. postanowienie Burmistrza, z kolei decyzją z 5 czerwca 2023 r. nr SKO [...] uchyliło decyzję z 5 grudnia 2022 r. ustalającą wymiar zobowiązania za rok 2019.

Jak podkreśliło Kolegium, organ podatkowy do dnia wydania postanowienia o zarachowaniu nadpłaty powstałej na skutek uchylenia decyzji ustalającej wymiar zobowiązania za rok 2019 nie wydał decyzji ustalającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2019 w wyniku ponownego rozpoznania sprawy.

W odniesieniu do zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego za rok 2017 Kolegium wskazało, że decyzja z 14 października 2022 r. nr [...] ustalająca skarżącym wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2017, która to została utrzymana w mocy decyzją organu odwoławczego z 22 maja 2023 r. nr SKO. [...] wskazywała termin płatności podatku w oparciu o art. 47 § 1 O.p., tj. 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzja ta została doręczona stronom odpowiednio 18 i 19 października 2022 r. Na zasadzie zaś art. 70 § 1 O.p., zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego w którym upłynął termin płatności podatku. Skoro zatem termin płatności wynikający z decyzji z 14 października 2022 r. ustalającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2017 określony został jako 14-dniowy od daty doręczenia decyzji stronom, to przedawnienie zobowiązania ustalonego w podatku za rok 2017 nastąpi z dniem 31 grudnia 2027 r.

Kolegium stwierdziło zatem, że skoro na dzień wydania zaskarżonego postanowienia podatnicy posiadali zaległości podatkowe w podatku za rok 2017 r., a organ dysponował nadpłatą powstałą w wyniku uchylenia decyzji wymiarowej za rok 2019 r., to wydane przez organ pierwszej instancji postanowienie jest zasadne i nie podlega uchyleniu.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że art. 76 § 1 O.p. używa sformułowania "nadpłaty podlegają zaliczeniu z urzędu", a tym samym nie uzależnia zaliczenia ani od uznania organu podatkowego, ani od dyspozycji podatnika. Przed zwrotem nadpłaty, rozumianym jako wypłata na rzecz podatnika kwoty pieniężnej, zgodnie z nakazem wynikającym z art. 76 § 1 O.p., organ musi zawsze sprawdzać stan zaległości i bieżących zobowiązań podatnika. W tym zakresie organ podatkowy działa z urzędu. Zwrot nadpłaty w pieniądzu dopuszczalny jest wyłącznie wówczas, gdy na podatniku nie ciążą zaległości podatkowe, odsetki, o których mowa w art. 76 § 1 O.p. bądź nie ma on bieżących zobowiązań podatkowych.

W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Z. S. i Z. S. zaskarżyli powyższe postanowienie Kolegium, zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie:

1) art. 171 p.p.s.a. w zw. z art. 239a oraz 239b § 1 pkt 4, art. 239b § 2 w zw. z art. 233 i art. 208 O.p. poprzez naruszenie powagi rzeczy osądzonej, tj. wbrew wyrokowi WSA w Kielcach z 21 września 2023 r. sygn. akt I SA/Ke 258/23 w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności - oddalającym skargę na postanowienie SKO w K. z 13 kwietnia 2023 r. utrzymujące w mocy postanowienie z 1 grudnia 2022 r. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej Burmistrza z 14 października 2022 r. w sprawie łącznego wymiaru zobowiązania pieniężnego na rok 2017 pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego, ustalającej podatnikowi zobowiązanie w wysokości [...] zł wskutek jego przedawnienia z dniem 31 grudnia 2022 r.;

2) art. 59 § 1 pkt 9, art. 70 § 1 w zw. z art. 76 § 1 w zw. z art. 76a w zw. z art. 208 O.p. - w dacie wydawania przez organ postanowienia 18 lipca 2023 r. o zaliczeniu zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2017 nie istniało, gdyż z dniem 31 grudnia 2022 r. wygasło w wskutek upływu terminu przedawnienia, nie było możliwe dokonanie zaliczenia nadpłaty, organy nie mogą bowiem dokonywać zaliczenia na poczet zaległości, których już nie ma;

3) art. 208 § 1 O.p. - skoro zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości za 2017 rok wygasło jako przedawnione, postępowanie w tak oznaczonym zakresie winno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe;

4) art. 70 O.p., gdyż zobowiązanie podatkowe za 2017 rok uległo przedawnieniu, a w uchwale siedmiu sędziów NSA z 6 października 2003 r. FPS 8/03 stwierdzono, że pięcioletni termin przedawnienia zobowiązania podatkowego ulega przerwaniu lub zawieszeniu w wypadkach enumeratywnie wymienionych, wśród których ustawodawca nie uwzględnił zdarzenia w postaci doręczenia stronie decyzji przez organ pierwszej instancji;

5) art. 76 i art. 76a § 1 w zw. z art. 216 i art. 217, art. 210, art. 219, art. 62 i art. 73 w zw. z art. 62 i art. 55, art. 70 i art. 59 § 1 O.p., gdyż:

a) dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku zgodnie ze wskazaniem podatnika z dnia 2 stycznia 2023 r. tj. podatek za rok 2019, a w przypadku braku zobowiązania - zgodnie z wnioskiem podatników należało wskazać nadpłatę i dokonać zwrotu dokonanej 2 stycznia 2023 r. wpłaty;

b) rygor natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej za rok 2017 i 2019 r. Organ nie miał prawa zaliczyć dokonanej wpłaty najpierw na poczet nadpłaty, a następnie zaliczyć na poczet "zaległości", 2 stycznia 2023 r. żadnej zaległości za rok 2017 podatnicy nie posiadali, gdyż 31 grudnia 2022 r. zobowiązane podatkowe za rok 2017 wygasło, a dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku zgodnie ze wskazaniem podatnika z 2 stycznia 2023 r.;

c) poprzez pominięcie, że zaliczenie nadpłaty podatku na poczet zaległości jest czynnością materialnotechniczną, a postanowienie, o którym mowa w art. 76a O.p. jest warunkiem formalnym zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych. Dzień wydania postanowienia nie jest dniem zaliczenia nadpłaty, a w przypadku, o którym mowa w art. 73 § 1 pkt 1 następuje z dniem powstania tej nadpłaty. Dla skutecznego zaliczenia nadpłaty istotne jest to, aby zaległości, na poczet których nadpłata ma zostać zarachowana istniały (nie były przedawnione) w dacie dokonania zaliczenia, a u podatników 2 stycznia 2023 r. żadnej zaległości za rok 2017 nie było;

d) poprzez zaliczenie dokonanej wpłaty jako należność za podatek od nieruchomości za 2017 rok z odsetkami, gdy zobowiązanie podatkowe za rok 2017 wygasło 31 grudnia 2022 r.;

e) poprzez brak wskazania terminu płatności zobowiązania za rok 2017 (które wygasło), brak wskazania daty wymagalności tego zobowiązania, brak wskazania, za jaki okres naliczono odsetki i na jakiej podstawie;

f) poprzez dokonanie merytorycznego rozstrzygnięcia w treści uzasadnienia postanowienia poprzez wskazanie, że kwota [...]zł zostanie zwrócona z urzędu

g) poprzez wskazanie, że kwota [...]zł zostanie zwrócona w związku z brakiem przyszłych zobowiązań podatkowych jest w sprzeczności z prowadzonymi przez organ postępowaniami dotyczącymi zobowiązań podatkowych za lata 2018, 2019, 2020 i 2021;

h) poprzez pominięcie, że przedawnienie zobowiązań podatkowych skutkuje tym, iż po upływie określonego czasu, zobowiązanie podatkowe, choć niezapłacone, wygasa łącznie z odsetkami za zwłokę a podatnicy nie dokonali płatności podatku za rok 2017 ani za rok 2019 przed upływem terminu przedawnienia, tj. do 31 grudnia 2022 r., a w przypadku wniesienia odwołania od decyzji wymiarowej organu pierwszej instancji, żadna wpłata nie jest "zapłatą podatku" w rozumieniu art. 59 § 1 pkt 1 O.p.;

i) poprzez pominięcie, iż po upływie okresu przedawnienia z mocy prawa, bez konieczności wydawania jakichkolwiek decyzji, przestaje istnieć stosunek zobowiązaniowy między podatnikiem i wierzycielem podatkowym, a wierzyciel nie ma już podstaw do egzekwowania zobowiązania podatkowego za rok 2017;

6) art. 59 § 1 pkt 9 O.p., gdyż przedawnienie zobowiązania podatkowego skutkuje wygaśnięciem tego zobowiązania z mocy prawa tj. należność za podatek od nieruchomości za 2017 rok - bez potrzeby wydawania w tym zakresie jakiejkolwiek decyzji. Wygaśnięcie zobowiązania podatkowego na skutek przedawnienia oznacza, że po upływie terminu przedawnienia wierzyciel podatkowy nie może skutecznie domagać się od dłużnika zachowania wynikającego z treści tego zobowiązania. Do wygaśnięcia zobowiązania podatkowego na skutek przedawnienia doszło niezależnie od stanowiska organu, który nie jest uprawniony do wydania decyzji administracyjnej w tym zakresie;

7) art. 70 § 1 w zw. z art. 59 § 1 pkt 9 O.p., który stanowi, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku - tym samym 31 grudnia 2022 r. zobowiązanie za rok 2017 wygasło na skutek przedawnienia i żadnej zaległości z tytułu podatku za 2017 rok podatnicy nie posiadają;

8) art. 70 § 1 w zw. z art. 59 § 1 pkt 9 O.p., gdyż 18 lipca 2023 r. tj. w dacie wydawania przez organ postanowienia o zaliczeniu, upływ czasu spowodował, że zobowiązanie podatkowe za 2017 rok w nieefektywny sposób wygasło, organ nie może dokonać zaliczenia nadpłaty na zaległość, której nie ma;

9) art. 122 i art. 187 § 1 oraz art. 210 § 4 w zw. z art. 219 O.p., poprzez brak wskazania szczegółowych danych (daty wymagalności zobowiązania, daty od kiedy naliczone zostały odsetki, datę przedawnienia zobowiązania za 2017 rok) i wyliczeń, jakie składają się na proces zaliczenia z urzędu nadpłaty na poczet zaległości wobec organu, co świadczy o uchybieniach obowiązkowi dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jak również uzasadnienia faktycznego postanowienia;

10) art. 121 § 1 i § 2 O.p., poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób nie pogłębiający zaufania obywateli do organów podatkowych i nieudzielenie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z prowadzonym postępowaniem;

11) art. 122 O.p. poprzez niedołożenie należytej staranności przy wyjaśnianiu stanu faktycznego sprawy;

12) art. 124 O.p. poprzez naruszenie przez organ zasady przekonywania polegające na nieprzedstawieniu w sposób wyczerpujący wykładni zastosowanych przepisów;

13) art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 219 O.p. poprzez niewyczerpujące wskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia uzasadnienia faktycznego i prawnego, w szczególności wskazania, że 31 grudnia 2022 r. doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego za rok 2017 r.

W uzasadnieniu skargi jej autorzy przedstawili argumentację na poparcie stawianych zarzutów, w oparciu o które wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji oraz umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o ustalenie nadpłaty w kwocie [...]zł i dokonanie jej zwrotu na ich rzecz. Nadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe wyjaśnienia w sprawie.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 , zwanej dalej "p.p.s.a.").

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2022 poz. 2492) i art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym - co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Realizując wyżej określone granice kontroli, sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa. Stan faktyczny ustalony przez organy znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Ustalenia te sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe.

Spór w sprawie dotyczy zasadności zaliczenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 r. na poczet zaległości podatkowej i odsetek, w szczególności rozstrzygnięcia wymagało to, czy zobowiązanie podatkowe za ten okres przedawniło się.

Decyzją z 14 października 2022 r. ustalono Z. S. oraz Z. S. wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2017, która to decyzja została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydaną 22 maja 2023 r. decyzją znak: SKO [...] Decyzja ta wskazywała termin płatności podatku wynikającego z art. 47 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa tj. 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Decyzja z 14 października 2022 r. została doręczona stronom 19 października 2022 r. oraz 18 października 2022 r.

Zdaniem Kolegium, ponieważ termin płatności wynikający z ww. decyzji z dnia 14 października 2022 r. ustalającej Z. S. oraz Z. S. wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2017 ustalony został jako 14-dniowy od daty doręczenia decyzji stronom, przedawnienie zobowiązania ustalonego w tym podatku za rok 2017 nastąpi z dniem 31 grudnia 2027 r.

W ocenie skarżących, organ nie miał prawa zaliczyć dokonanej wpłaty na poczet nadpłaty a następnie zaliczyć na poczet "zaległości", gdyż w dniu 2 stycznia 2023 r. żadnej zaległości podatnicy nie posiadali, a w dniu 31 grudnia 2022 r. zobowiązane podatkowe za rok 2017 wygasło.

Rozstrzygając zaistniały spór, wskazać należy, co następuje.

Ustalenia faktyczne dokonane przez organy w tej sprawie wskazują, że w dniu 2 stycznia 2023 r. Z. S. oraz Z. S. wpłacili na konto organu podatkowego w K. kwotę [...]zł. na zobowiązanie wynikające z decyzji tego organu z dnia 5 grudnia 2022 r. ustalającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2019 w ww. kwocie. W dniu 13 kwietnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach postanowieniem uchyliło postanowienie Burmistrza Kunowa z dnia 6 grudnia 2022 r. o nadaniu ww. decyzji z 5 grudnia 2022r. rygoru natychmiastowej wykonalności. Kolejno decyzją z 5 czerwca 2023 r. Kolegium uchyliło także decyzję organu pierwszej instancji z 5 grudnia 2022 r. ustalającą wymiar zobowiązania za rok 2019. Organ dysponował zatem powstałą na koncie podatników nadpłatą powstałą w wyniku uchylenia przez organ odwoławczy decyzji wymiarowej za rok 2019 r.

Jak stanowi art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej, nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek, kosztów upomnienia oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych.

Z kolei stosownie do art. 76a § 1 zd. 2 Ordynacji podatkowej, w przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych zobowiązań podatkowych i należności, o których mowa w art. 76 § 1a, przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 stosuje się odpowiednio. Jak stanowi art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej, jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę.

Zatem skoro powstała nadpłata w związku z uchyleniem decyzji wymiarowej przez Kolegium dotyczącej podatku od nieruchomości za 2019 r., to organ podatkowy był zobligowany treścią art. 76 § 1 O.p. do zaliczenia tej nadpłaty proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej za 2017 r. oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę.

Nie zasługują na uwzględnienie wszelkie te zarzuty skargi skierowane do zaskarżonego postanowienia, w których strona podnosi, że podstawa prawna i faktyczna tego postanowienia nie została w jego uzasadnieniu wyjaśniona.

W przeważającej części zarzuty skargi koncentrują się jednak na twierdzeniu, że doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2017 r. Odnosząc się do tych zarzutów należy wyjaśnić, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych przewiduje dwa sposoby powstawania zobowiązań. Jeżeli podatnikami są osoby fizyczne, zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy decyzji ustalającej to zobowiązanie, czyli w sposób wskazany w art. 21 § 1 pkt 2 O.p. Wynika to jednoznacznie z art. 6 ust. 7 (ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, Dz. U. z 2022 r., 1452, dalej jako "u.p.o.l."). Zgodnie z tym przepisem podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, z zastrzeżeniem ust. 11, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. W konsekwencji obowiązek podatkowy przekształca się w zobowiązanie podatkowe w wyniku doręczenia decyzji organu podatnikowi. Decyzja ustalająca osobom fizycznym zobowiązanie w podatku od nieruchomości ma charakter decyzji konstytutywnej, co oznacza, że dopiero jej wydanie decyzji kreuje zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości. Wyjątek od tej zasady dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu osób fizycznych oraz osób prawnych, jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, spółek nieposiadających osobowości prawnej, z wyjątkiem osób tworzących wspólnotę mieszkaniową (art. 6 ust. 11 u.p.o.l.) – wyrok NSA z 8 lutego 2023 r., III FSK 1738/21, Lex nr 3568746.

Skarżący są osobami fizycznymi. Tym samym zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości powstaje z mocy decyzji ustalającej to zobowiązanie, a podatnik zobowiązany jest jedynie do złożenia informacji o gruntach i obiektach budowlanych, o której mowa w art. 6 ust. 6 u.p.o.l. Decyzja ta jest, jak zaznaczono, aktem konstytutywnym. Tworzy stosunek prawny zobowiązania podatkowego określając wierzyciela i dłużnika, przedmiot oraz treść tego stosunku (por. R. Mastalski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Wrocław 2016, s. 240).

Z kolei zgodnie z art. 70 § 1 O.p., zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Termin płatności podatku przez skarżących w przypadku łącznego zobowiązania pieniężnego za 2017 rok wynikał z faktu doręczenia decyzji ostatecznej w tym przedmiocie w 2022 r., dlatego przedawnienie zobowiązania podatkowego nie mogło nastąpić z dniem 31 grudnia 2022 r., a nastąpi dopiero z dniem 31 grudnia 2027r. Stąd chybione okazały się wszelkie zarzuty i twierdzenia skargi, że zobowiązanie podatkowe w ww. podatku za 2017 r. przedawniło się i powstała nadpłata nie mogła być zaliczona na poczet zaległości podatkowej i odsetek wynikających z brakiem zapłaty podatku od nieruchomości za 2017 r.

Należy wskazać, że termin zapłaty podatku wynika z art. 47 § 1 O.p., który stanowi, że termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Decyzja ustalająca podatek od nieruchomości za 2017 r. zawiera pouczenie dotyczące terminu płatności tego podatku. Podatek niezapłacony w terminie płatności to zaległość podatkowa (art. 51 § 1 O.p.). Nadpłata, o którą chodzi w tej sprawie, została prawidłowo rozliczona, tj. zarachowana zarówno na poczet zaległości podatkowej jak i odsetek, zgodnie z dyspozycją art. 55 § 2 Ordynacji podatkowej.

Nie wywołuje wpływu na niniejszą sprawę wynik postępowania sądowego w sprawie I SA/Ke 258/23, jaki przypisują mu skarżący. Wyrok ten potwierdza jedynie ustalenia faktyczne organów w tej sprawie.

Również jako niezasadny należy ocenić zarzut naruszenia prawa w związku z umieszczeniem w uzasadnieniu postanowienia organu pierwszej instancji wyjaśnienia dotyczącego kwoty [...]zł, która stanowi nadpłatę, skoro zaskarżony akt dotyczy zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej (i odsetek), nie zaś stwierdzenia istnienia nadpłaty czy jej zwrotu.

Powołana w skardze uchwała NSA dotyczy innego podatku (dochodowy od osób fizycznych) i innego rodzaju decyzji (decyzja określająca) niż sprawa niniejsza, dlatego zarzuty z tym związane są dalece chybione.

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy, wydając zaskarżone postanowienie działał na podstawie przepisów prawa, zgodnie z zasadą legalności wyrażoną w art. 120 O.p. Postępowanie było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.), a w jego toku organ podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.), przy udziale zasady zupełności postępowania dowodowego (art. 187 § 1 O.p.) oraz zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.). Nie została naruszona zasada budowania zaufania podatników do organów administracji publicznej, nie jest takim naruszeniem okoliczność, że skarżący nie zgadzają się z rozstrzygnięciem sprawy.

Sąd tym samym nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, albowiem nie dopatrzył się naruszenia prawa procesowego ani materialnego w warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Z tych powodów skarga, na podstawie art. 151 p.p.s.a., została oddalona.