Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 571/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 1 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1066
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
article: art. 52a ust. 1 - 4, art. 4 ust. 27 i 34, art. 44b
journal: Dz.U. 2012 poz 124
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2017 r. sprawy ze skargi M. K. - Przedsiębiorstwo A na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2016 r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych; oddala skargę


UZASADNIENIE

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. decyzją z dnia [...].04.2016 r. na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 9a oraz art.12 ust. 1 ustawy z dnia [...] marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 2015r., poz. 1412.), art. 52 a ust. 1,2 i 3 ustawy z dnia [...] lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2012 r. poz. 124 z późn. zm.) oraz art. 104 i art. 107 ustawy z dnia [...] czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016r., poz. 23.),

Wymierzył Pani M. K. prowadzącej działalność gospodarczą P.H.U. M. K. karę pieniężną w wysokości [...] zł (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych) za wprowadzanie do obrotu w dniu 12.02.2015 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych o następujących nazwach:

Voo Doo Amulet Pogromca Duchów (mały)

Voo Doo Talizman Pogromca Wampirów (mały)

Voo Doo Amulet Ochrony (mały)

Voo Doo Talizman Szczęścia (mały)

Voo Doo Talizman Szczęścia (duży)

Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Z uzasadnienia decyzji wynika, że w dniu 12.02.2015 r. pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej w O. w obecności przedstawicieli Komendy Powiatowej Policji w O. przeprowadzili kontrolę interwencyjną w sklepie [...] zlokalizowanym w O.. Przed przystąpieniem do czynności kontrolnych kontrolujący okazali legitymacje służbowe oraz poinformowali ustnie przedstawiciela właścicielki sklepu P. K. K. (mąż właścicielki) o przysługujących mu prawach i obowiązkach w związku z prowadzonymi czynnościami kontrolnymi.

W trakcie wykonywania czynności przeprowadzono rozmowę telefoniczną z właścicielką sklepu P. M. K. informując ją o zamiarze przeprowadzenia kontroli. P. M. K. wyraziła zgodę na przeprowadzenie kontroli w obecności jej męża P. K. K.. W trakcie kontroli stwierdzono (obok bielizny, rajstop i akcesoriów erotycznych, które znajdowały się w głównej sali sprzedaży) w wydzielonym mniejszym pomieszczeniu obecność przygotowanych do sprzedaży produktów:

VooDoo Amułet Pogromca Duchów - 2 szt., VooDoo Talizman " - 5 szt VooDoo Talizman Pogromca wampirów " - 2 szt. VooDoo Andyjski Amulet Chacana " - 2 szt. VooDoo Andyjski Amulet Chacana - 3 szt., VooDoo Talizman szczęścia - 1 szt., VooDoo Talizman 1 szt. , VooDoo Amulet Kierowcy 8 szt., VooDoo Amulet Ochrony (mały) z następującym opisem: "Pomoże ci bezpiecznie otworzyć się na duchowe przewodnictwo. Kontakt ze swoim wyższym ja oraz nowe sytuacje i możliwości. Otwarcie powoduje utratę właściwości talizmanu. Nie nadaje się do spożycia" - 4 szt. w tym 1 szt. otwarta. W środku stwierdzono mieszankę ziołową umieszczoną w woreczku foliowym zamykanym strunowo.

W związku z powyższym zaistniał fakt wprowadzania środków zastępczych do obrotu.

Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 09.09.2015 r. (Sygn. Akt II OSK 77/15), pojęcie "wprowadzania do obrotu" środków zastępczych, o którym mowa w art. 4 pkt. 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oznacza udostępnienie ich odpłatnie lub nieodpłatnie osobom trzecim zarówno niebędącym ich konsumentami, jak i będącym ich konsumentami tj. nabywającymi je w celu własnego spożycia. Ustawodawca w hipotezie i dyspozycji normy art. 52a ust 1-3 u.p.n. wyraźnie wskazuje, że odpowiedzialności administracyjnej podlega obiektywnie każdy, kto wprowadza do obrotu środek zastępczy (tzw. dopalacz). W konsekwencji prowadząc postępowanie w celu wymierzenia kary pieniężnej, organ inspekcji sanitarnej ustala i ocenia, czy doszło do "wprowadzania do obrotu czyli do udostępniania w jakiejkolwiek formie i jakimkolwiek celu, osobie trzeciej odpłatnie lub nieodpłatnie, środka zastępczego". W konkretnym przypadku stwierdzono, że produkty te były udostępnione do nabycia osobom trzecim w miejscu sprzedaży detalicznej.

Produkty zatrzymane podczas przeprowadzonej kontroli szczegółowo zostały opisane w protokole kontroli sanitarnej, którego kopię pozostawiono w kontrolowanym obiekcie.

"Dnia 12.02.2015 r. pobrano do badań laboratoryjnych próby zatrzymanych produktów - po jednej sztuce z każdego rodzaju asortymentu. Do protokołu kontroli załączono protokół pobrania próbek produktu do przeprowadzenia badań laboratoryjnych Nr [...] Pozostałą część produktów zabezpieczono w celu ich zatrzymania. Zabezpieczone produkty wraz z pobranymi próbami zostały przekazane do depozytu Komendy Powiatowej Policji w O. do przechowania w celu ich zatrzymania na okres niezbędny do przeprowadzenia badań i oceny ich bezpieczeństwa.

W dniu 12.02 2015 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny na podstawie art.44 b i 44c ust.l Ustawy z dnia [...] lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2012 r. poz. 124 z późn. zm.), art. 12 ust. 1, art. 27c ust. 1 Ustawy z dnia [...] marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 212 poz. 1263 z późn. zm.), art. 104, art. 108 kpa po rozpoznaniu sprawy P. M. K. prowadzącej sprzedaż w Sklepie [...]" w O. produktów, co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi wydał decyzję [...] nakazującą wstrzymanie wprowadzania do obrotu tych produktów.

W dniu [...].02.2015 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny na podstawie art.44 b i 44c ust.1 Ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2012 r. poz. 124 z późn. zm.), art. 12 ust. 1, art. 27c ust. 3 Ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 212 poz. 1263 z późn. zm.), art. 104, art. 108 kpa wydał decyzję dotyczącą zatrzymania produktów, co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi i nakazującą zaprzestania prowadzenia działalności Pani M. K. w pomieszczeniu Sklepu [...] w O.. - W dniu 14.02.2015 r. pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej w O. w obecności funkcjonariuszy Powiatowej Komendy Policji w O. zabezpieczyli Sklep [...] w O. zakładając plomby na drzwi wejściowe oraz okno.

Pobrane w trakcie czynności kontrolnych próby produktów lub środków zostały przekazane przez Prokuraturę Rejonową w O. do Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego w P. celem przeprowadzenia badań chemiczno- toksykologicznych. Jednostka badawcza dnia [...].06.2015 r. opracowała sprawozdanie i wskazano iż:

w produkcie o nazwie VooDoo Amulet Pogromca Duchów (mały) stwierdzono obecność kofeiny

w produkcie o nazwie VooDoo Talizman Pogromca wampirów (mały) stwierdzono obecność kofeiny

w produkcie o nazwie VooDoo Amulet Kierowcy (duży) nie stwierdzono obecności związków psychoaktywnych

w produkcie o nazwie VooDoo Amulet Ochrony (mały) stwierdzono obecność AB FUBINACA 3tj. N-[(1S)-1-(aminokarbonylo)-2-metylopropyIo]-l-[(4- fIuorofenylo)metylo]-lH-indazoI-3-karboksamid

w produkcie o nazwie VooDoo Talizman szczęścia (mały) stwierdzono obecność AB PINACA tj. (S)-N-(l-amino-3metylo-l-oksobutan-2-yl)-l-pentylo-lH-indazoI-3- karboksamid

w produkcie o nazwie VooDoo Andyjski Amulet Chacana (średni) nie stwierdzono obecności związków psychoaktywnych

W dalszej części sprawozdania stwierdzono że: "stwierdzone związki tj. AB FUBINACA i AB PINACA są syntetycznymi kannabinoidami dodawanymi do mieszanek roślinnych w celu wywołania, zmodyfikowania lub wzmocnienia efektu ich działania. Istnieje co najmniej kilkaset związków posiadających aktywność agonisty receptora kannabinoidowego CB1/CB2, co jest wykorzystywane przez producentów tzw. środków zastępczych, którzy po zdelegalizowaniu jednej z pochodnych (np. JWH 018 lub JWH 073) wprowadzają na rynek kolejną (np. URI44, AB CHMINACA, AM-2201 itp.).

Efekty po zażyciu preparatów zawierających syntetyczne kannabinoidy są bardzo podobne do tych, wywoływanych przez produkty konopi, to jest m.in. zmiana nastroju i samopoczucia, błogostan, euforia, halucynacje, czasami depresja, apatia i urojenia. Występuje wzrost ciśnienia krwi, tachykardia, przekrwienie gałek ocznych, zaburzenia koordynacji ruchowej, zawroty głowy, zaburzenia uwagi, wysuszenie śluzówek. W zatruciach syntetycznymi kannabinoidami używanymi rekreacyjnie, obserwowano miedzy innymi: tachykardię, niepokój, zmianę percepcji (halucynacje), nadciśnienie, nudności i wymioty, spadek poziomu potasu we krwi, podniesieniu poziomu glukozy. Uważa się również, że w przypadku chronicznego zażywania preparatów zawierających syntetyczne kannabinoidy istnieje wyższe ryzyko rozwoju tolerancji i uzależnienia niż w przypadku ziela konopi. Zagrożenie pojawieniem się zależności kannabinoidowej dotyczy głównie osób młodych, u których dochodzi do trwałych zmian funkcji ośrodkowego układu nerwowego. Stwierdzono, że stosowanie kannabinoidów w okresie dojrzewania i rozwoju mózgu sprzyja późniejszemu pojawieniu się zespołów psychotycznych i zaburzeniom pamięci. Zażywanie syntetycznych kannabinoidów stwarza większe zagrożenie wystąpieniem ostrych objawów psychotycznych oraz schizofrenii paranoidalnej w porównaniu z naturalnymi przetworami ziela konopi. Używanie kannabinoidów może skutkować: uszkodzeniom nerek, ostrymi zmianami w układzie oddechowym ze stanami zapalnymi nosogardzieli, kaszlem, przewlekłym zapaleniem oskrzeli oraz zaburzeniami funkcji układu krążenia, zagrażającymi szczególnie osobom z niedokrwienną chorobą serca. Istnieją liczne doniesienia odnośnie zatruć klinicznych oraz śmiertelnych przypisywanych zażyciu syntetycznych kannabinoidów. Omawiane substancje spełniają kryteria obowiązującej definicji środka zastępczego, a ich przyjęcie może powodować zagrożenie zdrowia lub życia.

Kofeina jest alkaloidem purynowym występującym naturalnie w liściach, ziarnach i owocach co najmniej 63 gatunków roślin na całym świecie. Działa stymulująco, zwiększa częstość oddechów. Działa dodatnio inotropowo na mięsień sercowy oraz diuretycznie. Zawierają ją takie produkty jak herbata, kawa napoje bezalkoholowe oraz leki i suplementy diety".

Dnia 08.09.2015 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. przekazał Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny pozostałe 3 próby produktów zatrzymanych w dniu [...].02.2015 r. w celu przeprowadzenia badań laboratoryjnych przez Zakład Medycyny Sądowej Uniwersytetu Medycznego im. K. M. w P.. Jednostka badawcza dnia 17.12.2015 r. opracowała sprawozdanie i wskazano iż:

w produkcie o nazwie VooDoo Talizman Kierowcy (mały) nie stwierdzono obecności środków psychoaktywnych

w produkcie o nazwie VooDoo Talizman Szczęścia (duży) stwierdzono AB- CHMINACA

• w produkcie VooDoo Andyjski Amulet Chacana (duży) nie stwierdzono obecności środków psychoaktywnych

W dalszej części sprawozdania stwierdzono że: "AB-CHMINACA jest syntetycznym kannabinoidem dodawanym do mieszanek roślinnych w celu wywołania, zmodyfikowania lub wzmocnienia efektu ich działania. Istnieje co najmniej kilkaset związków posiadających aktywność agonisty receptora kanabinoidowego CB1/CB2, co jest wykorzystywane przez producentów tzw. środków zastępczych, którzy po zdelegalizowaniu jednej z pochodnych wprowadzają na rynek kolejną .

Efekty po zażyciu preparatów zawierających syntetyczne kannabinoidy są bardzo podobne do tych, wywoływanych przez produkty konopi, to jest m.in. zmiana nastroju i samopoczucia, błogostan, euforia, halucynacje, czasami depresja, apatia i urojenia. Występuje wzrost ciśnienia krwi, tachykardia, przekrwienie gałek ocznych, zaburzenia koordynacji ruchowej, zawroty głowy, zaburzenia uwagi, wysuszenie śluzówek. Stwierdzono, że stosowanie kannabinoidów w okresie dojrzewania i rozwoju mózgu sprzyja późniejszemu pojawieniu się zespołów psychotycznych i zaburzeniom pamięci. Zażywanie syntetycznych kannabinoidów stwarza większe zagrożenie wystąpienia ostrych objawów psychotycznych oraz schizofrenii paranoidalnej w porównaniu z naturalnymi przetworami ziela konopi. Używanie kannabinoidów może skutkować; uszkodzeniem nerek, ostrymi zmianami w układzie oddechowym ze stanami zapalnymi nosogardzieli, kaszlem, przewlekłym zapaleniem oskrzeli oraz zaburzeniami funkcji układu krążenia, zagrażającymi szczególnie osobom z niedokrwienną chorobą serca. W piśmiennictwie opisane są przypadki zatruć klinicznych oraz zakończonych zgonem, przypisywanych zażyciu syntetycznych kannabinoidów . Omawiana substancja spełnia kryteria obowiązującej definicji środka zastępczego a w przypadku zażycia może stwarzać zagrożenie dla zdrowia i życia.

Mając na uwadze powyższe, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. wszczął wobec P. M. K. postępowanie w sprawie wydania decyzji wymierzającej karę pieniężną za wprowadzanie do obrotu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej w dniu 12.02.2015r. środków zastępczych, o której mowa w art. 52a ustawy z dnia 29 lipca 2005r, o przeciwdziałaniu narkomani (Dz. U. z 2012r. poz. 124 z późn. zm,), wysyłając stronie zawiadomienie o wszczęciu postępowania, a następnie zawiadomienie o zakończeniu postępowania w przedmiotowej sprawie, zapewniając jednocześnie stronie, na podstawie art. 10 ust. 1 kpa czynny udział w każdym stadium postępowania. Oba zawiadomienia zostały skutecznie dostarczone.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 52 a ust. 1,2,3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2012r. Nr 124 z późn. zm.), który stanowi że:

ust.1 - "kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej środek zastępczy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20 000 do 1 000 000 zł"

ust.2 - "karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, wymierza w drodze decyzji, właściwy państwowy inspektor sanitarny. Decyzji nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności"

ust.3 - "ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w ust.1 właściwy państwowy inspektor sanitarny uwzględnia w szczególności ilość wytwarzanego lub wprowadzanego do obrotu środka zastępczego lub wytworzonej lub wprowadzonej do obrotu nowej substancji psychoaktywnej",

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. wymierzył karę pieniężną w wysokości [...] zł. i nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

Ustalając wysokość kary pieniężnej Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. wziął pod uwagę rozmiar i charakter działalności oraz ilość zatrzymanych i zweryfikowanych w toku badań środków zastępczych, które są zagrożeniem dla zdrowia i życia.

Wysokość nałożonej kary pieniężnej zdaniem organu spełni swoją funkcję prewencyjną i jest wyraźnym ostrzeżeniem zapobiegającym dalszemu działaniu związanemu z wprowadzaniem do obrotu środków zastępczych, a także spełni funkcję represyjną.

Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 24 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2015 r. poz. 875) postępowania wszczęte na podstawie art. 52 a ustawy, o której mowa w art. 1 i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, toczą się na

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła M. K., a z treści wynika ,że domaga się uchylenia decyzji.

Strona we wniesionym odwołaniu wyraziła pogląd iż decyzja wydana przez organ I instancji jest niesłuszna i zbyt krzywdząca, a podany w decyzji skład badanych substancji, w których ujawniono w znacznym stopniu kofeinę - jest to środek występujący w sposób naturalny w co najmniej 63 gatunkach roślin i owoców i nie jest nigdzie wykazana jako środek zastępczy. Zdaniem strony wydana decyzja i nałożona kara finansowa są nieuzasadnione i bezpodstawne.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzja z [...].06.2016 r. na podstawie art. 138 §1 pkt.1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Na wstępie uzasadnienia przytoczono istotne okoliczności z zakresu stanu faktycznego tak jak ustalił to organ pierwszej instancji.

Dalej podano, że zgodnie z art. 44b ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii na terenie Rzeczypospolitej Polskiej zakazuje się wytwarzania, przywozu i wprowadzania do obrotu środków zastępczych oraz nowych substancji psychoaktywnych. Pod pojęciem środka zastępczego należy rozumieć (art. 4 pkt 27 w/w ustawy) produkt zawierający co najmniej jedną nową substancję psychoaktywną lub inną substancję o podobnym działaniu na ośrodkowy układ nerwowy, który może być użyty zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych; do środków zastępczych nie stosuje się przepisów ogólnych bezpieczeństwa produktów.

Natomiast wprowadzanie do obrotu to udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych (art. 4 pkt 34 w/w ustawy).

Zgodnie z art. 44c ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, w przypadku stwierdzenia wytwarzania lub wprowadzania do obrotu produktu, co do którego zachodzi uzasadnione podejrzenie, że jest on środkiem zastępczym lub nową substancją psychoaktywną, właściwy ze względu na miejsce wytwarzania lub wprowadzania do obrotu państwowy inspektor sanitarny nakazuje w drodze decyzji, wstrzymanie wytwarzania tego produktu lub wycofanie go z obrotu, na czas niezbędny do przeprowadzenia badań mających na celu ustalenie, czy jest on środkiem zastępczym lub nową substancją psychoaktywną, nie dłuższy jednak niż 18 miesięcy.

W myśl art. 52a ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy lub nową substancję psychoaktywną, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20.000 do 1.000.000 zł. Przedmiotową karę wymierza, w drodze decyzji, państwowy inspektor sanitarny właściwy ze względu na miejsce wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub nowej substancji psychoaktywnej. Decyzji tej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności (art. 52a ust 2 ww. ustawy). Ustalając wysokość kary pieniężnej, właściwy państwowy inspektor sanitarny uwzględnia w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego lub wytworzonej lub wprowadzonej do obrotu nowej substancji psychoaktywnej.

Wydanie decyzji o nałożeniu kary pieniężnej wymaga spełnienia następującej przesłanki: wprowadzania do obrotu środków zastępczych. W realiach poniższej sprawy one zaistniały. Sklep w momencie zabezpieczenia produktów był otwarty, a charakter prowadzonej tam działalności nakazuje uznać, iż w lokalu tym prowadzona jest działalność handlowa skierowana do nieograniczonego kręgu nabywców, której istotą jest sprzedaż produktów znajdujących się (lub mogących się znajdować) w tym lokalu poprzez ich wyeksponowanie lub składowanie na terenie lokalu (sklepu).

Badania przeprowadzone przez uprawnione laboratorium wykazały, iż zidentyfikowane w zabezpieczonych produktach substancje wykazują działanie psychoaktywne i są środkami zastępczymi w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Zgodnie z art. 6. ustawy z dnia 24 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz niektórych innych ustaw, postępowania wszczęte na podstawie art. 35 ust. 1-4, 7 i 9, art. 36 ust. 1 i 2, art. 40 ust. 1-3, art. 42 ust. 1, art. 44c oraz art. 52a ustawy, o której mowa w art. 1, i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, toczą się na podstawie przepisów dotychczasowych.

Reasumując, w ocenie organu II instancji na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego należało uznać, że prowadząca sklep wprowadzała do obrotu wskazane środki zastępcze, tym samym zasadne było wydanie zaskarżonej decyzji.

Biorąc pod uwagę treść art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii należy stwierdzić, iż ustawodawca organowi administracji nie pozostawił możliwości uznania czy karę nałożyć, a wręcz przeciwnie, przy ziszczeniu się określonych przesłanek, czyli wprowadzania do obrotu środków zastępczych, organ zobowiązany jest do jej nałożenia i to bez względu na ilość zatrzymanych produktów. Nałożenie przez organ w O. na adresata M. K. kary stało się więc uzasadnione i konieczne. Na gruncie prawa administracyjnego przyjęta została bowiem koncepcja odpowiedzialności obiektywnej, co oznacza, że mamy do czynienia z pewnym automatyzmem przy nakładaniu kary administracyjnej - skoro występuje określony stan faktyczny, to występuje przesłanka do wymierzenia kary.

Zgodnie z art. 52a ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii wysokość kary pieniężnej może być wymierzona w wysokości od 20 000 do 1 000 000 zł. Należy zatem stwierdzić, że PPIS w O. wymierzając karę w wysokości [...] zł, kierował się przede wszystkim stopniem szkodliwości czynu oraz ilością zatrzymanych produktów. W ocenie WPWIS wysokość nałożonej kary jest relatywnie niska w porównaniu z ustawowymi granicami przewidzianymi przez ustawodawcę. Kara pieniężna w takiej wysokości uwzględnia w prawidłowy sposób przesłanki określone w art. 52a ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Powinna ona realizować skutek prewencyjny, zapobiegając popełnianiu podobnych uchybień w przyszłości. Wprowadzanie do obrotu środków zastępczych zakazanych ustawą o przeciwdziałaniu narkomanii mogło stanowić zagrożenie zdrowia, a nawet życia konsumentów kupujących przedmiotowe środki. Ponadto w niniejszej sprawie nie zachodzą żadne wyjątkowe okoliczności, które mogłyby skłaniać do odstąpienia od wymierzenia kary.

W myśli art. 52a ust 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, decyzji wymierzającej karę pieniężną za wytwarzanie lub wprowadzanie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Przy ziszczeniu się wskazanych w art. 52a przesłanek, czyli wprowadzania do obrotu środków zastępczych, organ zobowiązany jest do jego nadania i to bez względu na ilość zatrzymanych produktów.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, należy podkreślić, że istotne dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy jest to, że organ I instancji zasadnie uznał, że wprowadzane do sprzedaży przez odwołującego produkty niosą zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi oraz podjął działania w oparciu o przepisy prawa, stosując środki przewidziane w ustawach. Na organach inspekcji sanitarnej ciąży obowiązek ochrony fundamentalnych wartości takich jak życie i zdrowie ludzkie. Wymaga to często podejmowania szybkich i adekwatnych czynności do zaistniałych sytuacji, które mogą służyć realizacji ustawowego celu.

Powyższa decyzja została zaskarżona osobiście przez M. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Skarżąca nie zgadza się decyzją administracyjna i podaje, że wskazany asortyment przyjęła do sklepu na zasadach komisowych , i że została podstępnie oszukana przez dostawcę gdyż nie była poinformowana o faktycznym składzie tego artykułu.

Skarżącej odmówiono przyznania prawa pomocy z uwagi na brak przedstawienia sytuacji majątkowej i rodzinnej ubiegającej się o takie prawo.

Na rozprawie sądowoadministracyjnej skarżąca podtrzymała swoją skargę i wyjaśniła, że dalej prowadzi działalność gospodarczą, ale obecnie przebywa na zwolnieniu lekarskim i sklepu nie prowadzi bo umowa najmu została wypowiedziana.

Sąd oddalił wniosek skarżącej o przesłuchanie w charakterze świadka jej męża, który faktycznie prowadził sklep.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016 poz.1066 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 powołanej ustawy).

Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 poz.718 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl natomiast przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże tylko w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona.

Oceniając wydane w sprawie rozstrzygnięcie przy zastosowaniu powyższych kryteriów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w . z dnia [...].6.2016 r. utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. . z dnia [...].4.2016 r. w przedmiocie wymierzenia kary za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych jest zgodna z przepisami prawa materialnego i procedury.

Podstawę materialno prawną wydanej decyzji stanowi przepis Art. 52a. 1. ustawy z 29.07.2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani ( Dz. U. z 2012 poz.124 ) zgodnie z którym Kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy lub nową substancję psychoaktywną, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20 000 zł do 1 000 000 zł.

Ustęp 2. cyt. art. Stanowi, że Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, wymierza, w drodze decyzji, państwowy inspektor sanitarny właściwy ze względu na miejsce wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub nowej substancji psychoaktywnej. Decyzji tej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.

Zgodnie z ust. 3. Ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, państwowy inspektor sanitarny uwzględnia w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego lub wytworzonej lub wprowadzonej do obrotu nowej substancji psychoaktywnej.

Dla zaistnienia możliwości zastosowania powyższego przepisu zostały ustalone w sposób prawidłowy istotne okoliczności stanu faktycznego. Niesporne jest iż w sklepie, który faktycznie prowadziła skarżąca organy zabezpieczyły środki zastępcze .Przeprowadzone specjalistyczne badanie laboratoryjne w sposób niebudzący wątpliwości pozwoliło organom na ustalenie ,że zawarte w tych środkach substancje spełniają kryteria środka zastępczego, a przypadku zażycia mogą stwarzać zagrożenie dla zdrowia i życia. Zgodnie z art. 4 pkt.27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii środek zastępczy – to produkt zawierający co najmniej jedną nową substancję psychoaktywną lub inną substancję o podobnym działaniu na ośrodkowy układ nerwowy, który może być użyty zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych; do środków zastępczych nie stosuje się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów; Z opinii specjalistycznego laboratorium wynika bowiem, że zawarte w środkach substancje to syntetyczne kanabinoidy .Niezwykle groźna i niebezpieczna dla zdrowia i życia substancja psychotropowa. Nie ma więc racji skarżąca podnosząc ,że znajdowała się tam tylko kofeina, substancja występująca naturalnie w wielu gatunkach roślin i dozwolona w legalnej sprzedaży.

W art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomani ustawodawca zawarł definicję legalną pojęcia "wprowadzanie do obrotu", stanowiąc, że oznacza to udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych.

Podkreślić w tym miejscu należy, że przepisy art. 44b i 52a u.p.n. zostały dodane do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii ustawą z dnia 8 października 2010 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 213, poz. 1396) zmieniającą przedmiotowa ustawę z dniem 27 listopada 2010 r. Celem zmiany było przeciwdziałanie rozwojowi zjawiska wprowadzania do legalnego obrotu nowych substancji posiadających działanie psychoaktywne, nazywanych potocznie "dopalaczami". Ustawa wprowadziła w tym celu odpowiedzialność administracyjną uzupełniając pierwotną ustawę o cały nowy rozdział 6a. Ustawodawca uznał, że prócz obowiązujących regulacji penalizujących wprowadzanie do obrotu środków odurzających, substancji psychotropowych lub słomy makowej, w celu realizacji podstawowych założeń ustawy, należy wyodrębnić instytucję odpowiedzialności administracyjnej za wytwarzanie lub wprowadzanie do obrotu na terytorium Polski środków zastępczych, czyli substancji pochodzenia naturalnego lub syntetycznego używanych zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa. Wprowadzenie do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w art. 52a sankcji administracyjnej z tytułu wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego miało na celu szybkie reagowanie na pojawiające się zagrożenia życia i zdrowia jednostki. Dodatkowo przepisy ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w art. 52a ust. 4 wskazują, że do kary, o której mowa w ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej, a organowi inspekcji sanitarnej przysługują uprawnienia organu podatkowego. Uwzględniając powyższe rozważania stwierdzić należy, że w razie ustalenia, że wytworzono lub wprowadzono do obrotu na terytorium RP środek zastępczy określony w art. 3 pkt 27 u.p.n. organ inspekcji sanitarnej obowiązany jest nałożyć administracyjną karę pieniężną w wysokości uwzględniającej w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego (art. 52a ust. 3) (por. wyrok NSA z dnia 9 września 2015 r. sygn. akt II OSK 77/14, dostępny w bazie orzeczeń CBOIS).

W przywołanym wyżej wyroku NSA wskazano, że pojęcie "wprowadzania do obrotu" środków zastępczych, o którym mowa w art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oznacza udostępnienie ich odpłatnie lub nieodpłatnie osobom trzecim zarówno niebędącymi ich konsumentami, jak i będącymi ich konsumentami tj. nabywającymi je w celu własnego spożycia. W ocenie NSA ustawodawca w hipotezie i dyspozycji normy art. 52a ust. 1-3 u.p.n. wyraźnie wskazuje, że odpowiedzialności administracyjnej podlega obiektywnie każdy, kto wprowadza do obrotu środek zastępczy (tzw. "dopalacz"). W konsekwencji prowadząc postępowanie w celu wymierzenia kary pieniężnej, organ inspekcji sanitarnej ustala i ocenia, czy doszło do "wprowadzenia do obrotu", czyli do udostępnienia w jakiejkolwiek formie i jakimkolwiek celu, osobie trzeciej odpłatnie lub nieodpłatnie, środka zastępczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podziela ten pogląd w całości.

Z powyższych względów w ocenie Sądu na gruncie środków zastępczych pojęcie wprowadzania do obrotu należy rozumieć tak, jak zostało ono dosłownie zdefiniowane w art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii - czyli jako każdą postać udostępnienia osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie środków zastępczych. Przy takim rozumieniu wskazanych przepisów nie mają żadnego znaczenia twierdzenia skarżącej zawarte w treści skargi, że omawiane substancje przyjęła do sklepu w komis i że nie wiedziała jaki jest ich skład. W ocenie Sądu to skarżąca M. K. jako osoba prowadząca zarejestrowaną działnośc gospodarczą polegająca na prowadzeniu sklepu, w którym to sklepie zostały przedstawione do sprzedaży omawiane środki zastępcze ponosi odpowiedzialność administracyjną z art. 52a ust.1 ustawy za wprowadzenie do obrotu środków zastępczych. Nie zmienia tego faktu okoliczność, że w momencie dokonywania kontroli w sklepie obecny był mąż skarżącej, który zastępował żonę w prowadzeniu sklepu.

Reasumując w ocenie Sądu poczynione ustalenia faktyczne dają pełna podstawę do zastosowania przez uprawniony organ przepisu art. 52a ust.1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomani. Skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a o czym Sąd orzekł w sentencji wyroku.