Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 338/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-08-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 12 § 6 pkt 2, art. 145 § 2, art. 150 § 1 pkt 1 - § 4, art. 162 § 1 - § 3, art. 223 § 1 i § 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art. 119 pkt 3, art. 120, art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi O. I. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 17 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z 17 marca 2022 r. nr [...], na podstawie art. 162 § 1 i § 2 oraz art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm. – dalej: "O.p.") odmówił O. I. (dalej: podatnik, strona, skarżący) przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2021 r. nr [...] oraz stwierdził, że odwołanie z 1 lutego 2022 r. od decyzji zostało wniesione z uchybieniem terminowi do wniesienia odwołania.

W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] decyzją z 30 grudnia 2021 r. orzekł solidarną odpowiedzialność podatnika jako byłego członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością M. z siedzibą [...] wraz ze spółką z o.o., za zaległość tej spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2015 r. w wysokości [...] zł, wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji w wysokości [...] zł, oraz kosztami egzekucyjnymi w wysokości [...] zł. Orzeczenie to, zawierające prawidłowe pouczenie o trybie odwoławczym, zostało skierowane przez organ podatkowy pierwszej instancji do pełnomocnika wskazanego do doręczeń adwokata Ł. W. na adres: [...] który jest adresem kancelarii [...] P. T., A. S., Ł. W. A. Spółka Cywilna.

Przesyłka zawierająca decyzję z 30 grudnia 2021 r. została adresatowi skutecznie doręczona w trybie tzw. doręczenia zastępczego w dniach: 14 stycznia 2022 r. oraz 17 stycznia 2022 r. w urzędzie pocztowym. Korespondencję podjęła P. T. legitymująca się pełnomocnictwem pocztowym nr [...]. Zatem, termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 28 stycznia 2022 r.

Pismem z 1 lutego 2022 r. (nadanym w urzędzie pocztowym 1 lutego 2022 r.), skierowanym bezpośrednio do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej strona zastępowana przez pełnomocnika adwokata Ł. W. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2021 r. Jednocześnie pełnomocnik strony wniósł odwołanie.

Pismem z 1 lutego 2022 r. (nadanym w urzędzie pocztowym 2 lutego 2022 r.), skierowanym do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] strona zastępowana przez pełnomocnika adw. Ł. W. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2021 r. Jednocześnie pełnomocnik strony wniósł odwołanie.

Uzasadniając wniosek pełnomocnik strony wskazał, że 17 stycznia 2022 r. przeszedł w klinice R. P. operację rekonstrukcji więzadła krzyżowego przedniego oraz repozycji i stabilizacji łąkotki przyśrodkowej w lewym kolanie. Operacja nie była planowana ze znacznym wyprzedzeniem - jej termin uzgodniono pod koniec grudnia w związku z doznanym urazem oraz uzyskaniem wyniku badania rezonansem magnetycznym. Ze szpitala wypisany został następnego dnia i wówczas powrócił do [...]. Pełnomocnik wskazał, że 19 stycznia 2022 r. odpis decyzji został mu przekazany przez wspólnika – adwokata A. S.. Tego też dnia omyłkowo odnotował, że dokument został doręczony w dniu 18 stycznia 2022 r., a nie - jak było w rzeczywistości - dzień wcześniej. Pełnomocnik wskazał nadto, że w okresie bezpośrednio po operacji sprawność fizyczna i psychiczna była istotnie ograniczona - był to rezultat przebytej operacji, znieczulenia oraz zażywania silnych opioidalnych leków przeciwbólowych. Doznawał intensywnego bólu nogi, zawrotów głowy, senności i mdłości. Wszystkie te okoliczności miały niewątpliwie bezpośredni wpływ na poczyniony błąd. Z uwagi na stan zdrowia nie mógł przebywać w miejscu pracy, a konieczne czynności zawodowe podejmował w domu przy użyciu komputera. W rezultacie - jak podnosi pełnomocnik - towarzyszyło mu przeświadczenie, że termin do wniesienia odwołania upłynie dnia 1 lutego 2022 r. i na ten też dzień przygotował projekt odwołania. Błąd został ujawniony w kancelarii dopiero na etapie przygotowywania przesyłki z odwołaniem przez pracownika. Pełnomocnik podkreślił, że przed operacją nie można było przewidzieć, że decyzja zostanie doręczona akurat w tym okresie. Wskazał, że powstałe opóźnienie jest minimalne - najmniejsze z możliwych, co potwierdza wskazaną przyczynę uchybienia terminowi. Pełnomocnik nie powierzył przygotowania odwołania wspólnikom, sprawa ta była mu bowiem najlepiej znana i sądził, że jest w stanie mimo przebytej operacji rzetelnie wywiązać się z realizacji zadania. Przywołując powyższe okoliczności pełnomocnik wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, bacząc przede wszystkim na ochronę interesu strony, która w żaden sposób nie zawiniła uchybieniu terminowi.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, powołanym na wstępie postanowieniem z 17 marca 2022 r., stwierdził, że w okolicznościach sprawy, konieczne jest ustalenie prawidłowości doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2021 r. Nie ulega wątpliwości, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2021 r. została skutecznie doręczona 14 stycznia 2022 r., nie zaś jak podnosi wnoszący podanie o przywrócenie terminu do złożenia odwołania 17 stycznia 2022 r., na skutek odbioru przez P. T. posługującą się pełnomocnictwem pocztowym nr [...]. Przesyłka zawierająca decyzję z 30 grudnia 2021 r. została bowiem adresatowi, tj. Ł. W. skutecznie doręczona w trybie tzw. doręczenia zastępczego w dniu 14 stycznia 2022 r. (tj. wraz z upływem 14 dni od daty pierwszego awizowania przesyłki, które nastąpiło 31 grudnia 2021 r. i znajduje odzwierciedlenie w treści potwierdzenia odbioru - akta sprawy karta nr [...]). Co za tym idzie termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 28 stycznia 2022 r.

Powołując przepisy art. 145 § 2, art. 150 § 1 pkt 1, art. 150 § 2, art. 150 § 3, art. 150 § 4 O.p. organ wyjaśnił, że skoro pierwsze awizowanie przesyłki miało miejsce 31 grudnia 2021 r. (powtórne 10 stycznia 2022 r.), to decyzję należy uznać za doręczoną z upływem 14 dnia od dnia pierwszego awiza, co w konsekwencji oznacza, że decyzja organu podatkowego I instancji doręczona została w trybie doręczenia zastępczego 14 stycznia 2022 r. Bez wpływu na powyższą ocenę pozostaje fakt wydania korespondencji P. T. w placówce pocztowej 17 stycznia 2022 r.

W ocenie organu odwoławczego art. 150 O.p. nie nasuwa żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Wynika z niego wprost, że w sytuacji, o której mowa w tym przepisie adresat pisma ma obowiązek odbioru pisma złożonego w placówce pocztowej, o czym jest dwukrotnie zawiadamiany, w terminie 14 dni liczonych od dnia złożenia pisma w urzędzie pocztowym. Z upływem tego terminu przyjmuje się fikcję doręczenia pisma stronie. Odebranie pisma przez adresata po tym terminie nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Bez wpływu na kwestię skuteczności doręczenia ma okoliczność, że w aktach sprawy brak jest decyzji - wobec faktycznego wydania jej przez pocztę adresatowi - albowiem wymóg złożenia nieodebranej przez adresata decyzji do akt sprawy nie jest okolicznością decydującą o tym, że doszło do zastępczego doręczenia przesyłki. Jest nią jedynie upływ czternastodniowego terminu do jej odebrania.

Skoro zatem decyzja została uznana za doręczoną zgodnie z art. 150 § 4 O.p. w dniu 14 stycznia 2022 r., to oznacza, iż termin do wniesienia odwołania upłynął 28 stycznia 2022 r., zaś wniesienie owego pisma procesowego 2 lutego 2022 r. (data nadania pisma skierowanego do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] dokonane zostało z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Zgodnie z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p., odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

Wnoszący podanie wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu oraz dopełnił czynności, której dotyczy prośba o przywrócenie terminu, składając odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] W rozpoznawanej sprawie brak jest jednak podstaw do stwierdzenia, iż dopełnienie obowiązku dokonania czynności procesowej w terminie było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia.

W aktach sprawy znajduje się bowiem pełnomocnictwo udzielone 15 października 2021 r. przez stronę w osobie O. I. trzem profesjonalnym pełnomocnikom adwokatom P. T., A. S. oraz Ł. W., który dodatkowo wskazany został pełnomocnikiem właściwym do doręczeń. W aktach sprawy brak jest dowodu potwierdzającego wypowiedzenie, czy też odwołanie owych umocowań. W odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron, należy przyjąć, że osoby te są zobowiązane do szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego zlecenia. Powyższe oznacza, że osoby te winny prawidłowo określić datę doręczenia korespondencji, która inicjuje bieg istotnych terminów procesowych, a następnie terminowo dopełnić czynności procesowej. Zasadności ewentualnego przywrócenia terminu nie uzasadnia wewnętrzny podział obowiązków w ramach kancelarii oraz znajomość sprawy powoływana przez pełnomocnika wnoszącego podanie o przywrócenie terminu. Zauważyć należy, iż 27 października 2021 r. pełnomocnik A. S. sporządził fotokopie akt sprawy i 2 grudnia 2021 r. w charakterze pełnomocnika strony uczestniczył w jej przesłuchaniu, natomiast pełnomocnik adw. P. T. podjęła 17 stycznia 2022 r. korespondencję zawierającą decyzję organu podatkowego. Nie istniały zatem nie dające się przezwyciężyć przeszkody, aby uczynić zadość terminowi do dokonania czynności procesowej.

Zdaniem organu przebywanie jednego z trzech pełnomocników strony na zwolnieniu lekarskim nie jest wystarczającą przesłanką do tego, aby przywrócić termin do dokonania czynności procesowej. Wskazać też należy, iż nie każda choroba uzasadnia uwzględnienia prośby o przywrócenie terminu. Zainteresowany podmiot musi uprawdopodobnić, że dla zachowania terminu korzystanie ze zwolnienia lekarskiego było okolicznością nie do przezwyciężenia, mimo dopełnienia reguł należytej staranności. To z kolei wymaga wskazania konkretnych faktów, które mogłyby przemawiać za tym, że rodzaj choroby, jej przebieg czy też zalecenia medyczne dotyczące leczenia uniemożliwiły dokonania wskazanej czynności procesowej oraz, że nie istniała możliwość skorzystania z pomocy innych osób w jej dokonaniu, zważywszy na okoliczność umocowania w sprawie trzech pełnomocników zawodowych. W rozpoznawanej sprawie wnoszący podanie o przywrócenie terminu w pełni świadomie z takiej możliwości zrezygnował. Choroba wnoszącego podanie jednego z trzech pełnomocników nie miała przecież charakteru nagłego (vide adnotacja służbowa z 29 listopada 2021 r. w przedmiocie odwołania zaplanowanego na ten dzień przesłuchania strony z udziałem pełnomocnika w osobie adw. Ł. W.). Operacja przeprowadzona 17 stycznia 2022 r. miała w istocie charakter planowy, co wynika z wniosku o przywrócenie terminu. Jak wskazano powyżej, sam fakt choroby, czy złego stanu zdrowia, nawet poświadczony zwolnieniem lekarskim, nie może automatycznie świadczyć, że osoba nie była w stanie dokonać czynności w zakreślonym przepisami terminie. Już sam fakt, że wnoszący podanie pełnomocnik podjął decyzję o samodzielnym sporządzeniu pisma procesowego świadczy o tym, że choroba nie uniemożliwiała dokonania czynności w zakreślonym przepisami terminie.

Organ wyjaśnił, że przeszkoda, która może warunkować przywrócenie terminu oprócz tego, że musi mieć charakter obiektywny i niezależny od zainteresowanego, to dodatkowo powinna trwać przez cały bieg terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej lub co najmniej istnieć w ostatnim dniu tego terminu. Odnosząc to do niniejszego przypadku stwierdzić należy, iż skoro brak jest informacji o występowaniu innych przeszkód, to trudno rozpatrywać kwestię terminowości złożenia podania o przywrócenie terminu. Badanie dochowania 7-dniowego terminu, o którym jest mowa w art. 162 § 2 O.p., byłoby wymagane jedynie w sytuacji uprawdopodobnienia przez Wnoszącego podanie wystąpienia innych okoliczności uniemożliwiających pełnomocnikom ustanowionym w sprawie realizację czynności procesowej, które istniałyby przynajmniej w ostatnim dniu ustawowego terminu. W innym przypadku nie można mówić o przeszkodzie warunkującej ewentualnie przywrócenie terminu.

W świetle treści art. 162 § 1-3 O.p., dopiero uznanie, że wniesienie podania o przywrócenie terminu nastąpiło w przewidzianym w ustawie siedmiodniowym terminie, czyni aktualnymi prowadzenie dalszych rozważań i ustaleń co do uprawdopodobnienia braku winy, natomiast przyjęcie stanowiska przeciwnego, a więc, że termin ów nie został dochowany, czyni te rozważania bezprzedmiotowymi. Organ podkreślił, iż z art. 162 § 2 O.p. wynika, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, jest dzień ustania przyczyny uchybienia terminu. Skoro zatem - jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie - przyczyna uchybienia terminu nie ustała, bo też nie wystąpiła nienadająca się usunąć przeszkoda w uczynieniu zadość terminowi do dokonania czynności procesowej, rozważania dotyczące kwestii uprawdopodobnienia braku winy są bezprzedmiotowe i jako takie zbędne. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p., organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie z 1 lutego 2022 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2021 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p.

W skardze z 20 kwietnia 2022 r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 162 § 1 O.p. poprzez uznanie, że okoliczności powołane we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie świadczyły o braku winy w uchybieniu terminowi, podczas gdy w niniejszej sprawie doszło do omyłki wywołanej bezpośrednio stanem zdrowia pełnomocnika, co uzasadniało przywrócenie terminu.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. – dalej: "P.p.s.a.").

Na wstępie podjętych rozważań wyjaśnić należy, że przedmiotowa decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2021 r. została skutecznie doręczona w dniu 14 stycznia 2022 r., tj. wraz z upływem 14 dni od daty pierwszego awizowania przesyłki, które nastąpiło 31 grudnia 2021 r. i znajduje odzwierciedlenie w treści potwierdzenia odbioru [...] nie zaś jak podnosił skarżący w podaniu o przywrócenie terminu do złożenia odwołania w dniu 17 stycznia 2022 r., na skutek odbioru przez P. T. posługującą się pełnomocnictwem pocztowym nr [...].

Stosownie do art. 145 § 2 O.p., jeżeli ustanowiono pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi pod adresem wskazanym w pełnomocnictwie. W myśl art. 150 § 1 pkt 1 O.p., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149, operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego. Stosownie zaś do treści art. 150 § 2 O.p. zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, lub miejsca wskazanego jako adres do doręczeń w kraju, na drzwiach jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej (art. 150 § 3 O.p.). W przypadku niepodjęcia pisma, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 150 § 4 O.p.).

Skoro decyzja została uznana za doręczoną zgodnie z art. 150 § 4 O.p. w dniu 14 stycznia 2022 r., to oznacza, że termin do wniesienia odwołania upłynął 28 stycznia 2022 r., zaś wniesienie pisma procesowego w dniu 2 lutego 2022 r. (data nadania pisma skierowanego do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...]) dokonane zostało z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Zgodnie z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p., odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W myśl przepisu art. 12 § 6 pkt 2 O.p., termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1041 i 2320) lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne winnym państwie członkowskim U. E. lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza U. E. albo złożone w polskim urzędzie konsularnym.

Zgodnie z art. 162 § 1 O.p., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 162 § 2 O.p.). Wynika stąd zatem, że przywrócenie terminu obwarowane jest spełnieniem czterech przesłanek. Dodać należy, iż muszą być one spełnione łącznie. Brak którejkolwiek wyklucza możliwość przywrócenia terminu.

Pierwszą przesłanką warunkującą przywrócenie terminu jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku jej winy. Drugą przesłanką przywrócenia terminu jest wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu. Trzecią przesłanką jest dochowanie terminu (nieprzywracalnego) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Termin do wniesienia tego wniosku zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody i licząc od tego dnia wynosi 7 dni.

Czwartą przesłanką jest dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracalny termin.

Zaakcentować należy, że w postępowaniu dotyczącym przywrócenia terminu organ podatkowy dokonuje oceny wiarygodności przedstawionych przez wnoszącego podanie okoliczności i ich wpływu na uchybienie terminu w kontekście braku winy, a ciężar uprawdopodobnienia braku zawinienia spoczywa wyłącznie na osobie zainteresowanej przywróceniem terminu. Jako kryterium przy ocenie winy lub też braku winy w uchybieniu terminu procesowego przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Negatywnie z tego punktu widzenia oceniane jest choćby lekkie niedbalstwo, niedbalstwo oraz wina nieumyślna. Aby uprawdopodobnić brak swojej winy, wnoszący podanie powinien uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz okoliczność, że przeszkoda była od niego niezależna i istniała cały czas, aż do momentu wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie go stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Niedbalstwo zainteresowanego dyskwalifikuje możliwość przywrócenia terminu. Przy ocenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania danej czynności istotne jest rozróżnienie samej przeszkody od okoliczności wskazujących na brak po stronie wnioskodawcy winy w uchybieniu terminowi, tj. okoliczności, które świadczą o tym, że wnioskodawca dołożył należytej staranności, aby, mimo zaistnienia danej przeszkody, dokonać czynności w stosownym terminie (por. wyrok NSA z 16 kwietnia 2019 r. sygn. akt II FSK 1807/17). Nie ulega wątpliwości, że skarżący spełnił drugą i czwartą przesłankę, tj. wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu oraz dopełnił czynności, której dotyczy prośba o przywrócenie terminu, składając odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...]

W rozpoznawanej sprawie brak jest jednak podstaw do stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku dokonania czynności procesowej w terminie było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. W aktach sprawy znajduje się bowiem pełnomocnictwo udzielone 15 października 2021 r. przez stronę w osobie O. I. trzem profesjonalnym pełnomocnikom P. T., A. S. oraz Ł. W. ([...].), który dodatkowo wskazany został pełnomocnikiem właściwym do doręczeń ([...].). W aktach sprawy brak jest dowodu potwierdzającego wypowiedzenie, czy też odwołanie umocowań.

W odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron, należy przyjąć, że osoby te są zobowiązane do szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego zlecenia. Powyższe oznacza, że osoby te winny prawidłowo określić datę doręczenia korespondencji, która inicjuje bieg istotnych terminów procesowych, a następnie terminowo dopełnić czynności procesowej. Zasadności ewentualnego przywrócenia terminu nie uzasadnia wewnętrzny podział obowiązków w ramach kancelarii oraz znajomość sprawy powoływana przez pełnomocnika wnoszącego podanie o przywrócenie terminu. Zauważyć należy, że 27 października 2021 r. pełnomocnik adwokat A. S. sporządził fotokopie akt sprawy ([...] i 2 grudnia 2021 r. w charakterze pełnomocnika strony uczestniczył w jej przesłuchaniu [...].), natomiast pełnomocnik adwokat P. T. podjęła 17 stycznia 2022 r. korespondencję zawierającą decyzję organu podatkowego ([...].). Nie istniały zatem nie dające się przezwyciężyć przeszkody, aby uczynić zadość terminowi do dokonania czynności procesowej.

Zasadnie organ stwierdził, że przebywanie jednego z trzech pełnomocników strony na zwolnieniu lekarskim nie jest wystarczającą przesłanką do tego, aby przywrócić termin do dokonania czynności procesowej. Wskazać też należy, że nie każda choroba uzasadnia uwzględnienie prośby o przywrócenie terminu. Zainteresowany podmiot musi uprawdopodobnić, że dla zachowania terminu korzystanie ze zwolnienia lekarskiego było okolicznością nie do przezwyciężenia, mimo dopełnienia reguł należytej staranności. To z kolei wymaga wskazania konkretnych faktów, które mogłyby przemawiać za tym, że rodzaj choroby, jej przebieg czy też zalecenia medyczne dotyczące leczenia uniemożliwiły dokonania wskazanej czynności procesowej oraz, że nie istniała możliwość skorzystania z pomocy innych osób w jej dokonaniu, zważywszy na okoliczność umocowania w sprawie trzech pełnomocników zawodowych. Zaakcentować należy, że choroba jednego z trzech pełnomocników zawodowych nie miała przecież charakteru nagłego (vide adnotacja służbowa z 29 listopada 2021 r. w przedmiocie odwołania zaplanowanego na ten dzień przesłuchania strony z udziałem pełnomocnika w osobie adw. Ł. W. - [...].). Zabieg przeprowadzony 17 stycznia 2022 r. miał w istocie charakter planowy, co wprost wynika z wniosku o przywrócenie terminu. Jak wskazano powyżej, sam fakt choroby, czy złego stanu zdrowia, nawet poświadczony zwolnieniem lekarskim, nie może automatycznie świadczyć, że osoba nie była w stanie dokonać czynności w zakreślonym przepisami terminie. Przeszkoda, która może warunkować przywrócenie terminu oprócz tego, że musi mieć charakter obiektywny i niezależny od zainteresowanego, to dodatkowo powinna trwać przez cały bieg terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej lub co najmniej istnieć w ostatnim dniu tego terminu. Odnosząc to do niniejszego przypadku stwierdzić należy, iż skoro brak jest informacji o występowaniu innych przeszkód, to trudno rozpatrywać kwestię terminowości złożenia podania o przywrócenie terminu. Badanie dochowania 7-dniowego terminu, o którym jest mowa w art. 162 § 2 O.p., byłoby wymagane jedynie w sytuacji uprawdopodobnienia przez skarżącego wystąpienia innych okoliczności uniemożliwiających pełnomocnikom ustanowionym w sprawie realizację czynności procesowej, które istniałyby przynajmniej w ostatnim dniu ustawowego terminu. W innym przypadku nie można mówić o przeszkodzie warunkującej ewentualnie przywrócenie terminu. W świetle treści art. 162 § 1-3 O.p., dopiero uznanie, że wniesienie podania o przywrócenie terminu nastąpiło w przewidzianym w ustawie siedmiodniowym terminie, czyni aktualnymi prowadzenie dalszych rozważań i ustaleń co do uprawdopodobnienia braku winy, natomiast przyjęcie stanowiska przeciwnego, a więc, że termin ów nie został dochowany, czyni te rozważania bezprzedmiotowymi. Z art. 162 § 2 O.p. wynika, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, jest dzień ustania przyczyny uchybienia terminu. Skoro zatem - jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie - przyczyna uchybienia terminu nie ustała, bo też nie wystąpiła nienadająca się usunąć przeszkoda w uczynieniu zadość terminowi do dokonania czynności procesowej, rozważania dotyczące kwestii uprawdopodobnienia braku winy są bezprzedmiotowe i jako takie zbędne.

W kontekście powyższych stwierdzeń za niezasadny uznać należy wywód strony skarżącej, że w uzasadnieniu postanowienia wskazano, jakoby wnioskodawca nie wykazał braku winy w uchybieniu terminowi. W sprawie będącej przedmiotem skargi nie wystąpiła bowiem nie nadająca się do przezwyciężenia przeszkoda, aby przy zachowaniu podwyższonej staranności, jakiej należy oczekiwać od trzech profesjonalnych pełnomocników, dokonać czynności procesowej w ustawowym terminie. W podsumowaniu przeprowadzonej kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że organ z poszanowaniem zasad procedury podatkowej, wydał prawidłowe rozstrzygnięcie.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.