Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 613/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2010-01-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 6, art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt 6, art. 3 pkt 3
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Palus Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (spraw.) Sędzia WSA Andrzej Cisek Protokolant Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi Centrum Kultury "[...]" na decyzję Wojewody D. z dnia [...] 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru przystąpienia do wykonania robót budowlanych polegających na ustawieniu ekranu diodowego wraz z konstrukcją L. I. uchyla decyzję I i II instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę 517 zł (słownie: pięćset siedemnaście złotych) tytułem kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. Nr [...], podjętą na podstawie art. 30 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), Starosta L. zgłosił sprzeciw w sprawie przystąpienia do wykonywania robót budowlanych polegających na ustawieniu ekranu diodowego wraz z konstrukcją Layher`a w L. przy ul. [...], działka nr 37, obręb nr 5 miasta L.. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane przedmiotowy ekran diodowy wraz z konstrukcją Layher-a uznać należy za wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe będące budowlą. W myśl tego przepisu za budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe. Obiekt o tak dużych gabarytach (4m x 3m wraz z konstrukcją Layher-a) musi wytrzymać siłę wiatru oraz innych warunków atmosferycznych a więc musi on być powiązany z gruntem w odpowiednio techniczny sposób nawet jeśli nie będzie zagłębiony w ziemi. W związku z powyższym zgłoszenie dotyczy wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

Po przeprowadzeniu szczegółowej analizy przedłożonych dokumentów, a także analizie zgodności zamierzenia z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w L. z dnia 18 stycznia 2007 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nr 41 w L., organ stwierdził, że wnioskodawca planuje usytuowanie obiektu w obszarze jednostki urbanistycznej 1.ZP/U przeznaczonej pod tereny zieleni urządzonej towarzyszącej usługom. Zgodnie z dyspozycjami § 31 ust. 2 tekstu planu na terenach oznaczonych w palnie symbolem 1.ZP/U obowiązują następujące ustalenia dotyczące kształtowania zabudowy: 1) zakazuje się wznoszenia nowych obiektów budowlanych z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 2; 2) dopuszcza się lokalizację obiektów małej architektury. Mając na uwadze powyższe ustalenia organ stwierdził, że usytuowanie wnioskowanego obiektu reklamowego, który nie jest obiektem małej architektury, w rozumieniu art. 3 pkt 4 ustawy - Prawo budowlane, narusza dyspozycje prawa miejscowego, co musi skutkować wydaniem decyzji o sprzeciwie.

Niezależnie od powyższego Starosta stwierdził również, że teren objęty wnioskiem znajduje się w obszarze strefy "A" ścisłej ochrony konserwatorskiej. Zgodnie zaś z dyspozycją § 7 pkt 4 lit. i tekstu planu na obszarze strefy "A" obowiązują następujące wymogi: "umieszczanie reklam lub innych tablic, nie związanych bezpośrednio z danym obiektem i stanowiący na obiekcie lub obszarze element obcy, jest bezwzględnie zabronione: dopuszczalne jest umiejscawianie tablic informacyjnych lub szyldów sklepów i zakładów w miejscach na to wyznaczonych, we właściwej, nieagresywnej formie; lokalizację i projekty tych elementów należy każdorazowo uzgadniać z odpowiednimi służbami konserwatorskimi. Z treści powyższych zapisów wynika, że wnioskowane zamierzenie narusza dyspozycje miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co obliguje organ do wniesienia sprzeciwu na mocy art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z którym organ wnosi sprzeciw jeżeli budowa lub wykonanie robót objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyło Centrum Kultury "A" w L., domagając się jej uchylenia i umorzenia postępowania w sprawie, względnie o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Po rozpatrzeniu w/w odwołania, Wojewoda D. wydał w dniu [...] września 2009 r. decyzję Nr [...], którą - na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał, że obiekty i roboty budowlane, których realizacja nie wymaga wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę, zostały enumeratywnie wymienione przepisami art. 29 ustawy - Prawo budowlane. Podzielając stanowisko organu I instancji, Wojewoda nie zaliczył inwestycji, nazwanej przez inwestora "ustawieniem ekranu diodowego wraz z konstrukcją Layher`a", do obiektów małej architektury, wymienionych w art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

Ponadto – jak wskazał organ odwoławczy – stosownie do przepisu art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi wymaga m.in. wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Zdaniem Wojewody wykonywania robót budowlanych polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych nie należy utożsamiać z budową urządzeń reklamowych wolno stojących, trwale związanych z gruntem, które są budowlami (art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego). Ich budowa nie została zwolniona w art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Realizacja takich urządzeń wymaga więc uzyskania pozwolenia na budowę niezależnie od miejsca ich usytuowania. W świetle powyższego organ odwoławczy stwierdził, że prawidłowo wniesiono sprzeciw wobec dokonanego zgłoszenia, a podstawę ku temu daje przepis art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. Stanowi on, że właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

W ocenie organu odwoławczego objęte zgłoszeniem ustawienie ekranu diodowego, na który składa się: właściwy ekran diodowy oraz konstrukcja wsporcza, składająca się z elementów stalowych (o masie całkowitej 360 kg), przekazująca obciążenie na grunt poprzez obciążniki, dodatkowo zakotwiona rurkami metalowymi, wbitymi w grunt na głębokość ok. 1 m, jest budowlą trwale związaną z gruntem. Zgodnie z prezentowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, o tym, czy obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem, czy też nie, nie świadczy jedynie sposób, w jaki zagłębiono go w gruncie, ani też technika, w jakiej tego dokonano. Istotne jest natomiast, czy posadowienie to jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo. W przypadku urządzenia reklamowego o gabarytach, jak w niniejszej sprawie, polega to na zapewnieniu ekranowi takiej podstawy, która uniemożliwi jej przesunięcie, przewrócenie czy też zapewni odporność na silne podmuchy wiatru. Mając na uwadze powyższe, organ II instancji stwierdził, że wymienione w zgłoszeniu zamierzenie budowlane objęte jest obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

Odnosząc się do zarzutu odwołania naruszenia art. 28 oraz art. 30 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane, Wojewoda uznał go za nieuzasadniony. Natomiast co do dwóch kolejnych zarzutów zauważył, że lokalizacja omawianego ekranu zmienia sposób zagospodarowania terenu. Na obszarze lokalizacja wnioskowanej inwestycji obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, które naruszają zapisy uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w L. z dnia 18 stycznia 2007 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nr 41 w L.. Przepis art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego obliguje organ do wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszonej inwestycji, zatem te zarzuty pozostają również bez potwierdzenia w przepisach prawa.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na powyższą decyzję wniosło Centrum Kultury "A" w L., zarzucając jej naruszenie:

– art. 28 oraz art. 30 ust. 6 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane poprzez ich niewłaściwą interpretację polegającą na przyjęciu, że roboty polegające na ustawieniu ekranu diodowego wraz z konstrukcją Layher`a (tj. urządzenia reklamowego), wymaga pozwolenia na budowę, a co za tym idzie istnieje podstawa do zgłoszenia sprzeciwu;

– art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane w związku z § 7 pkt 4 lit. i uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w L. z dnia 18 stycznia 2007r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nr 41 w L., poprzez jego niewłaściwą interpretację polegającą na przyjęciu, że przedmiotowe urządzenie stanowić będzie "element obcy" na obszarze, na którym ma być zlokalizowane, a co za tym idzie istnieje podstawa do zgłoszenia sprzeciwu;

– art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane w związku z § 31 ust. 2 pkt 1 w/w uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w L. z dnia 18 stycznia 2007r. poprzez niewłaściwą ich interpretację polegającą na przyjęciu, że na obszarze objętym nie można lokować urządzeń o charakterze tymczasowym;

– art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., polegające na pominięciu argumentacji strony zawartej w odwołaniu, dotyczącej możliwości ustawienia urządzenia, w oparciu o § 7 pkt 4 lit. i uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w L. z dnia 18 stycznia 2007 r. oraz braku wnikliwej i szczegółowej analizy, a także argumentacji w tym zakresie.

W związku z powyższym strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Nie zgadzając się z argumentacją organów orzekających, strona skarżąca podniosła, że zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga m.in. wykonywanie robót budowlanych polegających na: instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym (pkt 6), instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych (pkt 15). Wykonywanie robót, określonych w art. 29 pkt 6, wymaga jedynie zgłoszenia (art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy). W ocenie skarżącego z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że instalacja tablic i urządzeń reklamowych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, przy czym ustawodawca nie uzależnił wyjątku wyszczególnionego w art. 29 ust. 2 pkt 6 ani od wielkości tablic i urządzeń reklamowych, ani też od tego, czy są to tablice lub urządzenia wkopane w ziemię, a więc trwale związane z gruntem, które zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego można uznać za budowle, czy też są to tablice lub urządzenia reklamowe ustawione na konstrukcji naziemnej. W związku z tym strona skarżąca nie podzieliła poglądu prawnego wyrażonego w zaskarżonej decyzji o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę dla zgłoszonego przez nią urządzenia reklamowego. Przy czym strona podkreśliła, że art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego zwalnia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie tylko tablice reklamowe, ale również urządzenia reklamowe, co niewątpliwie oznacza całość urządzenia reklamowego, a więc także elementów konstrukcyjnych koniecznych do montażu samej tablicy reklamowej.

Strona podniosła również, że Wojewoda wskazuje na pewne aspekty związane z bezpieczeństwem konstrukcji jaką zamierza ustawić, jest to odrębna kwestia uregulowana w art. 30 ust. 7 pkt 1, który umożliwia wniesienie sprzeciwu w przypadku gdy inwestycja zagraża bezpieczeństwu. Zastosowanie tego przepisu prawa wymaga jednak od organu administracji wykazania i uzasadnienia, że konkretne przedsięwzięcie niesie jakieś zagrożenia. Tymczasem organ odwoławczy takiej analizy nie przeprowadził, a pominął przy tym zupełnie fakt, że konstrukcje Layhera są gotowymi urządzeniami posiadającymi wszelkie atesty, przeznaczonymi do ich sytuowania w taki sposób, aby zapewnić bezpieczeństwo samemu urządzeniu jak też otoczeniu, w którym się ono znajduje. Wojewoda pominął także istotny dowód jakim jest dołączona do wniosku analiza stateczności przedmiotowej konstrukcji.

Ponadto organ odwoławczy nie przeprowadził w zasadzie żadnej analizy prawnej i faktycznej w zakresie braku zgodności zamierzenia inwestycyjnego z przepisami prawa miejscowego. Organy obu instancji uznając, że urządzenie będzie stanowiło element obcy na obszarze oznaczonym w planie symbolem 1ZP/U, nie poparły tego twierdzenia głębszą analizą. Przepis § 7 pkt 4 lit. i planu zagospodarowania przestrzennego przewiduje bezwzględny zakaz umieszczania na obszarze strefy A reklam lub innych tablic, niezwiązanych bezpośrednio z obiektem i stanowiący na obiekcie element obcy. Natomiast dopuszczalne jest umieszczanie tablic informacyjnych lub szyldów sklepów i zakładów w miejscach do tego wyznaczonych w nieagresywnej formie. Powołany przepis prawa posługuje się zwrotami niedookreślonymi takimi jak "reklamy czy tablice niezwiązane bezpośrednio z obiektem" czy też "stanowiące element obcy" lub " w nieagresywnej formie". Przepis ten opiera się więc w znacznej mierze na uznaniu administracyjnym, które stwarza organowi swobodę w ich interpretowaniu, co nie oznacza jednak dowolności w jego działaniu. Stwarza to jednak konieczność szczególnie dbałego uzasadnienia decyzji w tym zakresie i przekonującej argumentacji. Tymczasem organ administracji, poza stwierdzeniem, że urządzenie, które zamierza ustawić skarżący, będzie elementem obcym na przedmiotowym obszarze, takiej analizy nie przeprowadził, naruszając tym samym reguły postępowania wyrażone w art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.. Zupełnie przy tym pominięto i nie odniesiono się do argumentacji strony powołanej w odwołaniu, że ekran diodowy pozostaje w ścisłym związku z prowadzoną przez niego działalnością kulturalną i z obiektem domu kultury. Ewentualne ustawienie takiego ekranu stanowi więc o istocie działania Centrum kultury i pozostaje w ewidentnym oraz ścisłym związku z obiektem jakim jest dom kultury. Z tych przyczyn strona skarżąca upatruje w działaniu Wojewody Dolnośląskiego naruszenia art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane w związku z § 7 pkt 4 lit. i uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w L. w kontekście brzmienia art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a..

Niezależnie od powyższego, zdaniem skarżącego, nie można wykluczyć zaliczenia przedmiotowego urządzenia do obiektów o charakterze tymczasowym i w związku z tym nie można uznać za zasadną negację możliwości jego usytuowania w analizowanym obszarze, w kontekście brzmienia § 31 ust. 2 pkt 1 i 2 uchwały w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nr 41 w L.. Organ administracji skorzystał z przepisu wspomnianej uchwały, który zakazuje wznoszenia nowych obiektów budowlanych na terenie objętym wnioskiem, z wyłączeniem lokalizacji obiektów małej architektury. Zdaniem skarżącego przedmiotowa konstrukcja nie stanowi jednak "nowego obiektu budowlanego" w rozumieniu powołanych przepisów prawa. Wspomniana uchwała Rady Miejskiej w L. w § 31 ust. 2 pkt 1 posługuje się pojęciem "nowego obiektu budowlanego". Literalne brzmienie tego przepisu wskazuje, że zakaz ten nie dotyczy "tymczasowych obiektów budowlanych" w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem tymczasowy obiekt budowlany - jest to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Skoro więc przepis uchwały nie wymienia tymczasowych obiektów budowlanych, jako wyłączonych z możliwości sytuowania na wskazanym obszarze, to zgodnie z powołaną wyżej zasadą wąskiego traktowania rozwiązań wyjątkowych nie można tego zakazu rozszerzać na wskazane obiekty.

Również celowościowa i systemowa wykładnia wskazanego przepisu prawa wskazuje, że chodzi tu o budowle, które w sposób trwały mogą zmienić ład przestrzenny. Przepis ten dopuszcza, na zasadzie wyjątku, sytuowanie obiektów małej architektury, które również trwale mogą zmienić przestrzeń, niemniej jednak z uwagi na ich gabaryty nie będą w sposób intensywny ingerować w dotychczasową strukturę zabudowy. Skoro więc dopuszcza się możliwość sytuowania obiektów małej architektury, trwale zmieniających ład przestrzenny, to należy wnioskować, że dopuszczalne jest instalowanie tymczasowych obiektów budowlanych, których demontaż możliwy jest w każdej chwili. Z tego należy wnioskować, że przepis uchwały, na który powołał się organ I instancji, nie ma zastosowania do tymczasowych obiektów budowlanych, a za taki może być uznana przedmiotowa konstrukcja. Wnioskując przeciwnie – brak jest podstaw prawnych do wnoszenia sprzeciwu od takich zamierzeń.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uchylenie decyzji administracyjnej przez Sąd następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Rozpatrując stan faktyczny i prawny sprawy Sąd stwierdził, że przedmiotowa skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i poprzedzająca ja decyzja organu pierwszej instancji naruszają przepisy prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co powoduje, że decyzje te podlegają usunięciu z obrotu prawnego.

Podstawę materialnoprawną podjętych w niniejszej sprawie rozstrzygnięć stanowił art. 30 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), zwanej dalej "Prawem budowlanym". Zgodnie zaś z przepisem art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli:

1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę;

2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy;

3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje.

Tak organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy, rozpoznając sprawę w toku postępowania administracyjnego były zgodne, że należy zgłosić sprzeciw do zamierzenia budowlanego. Należy jednak podkreślić, że podstawa prawna podjętych decyzji nie została przez organy wskazana w sentencji decyzji, a jedynie można ją wydedukować z uzasadnienia rozstrzygnięć. Przy czym prawdopodobnie za podstawę tą należy przyjąć przepis art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, choć z uzasadnienia decyzji zarówno organu I jak i II instancji wynika również, że planowana inwestycja narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co wypełniałoby ponadto dyspozycję przepisu art. 30 ust. 6 ust. 2 Prawa budowlanego.

Powyższa okoliczność już pozwala na uchylenie podjętych decyzji, bowiem doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 oraz art. 107 § 1 k.p.a., w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o którym mowa w art. 145 § 1 ust. 1 pkt c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Ponadto należy zwrócić uwagę na treść przytoczonego przez organy przepisów Prawa budowlanego, a mianowicie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, który stanowi, że właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

W niniejszej sprawie organ I instancji, powołując się na przepis art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, wniósł sprzeciw wobec dokonanego przez Centrum Kultury "A" w L. zgłoszenia w sprawie przystąpienia do wykonywania robót budowlanych polegających na ustawieniu ekranu diodowego wraz z konstrukcją Layher`a w L. przy ul. [...], działka nr 37, obręb nr 5 miasta L.. Przy czym Starosta L. uznał przedmiotowy ekran diodowy – na podstawie art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego – za wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe będące budowlą, bez dokonania jednak w tym przedmiocie żądnych ustaleń. Z uzasadnienia decyzji organu I instancji nie wynika, czy planowaną inwestycję można zaliczyć do budowli, o jakiej mowa w w/w przepisie. Organ ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że obiekt o tak dużych gabarytach (4m x 3m wraz z konstrukcją Layher-a) musi wytrzymać siłę wiatru oraz innych warunków atmosferycznych, a więc musi on być powiązany z gruntem w odpowiednio techniczny sposób nawet, jeśli nie będzie zagłębiony w ziemi. I dlatego Starosta uznał, że zgłoszenie dotyczy wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

Organ odwoławczy rozszerzył uzasadnienie swojego rozstrzygnięcia w powyższym zakresie jedynie poprzez opis planowanej konstrukcji, jednakże również nie wynika z niego czy w istocie przedmiotowy ekran należy uznać za budowlę z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, tj. wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, a w konsekwencji czy wymaga pozwolenia na budowę.

Tym samym organy nie uzasadniły w należyty sposób swojego stanowiska, co narusza przepis art. 107 § 3 oraz art. 9 i art. 11 k.p.a.. Nie podjęły również w tym zakresie żadnego postępowania wyjaśniającego. A należy zauważyć, że przedmiotowa inwestycja – według inwestora - ma polegać na "ustawieniu ekranu diodowego". Ponadto w "Analizie stateczności", dołączonej do zgłoszenia, w opisie konstrukcji wskazano, że dla zapewnienia stabilności konstrukcji ustawiono na niej, 8 cm nad gruntem, 2 zbiorniki plastikowe, napełnione wodą o poj. 1000 l każdy. We wnioskach zapisano, że ustrój wymaga wzmocnienia dla zapewnienia jej stateczności, zaś zwiększenie jego stateczności na obrót i przesuw jest łatwe do wykonania, natomiast w zaleceniach wskazano, że dla ustabilizowania analizowanej konstrukcji zaleca się ustawić dodatkowo dwa identyczne zbiorniki z wodą o pojemności 1000 l każdy, w polach pod telebimem oraz wbić w grunt rurki metalowe Φ 50 mm o długości ok. 1,2 m, po 2 wzdłuż każdego boku podstawy, które powinny wystawać ponad grunt ok. 0,15 m.

Zasadą jest - w myśl art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego - że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Wyjątki od tej zasady zostały określone m.in. w art. 29 Prawa budowlanego, w którym wymieniono enumeratywnie "budowy" (ust. 1) oraz "roboty budowlane" (ust. 2) niewymagające pozwolenia na budowę. Z kolei w przepisie art. 30 Prawa budowlanego określono w jakich przypadkach wykonywanie robót budowlanych nie wymaga co prawda uzyskania pozwolenia na budowę, ale konieczne jest zgłoszenie określonych w tym przepisie robót budowlanych właściwemu organowi. Również wyliczenie owych robót podlegających zgłoszeniu ma charakter zamknięty.

Rozpatrując niniejszą sprawę w kontekście wskazanych wyżej uregulowań, należy uznać, że inwestor chcąc zatem realizować określone roboty i obiekty budowlane, które – jego zdaniem - nie wymagają pozwolenia na budowę, musi wykazać, że planowane zamierzenie mieści się w owym zamkniętym katalogu prac i obiektów, dla realizacji których wystarcza jedynie zgłoszenie.

W niniejszej sprawie strona skarżąca nie zgodziła się z uznaniem przedmiotowego ekranu za budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, oraz koniecznością uzyskania pozwolenia na budowę dla urządzenia reklamowego, powołując się na przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Okoliczności te nie zostały w sposób należyty wyjaśnione przez organy orzekające. Przede wszystkim nie wykazano, czy mamy do czynienia z budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego (art. 3 pkt 3). W uzasadnieniach organy ograniczyły się do stwierdzenia, że projektowany ekran diodowy wraz z konstrukcją Layher`a uznać należy za wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane. Organy oparły swojej rozstrzygnięcia na w/w twierdzeniu, ale nie znajduje ono żadnego potwierdzenia w aktach sprawy. Tym samym Sąd został ograniczony w kontroli zajętego przez organ stanowiska co do zasadności wniesienia sprzeciwu w trybie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego.

Należy zauważyć, że w przepisach Prawa budowlanego brak jest definicji sformułowania "trwałego związania z gruntem". Ustawodawca nie wskazał także przesłanek, które determinują uznanie, że obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem. Próbę zdefiniowania powyższego sformułowania podjęła judykatura. I tak chociażby w wyroku z dnia 13 marca 2008r., sygn. akt II SA/Wr 576/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przyjął, że o tym czy obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem, czy też nie, nie świadczy jedynie sposób w jaki zagłębiono go w gruncie ani też technika w jakiej tego dokonano. Istotne jest bowiem to, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela powyższy pogląd.

Ponadto w orzecznictwie przyjmuje się, że instalacja urządzenia reklamowego oznacza montaż elementów, łącznie tworzących urządzenie reklamowe. Instalowanie urządzenia reklamowego polega więc na wykonaniu szeregu czynności montażowych prowadzących do umieszczenia urządzenia reklamowego w określonym miejscu. Wykonywania robót budowlanych polegających więc na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych nie należy utożsamiać z budową urządzeń reklamowych wolnostojących, trwale związanych z gruntem, które są budowlami (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 stycznia 2008 r., sygn. akt IISA/Wr 583/07).

Z akt sprawy nie wynika natomiast na jakiej podstawie organ odwoławczy zakwalifikował planowaną inwestycję do budowli, o której mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, tj. wolno stojącego trwale związanego z gruntem urządzenia reklamowego, na wykonanie którego wymagane jest pozwolenie na budowę. Określenie z jaką inwestycją mamy do czynienia i potwierdzenie przyjętego twierdzenia poprzez - w sposób właściwy – przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i zgromadzenie w tej sprawie dowodów jest istotne przede wszystkim z uwagi na art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, zgodnie z którym pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. W myśl zaś art. 30 ust. 1 pkt 2 - zgłoszenia właściwemu organowi wymaga wykonywanie robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1, 4-6 oraz 9-13.

Z powyższych przepisów wynika, że urządzenie reklamowe, to nie obiekt budowlany, zaś na instalowanie takiego urządzenia nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Zgodzić się zatem należy z organem odwoławczym, że wykonywania robót budowlanych polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych nie należy utożsamiać z budową urządzeń reklamowych wolno stojących, trwale związanych z gruntem, które są budowlami (art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego). Jednakże nie zostało wykazane, czy w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z instalowaniem urządzenia reklamowego. To zaś – z uwagi na zarzuty odwołania – winno zostać wyjaśnione. Tylko budowa wolno stojącego trwale związanego z gruntem urządzenia reklamowego usytuowanego w określonym miejscu nie jest instalowaniem i dlatego nie jest zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.

W konsekwencji powyższych ustaleń stwierdzić należało, że organy zaniechały wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i odniesienia ich do sytuacji prawnej, co prowadzi do wniosku, że brak było dostatecznych podstaw wniesienia w sprawie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych. Uchybienia te dają zaś podstawę do stwierdzenia, że w sprawie naruszone zostały przepisy procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., a ze względu na swój charakter uchybienia te mogły mieć istotny wypływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ wyjaśni więc dokładnie wszystkie elementy stanu faktycznego i ponownie rozważy okoliczności sprawy w świetle przepisu art. 30, art. 3 pkt 3 i art. 29 ust. 2 pkt 6 wskazanej wyżej ustawy.

Uwzględniając powyższe - w ocenie Sądu - decyzja organu I i II instancji musiały zostać wyeliminowana z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w art. 200 w/w ustawy, a orzeczenie zawarte w pkt. III sentencji - w art. 152 tejże ustawy.