Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 242/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2024-06-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 35a, pkt 35b, art. 64 ust. 1 pkt 1, ust. 2, art. 140aa ust. 3 pkt 1, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a
journal: Dz.U. 2023 poz 1047
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
article: § 5 ust. 1 pkt 5, ust. 4
journal: Dz.U. 2016 poz 2022
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego  wyposażenia - tekst jedn.
journal: Dz.U. 2007 nr 188 poz 1345
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi  samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli  metrologicznej tych przyrządów pomiarowych
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2024 r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej z [...] stycznia 2024 r., nr [...] o nałożeniu na [...] Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. (dalej jako "skarżąca") kary pieniężnej w wysokości 6000 zł za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego jak bez zezwolenia kategorii V.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:

W dniu 10 października 2024 r. na terenie Przejścia Granicznego w Hrebennem przeprowadzono kontrolę pojazdu członowego o numerach rejestracyjnych [...], którego kierowcą był obywatel Ukrainy M. F.. Pojazdem wykonywany był przejazd w ramach międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy na rzecz [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P.. Środkiem przewozowym przewożony był ładunek podzielny w postaci świeżej żurawiny w 1920 opakowaniach o wadze brutto 21930 kg.

W wyniku przeprowadzonego pomiaru dynamicznego nacisków osi pojazdu uzyskano dane dotyczące nacisku pojedynczej osi napędowej (oś nr 2 pojazdu), wskazujące na przekroczenie dopuszczalnego nacisku tej osi o 900 kg - 7,83% (I ważenie - protokół nr [...]) i 760 kg - 6,61% (II ważenie - protokół nr [...]).

W wyniku kontroli stwierdzono, że przedmiotowy transport wykonywany był z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r., poz. 988), dalej jako "Prawo o ruchu drogowym" lub "p.r.d.", polegającym na przejeździe pojazdu nienormatywnego jak bez zezwolenia kategorii V.

Decyzją z [...] stycznia 2024 r. Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej (dalej "organ I instancji") nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 6000 zł za przewóz pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego po drogach publicznych, mimo zakazu określonego w art. 64 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym, jak za brak zezwolenia kategorii V.

W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącej, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") decyzją z 1 marca 2024r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na wstępie, że wymogi dotyczące dopuszczalnych wymiarów, masy i nacisków osi pojazdów uregulowane zostały w ustawie - Prawo o ruchu drogowym oraz w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 z późn. zm.), dalej jako "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych", wydanym na podstawie delegacji zawartej w art. 66 ust. 5 Prawa o ruchu drogowym.

Organ przytoczył przepisy ustawy i rozporządzenia, z których wynika, że w przypadku pojedynczej osi napędowej pojazdów dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać 11,5 tony.

Odnosząc się do sprawy organ wskazał, że wyniki przeprowadzonego pomiaru parametrów pojazdu dotyczące dynamicznego ważenia pojazdu wskazały na przekroczenie nacisku pojedynczej osi napędowej o 760 kg, co stanowi przekroczenie dopuszczalnego nacisku wynoszącego 11,5 t o 6,61 %.

Organ odwoławczy stwierdził, że czynności pomiaru nacisków osi pojazdu dokonano przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu TAMTRON Systems Oy Finlandia (nr seryjny 200624/3), posiadającej świadectwo legalizacji Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Warszawie znak wniosku WZ8.41.2454.2021.4.01 z 26 października 2021 r.

Organ wyjaśnił, że podczas pierwotnej legalizacji wagi badana jest prawidłowość jej zainstalowania w miejscu użytkowania, podczas którego kontrolowane jest spełnienie wymagań dotyczących m.in. wypoziomowania powierzchni jezdni, strefy ważenia i terenu poza strefą ważenia, stosownie do przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny opowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczególnego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 188, poz. 1345). Ważne świadectwo legalizacji wagi stacjonarnej świadczy o tym, że zarówno waga, jak i stanowisko pomiarowe (strefa ważenia) spełniają wszelkie wymogi metrologiczne i umożliwiają dokonywanie właściwych pomiarów.

Organ II instancji stwierdził, że waga w dniu kontroli legitymowała się ważnym świadectwem legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Warszawie z terminem ważności do 26 listopada 2023 r. Z treści tego świadectwa wynika, że waga uzyskała legalizację dla miejsca Lubelski Zarząd Obsługi Przejść Granicznych, Dział Zamiejscowy w Zamościu; Zespół w Hrebennem, 22-680 Lubycza Królewska, a więc miejsca gdzie przeprowadzono kontrolę. Na dzień kontroli waga spełniała zatem wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych.

Organ odwoławczy podkreślił, że w przypadku naruszenia zakazu przewozu ładunku innego niż niepodzielny, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

W związku ze stwierdzonym przekroczeniem nacisku pojedynczej osi napędowej pojazd został uznany za nienormatywny, na przejazd którego wymagane byłoby zezwolenie kategorii V wydane dla podmiotu wykonującego przejazd.

Mając powyższe na względzie organ II instancji uznał za uzasadnione nałożenie na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 6 000 zł, na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a w związku ust. 2 Prawa o ruchu drogowym.

Organ odwoławczy stwierdził brak podstaw do zastosowania art. 140aa ust. 4 Prawa o ruchu drogowym, ponieważ skarżąca nie wykazała przesłanek do zwolnienia od odpowiedzialności.

Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących prawidłowości przeprowadzonych pomiarów i uzyskanych wyników, organ odwoławczy uznał je za wiarygodne, dokonane na wadze do ważenia pojazdów w ruchu zgodnie z wymogami określonymi w instrukcji dla użytkownika wydanej przez producenta oraz spełniającej wymogi wskazanego wyżej rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych oraz zgodnie z informacjami wskazanymi na znakach i tablicach umieszczonych przed wjazdem na wagę.

Organ II instancji stwierdził, że skarżąca nie wykazała, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, nie przedstawiła żadnych dowodów świadczących o braku wpływu na powstanie naruszenia. Skarżąca - przedsiębiorca zajmujący się profesjonalnie przewozem ładunków po drogach publicznych - nie dochowała należytej staranności z przygotowaniem ładunku do przewozu. Organ podkreślił, że podmiot wykonujący przejazd, posiadając dane dotyczące ładunku, który podjął się przetransportować, powinien był przedsięwziąć kroki, zapobiegające przekroczeniu dopuszczalnych parametrów pojazdu oraz nacisków osi.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1) nieprawidłowe zastosowanie art. 140aa ust 3 ustawy Prawa o ruchu drogowym, poprzez uznanie skarżącej za podmiot wykonujący przejazd, lub podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym prowadzące w konsekwencji do błędnego określenia strony postępowania;

2) naruszenie art. 7 oraz art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", poprzez całkowicie niewiarygodne wyznaczenia parametrów wagowych kontrolowanego pojazdu, wynikające z naruszenia instrukcji określającej warunki stosowania wag i dokonania pomiaru na stanowisku nieposiadającym dopuszczenia uprawnionego podmiotu;

3) naruszenie art. 140aa ust. 1 p.r.d., poprzez nałożenie kary za przejazd wyłącznie jednego pojazdu nienormatywnego;

4) naruszenie art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d., poprzez niezastosowanie tego artykułu w sprawie;

5) błędne zastosowanie przepisu prawa materialnego, tzn. art. 140ab ust. 2 p.r.d., prowadzące do naruszenia art. 2, art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6, art. 7 oraz art. 8 k.p.a.;

6) naruszenie art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d., poprzez niezastosowanie w sprawie;

7) użycie niewłaściwych wag w miejscowości Hrebenne - urząd twierdzi, że ważył dynamicznie wagami przenośnymi Tamtron, a w innej decyzji pisze, że na granicy posiada wbudowaną w jezdnię stacjonarną wagę Scalex, która jest tam zamontowana na stałe.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie jest decyzja o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego jak bez zezwolenia kategorii V.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1047 z późn. zm.).

Definicja pojazdu nienormatywnego zawarta jest w art. 2 pkt 35a Prawa o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem, pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.

Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ. Wymiary, masa, naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-V oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (art. 64 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym).

Kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 (art. 64 ust. 4 Prawa o ruchu drogowym). Jednocześnie, zgodnie z ust. 2 powołanego artykułu, zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I.

Bezsporne jest, że pojazdem członowym w niniejszej sprawie przewożony był towar w postaci świeżej żurawiny w 1920 opakowaniach, czyli ładunek podzielny. Dwukrotny pomiar dynamiczny nacisków osi wykazał przekroczenie dopuszczalnej wartości nacisku pojedynczej osi napędowej o 900 kg - 7,83% w pierwszym ważeniu i 760 kg – 6,61% w drugim ważeniu. Pozostałe parametry pojazdu nie przekraczały dopuszczalnych wartości.

Dopuszczalne naciski osi pojazdu określone zostały w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2024 r., poz. 502), wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 66 ust. 5 Prawa o ruchu drogowym. Dodać należy, że rozporządzenie w sprawie warunków technicznych pojazdów stanowi implementację przepisów dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym (Dz. Urz. UE L 235 z dnia 17 września 1996 r., str. 59).

Według definicji zawartej w art. 2 pkt 57 Prawa o ruchu drogowym, nacisk osi oznacza sumę nacisków, jaką na drogę wywierają koła znajdujące się na jednej osi.

Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych w przypadku pojedynczej osi napędowej pojazdów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2-14, dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać 11,5 tony. W przypadku pojazdu uczestniczącego w ruchu drogowym podstawą sprawdzenia wymagań, o których mowa w ust. 1-3 oraz ust. 5, są wartości rzeczywiste nacisków osi (§ 5 ust. 4 rozporządzenia).

W świetle cytowanego wyżej art. 2 pkt 35a p.r.d. kontrolowany pojazd o nacisku osi napędowej większym od dopuszczalnego był pojazdem nienormatywnym. Dla uznania pojazdu za nienormatywny wystarczy przekroczenie jednego tylko parametru. Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii. Wymiary pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-V oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy. Kontrolowany pojazd, z uwagi na przekroczenie nacisku osi wymagałby uzyskania pozwolenia kategorii V. Zgodnie bowiem z załącznikiem nr 1 do ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazdy o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-IV oraz o naciskach osi przekraczających wielkości dopuszczalne wymagają zezwolenia kategorii V.

Ponownie należy podkreślić, że przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym dopuszczają ruch pojazdów nienormatywnych (pod określonymi warunkami), zakazują jednak wykonywania przejazdów pojazdami nienormatywnymi, przewożącymi ładunki inne niż ładunki niepodzielne. Ładunek niepodzielny, stosownie do definicji ustawowej z art. 2 pkt 35b p.r.d. to ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Nie ulega wątpliwości, że ładunek, który przewoziła skarżąca (1920 opakowań świeżej żurawiny) mógł być podzielony na kilka mniejszych ładunków, przewożonych oddzielnie.

Prawidłowe jest zatem stanowisko organu, że w dniu kontroli skarżąca wykonywała przejazd z ładunkiem podzielnym, który nie mógł być przewożony pojazdem nienormatywnym (z wyjątkiem niemającego w sprawie zastosowania przypadku przejazdu na podstawie zezwolenia kategorii I).

Przekroczenie nacisku osi napędowej pojazdu, przewożącego ładunek podzielny, uzasadniało nałożenie na skarżącą, jako podmiot wykonujący przejazd, kary pieniężnej. Zgodnie z art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d., karę pieniężną nakłada się na podmiot wykonujący przejazd, a jedynie w ściśle określonych sytuacjach kara może być nałożona na podmiot wykonujący czynności ładunkowe (art. 140aa ust. 3 pkt 2), a także organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę lub spedytora (art. 140aa ust. 3 pkt 3), jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmioty te miały wpływ lub godziły się na powstanie naruszenia. Wyjątki te nie mają zastosowania w sprawie niniejszej. Brak jest bowiem dowodów świadczących o wpływie lub zgodzie wskazanych podmiotów na naruszenie przepisów dotyczących przejazdów wykonywanych pojazdami nienormatywnymi. W sprawie niniejszej nie zachodzą także okoliczności wskazane w art. 140aa ust. 3b.

Zarzut błędnego określenia strony postępowania jest więc nieuzasadniony.

Prawidłowe jest także stanowisko organu, że kara nałożona być powinna na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 2 p.r.d., jak za brak zezwolenia kategorii V. Nie jest to kara za brak samego zezwolenia, lecz kara za naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego.

Przepis art. 140ab w ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym za brak zezwolenia kategorii V przewiduje karę pieniężną w wysokości: a) 6 000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%, b) 10 000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.

Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przepisów postępowania poprzez całkowicie niewiarygodne wyznaczenie parametrów wagowych kontrolowanego pojazdu, wynikające z naruszenia instrukcji określającej warunki stosowania wag i dokonania pomiaru na stanowisku nieposiadającym dopuszczenia uprawnionego podmiotu.

Organ odwoławczy prawidłowo oparł się na ustaleniach faktycznych poczynionych przez organ I instancji na podstawie protokołów z ważenia pojazdów (k. 11-16 akt adm.), świadectwa legalizacji wagi samochodowej (ważnego w dniu kontroli – k. 38 akt adm.), świadectw wzorcowania (k. 35-37 akt adm.), instrukcji obsługi wagi (k. – 53). Ze znajdujących się w aktach sprawy protokołów kontroli, podpisanych bez zastrzeżeń przez kierującego pojazdem (w pkt 13 protokołów "Uwagi kierującego pojazdem: brak uwag"), wynika jednoznacznie, że kontrola nacisków osi pojazdu w obu przypadkach została przeprowadzona przy użyciu wagi samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu o znaku fabrycznym DW 600, numerze seryjnym 200624/3, producent "TAMTRON SYSTEMS" OY Finlandia, rok produkcji 2006, znak typu: PLT 06 273, posiadającej w dniu kontroli świadectwo legalizacji ponownej z 26 października 2021 r., ważne do 26 listopada 2023 r. Typ wagi (PLT 06 273), numer seryjny wagi (200624/3) wskazane są również w wydrukach z ważenia dynamicznego pojazdu (k. 11 i k. 14 akt adm.). Kierowca wydruki również podpisał bez uwag. Podkreślić należy, że brak jest dowodów, by waga została użyta nieprawidłowo. Na wyniki ważenia dynamicznego pojazdu mogą mieć wpływ różne czynniki, w tym stan techniczny pojazdu czy sposób zabezpieczenia ładunku. Z tego właśnie względu istnieje możliwość przeprowadzenia powtórnego ważenia. Trafnie zwrócono uwagę w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że waga jest wyposażona w system automatycznej sygnalizacji błędów pomiaru. W sytuacji, gdy w okolicznościach sprawy system wagi nie sygnalizował błędu, należało uznać, że ważenie przebiegało w sposób prawidłowy i nie zachodzą podstawy do kwestionowania wyników pomiaru. W tej sytuacji nie zachodzą też przesłanki do uznania, że proces pomiaru przebiegał w sposób niezgodny z instrukcją obsługi wagi. Zarówno instrukcja obsługi wagi SCALEX DW-600, przeznaczona do wag, których producentem jest TAMTRON, jak również świadectwo legalizacji ponownej wagi zostały dołączone do akt administracyjnych.

Należy podkreślić, że urządzenia używane do ważenia pojazdów odpowiadać muszą określonym normom. Potwierdzeniem spełnienia przez wagę wymagań określonych w rozporządzeniu jest świadectwo legalizacji lub świadectwo legalizacji ponownej, wydawane przez naczelników obwodowych urzędów miar. Sposób dokonywania legalizacji oraz wzory świadectw legalizacji określa rozporządzenie Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 22 marca 2019 r. w sprawie prawnej kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2019 r., poz. 759).

W niniejszej sprawie waga samochodowa do ważenia pojazdów w ruchu SCALEX DW600 o wskazanym wyżej numerze fabrycznym posiadała ważne w dniu kontroli świadectwo legalizacji ponownej wydane w dniu 26 października 2021 r. przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Warszawie. Ze świadectwa legalizacji ponownej wynika, że legalizacja jest ważna do dnia 26 listopada 2023 r.

Z akt sprawy wynika, że świadectwo legalizacji ponownej jest zgodne ze wzorem określonym w rozporządzeniu Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 22 marca 2019 r. w sprawie prawnej kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych i wydane zostało przez uprawniony organ administracji miar. W świadectwie wskazano również wymagania i zakres sprawdzeń, które dotyczą przepisów § 6 - § 27 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. z 2007 r. Nr 188, poz. 1345). Zakres sprawdzeń obejmuje powierzchnię strefy ważenia, zgodnie bowiem z § 27 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r., geometria powierzchni strefy ważenia oraz powierzchni poza strefą ważenia w zakresie, o którym mowa w § 8 i § 9 ust. 1 i 2, powinna być opisana i udokumentowana.

Skoro zatem zastosowana przez funkcjonariuszy celnych waga miała aktualne świadectwo legalizacji, to oznacza, że spełniała formalne kryteria dopuszczające ją do użytku, określone w odpowiednich przepisach.

Zarzut dokonania pomiaru na stanowisku nieposiadającym dopuszczenia uprawnionego podmiotu jest zatem nieuzasadniony.

Nie można się również zgodzić z zarzutem, że pomiaru dokonano z naruszeniem instrukcji określającej warunki stosowania wagi. Skarżąca nie sprecyzowała na czym naruszenia w tym zakresie miałyby polegać, poza ogólnikowymi twierdzeniami.

Należy podkreślić, że w punkcie 11 protokołów z kontroli z 10 października 2023 r., sporządzonych po dokonaniu pomiarów, znajduje się stwierdzenie, że kontroli nacisków osi dokonano na wadze samochodowej do ważenia pojazdów w ruchu zgodnie z wymaganiami określonymi w instrukcji dla użytkownika wydanej przez producenta i powołane zostały przepisy określające wymagania, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowy zakres badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych. W pkt 9 protokołu wskazana została nazwa wagi, jej producent, a ponadto wskazano datę wydania świadectwa legalizacji ponownej. Oba protokoły zostały podpisane przez kierowcę bez wniesienia zastrzeżeń. Wbrew twierdzeniu skarżącej, organ I instancji przesłał stronie przy piśmie z [...] grudnia 2023 r. (k. 25 akt adm.) oraz dołączył do akt sprawy "Instrukcję dla użytkownika wagi elektronicznej SCALEX DW-600", stanowiącą instrukcję stosowania programu komputerowego, obsługującego wagę SCALEX DW-600, której producentem jest TAMTRON SYSTEMS" OY Finlandia.

Bezpodstawny jest także zarzut użycia niewłaściwych wag w miejscowości Hrebenne. Skarżąca podniosła, że organ twierdzi, że ważył dynamicznie wagami przenośnymi TAMTRON, a w innej decyzji pisze, że na granicy posiada wbudowaną w jezdnię stacjonarną wagę SCALEX, która jest tam zamontowana na stałe.

Z całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że ważenia pojazdu dokonano wagą elektroniczną SCALEX DW-600 do dynamicznego ważenia osi pojazdów, której producentem jest firma TAMTRON.

Dodatkowo, ubocznie należy zwrócić uwagę, że na ogólnodostępnej stronie internetowej producenta wag TAMTRON dostępny jest krótki opis możliwości i zasad działania wagi SCALEX DW-600 (por. https://tamtrongroup.com/pl/produkt/wagi-osiowe-tamtron-scalex-dw600). Z opisu producenta wynika, że wagi samochodowe TAMTRON SCALEX DW600 umożliwiają ważenie pojazdów w ruchu i kontrolę ruchu w miejscach, gdzie ruch odbywa się w trybie ciągłym, takich jak przejścia graniczne. Twierdzenie skarżącego, że są to dwa inne urządzenia jest zatem całkowicie bezpodstawne.

Podsumowując stwierdzić należy, że ważenie dokonane zostało na wadze spełniającej wymogi normatywne i wykonane zostało w sposób zgodny z instrukcją obsługi urządzenia wagowego. Ważenie to uznać należy zatem za prawidłowe. Z akt sprawy nie wynika, by proces ważenia odbywał się w warunkach, które zakłócać mogłyby proces ważenia. Okoliczności takich skarżąca nie powołuje.

Sąd podziela również stanowisko organu, który nie dopatrzył się w sprawie okoliczności świadczących o dochowaniu przez skarżącą należytej staranności w realizacji czynności związanych z wyżej wymienionym przewozem oraz braku wpływu skarżącej na powstanie naruszenia.

Odpowiedzialność za naruszenie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym jest odpowiedzialnością administracyjną, a nie karnoadministracyjną, przewoźników. Ma więc charakter obiektywny, jest odpowiedzialnością za wystąpienie zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto przyczynił się do powstania naruszenia. Wynika z tego domniemanie odpowiedzialności przewoźnika, które może on obalić jedynie w sytuacji spełnienia przesłanek z art. 140aa ust. 4 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym. Ciężar dowodu wykazania tych przesłanek spoczywa na przedsiębiorcy/przewoźniku, gdyż to on wywodzi z tego przepisu skutki prawne. Istotą rozwiązania przyjętego w art. 140aa ust. 4 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym (w związku z ust. 1 tego przepisu) jest, że kara dotyczy samego przejazdu, a organ nie ma obowiązku badania z własnej inicjatywy, czy przewoźnik dochował należytej staranności.

Natomiast odstąpienie od wymierzenia kary ze względu na brak wpływu na powstałe naruszenie byłoby uzasadnione w sytuacji, gdy do naruszenia doszło jedynie wskutek nadzwyczajnych i nieprzewidywalnych okoliczności lub zdarzeń. Chodzi tu o zdarzenia nadzwyczajne, które występują rzadko i niespodziewanie, a ich zaistnienie nie jest możliwe do zaplanowania i uniknięcia przy dołożeniu ze strony przedsiębiorcy najwyższej staranności i przezorności przy prowadzeniu przez niego działalności. Podmiot wykonujący przewóz, przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Przekroczenie dopuszczalnego nacisku poszczególnych osi nie jest zdarzeniem powstałym wskutek nadzwyczajnych i nieprzewidywalnych okoliczności.

Podkreślenia wymaga, że podmiot wykonujący przewóz jest zobligowany do staranności wymaganej od przewoźnika, czyli staranności profesjonalisty. Zachowanie należytej staranności przez przewoźnika wiąże się m.in. z właściwą oceną posiadanych informacji o przewożonym ładunku. Przewoźnik powinien ocenić jakie informacje wynikają z powiązania wagi ładunku z masą całkowitą pojazdu wynikającą z jego dokumentów rejestracyjnych. W szczególności powinien wiedzieć, czy nieprzekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu zapewnia zachowanie nacisku na osie, dopuszczalnego na drogach, którymi zamierza wykonywać przewóz. Dla analizy przesłanki należytej staranności przewoźnika istotne znaczenie ma treść art. 61 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, z którego wynika, że ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu, a zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym, ładunek umieszcza się na pojeździe w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi na drogę. Brak wiedzy o prawidłowości rozmieszczenia ładunku i związanymi z tym naciskami na osie nie może zwolnic przewoźnika z odpowiedzialności.

W niniejszej sprawie skarżąca po załadunku towaru nie dokonała sprawdzenia obciążenia poszczególnych osi pojazdu, ani rzeczywistej masy pojazdu. Uwzględniając przy tym zawodowy charakter prowadzonej przez stronę działalności przyjąć należy, że to na skarżącej jako profesjonalnym podmiocie ciążył obowiązek takiego przygotowania transportu, aby odbywał się on na warunkach wymaganych przez obowiązujące przepisy. Kierowca skontrolowanego pojazdu przed opuszczeniem przedsiębiorstwa powinien zażądać od załadowcy zważenia pojazdu, zarówno w zakresie masy jak i nacisków osi. Skarżąca nie wykazała, że kierowca pozbawiony został możliwości zważenia pojazdu członowego po jego załadowaniu. Zaniechanie przez skarżącą ustalenia parametrów pojazdu, którym przejazd był wykonywany świadczy o niezachowaniu należytej staranności.

W ocenie sądu organ ustalił stan faktyczny sprawy prawidłowo, uwzględniając wszystkie przeprowadzone w sprawie dowody. Zarzuty naruszenia przepisów art. 6, art. 7, art. 8. i art. 77 § 1 są więc nieuzasadnione. Organ wskazał w uzasadnieniu decyzji dowody, na których się oparł i ocenił je, przyjmując za podstawę ustaleń faktycznych. Uzasadnienie prawne decyzji zawiera szczegółowe wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Podsumowując stwierdzić należy, że w dniu kontroli skarżąca wykonywała przejazd pojazdem nienormatywnym z ładunkiem podzielnym, którego przewóz pojazdem nienormatywnym mnie był dopuszczalny. Kara w wysokości 6000 zł nałożona została zatem prawidłowo, zgodnie z art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a Prawa o ruchu drogowym w związku z art. 140ab ust. 2 Prawa o ruchu drogowym, jak za brak zezwolenia kategorii V. W konsekwencji nie doszło także do naruszenia wskazanych w skardze przepisów art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Ponownie należy podkreślić, że nie jest to kara za brak zezwolenia, lecz kara za naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, wymierzana jak za brak zezwolenia.

Całkowicie bezpodstawny jest zarzut naruszenia art. 140aa ust. 1 p.r.d., poprzez nałożenie kary za przejazd wyłącznie jednego pojazdu nienormatywnego. Liczba pojazdów nienormatywnych wykonujących przewóz nie ma znaczenia. Karę nakłada się za przejazd każdego pojazdu nienormatywnego.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935).

Sprawa niniejsza została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt niniejszej sprawy wniosek taki został złożony przez organ, a skarżąca nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.