Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 599/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 3, art. 89 ust. 1 pkt 3, art. 89 ust. 4 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 471
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 8, art. 75 §1, art. 77 §1, art. 80, art. 107 §3
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant Anna Ważbińska-Dudzińska po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej D. S. (obecnie: T.) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 lipca 2020 r. sygn. akt III SA/Łd 12/20 w sprawie ze skargi D. S. (obecnie: T.) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 27 listopada 2019 r. nr 1001-IOA.4246.28.2019.12.MB w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od D. T. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 29 lipca 2020 r., sygn. akt III SA/Łd 12/20, oddalił skargę D. S. (obecnie: T.) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 27 listopada 2019 r., nr 1001-IOA.4246.28.2019.12.MB, w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:

Funkcjonariusze celni 14 września 2015 r. przeprowadzili kontrolę przestrzegania przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 471 ze zm.; dalej: u.g.h.) w lokalu (kiosku) "[...]" zlokalizowanym przy ul. [...]. Podczas kontroli stwierdzono obecność dwóch urządzeń elektronicznych o nazwach [...] nr [...] oraz [...] nr [...]. Funkcjonariusze celni przeprowadzili na urządzeniach eksperymenty procesowe, w wyniku których ustalili, że oferowane na nich gry wypełniają przesłanki określone w art. 2 ust. 3 u.g.h. Ponadto, w ocenie kontrolujących brak w lokalu osoby uprawnionej do kontrolowania wieku grających, jak również umieszczenie na ścianach lokalu reklamy z symbolami widocznymi na bębnach znajdujących się w lokalu stanowi naruszenie art. 27 ust. 2 i art. 29 u.g.h. Z przeprowadzonych czynności kontrolnych sporządzony został protokół kontroli nr 362000-UDZR.756.126.2015 z dnia 15 września 2015 r.

Przesłuchana w charakterze świadka R.M. obsługująca kontrolowany lokal oświadczyła, że do jej obowiązków należy parzenie kawy, sprzątanie oraz otwieranie drzwi klientom. W lokalu jest zatrudniona od dnia 1 września 2015 r., na podstawie umowy zlecenia zawartej z firmą [...]. Świadek wyjaśniła, że w przypadku wygranej zapisuje imię i nazwisko gracza oraz wysokość wygranej, o czym informuje telefonicznie szefa – pana T., który wypłaca wygrane. Świadek zeznała, że na podstawie własnych obserwacji doszła do wniosku, że aby móc zagrać trzeba wpłacić do automatu pieniądze oraz że gra na automatach nie gwarantuje wygranej, co wskazuje, że są to urządzenia o charakterze losowym.

Na podstawie informacji administratora nieruchomości przy ul. [...] w Ł. – [...] Ł. S., zawartej w piśmie z dnia 19 września 2019 r. organ celny ustalił, że najemcą kontrolowanego lokalu jest skarżąca prowadząca działalność gospodarczą pod firmą "[...] w Ł.. Do pisma dołączono umowę najmu z dnia 20 lutego 2015 r., z której wynika, że przedmiotowy lokal o powierzchni 12,5 m2 został wynajęty przez skarżącą w zamian za czynsz miesięczny ustalony na kwotę 200 zł netto miesięcznie, powiększoną do kwoty 600 zł netto miesięcznie począwszy od dnia 1 czerwca 2015 r., plus koszy dodatkowe (energia elektryczna). Umowa została zawarta na czas nieokreślony.

Z wyjaśnień skarżącej zawartych w pismach z 22 listopada 2015 r. i z 15 lutego 2016 r. przedmiotowy lokal podnajmuje innej firmie i nie jest właścicielem zastanych w nim, w dniu przeprowadzonej kontroli, automatów. Charakter wykonywanej przez nią działalności gospodarczej polega na wyszukiwaniu lokali wymagających remontu, przeprowadzeniu niezbędnych prac remontowych i dalszemu ich podnajęciu, za wyższą cenę.

Firma [...] pismem z 9 listopada 2015 r. poinformowała organ celny, iż jest dysponentem urządzeń o nazwach [...] nr [...] oraz [...] nr [...], które to urządzenia wstawiła do przedmiotowego lokalu na podstawie zawartej ze skarżącą ramowej umowy dzierżawy powierzchni, obowiązującej od dnia 1 czerwca 2015 r. Z tytułu zawartej umowy skarżąca miała otrzymywać miesięczny czynsz dzierżawny w kwocie [...] zł brutto, zależny od eksploatacji wstawionych urządzeń, płatny w dniu wyjęcia gotówki przez przedstawiciela dzierżawcy. Obowiązkiem wydzierżawiającej było między innymi informowanie dzierżawcy o każdorazowym fakcie włamania do lokalu bądź też awarii urządzenia. Natomiast dzierżawca zobowiązał się do zapewnienia stronie obsługi prawnej związanej z funkcjonowaniem i eksploatacją w niezbędnym zakresie, uzgodnionym wcześniej między stronami.

Naczelnik Łódzkiego Urzędu Celno-Skarbowego w Łodzi decyzją z 21 listopada 2018 r. wymierzył skarżącej karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, w łącznej wysokości 24.000 zł, bowiem zgromadzony materiał dowodowy dotyczący wskazanych automatów, jak i załączony do akt sprawy materiał dowodowy z innych prowadzonych w stosunku do skarżącej postępowań w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 u.g.h., w sposób bezsporny wskazuje, że skarżąca urządzała nielegalne gry na automatach poza kasynem gry.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi (dalej: DIAS, organ odwoławczy) decyzją z 27 listopada 2019 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego lokal przy ul. [...] w Ł. jest przez skarżącą podnajmowany firmie [...] sp. z o.o. z siedzibą w Ł. (dysponenta przedmiotowych urządzeń), w zamian za miesięczny czynsz dzierżawny ustalony na kwotę [...] zł brutto miesięcznie, zależny od funkcjonowania wstawionych do lokalu urządzeń. Bezspornym pozostaje także, że skarżąca nie posiada zezwolenia na prowadzenie i urządzanie gier hazardowych. W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych w innych lokalach skarżącej ustalono, że skarżąca świadomie, w sposób niezgodny z prawem współuczestniczyła w organizowaniu gier na automatach poza kasynem gry, czyniąc z powyższego wieloletnie stałe źródło dochodu. Prowadzone w stosunku do strony postępowania zakończone zostały wydaniem 16 decyzji wymiarowych o wymierzeniu kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, w tym również według nowego brzmienia art. 89 u.g.h. Tym samym organ I instancji prawidłowo orzekł o nałożeniu na stronę kary pieniężnej na podstawie art. 89 ust. 1 pkt i ust. 2 pkt 2 u.g.h..

Odnosząc się do zarzutu polegającego na błędnym ustaleniu, że skarżąca ponosi odpowiedzialność za urządzanie gier na przedmiotowych automatach, w sytuacji gdy urządzenia nie należały do skarżącej, a nadto odpowiedzialność na podstawie art. 89 u.g.h mogą ponosić podmioty wskazane w art. 6 ust. 4 u.g.h. organ odwoławczy wskazał, że zwrot "urządzanie gier" należy rozumieć szeroko, gdyż obejmuje on nie tylko fizyczne jej prowadzenie, ale także organizowanie gry czy nawet zapewnienie warunków dla gry, co może być związane z udostępnieniem. Odwołując się do uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, organ odwoławczy stwierdził, że art. 89 u.g.h. nie ogranicza kręgu podmiotów, które podlegają karze pieniężnej za urządzanie gier hazardowych i gier na automatach, a w szczególności nie wskazuje, aby kara ta mogła być nałożona tylko na podmioty, które mogłyby uzyskać koncesję zgodnie z art. 6 ust. 4 u.g.h., a nie na pozostałe podmioty, które urządzałyby nielegalnie gry hazardowe i gry na automatach poza kasynem gry. Karze podlega bowiem urządzający gry w warunkach określonych w art. 89 u.g.h. i może nim być każdy podmiot dysponujący tą cechą. Z powyższego wynika, że przepis art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany, a więc sprzeczny z ustawą, urządza gry na automatach.

Organ odwoławczy nie zgodził się również ze stanowiskiem skarżącej co do obowiązku notyfikacji przepisów ustawy o grach hazardowych, która została rozstrzygnięta w uchwale NSA z 16 maja 2016 r. Podkreślił również, że przewidziana ustawą o grach hazardowych możliwość nałożenia odpowiedzialności finansowej na osobę fizyczną za urządzanie gier na automatach poza kasynem, potwierdzona została wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2015 r., w sprawie P 32/12.

Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę strony.

W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy stanowi wystarczającą podstawę do stwierdzenia, że ujawnione w kontrolowanym lokalu urządzenia są automatami do gier hazardowych w rozumieniu przepisów u.g.h.

Według WSA postępowanie dowodowe wykazało, że skarżąca urządzała gry na automatach w lokalu skontrolowanym przez funkcjonariuszy Urzędu Celnego II w Łodzi. W lokalu ujawniono funkcjonowanie automatów do gier hazardowych o nazwach: [...] oraz [...], na których został przeprowadzony eksperyment odtworzenia gier na automatach, który potwierdził losowy i komercyjny charakter, odpowiadający przepisom ustawy o grach hazardowych. Skarżąca nie posiada zezwolenia na prowadzenie i urządzanie gier hazardowych. Nadto, lokal przy ul. [...] w Ł. jest przez skarżącą podnajmowany firmie [...] sp. z o.o. w zamian za czynsz dzierżawny – zależny od funkcjonowania wstawionych do lokalu urządzeń. W ocenie Sądu okoliczności pozwalają na stwierdzenie, iż działanie skarżącej polegało na świadomym współorganizowaniu z dysponentem przedmiotowych urządzeń [...] sp. z o.o. z siedzibą w Ł., w lokalu (kiosku) przy ul. [...] w Ł. gier na automatach poza kasynem gry. Wiedza skarżącej co do charakteru prowadzonej przez dzierżawcę działalności gospodarczej, udostępnienie lokalu, zapewnienie dostępu do energii elektrycznej, a także zakres obowiązków skarżącej, przyjmujący de facto charakter nadzoru nad prawidłowym działaniem wstawionych urządzeń, jak również wysokość umówionej kwoty czynszu, którego wypłata uzależniona była od funkcjonowania automatów, przeczą twierdzeniu skarżącej, iż przedmiotem umowy z dnia 1 czerwca 2015 r. była jedynie dzierżawa części powierzchni pozostającego w jej dyspozycji lokalu położonego w [...] przy ul. [...]. Na zasadność twierdzenia wskazują także załączone do akt sprawy jako dowód, materiały z innych prowadzonych w stosunku do skarżącej postępowań w sprawie wymierzenia kar pieniężnych z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry (między innymi w lokalach usytuowanych przy ul. [...] w [...], [...], [...], róg ul. [...], a także posiadana przez Sąd wiedza z urzędu ze skarg oraz materiału dowodowego zgromadzonego przy sprawach zarejestrowanych w Sądzie i oczekujących na rozpoznanie. Z treści załączonych do akt sprawy dokumentów wynika, że najmowane przez skarżącą lokale przeznaczane były wyłącznie na instalowanie w nich urządzeń do gier, w drodze zawieranych przez stronę umów dzierżawy powierzchni z dysponentami wstawianych automatów. Ponadto skarżąca jako posiadacz lokali miała sprawować stałą opiekę nad automatami oraz informować niezwłocznie o wszystkich stwierdzonych w nich uszkodzeniach i nieprawidłowościach funkcjonowania. Nie ulega zatem wątpliwości, że skarżąca dbała o pozyskanie odpowiednich miejsc do zamontowania urządzeń z dostępem do nich nieograniczonej liczby graczy (wynajęcie powierzchni), a także utrzymywanie automatów w stanie stałej aktywności (powiadamianie o nieprawidłowościach, uszkodzeniach). Na automatach prowadzone były gry hazardowe, które miały charakter komercyjny, tj. prowadzone były w celu osiągnięcia zysku przez urządzającego.

Zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. kara pieniężna może być nałożona zarówno na właściciela automatu, jak i na inną osobę, która zorganizowała przedsięwzięcie polegające na urządzeniu gier na automatach poza kasynem, w sytuacji gdy osoba taka była zaangażowana w proces urządzenia gier, w tym czerpała z nich zyski.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca, zaskarżając to orzeczenie w całości oraz wnosząc o jego uchylenie.

Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez brak uchylenia decyzji DIAS z dnia 27 listopada 2020 r. naruszającej przepisy prawa;

2) art. 137 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak prawidłowej narady przez Sąd orzekający oraz brak przedstawienia wywodu własnego i logicznego rozumowania przez Sąd orzekający w zakresie rozstrzygnięcia sprawy, gdzie uzasadnienie zaskarżonego wyroku sprowadza się do przepisania uzasadnień wyroków NSA powołanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku;

3) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się przez Sąd meriti do zarzutów odwołania, tj. w zakresie naruszenia przez organ II instancji:

a) art. 7, art. 8, art. 11 k.p.a. oraz art. 77 § 1, art. 78, art. 80, art. 98 k.p.a. poprzez niewyjaśnianie dostatecznie okoliczności faktycznych sprawy, a także poprzez niezapewnienie skarżącej możliwości czynnego udziału w każdym stadium postępowania, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji oraz złożenia wniosków dowodowych.

II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1) art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., poprzez błędną wykładnię prowadzącą do ustalenia, że odpowiedzialność na podstawie niniejszego przepisu ponosi skarżąca;

2) art. 6 ust. 4 u.g.h., poprzez jego niezastosowanie i pominięcie okoliczności, że odpowiedzialność na podstawie art. 89 u.g.h. mogą ponosić jedynie podmioty wskazane w art. 6 ust. 4 tej ustawy.

Argumentację na poparcie zarzutów skarżąca przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, zatem spełnione zostały warunki do merytorycznego rozpoznania skargi kasacyjnej.

Nieusprawiedliwione są zarzuty wskazane w pkt I.2 i 3 petitum skargi kasacyjnej, tj. zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 137 § 1 p.p.s.a.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób umożliwiający kontrolę instancyjną, w szczególności zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne wymienione w powyższym przepisie prawa i pozwala jednoznacznie ustalić przesłanki, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny podejmując zaskarżone orzeczenie. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera też stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Natomiast art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może służyć do zwalczania ustaleń faktycznych, czy oceny materiału dowodowego przyjętych za podstawę orzekania (por. wyrok NSA z dnia 28 listopada 2008 r., sygn. akt II FSK 1156/07; wyrok NSA z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt II GSK 1652/11), a do tego właśnie zmierza autor skargi kasacyjnej zarzucając naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Okoliczność, że stanowisko zajęte przez Sąd I instancji jest odmienne od prezentowanego przez autora skargi kasacyjnej nie oznacza, że takie uzasadnienie wyroku nie odpowiada wymogom ustawowym określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2006 r., sygn. akt II FSK 867/05).

Nie stanowi naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nieodniesienie się przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi, ponieważ o czym była już mowa uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób umożliwiający kontrolę instancyjną. Natomiast odwołanie się przez Sąd I instancji do poglądów wyrażonych w uzasadnieniach innych sądów, wojewódzkich sądów administracyjnych i Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest dopuszczalną praktyką i - wbrew twierdzeniom autora skargi - nie świadczy o braku samodzielności Sądu I instancji w rozstrzyganiu sprawy (por. wyrok NSA z dnia 15 lipca 2022 r., sygn. akt III OSK 1715/21).

Wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, Sąd I instancji odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do kwestii naruszenia przez organ II instancji art. 7, art. 8, art. 11 k.p.a. oraz art. 77 § 1, art. 78, art. 80, art. 98 k.p.a. Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że w postępowaniu dotyczącym wymierzenia kary pieniężnej stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, a nie przepisy k.p.a. Stanowią o tym przepisy art. 8 i art. 91 u.g.h. Z art. 8 u.g.h. wynika, że do postępowań w sprawach określonych w u.g.h. stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej, chyba że ustawa o grach hazardowych stanowi inaczej. Natomiast art. 91 u.g.h. stanowi, że do kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy – Ordynacja podatkowa. Sąd I instancji trafnie zatem stwierdził, że zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. są niezasadne. W konsekwencji niezasadny jest zarzut kasacyjny podniesiony w punkcie I.3a. petitum skargi kasacyjnej.

Nie został naruszony również art. 137 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu sąd wydaje wyrok po niejawnej naradzie sędziów. Przebieg narady i głosowanie nad orzeczeniem jest tajne, a zwolnienie od zachowania w tym względzie tajemnicy, z zastrzeżeniem § 3, nie jest dopuszczalne. Narada obejmuje dyskusję, głosowanie nad mającym zostać wydanym orzeczeniem i zasadniczymi powodami rozstrzygnięcia oraz spisanie sentencji wyroku. W skardze kasacyjnej nie przedstawiono żadnego argumentu, który wskazywałby na naruszenie przez Sąd I instancji tego przepisu. Nie wskazano, że narada się nie odbyła bądź też, że narada nie była tajna, że nie było dyskusji lub głosowania (por. wyrok NSA z dnia 29 października 2020 r., sygn. akt II OSK 1338/18). Tym samym zarzut naruszenia art. 137 § 1 p.p.s.a. uznać należy za bezpodstawny.

Zamierzonego skutku nie mógł także odnieść zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sformułowany w pkt I.1 petitum skargi kasacyjnej.

Po pierwsze, podnosząc zarzut naruszenia ww. przepisu autor skargi kasacyjnej nie sprecyzował jednostki redakcyjnej, która jego zdaniem została naruszona. Podkreślenia wymaga, że zarzucany art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. został podzielony na litery od a) do c). Naczelny Sąd Administracyjny nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych. Nie jest też uprawniony, ani zobowiązany poszukiwać za stronę naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny (por. wyrok NSA z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2321/11).

Po drugie art. 145 p.p.s.a. nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, o jakiej mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Artykuł 145 p.p.s.a. określa sposób rozstrzygnięcia sprawy i jest to tzw. przepis wynikowy, dlatego - podnosząc jego naruszenie - autor skargi kasacyjnej powinien powiązać go z konkretnymi przepisami, którym uchybił organ administracji, a których to naruszeń nie wziął pod uwagę Sąd I instancji w toku rozpatrywania sprawy. Brak takich powiązań w rozpoznawanej skardze kasacyjnej oznacza nieskuteczność zarzutu naruszenia ww. przepisu (por. wyroki NSA z 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2077/10; z 7 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 2886/12; z 26 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1298/14; z 13 października 2017 r., sygn. akt II GSK 129/16).

W konsekwencji należy uznać, że stan faktyczny ustalony przez organy i jego ocena, przyjęte następnie przez Sąd I instancji za podstawę wyrokowania, nie został skutecznie zakwestionowany skargą kasacyjną. W skardze kasacyjnej nie zakwestionowano bowiem zgodności z prawem dokonanych w tej sprawie ustaleń faktycznych, które doprowadziły do uznania, że z powodu podejmowanych czynności skarżąca była współurządzającą gry hazardowe w rozumieniu przepisów u.g.h.

Wskazać należy, że ustawa o grach hazardowych nie zawiera legalnej definicji "urządzającego gry", jednak posługuje się tym określeniem w wielu przepisach, z których można wywnioskować zakres tego pojęcia. Na ich podstawie zasadnie przyjmuje się, że "urządzanie gier hazardowych" to ogół czynności i działań stanowiących zaplecze logistyczne dla umożliwienia realizowania w praktyce działalności w zakresie gier hazardowych, w szczególności zorganizowanie i pozyskanie odpowiedniego miejsca na zamontowanie urządzeń, przystosowanie go do danego rodzaju działalności, umożliwienie dostępu do takiego miejsca nieograniczonej ilości graczy (por. np. wyrok NSA z dnia 30 sierpnia 2018 r., sygn. akt II GSK 1915/17, z dnia 27 lutego 2019 r., sygn. akt II GSK 5042/16, z dnia 26 listopada 2020 r., sygn. akt II GSK 47/18). Urządzającym grę jest więc ten podmiot, który zapewnia (stwarza, organizuje) warunki umożliwiające udział w grze na automatach bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia. WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyraźnie wskazał, na podstawie jakich okoliczności uznał skarżącą za podmiot współurządzający gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. Z ustaleń faktycznych wynika, że skarżąca wynajęła lokal przy ul. Zielonej 23 w Łodzi od firmy [...] [...]. Następnie umową najmu z podnajęła ten lokal spółce [...] Sp. z o.o. Skarżąca w ramach prowadzonej działalności wielokrotnie wynajmowała powierzchnie lokalu pod instalację automatów do gier, co świadczy o działaniu świadomym i powtarzalnym. Pozyskując właścicieli lokali i umożliwiając wielokrotne instalowanie automatów do urządzania nielegalnych gier hazardowych czynnie współpracowała ona z właścicielami tych urządzeń, podejmując związane z tym ryzyko. Takie działanie uznały organy i WSA za wyczerpujące znamiona definicji urządzania gier. Autor skargi w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. zarzutów naruszenia przepisów postępowania - nie podważył skutecznie tych ustaleń.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego całkowicie nieusprawiedliwione są także podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego.

Nie mógł zostać uwzględniony zarzut naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h. poprzez jego błędną wykładnię (punkt II.1 petitum skargi kasacyjnej). Zaznaczyć należy, że w rozpoznawanej sprawie materialnoprawną podstawę wymierzenia skarżącej kary pieniężnej stanowił art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h., nie zaś art. 89 ust. 1 pkt 2 i 3 u.g.h. Sąd I instancji nie dokonywał zatem wykładni art. 89 ust. 1 pkt 2 u.g.h., a zatem nie mógł go naruszyć.

Nieusprawiedliwiony okazał się także podniesiony w pkt II.2 petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art 6 ust. 4 u.g.h. poprzez jego niezastosowanie i pominięcie okoliczności, że odpowiedzialność na podstawie art. 89 u.g.h. mogą ponosić jedynie podmioty wskazane w art. 6 ust. 4 tej ustawy.

Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu stwierdzić należy, że jego uzasadnienie nie koresponduje z treścią wskazanego przepisu. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 4 u.g.h. w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie - działalność w zakresie określonym w ust. 1-3 jest prowadzona na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji lub udzielonym zezwoleniu, a także wynikających z przepisów ustawy. Niezależnie od tego podkreślenia wymaga, że z art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. wynika, że karze pieniężnej podlega urządzający gry hazardowe bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia. Przepis ten nie doprecyzowuje ani rodzaju podmiotów urządzających gry na automatach, ani też rodzaju i formy działalności, w ramach której gry takie są urządzane poza kasynem. Jak stwierdził NSA w uchwale z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16, podmiotem, wobec którego może być egzekwowana odpowiedzialność za omawiany delikt, jest każdy, tzn. osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, kto urządza grę na automatach w niedozwolonym do tego miejscu, a więc poza kasynem gry i to bez względu na to, czy legitymuje się koncesją na prowadzenie kasyna gry. Zatem przepis art. 89 ust. 1 pkt 1 u.g.h. jest adresowany do każdego, kto w sposób w nim opisany, a więc sprzeczny z ustawą, urządza gry na automatach.

Ze wskazanych wyżej powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniesiona skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i stosownie do art. 184 p.p.s.a., orzekł o jej oddaleniu.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.). Zasądzoną na rzecz organu kwotę 2700 zł stanowi wynagrodzenie radcy prawnego, który reprezentował organ przed Sądem I instancji, sporządził odpowiedź na skargę kasacyjną oraz za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12, ONSAiWSA z 2013 r. nr 3, poz. 38).