Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1941/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-12-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: Art. 20 ust. 2  pkt 1  lit. b
journal: Dz.U. 2023 poz 1752
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Makuch Sędziowie WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant starszy referent Paulina Grojec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi A. O. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 22 listopada 2022 r. nr IG-II.7221.169.2022.PS w przedmiocie odmowy aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata A. B. - tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności.


UZASADNIENIE

Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z 22 listopada 2022 r. nr IG-II.7221.169.2022.PS, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej: "k.p.a.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2021 póz. 1990 ze zm. - dalej: ustawa "Pgik") po rozpatrzeniu odwołania A. O. (dalej: skarżący), utrzymał w mocy decyzję Starosty T. z 19 października 2022 r. znak: GGK-I.6620.11.52.2014.DKK w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach stanu faktycznego i prawnego:

Wnioskiem z 31 marca 2014 r. oraz 27 maja 2014 r. r. skarżący zwrócił się do Starosty T. w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków jednostki ewidencyjnej T.1 – obszar wiejski, obręb B., tj. wpisu w jednostce rejestrowej [...] skarżącego jako samoistnego posiadacza nieruchomości położonej w B., obejmującej działki ewidencyjne oznaczone nr [...], [...] i [...] o łącznej powierzchni 1,60 ha.

Starosta T. decyzją z 19 października 2022 r. znak: GGK-I.6620.11.52.2014.DKK orzekł o odmowie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków jednostki ewidencyjnej T. 1 – obszar wiejski, obręb B., tj. wpisu w jednostce rejestrowej [...] skarżącego jako samoistnego posiadacza nieruchomości położonej w B., obejmującej działki ewidencyjne oznaczone nr [...], [...] i [...] o łącznej powierzchni 1,60 ha.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, skarżący wniósł odwołania. Wskazał, że nie jest zadowolony z wydanej decyzji. Podniósł m.in., iż "zamiast wydać decyzję to ustalono spadkobierców właściciela J. i K. S. i do tej pory nie ma księgi wieczystej. Samo to jest podstawą do wpisania do rejestru gruntów jako posiadacza samoistnego, gospodarstwo nie zostało podzielone do tej pory".

Po rozpoznaniu odwołania, organ wydał opisana na wstępie decyzję.

Na wstępie organ odwoławczy streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz powołał przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie. Wyjaśnił, że w myśl art. 20 ust. 1 i 2 Pgik, ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty oraz inne informacje wykazywane w ewidencji gruntów i budynków w tym m.in. właścicieli nieruchomości, a w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego także podmiotów, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości (pkt 1a). Natomiast w odniesieniu do gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli, informacje gromadzone w ewidencji obejmują dane osób lub innych podmiotów, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania (pkt 1b). Wykazanie w ewidencji gruntów i budynków podmiotów, o których mowa w ust. 2 pkt 1 b, jak wskazuje art. 20 ust. 2b może nastąpić w wyniku przeprowadzenia modernizacji tej ewidencji lub w ramach bieżącej jej aktualizacji przeprowadzonej w drodze decyzji administracyjnej. Ujawnienie w ewidencji gruntów i budynków podmiotu władającego gruntem na zasadach samoistnego posiadania jest instrumentem o charakterze wyjątkowym i znajduje zastosowanie tylko w przypadku, gdy dotycząca gruntu dokumentacja formalnoprawna nie pozwala na ustalenie osoby właściciela. Władającego ujawnia się zatem wtedy, gdy prawny status danego gruntu jest nieuregulowany, a jedyną relacją jaką można stwierdzić pomiędzy osobą fizyczną lub jednostką organizacyjną a tym gruntem, jest relacja faktyczna polegająca na władaniu

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Starosta T. szczegółowo opisał przebieg postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem A. O. oraz okoliczności faktyczne i prawne wynikające ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a organ odwoławczy uznał je za własne.

Kluczowymi okolicznościami w sprawie są ustalenia dotyczące stanu prawnego działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...], ujawnionych w jednostce rejestrowej [...]. Na postawie zgromadzonej w sprawie dokumentacji ustalono, iż na mocy ustawy z 20 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych przeprowadzone zostały prace uwłaszczeniowe poprzedzone ustaleniem stanu władania dla miejscowości B. (operat pomiarowy przyjęty do zasobu geodezyjnego 16 kwietnia 1977 r. za nr [...]). W protokole z ustalenia stanu władania pod pozycją nr 105 jako władającego gruntem (działkami nr [...], [...] i [...]) wskazano J. S. Następnie Naczelnik Miasta Gminy T.1 w dniu 31 grudnia 1977 r. wydał akt własności ziemi nr [...] stwierdzający, że J. S. s. W. i S. i K. S. c. M. i M. z mocy prawa w całości stali się właścicielami nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...], [...] i [...] o pow. 1,60 ha, położonej w B. Ustalono również, iż w odnowionym operacie ewidencji gruntów i budynków gminy T.1, obręb B., przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 30 stycznia 1981 r. z nr [...], w jednostce rejestrowej [...] wykazano działki ewidencyjne nr [...], [...] i [...] o łącznej pow. 1,60 ha a jako ich właścicieli J. S. oraz K. S. na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej.

Taki wpis co do własności działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...] figurował w jednostce rejestrowej [...] do momentu ujawnienia w dniu 1 lipca 2009 r. w drodze czynności materialno-technicznej zmiany danych ewidencyjnych nr [...], polegającej na ujawnieniu następców prawnych zmarłych właścicieli. Wynikiem zmiany było ujawnienie: J. S., A. O.2, M. S. oraz M. S. w udziałach 1/4 każdy z nich, na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w T. - X Zamiejscowego Wydziału Cywilnego z siedzibą w T.1 z 28 kwietnia 2009 r., sygn. akt [...].

W ramach przeprowadzonego postępowania organ l instancji powziął informacje co do śmierci ujawnionych w jednostce rejestrowej [...] współwłaścicieli. Czynności podjęte przez starostę, zmierzające do ustalenia następców prawnych po zmarłych właścicielach działek wpisały się nie tylko w zakres ustaleń mający na celu stwierdzenie, czy grunty te mają, czy też nie mają ustalonych właścicieli i kto nimi na chwilę wydawania decyzji co do istoty sprawy jest, ale także w zakres związany z prawidłowością ustalenia stron tego postępowania, by zagwarantować im prawo czynnego w nim udziału. Organ odwoławczy podkreślił, iż stroną postępowania o ujawnienie władającego na zasadach samoistnego posiadania gruntu jest nie tylko skarżący, ale także te osoby lub podmioty, których interesu prawnego dotyczy to postępowanie, bo są właścicielami owego gruntu, co do którego władający twierdzi, że włada nim jak właściciel.

W toku postepowania organ I instancji ustalił ostatecznie, iż: spadek po zmarłym M. S. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w M. l Wydział Cywilny z 11 stycznia 2012 r., sygn. akt [...] nabyła A. O.2 w całości; spadek po zmarłej J. S. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w T. l Wydział Cywilny z 19 lutego 2020 r., sygn. akt [...] nabyli W. G. oraz B. S.; spadek po zmarłym M. S. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w B. l Wydziału Cywilnego z 28 grudnia 2021 r., sygn. akt [...] nabyli L. S., A. S. oraz J. S.; spadek po zmarłej A. O. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w T. X zamiejscowego Wydziału Cywilnego z siedzibą w T.1 z 23 czerwca 2020 r., sygn. akt [...] nabyli A. O.1, A. O., P. O. oraz B. Ł.

Wymienione wyżej dokumenty w postaci prawomocnych postanowień spadkowych posłużyły do aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie właścicieli działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...]. W aktach prawy znajduje się wypis z rejestru gruntów dla jednostki rejestrowej [...], z którego wynika, iż aktualnie ujawniono tam: W. G. w udziale 1/8 części, B. Ł. w udziale 1/8 części, A. O.1 w udziale 1/8 części, A. O. w udziale 1/8 części, P. O. w udziale 1/8 części, L. S. w udziale 1/12 części, A. S. w udziale 1/12 części, J. S. w udziale 1/12 części oraz B. S. w udziale 1/8 części.

W związku z powyższym w ocenie MWINGiK, organ I instancji słusznie uznał, iż nie jest możliwa aktualizacja operatu ewidencji gruntów i budynków polegająca na ujawnieniu skarżącego jako władającego na zasadach samoistnego posiadania działkami ewidencyjnymi nr [...], [...] i [...]. Z aktualnych informacji wynika, iż stan prawny tych działek jest znany i uregulowany, a wnioskodawca jest współwłaścicielem nieruchomości z tych działek się składającej w 1/8 części. Z przytoczonego art. 20 ust. 2b ustawy Pgik jednoznacznie wynika, iż w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania w stosunku do gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli. W niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z sytuacją, która wypełniałaby dyspozycję wymienionej wyżej normy prawnej, tj. nie można mówić o braku dokumentacji pozwalającej na ustalenie właściciela działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...]. Z uwagi na jednoznaczne brzmienie przepisów ustawy Pgik niemożliwe jest zatem spełnienie żądania skarżącego. Nie można przy tym zapominać, iż dane podmiotowe zawarte w ewidencji gruntów i budynków służyć mają wyłącznie odzwierciedleniu aktualnego stanu prawnego nieruchomości i potwierdzają zaistniały stan ukształtowany na podstawie innych dokumentów. Nie mogą zatem samodzielnie tego stanu kształtować.

Organ odwoławczy podzielił również argumentację Staroty T., że w rozpatrywanej sprawie nie było zasadne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie twierdzeń skarżącego na okoliczność samoistnego posiadania, ponieważ z mocy przepisów uregulowany stan prawny nie pozwala na ujawnienie w ewidencji gruntów i budynków podmiotu władającego na zasadach samoistnego posiadania w przypadkach innych niż wskazane w art. 20 ust. 2 pkt 1a ustawy Pgik, to jest nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący, wyraził swoje niezadowolenie z wydanego przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia. Wniósł o umorzenie kosztów sądowych i przyznanie pełnomocnika z urzędu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2023 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania.

Pismem z dnia 17 lipca 2023 r. skarżąc ponownie wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Referendarz sądowy postanowieniem z 18 lipca 2023 r. zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i przyznał adwokata z urzędu.

Pismem z 20 września 2023 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymała skargę oraz wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, ponieważ koszty te nie zostały pokryte w żadnym zakresie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.)

Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 22 listopada 2022 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty T. z 19 października 2022 r. w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, pod kątem kryterium legalności, wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialną podstawą rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1752 z późn. zm.), dalej jako: "p.g.k."

Zgodnie z art. 20 ust. 1 p.g.k. ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące:

1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;

2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych;

3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej.

Z kolei ust. 2 powołanego przepisu stanowi, iż w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także:

1) właścicieli nieruchomości, a w przypadku:

a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości,

b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania;

2) miejsce pobytu stałego lub adres siedziby podmiotów, o których mowa w pkt 1;

Jak wynika z ustaleń organów obu instancji odnośnie stanu prawnego przedmiotowych działek ewidencyjnych mają one ustalonych właścicieli na podstawie postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku, co zostało ujawnione w ewidencji gruntów i budynków w zakresie właścicieli działek ewidencyjnych nr [...], [...] i [...]. W aktach sprawy znajduje się wypis z rejestru gruntów dla jednostki rejestrowej [...], z którego wynika, iż aktualnie ujawniono tam: W. G. w udziale 1/8 części, B. Ł. w udziale 1/8 części, A. O.1 w udziale 1/8 części, A. O. w udziale 1/8 części, P. O. w udziale 1/8 części, L. S. w udziale 1/12 części, A. S. w udziale 1/12 części, J. S. w udziale 1/12 części oraz B. S. w udziale 1/8 części.

Sąd podziela stanowisko organów, że ujawnienie w ewidencji gruntów podmiotu władającego na zasadach samoistnego posiadania nie jest zależne wyłącznie od zbadania przesłanek posiadania samoistnego gruntu, ale również od ustalenia stanu prawnego danego gruntu. Zgodnie z literalnym brzmieniem art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. b p.g.k., dopiero gdy nie można ustalić właścicieli gruntu można ujawnić w ewidencji władającego tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Przy czym wymieniony w ww. przepisie warunek braku możliwości ustalenia właściciela - z uwagi na rejestrowy charakter organu ewidencyjnego - oznacza, że organ ustala jedynie, czy istnieje dokumentacja wskazująca właściciela, a nie to, czy dane te są aktualne (por. wyrok WSA w Gliwicach z 8 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1136/22).

Należy wskazać, że samoistnego posiadacza gruntu wpisuje się do ewidencji tylko wówczas, gdy nie można ustalić właścicieli gruntów z uwagi na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo gdy nie wynika to z innych dokumentów. W niniejszej sprawie bezspornie został ustalony łańcuszek spadkobierców J. oraz K. S. na podstawie dokumentów, to jest kolejnych postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku. Z uwagi więc na wyjątkowość przepisu art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. b p.g.k., na podstawie którego może zostać ujawniony w ewidencji gruntów i budynków samoistny posiadacz gruntu, nie może on w niniejszej sprawie mieć zastosowania (zob. wyrok WSA w Krakowie z 19.07.2023 r., III SA/Kr 401/23, LEX nr 3599592). Co więcej, w orzecznictwie nawet wskazuje się, że wynikający z art. 20 ust. 2 pkt 1 lit. b p.g.k., warunek braku możliwości ustalenia właściciela - z uwagi na rejestrowy charakter organu ewidencyjnego - jest wyłącznie formalny, a nie materialny. Oznacza to, że organ ustala jedynie, czy istnieje dokumentacja wskazująca właściciela, a nie to, czy na jej podstawie prawo faktycznie powstało lub czy dane te są aktualne. (wyrok WSA w Gliwicach z 30.03.2023 r., II SA/Gl 1770/22, LEX nr 3550118). Stąd organ nie jest uprawniony do badania prawidłowości postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku, na podstawie których nastąpił wpis ujawniający właścicieli działek nr [...], [...] i [...] w ewidencji gruntów i budynków.

Tak więc w przypadku, w którym ustaleni są właściciele danej nieruchomości i są oni wykazani w ewidencji gruntów i budynków, brak jest możliwości wpisania do tej ewidencji władającego gruntem na zasadzie samoistnego posiadania. Ewidencja gruntów i budynków jest bowiem publicznym rejestrem obejmującym dane o gruntach, wynikające z odpowiedniej dokumentacji urzędowej (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 6 kwietnia 2018 r., sygn. akt: II SA/Rz 183/18). Nie stanowi ona zbioru dokumentów związanych ze stanem własności gruntu i jego ewentualnymi (historycznymi) zmianami, ale odzwierciedla stan prawny, zaś dokonywane w niej wpisy mają wyłącznie charakter deklaratoryjny. W konsekwencji, ewidencja ta nie służy do rozstrzygania w przedmiocie stanu prawnego nieruchomości, zaś: żądaniem wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich. Deklaratoryjny charakter wpisów oznacza, że ewidencja nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny wynikający z dokumentów (por. wyrok NSA z 23 czerwca 2020 r., sygn. akt: I OSK 2003/19, wyrok WSA w Gliwicach z 8.12.2022 r., II SA/Gl 1136/22, LEX nr 3453080.).

Odmowa aktualizacji wpisu w niniejszej sprawie nastąpiła z innego powodu niż brak samoistnego posiadania gruntów przez skarżącego. Dlatego też zarzuty skargi w zakresie prawidłowego zbadania przez organ władania przez skarżącego gruntami na zasadzie samoistnego posiadania należy uznać za chybione.

Z przedstawionych wyżej powodów nie jest też zasadny zarzut wynikający z pisma procesowego pełnomocnika skarżącego, że organ uchybił przepisom prawa procesowego, to jest art. 7 i 77 §1 oraz 107 §1 k.p.a. Organy bowiem prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny sprawy, a kwestii samoistnego posiadania działek nr [...], [...] i [...] nie musiały ustalać, skoro działki te mają swoich właścicieli. Stąd też nie maja znaczenia w niniejszej sprawie dokumenty przedłożone przez skarżącego w postępowaniu sądowym, które jedynie odnoszą się właśnie do kwestii ewentualnego ustalenia samoistnego posiadania.

Na koniec pozostaje jedynie kwestia skuteczności doręczenia zawiadomienia o rozprawie uczestnikowi postepowania A. S., zamieszkałemu za granicą. Przesyłka bowiem wróciła z opisem "non réclamé". Dla oceny doręczenia przesyłek kierowanych do skarżącego na jego adres zamieszkania w Niemczech konieczne jest odwołanie się do Regulaminu poczty listowej Światowego Związku Pocztowego sporządzonego w Bernie dnia 28 stycznia 2005 r. (Dz. U. z 2007 r. Nr 108, poz. 744).

Z zapisów zawartych w art. RL 137 ust. 3 pkt 3.1 Regulaminu poczty potwierdzenie odbioru powinno zostać podpisane w pierwszej kolejności przez adresata, a gdy to nie jest możliwe przez inną osobę do tego upoważnioną na mocy przepisów kraju przeznaczenia. W przypadku zatem podpisania zwrotnego potwierdzenia odbioru można przyjąć, że pracownik urzędu pocztowego kraju przeznaczenia doręczył przesyłkę osobie upoważnionej w myśl tych przepisów we wskazanej w tym potwierdzeniu, dacie. Ponadto z art. RL 147 wynika, że:

1. Administracje pocztowe zapewniają zwrot przesyłek, które nie mogły zostać z jakiegokolwiek powodu doręczone adresatom.

2. Termin przechowywania przesyłek podany jest w poniższych ustępach.

Zgodnie z art. RL 147 ust. 5 pkt 5.1 Z zastrzeżeniem przepisów kraju przeznaczenia, przesyłki niedoręczalne zwraca się do administracji pocztowej kraju nadania, której znaki opłaty znajdują się na przesyłce. Z kolei, z treści ust. 8 pkt 8.1 ww. artykułu wynika, że przed zwróceniem do administracji kraju nadania przesyłek niedoręczonych z jakiegokolwiek powodu, urząd przeznaczenia powinien podać, po francusku, przyczynę niedoręczenia. Wyraźną i zwięzłą informację o przyczynie umieszcza się, o ile to możliwe, na przedniej stronie przesyłki, w następującej formie: "inconnu" ("nieznany"), "refusé" ("odmówił przyjęcia"), "déménagé" ("wyprowadził się"), "non réclamé" ("nie podjął"), "adresse insuffisante" ("niewystarczający adres") itp. Na kartkach pocztowych i drukach w kształcie kartek przyczynę niedoręczenia podaje się w prawej części przedniej strony.

Informację tę podaje się za pomocą odcisku stempelka lub przyklejonej, właściwie wypełnionej nalepki CN 15. Każda administracja ma prawo dodać w jej własnym języku tłumaczenie przyczyny niedoręczenia i inne przydatne informacje. W obrocie między administracjami, które wyraziły na to zgodę, informacje te można podawać w jednym wybranym języku. Tak samo odręczne adnotacje o niedoręczeniu odnotowane przez pracowników poczty lub przez urzędy pocztowe można, w takim przypadku, uznać za wystarczające (ust. 8 pkt 8.2.).

Skład orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że z akt sprawy wynika, że adres uczestnika postępowania został prawidłowo ustalony, o czym świadczy fakt, że część przesyłek adresowanych do A. S. była przez niego odbierana, jak również sama zaskarżona decyzja. Stąd należy przyjąć prawidłowość doręczenia pism sądowych uczestnikowi postepowania, który nastąpił na podstawie Regulaminu poczty listowej Światowego Związku Pocztowego, a przesyłka wróciła z oznaczeniem, że nie została podjęta w terminie (zob. Wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 15.04.2015 r., I SA/Go 90/15, LEX nr 1937082, Wyrok NSA z 12.09.2017 r., II FSK 2152/15, LEX nr 2371331.

Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z § 4 ust. 1 i 2 oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 r. poz. 18 z późn. zm.) sąd, w punkcie drugim wyroku, przyznał adwokatowi z urzędu kwotę 480 zł, powiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług (110,40 zł), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Sąd podwyższył pełnomocnikowi z urzędu kwotę wynagrodzenia (o stawkę VAT) z uwagi na nakład pracy wymagany w niniejszej sprawie oraz wkład adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych.