Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 149/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono w całości zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 121, art. 239b par. 1 pkt 4 oraz par. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 2383
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c)
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Wolas Sędziowie: WSA Paweł Dąbek (spr.) WSA Piotr Głowacki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym (w trybie uproszczonym) w dniu 19 marca 2024 r. sprawy ze skargi A. S.A. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 27 listopada 2023 r. nr SKO.Pod./4140/1284/2023 w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności 1. uchyla w całości zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz A. S.A. w W. kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 27 listopada 2023 r. nr SKO.Pod./4140/1284/2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie (dalej: Kolegium) utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa (dalej: Prezydent) z 3 października 2023 r. nr PD-01-4.3120.4.50.2023.KJ/RNWD, orzekające o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej nr PD-01-4.3120.4.50.2023.KJ z 24 sierpnia 2023 r., określającej wysokość podatku od nieruchomości za rok 2018 dla A. S.A. z siedzibą w W. (dalej: Spółka).

W uzasadnieniu postanowienia Prezydenta wskazano, że w sprawie podstawą do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej podatek za 2018 r. jest niepodważalny fakt, iż okres do upływu terminu przedawnienia związanego z nią zobowiązania podatkowego, jest krótszy niż 3 miesiące. Decyzja została wydana 24 sierpnia 2023 r., a doręczona 31 sierpnia 2023 r. W związku z tym, że termin przedawnienia upływa 31 grudnia 2023 r. istnieje wysokie prawdopodobieństwo, iż Spółka nie wykona dobrowolnie określonego obowiązku, prowadząc jednocześnie do jego wygaśnięcia poprzez przedawnienie. Jak wskazał Prezydent prawdopodobieństwo to jest budowane na wieloletnim doświadczeniu organu podatkowego, który w podobnych sytuacjach spotkał się z praktyką unikania wykonania zobowiązania, któremu grozi przedawnienie. Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności przedmiotowej decyzji sprawi, że organ podatkowy w przypadku braku dobrowolnej zapłaty określonego w decyzji zobowiązania będzie mógł doprowadzić do jego wykonania w sposób właściwy dla postępowania egzekucyjnego w administracji.

Kolegium po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z 27 listopada 2023 r., utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta podnosząc, że w dacie wydawania przez Prezydenta postanowienia w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności powyższej decyzji okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego był krótszy niż 3 miesiące, a więc spełniona została przesłanka przewidziana w art. 239b § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 – dalej: O.p.). Ponadto w ocenie Kolegium istniało prawdopodobieństwo, że zobowiązanie wynikające z nieostatecznej decyzji Prezydenta określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2018 nie zostanie wykonane przez Spółkę przed terminem jego przedawnienia. Przemawia za tym fakt, że Spółka, prezentując odmienne niż Prezydent stanowisko i nie zgadzając się z treścią jego decyzji, złożyła od niej skutecznie odwołanie, które do dnia wydania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nie zostało rozpatrzone przez organ odwoławczy. Te okoliczności przesądzają o tym, że przesłanka określona w art. 239b § 2 O.p. w sprawie została spełniona.

Spółka w złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Spółka skardze, zarzuciła postanowieniu Kolegium naruszenie:

1) przepisów postępowania podatkowego, tj. art. 210 § 4 w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 219 w zw. z art. 239b § 2 w zw. z art. 239b § 1 pkt 4 w zw. z art. 121 § 1 O.p. poprzez nieprzedstawienie w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji określającej zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, podczas gdy organy podatkowe obu instancji były zobowiązany do przedstawienia w zaskarżonym postanowieniu okoliczności uzasadniających takie prawdopodobieństwo, na podstawie których podjął decyzję o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności zobowiązaniu podatkowemu wynikającemu z nieostatecznej decyzji, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ w konsekwencji tego naruszenia Kolegium błędnie utrzymało rygor natychmiastowej wykonalności zobowiązania podatkowego wynikającego z nieostatecznej decyzji; Spółka podkreśliła, że okoliczności uprawdopodabniające niewykonanie zobowiązania podatkowego przez Spółkę powinny być związane bezpośrednio z okresem upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego krótszym niż 3 miesiące;

2) prawa materialnego, tj. art. 239b § 2 w zw. z art. 239b § 3 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów (tzn. niezastosowanie przywołanych przepisów) oraz wydanie zaskarżonego postanowienia pomimo braku spełnienia przesłanki polegającej na uprawdopodobnieniu, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane, w szczególności poprzez nieprzedstawienie żadnych argumentów oraz okoliczności faktycznych zmierzających do uprawdopodobnienia, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji określającej Spółce zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. W szczególności nie uprawdopodabnia tego sam fakt upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wynikającego z tej decyzji w dniu 31 grudnia 2023 r. oraz fakt złożenia przez Spółkę odwołania od decyzji. W szczególności Kolegium nie powołało żadnych okoliczności dotyczących dotychczasowej współpracy Spółki z Prezydentem, sytuacji finansowej Spółki w zakresie możliwości uregulowania należnego podatku, a przede wszystkim realnego prawdopodobieństwa rozpoznania odwołania od przedmiotowej decyzji przed upływem okresu przedawnienia. Spółka podkreśliła że Kolegium nie mogło przywołać takich okoliczności faktycznych oraz uprawdopodobnić niewykonania przez Spółkę zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2018 r., ponieważ takie okoliczności faktyczne nie wystąpiły w sprawie. Od samego początku prowadzenia postępowania podatkowego Spółka brała w nim aktywny udział, nie przyczyniła się do wydłużenia postępowania, należycie współpracowała z Prezydentem oraz przekazywała wszystkie niezbędne informacje i dokumenty na każde wezwanie. Jednocześnie sytuacja finansowa Spółki umożliwia jej bieżące regulowanie wszystkich zobowiązań publicznoprawnych, w tym również ewentualnego zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2018 r. w stosunku do Prezydenta.

Spółka podkreśliła również, że w sprawie istniała realna możliwość rozpoznania przez Kolegium odwołania wniesionego przez Spółkę od nieostatecznej decyzji podatkowej przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2018 r., tzn. przed dniem 31 grudnia 2023 r. Wynika to z tego, że przy sprawnej organizacji postępowania podatkowego przez organy obu instancji, Kolegium posiadało wystarczającą ilość czasu określonego w przepisach O.p. na należyte rozpoznanie odwołania wniesionego od decyzji. Jednocześnie w ocenie Spółki nie istnieje żadne ryzyko, że Kolegium nie zdąży rozpoznać odwołania od decyzji w terminie do dnia 31 grudnia 2023 r. W tym zakresie Spółka zwróciła uwagę, że w kwietniu 2023 r. Prezydent wszczął postępowanie podatkowe w sprawie określenia Spółce zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2018r; w dniu 24 sierpnia 2023 r. Prezydent wydał decyzję w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2018 r.; w dniu 31 sierpnia 2023 r. przedmiotowa decyzja została doręczona pełnomocnikowi Spółki; w dniu 14 września 2023 r. Spółka wysłała odwołanie od decyzji za pośrednictwem poleconej przesyłki pocztowej; w dniu 19 września 2023 r. odwołanie od decyzji zostało doręczone Prezydentowi; niezwłocznie, najpóźniej w terminie do dnia 3 października 2023 r. Prezydent powinien przekazać odwołanie od decyzji Kolegium, zgodnie z art. 227 § 1 O.p.; najpóźniej w terminie do dnia 3 grudnia 2023 r. Kolegium powinno wydać decyzję w odpowiedzi na odwołanie wniesione przez Spółkę w stosunku do decyzji, zgodnie z art. 139 § 3 O.p. Spółka zwróciła również uwagę, że 29 listopada 2023 r. Kolegium rozpoznało odwołanie od decyzji Prezydenta, która została doręczona pełnomocnikowi Spółki 13 grudnia 2023 r.

Spółka zaznaczyła również, że postępowanie podatkowe w sprawie określenia jej zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2018 r. zostało wszczęte przez Prezydenta dopiero w kwietniu 2023 r., tzn. dopiero na 8 miesięcy przed upływem terminu przedawnienia tego zobowiązania podatkowego. Z kolei decyzja określająca Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2018 r. została wydana dopiero w dniu 24 sierpnia 2023 r., tzn. po upływie 4 miesięcy od dnia wszczęcia tego postępowania oraz na 4 miesiące przed upływem terminu przedawnienia tego zobowiązania podatkowego. W konsekwencji czego Spółka nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji wynikających ze złej organizacji pracy urzędników organu podatkowego pierwszej instancji. Z kolei Prezydent nie powinien wykorzystywać w sposób instrumentalny i bez uzasadnienia instytucji rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji podatkowej, którą wydał bezpośrednio przed terminem przedawnienia zobowiązania podatkowego w wyniku złej organizacji pracy urzędników organu l instancji.

W oparciu o powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Prezydenta, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Odpowiadając na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu oraz argumentację tam przedstawioną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Skarga zawiera usprawiedliwione podstawy.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm. – dalej: p.p.s.a.).

Przedmiotem sporu jest kwestia ziszczenia się przesłanki o której mowa w art. 239b § 2 O.p., sprowadzająca się do oceny, czy w sprawie organy podatkowe uprawdopodobniły, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji Prezydenta z 24 sierpnia 2023 r. nie zostanie wykonane, gdyż okres do upływu przedawnienia jest krótszy niż 3 miesiące.

Wskazać w związku z tym należy, że decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, co wynika z art. 239a O.p. Stosownie do art. 239b § 1 pkt 4 O.p., decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Dodatkowo w myśl art. 239b § 2 O.p. przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Nie było w sprawie sporne, że zrealizowana została przesłanka, wymieniona w art. 239b § 1 pkt 4 O.p.

Naczelny Sąd Administracyjny w szeregu orzeczeń (wyroki: z 20 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 2124/16; z 23 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 441/14; z 15 grudnia 2015 r., sygn. akt II FSK 2903/13 oraz z 13 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 1807/12 – powoływane orzeczenia dostępne są na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazywał, że jeśli okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące (art. 239b § 1 pkt 4 O.p.), to uprawdopodobnienie przesłanki przewidzianej w art. 239b § 2 O.p. polega na wykazaniu, że zachodzą takie okoliczności faktyczne, które potwierdzają, że z tego powodu zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. W tym zakresie bez znaczenia są wszystkie okoliczności odnoszące się do sytuacji majątkowej czy też działań podatnika w stosunku do jego majątku.

Z omawianego przepisu nie wynika, że ryzyko niewykonania zobowiązania musi wynikać z celowego działania podatnika, obliczonego wyłącznie na zapobieżenie wykonaniu zobowiązania podatkowego i sprzecznego z prawem, np. ukrywania majątku. Przy stosowaniu art. 239b § 1 i § 2 O.p. należy brać pod uwagę również takie przyczyny ewentualnego niewykonania zobowiązania, jak realizacja procesowych uprawnień strony, w tym wniesienie odwołania, wniosków dowodowych, zapoznawanie się z aktami sprawy itp. Zachowanie strony, polegające na składaniu pism procesowych, czy wniosków dowodowych, wpływa bowiem niewątpliwie na długość trwania postępowania podatkowego. Strona realizuje w ten sposób swoje uprawnienia procesowe i nie można z tego powodu czynić jej zarzutu, lecz jednocześnie swoim zachowaniem zwiększa prawdopodobieństwo, że organ odwoławczy nie zdoła rozpoznać odwołania przed upływem okresu przedawnienia (por. wyrok NSA z 20 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 2123/16).

Jeżeli organ podatkowy powołuje się na to, że decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, ponieważ okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące, to chcąc wypełnić kryterium przewidziane art. 239b § 2 O.p., powinien wskazać na takie okoliczności stwarzające ryzyko niewykonania zobowiązania podatkowego, które wiążą się z krótszym niż 3 miesięcznym okresem jego przedawnienia. Taką okolicznością może być między innymi czas niezbędny do uzyskania przez decyzję nieostateczną waloru ostateczności. Jeżeli bowiem uruchomione zostało postępowanie odwoławcze, a spodziewany czas przeprowadzenia tego postępowania z zachowaniem terminów, o których mowa w art. 139 § 3 O.p., przekracza okres pozostały do przedawnienia zobowiązania, to okoliczność ta może stanowić uprawdopodobnienie, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. Odwołanie od decyzji nie może bowiem być instrumentem prowadzącym do przedawnienia się zobowiązania podatkowego (por. wyrok NSA z 31 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 2157/16).

W realiach rozpatrywanej sprawy, w ocenie Sądu nie zostało uprawdopodobnione, że brak nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności doprowadzi do przedawnienia zobowiązania podatkowego. Oceniając wypełnienie warunku wynikającego z art. 239b § 2 O.p., uwzględniać należy okoliczności występujące w dacie wydawania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. To bowiem w tym dniu organ podatkowy pierwszej instancji powinien opierać się na przesłankach, które uzasadniają prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania. Okoliczności, które nastąpiły w późniejszym czasie, nie mogą bowiem "sanować" ewentualnych błędów popełnionych w dacie wydawania postanowienia o rygorze natychmiastowej wykonalności. Uwagi te są o tyle istotne, że przedmiotem skargi jest postanowienie Kolegium, czyli co do zasady uwzględnienia wymagałyby okoliczności występujące w dacie jego wydania. Biorąc jednak pod uwagę specyfikę niniejszej sprawy, postanowienie Kolegium mogłoby zostać uznane za zgodne z prawem, gdyby prawidłowo zostało ocenione, że w dacie wydawania postanowienia przez Prezydenta, istniały podstawy do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Jedynym w istocie uzasadnieniem Prezydenta, zmierzającym do uprawdopodobnienia, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane, było stwierdzenie, iż "prawdopodobieństwo to jest budowane na wieloletnim doświadczeniu organu podatkowego, który w podobnych sytuacjach spotkał się z praktyką unikania wykonania zobowiązania, któremu grozi przedawnienie". Ze stwierdzenie tego jednoznacznie wynika, że Prezydent przyjął ogólne założenie, bez odniesienia go do realiów niniejszej sprawy. Jest to jednak w ocenie Sądu błędny pogląd, gdyż decydując się na nadanie nieostatecznej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, należy brać pod uwagę stan faktyczny występujący w konkretnej sprawie. To w danej sprawie muszą zaistnieć takie przesłanki na podstawie których będzie możliwe stwierdzenie prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania podatkowego z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Z postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności musi bezpośrednio wynikać, że istnieje uzasadnione przypuszczenie, iż nieostateczna decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego, nie uzyska waloru ostateczności przed upływem terminu przedawnienia. W tym celu koniecznym jest przeanalizowanie, czy odwołanie zostało złożone, w jakim terminie zostało przekazane organowi odwoławczemu, jakiego rodzaju zarzuty zostały w nim zawarte. Ta ostatnia okoliczność ma znaczenie w kontekście przewidywalnego terminu na jego rozpoznanie. Jeżeli bowiem z odwołania nie wynika, aby organ odwoławczy musiał podejmować dodatkowe czynności zmierzające do jego rozpoznania, w tym w szczególności przeprowadzać uzupełniające postępowanie dowodowe, możliwym jest przyjęcie założenia, że odwołanie to zostanie rozpoznane w terminie wynikającym z art. 139 § 3 O.p. Organ podatkowy pierwszej instancji jest wobec powyższego zobowiązany do szczegółowego przeanalizowania, jakie jest prawdopodobieństwo rozpoznania odwołania przed upływem okresu przedawnienia. Dopiero jeżeli z analizy tej będzie wynikało, że decyzja nie uzyska waloru ostateczności przed upływem okresu przedawnienia, spełniona zostanie przesłanka z art. 239b § 2 O.p.

Żadne rozważania w powyższym kontekście nie zostały jednak przez Prezydenta przeprowadzone. Oznacza to, że dla Prezydenta wystąpienie przesłanki z art. 239b § 1 pkt 4 O.p., czyli że okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące, jest równoznaczny ze ziszczeniem się przesłanki z art. 239b § 2 O.p. Stanowiska takiego nie można jednak w ocenie Sądu podzielić, gdyż ustawodawca uzależnia możliwość nadania rygoru natychmiastowej wykonalności również w przypadku przesłanki z art. 239b § 1 pkt 4 O.p. od uprawdopodobnienia, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Nie zostało bowiem w tym przypadku zawarte jakiekolwiek wyłączenie.

Zasadnie wskazano w skardze, że decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego z 24 sierpnia 2023 r., została doręczona pełnomocnikowi Spółki 31 sierpnia 2023 r. Odwołanie od tej decyzji zostało doręczone Prezydentowi 19 września 2023 r. i powinno zostać przekazane Kolegium najpóźniej 3 października 2023 r. Biorąc pod uwagę ustawowy termin załatwiania spraw przez organ odwoławczy, istniało duże prawdopodobieństwo, że odwołanie zostanie rozpoznane przed upływem okresy przedawnienia. Tymczasem Prezydent bez przeanalizowania tych okoliczności w istocie w pierwszym możliwym terminie nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Działanie takie w ocenie Sądu narusza ustanowioną w art. 239a O.p. zasadę, że decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie podlega wykonaniu. Jedynie w drodze wyjątku istnieje możliwość jej przymusowego wykonania, jeżeli spełnione zostaną warunki do nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Wykonalność decyzji nieostatecznej stanowi zatem wyjątek od zasady, że nie może być wykonywana w drodze egzekucji administracyjnej. Wyjątek ten został jednak przez Prezydenta potraktowany jako zasada. Wystarczającym dla niego było bowiem jedynie stwierdzenie, że w dacie wydawania postanowienia o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, okres do upływu przedawnienia wynosił mniej niż 3 miesiące.

W tym kontekście rację należy przyznać Spółce, która słusznie podnosiła, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności nosi cechy instrumentalnego wykorzystania tej instytucji. Nie można w realiach niniejszej sprawy pomijać okoliczności, że postępowanie podatkowe zostało wszczęte w kwietniu 2023 r., czyli na niecały rok przed upływem terminu przedawnienia. Oczywiście organ podatkowy ma możliwość wszczynania takiego postępowania aż do upływu okresu przedawnienia. Niemniej jednak powinien się liczyć z tym, że tak późne wszczęcie może skutkować tym, iż decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego nie uzyska waloru ostateczności przed upływem tego okresu. Organ podatkowy nie może z góry zakładać, że w celu zapobieżenia przedawnieniu zobowiązania podatkowego wykorzysta instytucję nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności. Została ona bowiem przewidziana jako wyjątek od zasady.

Spółka składając odwołanie od decyzji mogła słusznie zakładać, że zostanie ono rozpoznane przed upływem terminu przedawnienia i dlatego mogła wstrzymać się z dobrowolną zapłatą należności wynikającej z decyzji. Podatnik zdając sobie bowiem sprawę z tego, że decyzji może zostać nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy zbliża się termin przedawnienia i chcąc uniknąć ponoszenia kosztów postępowania egzekucyjnego, może dobrowolnie zapłacić podatek z decyzji wynikający. W realiach rozpatrywanej sprawy wydanie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji, gdy istniała realna możliwość rozpoznania odwołania od decyzji przed upływem terminu przedawnienia, doprowadziło nie tylko do naruszenia art. 239b § 2 O.p., lecz również do naruszenia zasady zaufania do organu podatkowego, która przewidziana została w art. 121 § 1 O.p.

Stwierdzonych uchybień nie dostrzegło Kolegium, które błędnie utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta. Dlatego też Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie, zaś na podstawie art. 135 uchylone zostało postanowienie Prezydenta.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wpis od skargi (100 zł), wynagrodzenie pełnomocnika Spółki (480 zł), wysokość którego została określona na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2023 r. poz. 1935) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł).