Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1501/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-08-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 78 ust. 1 pkt 3, art. 81 ust. 1 pkt 3, art. 81 ust. 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2021 poz 1977
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki (spr.) Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del.WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Lekarza Weterynarii od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2022 r. sygn. akt V SA/Wa 1730/21 w sprawie ze skargi Z. Sp.j. w G. na decyzję Głównego Lekarza Weterynarii z dnia 13 stycznia 2021 r. nr GIWpr.024.19.2020.2.kz w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę w całości; 3. zasądza od Z. Sp.j. w G. na rzecz Głównego Lekarza Weterynarii 1860 (tysiąc osiemset sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 17 lutego 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 1730/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi Z. Sp.j. w G., uchylił decyzję Głównego Lekarza Weterynarii z 13 stycznia 2021 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z 25 września 2020 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

W dniu 21 września 2015 r. Główny Lekarz Weterynarii (dalej "GLW") udzielił Z. spółce jawnej z siedzibą w G. (dalej "skarżąca") zezwolenia nr 44 na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej produktów leczniczych weterynaryjnych.

Wnioskiem z 12 grudnia 2019 r. Dolnośląski Wojewódzki Lekarz Weterynarii we Wrocławiu wystąpił do GLW o cofnięcie zezwolenia z uwagi na naruszenie przez skarżącą obowiązku dostarczania produktów leczniczych wyłącznie podmiotom uprawnionym. Wraz z wnioskiem przedłożono oświadczenie lekarza weterynarii S.B. z 28 listopada 2019 r., z którego wynikało, że skarżąca wystawiała faktury leków na prowadzony przez niego Gabinet Weterynaryjny, które nie trafiały fizycznie do niego i nie były przez niego stosowane, natomiast tak wystawione faktury były przez niego księgowane, a następnie "przez kasę fiskalną przechodziła usługa weterynaryjna w kwocie równej sumie należności za fakturę brutto plus kwota napisana na niej ołówkiem".

Decyzją z 25 września 2020 r. GLW cofnął skarżącej zezwolenie.

Organ stwierdził liczne niespójności dotyczące sposobu oraz wielkości sprzedaży produktów leczniczych weterynaryjnych przez skarżącą do ww. zakładu leczniczego dla zwierząt. Na tej podstawie doszedł do przekonania, że skarżąca niewątpliwie naruszyła obowiązek wynikający z art. 78 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2021 r., poz. 1977 ze zm.; dalej "p.f.") z uwagi na fakt, że nieokreślone podmioty nieuprawnione były w posiadaniu produktów leczniczych weterynaryjnych, w tym produktów leczniczych o kategorii dostępności "Rp – wydawane z przepisu lekarza" o charakterze przeciwbakteryjnym, przeciwzapalnym, hormonalnym oraz o charakterze psychotropowym i odurzającym. Naruszenie to nie miało charakteru incydentalnego i stanowiło systematyczną, kilkuletnią, zaplanowaną przez skarżącą działalność. W ocenie GLW, brak dowodów i informacji, które wskazywałyby na sprzedaż przedmiotowych produktów leczniczych weterynaryjnych uprawnionym podmiotom, pozwolił jednocześnie na stwierdzenie, że takie produkty trafiły do podmiotów nieuprawnionych.

Decyzją z 13 stycznia 2021 r. GLW utrzymał w mocy powyższą decyzję.

Organ wskazał, że poczynił ustalenia faktyczne na podstawie całej dokumentacji zebranej w sprawie. Uznał, że skoro produkty objęte fakturami nie zostały przekazane do lek. wet. S.B., a jednocześnie skarżąca nie wykazała, że otrzymały je osoby uprawnione, to w ich posiadanie musiały wejść osoby nieupoważnione.

WSA w Warszawie uchylił powyższą decyzję i poprzedzającą ją decyzję.

W ocenie Sądu, zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy nie pozwolił na przyjęcie, że ziściła się dyspozycja art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f., tj. że produkty lecznicze weterynaryjne zostały dostarczone choćby jednemu podmiotowi nieuprawnionemu.

Sąd uznał, że organ nie wykazał, że przez działanie w porozumieniu z lekarzem weterynarii S.B., skarżąca dostarczała produkty lecznicze podmiotom nieuprawnionym. Dyspozycja przepisu art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. wymagała udowodnienia, że produkty lecznicze były rzeczywiście dostarczone podmiotom nieuprawnionym. WSA stwierdził, że z woli ustawodawcy zastosowanie sankcji cofnięcia zezwolenia na mocy art. 81 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. (do tego fakultatywne) zostało obwarowane rzeczywistym dostarczaniem produktów podmiotom nieuprawnionym. Z uwagi zaś na to, że cofnięcie zezwolenia należy traktować jako sankcję najbardziej dotkliwą dla przedsiębiorcy prowadzącego hurtownię, to przy jej orzekaniu organ musi wykazać naruszenie konkretnego obowiązku ciążącego na przedsiębiorcy.

Z tych względów Sąd doszedł do przekonania, że GLW dopuścił się zarówno błędnej interpretacji przepisu prawa materialnego wyrażonego w art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f., jak również uchybił przepisom postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775; dalej "k.p.a."), a naruszenia te miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył organ, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie i zasądzenie kosztów postępowania. Organ zrzekł się rozprawy. Zarzucił:

1) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 81 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że jedynie w sytuacji, gdy podmiot nieuprawniony, który otrzymał produkty lecznicze weterynaryjne zostanie w pełni zidentyfikowany, możliwe jest cofnięcie zezwolenia na prowadzenie hurtowni produktów leczniczych weterynaryjnych podmiotowi, który takie produkty dostarczył;

2) naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej "p.p.s.a.") w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a. poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie zebrano i nie wyjaśniono wszystkich okoliczności faktycznych, a mianowicie nie wyjaśniono, czy produkty lecznicze weterynaryjne będące przedmiotem postępowania nie znajdują się na terenie hurtowni produktów leczniczych weterynaryjnych prowadzonych przez stronę, podczas gdy owa okoliczność została potwierdzona przez stronę.

W piśmie z 26 sierpnia 2022 r. skarżąca podtrzymała swoje stanowisko w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.

Skarga kasacyjna spółki oparta została na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a. W takiej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny co do zasady rozpoznaje w pierwszej kolejności podniesione w tej skardze zarzuty wskazujące na naruszenie przepisów postępowania, a dopiero w drugiej odnosi się do zarzutów kwestionujących stosowanie prawa materialnego. Zachowanie takiej kolejności oceny zarzutów kasacyjnych wynika z tego, że naruszenia prawa materialnego mogą być rozpoznane tylko wtedy, gdy zostanie ustalone, że stan faktyczny sprawy jest między stronami bezsporny albo że nie został skutecznie zakwestionowany w postępowaniu kasacyjnym.

W niniejszej sprawie sposób sformułowania zarzutów oraz argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zostały tak przedstawione, że zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego ściśle powiązano (uzasadniono) z naruszeniem przepisów postępowania i odwrotnie – potencjalne błędy proceduralne skutkowały w ocenie autora skargi kasacyjnej uchybieniami materialnoprawnymi. Z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zasadne jest łączne rozpoznanie podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Postępowanie w tej sprawie dotyczyło cofnięcia zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej.

W rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się również do oceny prawidłowości dokonanego przez organ administracji ustalenia, że spółka nie wywiązywała się z obowiązku wynikającego z art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. odnośnie dostarczenia produktów leczniczych podmiotom nieuprawnionym, co w świetle art. 81 ust. 1 pkt 3 p.f. – w brzmieniu obowiązującym w stanie prawnym rozpatrywanej sprawy – stanowiło podstawę do cofnięcia zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej.

Analiza zarzutów procesowych podnoszonych w pkt 1) petitum skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że zasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., a sprowadza się do twierdzenia organu, że Sąd pierwszej instancji niezasadnie uznał, że w toku postępowania naruszono wskazane przepisy k.p.a. w stopniu istotnym, mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Sąd pierwszej instancji, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Weterynarii cofającej skarżącej zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej produktów leczniczych weterynaryjnych, błędnie uznał, że organ przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy, będącego podstawą do wydania decyzji pominął istotną kwestię, a mianowicie ustalenie podmiotu nieuprawnionego, któremu doręczono produkty lecznicze. W rozpoznawanej sprawie skarżąca prowadziła hurtownie farmaceutyczną produktów leczniczych weterynaryjnych, w której – jak wykazało postępowanie – wymogi prowadzenia hurtowni określone przepisem art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. nie były przestrzegane. W ocenie Sądu pierwszej instancji, postępowanie dowodowe w tej sprawie nie było zaś prawidłowe, gdyż nie została wykazana przez organy w toku postępowania istotna okoliczność o dostarczeniu produktów leczniczych podmiotom nieuprawnionym.

Podkreślenia wymaga, że obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada prawdy obiektywnej nakłada na organ administracyjny ciężar przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, czyli wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych.

W ocenie NSA, zasadnie zarzucono w skardze kasacyjnej, że przeprowadzone przez organ postępowanie administracyjne nie było prawidłowe.

Sąd pierwszej instancji, uchylając zaskarżoną decyzję i decyzje organu pierwszej instancji, nie zakwestionował zasadniczych ustaleń faktycznych będących wynikiem kontroli dokumentacji prowadzonej przez skarżącą w zakresie nieprawidłowości w obrocie produktów leczniczych weterynaryjnych o działaniu przeciwbakteryjnym, przeciwzapalnym, hormonalnym oraz o charakterze psychotropowym i odurzającym. Z ustaleń tych, opartych również na analizie dokumentacji lekarsko-weterynaryjnej w gabinecie weterynaryjnym lekarza weterynarii S.B. oraz oświadczenia samego tego lekarza wynika, że kontrolowana hurtownia nie dostarczała fizycznie lekarzowi weterynarii S.B. produktów leczniczych weterynaryjnych uwidocznionych na wystawionych na niego fakturach VAT. S.B. nie dokonał zakupu powyższych produktów leczniczych, produkty te nigdy nie zostały wprowadzone do stanu magazynowego gabinetu weterynaryjnego.

Główną osią sporu nie jest zatem to, że skarżąca, działając w porozumieniu z ww. lekarzem weterynarii, wystawiała fikcyjne potwierdzenia sprzedaży produktów leczniczych, które faktycznie dostarczyła innemu podmiotowi, ale fakt nieudowodnienia dostarczenia tych produktów podmiotom nieuprawnionym. W ocenie Sądu pierwszej instancji dyspozycja przepisu art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. wymaga ustalenia, komu rzeczywiście dostarczone zostały produkty lecznicze – czy były nimi podmioty nieuprawnione.

Analiza zaprezentowanej regulacji prawnej ze szczególnym uwzględnieniem art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. w związku z art. 81 ust 1 pkt 3 p.f. nie pozwala podzielić poglądu Sądu pierwszej instancji, że dla zastosowania powyższych przepisów konieczne jest – oprócz ustalenia, że skarżąca nie dostarczyła produktów leczniczych uprawnionemu podmiotowi – ustalenie podmiotu nieuprawnionego, któremu rzeczywiście produkty lecznicze zostały dostarczone. Oceniając zasadność zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego należy uwzględnić nie tylko przepisy ustawy z 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne, ale również warunki prowadzenia dokumentacji, w szczególności dotyczące zakupu, sprzedaży, sporządzania, wstrzymywania i wycofywania z obrotu produktów leczniczych lub wyrobów medycznych oraz sposób i tryb przeprowadzania kontroli przyjmowania do apteki produktów leczniczych i wyrobów medycznych, uregulowane w rozporządzeniu MZ z 18 października 2002 r.

Zgodnie z art. 65 ust. 1 p.f. obrót produktami leczniczymi może być prowadzony tylko na zasadach określonych w ustawie. Ustawa – Prawo farmaceutyczne przewiduje dwie formy prowadzenia obrotu produktami leczniczymi: detaliczny i hurtowy. Jak trafnie zauważył organ, obrót hurtowy produktami leczniczymi nie odbywa się w warunkach niczym nieograniczonej swobody działalności gospodarczej. Działalność w tym obszarze jest reglamentowana ze względu na interes publiczny związany z potrzebą zapewnienia ochrony życia i zdrowia ludzkiego. Działalność taka może być prowadzona wyłącznie na podstawie zezwolenia, na warunkach określonych w ustawie. Zgodnie z art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. podstawowym obowiązkiem podmiotu prowadzącego hurtownię farmaceutyczną produktów leczniczych weterynaryjnych jest dostarczanie tych produktów wyłącznie podmiotom uprawnionym. Ma to zapobiegać w założeniu nielegalnemu dostarczaniu zabronionych substancji chemicznych nieuczciwym hodowcom zwierząt, z których pozyskiwana jest żywność, czy nawet producentom nielegalnych środków odurzających.

NSA nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym warunkiem sine qua non stwierdzenia, że doszło do naruszenia normy prawnej wynikającej z art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. jest wykazanie dostarczenia produktów leczniczych podmiotom nieuprawnionym.

Ustawa – Prawo farmaceutyczne regulująca m.in. działalność gospodarczą w przedmiocie obrotu produktami leczniczymi, jest aktem spójnym, który musi być odczytywany i wykładany jako całość. Podjęta przez skarżącą próba wykładni pojedynczego przepisu z pominięciem innych uregulowań zawartych w tej ustawie prowadzi do nieprawidłowych wniosków.

Cofnięcie zezwolenia opiera się wyłącznie na obiektywnych przesłankach, tj. samym fakcie stwierdzenia naruszenia. Odpowiedzialność z tytułu naruszenia warunków prowadzenia działalności w zakresie hurtowni farmaceutycznej jest odpowiedzialnością obiektywną, o charakterze administracyjnym, skutkującą sankcją administracyjną w postaci cofnięcia zezwolenia. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy bezsprzecznie wskazuje, że hurtownia farmaceutyczna prowadzona przez skarżącą nie przekazywała do gabinetu weterynaryjnego lek. wet. S.B. produktów leczniczych, tym samym produkty te wyłączone były spod nadzoru.

Prowadzenie ewidencji produktów leczniczych i wyrobów medycznych ma za zadanie umożliwić zweryfikowanie gdzie dany produkt się znajduje, by móc przez cały czas mieć nad nim kontrolę, a w szczególności w przypadku ukazania się komunikatów dotyczących wycofania lub wstrzymania w obrocie produktów leczniczych. Niewątpliwie brak danych o produkcie przerywa łańcuch dystrybucji tym produktem i powoduje wyłączenie go spod nadzoru osób o odpowiednich kwalifikacjach zawodowych, na których ciążą ustawowe obowiązki w zakresie bezpieczeństwa obrotu. Przekazanie produktów leczniczych innym podmiotom niż wskazano w fakturze VAT powoduje brak informacji, gdzie produkty te faktycznie znajdują się, w jakich warunkach są przechowywane i transportowane. Sytuacja ta stanowi realne zagrożenie dla życia i zdrowia zwierząt. Podkreślić przy tym należy, że sprzedaż produktów leczniczych poza ustalonym przez ustawę łańcuchem dostaw nie gwarantuje, że ich stosowanie jest bezpieczne dla zdrowia zwierząt. W związku ze wskazanym przepisem art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. zachowanie skarżącej spółki należy ocenić jako naganne i naruszające przepisy dotyczące funkcjonowania hurtowni farmaceutycznej.

Przyjęcie wykładni art. 78 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 81 ust. 2 pkt 4 p.f. byłoby sprzeczne z celem regulacji, gdyż pozbawiałoby organ nadzoru środków prawnych umożliwiających podjęcie działań zapobiegających powstaniu wadliwej praktyki przedsiębiorców prowadzących hurtownie farmaceutyczne polegającej na fałszowaniu dokumentacji w celu ominięcia obowiązku dostarczania produktów leczniczych weterynaryjnych wyłącznie podmiotom uprawnionym. Zgodzić należy się zatem ze skarżącym kasacyjnie GLW, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy – ze względu na naganny sposób działania skarżącej spółki polegający na nakłonieniu lekarza weterynarii do potwierdzenia nabycia produktów leczniczych, gdy w rzeczywistości produkty te nigdy nie trafiły do jego gabinetu weterynaryjnego, nie sposób jest przyjąć zaproponowanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni art. 81 ust. 2 pkt 4 w związku z art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. Ujawnienie przez organ procederu dostarczania produktów leczniczych weterynaryjnych niezidentyfikowanym podmiotom innym niż wskazanym w dokumentacji należy uznać za wystarczającą przesłankę umożliwiającą nałożenie przez organ sankcji administracyjnej w postaci cofnięcia zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej. W opisanej sytuacji produkty lecznicze weterynaryjne faktycznie nie zostały dostarczone do uprawnionego podmiotu, na który zostały wystawione faktury VAT. Narzucanie organowi, aby w następstwie ujawnienia nielegalnego procederu wystawienia faktur bez rzeczywistego zawarcia transakcji sprzedaży produktów leczniczych weterynaryjnych w celu wszczęcia postępowania o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, ustalenie podmiotu nieuprawnionego, któremu faktycznie dostarczono produkt leczniczy jest rzeczą niezwykle skomplikowaną oraz trudną do wykazania i udowodnienia. Żądanie od organu podejmowaniu działań zmierzających do zbadania, czy produkty lecznicze w ogóle opuściły magazyny hurtowni farmaceutycznej skarżącej jawi się jako działanie niemożliwe do wykonania. Zauważyć należy, że skala obrotu produktami leczniczymi weterynaryjnymi o działaniu przeciwbakteryjnymi była bardzo duża i obejmowała lata 2016-2019. Biorąc pod uwagę, że hurtownia skarżącej prowadziła bieżącą działalność, w ramach której sprzedawano szeroki asortyment produktów leczniczych, w tym również o charakterze przeciwbakteryjnym, nakładanie na organ obowiązku wykazania, czy produkty lecznicze objęte fikcyjnymi fakturami VAT, w których wskazano sprzedaż produktów leczniczych lek. wet. S.B., nie opuściły magazynu skarżącej i znajdują się w nadal w magazynie, nie jest nie tylko przydatne do rozpoznania sprawy, ale również niemożliwe do stwierdzenia wskazanych przez Sąd pierwszej instancji okoliczności faktycznych, na których potwierdzenie miałby zostać przeprowadzony.

NSA uznał, że nie jest niezbędnym elementem postępowania prowadzonego na podstawie art. 81 ust. 2 pkt 4 p.f. w związku z art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. ujawnienia konkretnego podmiotu, który otrzymał produkty lecznicze w zamian za podmiot uprawniony, na którego wystawione zostały faktury VAT. Przedsiębiorca prowadzący hurtownie farmaceutyczną, uczestnicząc w nielegalnej procedurze wystawiania fałszywych faktur VAT na wielką skalę, w rażący sposób dopuszcza się naruszenia wymagań w zakresie dostarczania produktów leczniczych wyłącznie podmiotom uprawnionym, tj. tylko tym, na których wystawiono dokumentację. Z oczywistych względów w dokumentacji skarżącej nie będą ujawnione dane faktycznych odbiorców produktów leczniczych, będą natomiast widnieć dane lekarza weterynarii, na którego wystawiono fałszywe faktury VAT, a który zgodził się na branie udziału w procederze nielegalnego obrotu produktami leczniczymi.

Organ nie ma zatem obowiązku badania faktycznych odbiorców w sytuacji, gdy ze zgromadzonych dowodów – tak jak w obecnie rozpatrywanej sprawie – wynika w sposób oczywisty, że obowiązek wynikający z art. 81 ust. 2 pkt 4 w związku z art. 78 ust. 1 pkt 3 p.f. – dostarczenia produktu leczniczego podmiotowi uprawnionemu, tj. podmiotowi wskazanemu w dokumentacji służącej do wykazania podstawy prawnej nabycia tego produktu – nie jest realizowany. Nie można także nałożyć na organ obowiązku – tak jak uczynił to Sąd pierwszej instancji w niniejszej sprawie – dokonania ustaleń związanych ze wskazaniem podmiotu nieuprawnionego, któremu faktycznie dostarczono produkt leczniczy weterynaryjny. Skarżąca spółka nie podejmowałaby działań sprzecznych z prawem (wystawianie fikcyjnych faktur VAT na okoliczność sprzedaży produktów leczniczych weterynaryjnych o charakterze przeciwbakteryjnym), gdyby zamierzała dostarczyć produkt leczniczy podmiotowi uprawionemu określonemu w wykazie wskazanym w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 października 2008 r. w sprawie wykazu podmiotów uprawnionych do zakupu produktów leczniczych weterynaryjnych w hurtowniach farmaceutycznych produktów leczniczych weterynaryjnych. Naturalną konsekwencją działania skarżącej spółki było przekazanie produktów leczniczych weterynaryjnych podmiotom nie ujętym w powyższym wykazie

Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny postanowił uwzględnić skargę kasacyjną, uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę strony poprzez jej oddalenie, uznając na podstawie art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a., że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, a wskazane przez stronę skarżącą w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzuty odnośnie do decyzji administracyjnej, będącej przedmiotem skargi do Sądu pierwszej instancji było niezasadne. Konkluzja ta dotyczy zarówno zarzutów naruszenia przez organ przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego.

O kosztach Naczelny Sąd Administracyjny orzekł stosownie do art. 203 pkt 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). NSA, zasądzając koszty postępowania kasacyjnego, uwzględnił poniesione przez organ koszty sądowe (wpis od skargi kasacyjnej – 1500 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika organu, który nie występował przed Sądem pierwszej instancji, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej.