Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2867/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 105 par 1 art 28 art 156 par 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Kołtun - Kulik sędzia WSA Monika Sawa sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant starszy specjalista Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2023 r. sprawy ze skargi W. R. i A. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 października 2022 r. nr DAP-WPK-727-1-111/2022/KPu w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej również jako: "Minister", "organ") decyzją z 7 października 2022 r., nr DAP-WPK-727-1-111/2022/KPu, umorzył wszczęte na wniosek W. R. i A. K. (dalej również jako: "wnioskodawcy, "skarżący") postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z 23 lipca 1992 r., nr G.VI.7222/27/28/92, w części dotyczącej działki nr [...], powstałej ze skomunalizowanej działki nr [...], położonej w miejscowości [...], gm. [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...].

Decyzja Ministra została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy.

Wojewoda [...] decyzją z 23 lipca 1992 r. - działając na podstawie art. 18 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z poźn. zm.) - stwierdził nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa nieodpłatnie własności szeregu nieruchomości położonych w miejscowości [...], gm. [...], uregulowanych w księdze wieczystej nr [...], zgodnie ze sporządzonym spisem, opisanych w karcie inwentaryzacyjnej nr [...], stanowiącej integralną część ww. decyzji.

Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powołanej decyzji Wojewody [...], w części dotyczącej działki nr [...], wystąpili W. R. i A. K. Podali, że są spadkobiercami (wnukami) małżonków B. i B. S. przedwojennych właścicieli majątku ziemskiego położonego w [...], gm. [...], pow. [...]. Wskazali, że majątek ten został przejęty przez Skarb Państwa na podstawie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o reformie rolnej. Powołali się również na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z 30 września 2021 r., WSRRW.III13.2016.PS, którą orzeczono, że nieruchomość stanowiąca dawny zespół dworsko - parkowy, położona na aktualnej działce nr [...] o pow. [...] ha, zapisana w aktualnej księdze wieczystej [...], nie podpadała pod działanie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej i podnieśli, że w związku z powyższym zasadne jest stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej.

Minister (po wszczęciu postępowania nadzorczego) decyzją z 7 października 2022 r. - na podstawie art. 105 § 1 kpa - umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie. Wskazał, że w prowadzonym postępowaniu wnioskodawcy nie przedstawili dowodów z których wynikałoby, iż w dacie komunalizacji przedmiotowej nieruchomości przysługiwał im tytuł prawny do opisanej działki.

Organ podkreślił, że komunalizacja może dotyczyć tylko takiego mienia, które w dniu wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej z dnia 10 maja 1990 r., czyli w dniu 27 maja 1990 r., stanowiło składnik mienia ogolnonarodowego (państwowego) zaś wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej może nastąpić - zgodnie z treścią art. 157 § 2 kpa - na żądanie strony, bądź z urzędu. Przy czym przymiot strony postępowania ustala się w oparciu o przepis art. 28 kpa.

Minister podał, iż zgodnie z orzecznictwem sądowym stronami postępowania komunalizacyjnego są Skarb Państwa jako właściciel mienia, gmina, która mienie to przejmuje oraz osoby powołujące się na dokumenty świadczące, że im a nie Skarbowi Państwa przysługiwało w dniu 27 maja 1990 r. prawo własności do skomunalizowanego mienia. Postępowanie komunalizacyjne nie dotyczyło natomiast interesu prawnego osób posiadających przedmiot komunalizacji pod tytułem użytkownika, najemcy, użytkownika wieczystego lub bez tytułu prawnego, bowiem komunalizacja nie wpływała na zmianę zakresu uprawnień tych osób. Wszystkie zobowiązania związane z komunalizowanym mieniem przejmowała od Skarbu Państwa gmina.

Minister wskazał, że decyzją komunalizacyjną Wojewody [...] z 23 lipca 1992 r. objęta została m. in. działka nr [...], położona w miejscowości [...], gm. [...], opisana w karcie inwentaryzacyjnej nr [...]. Działka ta uległa podziałowi w wyniku którego powstała działka nr [...] oraz wnioskowana działka nr [...] - co obrazuje wykaz zmian gruntowych [...]. Jednocześnie organ zważył, że we wspomnianej karcie inwentaryzacyjnej, stanowiącej integralną część decyzji komuanlizacyjnej, jako księgę wieczystą prowadzoną dla skomunalizowanej nieruchomości wskazano KW nr [...]. Natomiast z pisma Sądu Rejonowego w [...] V Wydziału Ksiąg Wieczystych z 24 czerwca 2022 r., DZ.KO/WL1L/00000153/22, wynika, że księga wieczysta nr [...] została zamknięta w 2007 r. wobec odłączenia z niej całej nieruchomości do innej księgi wieczystej. Ponadto tamtejszy Sąd wskazał, że analiza treści ww. księgi wieczystej wykazała, że działka nr [...] położona w miejscowości [...] gm. [...](powstała ze skomunalizowanej działki nr [...]) nie była nigdy ujawniona we wskazanej księdze wieczystej (księgą tą nie była objęta działka nr [...], ani działka nr [...]). Z kolei w piśmie z 15 lipca 2022 r., DZ.KO/WL1L/00000198/22, ww. Sąd wyjaśnił, że w oparciu o dostępnie urządzenia ewidencyjne ustalono, iż Wyszukiwarka Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych obecnie znajduje księgę wieczystą dla działki nr [...] położoną w miejscowości [...], gm. [...] o numerze [...], stanowiącą własność Gminy [...].

W oparciu o akta podanej księgi wieczystej Minister ustalił, że działka nr [...] powstała z podzielonej działki nr [...]. Przy czym działka nr [...] została do ww. księgi wieczystej przyłączona po odłączeniu z księgi wieczystej nr [...](urządzonej dla nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa). Natomiast jak wynika z treści wpisu w księdze wieczystej nr [...] działka nr [...] została w niej ujawniona po odłączeniu działki nr [...] (obejmującej po podziale m. in. działkę nr [...]) z dawnej księgi "[...] - skorowidz nr [...]" na wniosek z dnia 25 stycznia 1993 r." Zdaniem Ministra z powyższego wynika, że dla przedmiotowej nieruchomości prowadzona była wcześniej księga wieczysta nr [...] z wpisem prawa własności na rzecz Skarbu Państwa.

Odnosząc się do powołanej przez wnioskodawców decyzji Wojewody Kujawsko - Pomorskiego z 30 września 2021 r., nr WSRRW.III.7511.13.2016.PS, Minister zauważył, że powyższa decyzja nie świadczy o posiadaniu przez wnioskodawców przymiotu strony w postępowaniu komunalizacyjnym.

Przytaczając orzecznictwo sądów administracyjnych organ wskazał, że stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest strona postępowania zwykłego, zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, a także każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Niekiedy stroną postępowania nieważnościowego jest podmiot, który wprawdzie nie był stroną w postępowaniu zwykłym jednak ma interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa. Dla komunalizacji w trybie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, decydujące znaczenie ma stan prawny istniejący w dacie komunalizacji, dlatego też stroną postępowania w sprawie weryfikacji decyzji komunalizacyjnej w trybie nadzwyczajnym może być wyjątkowo również podmiot, który wykaże, że w dniu, w którym nastąpiła komunalizacja spornego mienia legitymował się tytułem prawnym do nieruchomości objętej tym postępowaniem komunalizacyjnym. Według Ministra wnioskodawcy powinni zatem wykazać przysługujące im lub ich poprzednikom prawnym prawo własności do spornej nieruchomości na dzień komunalizacji, bowiem tylko ten moment jest istotny z punktu widzenia możliwości wzruszenia decyzji komunalizacyjnej. Udokumentowanie wiele lat później niż zapadła sporna decyzja komunalizacyjna prawa własności nieruchomości przed datą wydania decyzji komunalizacyjnej nie oznacza automatycznie posiadania przez wnioskodawców tego prawa w dacie komunalizacji nieruchomości. W ocenie Ministra samo wykazanie, że kilka dekad wcześniej poprzednicy prawni wnioskodawców legitymowali się prawem własności do spornej nieruchomości nie jest wystarczające do przyznania statusu strony ich następcom prawnym. Interes prawny wnioskodawców musi być konkretny, rzeczywisty i powinien mieć związek z danym postępowaniem prowadzonym w danym miejscu i czasie oraz na podstawie określonego stanu prawnego. Inaczej mówiąc Minister uznał, że dla możliwości skutecznego zainicjowania postępowania weryfikującego komunalizację mienia Skarbu Państwa istotne jest wykazanie prawa własności w dacie samej komunalizacji.

W konsekwencji przedstawionego w sprawie stanowiska Minister stwierdził, że wnioskodawcy nie wykazali, iż w dacie 27 maja 1990 r. legitymowali się tytułem prawnym do skomunalizowanej nieruchomości. Tym samym, zdaniem Ministra, wnioskodawcom nie przysługuje interes prawny w domaganiu się stwierdzenia nieważności kwestowanej przez nich decyzji komunalizacyjnej.

Minister przytaczając treść art. 105 § 1 kpa wskazał na konieczność umorzenia niniejszego postępowania jako bezprzedmiotowego z uwagi na brak legitymacji procesowej po stronie wnioskodawców.

Skargę na wskazaną na wstępie decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 7 października 2022 r. wnieśli, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, W. R. i A. K. Zaskarżonej decyzji zarzucili rażące naruszenie prawa, tj. art. art. 8, 28, 105 § 1 i 156 § 1 pkt 2 kpa przez przyjęcie, że wnioskodawcy nie są stroną w niniejszej sprawie pomimo, iż została stwierdzona nieważność decyzji o przejęciu majątku na podstawie dekretu o reformie rolnej, co oznacza, że mają oni prawo realizować tą decyzję, zmierzając do ujawnienia własności w księgach wieczystych, co jest możliwe jedynie w przypadku stwierdzenia nieważności decyzji o komunalizacji działki. Skarżący uznali więc, że mają interes prawny w złożeniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o komunalizacji działki. Podnieśli również naruszenie przez Ministra art. 7 ust.2 przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych stanowiącego, że przepisy powyższe nie naruszają praw osób trzecich. Wskazali, że jeżeli prawa te zostały przywrócone przez stwierdzenie nieważności tych przepisów w części dotyczącej nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] to skarżący mają prawo wnioskować o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej, ponieważ przekazana działka nie stanowiła własności Skarbu Państwa.

W oparciu o ww. zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 z późn. zm. dalej ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57 a.

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria kontroli, w ocenie Sądu, skarga jest niezasadna.

Zaskarżoną decyzją z dnia 7 października 2022 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji – działając w oparciu o art. 105 § 1 kpa – umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej z 1992 r.

Powołany przepis stanowi, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle lub nie ma ich do rozpoznania sprawy w drodze postępowania administracyjnego. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjnego, tj. takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1242/17).

Umorzenie postępowania zaskarżoną decyzją spowodowane było konstatacją Ministra, iż wnioskujący o stwierdzenie nieważności decyzji nie mają w sprawie przymiotu strony.

Z kolei pojęcie strony zostało zdefiniowane w art. 28 kpa, zgodnie z którym stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

W orzecznictwie Naczelnego Sąd Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że stronami postępowania komunalizacyjnego jest Skarb Państwa i właściwa gmina, która nabywa z mocy prawa mienie ogólnonarodowe wymienione w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32 poz. 191 ze zm.). Inne podmioty uczestniczą w tym postępowaniu jedynie wówczas, gdy wykażą swój interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa (wyroki NSA z: 19 maja 2021 r. I OSK 4003/18; 25 stycznia 2021 r. I OSK 1830/20; 16 listopada 2018 r. I OSK 190/17; 9 maja 2017 r. I OSK 1181/15; 10 lutego 2017 r. I OSK 2099/16; 16 maja 2012 r. I OSK 660/11; 13 kwietnia 2012 r. I OSK 511/11). Jakikolwiek podmiot trzeci, który chciałby zakwestionować decyzję komunalizacyjną w toku postępowania nadzwyczajnego winien wykazać, że w dacie jej wydania legitymował się interesem prawnym, który nie został uwzględniony (wyrok NSA z 15 października 2020 r. I OSK 2442/18). Dla możliwości bowiem skutecznego zainicjowania postępowania weryfikującego komunalizację mienia Skarbu Państwa istotne jest wykazanie prawa własności nie kiedykolwiek - lecz w dacie samej komunalizacji (por. np. wyroki WSA w Warszawie: z dnia 19 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 2045/20 i z dnia 27 lipca 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 1633/19).

Taka sytuacja nie wystąpiła jednak w rozpatrywanej sprawie. W aktach administracyjnych sprawy nie ma żadnego dowodu, że w dacie komunalizacji, czyli w dniu 27 maja 1990 r. ani też obecnie skarżącym, czy też ich poprzednikom prawnym przysługiwał lub przysługuje tytuł własności do spornej nieruchomości. Takim tytułem nie jest decyzja Wojewody Kujawsko - Pomorskiego z 30 września 2021 r., nr WSRRW.III.7511.13.2016.PS, stwierdzająca, że nieruchomość stanowiąca dawny zespół dworsko - parkowy, położona na aktualnej działce nr [...] o pow. [...] ha, zapisana w aktualnej księdze wieczystej [...], nie podpadała pod działanie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. W orzecznictwie (vide np. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 lipca 2007 r. sygn. akt SK 1/06 i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 1999 r. sygn. akt III RN 165/98) jednolicie przyjmuje się, że decyzja wydawana na podstawie § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. ma charakter deklaratoryjny. Wynika z tego, że decyzja ta jedynie potwierdza stan istniejący w dniu wejścia w życie dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej.

Z akt sprawy ponadto wynika, że decyzją komunalizacyjną Wojewody [...] z 23 lipca 1992 r. objęta została m. in. działka nr [...], położona w miejscowości [...], gm. [...], opisana w karcie inwentaryzacyjnej nr [...], która następnie uległa podziałowi w wyniku którego powstała działka nr [...] oraz wnioskowana działka nr [...]. Jednocześnie Sąd orzekający w pełni podziela prawidłowe ustalenia Ministra, obszernie wyjaśnione w treści zaskarżonej decyzji, że dla przedmiotowej nieruchomości prowadzona była wcześniej księga wieczysta nr [...] z wpisem prawa własności na rzecz Skarbu Państwa. Tym samym, zgodnie z zapisami księgi wieczystej nr [...], w dacie komunalizacji sporna nieruchomość (działka nr [...], która powstałą z działki nr [...]) stanowiła bezsprzecznie własność Skarbu Państwa.

Organ orzekający w postępowaniu administracyjnym wpisem w księdze wieczystej był związany na zasadzie domniemania wynikającego z art. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. z 2019 r., poz. 2204). Wpis do księgi wieczystej - po myśli art. 6266 kodeksu postępowania cywilnego (kpc) - jest orzeczeniem sądu cywilnego, którego treść wiąże wszystkie inne sądy oraz organy. Organ nie ma zatem możliwości, aby w toku postępowania, jakie przed nim się toczy, dokonywać odmiennych ustaleń prawnych od tych, jakie wynikają z prawomocnych orzeczeń sądowych, w tym z wpisów dokonanych w księdze wieczystej. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, wyrażone w art. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, domniemane prawne, wyklucza jakąkolwiek kontrolę w postępowaniu administracyjnym, dotyczącą treści wpisów własności w tychże księgach. Domniemanie, wynikające z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, nie mogłoby być obalone w postępowaniu administracyjnym, gdyż prowadziłoby do sytuacji, w której w istocie rzeczy organ administracji publicznej zastępowałby sąd powszechny bo wydawałby rozstrzygnięcie w kwestii zastrzeżonej dla postępowań cywilnych (zob. teza wyroku NSA z dnia 27 kwietnia 2022 r. I OSK 1318/21 ale także teza wyroku NSA z dnia 5 stycznia 2022 r. I OSK1388/20 oraz np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2100/14 i z 23 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 2202/19, wyrok WSA w Krakowie z dnia 14 czerwca 2021 r., II SA/Kr 460/21, wyrok WSA w Gdańsku, I SA/Gd 108/21, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 23 stycznia 2020, II SA/Wr 695/19).

Również Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z 21 lipca 2004 r., sygn. akt SK 57/03 (opubl. w: OTK ZU 7A/2004, poz. 69) wskazał, że to domniemanie z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece wyraża jedną z fundamentalnych zasad prawa wieczystoksięgowego, która jakkolwiek nie stanowi elementu instytucji rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, to jednak w istotny sposób ją uzupełnia, składając się wraz z nią na spójny system materialnego prawa ksiąg wieczystych. Trybunał podkreślił, że domniemanie zgodności wpisu z rzeczywistym stanem prawnym prowadzi do tego, że odwrócone zostają reguły dowodowe, bowiem jego wprowadzenie oznacza, że nie jest w tym wypadku konieczne wykazanie prawdziwości wpisu przez osobę, która ma w tym interes prawny, ale wykazanie przez stronę przeciwną niezgodności wpisu z rzeczywistym stanem prawnym.

Tym samym – mając także na względzie treść księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości – prawidłowe jest stanowisko zaskarżonej decyzji, że skarżący nie legitymują się interesem prawnym w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej z 1992 r. Skarżący nie wykazali, że w dacie jej wydania legitymowali się interesem prawnym, który nie został uwzględniony. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, będąc związany treścią wpisu w księdze wieczystej, a także nie mając możliwości dokonywania w toku postępowania administracyjnego odmiennych ustaleń prawnych od tych, jakie wynikają z wpisów dokonanych w księdze wieczystej, prawidłowo stwierdził, że brak jest podstaw do przyjęcia, że w dacie komunalizacji mienia z mocy prawa prawo własności przedmiotowej działki należało do skarżących (lub ich poprzedników prawnych) a postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej nie służy wyjaśnieniu, czy skarżącym służy tytułu prawnorzeczowy do spornej nieruchomości.

Uwzględniając powyższe, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Zauważyć należy, iż argumentacja skargi i jej zarzuty nakierowane są w znacznej części na wykazanie, iż decyzja z 1992 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa albowiem Skarb Państwa w dniu komunalizacji nie był właścicielem spornej nieruchomości. Sąd jednak musiał pozostawić poza swoją oceną tę część argumentacji skargi i jej zarzutów, albowiem w tym postępowaniu Sąd zobowiązany był do oceny legalności decyzji o umorzeniu postępowania nadzorczego z powodu braku interesu prawnego wnioskodawców. Ocena wystąpienia przesłanek art. 156 § 1 pkt 2 kpa przy wydawaniu decyzji z 1992 r. wykraczałaby poza ramy niniejszego postępowania, zakreślonego przedmiotem orzekania przez organ.

Ponownie podkreślić należy, że źródłem interesu prawnego o którym mowa w art. 28 kpa jest zawsze przepis prawa materialnego. Przepis art. 28 kpa nie ustanawia zatem normy prawnej samoistnej, a stosowany jest w związku z przepisami prawa materialnego, które dają podstawy do wyprowadzenia interesu prawnego, przyznając jednostce status strony postępowania (por. H. Knysiak-Sudyka, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. II, lex/el, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2020 r. sygn. akt I OSK 2218/18). W orzecznictwie wielokrotnie wskazywano również, że ewentualne roszczenia dotyczące nieruchomości objętych komunalizacją w żadnym razie nie kreują prawa do bycia stroną postępowania komunalizacyjnego.

Reasumując, sąd w niniejszej sprawie nie dopatrzył się żadnego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. W ocenie Sądu, postępowanie administracyjne w tej sprawie zostało przeprowadzone w zgodzie z obowiązującymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym także w zgodzie z art. art. 7, 8, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniono właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o oddaleniu skargi.

Wszystkie przywołane w skardze orzeczenia publikowane w CBOSA.