Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 565/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Odrzucenie zażalenia
Inne
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 230 § 1 i § 2, art. 194 § 1, art. 46 § 1 lit. b
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 762/22 o odrzuceniu zażalenia B.J. na postanowienie tego Sądu z dnia 30 grudnia 2022 r. oraz odrzuceniu zażalenia B.J. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II tego Sądu z dnia 2 czerwca 2023 r. wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia w przedmiocie uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w sprawie ze skargi B.J. na "postępowanie Starosty Oświęcimskiego z dnia 4 maja 2022 r., nr SGG.683.8.1.2019.ADR" w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 762/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę B.J. (dalej "skarżąca") na "postępowanie Starosty Oświęcimskiego z dnia 4 maja 2022 r., nr SGG.683.8.1.2019.ADR" w przedmiocie ustalenia odszkodowania z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych skargi poprzez niepodanie własnego numeru PESEL oraz brak jednoznacznego wskazania zaskarżonego aktu.

Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2022 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił zażalenie skarżącej na powyższe postanowienie stwierdzając, że nie uzupełniła ona braków formalnych zażalenia poprzez niepodanie własnego numeru PESEL.

Zażalenie na ww. postanowienie złożyła skarżąca.

W wykonaniu zarządzeń z dnia 9 lutego 2023 r. wezwano skarżącą do wskazania własnego numeru PESEL, złożenia 1 odpisu zażalenia poświadczonego za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanego, pod rygorem odrzucenia zażalenia oraz uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. W podstawie prawnej zarządzenia wskazano art. 220 § 1 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżąca odebrała powyższe wezwania w dniu 25 lutego 2023 r.

W odpowiedzi, skarżąca nadesłała własny numer PESEL oraz kopię zażalenia. W tej samej dacie, tj. 3 marca 2023 r. złożyła zażalenie na zarządzenie wzywające ją do uiszczenia wpisu od zażalenia z dnia 3 lutego 2023 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 grudnia 2022 r.

Postanowieniem z dnia 24 maja 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącej na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 lutego 2023 r. wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia.

W wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 czerwca 2023 r. wezwano skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 9 lutego 2023 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia z dnia 3 lutego 2023 r. na postanowienie tego Sadu z dnia 30 grudnia 2022 r.

Zażalenie na powyższe zarządzenie złożyła skarżąca.

Postanowieniem z dnia 20 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 762/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie tego Sądu z dnia 30 grudnia 2022 r. oraz zażalenie skarżącej na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego tego Sądu z dnia 2 czerwca 2023 r. o wezwaniu do wykonania prawomocnego zarządzenia w przedmiocie uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia.

Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenia w całości.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej "P.p.s.a.") skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. W tym miejscu należy wyjaśnić, że jednym z wymogów pisma procesowego – w myśl art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a., jest podanie numeru PESEL w przypadku, gdy pismo to jest pierwszym pismem w sprawie. Oznacza to, że skarga jako pismo wszczynające postępowanie sądowoadministracyjne, a zatem pierwsze pismo w sprawie, powinna zawierać wskazanie tego numeru. Odnotować przy tym należy, że przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują wyjątków od tego wymogu. Odesłanie do wymogów określonych dla pisma w postępowaniu sądowym oznacza konieczność spełnienia przez pismo będące zażaleniem warunków ogólnych przewidzianych dla wszystkich pism strony.

W przypadku, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący – zgodnie z treścią art. 49 § 1 P.p.s.a. – wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W tym miejscu należy wyjaśnić, że odmienny skutek został przewidziany w przypadku skargi, której braki formalne nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Analogiczna regulacja ma zastosowanie w stosunku do zażaleń, w myśl art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.

W niniejszej sprawie zarządzeniem z dnia 29 września 2022 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych złożonego przez nią zażalenia w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia poprzez złożenie 1 odpisu zażalenia poświadczonego za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanego oraz podanie własnego numeru PESEL. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca nadesłała jedynie odpis zażalenia.

Wskutek nieuzupełnienia przez skarżącą braku formalnego zażalenia poprzez niepodanie własnego numeru PESEL, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie słusznie odrzucił wniesiony przez skarżącą środek odwoławczy o czym orzekł w punkcie 1 sentencji postanowienia.

Zgodnie natomiast z art. 194 § 1 P.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1 – 10. Wedle brzmienia art. 198 P.p.s.a. przepisy dotyczące zażaleń stosuje się odpowiednio do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Stosownie natomiast do art. 227 § 1 P.p.s.a. zażalenie przysługuje na zarządzenie w przedmiocie kosztów sądowych. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że zażalenie przysługuje jedynie na zarządzenie przewodniczącego o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. W okolicznościach niniejszej sprawy skarżąca natomiast objęła zażaleniem kolejne zarządzenie Przewodniczącego Wydziału dotyczące wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, w przypadku którego ustawa nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia i które nie stanowi zarządzenia określonego w art. 227 § 1 P.p.s.a.

Dlatego też uznać należy, że skarżącej nie przysługiwało zażalenie na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 czerwca 2023 r. wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 9 lutego 2023 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia. Zarządzenie to - jak już wskazano powyżej - nie stanowi bowiem zarządzenia określonego w art. 227 § 1 P.p.s.a. i nie przysługuje na nie zażalenie. Zarządzenie wzywające do wykonania wcześniejszego zarządzenia ma charakter wyłącznie porządkowy i stanowi jedynie informację o obowiązku uiszczenia wpisu w ustalonej wysokości. Wniesienie na nie zażalenia jest zatem niedopuszczalne i skutkuje jego odrzuceniem (zob. postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2023 r., sygn. akt III FZ 32/23).

W związku z powyższym, sąd kasacyjny uprawniony był do przyjęcia, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a ocena ta uzasadniała oddalenie zażalenia skarżącej stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a.