Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1296/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: par. 9,  par. 2,  par. 10 ust 1a
journal: Dz.U. 2009 nr 101 poz 840
law: Rozporządzenie MInistra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty  i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 1 - Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w  programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013"

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.) Sędzia NSA Gariela Jyż Sędzia del. WSA Dariusz Skupień Protokolant Julia Kubasik po rozpoznaniu w dniu 9 października 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej D. Sz. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 23 lutego 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 1803/10 w sprawie ze skargi D. Sz. na decyzję Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia [..] lutego 2011 r. [..] oddalił skargę D. S. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [..] maja 2010 r. nr [..] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych.

Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia.

W dniu [..] listopada 2009 r. D. S. złożył w [..] Oddziale Regionalnym ARiMR wniosek o dofinansowanie w zakresie środka 1.2 "Pomoc publiczna z tytułu tymczasowego zaprzestania działalności połowowej" w ramach Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013", uzasadniając go zaprzestaniem działalności połowowej statkiem rybackim [..] w okresie od [..] września 2009 r. do [..] października 2009 r.

Decyzją z dnia [..] lutego 2010 r. Dyrektor [..] OR ARiMR odmówił skarżącemu przyznania pomocy finansowej na realizację powyższej operacji. Uzasadniając decyzję organ stwierdził, że w przypadku statku rybackiego [..] w 2009 r. zgodnie z danymi Rejestru Statków Rybackich, armatorami jednostki byli kolejno dwaj armatorzy – L. S. od [..] stycznia 2009 r. do [..] września 2009 r. oraz D. S. od [...] września 2009 r. do [..] grudnia 2009 r.

Organ wskazał, że L. S. decyzją nr [..] z dnia [..] sierpnia 2009 r. uzyskał pomoc za maksymalny okres 120 dni z tytułu tymczasowego zaprzestania działalności połowowej, czym w całości wykorzystał zakres operacji w ramach Środka 1.2., w oparciu o § 9 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 1 - Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz. U. Nr 101, poz. 840 z późn. zm.), dalej: rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r.

Po rozpoznaniu odwołania strony Prezes ARiMR decyzją z dnia [..] maja 2010 r. Nr [..] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [..] OR ARiMR z dnia [..] lutego 2010 r. o odmowie przyznania wnioskodawcy pomocy finansowej, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji. Organ wskazał również, że powoływany przez stronę w odwołaniu projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zmieniający rozporządzenie z dnia [..] czerwca 2009 r. wprawdzie obowiązuje, lecz zgodnie z § 2 tego rozporządzenia do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe, a zatem powoływanie się na rozporządzenie w nowej wersji jest bezzasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalając skargę wskazał, że spór w sprawie sprowadza się do odmiennej interpretacji prawa, tj. zapisów § 9 i § 10 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 26 czerwca 2009 r.

Przy czym strony zgodnie uznają, iż w sprawie ma zastosowanie wersja tegoż rozporządzenia sprzed nowelizacji z dnia 18 marca 2010 r., obowiązującej od 27 marca 2010 r. To ustalenie jest prawidłowe i wynika wprost z treści § 2 rozporządzenia z 18 marca 2010 r., nowelizującego rozporządzenie MRiRW z 26 czerwca 2009 r.

Zatem w sprawie zostało zastosowane wymienione rozporządzenie w brzmieniu sprzed 27 marca 2010 r. Wersja ta, mimo że zmieniona później, zawierała zapisy, które dały podstawę do uznania, iż dofinansowanie może być udzielone najwyżej na 120 dni tymczasowego zaprzestania połowów danym statkiem rybackim w danym roku działalności. Taka interpretacja wynika wprost z zapisu użytego w § 9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w brzmieniu: "zaprzestał działalności połowowej przy użyciu danego statku rybackiego w okresie do 120 dni w roku, za który ubiega się o przyznanie pomocy". Użycie w tej regulacji zapisu dotyczącego "danego statku" w kontekście czynności (zaprzestania działalności połowowej) i czasookresu zaniechania czynności (do 120 dnia) jest zdaniem Sądu na tyle wyraziste, że nie może być interpretowane inaczej niż jako przesłanka związana z przedmiotem (danym statkiem rybackim), a nie jako przesłanka związana z podmiotem, tj. armatorem statku.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, że tę interpretację potwierdza również zapis § 10 ust. 1a w wersji stosowanej w przedmiotowej sprawie, tj. w wersji sprzed 27 marca 2010 r. W wymienionym przepisie również jest mowa o przyznaniu pomocy w związku z tymczasowym zaprzestaniem działalności połowowej "przy użyciu statku rybackiego". Użycie tego ostatniego, wymienionego określenia wyraźnie wskazuje, że pomoc jest związana z zaniechaniem połowów przy użyciu konkretnego przedmiotu (statku rybackiego), a nie z zaniechaniem odnoszącym się do konkretnego podmiotu (armatora). Zatem ustalenie, iż w danym roku działalności połowowej nastąpiło zaniechanie tej działalności przy użyciu konkretnego statku rybackiego [..] przez pełne 120 dni, za co przyznano dofinansowanie z tego tytułu poprzedniemu armatorowi, wyczerpuje możliwość dofinansowania za cały rok działalności połowowej. Zdaniem Sądu, prawidłowo zatem organ ustalił i uznał, że skarżący nie może być beneficjentem tej pomocy za wskazywany przez siebie okres zaprzestania połowów przy użyciu ww. statku rybackiego.

W ocenie Sądu, organ wyjaśniając stan faktyczny ustalił kluczowe dla rozstrzygnięcia fakty oraz dowody. Wyjaśnił, że armatorami jednostki [..] w roku 2009 byli kolejno dwaj armatorzy, z których pierwszy uzyskał pomoc za maksymalny okres 120 dni zaprzestania działalności połowowej przy użyciu tego statku rybackiego w 2009 r.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę, mając na uwadze fakt, że pomoc na realizację środków objętych osią 1 jest przyznawana do wyczerpania środków finansowych oraz przyjmując za podstawę interpretację skarżącego mogłoby się okazać, że pomoc zostałaby wyczerpana przez kolejnych armatorów tego samego statku rybackiego, skutkiem czego pomoc dla armatorów innych statków rybackich nie zostałaby przyznana.

Reasumując Sąd wywiódł, że w jego ocenie w sprawie przeprowadzono postępowanie wyjaśniające, prawidłowo ustalono stan faktyczny i dokonano jego oceny z perspektywy mających zastosowanie przepisów prawa materialnego, przy czym ocena ta nie nosi znamion dowolności.

Nadto Sąd wskazał, że wydane przez organy decyzje były tzw. decyzjami związanymi, a zatem wydanie innej decyzji w przedmiotowym stanie faktycznym i prawnym naruszałoby porządek prawny.

D. S. złożył skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyrok Sądu w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. oraz o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Wnoszący skargę kasacyjną zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1. Naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię przepisu § 9 ust. 1 pkt 3, § 10 ust 1a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 1 - Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz. U. Nr 101, poz. 840 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji przez skarżony organ, tj. w dniu [..] lutego 2010 r., polegającą na uznaniu, iż sformułowanie "przy użyciu danego statku" zawarte w § 9 ust. 1 pkt 3 wskazanego powyżej rozporządzenia oraz sformułowanie "przy użyciu statku rybackiego" z § 10 ust. 1a rozporządzenia jest na tyle wyraziste, że nie może być interpretowane inaczej niż jako przesłanka związana z przedmiotem (danym statkiem rybackim), a nie jako przesłanka związana z podmiotem, tj. armatorem statku, co doprowadziło Sąd do stwierdzenia, iż jeśli w danym roku działalności połowowej nastąpiło zaniechanie tej działalności przy użyciu konkretnego statku rybackiego [..] przez pełne 120 dni, za co przyznano dofinansowanie z tego tytułu poprzedniemu armatorowi, to wyczerpuje to możliwość dofinansowania dla następnego armatora tego statku w tym samym roku połowowym, podczas gdy zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną prawidłowa wykładnia językowa wskazanych przepisów prowadzi do wniosku, iż rozporządzenie w brzmieniu przed zmianą nie uzależnia przyznania pomocy finansowej od spełniania warunku, iż łączny okres nieprowadzenia działalności dla danej jednostki połowowej nie może przekroczyć wymaganych 120 dni w roku.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący zawarł argumenty na poparcie powyższych zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż jest pozbawiona podstaw kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a.

W myśl przepisu art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która w niniejszej sprawie nie zachodzi.

Skarżący podniósł tylko jeden zarzut w skardze kasacyjnej w ramach podstawy z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., a mianowicie zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu § 9 ust. 1 pkt 5 i § 10 ust. 1a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 1 – Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007–2013" (Dz. U. Nr 101, poz. 840 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem MRiRW z dnia 26 czerwca 2009 r. w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji, tj. [..] lutego 2010 r.

Naruszenie powyższych przepisów polegało zdaniem skarżącego na uznaniu, że sformułowanie "przy użyciu danego statku" zawarte w § 9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MRiRW z dnia 26 czerwca 2009 r. oraz sformułowanie "przy użyciu statku rybackiego" z § 10 ust. 1a rozporządzenia winno być interpretowane jak przesłanka związana z przedmiotem (danym statkiem rybackim), a nie jako przesłanka związana z podmiotem, tj. armatorem.

Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni ww. przepisów rozporządzenia MRiRW, potwierdzając właściwe zastosowanie tych przepisów sprzed nowelizacji z dnia 18 marca 2010 r., obowiązującej od 27 marca 2010 r., wynikającej z rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2010 r. zmieniającego omawiane rozporządzenie MRiRW z dnia 26 czerwca 2009 r. (Dz. U. Nr 43, poz. 249).

Zgodnie z treścią przepisu § 9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MRiRW z dnia 26 czerwca 2009 r. pomoc publiczna z tytułu tymczasowego zaprzestania działalności połowowej jest przyznawana w formie rekompensaty armatorowi statku rybackiego o polskiej przynależności, który zaprzestał działalności połowowej przy użyciu danego statku rybackiego w okresie do 120 dni w roku, za który ubiega się o przyznanie pomocy. Zaś w myśl § 10 ust. 1a omawianego rozporządzenia pomoc, o której mowa w ust. 1, przyznaje się za liczbę dni tymczasowego zaprzestania działalności połowowej przy użyciu statku rybackiego, która została podana we wniosku o dofinansowanie.

Wbrew twierdzeniu skarżącego, właściwe rozumienie powyższych przepisów w pełni upoważniało organ do przyjęcia, że pomoc z tytułu zaprzestania działalności połowowej skierowana jest do jednostki połowowej.

W § 9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MRiRW z dnia 26 czerwca 2009 r. wyraźnie użyto sformułowania "zaprzestanie działalności połowowej przy użyciu danego statku rybackiego", a więc nie można inaczej interpretować tej przesłanki udzielenia pomocy jak związanej z przedmiotem, tj. danym statkiem rybackim, a nie z podmiotem, tj. armatorem statku.

Nie został naruszony przez Sąd I instancji przepis § 10 ust. 1a rozporządzenia wg brzmienia mającego zastosowanie w niniejszej sprawie, tj. w wersji sprzed 27 marca 2010 r., przez błędną jego wykładnię, a konkretnie prawidłowo Sąd wyjaśnił znaczenie sformułowania "przy użyciu statku rybackiego". Nie było podstaw do takiego rozumienia tego pojęcia przez skarżącego, które pozwalałoby przyjąć, że w ustalonym stanie faktycznym skarżący uprawniony byłby do otrzymania przedmiotowej pomocy w 2009 r., mimo że taką pomoc otrzymał już jego poprzednik przy użyciu tego samego statku rybackiego [..].

Jeszcze raz należy podkreślić, że z przepisów omawianego rozporządzenia MRiRW z dnia 26 czerwca 2009 r. wynika, że pomoc z postaci rekompensaty za zaprzestanie działalności połowowej w jednym roku przy użyciu danego statku rybackiego, w tym przypadku kutra [..], nie może przekroczyć łącznie 120 dni w jednym roku i zmiana armatora na danym statku rybackim w danym roku nie powoduje, że pomoc liczy się od nowa.

Sformułowanie "przy użyciu danego statku" zawarte w przepisie § 9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MRiRW z dnia 26 czerwca 2009 r. oznacza nic innego jak powiązanie określonej w tym przepisie pomocy z przesłanką przedmiotową – danym statkiem rybackim, nie zaś wyłącznie z podmiotem, tj. armatorem statku.

Treść przepisu § 10 ust. 1a rozporządzenia MRiRW również w brzmieniu wersji sprzed 27 marca 2010 r., w której użyto sformułowania "przy użyciu statku rybackiego" bez podkreślenia słowa "danego" odnośnie statku rybackiego, w żadnym stopniu nie podważa dokonanej przez Sąd I instancji interpretacji omawianych przepisów rozporządzenia i wskazuje, że przedmiotowa pomoc związana jest z zaniechaniem połowów przy użyciu konkretnego statku rybackiego, a nie z zaniechaniem odnoszącym się tylko do konkretnego podmiotu (armatora).

Należy się zgodzić ze stanowiskiem Sądu I instancji, że ustalenie, iż w danym roku nastąpiło zaniechanie działalności połowowej przy użyciu konkretnego statku rybackiego [..] przez pełne 120 dni, za co przyznano rekompensatę z tego tytułu armatorowi, wyczerpuje możliwość dofinansowana za cały rok działalności połowowej.

Nowelizacja rozporządzenia z dnia 18 marca 2010 r., a w szczególności nowa treść przepisu § 10 ust. 1a, który otrzymał brzmienie: "pomoc, o której mowa w ust. 1, przyznaje się za liczbę dni tymczasowego zaprzestania działalności połowowej przy użyciu danego statku rybackiego, podaną we wniosku o dofinansowanie, jednak nie więcej niż za 120 dni w roku zaprzestania działalności połowowej na dany statek rybacki", stanowiło jedynie doprecyzowanie przesłanki przedmiotowej udzielenia pomocy i związania jej w sposób jednoznaczny z konkretnym statkiem rybackim, co nie oznacza, że wcześniej należało inaczej interpretować ten przepis jak wiążący przedmiotową pomoc z danym statkiem rybackim, a nie z dowolnym statkiem.

Zatem nie można przyjąć, że dopiero powyższa zmiana przepisu § 10 ust. 1a rozporządzenia wprowadziła inną zasadę udzielania pomocy, wiążąc ją z przedmiotem - danym statkiem rybackim, a przed zmianą obowiązywała zasada związania pomocy z podmiotem niezależnie od danego statku rybackiego, na którym zaprzestano działalności połowowej.

Skarżący nie spełnił wbrew jego twierdzeniu wszystkich wymaganych rozporządzeniem warunków do otrzymania pomocy w postaci przedmiotowej rekompensaty za zaprzestanie działalności połowowej na statku rybackim [..] w 2009 r., gdyż taką pomoc otrzymał już jego poprzednik armator L. S. w pełnej wysokości za 120 dni zaprzestania połowów na tym statku rybackim [...].

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.