Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 240/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od środków transportowych
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 9
journal: Dz.U. 2018 poz 1445
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz Sędzia: WSA Waldemar Michaldo Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek (spr.) Protokolant: sekr. sąd. Aleksandra Osipowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2019 r. sprawy ze skarg M. B. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 grudnia 2018 r. Nr [...], [...], [...], [...], [...] w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2014, 2015, 2016, 2017 i 2018 rok skargi oddala.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta K. decyzjami z dnia 28 sierpnia 2018r. Nr [...] - [...] określił M. B. zobowiązania podatkowe w podatku od środków transportowych za 2014r. w kwocie [...]zł , 2015r. w kwocie [...]zł, 2016r. w kwocie [...]zł, 2017r. w kwocie [...]zł i 2018r. w kwocie [...]zł.

W uzasadnieniach decyzji organ I instancji wskazał, że z dokumentów będących w jego posiadaniu wynika, iż M. B. w dniu 27 czerwca 1994r. nabył autobus marki [...] o nr rej. [...], a następnie go zarejestrował. Wymieniony autobus nadal figuruje w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców jako własność podatnika. W dniu 24 sierpnia 2001r. podatnik zakupił kolejny autobus - tym razem marki [...] o nr rej. [...]. Nabywca nie przerejestrował rzeczonego pojazdu na siebie, co pozostaje bez wpływu na powstały po jego stronie obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Organ zaznaczył, że w trakcie prowadzonych w latach ubiegłych postępowań podatkowych, podatnik składał sprzeczne wyjaśnienia w zakresie stanu posiadania przedmiotowych pojazdów. Podatnik początkowo twierdził, iż pojazdy zostały zdewastowane przez nieznanych sprawców. Potem podał, że zostały skradzione. Innym razem utrzymywał, iż je zbył. Podatnik nie poparł powołanych okoliczności żadnymi dowodami.

Prezydent Miasta K. dodał, że M. B. zwrócił się też o wykreślenie opodatkowanych autobusów z ewidencji komputerowej organu rejestrującego pojazdy. Postępowania w powyższym zakresie zostały jednak zakończone ostatecznymi decyzjami Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 maja 2012r., Nr [...], utrzymującymi w mocy rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta K. z dnia 27 stycznia 2012r., Nr [...] i Nr [...] o odmowie przyjęcia zawiadomienia o zbyciu pojazdów. Podjęte przez organy obu instancji decyzje były podyktowane faktem nieprzedłożenia przez podatnika dokumentu, na podstawie którego nastąpiło zbycie pojazdów. Aby jednoznacznie wyjaśnić kwestię własności spornych pojazdów, wystąpiono w dniu 5 lipca 2013r. do sądu powszechnego o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Sąd Rejonowy dla [...] w K., Wydział I Cywilny wyrokiem z dnia 31 marca 2015r. o sygn. akt [...] ustalił, iż M. B. był właścicielem pojazdu marki [...] o nr rej. [...] oraz pojazdu marki [...] o nr rej. [...] w okresie od dnia 1 stycznia 2010r. do dnia 31 grudnia 2011r. Orzeczenie Sądu ma walor prawomocności. Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności, Prezydent Miasta K. stanął na stanowisku, że w świetle prawa podatnik pozostaje właścicielem opisanych pojazdów i ciąży na nim obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych.

W odwołaniach M. B. zakwestionował obciążenie go podatkiem od środków transportowych od autobusów, których nie posiada.

W dniu 30 listopada 2018r. podatnik zapoznał się z aktami sprawy i podtrzymał dotychczasową argumentację.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po zapoznaniu się z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach spraw decyzjami z dnia 14 grudnia 2018r. Nr [...] - [...] utrzymało w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniach decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że przy powstaniu obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych podstawowe znaczenie ma fakt zarejestrowania, a nie przerejestrowania pojazdu na nowego właściciela. Przy nabyciu pojazdu w dniu 24 sierpnia 2001r. obowiązek podatkowy obciąża nabywcę (nowego właściciela) od dnia 1 września 2001r., bez względu na to, czy dokonał on przerejestrowania samochodu na siebie, czy nie (vide: L. Etel, Komentarz do art. 9 u.p.o.l., LEX). Wobec powyższego należy przyjąć, iż obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych od autobusu marki Tam o nr rej. [...] ciąży na podatniku od dnia 1 września 2001r. Akta sprawy potwierdzają również, że strona jest właścicielem autobusu marki A. o nr rej. [...] (vide: karta informacyjna pojazdu; karta 2 akt sprawy).

Bezsprzecznie odwołujący nie złożył deklaracji podatkowej i nie wpłacił podatku od środków transportowych za 2014r., 2015r., 2016r., 2017r. i 2018r., co uzasadnia wydanie decyzji zgodnie z art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej.

SKO w K. podkreśliło, że w analizowanym przypadku nie bez znaczenia pozostają ustalenia poczynione przez Sąd Rejonowy dla [...] w K., Wydział I Cywilny w prawomocnym wyroku z dnia 31 marca 2015r., sygn. akt [...], zgodnie z którymi M. B. był właścicielem samochodu marki [...] o nr rej. [...] oraz samochodu marki [...] o nr rej. [...] w okresie od dnia 1 stycznia 2010r. do dnia 31 grudnia 2011r.

Odwołujący nie przedstawił bowiem żadnych wiarygodnych dowodów świadczących o zmianach w prawie własności spornych pojazdów po dniu 31 grudnia 2011r.

SKO w K. wskazało, że organ I instancji wielokrotnie informował podatnika, że dopiero wycofanie pojazdu z ruchu spowoduje wygaśnięcie obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych (znajdujące się w aktach spraw pisma z dnia 6 lutego 2018r. i z dnia 1 czerwca 2018r.). W dobrze pojętym interesie podatnika leżało dołożenie starań, aby wyrejestrować rzeczone autobusy z powodu trwałej i zupełnej ich utraty. Wprawdzie strona w dniu 18 kwietnia 2011r. wniosła o wykreślenie obu autobusów z ewidencji komputerowej organu rejestrującego pojazdy, ale postępowania w powyższym zakresie zostały zakończone ostatecznymi decyzjami Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 maja 2012r., Nr [...], utrzymującymi w mocy rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta K. z dnia 27 stycznia 2012r., Nr [...] i Nr [...], odmawiające przyjęcia zawiadomienia o zbyciu przedmiotowych pojazdów ze względu na niedołączenie dokumentu potwierdzającego tę okoliczność.

W ocenie organu II instancji przeprowadzone postępowanie podatkowe wykazało, że odwołujący jako właściciel opisanych pojazdów miała w ww. latach przymiot podatnika podatku od środków transportowych.

Przechodząc do kontroli prawidłowości decyzji w zakresie wymiaru podatku od środków transportowych za przedmiotowe okresy, organ II instancji wyjaśnił, że wysokość stawek podatku od środków transportowych określa, w drodze uchwały, rada gminy. Przepis art. 10 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wyznacza górne granice stawek podatkowych. Wysokość stawek podatku od środków transportowych na terenie K.: - w tym od autobusów o liczbie miejsc do siedzenia powyżej 30, ustaliła Rada Miasta Krakowa w uchwale: nr LXI/874/12 z dnia 21 listopada 2012r. (dotycząca 2014r., 2015r.), nr XXX/488/15 z dnia 18 listopada 2015r. (dotycząca 2016r.), nr LIII/1031/16 z dnia 28 września 2016r. (dotycząca 2017r.); - w tym od autobusów o liczbie miejsc do siedzenia poza siedzeniem kierowcy równej lub większej niż 22 miejsca, ustaliła Rada Miasta Krakowa w uchwale nr LXXXV/2089/17 z dnia 11 października 2017r. (dotycząca 2018r.) Autobus o nr rej. [...] ma 47 miejsc do siedzenia, a autobus o nr rej. [...]. Roczna stawka podatku od środków transportowych za powyższe okresy dla przedmiotowych pojazdów równa się kwocie [...]zł za 2014r. i 2015r., [...] zł za 2016r., [...] zł za 2017r., [...] zł za 2018r. Organ I instancji prawidłowo więc określił M. B. podatek od środków transportowych za 2014r., 2015r. w wysokości po [...] zł ([...] zł x2), za 2016r. w kwocie [...]zł ([...] x 2), za 2017r. w wysokości [...] zł ([...] zł x 2) i za 2018r. w kwocie [...]zł ( [...] zł x 2).

W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. B. nie zgodził się z wydanymi rozstrzygnięciami wskazując, m.in. że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w przedmiotowych postępowaniach administracyjnych nie wnikało w meritum spraw, wydało decyzje szkodliwe dla toczącego się postępowania restrukturyzacyjnego i wiążących się postępowań administracyjnych i sądowych.

W odpowiedziach na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił sprawy o sygnaturach akt: I SA/Kr 240/18, I SA/Kr 241/18, I SA/Kr 242/18, I SA/Kr 243/18/, I SA/Kr 244/18 połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i prowadzić je pod sygn. akt I SA/Kr 240/18.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Orzekanie – w myśl art. 135 p.p.s.a - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Kontrola sądowa przeprowadzona w niniejszej sprawie skutkowała uznaniem, że skargi są nieuzasadnione.

Przedmiotem kontroli Sądu są decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 grudnia 2018r. Nr [...] - [...] utrzymujące w mocy decyzje Prezydenta Miasta K. z dnia 28 sierpnia 2018r. Nr [...] - [...] określające skarżącemu M. B. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za lata 2014 – 2018.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych - Dz. U. z 2018r., poz. 1445 ze zm., powoływanej dalej jako "u.p.o.l").

Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.o.l., obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych, z zastrzeżeniem ust. 2, ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych. Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a w przypadku nabycia środka transportowego zarejestrowanego - od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty (art. 9 ust. 4 u.p.o.l.).

Z kolei, w przypadku zmiany właściciela środka transportowego zarejestrowanego, obowiązek podatkowy ciąży na poprzednim właścicielu do końca miesiąca, w którym nastąpiło przeniesienie własności (art. 9 ust. 3 u.p.o.l.). Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, wygasa z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany lub wydana została decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, lub z końcem miesiąca, w którym upłynął czas, na który pojazd powierzono (art. 9 ust. 5 u.p.o.l.).

Zaznaczyć trzeba, iż ustawodawca powiązał powstanie (i istnienie) obowiązku podatkowego z własnością pojazdu (art. 9 ust. 1 u.p.o.l.), a nie z realizacją obowiązku rejestracyjnego. Przepis art. 9 ust. 5 u.p.o.l., dotyczy wyłącznie momentu ustania obowiązku podatkowego w sytuacji wyrejestrowania środka transportowego, czyli elementu wtórnego względem istnienia (powstania) obowiązku, o którym mowa w art. 9 ust. 1 u.p.o.l. (wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2018r., sygn. akt II FSK 3161/16).

Istotą sporu w niniejszych sprawach było rozstrzygnięcie, czy zasadnie, w świetle ustalonego stanu faktycznego spraw organy obu instancji uznały skarżącego za właściciela pojazdów [...] nr rej. [...] oraz [...] nr rej. [...] i tym samym podatnika podatku od środków transportowych, określając mu w konsekwencji tego, wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za lata 2014 -2018.

W ocenie bowiem skarżącego naliczanie podatku od pojazdów, których nie posiada oraz od czegoś co nie istnieje jest bezpodstawne.

Zdaniem Sądu, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego i wypracowanego stanowiska judykatury, nie sposób podważyć prawidłowości rozstrzygnięć organów podatkowych.

Jak wynika bowiem z ustaleń organów skarżący w dniu 27 czerwca 1994r. nabył autobus marki [...] o nr rej. [...], a w dniu 24 sierpnia 2001r. zakupił on kolejny autobus - tym razem marki [...] o nr rej. [...]. W dniu 18 kwietnia 2011 r. złożył on wprawdzie wniosek o wykreślenie przedmiotowych pojazdów z ewidencji komputerowej organu rejestrowego, jednakże Samorządowe Kolegium Odwoławcze ostatecznymi decyzjami z dnia 18 maja 2012r. utrzymało w mocy decyzje Prezydenta Miasta K. z dnia 27 stycznia 2012r. odmawiające skarżącemu przyjęcia zawiadomienia o zbyciu tych pojazdów ze względu na niedołączenie dokumentu potwierdzającego tę okoliczności. Nie można przy tym pominąć, że prawomocnym wyrokiem z dnia 31 marca 2015r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla [...] w K. Wydział I Cywilny, ustalił, że pozwany był właścicielem ww. samochodów w okresie od 1 stycznia 2010r. do 31 grudnia 2011r. Ponadto w toku całego postępowania administracyjnego jak i sądowego w przedmiotowej sprawie skarżący nie przedstawił żadnych dowodów świadczących o zmianie w prawie własności rzeczonych pojazdów po dniu 31 grudnia 2011r. Co więcej pojazdy te nadal figurują w ewidencji pojazdów. Nie nastąpiło ich wyrejestrowanie.

W świetle powyższego zasadnie w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy organy podatkowe przyjęły, że właścicielem przedmiotowych pojazdów w latach 2014-2018 był właśnie skarżący i to na nim ciążył obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych.

Uzupełniająco w kwestii obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych, należy dodać, że dopóki właściciel nie złoży wniosku o wyrejestrowanie pojazdu i - w konsekwencji - nie zostanie wydana decyzja o jego wyrejestrowaniu, dopóty ciążyć będzie na nim obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Konieczność opłacania podatku od środków transportowych nie jest uzależniona od użytkowania pojazdu ani od jego fizycznego posiadania, obowiązek ten wygasa dopiero z chwilą wyrejestrowania pojazdu. Bez znaczenia będzie miał zatem fakt zutylizowania pojazdu, wywozu pojazdu z kraju, czy jego kradzieży, jeżeli jego właściciel nie złoży stosownego wniosku, a właściwy organ nie wyda decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu. Ponadto podkreślić należy, że okolicznością o charakterze prawotwórczym (przesądzającą o zmianie stanu prawnego w odniesieniu do konkretnego podatnika) jest czynność wyrejestrowania pojazdu, z natury rzeczy potwierdzająca zaistnienie sytuacji, w której ktoś wolny jest od ciążącego na nim wcześniej obowiązku podatkowego. Ma ona tym samym znaczenie porządkowe, tworząc podstawę dla ustalenia prawnopodatkowych konsekwencji likwidacji (zniszczenia) pojazdu. Można wobec tego powiedzieć, że wyrejestrowanie pojazdu jako odwrotność czynności zarejestrowania, wywołuje jednoznacznie określony przez ustawodawcę skutek w postaci wygaśnięcia obowiązku podatkowego (wyrok NSA z dnia 21 lutego 2006r., sygn. akt II FSK 330/05, wyrok NSA z dnia 25 listopada 2008r., sygn. akt II FSK 1094/07, wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2008r., sygn. akt II FSK 1473/06, wyrok NSA z dnia 25 maja 2011r., sygn. akt II FSK 108/10, wyrok NSA z dnia 22 lutego 2017r., sygn. akt II FSK 3301/14).

Z tych wszystkich względów, działanie organów podatkowych ocenić należy jako prawidłowe i w pełni odzwierciedlone tak w materiale dowodnym, jak i argumentach zaskarżonych decyzji.

Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego nie znajdują zatem uzasadnienia. Jeszcze raz podkreślić należy, że o wygaśnięciu obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych decyduje fakt wyrejestrowania pojazdu przez właściciela. Dopóki pojazd jest zarejestrowany, na jego właścicielu ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych (art. 9 ust. 1 u.p.o.l.), nawet jeśli pojazdu tego faktycznie nie posiada czy z niego nie korzysta (zob. wyrok NSA z dnia 22 lutego 2017r., sygn. akt II FSK 3302/14).

Ponadto zarzuty naruszenia przepisów postępowania również nie zasługują na uwzględnienie. Organy podatkowe uwzględniając wynikający z art. 122 o.p. obowiązek podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy zgodnie z zasadą prawdy materialnej wyrażoną w tym przepisie, zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły zebrany w sprawie materiał dowodowy, a zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i oceny wyprowadzone na jego podstawie w sposób należyty wypełniają obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w dyspozycji art. 122, art. 187 § 1 o.p., jak też z zasady swobodnej oceny dowodów unormowanej w art. 191 o.p. Uzasadnienia decyzji spełniają również wymagania z art. 210 o.p., zawierają bowiem wyczerpujące uzasadnienia zarówno faktyczne jak i prawne.

Zgodzić należy się z twierdzeniem pełnomocnika skarżącego, że fakt istnienia wyroku ustalającego, że skarżący był właścicielem pojazdów do 31 grudnia 2011r. nie może prowadzić do uznania, iż był nim również w latach objętych przedmiotowymi decyzjami. Jednakże jak wynika z okoliczności sprawy, co już wyżej wskazano, skarżący w toku całego postępowania sądowoadministracyjnego nie przedstawił żadnego dowodu, który umożliwiłby wykazanie, iż wbrew ustaleniom organu nie był on w latach 2014-2018 właścicielem spornych pojazdów.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.