Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 301/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-07-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i przywrócono termin
Powołane przepisy: article: art. 86 § 1, art. 87 § 1 i 4
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 maja 2023 r. sygn. akt II SA/Sz 761/22 w sprawie ze skargi G.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 11 lipca 2022 r. nr SKO/PA/431/1641/2022 w przedmiocie umorzenia nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego postanawia 1. uchylić zaskarżone postanowienie; 2. przywrócić skarżącemu termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 13 października 2022 r. sygn. akt II SA/Sz 761/22 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i doręczenia odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 19 maja 2023 r. sygn. akt II SA/Sz 761/22 (dalej postanowienie z 19 maja 2023 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił G.D. (dalej skarżący) przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 13 października 2022 r. II SA/Sz 761/22 oddalającego jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z 11 lipca 2022 r. nr SKO/PA/431/1641/2022 w przedmiocie umorzenia nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że odpis sentencji wyroku wraz z pouczeniem o trybie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej, w tym o wymogu złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie 7 dni od otrzymania odpisu wyroku, doręczono skarżącemu 19 października 2022 r. Dnia 16 listopada 2022 r. skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy celem wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z 21 grudnia 2022 r. II SPP/Sz 153/22 skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Okręgowa Izba Radców Prawnych w Szczecinie 2 lutego 2023 r. wyznaczyła pełnomocnikiem skarżącego r.pr. M.K., która 27 lutego 2023 r. złożyła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd [winno być Przewodniczący] zarządzeniem z 15 marca 2023 r. uznał, że opinia nie spełnia wymogu sporządzenia jej z zachowaniem zasad należytej staranności, ponieważ została sporządzona bez uprzedniego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jak również wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W tej sytuacji Sąd [winno być Przewodniczący] zwrócił się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w Szczecinie o wyznaczenie innego pełnomocnika dla skarżącego. Dnia 3 kwietnia 2023 r. wyznaczono pełnomocnikiem skarżącego r.pr. K.K. (dalej Pełnomocnik), która 18 kwietnia 2023 r. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z dokumentów załączonych do wniosku wynika, że Pełnomocnik informację o ustanowieniu jej pełnomocnikiem otrzymała 11 kwietnia 2023 r. Pełnomocnik, jako przyczynę uchybienia terminu, wskazała niepełnosprawność i nieporadność skarżącego w poruszaniu się w sformalizowanych procedurach, a także jego przekonanie, że składając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, dochował wszystkich terminów.

Sąd I instancji zwrócił uwagę, że termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku upłynął 26 października 2022 r. Wniosek o przywrócenie tego terminu został złożony 18 kwietnia 2023 r. przez drugiego z pełnomocników skarżącego wyznaczonych z urzędu. Jakkolwiek Pełnomocnik złożyła wniosek w możliwie szybkim terminie (w ciągu 6 dni od ustanowienia w sprawie), czym podjęła czynności zmierzające do sporządzenia uzasadnienia, to - w ocenie Sądu I instancji - we wniosku nie wykazano, by skarżący bez swej winy uchybił terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd, doręczając skarżącemu 19 października 2022 r. odpis sentencji wyroku, poinformował o trybie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej, w tym o wymogu złożenia w terminie 7 dni od otrzymania odpisu wyroku, wniosku o jego uzasadnienie, a także o tym, że wniosek złożony po tym terminie będzie bezskuteczny. Jednocześnie poinformowano skarżącego o możliwości złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz o tym, że złożenie takiego wniosku nie wpływa na rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (pkt 5 pouczenia). Skarżącego pouczono o konieczności złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie 7 dni jako warunku koniecznego do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie zastosował się do tego pouczenia. Sąd uznał, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku spowodowane jego brakiem kompetencji do poruszania się w sformalizowanych procedurach nie mogło być uznane za niezawinione. Brak winy w uchybieniu terminu winien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Nieuważne zapoznanie się z treścią pouczenia ani przekonanie skarżącego, że składając wniosek o przyznanie prawa pomocy dochowuje wszystkich terminów, nie są okolicznościami wskazującymi na brak winy w uchybieniu terminu. Sąd wskazał, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący ma 55 lat, wykształcenie średnie (technik samochodowy), prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymuje się z renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, pobiera dodatek mieszkaniowy. Skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym (niepełnosprawność istnieje od urodzenia, symbol przyczyny niepełnosprawności 07-S), zdolną do pracy na przystosowanym stanowisku. Brak było podstaw do uznania, że skarżący jest osobą na tyle nieporadną, by nie był w stanie zrozumieć pouczenia i złożyć w terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd miał na względzie, że nie każda niepełnosprawność istotnie utrudnia "poruszanie się po sformalizowanych procedurach". Symbol niepełnosprawności 07-S został przypisany do chorób układu oddechowego i krążenia. Owa niepełnosprawność nie stała na przeszkodzie skutecznemu wystąpieniu z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, w toku którego przyznawania potwierdzono, że skarżący jest zdolny do sprawowania i sprawuje opiekę nad osobą niepełnosprawną niezdolną do samodzielnej egzystencji. Niepełnosprawność skarżącego nie stała na przeszkodzie w wystąpieniu z umotywowanym wnioskiem o umorzenie nienależnie pobranego świadczenia czy dalszego zaskarżania rozstrzygnięć organów administracji zapadających w tym przedmiocie. Treść pism składanych przez skarżącego nie wskazywała na takie jego ograniczenia, które dawałyby podstawy do przyjęcia, że nie był on w stanie zrozumieć jasnego co do swojej treści pouczenia doręczonego mu wraz z [odpisem] sentencji wyroku. Sąd I instancji skonstatował, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zdaniem Sądu, brak było podstaw do uznania, że skarżący uprawdopodobnił, że uchybił terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku bez swojej winy. Na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259; dalej ppsa), Sąd odmówił przywrócenia wnioskowanego terminu (k. 68-73 akt sądowych).

Zażalenie na postanowienie złożył skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu r.pr. K.K., zaskarżając postanowienie z 19 maja 2023 r. w całości; wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania. Skarżący podniósł, że - jako osoba nieporadna - nie miał kompetencji i umiejętności do sprostania wszystkim formalnością związanym z toczącym się postępowaniem. Dopiero z pouczenia dołączonego do wyroku dowiedział się że przysługuje mu prawo złożenia wniosku o przyznanie pomocy prawnej z urzędu. Skarżący był przekonany, że skoro skargę kasacyjną można wnieść w terminie 30 dni, a skarga musi być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika, to składając wniosek o przyznanie prawa pomocy, dochował należycie wszystkich terminów. Nie miał on świadomości, że mógł skorzystać z pomocy pełnomocnika na wcześniejszym etapie postępowania, a jego możliwości finansowe nie pozwoliły mu na zwrócenie się o poradę prawną w inny sposób. Skarżący podniósł, że jest osobą z niepełnosprawnością, z uwagi na którą nie może podjąć zatrudnienia. Mieszka u swych dzieci. Odmowa przywrócenia terminu pociąga dla skarżącego ujemne skutki, jako że nie ma możliwości odwołania się od zapadłego orzeczenia, a tym samym dokonania przysługującej mu kontroli instancyjnej (k. 83-84 akt sądowych).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 zd. pierwsze ppsa). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 ppsa). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 ppsa). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 ppsa).

W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 ppsa). Odpis sentencji wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym doręcza się stronom, jeżeli uzasadnienia wyroku nie sporządza się z urzędu (art. 139 § 4 ppsa). W sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Uzasadnienie wyroku sporządza się w terminie czternastu dni od dnia zgłoszenia wniosku (art. 141 § 2 ppsa).

Kluczowa w niniejszej sprawie była nie tyle ocena odnośnie do uprawdopodobnienia przez skarżącego braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 13 października 2022 r., lecz sekwencja zdarzeń w tej sprawie; niezłożenie przez poprzedniego pełnomocnika skarżącego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 13 października 2022 r. i formalne zaniechanie Sądu I instancji (art. 177 4 ppsa), choć sam wniosek - w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego - spełnia warunek z art. 87 § 2 ppsa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w dniu 13 października 2022 r., rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, wydał wyrok oddalający skargę (k. 24). Odpis sentencji wyroku doręczono skarżącemu 19 października 2022 r. (k. 31). Termin na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku upływał dla skarżącego 26 października 2022 r. Dnia 16 listopada 2022 r. skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy przez ustanowienie radcy prawnego jako pełnomocnika z urzędu, nadając wniosek przesyłką poleconą w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego (art. 83 § 3 ppsa; k. 2-6 akt II SPP/Sz 153/22). Wniosek ten uwzględniono postanowieniem z 21 grudnia 2022 r. II SPP/Sz 153/22. Dnia 2 lutego 2023 r. Dziekan Okręgowej Izby Radców Prawnych w Szczecinie wyznaczył pełnomocnika z urzędu dla skarżącego w osobie r.pr. M.K. Pełnomocnik z urzędu dowiedział się o jego ustanowieniu dnia 6 lutego 2023 r. (k. 36, 37 akt sądowych). Dnia 27 lutego 2023 r. pełnomocnik złożyła opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu opinii wskazała, że skarżący nie złożył wniosku o sporządzenie i uzasadnienia wyroku z 13 października 2022 r., wobec czego nie doręczono mu odpisu wyroku z uzasadnieniem, co oznacza, że nie może on skutecznie złożyć skargi kasacyjnej. W tym wypadku wniesienie skargi kasacyjnej jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 ppsa. Tym samym, pełnomocnik uznała, że brak jest podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z 13 października 2022 r. (k. 37-39 akt sądowych). Zarządzeniem z 15 marca 2023 r. Przewodniczący uznał w punkcie 1, że opinia nie spełnia wymogu sporządzenia jej z zachowaniem zasad należytej staranności, ponieważ została sporządzona bez uprzedniego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jak również wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W tej sytuacji Przewodniczący zwrócił się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w Szczecinie o wyznaczenie innego pełnomocnika dla skarżącego. W punkcie 2 zarządził, by o treści punktu 1 poinformować skarżącego (k. 42). Zarządzenie wykonano 22 marca 2023 r. (k. 42, 43). Kierowane do Dziekana Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w Szczecinie pismo, zgodnie z zarządzeniem z 15 marca 2023 r., zostało skarżącemu doręczone do wiadomości 25 marca 2023 r. (k. 43 i 49). W dniu 3 kwietnia 2023 r. wyznaczono pełnomocnikiem skarżącego r.pr. K.K. (k. 56), która dowiedziała się o ustanowieniu jej pełnomocnikiem skarżącego w niniejszej sprawie 11 kwietnia 2023 r., a 18 kwietnia 2023 r. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku (k. 57-63 akt sądowych).

Mając na uwadze opisany stan faktyczny sprawy, należy zwrócić uwagę, że skarżący wniósł o przyznanie mu prawa pomocy przez ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu w terminie do złożenia skargi kasacyjnej i wniosek ten został uwzględniony. Ustanowiony pełnomocnik - r.pr. M.K. - złożyła opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Istotne jest przy tym, że pełnomocnik braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej dopatrzył się w niezłożeniu przez skarżącego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 13 października 2022 r. Jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 ppsa (r.pr. M.K. została wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego w tym trybie) nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, składa w Sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. Sąd doręcza odpis opinii stronie. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę biegnie od dnia doręczenia odpisu opinii, o czym sąd poucza stronę, dokonując doręczenia (art. 177 § 4 ppsa). Skarżącemu nie doręczono odpisu opinii, mimo że r.pr. M.K. załączyła odpis dla skarżącego. Przewodniczący zarządzeniem z 15 marca 2023 r. zarządził jedynie, by do wiadomości przesłać skarżącemu jedynie pismo kierowane do Dziekana Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w Szczecinie odpowiadające punktowi 1 zarządzenia.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, błąd poprzedniego pełnomocnika z urzędu ustanowionego dla skarżącego polegający na niezłożeniu w terminie 7 dni od powzięcia wiedzy o wyznaczeniu go do reprezentowania skarżącego w tej sprawie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 13 października 2022 r. nie powinien wywoływać negatywnych skutków procesowych dla skarżącego. Skarżący dochował należytej staranności, wnosząc o przyznanie prawa pomocy, który został uwzględniony. Istotne jest przy tym, że Sąd I instancji zaniechał doręczenia skarżącemu odpisu opinii, wobec czego termin do wniesienia skargi kasacyjnej nie otworzył się wbrew art. 177 § 4 ppsa. O ile termin ten i tak by się nie otworzył wskutek braku uprzedniego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, to jednak Sąd miał obowiązek doręczenia odpisu opinii skarżącemu (art. 177 § 4 zdanie 2 ppsa). W kontekście rozpoznawanego zażalenia ma to znaczenie o tyle, że może przyczynić się do powstania po stronie skarżącego poczucia krzywdy wywołanej zarówno zaniechaniem poprzedniego pełnomocnika, jak i Sądu I instancji. Równie istotne jest, że Przewodniczący, stwierdziwszy uchybienie poprzedniego pełnomocnika skarżącego, polecił wyznaczenie dla niego nowego pełnomocnika, który prawidłowo złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wraz z tym wnioskiem.

Zasadą jest, że sądy administracyjne przywracają stronom termin do wniesienia skargi kasacyjnej w przypadku złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika z urzędu w przypadku ustanowienia pełnomocnika już na etapie po doręczeniu stronie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, gdy ustanowiony pełnomocnik we właściwym terminie sporządzi skargę kasacyjną i wniesie o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W przeciwnym razie przyznanie skarżącemu prawa pomocy stanowiłoby jedynie fikcyjną, pozorną czynność podjętą względem skarżącego. W istocie nie otrzymałby on pomocy prawnej od ustanowionego pełnomocnika z urzędu. Istotne jest, że skarżącemu przyznano prawo pomocy przez ustanowienie pełnomocnika z urzędu już po upływie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 13 października 2022 r. Sąd I instancji miał zatem na uwadze, na co wskazuje również treść zarządzenia Przewodniczącego z 15 marca 2023 r., że jedyną możliwością na otwarcie skarżącemu terminu do złożenia skargi kasacyjnej jest uprzednie złożenie przez niego wniosku o przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (k. 42 akt sądowych). Błąd poprzedniego pełnomocnika skarżącego polegający na niezłożeniu wniosku o przywrócenie terminu, a następnie błąd Sądu I instancji polegający na niedoręczeniu skarżącemu odpisu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, jak i ustanowienie dla skarżącego nowego pełnomocnika z urzędu stanowią okoliczności, które winny umożliwić skarżącemu skorzystanie w pełni z przysługującego mu prawa do sądu.

O ile Sąd I instancji trafnie wskazał, że sama niepełnosprawność skarżącego, oznaczona kodem 07-S, która oznacza choroby układu krążenia i oddechowego, nie przemawiała za uznaniem, że cechuje się on ograniczoną zdolnością do rozumienia treści pouczenia, o tyle całokształt okoliczności w tej sprawie świadczył o zasadności wniosku o przywrócenie terminu. Skarżący znajduje się w trudnej sytuacji życiowej. Ma ograniczone możliwości zarobkowe, niskie dochody, mieszka wraz z dziećmi. To, że skarżący w toku niniejszego postępowania występował dotychczas samodzielnie; że przez całe postępowanie skutecznie składał wnioski, odwołania, skargę, a także pismo procesowe, nie może determinować oceny co do braku winy w uchybieniu terminu, o którym stanowi art. 141 § 2 ppsa. Odmowa przywrócenia terminu nie powinna zostać ograniczona jedynie do pozytywnej dotychczasowej postawy skarżącego jako strony w tym postępowaniu, który radził sobie z kolejnymi czynnościami procesowymi. Nieporadność skarżącego wynika z tego, że będąc w błędnym przekonaniu, że działa w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, wniósł o przyznanie prawa pomocy przez ustanowienie pełnomocnika z urzędu, nie czując się na siłach, by w dalszym ciągu samodzielnie działać w tej sprawie. Obecny ustanowiony dla skarżącego pełnomocnik podjął adekwatne działania w stosunku do etapu postępowania, na którym przystąpił do sprawy w charakterze pełnomocnika skarżącego. Celem ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest umożliwienie mu realnej, wymiernej pomocy dla strony, nie zaś jedynie podjęcie pozornej, nieskutecznej czynności, co oczywiście nie oznacza, że pełnomocnik może podjąć dowolną czynność, która winna być automatycznie uwzględniona. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w warunkach tej sprawy zasadne było uznanie, że skarżący dochował należytej staranności w dbałości o własne interesy i nie sposób przypisać mu winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Rozpoznając niniejszą sprawę, należy mieć na uwadze także przedmiot postępowania. Skarżący domaga się umorzenia nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego, tj. świadczenia pielęgnacyjnego na jego matkę – R.G., która zmarła 27 grudnia 2021 r., wypłaconego za okres od 28 grudnia 2021 r. do 31 stycznia 2022 r. Przedmiot niniejszej sprawy dotyczący szczególnie wrażliwej materii życiowej. Odmowa przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia ma dwojaki negatywny względem skarżącego skutek - uniemożliwia skarżącemu sposobność zapoznania się z pisemnymi motywami rozstrzygnięcia Sądu I instancji, który kontrolował decyzje organów administracji i którego ocena decyzji administracyjnych mogłaby przyczynić się do zrozumienia kontrolowanych decyzji przez skarżącego i jego sytuacji prawnej w kontekście żądanego umorzenia nienależnie pobranego świadczenia, a także zamyka mu drogę do ewentualnego zaskarżenia wyroku z 13 października 2022 r. oddalającego skargę.

Z tych wszystkich względów zażalenie należało uwzględnić.

Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2, art. 86 § 1 i art. 87 § 2 ppsa orzekł jak w sentencji.