Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 503/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67a § 1 pkt 3, art. 67b § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2023 poz 2383
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędzia WSA Barbara Rennert Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2023 r. sprawy ze skargi G. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za I, III i IV ratę 2020 roku oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 06 czerwca 2023 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania G. C., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z 14 marca 2023 r.

nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za I, III i IV ratę 2020 r.

Zaskarżona decyzja SKO zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Wnioskiem z 07 grudnia 2020 r. skarżący, zwrócił się do Wójta Gminy [...]

o umorzenie podatku od nieruchomości w kwocie [...]zł. Uzasadniając wniosek, wskazał, że druga fala pandemii oraz ponowne zamknięcie obiektu [...] spowodowało wygenerowanie kolejnych kosztów poprzez utrzymanie obiektu oraz 10 pracowników. W piśmie z 23 grudnia 2020 r. skarżący dodatkowo podał, że

w związku z zamknięciem obiektów gastronomicznych i hotelarskich z powodu pandemii Covid-19, odwołano wcześniej przyjęte zlecenia i zamówienia, co spowodowało, że ostatnie dwa miesiące przed złożeniem wniosku wygenerowały ponad [...] zł straty. Wskazuje, że jego przedsiębiorstwo przez pół roku nie działało, nie z jego winy i nie wiadomo, kiedy będzie mógł prowadzić działalność gospodarczą .

Wójt Gminy [...] decyzją z 22 lutego 2021 r. nr [...] odmówił skarżącemu umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2020 rok w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu wskazał, że kompensacja dochodów skarżącego, jego wydatków, kosztów prowadzonej działalności oraz udokumentowanej pomocy de minimis przez niego otrzymanej, nie daje podstaw do uwzględnienia wniosku.

Od powyższej decyzji podatni złożył.

SKO decyzją z 12 kwietnia 2021 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że organ podatkowy w przypadku wniosku osoby fizycznej o umorzenie zaległości podatkowej winien rozpatrzyć go merytorycznie, czyli dokonać analizy sytuacji finansowej, materialnej, rodzinnej

i zdrowotnej podatnika z punktu widzenia przesłanek "ważnego interesu podatnika"

i "interesu publicznego". Tymczasem organ I instancji skupił się jedynie na kwestii prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej, całkowicie pomijając fakt, że skarżący, jako osoba fizyczna winien przedstawić całokształt swojej sytuacji finansowej i rodzinnej.

W związku z powyższym organ I instancji zobowiązany został do omówienia

i rozważenia sytuacji materialnej, rodzinnej i zdrowotnej podatnika, czy w rzeczywistości obecnie podatnik nie posiada środków na zapłatę zaległości podatkowej, jakie są przyczyny braku środków na zapłatę zaległości podatkowych oraz w jaki sposób uiszczenie zaległości podatkowej wpłynie na działalność prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa.

Wójt Gminy [...] decyzją z 18 czerwca 2021 r. nr [...] odmówił umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2020 r. (I, III

i IV rata) w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu wskazał, że okoliczność utraty dochodów

z działalności hotelarskiej w związku z pandemią COVID-19 nie daje podstaw do uwzględnienia wniosku podatnika o zastosowanie ulgi podatkowej. Organ podatkowy umożliwił podatnikowi, zgodnie z wytycznymi organu odwoławczego, udowodnienie znacznego zmniejszenia dochodów, jednocześnie wyznaczając określone powinności, które miały doprowadzić do ustalenia w sposób całościowy sytuacji majątkowej

i rodzinnej podatnika. W ocenie organu I instancji podatnik, jak to wynika z treści oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, podaje tylko te dane, które on sam uważa za stosowne podać, całkowicie ignorując żądania organu podatkowego.

Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie art. 67a § 1pkt 3 i § 2 oraz art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

(Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 z późn. zm., a obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 2383;

w skrócie: "o.p.") poprzez niepodjęcie przez organ podatkowy wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nierozpatrzenie

w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w konsekwencji czego błędne ustalenie, że brak jest przesłanek umorzenia zaległości podatkowej.

SKO decyzją z 16 września 2021 r. nr [...] uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przedłożone przez podatnika dokumenty nadal nie obrazują całokształtu jego sytuacji majątkowej.

Wójt Gminy [...] decyzją z 24 listopada 2021 r. nr [...] r. ponownie odmówił podatnikowi umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2020r. (I, III i IV raty) w kwocie [...]zł.

Organ I instancji stwierdził, że pomimo kilkukrotnych wezwań przesłanych po uchyleniu decyzji z 18 czerwca 2021 r. w oświadczeniu, jakie złożył podatnik

08 października 2021 r., nadal nie ma podstawowych informacji, w szczególności

w zakresie miesięcznego dochodu na osobę, czy też struktury miesięcznych wydatków.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł skarżący, zarzucając, że organ podatkowy powinien zwolnić z podatku od nieruchomości pałac i park, w którym prowadzi działalność gospodarczą, ponieważ obiekt ten był całkowicie zamknięty od 12 marca 2020 r. do 01 czerwca 2020 r. oraz od 20 października 2020 r. do 31 maja 2021r.

SKO decyzją z 14 lutego 2022 r. nr [...] uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy wskazał, że o ile organ I instancji w sposób wyczerpujący zebrał dowody i omówił sytuację podatnika z uwagi na przesłankę ważnego interesu podatnika, o tyle przesłanka interesu publicznego nie została w ogóle zbadana, pomimo że organ II instancji zwracał uwagę na tę kwestię w poprzedniej decyzji.

Wójt decyzją z 30 sierpnia 2022 r. nr [...] odmówił umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2020r. (I, III i IV raty) w kwocie [...]zł.

Organ I instancji ustalił, że na przełomie 2018/2019 z terenu gminy [...]

w firmie podatnika pracowało 18 osób zamieszkałych na terenie gminy [...] na przełomie 2020/2021 podobnie - 18 osób. Podatnik wskazał, że średnio miesięczny koszt utrzymania jednego pracownika to [...] zł , koszt energii elektrycznej obiektów to [...] zł, ogrzewanie oraz media [...] zł, a same obciążenia podatkowe od nieruchomości to [...] zł miesięcznie. Wg podatnika postój obiektu przez okres 15 miesięcy naraził go na koszt ok [...] zł. W ocenie organu podatkowego argument dotyczący zatrudniania pracowników z Gminy [...] jest mało przekonujący, ponieważ wynika raczej z racjonalizacji i organizacji pracy oraz mniejszych kosztów zatrudnienia, niż z tego, że podatnik zatrudnia osoby z terenu gminy zamiast osób spoza gminy, mając na względzie dobro mieszkańców społeczności lokalnej.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł skarżący, zarzucając, że jego wniosek został potraktowany pobieżnie, bez analizy "wniosku w zakresie wiedzy finansowej

i mechanizmów obiegu finansowego". Odwołujący wskazał, że jako firma posiadająca pewną wartość księgową wg sprawdzenia [...] rzędu paru milionów złotych, żeby wytworzyć powyższy majątek konieczne było uzyskanie środków w postaci kredytów inwestycyjnych rozłożonych na lata, które łącznie z odsetkami spłaca się miesięcznie lub w innym okresie zgodnie z umowami bankowymi, gdzie odsetki stanowią bezpośrednie koszty uzyskania przychodu, natomiast rata jest płacona

z wypracowanego bądź nie zysku. Firma musi rocznie wypracować [...] zł, aby zachować płynności kapitałową wobec banków. Tych okoliczności zdaniem podatnika organ nie wziął pod uwagę.

SKO decyzją z 17 listopada 2022 r. nr [...] ponownie uchyliło decyzję z 30 sierpnia 2022 r. i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazując, że należy zaktualizować materiał dowodowy o dane

i dokumenty, które pozwolą na ustalenie bieżącej sytuacji materialnej i rodzinnej podatnika. Zdaniem organu odwoławczego od ostatnich ustaleń minęło 2 lata i należy na nowo określić, czy istnieją podstawy prawne i faktyczne do zastosowania wobec podatnika ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej.

Wójt Gminy [...] decyzją z 14 marca 2023 r. nr [...] odmówił umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2020 r. ( I, III

i IV rata) w kwocie [...]zł. Organ podatkowy uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ podatnik nie wykazał swojego ważnego interesu, a nadto zastosowaniu ulgi przeczy interes społeczny. Organ podatkowy umożliwił podatnikowi udowodnienie ciągłości (ponad dwuletniej) znacznego zmniejszenia dochodów, jednocześnie wyznaczając określone powinności, które miały doprowadzić do ustalenia w sposób całościowy sytuacji majątkowej i rodzinnej podatnika. Nie dało

to oczekiwanego rezultatu ani po pierwszym ani drugim wezwaniu. Podatnik, jak to wynika z treści oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, nadal podaje tylko te dane, które on sam uważa za stosowne podać. Pomimo dwukrotnego pouczenia

o konieczności rzetelnego wywiązania się z zaleceń, wskazał kilka zdawkowych informacji, nawiązujących do poprzednio składanego oświadczenia o stanie rodzinnym

i majątkowym.

W ocenie organu I instancji materiał dowodowy, zgromadzony w wyniku ponownego rozpoznania sprawy nie dawał podstaw do uznania, że po stronie podatnika nastąpiła na tyle znacząca, niekorzystna zmiana sytuacji osobistej, majątkowej

i rodzinnej, żeby uzasadnione być miało umorzenie kwoty objętej wnioskiem. Dlatego zdaniem organu podatkowego aktualne pozostaje stwierdzenie, że podatnik nie tylko nie poniósł straty finansowej, ale przeciwnie poprzez pomoc de minimis uzyskał, bez ponoszenia zwykłych kosztów z działalności, wydatną pomoc Państwa. Wójt zwrócił uwagę na liczby, jakimi posługuje się podatnik w swojej argumentacji. Wykazuje mianowicie, że na prowadzenie działalności gospodarczej był niejako zmuszony starać się o kredyty w łącznej kwocie około [...] zł i w jego przekonaniu tak duże obciążenie finansowe w zakresie spłacanych rat daje mu prawo domagania się ulgi w postaci umorzenia kwoty, której dotyczy niniejsza sprawa. Podatnik - jak to wynika z bilansu, ma bardzo duże przechody, rzędu ponad [...] zł, ale jednocześnie generuje koszty

w zbliżonej kwocie, wykazując znikomy, wręcz kilkudziesięciotysięczny roczny dochód. Zdaniem organu podatkowego jest to fałszywy obraz dochodów podatnika, oparty jedynie na dokumentach księgowych. Koszty prawie równe przychodom nie dają podstawy ani perspektyw do prowadzenia działalności gospodarczej, a taką działalność podatnik z powodzeniem od lat prowadzi. Także pomoc zewnętrzna stanowi w obrotach podatnika znaczącą kwotę. W pismach wyjaśniających podatnik bagatelizuje tę pomoc twierdząc, że była to pomoc zwrotna. Nie potwierdzają tego jednak składane przez niego dokumenty księgowe dotyczące pomocy de minimis. Wójt zwrócił uwagę, że koszty podatnika wynikają w znacznym stopniu nie z konkretnych wydatków, a więc uszczuplenia np. oszczędności, ale z amortyzacji. Mają więc charakter czysto bilansowy i nie mogą przemawiać za tym, iż podatnik poniósł skonkretyzowane straty finansowe. Zdaniem organu zapłata podatku nie spowoduje braku możliwości zaspakajanie podstawowych potrzeb materialnych podatnika i jego rodziny. Organ przeanalizował również drugą przesłankę interesu publicznego i uznał, że ona również nie występuje.

W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik zarzucił błędy formalne oraz błędne ustalenia merytoryczne. Podniósł, że nieprawdą jest zarzucanie mu "wybiórczości" dostarczonych dokumentów, ponieważ przedłożył wszystko, o co zwracał się organ podatkowy. Odwołujący podniósł również zarzut błędnej analizy przedłożonego przez niego bilansu firmy, jak również listy przypadków pomocy de minimis przedłożonej 28 grudnia 2020 r., na kwotę [...]zł brutto. Kwotę podaną przez Wójta, tj. [...] zł, podatnik uznał za nieprawdziwą.

Skarżący zarzucił również brak zasadności żądania podatku od nieruchomości wpisanej do rejestru zabytku art. 7 ust. 1 pkt 6 w sytuacji, gdy nie była w nim prowadzona działalność gospodarcza z powodu zakazu prowadzenia działalności gospodarczej w związku z epidemią COVID-19.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji z 14 marca 2023 r. – przywołaną na wstępie decyzją z 06 czerwca 2023 r. – SKO analizując wniosek skarżącego z punktu widzenia przesłanek ważnego interesu podatnika i interesu publicznego stwierdził, że:

1) znaczne przychody podatnika (ponad [...] złotych) świadczą o dużych obrotach prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa, a koszty wykazane w dokumentach księgowych wynikają w znacznym stopniu z amortyzacji, niż konkretnych wydatków. Koszty te mają więc charakter czysto bilansowy i nie świadczą o tym, że podatnik poniósł straty finansowe. Prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza

w różnych dziedzinach przynosi zysk (zeznania podatkowe za ostatnie lata). Nawet wykazanie w dokumentach księgowych straty, nie świadczy o tym, że działalność gospodarcza nie jest opłacalna. W takim przypadku racjonalnym byłoby zrezygnowanie przynajmniej z tego rodzaju działalności, która generuje największe straty. Tymczasem podatnik nadal prowadził działalność na terenie kompleksu p. - p. w [...], na hali produkcyjnohandlowej w [...]

i w markecie budowlanym w [...] Nie ulega wątpliwości, że w okresie pandemii, podobnie jak u wielu innych przedsiębiorców, nastąpił nawet znaczny spadek zysków. Jednakże w przypadku skarżącego nie zagroziło to ani egzystencji podatnika, ani konieczności rezygnacji z prowadzenia działalności gospodarczej,

w którejkolwiek dziedzinie;

2) skarżący otrzymał znaczną pomoc de minimis (kwota wykazana przez podatnika za okres od 01 stycznia 2020 r. do 30 grudnia 2022 r. - [...] zł);

3) trudności spowodowane pandemią miały charakter przejściowy,

4) pandemia nie doprowadziła do konieczności redukcji zatrudniania

w przedsiębiorstwie podatnika, a zatrudnienie pracowników z terenu Gminy [...] wynika z racjonalizacji i organizacji pracy oraz mniejszych kosztów zatrudnienia.

W interesie mieszkańców Gminy jest rzetelne opłacanie podatków lokalnych przez wszystkich podatników.

SKO wskazało także, że podatnik posiada znaczny majątek, (co najmniej: dom jednorodzinny wraz z zabudowaniami gospodarczymi; zabytkowy budynek, w którym prowadzi działalność hotelarsko-gastronomiczną "[...]" w [...], stanowiący element zespołu [...] łącznie obiekty gospodarcze, przeznaczone pod działalność gospodarczą w [...], [...] i [...] o wartości księgowej [...] zł; budynki związane z działalnością gospodarczą stanowią pow.

1.109,78 m2; gospodarstwo rolne o powierzchni 7 ha). Posiadane przez skarżącego nieruchomości świadczą o tym, że nie można uznać go za osobę ubogą, której brak środków na uregulowanie należności podatkowych z tytułu ich posiadania. Podatnik nie utracił trwale możliwości zarobkowania, nadal prowadzi działalność gospodarczą, ma zapewnione warunki mieszkaniowe, bytowe, posiada dobrze prosperujące przedsiębiorstwo, o czym świadczy wysokość osiąganego przychodu, w sprawie nie występuje zagrożenie egzystencji skarżącego ani zagrożenie dla istnienia przedsiębiorstwa podatnika. Wnioskodawca spłaca kredyty oraz należne od nich raty oraz inne zobowiązania, z pominięciem wywiązania się z obowiązku podatkowego. Ponadto zaciągnięte kredyty nie mogą mieć atrybutu pierwszeństwa w spłacie przed należnym podatkiem względem Gminy.

Skarżący w 2018 r. osiągnął przychód w wysokości [...] zł, dochód

w wysokości [...] zł. W 2019 r. przychód - [...] zł, dochód - [...] zł. W 2020 r. przychód - [...], dochód- [...] zł. W 2021 r. przychód

- [...] zł, dochód - [...] zł. Za wszystkie te lata nie wykazał straty

w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

W oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, materialnej i finansowej podatnik podał zadłużenie wobec banków - [...] zł, wobec dostawców - [...] zł oraz inne

w kwocie [...]zł, których pochodzenia nie wyjaśnia. Wyjątkowy charakter instytucji umorzenia zaległości podatkowych powoduje, że nie mogą stanowić podstawy umorzenia okoliczności będące następstwem określonych decyzji gospodarczych podatnika. Do takich należy m.in. zaciągnięcie kredytu bankowego. Umorzenie zaległości podatkowych z powodu zadłużenia kredytowego oznaczałoby w istocie przerzucenie na społeczeństwo skutków podejmowania nietrafnych decyzji gospodarczych lub ryzyka ekonomicznego związanego z każdym rodzajem działalności gospodarczej. Podatnik wykazał również zadłużenie wobec ZUS - [...] zł oraz wobec US - [...] zł. Załączony przez podatnika wykaz wpłat do ZUS świadczy o tym, że wobec tej instytucji skarżący posiada najniższe zadłużenie od 15 grudnia 2021 r.

Jako powód ubiegania się o zastosowanie ulgi podatkowej podatnik podał niemożność prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie branży gastronomiczno-hotelarskiej w obiekcie "[...]", w okresie od października 2020 r. do maja 2021 r.,

w związku z pandemią [...] SKO wskazało, że zdarzenia, które miały miejsce wcześniej, mają dla orzeczenia w niniejszej sprawie znaczenie drugorzędne, a organ podatkowy ma obowiązek zbadania sytuacji majątkowej wnioskodawcy, jaka istnieje

w dniu wydania decyzji, a nie na dzień złożenia wniosku. Takie okoliczności jak wcześniejsze ograniczenie możliwości zarobkowania mogą mieć znaczenie jedynie wówczas, jeśli mają wpływ na obecną sytuację materialną podatnika. Powyżej wskazane okoliczności, zdaniem SKO, świadczą o tym, że problemy podatnika związane z obostrzeniami w trakcie pandemii miały charakter przejściowy i nie spowodowały trwałych skutków na tyle dotkliwych, aby obecnie skarżący nie miał środków na uiszczenie zaległości podatkowej w kwocie [...]zł.

SKO odniosło się do okoliczności wskazanych przez podatnika dotyczących szkody w kwocie [...]zł spowodowanej przez trąbę powietrzną i pożar. Podatnik podał, że nie otrzymał "kompleksowego zwrotu z [...]". Co do samej szkody materialnej SKO stwierdziło, że rekompensatę powinno stanowić odszkodowanie wypłacone od ubezpieczyciela. Gmina nie jest instytucją uprawnioną do wyrównania podatnikowi straty z tego tytułu, jeśli nie jest on usatysfakcjonowany wysokością odszkodowania. Podatnik nie wskazał, jakie obiekty i kiedy uległy zniszczeniu przez pożar i trąbę powietrzną, w jakim zakresie spalona nieruchomość uniemożliwia zarobkowanie. Organ stwierdził, że podatnik ma kilka źródeł dochodu, umożliwia mu to utrzymanie się z pozostałych, tak jak miało to miejsce w okresie pandemii.

SKO wskazało, że podatnik dysponuje wystarczającymi przychodami, które pozwoliłyby na spłatę zaległości i to bez negatywnego wpływu na możliwość zaspokajania bieżących potrzeb życiowych.

Podsumowując SKO stwierdziło, że okoliczności wskazane przez skarżącego we wniosku i odwołaniu, a także przedłożone w toku postępowania w postaci materiału dowodowego, nie uzasadniają umorzenia zaległości podatkowej, ponieważ nie wyczerpują przesłanki "ważnego interesu podatnika" lub przesłanki "interesu publicznego", o których mowa w art. 67 a § 1 pkt 3 o.p.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisaną decyzję SKO skarżący zarzucił naruszenie:

1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 7, art. 77

§ 1, art. 80 i art. 107 § 3 w zw. z art. 140 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; w skrócie: "k.p.a.") przez niezebranie i nierozważenie całego materiału dowodowego,

a w konsekwencji niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało błędnym uznaniem przez organ, że podatnik znajduje się w bardzo dobrej sytuacji finansowej, że w sprawie nie wystąpił interes publiczny lub ważny interes podatnika, że wystąpienie stanu nadzwyczajnego, jakim jest pandemia korona wirusa

i związane z nią ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej nie mają wpływu na decyzję w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej

2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 240 § 1 pkt 5 z wz. z art. 241 § 1 o.p. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji, kiedy na jaw wyszły istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję;

3. przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

(Dz. U. z 2010 r. nr 95 poz. 613, ze zm; w skrócie: "u.p.o.l.") oraz art. 3 pkt 1 lit. b, a także art. 3 pkt 3 oraz art. 3 pkt 9 ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.; w skrócie: "p.b."), poprzez dokonanie przez Wójta i SKO błędnej subsumpcji skutkującej uznaniem, że opodatkowana zabytkowa nieruchomość była w owym czasie związana z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą

Skarżący wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji;

2) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął i umotywował podniesione w niej zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe argumenty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przystępując do rozpoznania sprawy, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1

§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie

w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1).

Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji SKO, Sąd nie dopatrzył się przy jej wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności tego aktu, względnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa.

W ocenie Sądu, organy obu instancji wyczerpująco zebrały i wszechstronnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i na tej podstawie dokonały prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd w pełni podziela i czyni integralną częścią swoich ustaleń oraz podstawą faktyczną dalszych rozważań.

Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 67a oraz

art. 67b o.p.

Stosownie do art. 67b § 1 pkt 2 o.p. organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a, które stanowią pomoc de minimis - w zakresie

i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis.

Zgodnie z art. 67a § 1 pkt 3 o.p. organ podatkowy, na wniosek podatnika,

z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. W myśl § 2 ww. przepisu, umorzenie zaległości podatkowej powoduje również umorzenie odsetek za zwłokę w całości lub

w takiej części, w jakiej została umorzona zaległość podatkowa.

Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego

z 28 czerwca 2011 r. II FSK 243/10 (wszystkie orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, publ.;

w skrócie "CBOSA"), że przepisy art. 67a i art. 67b o.p. są ze sobą powiązane. Oznacza to, że przepis art. 67b o.p. powinien być stosowany łącznie z jej art. 67a o.p., a więc przy uwzględnieniu zarówno form udzielanych ulg podatkowych jak i przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, przewidzianych w art. 67a o.p. Organ podatkowy nie może zatem udzielić ulgi podatkowej osobie prowadzącej działalność gospodarczą, o ile nie zachodzą łącznie przesłanki udzielenia takiej ulgi określone w przepisach art. 67a o.p. i art. 67b o.p. Brak którejkolwiek z tych przesłanek uniemożliwia udzielenie wnioskowanej ulgi.

Przedmiotem niniejszego postępowania była ocena prawidłowości rozstrzygnięcia wniosku skarżącego o umorzenie zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za I, III i IV ratę 2020 r. w kwocie [...]zł.

Postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowej, czy też odsetek za zwłokę jest postępowaniem samodzielnym, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie

o dalszym losie prawnym zobowiązań podatkowych powstałych we właściwym dla nich trybie i na podstawie obowiązujących dla tych podatków przepisów prawa.

Umorzenie zaległości podatkowej jest instytucją nadzwyczajną, ponieważ powoduje nieefektywne wygaśnięcie zobowiązania, dlatego też stosuje się ją w sytuacji gdy podatnik nie jest w stanie uregulować należności podatkowych.

Ustawodawca używając w art. 67a § 1 o.p. zwrotu "może" przesądził, że decyzja organu podatkowego ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru negatywnego lub pozytywnego dla podatnika sposobu rozstrzygnięcia jego wniosku. W takim przypadku sądowa kontrola decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, nie zaś rozstrzygnięcie będące wynikiem wyboru dokonanego przez organ podatkowy.

Zdaniem Sądu w zakresie zarzutu skarżącego, że podatek od nieruchomości,

w przypadku budynku wpisanego do rejestru zabytków nie powinien być w ogóle pobrany, z uwagi na okresową niemożność wykonywania działalności gospodarczej

w przedmiotowym budynku – wskazać należy, że niedopuszczalne jest badanie

(w ramach postępowania w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych) prawidłowości wymiaru podatku (por. wyrok NSA z 22 czerwca 2022 r. III FSK 453/21, CBOSA). Sąd tym samym podziela ocenę prawną dokonaną przez SKO.

W ocenie Sądu organy podatkowe wywiązały się z ciążących na nich obowiązków i prawidłowo rozstrzygnęły sprawę. Decyzja o odmowie umorzenia zaległości podatkowych została podjęta w ramach prawidłowo przeprowadzonego

i uzasadnionego uznania administracyjnego i po przeprowadzeniu postępowania,

w którym sąd nie dopatrzył się żadnych uchybień.

Wydając decyzje, organy dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa,

a w toku postępowania w sposób prawidłowy zebrały materiał dowodowy oraz zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów dokonały jego analizy, a także wyczerpująco

i wszechstronnie uzasadniły swoje rozstrzygnięcia. Organy z zachowaniem obowiązujących zasad przeprowadziły postępowanie wyjaśniające, zbadały sytuację materialną skarżącego. Ocenie tej nie można zarzucić dowolności; opiera się ona na przyjętej w orzecznictwie wykładni przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących ulg

w zapłacie zobowiązań podatkowych i mieści się w ramach przyznawanego organom uznania administracyjnego. W szczególności oparto się na rzetelnym zbadaniu sytuacji materialnej skarżącego, w tym przy podkreśleniu, że skarżący osiągał znaczne przychody (ponad [...] złotych) świadczą o dużych obrotach prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa, a koszty wykazane w dokumentach księgowych wynikają

w znacznym stopniu z amortyzacji, niż konkretnych wydatków. Skarżący otrzymał także znaczną pomoc de minimis (kwota wykazana przez podatnika za okres od 01 stycznia 2020 r. do 30 grudnia 2022 r. - [...] zł). Trudności spowodowane pandemią miały charakter przejściowy, a jak wynika z materiału dowodowego pandemia nie spowodowała ani redukcji zatrudnienia ani większego zadłużenia przedsiębiorstwa.

Prawidłowo organ zwrócił uwagę na znaczny majątek skarżącego, co samo w sobie jest okolicznością, która wpływa na ocenę wystąpienia ważnego interesu podatnika. Skarżący nadal prowadzi działalność gospodarczą, ma zapewnione warunki mieszkaniowe, bytowe, posiada dobrze prosperujące przedsiębiorstwo, o czym świadczy wysokość osiąganego przychodu, w sprawie nie występuje zagrożenie egzystencji skarżącego ani zagrożenie dla istnienia przedsiębiorstwa podatnika. Skarżący jak wskazuje reguluje wszystkie zobowiązania cywilnoprawne.

W oświadczeniu o sytuacji rodzinnej, materialnej i finansowej podatnik podał zadłużenie wobec banków - [...] zł, wobec dostawców - [...] zł oraz inne w kwocie [...]zł, których pochodzenia nie wyjaśnił. Należy stwierdzić, że to podatnik musi przedstawić na wezwanie organu wszystkie informacje, które obrazują sytuację materialną podatnika.

Sąd podziela stanowisko SKO, że sytuacja rodzinna i materialna skarżącego nie wypełnia przesłanki ani ważnego interesu podatnika. Nie zachodzi też przesłanka interesu publicznego. Zatrudnianie pracowników, czyli utrzymywanie miejsc pracy, gdy kondycja przedsiębiorstwa jest dobra, nie może stanowić argumentu za umorzeniem zaległości podatkowej. Pandemia COVID-18 i ograniczenia w prowadzeniu przedsiębiorstwa w tym okresie nie może być jedynym argumentem dla zastosowania ulgi, zważywszy, że przedsiębiorcy otrzymali wparcie od Państwa z tego tytułu.

Wobec powyższego Sąd uznał, że nie znajdują uzasadnienia podniesione

w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego. Powołana w decyzji podstawa prawna i jej wykładnia jest prawidłowa. Organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Materiał dowodowy został zebrany w sposób kompletny i zupełny był podstawą prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.