Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 947/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1pkt 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie sędzia WSA Anna Klotz sędzia WSA Joanna Janiszewska – Ziołek (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi A. P. i A. P. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia określonych obowiązków 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] maja 2022r. nr [...] 2. zasądza od Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego solidarnie na rzecz A. P. i A. P. kwotę 1014 (tysiąc czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2022r. Nr [...] [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (WINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 2351 ze zm. – dalej powoływanej jako "p.b."), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] z dnia [...] maja 2022r., znak: [...], nakładającą na A. P. i A. P. obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego na zrealizowany budynek mieszkalny oraz wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem.

Powyższa decyzja wydana została w następujących okolicznościach sprawy.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego we [...] (PINB), przeprowadził [...] listopada 2021r. kontrolę w zakresie legalności budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości K., gm. I. K., przy udziale właścicieli nieruchomości - A. P. oraz A. P. ("Skarżący").

Z czynności kontrolnych sporządzono protokół kontroli nr [...], w którym ustalono, że na działce znajduje się między m.in. budynek mieszkalny konstrukcji murowanej, który został wzniesiony na podstawie pozwolenia na budowę, wydanego przez Naczelnika M. i Gminy I. K. z [...] lutego 1985r. (nr [...]). Budowa została zakończona w 1987r. i została zrealizowana niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym Typ-W-014. PINB ustalił mianowicie, że: zmianie uległa wysokość budynku oraz jego lokalizacja. PINB wyjaśnił, że co prawda z uwagi na brak załącznika graficznego do planu realizacyjnego nie można potwierdzić sposobu lokalizacji budynku wg projektu, jednakże typowy projekt W-040 przewidywał usytuowanie budynku w odległości 4 m od granicy działki budowlanej, a tymczasem ściana kontrolowanego budynku usytuowana jest w granicy z działką nr [...]. Okap dachu wychodzi zaś poza granicę działki.

Do protokołu dołączono, potwierdzone za zgodność z oryginałem, następujące dokumenty:

1. Decyzję Naczelnika M. i Gminy w I. K. z [...] lipca 1984r. Nr [...] o zatwierdzeniu planu realizacyjnego pod budowę budynku mieszkalnego i gospodarczego zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy zatwierdzonym uchwałą RNMiG z [...] kwietnia 1980 r., Nr [...]. W decyzji zatwierdzono plan realizacyjny objęty w opracowaniu graficznym nr [...] pod budowę projektowanej zabudowy budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego w obrębie planu zagospodarowania działki oznaczonej literami ABCD – działki nr [...] o powierzchni 0,08 ha.

2. Decyzję Naczelnika M. i Gminy w I. K. z [...] lutego 1985r. , nr [...] o udzieleniu A. i A. małżonkom P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego według projektu typowego [...] na działce nr [...].

3. Projekt techniczny [...] domu jednorodzinnego wolno stojącego, stanowiący dokumentację projektową do pozwolenia na budowę wydanego przez Urząd M. i Gminy w I. K. z [...] lutego 1985r., wskazujący na następujące parametry budynku: powierzchnia użytkowa 101,30 m2, powierzchnia całkowita 184,80 m2 i kubatura 587 m3 (przy czym opis w tej części został poprawiony pismem odręcznym z uwagą o naniesieniu zmian w stosunku do opisu typowego).

Pismem z [...] stycznia 2022r. PINB zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie "wybudowania w latach 80-tych ub. stulecia obiektów budowlanych na działce nr [...]". W toku postępowania organ pozyskał geodezyjną inwentaryzację powykonawczą budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego w skali 1: 500.

Decyzją z [...] maja 2022r. PINB, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z ust. 7 wymienionego artykułu, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 k.p.a. nałożył na A. P. i A. P. - inwestorów budowy budynku mieszkalnego wzniesionego na działce numer [...] w miejscowości w miejscowości H., obręb ewidencyjny K. gm. I. K. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w PINB we [...] projektu budowlanego zamiennego (3 egz.), uwzględniającego zmiany dokonane w wykonanych robotach budowlanych, niezgodnie z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę, opracowanego przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane i wykazującą się przynależnością do właściwej izby samorządu zawodowego - w terminie do [...] września 2022 r. oraz zobowiązał ww. do wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem zrealizowanego obiektu, polegającego na obcięciu połaci dachowej od strony działki nr [...] (zgodnie ze wskazaniem w załączniku graficznym) i następnie wykonanie przegrody oddzielenia przeciwpożarowego formie ogniomuru murowanego z wyprowadzeniem nad pokrycie dachu na wysokości 0,30 m, w terminie do [...] września 2022 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia PINB opisał przebieg postępowania, wskazał też na ustalenia wynikające z protokołu kontroli. Ustalił nadto, że doszło do podziału działki nr [...] i wydzielenia dwóch działek o nr: [...], przy czym podział ten został ujawniony w operacie ewidencyjnym w roku 2016r. Organ I stwierdził, że przy wykonywaniu robót budowlanych inwestor odstąpił od warunków, określonych w pozwoleniu na budowę z [...] lutego 1985r., jednocześnie zakwalifikował stwierdzone odstępstwa (zmiana lokalizacji oraz podwyższenie budynku) jako istotne w świetle art. 36 a ust. 5 p.b. Nadto PINB powołał się na § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. z 2019 r. poz. 1065, ze zm. - dalej " rozporządzenie") i stwierdził, że wysunięcie połaci dachowej poza lico ściany szczytowej budynku, usytuowanej bezpośrednio przy granicy działki sąsiedniej nr [...] narusza przepisy ww. rozporządzenia. W konsekwencji, w ocenie PINB zasadne stało się nałożenie na inwestora obowiązku wykonania określonych robót budowlanych, wymienionych w orzeczeniu decyzji. Organ I instancji podkreślił, że budynek mieszkalny został zrealizowany w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekcie architektoniczno-budowlanym i w przepisach.

Organ I instancji stwierdził końcowo, że w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. Prawo budowlane, a w związku z tym, że wykonane roboty budowlane związane z budową obiektu nie podlegają rygorowi rozbiórki, konieczne stało się przeprowadzenie postępowania naprawczego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b.

Skarżący złożyli odwołanie od ww. decyzji PINB, w którym wnieśli o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Zarzucili, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania: art. 103 ust. 2 p.b. oraz art. 7 , art. 8 , art. 11 i art. 77 k.p.a..

W wyniku rozpoznania odwołania wydana została zaskarżona decyzja opisana na wstępie.

W uzasadnieniu swego stanowiska WINB opisał dotychczasowy przebieg postępowania i na wstępie merytorycznych rozważań wskazał na brzmienie art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471 ze zm.), zgodnie z którym sprawa podlegała rozpoznaniu w oparciu o przepisy art. 50-51 p.b. w brzmieniu obowiązującym od dnia [...] września 2020r.

Organ odwoławczy za prawidłowe uznał ustalenia poczynione przez PINB, które potwierdzają prawidłowość wdrożonej procedury naprawczej w sprawie istotnych odstąpień od projektu budowalnego i nałożenia stosownych obowiązków na inwestorów. Organ za prawidłowe uznał także powołanie się przez PINB na § 12 rozporządzenia, przy czym w jego ocenie doszło w sprawie do naruszenia ust. 6 tego przepisu poprzez wysunięcie połaci dachowej poza ścianę szczytową budynku usytuowaną bezpośrednio przy granicy z działką nr [...].

Nałożenie obowiązku wykonania przegrody oddzielenia przeciwpożarowego WINB uznał za znajdujące oparcie w § 272 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia.

Odnosząc się zaś do zarzutów odwołania WINB wyjaśnił, że ustawę Prawo budowlane z 1974r. stosuje się wyłącznie w przypadku samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, a skoro w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z istotnym odstąpieniem od projektu budowlanego, a nie z samowolną budową obiektu to postępowanie administracyjne należało przeprowadzić w trybie art. 50-51 obowiązującego Prawa budowlanego. Odnosząc się do kwestii przebiegu granicy działki organ odwoławczy wyjaśnił nadto, że bezspornym jest fakt, iż podział przedmiotowej działki został przeprowadzony po realizacji obiektu budowlanego, niemniej zajął stanowisko, zgodnie z którym nawet okap dachu obiektu budowlanego po wtórnym podziale działki nie może przekraczać granicy sąsiedniej działki.

Na powyższą decyzję skargę wnieśli A. P. i A. P., działając przez zawodowego pełnomocnika (radcę prawnego). Decyzji zarzucili naruszenie:

1. art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. poprzez nieuchylenie i jednoczesne nieumorzenie zaskarżonej decyzji,

2. art. 6 w związku z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji organu odwoławczego bez odniesienia się do zarzutów odwołania,

3. art. 8 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w oparciu o domniemany stan faktyczny.

Biorąc powyższe pod uwagę Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania.

W uzasadnieniu stanowiska Skarżący podnieśli, że organ odwoławczy nie zwrócił uwagi, że decyzja wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] została wydana jedynie na szczątkowej dokumentacji. W zasobach archiwalnych nie zachowały się żadne dokumenty dotyczące procesu budowlanego. Zwrócili również uwagę na istotne znaczenie samej działki nr [...], na której stoi budynek, a która została wydzielona z jednej dużej działki należącej do ojca A. P.. Skarżący wyjaśnili też, że nie zajmowali się budową domu i nie mogą wyjaśnić, czy na etapie budowy nie dokonano zmian projektowych jak i zmiany pozwolenia na budowę. Skarżący wyrazili przekonanie, że organ odwoławczy powinien zastosować art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. i uchylić zaskarżoną decyzję oraz umorzyć postępowanie.

W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Uczestnicy postępowania nie zajęli stanowiska wobec wywiedzionej skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje:

Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego zamiast rozprawy zdalnej, jeżeli nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W niniejszej sprawie z uwagi na brak możliwości technicznych wszystkich stron do przeprowadzenia rozprawy zdalnej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z 16 maja 2023r. wyznaczył termin posiedzenia niejawnego. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Następnie należy wskazać, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności zaskarżonego aktu, czyli ocenia jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty jego podjęcia, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest wyłącznie sprawdzenie, czy zaskarżony akt został wydany zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz czy przy podejmowaniu zaskarżonego aktu nie zostały naruszone przepisy postępowania w stopniu wymagającym jego uchylenia.

Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Wadliwość, która obciąża kontrolowaną decyzję nie jest tym niemniej tego rodzaju, by podzielić stanowisko Skarżących, że organ nadzoru budowlanego I instancji naruszył prawo, co powinno doprowadzić organ odwoławczy do uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej i umorzenia postępowania administracyjnego w oparciu o art. 105 § 1 k.p.a. Przesłankę bezprzedmiotowości postępowania w rozumieniu ww. przepisu odnosić należy do sytuacji, w której nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Chodzi tu o kryterium bezprzedmiotowości odnoszące się do postępowania, ale w taki sposób, że wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem. Postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpi brak chociażby jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego (podmiotu, przedmiotu, podstawy prawnej) będącego przedmiotem postępowania. W przypadku postępowania o legalność (zgodność z prawem) obiektu budowlanego brak jest podstaw do wydania decyzji merytorycznej, gdy w toku postępowania dojdzie do ustalenia, że prace budowlane prowadzone były bez naruszenia przepisów prawa, a w konsekwencji brak jest podstaw prawnych do ingerencji organów nadzoru budowlanego. Innymi słowy, organy nadzoru budowlanego podejmują interwencję wyłącznie wówczas, gdy roboty budowlane prowadzone są (były) z naruszeniem prawa, a więc są robotami samowolnymi (prowadzonymi bez pozwolenia na budowę czy bez zgłoszenia – art. 48, art. 49b p.b.), gdy wprawdzie inwestor uzyskał pozwolenie na budowę lub dokonał zgłoszenia, jednakże nie dostosował się do wymagań, w tym zakresu lub charakteru robót określonych w pozwoleniu lub zgłoszeniu (art. 50 – 51 p.b.). W kontrolowanej sprawie nie można na obecnym etapie postępowania podważyć istnienia materialnoprawnej kompetencji organu nadzoru budowlanego do ingerencji w stosunku do budynku należącego do Skarżących z uwagi na dostrzeżone przez Sąd braki w postępowaniu wyjaśniającym – o czym będzie mowa poniżej.

Przedmiotem wszczętego przez PINB z urzędu postępowania naprawczego pozostawały roboty budowlane polegające na budowie budynku mieszkalnego, na terenie działki nr [...] położonej w miejscowości H., gmina K.. W kontrolowanej decyzji WINB przyjął, że budynek zrealizowany na podstawie decyzji Urzędu Miasta i Gminy I. K. z [...] lutego 1985r., udzielającej Skarżącym pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolno stojącego według typowego projektu [...], ze względu na swoje wymiary oraz lokalizację wypełnia dyspozycję art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 36a ust. 5 p.b. (roboty budowlane wykonywane są w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę), co powinno prowadzić do wdrożenia postępowania naprawczego, w ramach którego powinien zostać nałożony na Skarżących jako aktualnych współwłaścicieli obiektu stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 51 ust. 7 p.b. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego (uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych) oraz obowiązek wykonania określonych robót budowlanych celem doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Powyższego wniosku, na jakim oparł się w sprawie WINB, utrzymując w mocy decyzję PINB z [...] maja 2022r. Sąd jednakże nie podziela, uznając go co najmniej za przedwczesny.

Bezsporne w przedmiotowej sprawie jest, że ww. obiekt został zrealizowany w oparciu o decyzję Naczelnika Miasta i Gminy w I. K., na mocy której udzielono małżonkom P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego według projektu typowego [...] na działce nr [...]. Bezsporne również jest, że ww. pozwolenie na budowę poprzedzone było decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w I. K. z dnia [...] lipca 1984r. w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego pod budowę budynku mieszkalnego i gospodarczego zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy I. K.. Powyższą decyzją zatwierdzono Skarżącym plan realizacyjny pod budowę projektowanej zabudowy budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego w obrębie planu zagospodarowania działki oznaczonej literami ABCD, na działce nr [...] o powierzchni 0.08 ha.

Powyższe decyzje zostały wydane na podstawie przepisów ustawy z 24 października 1974r. Prawo budowlane. Także realizacja obiektu budowlanego nastąpiła w procesie budowlanym prowadzonym na podstawie przepisów tej ustawy.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1974r. roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można było rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Realizacja obiektu budowlanego w oparciu o pozwolenie na budowę oraz zgodnie z warunkami zatwierdzonego planu realizacyjnego oznacza co do zasady, że inwestor nie dopuścił się samowoli budowlanej. Jedynie w sytuacji, gdyby wybudowano zupełnie inny budynek, o innym przeznaczeniu, to można byłoby twierdzić, że budowę wykonano w warunkach samowoli budowlanej. Podobny pogląd dominuje w orzecznictwie sądowym, zgodnie z którym dla inwestycji realizowanych na podstawie Prawa budowlanego z 1974 r. znaczny upływ czasu i posiadanie szeregu innych dokumentów potwierdzających legalne wybudowanie danego obiektu pozwala na uznanie, że został on wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, a zaistnienie samowoli budowalnej ma miejsce tylko wtedy, gdy zostanie to udowodnione ponad wszelką wątpliwość (por. wyrok NSA z 10 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OSK 590/11, wyrok NSA z 16 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1705/11, wyrok NSA z 9 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 928/17, wyrok NSA z 19 czerwca 2020 r., sygn. akt II OSK 242/20 – dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa,.gov.pl).

Nie może również budzić wątpliwości, że zasadą prawa budowlanego pozostaje, iż inwestor, realizując obiekt budowlany na podstawie udzielonego pozwolenia na budowę, jest związany treścią decyzji i nie może w sposób samodzielny zmieniać jej ustaleń i warunków. Budowa obiektu budowlanego z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę bez uzyskania decyzji zmieniającej pozwolenie stanowi samowolę budowlaną w części dotyczącej tych odstępstw. W konsekwencji w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem organ nadzoru budowlanego, stosownie do treści art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b., zobowiązany jest nałożyć decyzją obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b.). Powyższa zasada ma zastosowanie również do robót budowlanych zrealizowanych na podstawie pozwolenia na budowę wydanego na podstawie przepisów p.b. z 1974 r.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sytuacji zebrania przez organy nadzoru budowlanego dowodów potwierdzających, że budynek mieszkalny został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę i zatwierdzonym planem realizacyjnym, będzie świadczyło o tym, że Skarżący nie dopuścili się samowoli budowlanej.

Powołanie się zaś na ww. przepisy regulujące procedurę naprawczą nakładało zaś na organy nadzoru budowlanego obowiązek dokonania wyczerpujących ustaleń faktycznych w celu określenia, czy w konkretnym przypadku doszło do wykonania robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. W ich ramach organy powinny szczegółowo ustalić, czy i jakich odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę dopuścił się inwestor i które z tych odstępstw mają charakter istotny w rozumieniu przepisów p.b. W dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości teza, zgodnie z którą ciężar wykazania, że inwestor dopuścił się istotnych odstępstw ciąży na organie nadzoru budowlanego, który w tym zakresie powinien kierować się jednoznacznymi wnioskami pozwalającymi, z jednej strony, przypisać inwestorowi określone zachowanie utożsamiane z istotnym odstępstwem od projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę, a z drugiej - wyjaśnić, dlaczego działaniu inwestora należy nadać tego rodzaju kwalifikację prawną. W wyroku z 16 czerwca 2020 r. sygn. II OSK 3714/19 (dostępny na stronie jw.) Naczelny Sąd Administracyjny trafnie w tym kontekście zauważył, że niedopuszczalne jest domniemanie dopuszczenia się przez inwestora odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę i obciążanie go obowiązkiem sporządzenia zamiennego projektu budowlanego na podstawie m.in. niesprecyzowanych lub niedostatecznie zweryfikowanych przypuszczeń. Wywołuje to bowiem skutki społeczno-gospodarcze niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie.

Niesporne w sprawie pozostaje, że rozwiązania projektowe wynikające z włączonej do akt sprawy decyzji Naczelnika Gminy Miasta i Gminy I. K. z [...] lutego 1985r. przewidywały budowę budynku mieszkalnego według typowego projektu W-014. Nie jest równocześnie objęte spornością, że w wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych na działce nr ew. [...], stwierdzono zlokalizowanie na niej budynku mieszkalnego konstrukcji murowanej z wykonaną dodatkową (w odniesieniu do typowego projektu) kondygnacją mieszkalną. Organy nadzoru budowlanego przyjęły, że budynek został rozbudowany do wysokości ok. 7,35 m - co przekracza 2% założeń projektowych (które - wg. projektu W-014 - przewidywały wysokość od 5,15 do 6,64 m) i wypełnia tym samym dyspozycję art. 36a ust. 5 pkt 2 lit. b p.b.

Z takim poglądem nie można się jednakże zgodzić. W ocenie Sądu obarczony jest on bowiem istotną wadliwością z tego powodu, że przytoczona przez organy odwoławczy treść art. 36a ust. 5 p.b. każe uznać, że WINB, poddając ocenie przypisywane Skarżącym istotne odstąpienie od projektu budowlanego, posłużył się definicją tego pojęcia obowiązującą w dacie rozstrzygania a nie w momencie zachowania inwestora (Skarżących), które miałoby być w postępowaniu naprawczym prowadzonym przez organ nadzoru budowlanego sankcjonowane. Zdaniem Sądu, charakter analizowanych przepisów nakazuje tymczasem posłużenie się sposobem rozumienia pojęcia "istotnego odstępstwa" od projektu, które obowiązywało w dacie wykonania robót budowlanych, gdyż tylko poprzez wykazanie, że inwestor dopuścili się naruszenia obowiązku, który na nim w dacie budowy budynku mieszkalnego spoczywał, możliwe jest podważenie legalności przebiegu procesu inwestycyjnego.

Wymaga w tym kontekście zauważenia, że art. 36a ust. 5 p.b. w postaci, która zawiera wskazania co do tego, jakie odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego należy uznać za istotne, obowiązuje od 31 maja 2004 r. w wyniku wejścia w życie art. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888). Wcześniej przepisy prawa budowlanego nie zawierały definicji istotnych odstępstw od zatwierdzonego pozwoleniem na budowę projektu budowlanego. Jednocześnie przepisy przejściowe zawarte w ww. ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane nie obejmowały sytuacji, która polega na tym, że od zatwierdzonego projektu budowlanego odstąpiono przed wejściem jej w życie, w szczególności w związku z realizacją budowy budynku na podstawie pozwolenia na budowę wydanego na podstawie przepisów p.b. z 1974 r. Oznacza to, że definicję istotnych odstępstw od zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę projektu budowlanego zawartą w art. 36a ust. 5 p.b. powinno się stosować jedynie do robót budowlanych, które zostały wykonane po 31 maja 2004 r. Natomiast odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, których dopuszczono się przed tym dniem, powinny być oceniane bez bezpośredniego nawiązywania do tejże definicji, przy jednoczesnym uwzględnieniu, że organy w tym zakresie cieszyły się szerokim marginesem swobodnego uznania (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2019 r. sygn. II OSK 3174/18; wyrok NSA z 10 grudnia 2019 r. sygn. II OSK 213/18; wyrok NSA z 24 sierpnia 2016 r. sygn. II OSK 2957/14 – dostępne na stronie jw.). WINB przytoczył w niniejszej sprawie treść art. 36a ust. 5 p.b. w brzmieniu, które zostało nadane temu przepisowi ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471), błędnie uznając, że zastosowanie wskazanej regulacji wynika z art. 28 pkt 1 i 2 w zw. z art. 25 ww. ustawy. Regule, zgodnie z którą do spraw uregulowanych w p.b. wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy art. 36a ust. 5 p.b. należy stosować w nowym brzmieniu nadanym tą ustawą powinno się nadawać znaczenie normatywne odpowiadające funkcji tej regulacji. Wyłączeniu z zakresu normowania powołanego przepisu podlegają te stany faktyczne, w których wdrożenie postępowania naprawczego uzależnione jest od zakresu tego obowiązku, wobec czego tenże musi się odnosić ściśle do brzmienia przepisów p.b. w dacie prowadzenia ocenianych robót budowlanych. Sąd jednocześnie podkreśla, że przepisy ustawy Prawo budowalne z 1974r. nie przewidywały instytucji " istotnego odstępstwa" od projektu budowlanego - co nie oznacza, że inwestor mógł realizować inwestycję w sposób dowolny, bez zachowania reżimu warunków pozwolenia na budowę i zatwierdzonego planu realizacyjnego. W tej kwestii w pełni należy podzielić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt II OSK 1080/20 (dostępny na stronie jw.), zgodnie z którym: "Nie jest zasadne stanowisko, że w sytuacji kiedy obowiązujące w dacie wydawania pozwolenia budowlanego przepisy prawa nie przewidywały instytucji istotnego odstępstwa od projektu zagospodarowania, nie można postawić takiego zarzutu inwestorowi i zobowiązać go do doprecyzowania tego odstępstwa do stanu zgodnego z prawem. W istocie jest wręcz odwrotnie, bowiem w sytuacji braku stosownej regulacji w Prawie budowlanym w tym zakresie, każde odstępstwo od warunków projektu lub pozwolenia na budowę wymagało uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, z tym że możliwe to było jedynie na zasadach ogólnych określonych w art. 155 k.p.a. Istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego jest takie odstąpienie, które powoduje zmianę ustalonych w decyzji warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, zmianę przeznaczenia obiektu budowlanego, czy jego usytuowania. Co do zasady zatem zmiana usytuowania obiektu budowlanego w stosunku do usytuowania przyjętego w zatwierdzonym projekcie budowlanym "istotnie" narusza ten projekt."

W ocenie Sądu należy zatem przyjąć, że każde odstępstwo od projektu budowlanego lub pozwolenia na budowę wymagało uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę na zasadach ogólnych - określonych w art. 155 k.p.a. Inwestor decydując się na odstępstwa od projektu budowlanego - w stanie prawnym obowiązującym w czasie realizacji spornego obiektu - był zobowiązany uzyskać decyzję o zmianie pozwolenia na budowę na bardziej restrykcyjnych niż obecnie obowiązujące warunkach określonych w art. 155 k.p.a. W stanie prawnym wyznaczonym przepisami Prawa budowlanego obowiązującego w dacie wydawania pozwolenia na budowę i realizacji spornej inwestycji przepis ten stanowił samodzielną podstawę zmiany decyzji w ramach tego samego stanu faktycznego i prawnego, w tym decyzji o pozwoleniu na budowę. W aktualnym stanie prawnym tryb opisany w dyspozycji przepisu art. 155 k.p.a. nie ma zastosowania do rozpoznania wniosku o zmianę decyzji pozwolenia na budowę, zgodnie bowiem z przepisem art. 155 k.p.a. zmiana decyzji ostatecznej jest możliwa wtedy, gdy nie sprzeciwia się temu przepis szczególny. Takim przepisem szczególnym, wyłączającym stosowanie art. 155 k.p.a., jest obecnie art. 36a p.b.

Z tych względów w rozpoznawanej sprawie istotne i niezbędne jest ponad wszelką wątpliwość najbardziej dokładne osadzenie w czasie realizacji obiektu mieszkalnego w celu zastosowania właściwych przepisów prawa do zbadania zgodności obiektu z wydanymi decyzjami: zatwierdzonym planem realizacyjnym i pozwoleniem na budowę. W sytuacji, gdy przepisy Prawa budowlanego, obowiązujące w dacie realizacji spornego obiektu, nie definiowały pojęcia istotnego bądź nieistotnego odstępstwa od warunków udzielonego pozwolenia na budowę, ocena, z jakim odstępstwem mamy do czynienia uzależniona powinna być od okoliczności konkretnego przypadku. Okoliczność, czy w danej sytuacji odstąpienie inwestora zostanie uznane za istotne czy nieistotne, wymaga wnikliwej i wszechstronnej oceny organu nadzoru budowlanego, przy uwzględnieniu charakteru inwestycji oraz zasad ogólnych. Samo jednak znaczenie terminu "istotne" nakazuje ukierunkować uwagę na naruszenia norm, które mają charakter kwalifikowany z punktu widzenia wyrażonych przez prawodawcę wartości priorytetowych oraz norm, których wagę prawodawca w taki, czy inny sposób podkreślił w przepisach Prawa budowlanego.

W przedmiotowej sprawie organy zgodnie przyjęły, że budynek mieszkalny został zrealizowany niezgodnie z zatwierdzonym typowym projektem budowlanym [...], a odstępstwa od projektu budowlanego oceniły między innymi poprzez pryzmat pomiarów wysokości budynku. W tym miejscu Sąd zwraca uwagę, że przedłożony do akt administracyjnych opis techniczny projektu [...] zawiera odręczne poprawki, sugerujące dokonanie zmian w odniesieniu do projektu typowego już na etapie udzielania pozwolenia na budowę. W ocenie Sądu w celu zbadania niezgodności zrealizowanego obiektu z projektem budowlanym, w pierwszej kolejności należy ustalić, czy rzeczywiście przedmiotowy budynek został zrealizowany wg typowego projektu [...] (jak zdaje się przyjmować organ odwoławczy oraz organ I instancji), czy też decyzją z 13 lutego 1985r. zatwierdzono projekt [...] zaadaptowany na potrzeby konkretnej inwestycji (tj. z pewnymi zmianami w odniesieniu do opisu technicznego typowego projektu określanego [...]).

W celu wyjaśnienia powyższych wątpliwości organ powinien przeanalizować dokumenty zgromadzone w sprawie (załączniki do decyzji o pozwoleniu na budowę) i ocenić, czy inwestor zrealizował całkowicie odmienny obiekt od typowego projektu budowlanego – tj. o innych parametrach i lokalizacji, czy też zrealizowano obiekt budowlany jedynie z odstępstwami od warunków pozwolenia na budowę, kwalifikowanych jako istotne.

W tym miejscu należy się odnieść do kwestii usytuowania budynku względem granic działki nr [...], na której został zaprojektowany. Sąd zauważa, że decyzja z [...] lutego 1985r. zezwala na realizację budynku mieszkalnego na działce nr [...], a poprzedzająca ją decyzja Urzędu M. i Gminy I. K. z [...] lipca 1984r., (zatwierdzająca plan realizacji pod budowę budynku mieszkalnego i gospodarczego) odnosi się do działki nr [...] o powierzchni 0,08 ha. Organy nie poddały analizie powierzchni działki, na której zrealizowany został budynek mieszkalny. Działka nr [...] zgodnie z informacją o działce z [...] listopada 2021r. (k. 2 akt adm.), posiada powierzchnię 0,08 ha, czyli tą samą co teren działki [...], objęty decyzją zatwierdzającą plan realizacji inwestycji. Co więcej organy nie wypowiedziały się, czy usytuowanie ściany szczytowej budynku bezpośrednio przy granicy z działką jest niezgodne z zatwierdzonym projektem, czy też projekt przewidywał taką lokalizację i jaką lokalizację przewidywał plan realizacji inwestycji skoro odnosi się on do działki oznaczonej odmiennie niż w decyzji zatwierdzającej projekt budowlany. Zrealizowanie przedmiotowego budynku w odstępstwie od projektu budowlanego (co do jego lokalizacji) WINB ustalił wyłącznie w odniesieniu do typowego projektu [...], pomijając wyjaśnienie czy doszło do wprowadzenia zmian w tym projekcie na etapie jego zatwierdzania. Organ wskazał jednocześnie, że nie udało się pozyskać załącznika graficznego stanowiącego integralną część decyzji zatwierdzającej plan realizacji inwestycji – co w ocenie WINB uniemożliwia odniesienie się do lokalizacji obiektu objętej zatwierdzonym planem realizacyjnym, a stanem aktualnym. Sąd zauważa, że wobec braku załącznika graficznego stanowiącego integralną część wymienionej decyzji Naczelnika M. i Gminy w I. K. z [...] lipca 1984 r. nie można wykluczyć, że takiego załącznika nie było. Brak tej dokumentacji, nie może być jednak odczytywany na niekorzyść Skarżących, zwłaszcza w sytuacji, gdy organ i uczestnicy postępowania nie dysponują dowodami przeciwnymi.

W sprawie istotną okolicznością, także nie wyjaśnioną w sposób wyczerpujący przez organy nadzoru budowlanego, jest kwestia odległości budynku mieszkalnego od granicy działki. Na podstawie dokumentów z Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego we [...] organy ustaliły, że nastąpił podział geodezyjny działki nr [...] (wskazanej jako działka inwestycyjna w decyzji zatwierdzającej plan realizacji inwestycji), ujawniony w operacie ewidencji gruntów i budynku w 2016r. Organ I instancji nie ustalał kiedy doszło do podziału geodezyjnego. WINB przyjął zaś, że nastąpiło to już po zrealizowaniu budowy przedmiotowego obiektu. Okoliczność ta wymaga poczynienia dokładniejszych ustaleń albowiem późniejszy, niż data wykonania robót budowlanych, podział działki inwestycyjnej (tzw. podział wtórny), na której zrealizowany został budynek, nie daje podstaw do dokonywania oceny legalności robót budowalnych w aspekcie zasadności wydania decyzji nakazowej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z ust. 7 p.b., przy uwzględnieniu stanu faktycznego, jaki ów podział spowodował. W sprawie należy jednoznacznie wyjaśnić, czy usytuowanie ściany szczytowej bezpośrednio przy granicy z działką nr [...] nastąpiło wskutek odstępstwa od projektu budowlanego, czy też na skutek podziału nieruchomości i powstania aktualnej granicy między działkami, inaczej mówiąc - czy pierwotnie budynek został usytuowany zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i planem realizacji inwestycji, czy też inwestorzy dokonali zmiany lokalizacji budynku w odniesieniu do zatwierdzonego projektu budowlanego. Wtórny podział nieruchomości nie może być zatem w niniejszej sprawie przesądzający o nałożeniu na Skarżących obowiązków wykonania robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. Przepis ten nie będzie miał zastosowania w sytuacji ustalenia, że do naruszenia granic działki nr [...] nie doszło w wyniku odstępstwa od projektu budowlanego, lecz w związku ze zmianą przebiegu granicy między działkami, która nastąpiła po zakończeniu budowy.

Sąd nadto zauważa, że zaskarżoną decyzją, w oparciu o ww. art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., organy nałożyły na Skarżących nie tylko obowiązek przedstawienia projektu zamiennego lecz również nakazały wykonanie określonych robót budowlanych ("obcięcie połaci dachu") w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem – tj. § 12 rozporządzenia.

W związku z tym w pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że co do zasady zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia jego przepisy stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych - a zatem obiektów dopiero powstających. Wyjątek został określony jednie w § 207 ust. 2. Z ww. przepisów wynika, że przepisy rozporządzenia mogą mieć zastosowanie do budynków już istniejących w ograniczonym bardzo zakresie. Zastosowanie to zostało ograniczone do przepisów dotyczących bezpieczeństwa pożarowego, wymiaru schodów, oświetlenia awaryjnego. Wyjątek ten nie obejmuje zatem kwestii usytuowania budynku (zrealizowanego przed wejściem w życie rozporządzenia) względem granic działki.

Po drugie zauważyć też należy, że zgodnie z brzmieniem art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. organ nadzoru budowlanego - w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Przepis ten znajduje zastosowanie, gdy roboty budowlane prowadzone są na podstawie ważnego pozwolenia na budowę, ale jednocześnie organy stwierdziły, że doszło do istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę.

W sytuacji ustalenia, że inwestor dopuścił się istotnych odstąpień od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, organ określić może jedynie kierunek działań inwestora, pozostawiając mu przy tym swobodę w zakresie sposobu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. To obowiązkiem projektanta jest opracowanie projektu zamiennego zgodnie z przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, a także w sposób zapewniający doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Projekt budowlany zamienny powinien przy tym uwzględniać zmiany wynikające z wykonanych już robót budowlanych. Obowiązkiem organu jest sprawdzenie projektu zamiennego w zakresie objętym regulacją art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, mającą odpowiednie zastosowanie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. Organ administracji nie ma bowiem możliwości przed sporządzeniem projektu budowlanego zamiennego przeprowadzenia pełnej oceny dokonanych robót budowlanych pod względem ich zgodności z prawem. Do dokonania tej oceny niezbędne jest zaś wykonanie przez uprawnioną osobę projektu zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas zrealizowanych robót. Obowiązkiem projektanta jest opracowanie projektu zamiennego w sposób zgodny z przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, a także zapewniający doprowadzenie wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem (por. wyroki NSA z 28 września 2011 r. II OSK 1386/10 oraz z 23 kwietnia 2013 r. II OSK 1420/12 – dostępne na stronie jw.).

Po trzecie - zauważyć trzeba, iż konstrukcja art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. daje organowi orzekającemu w sprawie dwa uprawnienia: pierwsze - do nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych i drugie - nałożenia wykonania określonych czynności lub robót budowlanych. Z brzmienia tego przepisu wynika zatem, iż o ile nałożenie pierwszego obowiązku jest obligatoryjne, to drugiego już tylko fakultatywne i uzależnione od zaistniałych potrzeb konkretnej sprawy.

W ocenie Sądu w sytuacji ustalenia, że doszło w sprawie do następczego ujawnienia zmiany granic działek (już po zrealizowaniu budowy i przyjęciu przez organ zawiadomienia o zakończeniu budowy) to okoliczność ta nie będzie stwarzała podstaw do nałożenia na Skarżących w ramach art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. dodatkowo obowiązku wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Funkcją postępowania naprawczego prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego nie jest bowiem sprawowanie ochrony właściciela działki sąsiedniej przed wkraczaniem w jego sferę praw cywilnych (zob. wyrok NSA z 7 maja 2014 r., II OSK 2894/12 – dostępny na stronie internetowej jw.). Celem postępowania naprawczego jest bowiem doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, ale w aspekcie przepisów prawa administracyjnego a nie cywilnego. Kwestie z zakresu prawa własności związane z jego naruszeniem, wbrew stanowisku WINB, leżą poza zakresem właściwości organów nadzoru budowlanego.

W sytuacji natomiast ustalenia przez organy, że inwestorzy posadowili budynek mieszkalny niezgodnie z projektem budowlanym (w warunkach istotnego odstępstwa od projektu budowlanego), to dopuszczalne byłoby nałożenie na Skarżących obowiązku wykonania częściowej rozbiórki połaci dachu w takim zakresie, w jakim przekroczono granice działki (tu na marginesie warto podnieść, że "obcięcie połaci dachu" nie jest określeniem precyzyjnym i znanym prawu budowlanego). Jednocześnie przed sformułowaniem takiego obowiązku organy nadzoru budowlanego (jako organy wyspecjalizowane) powinny dokonać oceny, czy nakaz rozbiórki połaci dachu w części w ogóle jest możliwy do wykonania z technicznego punktu widzenia. Jeśli tak, to powinno to stać się elementem zamiennego projektu budowlanego, wyraźnie wskazanym przez organ nakładający obowiązek sporządzenia takiego projektu.

Powyższe kwestie, co oczywiste, rzutują w sposób bezpośredni na ocenę tak istnienia podstaw do prowadzenia z udziałem Skarżących postępowania w sprawie dopuszczenia się istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu lub innych warunków pozwolenia na budowę, jak i na zakres przedmiotowy tego postępowania. Brak dokonania wszechstronnej oceny wszystkich okoliczności rozpatrywanego przez organ przypadku i dokonania w sprawie wniosków opartych o analizę całego materiału dowodowego w tych warunkach sprawia, że zaskarżona decyzja WINB i poprzedzająca ją decyzja PINB, uchybiają przepisom określającym sposób prowadzenia postępowania wyjaśniającego (art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.).

Rzeczą organu przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie uwzględnienie przedstawionej oceny prawnej w ramach wszczętego z urzędu postępowania naprawczego zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a. PINB uzupełniając w niezbędnym zakresie materiał dowodowy powinien wypowiedzieć się przede wszystkim odnośnie do tego, czy budynek mieszkalny i w jakim zakresie objęty jest zatwierdzoną przez właściwy organ dokumentacją projektową. Kiedy doszło do podziału geodezyjnego działki nr [...] i wyodrębnienia działki nr [...] Na tej podstawie możliwe będzie rozważenie, czy uwarunkowania faktyczne rozpatrywanej sprawy sprawiają, że zasadnym jest uznanie, iż zlokalizowana na działce nr [...] zabudowa stanowiąca przedmiot postępowania została zrealizowana w warunkach istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu. W tym zakresie organy nadzoru budowlanego powinny swoją ocenę tym niemniej oprzeć na regulacji prawnej przewidzianej w p.b. z 1974 r., a zastosowanie przepisów p.b. odnieść wyłącznie do ram prawnych wyznaczających tryb wdrożonego postępowania i rodzaj decyzji, która powinna zostać wydana (art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b.).

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., biorąc pod uwagę wysokość wniesionego wpisu, uiszczonej opłaty od udzielonego pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł.