Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 783/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 91 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 446
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
article: art. 10, art. 13 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 2058
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 15 listopada 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2017 roku sprawy ze skargi G. T. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] lipca 2017 roku Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf dla zbiorowego odprowadzenia ścieków oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...], działając na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm.) orzekł nieważność uchwały nr [...] Rady Miejskiej T. z dnia [...] maja 2017 r. w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf dla zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Miasta i G. T. na okres od dnia [...] lipca 2017 r. do [...] lipca 2018 r. - ze względu na istotne naruszenie prawa.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Wojewoda wyjaśnił, że przedmiotową uchwałę Rada Miejska T. podjęła na sesji w dniu 31 maja 2017 r. Jako podstawę prawną uchwały powołano art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 1, 20 i 24 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 07 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jedn. Dz U. z 2017 r. poz. 328, dalej jako "ustawa"). Uchwała została doręczona Wojewodzie w dniu 06 czerwca 2017 r.

Zgodnie z regulacją art 24 ust. 2 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków spółka [...] Sp z o. o. przedstawiła Burmistrzowi T. wniosek o zatwierdzenie taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na oznaczony okres. W ocenie Burmistrza przedłożone taryfy opracowane zostały w sposób prawidłowy.

W dniu [...] maja 2016 r. Rada Miejska T. pomimo pozytywnej weryfikacji taryf przez Burmistrza T. podjęła uchwalę w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf dia zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Miasta i G. T. na okres od dnia [...] lipca 2017 r. do [...] lipca 2018 r. Dokonując oceny legalności przedłożonej uchwały Wojewoda uznał, że została ona podjęta z istotnym naruszeniem art. 24 ust. 5 ustawy. Z art. 20 ust. 3 ustawy wynika, że ceny i stawki opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków mogą być zróżnicowane dla poszczególnych grup taryfowych, jeżeli różne są koszty świadczenia tych usług dla poszczególnych grup taryfowych. Podstawą określenia stawek i opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków są niezbędne przychody alokowane na poszczególne grupy taryfowe (art. 20 ust. 2 ustawy), przy czym ustalając te przychody uwzględnia się w szczególności poniesione w poprzednim roku obrachunkowym koszty związane ze świadczeniem tych usług z uwzględnieniem planowanych zmian tych kosztów w roku obowiązywania taryfy, zmiany warunków ekonomicznych, wielkość usług i warunki ich świadczenia oraz koszty wynikające z planowanych wydatków inwestycyjnych (art. 20 ust. 4 powołanej ustawy). Na podstawie zaś art. 23 ust. 1 i 2 ustawy Minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa został zobowiązany do określenia, w drodze rozporządzenia, szczegółowych sposobów określania taryf biorąc pod uwagę m.in. podatki i opłaty niezależne od przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego.

Wojewoda zwrócił uwagę, że w orzecznictwie utrwalony został pogląd, zgodnie z którym rada podejmując uchwałę o odmowie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków musi wskazać konkretne przepisy, które zostały naruszone przez przedsiębiorstwo przy sporządzaniu taryf. Przepisy te powinny być wskazane w podstawie prawnej lub w uzasadnieniu uchwały, które może mieć formę załącznika do uchwały i stanowić jej integralną część. Rada odmawiając zatwierdzenia taryf winna więc wykazać ich sprzeczność z przepisami w sposób na tyle jednoznaczny, aby podważyć pozytywne ustalenia organu wykonawczego gminy.

Zgodnie z art. 24 ust. 5 in fine ustawy przesłankę podjęcia uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf stanowi sporządzenie ich niezgodnie z przepisami. Przepis ten ma blankietowy charakter. Cechą takich przepisów jest to, że zaistnienie skutków prawnych wiążą z okolicznościami określonymi w innych przepisach. O tym, w jakich okolicznościach może dojść do odmowy zatwierdzenia taryf powołany przepis nie stanowi w sposób bezpośredni, lecz uzależnia podjęcie takiej uchwały od stwierdzenia, że taryfy sporządzono niezgodnie z przepisami. Konieczne jest zatem sięgnięcie do przepisów, które wyznaczają standardy legalności ustalonych taryf. Ustawodawca nie wskazuje konkretnie o jakie przepisy chodzi. W konsekwencji takiej techniki prawodawczej, podjęcie przez radę uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf musi się łączyć ze stwierdzeniem, jaki przepis prawa taryfy naruszają. Podstawę prawną takiej uchwały stanowi zatem nie tylko przepis art. 24 ust. 5 ustawy ale także wymagający współzastosowania inny przepis lub przepisy, których naruszenie świadczy o sporządzeniu taryf niezgodnie z przepisami. Podjęcie uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf musi zatem opierać się na stwierdzeniu naruszenia przy ich sporządzaniu określonych, konkretnych przepisów. Tylko wtedy organ nadzoru może dokonać kontroli legalności podjętej uchwały, do takiej kontroli nie są zaś wystarczające materiały związane z procedurą przygotowywania i podejmowania uchwały. W sytuacji gdy uchwala nie wskazuje na motywy odmowy i nie zawiera wskazania ani w podstawie prawnej ani w uzasadnieniu jakie przepisy zostały naruszone przy sporządzaniu taryf to narusza ona przepis art. 24 ust. 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Wojewoda zauważył, że w uzasadnieniu uchwały Rada podała jedynie, iż zaproponowane przez Spółkę taryfy naruszają art 20 i 24 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu. Zarówno art. 20 jak i art. 24 ustawy zbudowane są z kilku jednostek redakcyjnych, trudno więc wskazać, do jakiego konkretnego przepisu tej ustawy odwołuje się Rada. Nadto art. 20 ustawy odnosi się do czasu, na jaki ustalana jest taryfa, na jakiej podstawie ustalana, jest taryfa, różnicowania grup taryfowych czy w jaki sposób ustala się niezbędne koszty. Natomiast art. 24 dotyczy całej procedury zatwierdzenia taryf bądź odmowy ich zatwierdzenia, sposobu publikacji informacji o obowiązujących taryfach, czasu obowiązywania taryf oraz innych kwestii. Tak ogólnikowe powołanie się na naruszenie powyższych artykułów uniemożliwia ustalenie, który konkretny przepis zdaniem Rady został naruszony. Nawet gdyby Rada wskazała, czego jednak nie uczyniła, iż naruszony został art. 24 ust. 5 ustawy, to i tak należałoby stwierdzić, iż przepis ten stanowi jedynie legitymację dla organu stanowiącego gminy dla podjęcia uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf. Uprawnia ten organ do podjęcia uchwały o określonej treści. Dlatego też powołanie się, przy odmowie zatwierdzenia taryf, tylko na ten przepis, nie mogłoby być uznane za wystarczające. Odmowa zatwierdzenia taryf nie może być oparta wyłącznie na subiektywnej ocenie wysokości zaproponowanej taryfy lub na samym przekonaniu, że sporządzone one zostały na podstawie nierzetelnych kalkulacji i danych, wymaga natomiast wykazania jej nielegalności. W ocenie organu nadzoru Rada Miejska T. podejmując uchwałę z dnia [...] maja 2017 r. nie wskazała, .które z konkretnych norm prawnych naruszyła Spółka opracowując taryfy dla zbiorowego odprowadzania ścieków.

Z uzasadnienia uchwały wynika jedynie, iż w ocenie Rady taryfy zostały opracowane niezgodnie z zasadami i podstawowymi założeniami oraz celami, zgodnie z którymi taryfa nie może naruszać zasady "ochrony interesów odbiorców usług" i "optymalizacji kosztów". Powyższe w ocenie Rady powoduje, że taryfy naruszają regulacje art. 20 i 24 ustawy mające chronić interesy odbiorców usług świadczonych przez przedsiębiorstwo. Naruszenie zaś wskazanych zasad nastąpiło poprzez nieprawidłowe ustalenie kalkulacji kosztów do nowych taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków. Podany w kalkulacji taryf podatek od nieruchomości, który w główny sposób wpływa na cenę, nie jest przez spółkę uiszczany i jako taki nie powinien być w ogóle wykazywany.

Z powyższym stwierdzeniem Rady Wojewoda się nie zgodził. § 6 rozporządzenia Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz. U. z 2006 r. Nr 127, poz. 886 ze zm.) wprost bowiem wskazuje, iż przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne ustala niezbędne przychody dla potrzeb obliczenia taryfowych cen i stawek opłat planowanych na rok obowiązywania taryf, uwzględniając w szczególności koszty eksploatacji i utrzymania, w tym podatki i opłaty niezależne od przedsiębiorstwa (§ ó pkt 1 lit. b rozporządzenia). Mając zatem powyższe na uwadze nie sposób twierdzić, iż Spółka naruszyła prawo uwzględniając podatek od nieruchomości przy ustalaniu kosztów eksploatacji. Dla przedmiotowej kwestii całkowicie relewantny zaś jest fakt ewentualnego opóźnienia w zapłacie takiego podatku. Jako należność publicznoprawna podlega ona bowiem ewentualnej egzekucji.

Wojewoda podniósł, iż zarówno w treści uchwały jak i jej uzasadnieniu zabrakło wskazania naruszenia konkretnego przepisu a także uzasadnienia tego naruszenia. Brak wskazania przepisów niezgodnie z którymi zostały sporządzone taryfy jest bowiem istotnym naruszeniem prawa ze wskazanych już powodów. Usankcjonowanie takiego sposobu podejmowania uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf powodowałoby zupełną dowolność podejmowania decyzji w tej kwestii przez Radę Dodać również należy, że taryfa została pozytywnie zweryfikowana przez organ wykonawczy gminy w zakresie przyznanych mu kompetencji. W takiej sytuacji Rada odmawiając zatwierdzenia taryf winna wykazać ich sprzeczność z przepisami w sposób na tyle szczegółowy aby podważyć pozytywne ustalenia organu wykonawczego gminy, czego w niniejszej sprawie nie uczyniła.

Na marginesie organ nadzoru, wskazał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu nieprawomocnymi wyrokami z dnia 24 maja 2017 r sygn. akt IV SA/To 289/17 oraz z dnia 13 czerwca 2017 r. sygn. akt IV SA/Po 246/17 stwierdził nieważność uchwał nr [...] Rady Miejskiej T. z dnia 30 listopada 2016 r. o odmowie zatwierdzenia taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę Miasta i G. T. na okres od dnia [...] stycznia 2017 r. do dnia [...] grudnia 2017 r. oraz uchwały nr [...] Rady Miejskiej T. z dnia [...] listopada 2016 r. o odmowie zatwierdzenia taryf dla zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Miasta i G. T. na okres od dnia [...] stycznia 2017 r. do dnia [...] grudnia 2017 r.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu G. T. podnosząc zarzut naruszenia art. 24 ust. 5 ustawy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż Rada nie spełniła wymogu wskazania konkretnego przepisu prawa, który został naruszony przez Spółkę przy sporządzaniu taryf podczas gdy naruszony przepis prawa można wyinterpretować gdyż przepis art. 24 ust. 5 ustawy nie zawiera w ogóle nakazu uzasadniania uchwały podejmowanej w przedmiocie zatwierdzenia lub odmowy zatwierdzenia taryf lecz to w judykaturze utrwaliło się stanowisko, wedle którego prawidłowa odmowa zatwierdzenia taryf wymaga od rady wykazania niezgodności łych z przepisami, tj. przepisy te muszą być wyraźnie wskazane w uzasadnieniu uchwały i uzasadnienie uchwały powinno precyzyjnie wskazywać na czym polega naruszenie prawa; jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że rada gminy nie jest upoważniona do samodzielnej weryfikacji legalności i celowości sporządzania taryf lecz zatwierdza tylko taryfy pozytywnie zatwierdzone przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) odmowa ich zatwierdzenia następuje gdy w ocenie organu wykonawczego taryfy zostały sporządzone niezgodnie z przepisami prawa podczas gdy przepis art. 24 ust. 5 ustawy przyznaje radzie gminy kompetencję do zatwierdzenia taryf umożliwia jej jednocześnie realną kontrolę wysokości stosowanych cen i opłat za usługi świadczone przez przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zgodnie z art. 1 ustawy, akt ten określa zasady i warunki zbiorowego zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi oraz zbiorowego odprowadzania ścieków, w tym zasady działalności przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, zasady tworzenia warunków do zapewnienia ciągłości dostaw i odpowiedniej jakości wody, niezawodnego odprowadzania i oczyszczania ścieków, wymagania dotyczące jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, a także zasady ochrony interesów odbiorców usług, z uwzględnieniem wymagań ochrony środowiska i optymalizacji kosztów. Przepis ten określa podstawowe założenia i cele ustawy. Wynika z nich, że korzystanie z wyżej wymienionych usług powinno być ogólnie dostępne, a dostęp do nich nie może opierać się na dowolnych zasadach. W związku z tym organy gminy zostały wyposażone w instrumenty prawa mające zapobiegać podejmowaniu przez przedsiębiorstwa wodociągowo - kanalizacyjne działań skierowanych na osiągnięcie zysku, a to poprzez weryfikację przez wójta (burmistrza, prezydenta) a następnie radę gminy przedstawionej taryfy co do jej zgodności z przepisami ustawy i celowości ich ponoszenia (art. 24 ust. 4 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków).

Zgodnie z art. 24 ust. 5 ustawy rada gminy podejmuje bowiem uchwałę o zatwierdzeniu taryf albo o odmowie ich zatwierdzenia, jeżeli zostały one sporządzone niezgodnie z przepisami. Przepis ten przyznając radzie gminy kompetencję do zatwierdzenia taryf umożliwia jej jednocześnie realną kontrolę wysokości stosowanych cen i opłat za usługi świadczone przez przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne. Rada gminy oceniając legalność przedłożonych jej taryf jako wzorzec kontroli winna przyjąć przepisy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków normujące nie tylko materię ustalenia taryf i ich zatwierdzania, ale też zasady rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzenie ścieków, oraz warunki i sposób tych rozliczeń. Taryfy powinny być sporządzone w sposób uwzględniający odnoszące się do nich regulacje prawne zawarte w ustawie oraz innych aktach będących źródłem prawa, jak rozporządzenie czy akt prawa miejscowego i nie mogą być z tymi regulacjami sprzeczne.

Jednocześnie zgodnie z § 3 pkt 1b rozporządzenia opracowując taryfę przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne obowiązane jest zapewnić ochronę odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen i stawek opłat. W konsekwencji ustalenie przez radę gminy, iż wskutek zawyżenia któregoś z elementów w sposób nieuzasadniony, uderzający w odbiorców, wzrosły ceny, a tym samym przedsiębiorstwo naruszyło wskazaną powyżej normę Rozporządzenia, uprawnia i obliguje radę, stosownie do art. 24 ust. 5 ustawy do odmowy zatwierdzenia taryfy. Okoliczności, o których mowa powyżej, muszą jednak zostać przez radę gminy jednoznacznie stwierdzone i w sposób niezbity wykazane w uzasadnieniu uchwały odmawiającej zatwierdzenia taryf. Odmawiając zatwierdzenia taryf rada winna zatem wykazać ich sprzeczność z przepisami w sposób na tyle jednoznaczny aby podważyć pozytywne ustalenia organu wykonawczego gminy.

Z powyższego wynika, że rada gminy jest upoważniona do samodzielnej weryfikacji legalności i celowości sporządzania taryf i nie tylko zatwierdza tylko taryfy pozytywnie zatwierdzone przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta,) odmowa zaś ich zatwierdzenia następuje gdy w ocenie organu wykonawczego taryfy zostały sporządzone niezgodnie z przepisami prawa. Tak więc przepis art. 24 ust. 5 ustawy przyznaje radzie gminy kompetencję do zatwierdzenia taryf i umożliwia jej jednocześnie realną kontrolę wysokości stosowanych cen i opłat za usługi świadczone przez przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne. Zdaniem skarżącej art. 24 ust. 5 ustawy nie zawiera w ogóle nakazu uzasadniania uchwały podejmowanej w przedmiocie zatwierdzenia lub odmowy zatwierdzenia taryf, lecz to w judykaturze utrwaliło się stanowisko, wedle którego prawidłowa odmowa zatwierdzenia taryf wymaga od rady wykazania niezgodności tych z przepisami, tj. przepisy te muszą być wyraźnie wskazane w uzasadnieniu uchwały i uzasadnienie uchwały powinno precyzyjnie wskazywać na czym polega aruszenie prawa. Zdaniem skarżącej nawet w przypadku nie wskazania wprost przepisu, który można wyinterpretować wymóg wykazania niezgodności z prawem jest spełniony. W niniejszej sprawie Rada Miejska T. kierowała się interesem odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen i stawek opłat.

W istocie podstawą odmowy zatwierdzenia taryfy był § 3 pkl 1b w zw. z art. 7 rozporządzenia w sprawie określania wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sądy administracyjne stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swojej właściwości sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego.

Przedmiotem niniejszej skargi jest rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] lipca 2017 r., mocą którego orzeczono nieważność uchwały nr [...] Rady Miejskiej T. z dnia [...] maja 2017 r. w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf dla zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie Miasta i G. T. na okres od dnia [...] lipca 2017 r. do [...] lipca 2018 r. - ze względu na istotne naruszenie prawa.

Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Analiza całości przepisu art. 91 powołanej powyżej ustawy, w szczególności treść ust. 4, stanowiącego, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa, prowadzi przy tym do wniosku, że stwierdzenie nieważności uzasadnione jest wystąpieniem istotnego naruszenia prawa. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90 (art. 91 ust. 1 zd. 2 ustawy o samorządzie gminnym). W niniejszej sprawie warunek powyższy został spełniony.

W myśl art. 24 ust. 4 ustawy wójt (burmistrz, prezydent miasta) sprawdza, czy taryfy i plan zostały opracowane zgodnie z przepisami ustawy, i weryfikuje koszty, o których mowa w art. 20 ust. 4 pkt 1, pod względem celowości ich ponoszenia. Zgodnie z art. 24 ust. 5 ustawy rada gminy podejmuje uchwałę o zatwierdzeniu taryf, w terminie 45 dni od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, albo o odmowie zatwierdzenia taryf, jeżeli zostały one sporządzone niezgodnie z przepisami.

Oceniając legalność uchwały w sprawie odmowy zatwierdzenia taryf dla zbiorowego odprowadzania ścieków zauważyć należy, że zgodnie z art. 24 ust. 5 ustawy rada gminy zatwierdza w drodze uchwały taryfy za zbiorowe odprowadzanie wody i zbiorowe odprowadzanie ścieków, które określa przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne (art. 20 ust. 1 ustawy). W myśl przywołanego przepisu do kompetencji rady gminy należy także podjęcie uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf. Należy jednak podkreślić – na co słusznie wskazał organ nadzoru – że jedyną przesłanką uprawniającą organ gminy do przyjęcia takiej uchwały jest sporządzenie taryf niezgodnie z przepisami. Przy czym – jak słusznie wyjaśnił to Wojewoda, powołując się na stosowne orzeczenia sądów administracyjnych - rada gminy podejmując uchwałę o odmowie zatwierdzenia taryf musi wskazać konkretne przepisy, które zostały naruszone przez przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne przy sporządzaniu taryf, a przepisy te powinny być wskazane w podstawie prawnej lub w uzasadnieniu uchwały, który może mieć formę załącznika do uchwały i stanowić jej integralną część. I tak, w wyroku z dnia 15 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 2306/12, Baza NSA, Naczelny Sąd Administracyjny trafnie stwierdził, że rada gminy nie dokonuje samodzielnie weryfikacji, pod względem legalności i celowości, sporządzania taryf. Norma kompetencyjna zawarta w art. 24 ust. 4 i ust. 5 ustawy powinna być interpretowana na gruncie systemowych i funkcjonalnych reguł wykładni, w związku z unormowaniami regulującymi zasady i tryb ustalania taryf także w zakresie podziału kompetencji pomiędzy wójtem a radą. Rada gminy zatwierdza tylko taryfy pozytywnie zweryfikowane przez wójta, zaś odmawia ich zatwierdzenia, gdy w ocenie organu wykonawczego, taryfy sporządzone zostały niezgodnie z przepisami prawa. Zatem w przypadku zatwierdzenia taryf przez wójta gminy rada gminy nie może kwestionować prawidłowości ich ustalenia, a tym bardziej odmówić zatwierdzenia proponowanych taryf.

Powyższe stanowisko aprobowane jest także przez doktrynę. I tak, Karolina Ubysz w Komentarzu do art. 24 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (publ. Lex/El) - powołując się na wyrok WSA w Olsztynie z dnia 06 maja 2014 r., sygn. II SA/Ol 269/14, Baza NSA, wskazała, że rada gminy nie jest upoważniona do samodzielnej weryfikacji legalności i celowości sporządzania taryf. Zatwierdza ona tylko taryfy pozytywnie zweryfikowane przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), odmowa zaś ich zatwierdzenia następuje, gdy w ocenie organu wykonawczego taryfy zostały sporządzone niezgodnie z przepisami prawa. W przypadku zatwierdzenia taryf przez właściwy organ, rada gminy nie może kwestionować prawidłowości ich ustalenia, a tym bardziej odmówić ich zatwierdzenia

Podobnie Janusz Jerzy w opracowaniu pt. "Taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków" trafnie wyjaśnił, że "przepis art. 24 ust. 5 ustawy, stanowi jedynie legitymację dla organu stanowiącego gminy, dla podjęcia uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf – uprawnia ten organ do podjęcia uchwały o określonej treści. Dlatego też powołanie się, przy odmowie zatwierdzenia taryf, tylko na ten przepis, nie może być uznane za wystarczające. Podstawę dla podjęcia takiej uchwały stanowi nie tylko wskazana norma prawna, ale również inny przepis lub przepisy prawa materialnego, których naruszenie świadczyłoby o sporządzeniu taryf niezgodnie z prawem. Odmowa zatwierdzenia taryfy nie może być oparta wyłącznie na subiektywnej ocenie wysokości zaproponowanej taryfy lub na samym przekonaniu, że stawka opłat sporządzona została na podstawie nierzetelnych kalkulacji i danych - wymaga natomiast wykazania jej nielegalności. Kwestionując konkretne ustalenia taryf, czy też ustalenia faktyczne w oparciu o które zostały one sporządzone, Rada powinna wykazać, który przepis prawa zostały naruszony i precyzyjnie wskazać na czym owo naruszenie polega".

W niniejszej sprawie Rada Miejska T. odmówiła zatwierdzenia taryf nie wskazując żadnego przepisu prawa, który w jej ocenie został naruszony. Należy wyjaśnić, że skoro przedstawione Radzie taryfy zostały zatwierdzone przez Burmistrza, to żadna z powołanych przez Radę okoliczności nie uzasadnia podjęcia uchwały o odmowie ich zatwierdzenia. Przepis art. 24 ust. 5 ustawy stanowi bowiem jedynie legitymację dla organu stanowiącego gminy dla podjęcia uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf, czyli podjęcia uchwały o określonej treści. Nie jest jednak wystarczające w kontrolowanym przypadku powołanie się na ten przepis, gdyż w przypadku odmowy zatwierdzenia taryf rada musi wskazać przepis, którego naruszenie świadczyłoby o sporządzeniu taryf niezgodnie z prawem. Odmowa zatwierdzenia taryfy nie może być oparta na subiektywnej ocenie. Podstawą uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf nie może być też przekonanie radnych o potencjalnym sporządzeniu taryf na podstawie nierzetelnych kalkulacji i danych.

Reasumując rada gminy nie jest upoważniona do samodzielnej weryfikacji legalności i celowości sporządzania taryf. Zatwierdza ona tylko taryfy pozytywnie zweryfikowane przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), odmowa zaś ich zatwierdzenia następuje, gdy w ocenie organu wykonawczego taryfy zostały sporządzone niezgodnie z przepisami prawa. W przypadku zatwierdzenia taryf przez właściwy organ, rada gminy nie może kwestionować prawidłowości ich ustalenia, a tym bardziej odmówić ich zatwierdzenia (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 6 maja 2014 r., II SA/Ol 269/14, Baza NSA). W niniejszej sprawie organ wykonawczy pozytywnie zweryfikował taryfy. Rada nie była więc uprawniona do odmowy zatwierdzenia taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę na terenie Miasta i G. T..

Jak trafnie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 06 grudnia 2016 r., sygn. II GSK 3471/16, Baza NSA Rada podejmując uchwałę o odmowie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków musi wskazać konkretne przepisy, które zostały naruszone przez przedsiębiorstwo przy sporządzaniu taryf. Przepisy te powinny być wskazane w podstawie prawnej lub w uzasadnieniu uchwały, który może mieć formę załącznika do uchwały i stanowić jej integralną część. Przepis art. 24 ust. 5 ustawy, stanowi jedynie legitymację dla organu stanowiącego gminy, dla podjęcia uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf. Uprawnia ten organ do podjęcia uchwały o określonej treści. Dlatego też powołanie się, przy odmowie zatwierdzenia taryf, tylko na ten przepis, nie może być uznane za wystarczające. Odmowa zatwierdzenia taryfy nie może być oparta wyłącznie na subiektywnej ocenie wysokości zaproponowanej taryfy lub na samym przekonaniu, że sporządzone ona zostały na podstawie nierzetelnych kalkulacji i danych, wymaga natomiast wykazania jej nielegalności.

W niniejszej sprawie Rada Gminy w uzasadnieniu uchwały wskazała jedynie na naruszenie art. 20 i 24 ustawy. Rada nie wskazała żadnego innego przepisu prawa materialnego, który zostałby naruszony. Rada nie wyjaśniła na czym ewentualne naruszenie polega. Wskazała jedynie, że taryfa przedstawiona przez spółkę rodzi negatywne skutki dla mieszkańców.

Skoro zatem w zakwestionowanej uchwale nie wskazano konkretnych przepisów, które zostały naruszone przy sporządzaniu taryf, a taryfy zostały pozytywnie zatwierdzone przez wójta jako organ wykonawczy, to zaskarżona uchwała została podjęta z rażącym naruszeniem art. 24 ust. 5 ustawy, a Wojewoda zasadnie stwierdził jej nieważność zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.