Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 577/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-09-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 151, 174, 182, 183, 184, 189
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 191, art. 234 ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2233
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
article: art. 7, 19, 75, 77, 80, 84, 107, 151
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Korzeniowski Sędziowie: Sędzia NSA Ewa Kwiecińska Sędzia del. WSA Maciej Kobak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 696/22 w sprawie ze skargi E. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 4 kwietnia 2022 r. znak SKO.PW/4171/19/2022 w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 16 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 696/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę E. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 4 kwietnia 2022 r. znak SKO.PW/4171/19/2022 w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych

i prawnych sprawy.

W dniu 20 sierpnia 2019 r. do Urzędu Miejskiego w B. wpłynął wniosek E. W., S. W. oraz W. Z. w sprawie zmiany stanu wody na gruncie w miejscowości J. na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] własności M. B., P. B. i S. B.. Wnioskodawcy domagali się od Burmistrza B. wydania decyzji nakazującej wyżej wymienionym osobom naprawę rowu ziemnego wzdłuż granicy działek nr [...],[...] oraz [...].

Wniosek uzasadniono tym, że na sąsiednie działki została nawieziona ziemia

i zasypano rów oznaczony w mapach ewidencyjnych jako wody płynące. Na skutek tych zmian po kilkudniowych opadach deszczu na działce wnioskodawczyni E. W. (nr [...]) doszło do zalania ogródka, gnicia roślin, podtopienia domu

i zamakania fundamentów budynku od strony południowej.

Organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające pozyskując w poczet materiału dowodowego między innymi opinię biegłego. W oparciu o ten dokument wskazał, że według biegłego, szkody na działce nr [...] stanowiącej posesję nr [...] nie są spowodowane warunkami wodnymi ukształtowanymi na gruntach sąsiednich tj. działce nr [...].

Burmistrz Brzeska decyzją z dnia 25 stycznia 2022 r., znak: OS.6331.5.2019.MZ odmówił nakazania M. B., P. B.

i S. B. "naprawy rowu ziemnego wzdłuż granicy działek nr [...],[...] oraz [...] o parametrach: szerokość dna 0,25 cm, głębokość 0,35-0,50 cm na długości 50 m, zachowując spadek dna rowu na całej długości do odbiornika".

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że biegły stwierdził, iż brak jest przesłanek dla ustalenia zobowiązań prowadzących do usunięcia zmian w odpływie wody względem właściciela działki nr [...] położonej w J., sąsiadującej z działką

nr [...], na której wystąpiła szkoda.

Odwołanie wnieśli: S. W., E. W. i W. Z., zarzucając wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem reguł wskazanych w art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej: kpa) poprzez brak precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej decyzji, wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 84 § 1, art. 80 oraz 81a § 1 kpa poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, i poczynienia dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych, w szczególności ocenę materiału dowodowego w postaci opinii biegłego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie decyzją z dnia 4 kwietnia 2022 r. znak SKO.PW/4171/19/2022, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa., art. 234 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2020 r. poz. 310), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ II instancji podkreślił, że wydanie decyzji na podstawie art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne, wymaga ustalenia dwóch okoliczności: po pierwsze, czy właściciel gruntu dokonał zmiany stanu wody na gruncie i po drugie, czy zmiany te szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie. Tym samym pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie, a szkodliwym oddziaływaniem musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy.

Zgodnie dokonanymi ustaleniami szkody na działce [...], stanowiącej posesję nr [...] nie są spowodowane warunkami wodnymi ukształtowanymi na gruntach sąsiednich, stanowiących posesję nr [...], na działce [...] w J..

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie wniosła E. W., domagając się stwierdzenia jej nieważności, uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania.

Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne poprzez brak nałożenia obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego

i wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, w sytuacji gdy działania

i zaniechania właścicieli sąsiednich działek, determinowały podjęcie takich działań;

a także naruszenie szeregu przepisów prawa procesowego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoje stanowisko w sprawie.

Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę. W ocenie Sądu nieczytelność podpisu członka składu orzekającego nie prowadzi do stwierdzenia, że brak jest podpisu wymienionego członka składu. Nadmienił, że podpis to przede wszystkim napisany lub uwierzytelniony znak ręczny, który nie może być zastąpiony żadnym podpisem mechanicznym, np. faksymilą bądź kserograficzną odbitką własnoręcznego podpisu. Ten wymóg w ocenie Sądu

I instancji został w sprawie spełniony.

Sąd zaznaczył, że przyjmuje za własne ustalenia faktyczne organów poczynione w oparciu o opinię biegłego, co powoduje, że ustalenia te in extenso nie będą powtarzane.

Odnośnie zarzutu, czy sporny rów jest urządzeniem wodnym oraz czy sprawa nie powinna zostać przekazana Państwowemu Gospodarstwu Wodnemu Wody Polskie, Sąd wyjaśnił, że co prawda, jeżeli obowiązek utrzymania w należytym stanie danego urządzenia melioracji wodnej szczegółowej nie jest realizowany, to organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, jest zobowiązany nałożyć

w formie decyzji stosowne obowiązki, biorąc pod uwagę także treść pozwolenia wodnoprawnego, o ile zostało wydane; a także, że nie jest to kompetencja wójta,

o której stanowi art. 29 Prawa wodnego, to jednak na gruncie przepisu art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne organy nie są bynajmniej zobligowane do ustalania

i poszukiwania wszelkich powodów ujemnego dla danej strony spływu wód, lecz tylko powinny zbadać, czy pomiędzy konkretnym działaniem właściciela jednej nieruchomości istnieje związek przyczynowo - skutkowy wyrażający się

w negatywnej zmianie stanu wód na innych gruntach. Tylko bowiem w takim przypadku zasadne jest nakazanie takiemu właścicieli wykonania określonych prac.

Reasumując, zadaniem wójta było zbadanie, czy nie zachodzi sytuacja odprowadzania wód na działki sąsiednie. Tymczasem okazało się, że zarówno właścicielka działki nr [...] jak i właściciel działki nr [...] odprowadzają wody do rowu, z którego wody się rozlewają na działkę [...] i następnie na działkę nr [...].

Właściciel działki nr [...] nie spowodował ingerencji bezpośrednio na działkę

sąsiednią; przeciwnie, na skutek podwyższenia terenu i ogrodzenia – zmniejszył natężenie spływu wód w kierunku rowu (północnym). Wobec tego prawidłowo decyzja odmawiała wydania mu nakazu naprawy rowu w oparciu o art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne.

Na koniec Sąd nadmienił, że nie miało znaczenia dla badania sprawy z punktu widzenia art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne, jaki charakter ma rów, bowiem zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 3 marca 2008 r. II OSK 160/07 "Przepisy art. 29 Prawa wodnego odnoszą się do stanu wody na gruncie rozumianego, jako pewien stan faktyczny, niekoniecznie związany z prawnie uregulowanymi sposobami korzystania z wód i istniejący w oderwaniu od faktu jego ujawnienia w rejestrach urzędowych. Ustalenie, czy rów przebiegający przez nieruchomość, którego istnienie oraz późniejsze zasypanie ma charakter bezsporny, stanowi urządzenie wodne ujęte w katastrach wodnych, nie może mieć żadnego wpływu na prawidłowość zastosowania w sprawie art. 29 Prawa wodnego".

Powyższy wyrok zaskarżyła skarżąca w całości zarzucając mu naruszenie prawa materialnego i procesowego, tj.:

1. art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne, dalej: "ustawa", poprzez uznanie, że nie jest konieczne nałożenie obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego i wykonania urządzeń zapobiegających szkodom,

w sytuacji gdy działania i zaniechania właścicieli sąsiednich działek, determinowały podjęcie takich działań;

2. art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: ppsa)

w zw. z art. 107 § 1 pkt 8 kpa, poprzez oddalenie skargi i uznanie, że zaskarżona decyzja Kolegium zawiera podpis, w sytuacji gdy kreski nakreślonej pastą długopisową nie sposób w niniejszej sprawie uznać nawet za parafę;

3. art. 151 ppsa w zw. z art 7 kpa, art. 77 § 1 kpa, 107 § 3 kpa, poprzez zaakceptowanie braku wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania materiału dowodowego celem ustalenia, czy i kiedy nastąpiła zmiana stosunków wodnych, czy ta zmiana była wywołana działaniem właściciela gruntu, na czym polegały działania właściciela gruntu i czy wywierają one niekorzystny wpływ na działki sąsiednie, jaki był ostatni stan wody na gruncie, czy doszło do jego zmiany, zwłaszcza czy nastąpiła zmiana kierunku lub zablokowanie odpływu wody opadowej, a jeśli tak, to na czym polegała zmiana stanu wody, wreszcie, czy dokonane zmiany szkodliwie wpływają na sąsiednie grunty;

4. art 151 ppsa w zw. z art 7 kpa, art 77 § 1 kpa, 107 § 3 kpa w zw.

z art. 19 kpa poprzez zaakceptowanie niewyjaśnienia, czy przedmiotowy rów jest urządzeniem wodnym (niezależnie od tego czy widnieje

w ewidencji), a w konsekwencji brak bezspornego ustalenia, iż sprawa należała do właściwości organów orzekających w sprawie, a nie powinna być przekazana według właściwości do rozpoznania przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie;

5. art. 151 ppsa w zw. z art. 75 § 1 kpa, 80 kpa, art. 84 § 1 kpa poprzez zaakceptowanie dokonania dowolnych ustaleń faktycznych, bez szczegółowego odniesienia się do zarzutów strony do opinii biegłego i zaakceptowania skupienia się w opinii wyłącznie na zasypaniu rowu, bez uwzględnienia stałego zjawiska zaniedbywania konserwacji rowu, wykonania ogrodzenia, faktu powstania otworów w podmurówce, a konsekwencji nierozważenia w sprawie także zaniechań właścicieli na przestrzeni ostatnich lat, a ponadto nieustalenie charakteru tego urządzenia - rowu - przez biegłego:

6. art. 151 ppsa w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez zaakceptowanie utrzymania zaskarżonej decyzji organu I instancji w mocy, w sytuacji gdy decyzję należało uchylić, a sprawę przekazać do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Na podstawie powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Skarżąca oświadczyła o zrzeczeniu się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wobec oświadczenia skarżącego kasacyjnie o zrzeczeniu się rozprawy, sprawa została rozpoznania na posiedzeniu niejawnym – art. 182 § 2 p.p.s.a.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183

§ 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Skarga kasacyjna jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.

W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia determinującym zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność z prawem wyroku wydanego przez Sąd pierwszej instancji wyłącznie w zakresie tych uchybień, które zostały wytknięte w skardze kasacyjnej. Identyfikacja podstaw zaskarżenia wymaga podania przepisów, które naruszył sąd pierwszej instancji ze wskazaniem, czy są to przepisy prawa materialnego, czy procesowego, określenia, czy naruszenie to polegało na błędnej wykładni, czy też na niewłaściwym zastosowaniu oraz – jeżeli zarzut dotyczył naruszenia przepisów postępowania, wykazania, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. Konstrukcja zarzutów kasacyjnych musi więc spełniać prawem wymagane rygory treściowe, na które składają się elementy formalne oraz logiczno-merytoryczne. W przedstawionym reżimie Naczelny Sąd Administracyjny zweryfikował zasadność podniesionych

w skardze kasacyjnej zarzutów.

I. Nie było podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia prawa materialnego –

art. 234 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 roku Prawo wodne (Dz. U. 2021 r. poz. 2233 ze zm.; dalej w skrócie: "u.p.w."; publikator aktualny na dzień wydania zaskarżonej decyzji). Po pierwsze podać należy, że skarżąca kasacyjnie nie podała postaci zarzucanego naruszenia art. 234 ust. 3 u.p.w., tj., nie określiła, czy polegało ono na błędnej wykładni, czy też na wadliwym zastosowaniu tego przepisu. W ocenie skarżącej kasacyjnie WSA "błędnie uznał", iż w okolicznościach sprawy nie było podstaw do wydania decyzji administracyjnej nakazującej przywrócenie poprzedniego stanu wody na gruncie i zobowiązującej do wykonania urządzeń zapobiegającym dalszym szkodom. Taka konstrukcja zarzutu naruszenia prawa materialnego z założenia czyni go nieskutecznym.

II. Nie mógł osiągnąć zamierzonych skutków procesowych zarzut naruszenia

art. 151 w zw. z art. 107 § 1 pkt 8 kpa, w ramach którego skarżąca kasacyjnie wytyka, iż kwestionowana skargą decyzja była nienależycie podpisana. Kwestia ta została właściwie rozważona i oceniona przez Sąd pierwszej instancji, który zwrócił uwagę, iż podpis członka składu orzekającego nie musi być czytelny, musi natomiast przybrać postać znaku graficznego, który go identyfikuje. Z akt sprawy wynika, że

w części wstępnej decyzji wskazano wszystkich członków składu orzekającego samorządowego kolegium odwoławczego, z kolei pod rozstrzygnięciem znajdują się trzy odręczne podpisy, każdy przy komputerowo sporządzonym oznaczeniu imienia

i nazwiska danego członka składu organu. Nie ma zatem wątpliwości, że skład organu był kompletny, kto konkretnie wchodził w jego skład oraz, że znajdujące się pod rozstrzygnięciem podpisy należą do jego członków. Kwestionowanie podpisu członka składu orzekającego wyłącznie z tego powodu, że jest on nieczytelny,

w sytuacji, gdy złożono go przy komputerowo (maszynowo) sporządzonym oznaczeniu imienia i nazwiska tego członka nie może odnieść oczekiwanych skutków procesowych, chyba że zostaną powołane argumenty wskazujące na to, iż podpis złożyła osoba inna od tej, na którą to oznaczenie wskazuje. W niniejszej sprawie skarżąca kasacyjnie takich argumentów nie podała.

III. Nie mógł zostać uwzględniony zarzut naruszenia art 151 ppsa w zw. z art 7 kpa, art 77 § 1 kpa, 107 § 3 kpa w zw. z art. 19 kpa. Argumentacja mająca uzasadniać przedmiotowe naruszenie zmierza do wykazania, iż Sąd pierwszej instancji wadliwie zaakceptował działanie organu, który w ramach czynności wyjaśniających nie ustalił, czy sporny rów jest urządzeniem wodnym. W przekonaniu skarżącej kasacyjnie jest to okoliczność kluczowa, albowiem mogła determinować rozpoznanie sprawy

w reżimie art. 191 u.p.w., a zatem przez inny organ administracji publicznej. I ta kwestia była przedmiotem jasnych i kompletnych ocen prawnych Sądu pierwszej instancji.

Wyeksponować trzeba, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek skarżącej z 20 sierpnia 2019 roku. Z jego treści wynika jednoznacznie, iż skarżąca domagała się wydania decyzji nakazującej naprawę rowu ziemnego przez M. B., P. B. i S. B., wobec zmiany stanu wody na gruncie tj. na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. W uzasadnieniu wniosku podano, że doszło do zmiany stanu wody na gruncie w następstwie nawiezienia ziemi na sąsiednie działki, w tym zasypania rowu

i że przed podwyższeniem gruntu i zasypaniem rowu, nieruchomość skarżącej nigdy nie była tak zalana. We wniosku wprost powołano się na treść art. 234 u.p.w.

Tak postępowanie w sprawie przywrócenia poprzedniego stanu wód na gruncie (art. 234 ust. 3 u.p.w.), jak i postępowanie w sprawie przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego (art. 191 ust. 1 u.p.w.) może być prowadzone z urzędu oraz na wniosek. Jeżeli strona składa wniosek inicjujący postępowanie administracyjne wskazując podstawę prawną jego prowadzenia oraz żądanie, które jest z tą podstawą skorelowane organ nie ma obowiązku rozważania, czy możliwe, dopuszczalne i korzystniejsze dla strony jest prowadzenie innego postępowania administracyjnego. W postępowaniach administracyjnych

o charakterze wnioskowym obowiązuje zasada dyspozycyjności, której istota sprowadza się do tego, że to strona podejmuje decyzję o jego wszczęciu składając stosowny wniosek do właściwego organu administracji publicznej. Rację ma Sąd pierwszej instancji, że żądanie skarżącej sformułowane we wniosku z 20 sierpnia 2019 roku zostało zredagowane i wyartykułowane w sposób pozwalający na jednoznaczne określenie przedmiotu postępowania administracyjnego oraz organu właściwego w sprawie. Skarżąca eksponowała, że wskutek nawiezienia ziemi na działkach sąsiednich doszło do zasypania rowu i w konsekwencji zalewania jej działki przez nagromadzone wody opadowe. Skarżąca stwierdziła wprost, że doszło do zmiany stanu wody na gruncie, który spowodował szkody na jej działce. Jako podstawę oczekiwanego rozstrzygnięcia organu skarżąca wskazała art. 234 u.p.w.

W tym stanie rzeczy organ prawidłowo prowadził i rozstrzygnął sprawę w trybie

art. 234 ust. 3 u.p.w.

Postępowanie prowadzone w trybie art. 234 ust. 3 u.p.w. ma na celu restytucję poprzedniego stanu wody na gruncie, jeżeli w następstwie działań danego podmiotu na swojej działce, stan wody na tej działce uległ zmianie w sposób indukujący szkody na działce sąsiedniej. Aktywacja normy prawnej zrekonstruowanej na podstawie

art. 234 ust. 3 u.p.w. wymaga zatem ustalenia, że na danej działce podjęto działania (prace), które spowodowały zmianę ilości wody gromadzonej na terenie tej działki, zmianę kierunku jej spływu, zmianę intensywności jej spływu, zmianę parametrów absorbcji wody przez grunt, etc. Przyczynowo-skutkowym następstwem tych zmian muszą być szkody na gruntach sąsiednich. W zakres okoliczności faktycznych istotnych dla zastosowania art. 234 ust. 3 u.p.w. nie wchodzi ustalenie, czy zmiana stanu wody na gruncie była następstwem powstania, zniszczenia, czy należytego utrzymania urządzenia wodnego. Z perspektywy stosowania tego przepisu ustalenia w tym zakresie nie mają znaczenia.

IV. W ramach zarzutu naruszenia art. 151 ppsa w zw. z art. 75 § 1 kpa, 80 kpa,

art. 84 § 1 kpa skarżąca kasacyjnie zakwestionowała szereg ustaleń faktycznych

o kluczowym znaczeniu dla wydanego przez organ rozstrzygnięcia. Wytknęła, że WSA nie odniósł się do sformułowanych wobec opinii biegłego zarzutów, zaaprobował fakt, że opinia biegłego koncentruje się wyłącznie na fakcie zasypania rowu, pomijając stałe zaniedbywanie konserwacji rowu, okoliczności wykonania ogrodzenia, powstania otworów w podmurówce, oraz długoletnich zaniechań właścicieli w utrzymaniu rowu.

Negatywne oceny przyjętych przez WSA ustaleń faktycznych są nieuprawnione. Sporządzona na potrzeby niniejszego postępowania opinia biegłego w sposób logiczny i argumentacyjnie umotywowany wykazuje przyczyny nadmiarowego gromadzenia się wód opadowych na działce skarżącej – działka

nr [...]. Wynika z niej, że szkody na terenie działki [...] powodowane są przez zalewanie jej południowej części wodami opadowymi i roztopowymi, gromadzącymi się w zagłębieniu terenu na południowo - zachodniej części działki [...]. Dopływ wód do tego zagłębienia następuje z rowu wzdłuż południowej granicy [...], do którego rowu spływają wody: 1) ze spływu powierzchniowego południowej działki [...], przy zachowaniu pierwotnego kierunku odpływu oraz bez zwiększenia pierwotnego natężenia odpływu, 2) z wylotu drenażu, umieszczonego w rowie

w odległości 10 m od jego zachodniego krańca, który prowadzi wody z działki [...] w kierunku przeciwnym do pierwotnego kierunku odpływu wód opadowych lub roztopowych,

3) z dachu domu nr [...] na działce [...], odprowadzane odpływem rynnowym na południowo - zachodni teren działki [...], skąd spływają do rowu.

Opinia biegłego potwierdziła, że w następstwie wykonanych prac doszło do podwyższenie terenu działki nr [...] (k.184, T.ll akt adm.). W ocenie biegłego prace te jednak nie skutkowały zmianą stanu wody na gruncie, która powodowałby szkody na działce skarżącej – nr [...]. Wręcz przeciwnie, biegły zwrócił uwagę, że

z uwagi na zmniejszenie spadku poprzez podwyższenie terenu działki nr [...] i jej ogrodzenie, doszło do zmniejszenia współczynnika spływu w kierunku działek skarżącej, a dodatkowo odpływ ten tamuje podmurówka ogrodzenia. Organ zwrócił uwagę w swojej decyzji, że fakt, iż w podmurówce znajdują się otwory nie ma wpływu na przyjętą ocenę, albowiem powoduje, że dotychczasowy kierunek spływu wód został zachowany, tyle że została zmniejszona jego intensywność. Biegły

w konkluzjach opinii stwierdził, że wyniki geodezyjnych pomiarów wysokości dowiodły, iż woda nie może swobodnie odpływać z działki nr [...], ponieważ największe zaniżenie istniejącego obecnie rowu wzdłuż południowej granicy tej działki, nie znajduje się przy odbiorniku wód, czyli w rowie przydrożnym, tylko

w środkowej jego części, przy granicy działek nr [...] i [...]. Opinia biegłego nie potwierdziła natomiast faktu zasypania rowu.

Podsumowując, ze sporządzonej na potrzeby postępowania opinii biegłego wynika, że na działce nr [...] przeprowadzono prace, które doprowadziły do zmiany stanu wody na gruncie, tyle że nie mogły one mieć negatywnego wpływu na działkę skarżącej kasacyjnie – nr [...]. Wody gromadzące się na działce skarżącej pochodzą z zagłębienia na działce [...], do którego spływają tak z działki skarżącej nr [...], jak i z działki nr [...]. Prace wykonane na działce nr [...] nie miały wpływu na ten stan rzeczy.

Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że w skardze kasacyjnej nie zawarto ani jednego argumentu, który podważałby przyjęte w opinii biegłego oceny.

Skarga kasacyjna koncentruje się na wykazaniu, że w ramach prowadzonego postępowania organ powinien czynić ustalenia w przedmiocie charakteru rowu przebiegającego wzdłuż południowej granicy działki nr [...] oraz uwzględnić fakt wieloletnich zaniedbań w jego utrzymaniu. Jak wyżej podano, przedmiotowe okoliczności nie mieszczą się w zakresie faktów istotnych z perspektywy stosowania art. 234 ust. 3 u.p.w. Kwestia ta może być badana w postępowaniu prowadzonym

w trybie art. 191 ust. 1 u.p.w., które jednak nie mogło być wszczęte na podstawie wniosku skarżącej z 20 sierpnia 2019 roku.

Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie

art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.