Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SAB/Wr 257/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2024-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: *Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca) Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 listopada 2024 r. sprawy ze skargi D. K. na bezczynność Wójta Gminy Rudna w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 24 maja 2022 r. I. stwierdza bezczynność Wójta Gminy Rudna w udostępnieniu informacji publicznej na wniosek z dnia 24 maja 2022 r., która to bezczynność nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa; II. zobowiązuje Wójta Gminy Rudna do rozpoznania wniosku z dnia 24 maja 2022 r. odnośnie do udostępnienia rejestrów umów zawartych przez Gminę Rudna w 2020 r. w pełnym zakresie, tj. o brakujące dane: "nazwy kontrahenta", "wartości umowy netto", "wartości umowy brutto", "daty umowy", "daty realizacji" i "rodzaju" w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; III. oddala dalej idącą skargę; IV. zasądza od Wójta Gminy Rudna na rzecz skarżącego D. K. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 24 maja 2022 r. D. K. (dalej: strona, wnioskodawca, skarżący) zwrócił się do Wójta Gminy Rudna

(dalej: Wójt Gminy, organ) z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: "Rejestru umów zawartych przez Gminę Rudna w 2020 r. zawierającego następujące dane: datę zawarcia umowy, numer umowy, nazwę kontrahenta, przedmiot umowy, wartość umowy netto, wartość umowy brutto, okres obowiązywania, dodatkowe informacje/aneksy (analogicznie do Rejestru umów z 2019 r., który został usunięty po ujawnieniu kontrowersyjnych umów zawartych z kolegami partyjnymi Wójta Gminy Rudna, panami M. K. oraz W. D.).

W treści wniosku zawarto informację, że żądaną informację publiczną należy przesłać w formie elektronicznej na podany przez wnioskodawcę adres e-mail [...].

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lutego 2024 r. wniesionej na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie żądanej informacji publicznej, co doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa do informacji;

- art. 61 ust. 1 Konstytucji RP poprzez pozbawienie obywatela możliwości prawidłowej realizacji prawa do informacji;

- art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; dalej: u.d.i.p.) poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji w zakreślonym ustawowo terminie;

- art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie z dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2 w zakresie w jakim z konwencji wynika, że każdemu przysługuje prawo do otrzymywania i przekazywania informacji, bez ingerencji władz publicznych i bez względu na granice państwowe, poprzez zaniechanie udostępnienia informacji objętych wnioskiem i wniósł o:

1. zobowiązanie Wójta Gminy do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku;

2. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, o charakterze rażącego naruszenia prawa;

3. wymierzenie organowi grzywny w wysokości 5.000 zł;

4. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi strona opisała przebieg zdarzeń związanych ze złożonym przez nią wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Wskazała, że organ po otrzymaniu wspomnianego wniosku, pismem z dnia 7 czerwca 2022 r. wezwał stronę do wskazania istnienia szczególnego interesu publicznego oraz wydłużył termin załatwienia sprawy do dnia 24 lipca 2022 r. Pismem z dnia 8 czerwca 2022 r. wnioskodawca wezwał organ do – udostępnienia żądanej informacji publicznej lub wydania decyzji administracyjnej o odmowie jej udostępnienia.

Decyzją z dnia 22 lipca 2022 r. (znak: SOA.1431.39.1.2022) organ odmówił skarżącemu udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu tej decyzji wskazał, że wnioskowana informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej, ponieważ organ nie dysponuje żądanymi informacjami w formie wskazanej we wniosku.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy (dalej: SKO) decyzją z dnia 12 września 2022 r. (znak: SKO/IP-422/32/2022) uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Pismem z dnia 5 października 2022 r. organ wezwał stronę do wykazania szczególnie istotnego interesu społecznego, który przemawiałby za udostępnieniem informacji publicznej przetworzonej oraz wydłużył termin rozpoznania wniosku o 2 miesiące. Do rzeczonego pisma organ załączył rejestr umów z 2020 r. (składający się jedynie 367 pozycji), który to rejestr nie zawierał szeregu informacji, tj. nie był zgodny z zakresem wniosku.

W piśmie z dnia 7 października 2022 r. wnioskodawca oświadczył, że w jego ocenie wnioskowana informacja publiczna stanowi informację publiczną prostą oraz wezwał organ do wydania decyzji administracyjnej.

Decyzją z dnia 21 listopada 2022 r. (znak: SOA.1431.39.4.2022) organ pierwszej instancji ponownie odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. W ramach uzasadnienia wskazał, że wnioskowana informacja publiczna ma charakter informacji publicznej przetworzonej, ponieważ organ nie dysponuje żadnymi informacjami w formie wskazanej we wniosku. Decyzją z dnia 9 stycznia 2023 r. (znak: SKO/IP-422/50/2022) SKO utrzymało tę decyzję w mocy. Zdaniem SKO, organ pierwszej instancji wykazał, że czynności niezbędne do realizacji wniosku wymagają twórczej pracy, bowiem organ nie ma możliwości automatycznego wygenerowania żądanej informacji. Biorąc zaś pod uwagę okoliczność, że wnioskodawca nie wykazał szczególnej istotności dla interesu publicznego w przetworzeniu informacji, zasadne było wydanie decyzji odmownej.

Na skutek wniesionej przez stronę skargi na decyzję SKO, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 10 października 2023 r. (sygn. akt IV SA/Wr 106/23) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. W związku z powyższym, pismem z dnia 31 stycznia 2024 r. (doręczonym w dniu 15 lutego 2024 r.) organ udostępnił stronie dwa rejestry, które sumarycznie zawierały 414 pozycji. Jednak zakres informacji był znacznie mniejszy aniżeli zakres informacji w analogicznym rejestrze umów z 2019 r. Doszło więc do udostępnienia informacji publicznej innej niż objęta zakresem wniosku.

Decyzją z dnia 31 stycznia 2024 r. (znak: OK.1431.39.6.2022.2024) organ odmówił stronie udostępnienia informacji publicznej w zakresie dodatkowych informacji/aneksów. W ramach uzasadnienia wskazał, że wnioskowana informacja publiczna ma charakter informacji publicznej przetworzonej.

Zdaniem skarżącego, w okolicznościach faktycznych sprawy doszło do udostępnienia informacji publicznej w sposób niezgodny z zakresem złożonego wniosku, albowiem:

- w 25% pozycji (103 pozycjach z 414 pozycji) w kolumnie pod nazwą "Nazwa kontrahenta" zostały przez organ zanonimizowane poprzez zastosowanie sformułowania osoba fizyczna / osoby fizyczne: pozycje 3-5, 19, 25, 33-35, 38, 40-69, 82, 98-99, 102, 104-105, 111-112, 120-124, 139, 142, 146, 158, 160, 170, 179-180, 183/185-187, 191-192, 197-200, 208, 211, 213-214, 219, 223, 230, 236, 245-246, 265, 276, 291, 297, 305-306, 312, 317, 319, 321, 323, 325, 331-334, 355-361;

- w kolumnie pod nazwą "Wartość umowy netto" w 26% pozycji (107 pozycji z 414 pozycji), które wskazują na wydatkowanie środków publicznych brakuje informacji w zakresie kwoty netto dysponowanych środków/kwoty netto umowy: pozycje nr 13, 35, 40-69, 72, 80, 83-84, 97-99, 102, 115-117, 132, 140, 142-143, 146, 151, 168, 171-172, 182-183, 195, 203-204, 222, 224, 230-231, 242, 247, 249, 254-255, 258, 272, 289, 293-294, 297-298, 307-313, 320, 323-326, 331-333, 335-337, 342-344, 348-350, 362-366; dodatkowy wykaz pozycja: 30, 35, 40-41, 43, 47. Brakujące kwoty netto wynikają z pozostawienia "pustych" lub "wykreskowanych" rubryk oraz zastosowania sformułowania "nie dotyczy". Pozycje dotyczą umów zlecenie na wykonywanie usług dla gminy, opłat za wynajem nieruchomości, dotacji, czy darowizn.

- w kolumnie pod nazwą "Wartość umowy brutto" w 24% pozycji (98 pozycji z 414 pozycji), które wskazują na wydatkowanie środków publicznych brakuje informacji w zakresie kwoty brutto dysponowanych środków/kwoty brutto umowy: pozycje nr 13, 24-25, 33-35, 40-68, 72, 80, 83-84, 97-99, 102, 115-117, 132, 140, 142-143, 146, 151, 168, 171-172, 182-183, 195, 203-204, 222, 224, 230-231, 242, 247, 249, 254-255, 258, 272, 289, 293-294, 297-298, 307, 311, 313, 320, 324, 334-337, 343-344, 348-350, 362-366; dodatkowy wykaz pozycja: 30, 35, 40-41, 43, 47. Brakujące kwoty netto wynikają z pozostawienia "pustych" lub "wykreskowanych" rubryk oraz zastosowania sformułowania "nie dotyczy". Pozycje dotyczą umów zlecenie na wykonywanie usług dla gminy, opłat za wynajem nieruchomości, dotacji, czy darowizn.

- w kolumnie pod nazwą "Data umowy" w pozycjach nr 156, 320, 324, 343 brakuje informacji w zakresie daty zawarcia umowy.

- w kolumnie pod nazwą "data realizacji" w 24% pozycji (99 pozycji z 414 pozycji) brakuje informacji w zakresie okresu terminu realizacji umowy: pozycje nr 72, 74, 83-84, 101, 104-105, 111-12, 115-116, 120-121, 126-131, 134, 136-140, 142-143, 145-146, 151-152, 155, 158, 162, 164, 166-168, 171-172, 174, 177, 179-180, 182, 185-187, 194-195, 197-198, 201, 203-204, 232, 247-249, 255-259, 264-265, 270, 272-273, 280, 282-283, 285, 289, 294, 297-298, 304-305, 307, 309, 318, 322-324, 330, 335-337, 342-344, 362, 364-365, dodatkowy wykaz pozycja: 30.

- w kolumnie pod nazwą "Rodzaj" nie określono charakteru w 24% pozycji (99 pozycji z 414 pozycji) zawartych umów: pozycje nr 12-13, 24-25, 33-35, 40-68, 72, 74, 80, 83-84, 97-99, 102, 111-112, 116-118, 120-124, 132, 140, 142-143, 145-146, 151-152, 155, 158, 160-161, 168, 171-172, 174, 177, 179-180, 182-183, 185, 195, 204, 208, 222-224, 230-231, 242, 245-249, 254-255, 258-259, 270, 272, 275-276, 283,

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W ramach przedstawionej w tym piśmie procesowym argumentacji organ wskazał na fakt wydania w dniu 31 stycznia 2024 r. (znak: OK.1431.39.6.2022.2024) decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, od której – jak podkreślił – skarżącemu przysługuje odpowiedni tryb odwoławczy.

Zwrócił uwagę, że w sprawie skarżący otrzymał szczegółowe informacje – w zakresie stron, wartości i innych kwestii dotyczących zawieranych umów. Skarżący domaga się jednak udostępnienia informacji w zakresie – "dodatkowe informacje (aneksy)", która to informacja nie jest zawarta w rejestrze umów i wymaga przetworzenia, co zostało szczegółowo opisane w w/w decyzji.

Ponadto organ wskazał, że skarżący nadużywa prawa dostępu do informacji publicznej. Na poparcie tej tezy organ podał, że wnioskodawca w roku 2022 r. skierował do Urzędu Gminy 123 pism, w tym kilkadziesiąt stanowiących wnioski o dostęp do informacji publicznej, natomiast w 2023 r. już 25 pism. Żądania skierowane przez wnioskodawcę w przeważającej mierze miały na celu wyłącznie uzyskanie informacji służącej indywidualnemu jego interesowi. Wnioski te w przeważającej mierze dotyczą bądź informacji, które są bezsporne i powszechnie w gminie znane, bądź których treść można odnaleźć na stronach internetowych Gminy, w tym w biuletynie informacji publicznej. Działanie wnioskodawcy ma na celu zaburzenie sprawności funkcjonowania aparatu Wójta Gminy jakim jest Urząd tej Gminy i ma na celu podważenie zaufanie mieszkańców do transparentności organów gminy. Powyższe wskazuje, iż celem wnioskującego o dostęp do informacji publicznej są inne motywy niż troska o dobro publiczne, a udostępnienie informacji nie przysłuży się usprawnieniu realizacji zadania publicznego.

W piśmie z dnia 17 czerwca 2024 r. skarżący podjął polemikę ze stanowiskiem organu przedstawionym w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.), kontrola – o której mowa powyżej – obejmuje m. in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Jak wynika zaś z art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich zaś spraw należy postępowanie prowadzone w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Podstawą oceny zasadności skargi na bezczynność zawsze będzie stan faktyczny istniejący w dacie orzekania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2013 r., sygn. akt II OSK 1591/13 oraz z dnia 27 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 2331/13, dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W rozpatrywanej sprawie zaskarżeniu podlegała bezczynność związana z udostępnieniem informacji publicznej. Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 2176, dalej u.d.i.p.), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym. Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który wprowadza w tym zakresie pewne ograniczenia związane z ochroną informacji niejawnych oraz innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.

W myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Do wymienionego katalogu zaliczają się w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Przepisy powołanej ustawy nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).

Tryb decyzji administracyjnej ustawodawca zastrzegł do przypadków odmowy udostępnienia informacji publicznej z uwagi na przesłanki ustawowe (niewykazanie przez wnioskodawcę szczególnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji publicznej o charakterze przetworzonym, odmowa udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnice prawnie chronione) lub w przypadku umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej.

Pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca przybliżył w art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.d.i.p., wskazując, że informacją taką jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Ustawodawca określając pojęcie informacji publicznej odwołał się do kategorii sprawy publicznej. Zgodnie z ugruntowanymi poglądami orzecznictwa, informacją publiczną jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. W szczególności walor informacji publicznej będą posiadały informacje o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., w tym trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a u.d.i.p.), informacje o prowadzonych rejestrach, ewidencjach i archiwach oraz o sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f u.d.i.p.) oraz informacje o majątku publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p.). Stąd też jakiekolwiek zadysponowanie majątkiem publicznym będzie stanowiło informację publiczną, niezależnie nawet od przeznaczenia wydatkowanych środków publicznych i celu, jaki mają one zaspokoić. To nie przeznaczenie środków publicznych decyduje bowiem o tym, czy konkretna informacja ma walor informacji publicznej. Już bowiem sam fakt ich wydatkowania sprawia, że informacje na ten temat mają publiczny charakter i winny podlegać ujawnieniu w trybie i na zasadach określonych ustawą o dostępie do informacji publicznej (por. wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych w Łodzi z dnia 30 sierpnia 2016 r. sygn. akt II SAB/Łd 17/16 oraz we Wrocławiu z dnia 2 lutego 2016 r. sygn. akt IV SAB/Wr 323/15).

W nawiązaniu do stanu faktycznego sprawy przypomnieć w tym miejscu wypada, że wnioskiem z dnia 24 maja 2022 r. skarżący zwrócił się do Wójta Gminy o udostępnienie informacji publicznej w zakresie rejestru umów zawartych przez Gminę Rudna w 2020 r. zawierających następujące dane: datę zawarcia umowy, nr umowy, nazwę kontrahenta, przedmiot umowy, wartość umowy netto, wartość umowy brutto, okres obowiązywania, dodatkowe informacje/aneksy. Z treści tego wniosku wynika, że intencją skarżącego jest otrzymanie rejestru analogicznego do rejestru umów z 2019 r., który został następnie usunięty w okolicznościach wskazanych we wniosku.

Żądanie wniosku zostało zakwalifikowane przez organ jako dotyczące informacji publicznej przetworzonej. Z uwagi na powyższe organ pismem z dnia 7 czerwca 2022 r. wezwał wnioskodawcę do wykazania szczególnego interesu publicznego w udostępnieniu wnioskowanej informacji publicznej oraz wydłużył termin rozpatrywania wniosku do dnia 25 lipca 2022 r. W zakreślonym terminie, bo w dniu 22 lipca 2022 r. Wójt Gminy działając jako organ pierwszej instancji wydał decyzję, w której odmówił stronie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.

Jak również wynika z akt sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 12 września 2022 r. uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i sprawę przekazało organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Wydając tego rodzaju rozstrzygnięcie organ drugiej instancji zwrócił uwagę na to, że część informacji których udostępnienia zażądał skarżący we wniosku z dnia 24 maja 2022 r. organ pierwszej instancji może udostępnić skarżącemu bez potrzeby ich przetworzenia, jako że organ dysponuje już częściowo żądanymi przez stronę informacjami w związku z realizacją wniosku o udostępnienie informacji publicznej o jaki wystąpił już wcześniej inny wnioskodawca ( A. P.). Rozwijając ten wątek organ drugiej instancji wskazał, że w związku z realizacją wniosku innego niż skarżący wnioskodawcy, został udostępniony w trybie informacji publicznej rejestr umów zawartych w 2020 r. a zawierających następujące dane: numer umowy, datę umowy, rodzaj, datę realizacji, nazwę kontrahenta, przedmiot umowy. W nawiązaniu do powyższego SKO zwróciło uwagę, że udostępniony już wcześniej innemu wnioskodawcy rejestr umów za 2020 r. zawiera część danych, o które ubiega się skarżący, tj. numer umowy, nazwę kontrahenta, przedmiot umowy oraz okres obowiązywania umowy (inaczej data realizacji umowy). Udostępniony już rejestr umów za 2020 r. nie zawiera natomiast takich danych będących przedmiotem wniosku skarżącego z dnia 24 maja 2024 r, jak – wartość umowy netto, wartość umowy brutto oraz dodatkowe informacje/aneksy. W ocenie Kolegium, w tak zakreślonym stanie faktycznym i prawnym organ pierwszej instancji winien był udostępnić te dane, które pozostają w jego posiadaniu bez potrzeby ich przetworzenia. Fakt, że część informacji (danych), których domaga się strona nie istnieje o określonej treści i postaci nie mógł przyczynić się do odmowy udzielenia informacji objęty treścią żądania wniosku z dnia 24 maja 2022 r. w pełnym zakresie.

Następnie, kolejną decyzją z dnia 21 listopada 2022 r. organ pierwszej instancji ponownie odmówił stronie udostępnienia informacji publicznej. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją SKO z dnia 9 stycznia 2023 r.

Obie wyżej wymienione decyzje zostały następnie uchylone wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 października 2023 r., sygn. akt IV SA/Wr 106/23. W treści tego wyroku Sąd wskazał, że w orzecznictwie sądowym zwraca się uwagę na to, że odmawiając udostępnienia informacji publicznej przetworzonej organ obligowany jest do wykazania zakresu nakładów, jakie musi ponieść, ich czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, konkretnej ilości koniecznych do przeanalizowania i zanonimizowania dokumentów, czy też innego rodzaju okoliczności mogących zakłócić normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudnić wykonywanie przypisanych mu zadań (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1645/14, z dnia 5 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 863/14 i z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 792/11). Sąd za przedwczesną uznał ocenę zarzutu naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w aspekcie podnoszonym w skardze, tj. "przez błędne przyjęcie, że wnioskowana informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej".

Zdaniem Sądu wyrażonym w tym wyroku, przesłanka kwalifikacji informacji publicznej jako informacji publicznej przetworzonej nie została należycie uzasadniona. Nie można zatem na tym etapie ocenić, czy żądana przez stronę informacja publiczna ma w istocie taki charakter, czy też nie. Jak argumentował Sąd, przedstawiona w decyzji organu pierwszej instancji argumentacja, nie zakwestionowana przez organ drugiej instancji, nie jest dostatecznie szczegółowa i wyczerpująca, a przez to i przekonywująca, jeśli chodzi o wykazanie, że w sprawie istotnie mamy do czynienia z informacją publiczną przetworzoną.

Po wydaniu tego wyroku, przy piśmie z dnia 31 stycznia 2024 r. organ udostępnił stronie dwa rejestry, które sumarycznie zawierały 414 pozycji.

Także w dniu 31 stycznia 2024 r. Wójt Gminy wydał decyzję, w której odmówił stronie udostępnienia informacji publicznej w zakresie dodatkowych informacji/aneksów. W ramach przedstawionego w tej decyzji uzasadnienia organ wskazał, że w/w informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej a wnioskodawca nie wykazał, że wnioskodawca posiada realne możliwości do wykorzystania w przyszłości udzielonych informacji poza celami prywatnymi.

Mając na uwadze przybliżoną powyżej charakterystykę czynności jakie podejmował Wójt Gminy w związku z otrzymaniem przez stronę wniosku z dnia 24 maja 2022 r. stwierdzić trzeba, że na dzień wniesienia skargi (29 lutego 2024 r.) pozostawała w obrocie prawnym decyzja Wójta Gminy z dnia 31 stycznia 2024 r. (OK.1431.39.6.2022.2024) o odmowie udostępnienia informacji publicznej w zakresie dodatkowych informacji/aneksów.

Biorąc pod uwagę to, że w przypadku skargi na bezczynność ocenie Sądu podlega stan istniejący na dzień wniesienia takiej skargi, to z uwagi na powyższe stwierdzić należało, że na dzień wniesienia skargi organ nie pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu tej części wniosku, która dotyczyła udostępnienia danych z rejestrów umów z 2020 r. obejmujących takie pozycje jak – dodatkowe informacje/aneksy. Tej części żądania dotyczy bowiem decyzja organu z dnia 31 stycznia 2024 r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej stanowi jedną z form rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

W ocenie Sądu, nie można jednocześnie podzielić stanowiska organu przedstawionego w odpowiedzi na skargę, że fakt wydania rzeczonej decyzji przed wniesieniem skargi czyni nieuzasadnioną w całości skargę na bezczynność tego organu w sprawie. W toku niniejszego postępowania należało bowiem ocenić, czy czynność materialno-techniczna organu polegająca na udostępnieniu stronie przy piśmie z dnia 31 stycznia 2023 r. dwóch rejestrów umów za 2020 r., które zawierały sumarycznie 414 pozycji można uznać za odpowiadającą w pełnym zakresie obowiązkom informacyjnym z ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Udzielenie odpowiedzi na to pytanie uwarunkowane było przeprowadzeniem oceny, czy dodatkowa dokumentacja udostępniona stronie przy piśmie z dnia 31 stycznia 2024 r. i obejmująca 414 pozycji zawiera wszystkie żądane przez strony elementy tj. datę zawarcia umowy, przedmiot umowy (rodzaj), nazwę kontrahenta,, wartość umowy netto, wartość umowy brutto, numer umowy, okres obowiązywania (data realizacji).

Dokonując analizy treściowej 414 pozycji pomieszczonych w rejestrach, jakie organ doręczył stronę przy piśmie z dnia 31 stycznia 2024 r. zgodzić się należy z argumentacją skargi, że udostępnione stronie informacje nie są zgodne z zakresem wniosku, albowiem organ dokonał anonimizacji części pozycji w kolumnach pod nazwą: "Nazwa kontrahenta", "Wartość umowy netto", "Wartość umowy brutto", "Data umowy", "data realizacji", "rodzaj".

W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, że każda osoba zawierająca umowę z organem Gminy i pobierającą wynagrodzenie ze środków publicznych musi liczyć się możliwością udostępnienia danych dotyczących tych umów i pobieranych wynagrodzeń na podstawie przepisów u.d.i.p.

Nieudostępnienie przez organ pełnej informacji, o jaką wystąpił wnioskodawca skutkuje przyjęciem, że w przypadku informacji udostępnionej stronie przy piśmie z dnia 31 stycznia 2024 r. organ naruszył przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, z której wynika, że jeżeli adresat wniosku jest w posiadaniu informacji publicznej to powinien ją udostępnić stronie w drodze czynności materialno-technicznej lub wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia w powołaniu na przesłanki ustawowe ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej.

Na marginesie Sąd zwraca uwagę na to, że w sprawie wyrokowano na podstawie akt sprawy nadesłanych przez organ (które, co wymaga podkreślenia, nie zostały spięte ani uporządkowane). W aktach nadesłanych przez organ w odpowiedzi na skargę znajdował się rejestr umów za 2020 r. (XX.272.1.2020), zawierający 47 pozycji (bez pisma przewodniego skierowanego do strony, które mogłoby wskazywać na to, że rejestr ten został stronie udostępniony). Do akt sądowych, na wezwanie Sądu, organ dosłał natomiast dwa rejestry umów jakie dołączone zostały do wysłanego do strony pisma przewodniego z dnia 31 stycznia 2024 . Mowa tu o rejestrze umów za 2020 r. (XX.272.2.2020), zawierającym 367 pozycji oraz rejestrze umów za 2020 r. (XX.272.1..2020), zawierającym 47 pozycji. Te ostatnie dokumenty stanowiły podstawę wyrokowania Sądu w sprawie.

W nawiązaniu do zarzutu organu że skarżący nadużywa prawa dostępu do informacji publicznej wskazać trzeba, że zarzut ten pojawił się w odpowiedzi na skargę i jako taki nie podlegał ocenie Sądu.

Kierując się przedstawioną argumentacją Sąd działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w punkcie I wyroku stwierdził bezczynność Wójta Gminy jednocześnie uznając, że stwierdzona bezczynność organu nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa pozostawiając dokonanie kwalifikacji bezczynności lub przewlekłości uznaniu sądu orzekającego a uznanie to cechuje brak sztywnych ram wartościowania danego stanu rzeczy i opiera się ono na analizie całokształtu okoliczności sprawy. Taka kwalifikacja będzie więc zasadna, gdy stan bezczynności czy przewlekłości jest oczywisty i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. Jak podkreśla się w orzecznictwie, rażące naruszenie prawa musi posiadać dodatkowe cechy w stosunku do "normalnego" naruszenia prawa i wyraźnie odróżniać się wśród innych naruszeń prawa stanowiąc przypadek wyjątkowy na ich tle. Jest to więc stan w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Chodzi o sytuację w której bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Stwierdzenie przez sąd rażącego naruszenia prawa przy bezczynności lub przewlekłym prowadzeniu postępowania przez organ wymaga zaistnienia szczególnych okoliczności, które należy rozpatrywać indywidualnie, w kontekście stanu faktycznego danej sprawy. W ocenie Sądu okoliczności faktyczne sprawy nie uzasadniają przyjęcia, że stwierdzona bezczynność organu miała taki właśnie kwalifikowany charakter.

W punkcie II wyroku Sąd działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał organ do załatwienia wniosku z dnia 24 maja 2022 r. odnośnie do udostępnienia rejestrów umów zawartych przez Gminę Rudna w 2020 r. w pełnym zakresie, tj. o brakujące dane: "nazwy kontrahenta", "wartości umowy netto", "wartości umowy brutto", "daty umowy", "daty realizacji" i "rodzaju" w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Nałożone w tym punkcie na organ zobowiązanie Sądu odnosi się oczywiście do tych pozycji rejestru oznaczonych dopiskiem: "nazwy kontrahenta", "wartości umowy netto", "wartości umowy brutto", "daty umowy", "daty realizacji" które w udostępnionym stronie wydruku zawierały puste miejsca (bez danych).

W punkcie III wyroku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił dalej idącą skargę. Rozstrzygnięcie w tym zakresie związane jest ze sformułowanym w skardze żądaniem zobowiązania Wójta Gminy do rozpoznania wniosku z dnia 24 maja 2022 r. (jako całości), podczas gdy na dzień wyrokowania wniosek ten został częściowo rozpatrzony. Organ decyzją z dnia 31 stycznia 2024 r. odmówił bowiem stronie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej w zakresie dodatkowych informacji/aneksów. Nadto, w sprawie doszło również do częściowego udostępnienia stronie rejestru zawartych umów za 2020 r., zawierających dane wymienione we wniosku. Stwierdzona bezczynność organu wynikała z faktu, że część z żądanych przez stronę informacji organ poddał anonimizacji w sytuacji, gdy, o czym była już mowa, każda osoba zawierająca umowę z organem Gminy i pobierającą wynagrodzenie ze środków publicznych musi liczyć się możliwością udostępnienia danych dotyczących tych umów i pobieranych wynagrodzeń na podstawie przepisów u.d.i.p. Zawarte w tym punkcie orzeczenie o oddaleniu dalej idącej skargi odnosi się także do zawartego w skardze żądania wymierzenia organowi grzywny. W ocenie Sadu, samo zawarte w punkcie II sentencji wyroku zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku z dnia 24 maja 2024 r. w pełnym zakresie, tj. o dane: "nazwy kontrahenta", "wartości umowy netto", "wartości umowy brutto", "daty umowy", "daty realizacji" i "rodzaju" w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy stanowi dostateczny środek dyscyplinujący organ w udostępnieniu informacji publicznej, o którą wystąpiła strona.

O kosztach postępowania (punkt IV wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.