Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1500/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art. 96 ust. 1 i art. 132 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: art. 11 ust. 4
journal: Dz.U. 2003 nr 153 poz 1503
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski, Jacek Fronczyk (spr.), Protokolant Referent stażysta Aleksandra Olczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi [...] Uniwersytetu [...] na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]; 2) zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3) zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącego – [...] Uniwersytetu [...] kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2012 r. Rektor [...], powołując się na art. 10 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 2 oraz art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwrócił się do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia o udostępnienie mu dokumentacji dotyczącej postępowania odwoławczego w zakresie przeprowadzonych postępowań kontrolnych u świadczeniodawcy – [...] Sp. z o.o. (obecnie [...] S.A.):

- nr [...],

- nr [...],

- nr [...],

w tym wniesionych przez [...] Sp. z o.o. zastrzeżeń oraz decyzji Narodowego Funduszu Zdrowia, wydanych w toku postępowania odwoławczego, odzwierciedlających ostateczną wysokość nałożonych na ten podmiot kar umownych. Rektor wniósł o udostępnienie żądanej dokumentacji w formie papierowej lub na nośniku informatycznym.

Realizując powyższy wniosek, Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...], stosując art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej i w związku z art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t. j.: Dz. U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.), odmówił Rektorowi [...] udostępnienia żądanej informacji publicznej.

W motywach rozstrzygnięcia wyjaśniono, że w kwietniu i maju 2010 r. do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęły trzy zażalenia [...] Sp. z o.o. na czynności Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia [...], dotyczące realizacji umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej. Zażalenia zostały złożone w trybie art. 160-161 ww. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Prezes Funduszu, po rozpatrzeniu przedmiotowych zażaleń, zajął stosowne stanowiska, odnosząc się do podniesionych w nich kwestii. Dokumenty te dotyczą kontroli realizacji umów cywilnoprawnych, zawartych przez Fundusz ze świadczeniodawcą, co oznacza, że zawierają dane, które stanowią tajemnice przedsiębiorcy, czyli [...] S.A. Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej gwarantują ochronę danych stanowiących taką tajemnicę i zezwalają na odmowę udostępnienia określonych informacji, jeśli ich upublicznienie mogłoby spowodować naruszenie tajemnicy ustawowo chronionej (art. 5 ust. 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ograniczenie to nie dotyczy sytuacji, gdy przedsiębiorca rezygnuje z przysługującego mu prawa zachowania tajemnicy. Jednak w sprawie niniejszej złożone w dniu [...] marca 2012 r. oświadczenia Prezesa Zarządu i Wiceprezesa Zarządu [...] S.A. [...] stoją temu na przeszkodzie, bowiem nie wyrażono w nich zgody na udostępnienie informacji objętej wnioskiem [...].

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Rektor [...] wniósł o uchylenie powyższej decyzji i o udostępnienie żądanej informacji publicznej. Postawił zarówno zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego, w tym art. 2 ust. 2, art. 5 ust. 2, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" oraz art. 10 ust. 1 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej i art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t. j.: Dz. U. z 2003 r. nr 153, poz. 1503 ze zm.), a także art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 12 i art. 107 § 3 kpa, wskazując, że ich niewłaściwe zastosowanie doprowadziło do wydania w sprawie nieprawidłowej decyzji, ograniczającej dostęp do informacji publicznej, która powinna zostać udostępniona, wszak wnioskowane dokumenty i informacje z zakresu kontroli, jako pochodzące od organu, a nie od przedsiębiorcy, z istoty swej nie mogą stanowić tajemnicy przedsiębiorstwa.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, mając za podstawę art. 104 i art. 107 kpa oraz art. 17 w związku z art. 5 ust. 2 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej i w związku z art. 102 ust. 1 ww. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniosku, uznając, że w świetle obowiązujących przepisów, nie ma obowiązku udostępniania całości dokumentacji z przeprowadzonych postępowań kontrolnych u świadczeniodawcy z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Rektor [...] postawił analogiczne zarzuty, jakie zawarł we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, podkreślając, że znajdująca się w posiadaniu Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia dokumentacja przebiegu i efektów kontroli, w tym wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, stanowi informację publiczną i powinna zostać udostępniona, jako pochodząca od podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Powoływanie się w tym przypadku na tajemnicę przedsiębiorcy jest nieuzasadnione, bowiem chodzi tu o kontrolę nad wydatkowaniem publicznych środków finansowych, zaś redystrybuowanie ich na podstawie umowy cywilnoprawnej nie odbiera tym środkom ich publicznego charakteru i nie wpływa na sferę prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej. Strona skarżąca wniosła o uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Udzielając odpowiedzi na skargę, Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o jej oddalenie, przedstawiając w uzasadnieniu swego stanowiska procesowego argumentację, jakiej użył w podjętych w sprawie decyzjach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego Państwa (ust. 3).

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. W rozpoznawanej sprawie istotnie został spełniony zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy, co zresztą sporne nie jest. Sporna natomiast jest kwestia zasadności odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej, na którą składają się powody determinujące decyzję podjętą w trybie art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Stosownie do treści art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych np. ze względu na prywatność osoby fizycznej, ewentualnie z innych powodów, o których stanowi ustawa, co w praktyce może oznaczać udostępnienie treści dokumentu odpowiednio zanonimizowanego. Podmiot zobowiązany może również odmówić udzielenia informacji publicznej z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Stanowisko podmiotu zobowiązanego, które sprowadza się do odmowy udzielenia informacji, przybiera procesową formę decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 ustawy), co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia odmówił bowiem żądanych przez Rektora [...] informacji publicznych, powołując się na ochronę tajemnicy przedsiębiorcy. W tym kontekście koniecznym jest poczynienie dalszych rozważań pod kątem tego, czym zajmuje się Narodowy Fundusz Zdrowia, jak również tego, co było przedmiotem wniosku Rektora, albowiem kwestie te mają istotne znaczenie prawne dla dokonania oceny, czy w rzeczy samej powoływana tajemnica przedsiębiorcy uzasadnia podjętą w sprawie odmowę.

Narodowy Fundusz Zdrowia jest podmiotem publicznym – państwową jednostką organizacyjną posiadającą osobowość prawną, co wynika z art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t. j.: Dz. U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.). To zaś pozwala zakwalifikować Narodowy Fundusz Zdrowia do grupy podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej). Do głównej kompetencji NFZ należy zarządzanie środkami finansowymi przeznaczonymi na realizację polityki udzielania świadczeń zdrowotnych. Fundusz czynnie uczestniczy w kształtowaniu m.in. warunków udzielania, jak i zakresu świadczeń zdrowotnych. Jako podmiot tego rodzaju dysponuje więc przekazanymi mu środkami o charakterze publicznym (rozporządza nimi i sprawuje nadzór nad ich prawidłowym wydatkowaniem przez świadczeniodawców). Wykonywanie nałożonych na NFZ obowiązków w zakresie finansowania świadczeń opieki zdrowotnej odbywa się na podstawie umowy cywilnoprawnej (o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej), jaka zawierana jest pomiędzy świadczeniodawcą a dyrektorem właściwego oddziału wojewódzkiego NFZ – art. 132 ust. 1 ww. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Umowa cywilnoprawna jest jednak tylko formą zapewniania i udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, która nie powoduje, że środki, jakimi dysponuje Fundusz, i którymi rozporządza, płacąc za zamówione i wykonane usługi, tracą charakter publiczny. Podkreślenia wymaga, że sprawowanie nadzoru nad wydatkowaniem środków publicznych, przekazanych przez Fundusz świadczeniodawcom w wykonaniu zobowiązania przyjętego w umowie cywilnej, nie oznacza kontroli dalszego sposobu ich rozdysponowywania przez te podmioty. To, w jaki sposób świadczeniodawcy wydatkują otrzymane od NFZ środki (np. czy przeznaczają je na bieżącą działalność, czy też inwestycje), jest kwestią całkowicie indyferentną, bowiem istota nadzoru Funduszu względem świadczeniodawców polega na sprawowaniu pieczy nad prawidłowością wykonywania umów cywilnych w zakresie zakontraktowanych świadczeń zdrowotnych, toteż kontrole NFZ prowadzone są w zakresie prawidłowości realizacji umów. Innymi słowy, Fundusz kontroluje, czy to, za co zapłacił środkami publicznymi (świadczenie konkretnych usług medycznych), zostało w rzeczywistości wykonane zgodnie z zawartą umową (pod względem ilości, jakości, celowości lub innych kryteriów określonych w ustawie lub umowie). W tym sensie kontrole NFZ są kontrolami wydatkowania środków publicznych i dokumentacja z tym związana stanowi informację publiczną (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a tiret drugie ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej). Informację publiczną tworzy m. in. dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, a zatem dokumentacja dotycząca przeprowadzonych kontroli u świadczeniodawcy, niezależnie od tego, jakiego etapu dotyczy, tworzy informację publiczną. Okoliczność prowadzenia kontroli oraz ewentualnego stosowania środków prawnych, np. nakładania kar umownych na podstawie zapisów umownych, nie zmienia faktu, że chodzi o kontrolowanie dysponowania środkami publicznymi (prawidłowości ich wydawania przez NFZ w aspekcie wywiązywania się przez świadczeniodawcę z przyjętego zobowiązania umownego), co winno korzystać z pełnej transparentności. W wyroku z dnia 1 września 2011 r. o sygn. akt I OSK 1075/11 Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że dokumenty wytworzone w ramach kontrolowania podmiotów udzielających świadczeń zdrowotnych (otrzymujących za to środki publiczne) stanowią informację publiczną i podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, z zastrzeżeniem treści art. 135 ust. 2 ww. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (wyrok publ. https://cbois.nsa.gov.pl).

Wydatkowanie środków publicznych w drodze umowy cywilnoprawnej jest praktyką powszechną w polskim systemie prawnym. Wystarczy przytoczyć zasady działania podmiotów publicznych w trybie zamówień publicznych, gdzie z kontrahentem wyłonionym np. w drodze przetargu, podpisywana jest umowa cywilnoprawna, określająca obowiązki i uprawnienia stron. Istnienie umowy cywilnej nie zmienia jednak faktu, że w jej ramach dokonuje się wydatkowania środków publicznych na realizację określonego celu i informacje wytwarzane w tym zakresie, w tym o przyczynach wadliwego wywiązania się z umowy, mają charakter publiczny, odnoszą się bowiem do sfery rozdysponowywania środków publicznych. Świadczeniodawca musi zatem liczyć się z tym, że korzystanie przez niego ze środków publicznych pozbawia go anonimowości, a w płaszczyźnie sprawowania kontroli społecznej, dokonywanej w trybie dostępu do informacji publicznej, wpływa na konieczność poddania się regułom transparentności i jakkolwiek przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej gwarantują ochronę danych stanowiących np. tajemnicę przedsiębiorstwa i zezwalają na odmowę udostępnienia określonych informacji, jeżeli ich upublicznienie mogłoby spowodować naruszenie tajemnicy ustawowo chronionej, to jednak jej istnienie w konkretnym przypadku musi być niewątpliwe i weryfikowalne, by mogło uzasadniać odmowę.

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy, nawet nie wskazał, o jaki rodzaj informacji o przedsiębiorcy chodzi i w jakim wymiarze udostępnienie żądanej przez Rektora [...] dokumentacji wpłynie na interes prawny przedsiębiorcy. Podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, podejmując decyzję administracyjną o odmowie jej udostępnienia, związany jest regułami postępowania administracyjnego, określającymi jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. W szczególności winien on uwzględnić interes strony, gdy nie sprzeciwia się temu interes społeczny (art. 7 kpa), winien odpowiednio informować stronę o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania (art. 9 kpa), musi wreszcie w sposób wyczerpujący uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 kpa, czego w niniejszej sprawie zabrakło. Prezes NFZ nie wyjaśnił bowiem, na czym właściwie opiera swoje twierdzenia o istnieniu tajemnicy przedsiębiorcy. Oprócz powołania się na tę tajemnicę, nie wskazano nawet, jakiego rodzaju są to dokumenty, których treść miałaby uzasadniać odmowę udostępnienia informacji publicznej. Ogólnikowe twierdzenia w tym względzie nie mogą zastąpić merytorycznego uzasadnienia decyzji. Co więcej, tajemnica przedsiębiorcy, jak każda ustawowo chroniona tajemnica, ma charakter obiektywny, nie można wobec tego istnienia takiej tajemnicy subiektywizować w oparciu jedynie o oświadczenia osób reprezentujących przedsiębiorcę, które to osoby z istoty rzeczy nie będą zainteresowane ujawnianiem jakichkolwiek faktów ze sfery prowadzonej działalności gospodarczej podmiotu, a tym bardziej faktów dla niego niekorzystnych, czy wręcz negatywnych w odbiorze społecznym. Informacja o tym, jakie są wyniki kontroli w placówkach świadczących usługi zdrowotne, finansowane ze środków publicznych, może mieć i z pewnością ma znaczenie przy wyborze takiego podmiotu przez potencjalnego świadczeniobiorcę. Z kolei wymóg transparentności działań w omawianym zakresie powinien być realizowany poprzez zapewnienie dostępu do informacji o tym, jak dany świadczeniodawca jest oceniany przez Narodowy Fundusz Zdrowia, jako dysponenta środków publicznych, i to ten aspekt winien determinować konstytucyjne prawo do informacji publicznej.

Zgodnie z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t. j.: Dz. U. z 2003 r. nr 153, poz. 1503 ze zm.), przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Zatem, opierając się o treść tego przepisu, Prezes NFZ winien wyjaśnić, czy żądane dokumenty zawierają informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności, a więc, czy chodzi tu o kwestie wynalazcze, związane z działalnością marketingową, czy może o tzw. know – how produkcyjne, ewentualnie know – how handlowe bądź inne. Obie podjęte w sprawie decyzje kwestii tych nie poruszają, a jest to konieczne dla zbadania ich legalności. Niewystarczającym jest bowiem powołanie się jedynie na tajemnicę przedsiębiorcy, bez jakiegokolwiek rozwinięcia, w jakim aspekcie tajemnicę tę należałoby oceniać. Brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji nie pozwala uznać prawidłowości samego rozstrzygnięcia, a przedstawiony w nim powód odmowy udostępnienia informacji publicznej czyni nieweryfikowalnym, poddając przez to w wątpliwość istnienie w niniejszej sprawie jakiejkolwiek tajemnicy.

Na uwagę zasługuje przy tym skąpy materiał dowodowy, jaki przedstawiono Sądowi. Wynikający z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) obowiązek przekazania Sądowi akt sprawy oznacza, że organ, którego akt lub czynność uczyniono przedmiotem skargi, jest zobligowany do przedłożenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym całości akt sprawy, jakie zostały zgromadzone w prowadzonym przez niego postępowaniu. Sąd, kontrolując legalność zaskarżonego aktu lub czynności, opiera się bowiem na dokumentach, które organ przedstawia jako akta sprawy, nie ma natomiast obowiązku wzywania organu do dostarczenia innych, brakujących dokumentów, jeśli te nie zostały włączone do akt sprawy, a powoływane są przez organ jako podstawa faktyczna decyzji. Brak dokumentów, które mają istotne znaczenie w sprawie, a które nie znajdują się w aktach, świadczy niewątpliwie o niekompletności materiału dowodowego, będącego podstawą podjętych rozstrzygnięć, to zaś wskazuje na uchybienia w gromadzeniu dowodów, zwłaszcza że w tym zakresie organ winien stosować przepisy ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, w tym art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Każda sprawa poddana kontroli sądowej, dla jej przeprowadzenia, wymaga, by w aktach sprawy znajdowały się te dokumenty, które stanowiły faktyczną podstawę dla podjętych rozstrzygnięć. Nawet jeśli – zdaniem Prezesa NFZ – dokumenty nie podlegają udostępnieniu stronie, winny zostać przedstawione Sądowi, jako niepodlegające udostępnieniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, celem dokonania ich oceny pod kątem przyczyny odmowy.

Ponadto, jeśli Prezes NFZ przyjmuje, że w sprawie powodem odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej jest tajemnica przedsiębiorcy, to nie ulega wątpliwości, że świadczeniodawca – [...] S.A. powinna brać udział w prowadzonym postępowaniu administracyjnym na prawach strony, ze wszelkimi tego konsekwencjami, a mianowicie powinna zostać zawiadomiona o wszczęciu postępowania w powyższym przedmiocie, jak również powinna zostać jej doręczona decyzja, wszak rozstrzygnięcie dotyczy jej interesu prawnego, w rozumieniu art. 28 kpa. Tymczasem Prezes NFZ, prowadząc postępowanie administracyjne, wprawdzie występował do świadczeniodawcy o złożenie oświadczenia woli w kwestii wyrażenia zgody, bądź nie, na udostępnienie [...] żądanych informacji publicznych, co świadczyłoby, że Spółka wiedziała o prowadzonym postępowaniu administracyjnym, niemniej jednak żadna z wydanych decyzji nie została jej doręczona, a ma to istotne znaczenie z uwagi na wspomniany interes prawny Spółki.

Przedstawione w rozważaniach powody świadczą o uchybieniach procesowych, wpływających na stosowane w sprawie przepisy prawa materialnego, dlatego też Sąd zdecydował o uchyleniu obu podjętych w sprawie decyzji, natomiast rozpoznając ponownie sprawę [...], Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia winien uwzględnić poczynione przez Sąd wskazania i procedować zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Uznając zatem skargę za uzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stosując art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w związku z art. 135 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w całości.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i 2 oraz art. 209 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd zasądził od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącego – [...] kwotę 457 zł, w tym kwotę 200 zł, poniesioną tytułem wpisu od skargi, kwotę 240 zł, tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "c" i w związku z § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1349 ze zm.) oraz kwotę 17 zł, poniesioną tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa.