Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1616/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6361 Rejestr  zabytków
Hasła tematyczne: Ochrona dóbr kultury
Skarżony organ: Wojewódzki Konserwator Zabytków
Treść wyniku: stwierdzono bezkuteczność czynności
Powołane przepisy: article: art 22 , ust 5 pkt 2
journal: Dz.U. 2003 nr 162 poz 1568
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Jacek Bursa Protokolant: sekretarz sądowy Anna Bubula po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2024 r. sprawy ze skargi U. S. i J. S. na czynność Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie Delegatura w Nowym Targu z dnia 6 listopada 2022 r. znak DNT-I.5140.91.2022.JB w przedmiocie włączenia karty ewidencyjnej obiektu nieruchomego do wojewódzkiej ewidencji zabytków I. stwierdza bezskuteczność czynności Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie Delegatura w Nowym Targu z dnia 6 listopada 2022 r. znak DNT-I.5140.91.2022.JB w przedmiocie włączenia do wojewódzkiej ewidencji zabytków karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego drewnianego znajdującego się pod adresem [...] (działka ewidencyjna numer [...]); II. zasądza od Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie solidarnie na rzecz skarżących U. S. i J. S. kwotę 714 zł (siedemset czternaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

II SA/Kr 1616/23

UZASADNIENIE

9 listopada 2023 r. – działając na podstawie § 1 pkt 4 ppkt 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 10 września 2019 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (Dz. U. z 2021 r. poz. 56 ze zm.) oraz art. 39 i art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.) - Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków doręczył U. S. i J. S. zawiadomienie z dnia 6 listopada 2022 r. o włączeniu do wojewódzkiej ewidencji zabytków sporządzonej w dniu 5 grudnia 2019 r. karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego drewnianego niewpisanego do rejestru zabytków ([...] działka nr [...]).

5 grudnia 2023 r. (data stempla pocztowego) U. S. i J. S. wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą czynność Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, zarzucając jej naruszenie:

- art. 22 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 1 i 2 oraz art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami przez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że sporny obiekt spełnia definicję zabytku i założenie dla niego karty ewidencyjnej zabytku oraz wpisanie do WEZ, podczas gdy brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania go za zabytek i włączenia do WEZ;

- § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem przez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że sporny obiekt spełnia definicję zabytku i założenie dla niego karty ewidencyjnej zabytku oraz wpisanie do WEZ;

- § 10 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem przez sporządzenie karty ewidencyjnej dla spornego obiektu w sposób wadliwy, tj. przez niedostateczne wypełnienie punktu 9 karty dotyczącej materiałów graficznych oraz wpisanie w punkcie 2 karty błędnej daty powstania budynku, w wyniku czego budynek błędnie został uznany za obiekt wymagający ochrony konserwatorskiej;

- art. 7 i art. 8 k.p.a. przez niewyjaśnienie dokładnie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, a w szczególności przyczyn uzasadniających uznanie spornego obiektu za spełniający definicję zabytku i założenie dla niego karty ewidencyjnej oraz wpisanie go do WEZ, podczas gdy brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania go za obiekt wymagający ochrony konserwatorskiej i włączenia do WEZ;

- art. 64 ust. 1 i 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 1 Protokołu nr 1 do EKPC polegające na nieuwzględnieniu zasady proporcjonalności między ochroną interesu społecznego a uzasadnioną ochroną interesu skarżących, ograniczeniu prawa własności skarżących bez wnikliwej analizy i uzasadnienia ustalenia, iż sporny obiekt ma wartości zabytkowe.

W uzasadnieniu skargi wskazali, że są właścicielami spornego obiektu, a z karty ewidencyjnej – wbrew temu, co twierdzi organ – wcale nie wynika, że sporny obiekt stanowi "przykład zachowania typowych elementów budownictwa obiektów o charakterystycznym stylu dla architektury Orawskiej" i z tego względu jest "cenny dla miejsca, jego lokalizacji i jednocześnie wzmacnia charakter i dokumentuje przebieg historii miejscowości L. ". Karta ewidencyjna zawiera tylko lakoniczne stwierdzenie "Obiekt charakterystyczny dla budownictwa drewnianego regionu", które nie może być uznane za potwierdzenie zabytkowego charakteru.

W ocenie skarżących sporny obiekt nie stanowi świadectwa minionej epoki. Został wybudowany w okresie PRL pod koniec lat 50. Jest to prosty budynek parterowy z dachem dwuspadowym pokrytym eternitem. Od czasu jego powstania nie był szczególnie remontowany i przebudowywany. Nie jest zadbany i nie ma na zewnątrz czy w środku żadnych elementów regionalnych typowych dla gminy. Nie może być mowy o zachowaniu walorów etnograficznych (typowość, oryginalność), skoro sporny obiekt jest stosunkowo młody i nigdy żadnych elementów zabytkowych nie przejawiał. Jego zachowanie nie leży w interesie społecznym, nie ma on wartości historycznej, artystycznej, ani naukowej. To wyjątkowo nieciekawy, zwykły budynek mieszkalny. Organ nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego w zakresie autentyczności obiektu, nie ustalił wyglądu i cech zabudowy powstałej w tym okresie, co budynek skarżących. Krótkie i ogólnikowe uzasadnienie, takie jak w niniejszej sprawie, może mieć zastosowanie jedynie w przypadku budynków, które już na pierwszy rzut oka stanowią zabytki ze względu na architekturę. Tymczasem sporny obiekt nie wyróżnia się niczym szczególnym na tle pozostałych zabudowań miejscowości, i to zarówno tych powstałych w podobnym wieku, jak i tych dużo młodszych.

Skarżący podnieśli też, że w pkt 9 karty ewidencyjnej znajduje się tylko jedno zdjęcie z widocznym budynkiem z zewnątrz z jednej strony (wykonane z drogi biegnącej obok budynku) i nie ma szerokich ujęć czy zbliżeń cennych elementów budynków. W karcie ewidencyjnej nie ma też dokładnego opisu stanu technicznego budynku, jego zachowania, wyszczególnienia użytych przy budowie materiałów, konstrukcji, użytej techniki i stylu wybudowania. Nie wynika z niej, jaki był pierwotny kształt i forma spornego obiektu. Nadto w pkt 2 karty ewidencyjnej wpisana jest błędna data powstania budynku, albowiem budowa miała miejsce między 1955 a 1960, o czym świadczy – zignorowana przez organ - konstrukcja dachu i poszycie z eternitu (stosowanego dopiero w PRL).

W oparciu o te zarzuty skarżący wnieśli o stwierdzenie bezskuteczności skarżonej czynności i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków wniósł o oddalenie skargi i zasądzenie kosztów według norm przepisanych.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazał, że przystąpił do aktualizacji WEZ na terenie Gminy J. zgodnie z procedurą określoną w rozporządzeniu. W 2019 r. opracowano karty ewidencyjne WEZ dla obiektów znajdujących się na terenie L. , w tym również dla spornego obiektu. Efektem było wysłanie zawiadomienia o zamiarze włączenia karty ewidencyjnej obiektu nieruchomego niewpisanego do rejestru zabytków. Procedura włączenia do WEZ została zakończona. W odpowiedzi na pismo z dnia 7 marca 2022 r. o zawiadomieniu stron o zamiarze włączenia karty do urzędu wpłynął sprzeciw z dnia 21 marca 2022 r. W dniu 12 maja 2022 r. przeprowadzono oględziny, a w dniu 3 października 2023 r. wydano opinię w sprawie zamiaru włączenia do WEZ.

Budynek stanowi element kompozycyjny układu, który posiada przede wszystkim wartość historyczną jako materialny dokument rozwoju miejscowości. Wartość artystyczna obiektu nie jest tylko obiektywną oceną wartości artystycznej zabytku, ale także kształtowania określonych układów przestrzenno-funkcjonalnych, które odpowiadały specyficznym warunkom terenowym danego krajobrazu kulturowego. Obiekt zachował się w pierwotnej formie architektonicznej oraz jest autentyczną substancją budowlaną, co jest niezwykle rzadkim przypadkiem na terenie Orawy. W przypadku obiektów etnograficznych "typowość" i "oryginalność" substancji zabytkowej jest bezcenną wartością, w pełni upoważniającą do objęcia ochroną konserwatorską. Obiekt przedstawia wartości mające znaczenie dla historii i kultury regionu Orawy jako przykład tradycyjnego budownictwa na terenie gminy J.. Elementy zabytkowe przejawiają się m.in. w postaci oryginalności substancji, charakterystycznym deskowaniu elewacji, zachowaniu oryginalnej formy budynku, oryginalnej stolarce okiennej. Zły stan techniczny nie ma wpływu na jego wartość zabytkową. Mimo obniżonego stanu technicznego, zachowane elementy stanowią o autentyczności obiektu, która ma znaczenie dla historii i kultury gminy J.. Ujęcie obiektu w WEZ nie przekreśla możliwości wykonywania remontów i przebudowy. Obiekt można dostosować do współczesnych standardów mieszkaniowych. Za podjęciem takiej decyzji przemawiają względy społeczne i cel publiczny, którym jest zachowanie dziedzictwa kulturowego w jak najszerszym aspekcie. Ochrona tylko wyjątkowych budynków doprowadza do możliwości zachowania zabytkowej tkanki i ogranicza możliwości poznawcze przyszłych pokoleń.

Odnosząc się do zarzutów skargi, organ wskazał na omyłkę w datowaniu zawiadomienia o włączeniu do WEZ (winno być "z dnia 6 listopada 2023 r.") i stwierdził, że w sposób wyczerpujący zebrał materiały dotyczące spornego obiektu, wyjaśnił stronom zasadność ujęcia w ewidencji zabytków i dał im możliwość złożenia uwag i wniosków. Skarżona czynność nie zmienia sytuacji spornego obiektu, bo jest on objęty ochroną konserwatorską na mocy uchwały nr XXXVI/262/2021 Rady Gminy Jabłonka z dnia 30 czerwca 2021 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Gminy Jabłonka w jej granicach administracyjnych. Dodatkowo podlega ochronie konserwatorskiej już od 2017 r. - figuruje w załączniku do uchwały nr XXVI/193/2020 w sprawie uchwalenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Jabłonka w granicach obszaru "Jabłonka-C".

Na rozprawie w dniu 7 lutego 2024 r. Kierownik Delegatury w Nowym Targu Małopolskiego Urzędu Ochrony Zabytków w Krakowie wskazał, że zabudowa we wsi L. jest charakterystyczna dla obszaru Orawy, której budownictwo jest całkowicie odmienne od budownictwa podhalańskiego czy spiskiego, wykazuje silne wpływy austro-węgierski i węgierskie, w ten sposób, że zabudowa mieszkalna i gospodarcza budowana jest w jednej linii, a nie w kształcie litery L lub prostokąta zamykającego podwórze. Obiektów tych jest bardzo niewiele dlatego ta reszta która pozostała wymaga ochrony. Co do zarzutu momentu postania budynku, poinformował, że autor karty - doświadczony architekt - ocenił moment powstania obiektu na pierwszą połowę XX wieku tymczasem skarżący wskazują lata 1955-60, a zatem nie jest to różnica znaczna. Czas powstania nie jest elementem definicji zabytku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., dalej też jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. W niniejszej sprawie 30 dniowy termin do wniesienia skargi został zachowany.

Włączenie karty adresowej zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków na podstawie art. 22 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 710) – dalej też jako u.o.z., w zw. z § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 56) – dalej też jako "rozporządzenie" - jest czynnością organu administracji, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. uzasadnienie do postanowienia NSA z dnia 18 maja 2021 roku, sygn. II OZ 218/21). Sąd uwzględniając skargę na czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4) p.p.s.a., stwierdza bezskuteczność tej czynności (art. 150 p.p.s.a.).

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę przychyla się do stanowiska wyrażanego w orzecznictwie, że czynność wpisania karty obiektu do ewidencji zabytków, w odróżnieniu od wpisania zabytku do rejestru zabytków nie ma jurysdykcyjnego charakteru, a kontrola legalności działania organu sprowadzać się powinna do badania zgodności tego działania jedynie z przepisami administracyjnego prawa materialnego. Działanie organu stanowi w takim przypadku czynność o charakterze materialno-technicznym z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, zaskarżalną do sądu administracyjnego na mocy art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Przy czym w orzecznictwie przyjmuje się, że brak sformalizowania reguł postępowania wiążącego się z włączeniem karty zabytku do ewidencji nie oznacza, że dokonanie tej czynności może nastąpić bez analizy przyczyn uzasadniających jej dokonanie, jak też udokumentowania jej chociażby w uproszczonej formie. Jest oczywiste bowiem, że włączenie karty zabytku do ewidencji musi wynikać ze stwierdzenia przez organ, że obiekt charakteryzuje się cechami, które uzasadniają objęcie go tą wstępną formą ochrony, ze względu na posiadaną przez niego wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Tylko taki obiekt, który spełnia definicję zabytku może zostać ujęty w ewidencji (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 września 2016 r. II OSK 254/15, z dnia 26 października 2016 r., II OSK 96/15, z dnia 20 listopada 2017 r. II OSK 2926/16).

Organ ochrony zabytków ocenia, na podstawie posiadanych przez siebie informacji, czy określona rzecz (ruchoma lub nieruchomość) powinna podlegać ochronie jako zabytek w rozumieniu ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, nie prowadząc w tej sprawie żadnego sformalizowanego postępowania, w którym właściciel lub posiadacz zabytku mógłby przedstawiać przeciwne argumenty. Dopiero w postępowaniu przed sądem administracyjnym, wszczętym na skutek skargi na czynność organu administracji, dopuszczalne jest badanie, czy organ ten miał usprawiedliwione podstawy włączenia danego obiektu do ewidencji, czy też, że czynność ta nie była uzasadniona (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. II OSK 2225/18).

Art. 3 pkt 1 u.o.z. definiuje "zabytek" jako nieruchomość lub rzecz ruchomą, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy, ewidencja zabytków jest podstawą do sporządzania programów opieki nad zabytkami przez województwa, powiaty i gminy. Z kolei przepis art. 22 ust 2 ustawy stanowi, iż wojewódzki konserwator zabytków prowadzi wojewódzką ewidencję zabytków w formie kart ewidencyjnych zabytków znajdujących się na terenie województwa.

Ze wskazanych przepisów wynika, że karta zabytku może być założona i następnie dołączona do rejestru zabytków tylko w stosunku do takiej nieruchomości lub rzeczy ruchomej, która stanowi zabytek.

Rzecz nie staje się zabytkiem przez to, że została dla niej założona karta zabytku, lecz dlatego, że stanowi ona świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową.

Włączenie karty ewidencyjnej obiektu do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków niesie za sobą dla właścicieli takiego obiektu liczne konsekwencje ograniczające możliwość wykonywania prawa własności oraz nakłada liczne zobowiązania (por. art.5, art. 28, art. 29 , art. 30, art. 31, art. 36 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami), bez jednoczesnej rekompensaty finansowej.

Tym bardziej zatem czynność jaką jest włączenie karty ewidencyjnej obiektu do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków, z czym wiąże się uprzednie uznanie obiektu za zabytek, nie może w najmniejszym nawet stopniu nosić cech arbitralności, a w niniejszej sprawie sytuacja taka ma miejsce. W postępowaniu włączenia karty zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków organ powinien wykazać, że dany obiekt charakteryzuje się cechami, które uzasadniają objęcie go ewidencją, ze względu na posiadaną przez niego wartość historyczną, artystyczną lub naukową.

W tym miejscu Sąd podkreśla, że nie ma kompetencji do tego aby polemizować merytorycznie z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, jako organem wyspecjalizowanym w tym zakresie, natomiast uzasadnienie tego, że obiekt ma wartość zabytkową musi zostać udokumentowane i wynikać z akt sprawy.

W specyfice niniejszej sprawy, wartość zabytkowa obiektu w żadnym wypadku nie jest jednoznaczna dla osoby nie będącej specjalistą w tej dziedzinie. Dotyczy to również jej właścicieli, wskazujących choćby na to, że budynek powstał w okresie PRL, w późnych latach 50 –tych ubiegłego wieku, jest nieremontowany, nie posiada elementów regionalnych typowych dla gminy J. – ani wewnątrz ani na zewnątrz.

Zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Zatem podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest materiał dowodowy wcześniej zgromadzony w aktach, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (wyrok NSA z dnia 9.07.2008 r., sygn. II OSK 795/07, LEX nr 483232). Akta rozpatrywanej sprawy nie zawierały wystarczającej ilości informacji, na podstawie których uznać można było włączenie do wojewódzkiej ewidencji zabytków karty ewidencyjnej budynku mieszkalnego znajdującego się pod adresem [...] (działka ewidencyjna numer [...]). W odpowiedzi na wniosek Skarżących o odstąpienie od umieszczenia karty ewidencyjnej w.w. budynku do wojewódzkiej ewidencji zabytków, Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków lakonicznie wskazuje jedynie, iż obiekt ten przedstawia wartości mające znaczenie dla historii i kultury regionu jako przykład tradycyjnego budownictwa na terenie gminy J. oraz, że elementy zabytkowe przejawiają się m.in. w postaci oryginalności substancji, charakterystycznemu deskowaniu elewacji, formie budynku, oryginalności stolarki okiennej, nie odnosząc tego opisu w sposób wystarczający do obiektu będącego przedmiotem sprawy.

Dopiero obecny na rozprawie pełnomocnik Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Kierownik Delegatury w Nowym Targu przedstawił Sądowi charakterystykę budynku oraz motywy uzasadniające umieszczenie karty ewidencyjnej ww. budynku w wojewódzkiej ewidencji zabytków, podkreślając przede wszystkim oryginalność obiektu będącego typowym przykładem stylu orawskiego, jego odmienność od budownictwa podhalańskiego oraz spiskiego, wpływy węgierskie oraz austro-węgierskie przejawiające się w charakterystycznym układzie zabudowy mieszkalnej oraz gospodarczej. Informacje te powinny były jednak zostać umieszczone w aktach sprawy, gdyż osoba, niebędąca specjalistą w dziedzinie ochrony zabytków, nie jest w stanie ocenić wartości zabytkowej ww. budynku, dla niewprawnego oka niewyróżniającego się pośród okolicznej architektury (drewniany budynek mieszkalny z pokrytym eternitem dachem).

Z akt sprawy powinno w szczególności wynikać (choćby zwięźle) jakie cechy są charakterystyczne i reprezentatywne dla danego stylu architektonicznego czy urbanistycznego i które z tych cech w konkretnym obiekcie występują, zostały zachowane i wymagają ochrony. Informacje w tym zakresie przedstawione na rozprawie są spóźnione, jako że sąd administracyjny jedynie kontroluje działalność administracji publicznej, a nie uzupełnia jej działań.

Dlatego za zasadne należy uznać zarzuty Skarżących dotyczące naruszenia prawa poprzez niewystarczające wyjaśnienie powodów uznania posiadanej przez nich nieruchomości za zabytek.

Wobec powyższego na podstawie art. 150 p.p.s.a. w pkt. I wyroku stwierdzono bezskuteczność czynności Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie Delegatura w Nowym Targu z dnia 6 listopada 2022.

O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 714 zł składa się: kwota 200 zł tytułem uiszczonego przez skarżących wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265) oraz kwota 34 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżących opłaty skarbowej za złożone dokumenty pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1923 z późn. zm.).