Postanowienie NSA, sygn. akt II FSK 739/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Wstrzymano wykonanie decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Dumas po rozpoznaniu w dniu 25 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku J.W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej J.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 15 lutego 2023 r. sygn. akt I SA/Bk 25/23 w sprawie ze skargi J.W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 28 października 2022 r. nr 2001-IOD.4102.18.2022 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2018 r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 15 lutego 2023 r., sygn. akt I SA/Bk 25/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę J.W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z 28 października 2022 r., w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2018 r.

Od powyższego wyroku Skarżący wywiódł skargę kasacyjną a następnie pismem z 21 września 2023 r. wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a.").

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., znajdującym zastosowanie w rozpoznawanej sprawie na podstawie art. 193 P.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa art. 61 § 1 P.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Wstrzymanie wykonania decyzji następuje więc wyłącznie na wniosek strony i to na stronie ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą okoliczności opisane w przytoczonym powyżej przepisie.

Zaznaczyć przy tym należy, iż chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por. B. Dauter, [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205 oraz powoływane tam postanowienie NSA z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, publik. http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10). Ciężar uprawdopodobnienia wspomnianych przesłanek spoczywa na wnioskodawcy, przy czym uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Ponadto, argumentacja strony odnosząca się do zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji powinna zostać poparta dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jej sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2006, s. 188).

W rozpatrywanej sprawie, na podstawie przedłożonych dokumentów możliwa była weryfikacja twierdzeń Skarżącego i w jej następstwie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Skarżący uprawdopodobnił wystąpienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik Strony wskazał, że pismem z 15 maja 2023 r. Skarżący został zawiadomiony przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. o zajęciu jego majątku w postaci spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego. Ww. lokal pozostaje zamieszkały przez Skarżącego wraz z jego matką a Skarżący nie posiada tytułu do innego lokalu. Organ, dokonując zajęcia nieruchomości wezwał Skarżącego do uiszczenia należności pieniężnych wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi stanowiącymi łącznie sumę 121 013,40 zł, na którą składały się należności wynikające z zobowiązań w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2015-2018 (należność główna za rok 2018 r. określono na kwotę 49.398 zł; załącznik nr 1 do wniosku). W dniu 18 maja 2023 r. został dokonany w księdze wieczystej nieruchomości wpis zawierający informację o wszczęciu egzekucji na podstawie zajęcia nieruchomości numer [...] z dnia 15 maja 2023 r., dokonanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. (zawiadomienie wystawione przez Sąd Rejonowy w A. z 18 maja 2023 r. o wszczęciu egzekucji, załącznik nr 2 do wniosku). We wniosku wskazano także, że w toku postępowania egzekucyjnego Naczelnik Urzędu Skarbowego w dniu 8 września 2023 r. wyznaczył rzeczoznawcę majątkowego do oszacowania nieruchomości Skarżącego a na dzień 11 października 2023 r. zaplanowano oględziny nieruchomości (postanowienie o wyznaczeniu rzeczoznawcy, załącznik nr 3 do wniosku). Dodatkowo podniesiono, że matka Skarżącego ma orzeczoną niepełnosprawność o stopniu znacznym (załącznik nr 6 do wniosku). Skarżący sprawuje nad nią stałą opiekę i z tego tytułu pobiera świadczenie pielęgnacyjne w kwocie 2458 zł w związku z rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (decyzje Prezydenta Miasta A. z 12 grudnia 2022 r. oraz z 17 maja 2023 r., załączniki nr 7 i 8 do wniosku).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawiona argumentacja uzasadnia udzielenie Skarżącemu ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Oszacowanie nieruchomości, zgodnie z art. 110s § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. – O postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022 r. poz. 479 ze zm., dalej jako: "u.p.e.a.") jest jednym z etapów egzekucji z nieruchomości, a cała procedura unormowana w Dziale II Rozdziale 7 u.p.e.a. ukierunkowana jest na dokonanie sprzedaży nieruchomości w drodze licytacji. Przeniesienie własności nieruchomości w drodze licytacji może wywołać trudne lub niemożliwe do odwrócenia skutki. Gdyby bowiem kontrola legalności dokonana przez sądy administracyjne doprowadziła do uchylenia decyzji, przywrócenie stanu sprzed egzekucji - z wysokim prawdopodobieństwem - może okazać się niemożliwe do zrealizowania. Okoliczności wskazane przez Skarżącego, poparte stosownym materiałem źródłowym, uprawdopodabniają zaistnienie w niniejszej sprawie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że wstrzymanie wykonania decyzji jest jedynie środkiem ochrony tymczasowej. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny zasadności merytorycznej skargi, czy skargi kasacyjnej, a wyłącznie przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Z tych względów rozpatrując wniosek strony nie rozważano zarzutów dotyczących prawidłowości decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z 28 października 2022 r.

W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 61 § 5 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.