Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 175/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2024-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne: Lasy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2022 poz 672
law: Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk (spr.), sędzia WSA Barbara Romanczuk, Protokolant specjalista Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży z dnia 7 marca 2024 r. nr SKO.410/6/2024 w przedmiocie zmiany lasu na użytek rolny oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności.

Wnioskiem z dnia 6 grudnia 2023r. A. B. (dalej powoływany jako: "Skarżący") zwrócił się do Starosty Kolneńskiego o wyrażenie zgody na zmianę lasu o pow. 0,65 ha na użytek rolny, na działkach nr [...]i nr [...], o ogólnej powierzchni 2,92 ha, położonych w obrębie miejscowości S., gm. G. Do wniosku dołączył kopię uproszczonego wypisu z rejestru gruntów, kopię mapy ewidencyjnej oraz decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku z dnia 25 sierpnia 2020 r. o środowiskowych uwarunkowaniach, stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia.

Uzasadniając złożony wniosek Skarżący wskazał, że powierzchnia przeznaczona do zmiany, zlokalizowana jest w zagłębieniu podmokłego terenu, co powoduje gnicie rosnącego drzewostanu. Powierzchnia przeznaczona do zmiany składa się z trzech elementów, o łącznej powierzchni 0,6500 ha, co znacząco utrudnia prace polowe na przyległym pastwisku. Z uwagi na dotkliwe susze drzewostan, który pozostał usycha, a plony w gospodarstwie są coraz mniejsze. Nadmienił również, ze duża część terenu porośnięta jest krzakami, a nie drzewami. W ocenie Wnioskodawcy przekształcenie terenu wzbogaci gospodarstwo w wartościowe pastwisko oraz w pewnym stopniu poprawi sytuację finansową jego rodziny, która uległa pogorszeniu ze względu na nieplanowane wydatki oraz rosnącą inflację.

Decyzją z dnia 26 lutego 2024 r. nr GB.6164.75.2023.KB Starosta Kolneński powołując się na przepisy art. 13 ust. 2 i 3 ustawy z 28 września 1991r. o lasach (t.j. z 2023r., poz. 1356 ze zm.) orzekł o odmowie uwzględnienia wniosku. W uzasadnieniu decyzji przedstawił następującą argumentację. Stosownie do przedłożonego wniosku omawiane przedsięwzięcie polega na zmianie lasu na użytek rolny trzech konturów o łącznej powierzchni ok. 0,6500 ha położonych na działkach o nr geod. [...]i [...], o łącznej powierzchni 2,9200 ha. W trakcie przeprowadzonych w dniu 18 stycznia 2024r. - oględzin ustalono, że na działce nr [...]na powierzchni 0,4400 ha występuję drzewostan liściasty, o składzie gatunkowym olsza czarna (drzewostan pokrywa ok. 0,0720 ha powierzchni leśnej), w wieku ok. 80 lat, o zadrzewieniu ok. 0,4 luźnym zwarciu, w przedmiotowym oddziale występuje posusz czynny oraz jałowy, widoczne są również wywroty drzew; na pozostałej części działki (0,2880 ha) stwierdzono brak drzewostanu głównego, stan sanitarny oceniono jako zły. Działka nr [...] zlokalizowana jest: od strony północnej - użytki rolne, od strony południowej - grunt leśny, od strony wschodniej - grunt leśny, dalej użytki rolne, od strony zachodniej - użytki rolne. W przypadku działki o nr geod. [...], o powierzchni 0,2100 ha, stwierdzono z kolei występujący drzewostan liściasty, o składzie gatunkowym olsza czarna (drzewostan pokrywa 0,0500 ha powierzchni leśnej), w wieku ok. 85 lat, o zadrzewieniu ok. 0,5, zwarciu przerywanym, stan sanitarny oceniono na dostateczny, a na pozostałej części działki (ok. 0,1600 ha) stwierdzono brak drzewostanu głównego. Lokalizacja działki nr [...]: od strony północnej - użytki rolne, - od strony południowej - grunt leśny, dalej użytki rolne, od strony wschodniej - użytki rolne, od strony zachodniej - użytki rolne, dalej grunt leśny. Podsumowując poczynione ustalenia organ stwierdził, że wnioskowany do zmiany kontur leśny stanowi część składową kompleksu leśnego o powierzchni ok. 12 ha.

Organ stwierdził, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia stanowi obligatoryjny załącznik do wniosku, wynikający z ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach natomiast nie wpływa na rozstrzygnięcie kluczowej kwestii dla sprawy, tj. dowiedzenia, że planowane działania są podyktowane szczególnie uzasadnionymi potrzebami właściciela lasu. Dodatkowo w powyższej decyzji nadmieniono, że na wnioskowanym wydzieleniu bytują bobry, co jest istotne, ponieważ bobry są gatunkiem chronionym i ich obecność może wpłynąć na proces decyzyjny dotyczący ewentualnej zmiany przeznaczenia terenu na potrzeby rolnicze.

Organ wskazał też, że według uproszczonego planu urządzenia lasu (dalej UPUL) dla obrębu S., gmina G., obowiązującego na okres od 1 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2027r. oraz opisu taksacyjnego z uproszczonego planu urządzenia lasu na lata 2018-2027 dla obrębu S., zaplanowano następujące zadania gospodarcze: dla działki o nr [...]: (1) oddział 1 m - Rb I 182m3 /ha (rębnia zupełna), maksymalna masa drewna do pozyskania wynosi 59 m3 z pow. 0,3223 ha; odn. (odnowienie gruntu leśnego, zachowując skład gatunkowy olsza czarna 90%, jesion i inne 10%); piel CW (czyszczenia wczesne), (2) oddział 1 m - Rb I 182 m3/ha (rębnia zupełna), maksymalna masa drewna do pozyskania wynosi 121 m3 z pow. 0,6670 ha; odn. (odnowienie gruntu leśnego, zachowując skład gatunkowy olsza czarna 90%, jesion i inne 10%); piel CW (czyszczenia wczesne), - dla działki o nr ewid. [...]: (1) oddział 11 - Rb I 241 m3/ha (rębnia zupełna), maksymalna masa drewna do pozyskania wynosi 53 m3 z pow. 0,2200 ha; odn. (odnowienie gruntu leśnego, zachowując skład gatunkowy olsza czarna 90%, jesion i inne 10%).

Uzasadniając odmowę uwzględnienia wniosku od strony prawnej organ zwrócił uwagę, że w kontekście przesłanki zmiany lasu na użytek rolny określonej art. 13 ust.2 ustawy o lasach, nie wystarczy ustalenie wystąpienia po stronie właściciela lasu jakiejkolwiek, zwykłej potrzeby przekształcenia terenu leśnego na użytek rolny, ale musi to być potrzeba wyjątkowa, kwalifikowana, ustalona w oparciu o całokształt zebranego materiału dowodowego oraz uzasadniona szczególnymi okolicznościami, które w sytuacji konkretnego właściciela przeważają nad zasadą ochrony i trwałości utrzymania lasu. Tymczasem w ocenie organu Skarżący nie udokumentował ani wydatków, które poniósł na utrzymanie gospodarstwa, ani potencjalnych dochodów z prowadzonej działalności, nie przedstawił również dowodów potwierdzających niekorzystną sytuację materialną. Nie uprawdopodobnił też, że sytuacja ta mogłaby ulec znacznej poprawie w wyniku zmiany istniejącego lasu na omawianej części nieruchomości na użytek rolny. Jak podkreślił organ, samo stwierdzenie trudnej sytuacji finansowej bez potwierdzenia tej okoliczności dokumentami obrazującymi rzeczywiste dochody rodziny i ponoszonymi przez nią koniecznymi wydatkami, nie może być uznane za szczególnie uzasadniona potrzebę.

Na tę ocenę nie mogą wpływać nieudane inwestycje pozarolnicze takie jak np. przytoczone przez Wnioskodawcę nierentowne wesele. Ponadto, jak ustalił organ, Wnioskodawca w dniu 7 listopada 2023 r. nabył działkę nr [...], położoną w obrębie ewidencyjnym W, co może świadczyć o stabilnej sytuacji materialnej Wnioskodawcy. Zasygnalizowany zaś problem suszy i mniejszych zbiorów, niskie ceny, nieopłacalność produkcji również nie został zakwalifikowany jako przesłanka do zmiany. Zbiory płodów rolnych zawsze są uzależnione od warunków atmosferycznych, dotyczą wszystkich gospodarstw rolnych, trudno się w nich dopatrywać czegoś szczególnego. Obecna sytuacja makroekonomiczna, brak dobrej koniunktury dla prowadzonej działalności rolniczej, te czynniki choć istotne, w ocenie organu, nie są przesłanką do zmiany lasu na użytek rolny. Uznanie ich za przesłankę do zmiany przeznaczenia gruntu, umożliwiłoby w czasach trudnych warunków ekonomicznych, na wycięcie wszystkich lasów. Z kolei zamiar dotyczący zagospodarowania działki w "wartościowe pastwisko" świadczy, że właściciel nie jest zainteresowany prowadzeniem na nim gospodarki leśnej, ale nie powoduje, że organ powinien się do tego wniosku przychylić.

Reasumując organ stwierdził, że Wnioskodawca wskazał na istnienie po jego stronie potrzeb uzasadnionej poprawy warunków ekonomicznych życia i gospodarowania, ale nie wykazał, aby znajdował się w sytuacji obiektywnego przymusu. Odnośnie aspekt terenu, który porasta omawiany las, organ podkreślił, że olsza czarna jest gatunkiem specyficznym, występuje pospolicie na nizinnych terenach podmokłych, głównie wzdłuż brzegów rzek i zbiorników wodnych, gdzie wraz z wierzbami, topolami i jesionami tworzy lasy łęgowe, a więc terenach takich jak obszar zadeklarowany do zmiany. Pomimo zaś, że obecnie teren jest częściowo pozbawiony zadrzewienia, to zdaniem organu nie stanowi to przesłanki do zmiany przeznaczenia terenu na użytek rolny na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy o lasach, ale wręcz zobowiązuje właściciela do uzupełnienia struktury lasu, gdyż brak roślinności leśnej na tym obszarze może niekorzystnie wpływać na sąsiadujący drzewostan. Tym bardziej, że przedmiotowa powierzchnia leśna stanowi cześć kompleksu leśnego o pow. ok 12 ha oraz pełni istotne funkcje ekologiczne: jest naturalnym magazynem wody, zatrzymuje nadmiar opadów, ograniczając skutki ulew i powodzi (mała retencja wodna), zatrzymując wodę, wyrównuje jej niedobory w środowisku, opóźnia występowanie suszy i łagodzi klimat, nasycony wodą, stanowi ważny element ochrony przeciwpożarowej lasu oraz stanowi dogodne środowisko życia dla wielu gatunków roślin i zwierząt (bobry).

W ocenie organu odmowa zmiany przedmiotowego lasu na rolę nie ma wpływu na warunki bytowe dwuosobowej rodziny Wnioskodawcy, gdyż prowadzi on gospodarstwo rolne o powierzchni 35,5548 ha (w tym 27,5240 ha użytków rolnych), z obsadą zwierząt 19,01 DJP, które z powodzeniem mogą stanowić podstawę do prowadzenia gospodarstwa rolnego, a dążenie do rozwijania własnej działalności jest naturalnym procesem i nie spełnia przesłanki szczególnie uzasadnionych potrzeb właściciela lasu.

W odwołaniu od tej decyzji Skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie jego wniosku wskazując, że na podstawie dokumentów oraz wyjaśnień, które dostarczył, decyzja powinna być pozytywna. Zdaniem Skarżącego również przeprowadzone w sprawie oględziny wykazały, że teren nie nadaje się do użytkowania jako las ponieważ samoistnie umiera.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łomży nie podzieliło argumentacji odwołania i decyzją z 7 marca 2024 r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wydanej decyzji Kolegium wskazało, że zmiana lasu na użytek rolny jest dopuszczalna w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów. Tymczasem wskazana przez Skarżącego potrzeba zamiany lasu o pow. 0,65 ha na użytek rolny na działkach nr [...]i nr [...] o ogólnej powierzchni 2,92 ha, nie jest szczególna. Kolegium zauważyło, że wola wykorzystania użytku leśnego w celu prowadzenia na nim upraw rolnych leży w interesie jego właścicieli, jednak nie jest to wystarczające do wydania decyzji o zmianie lasu na użytek rolny.

W ocenie Kolegium sam fakt, że właściciel działek nr [...] i [...] nie jest zainteresowany prowadzeniem na nich gospodarki leśnej (a wolałby wykorzystać je w całości pod uprawę rolną) nie oznacza, że stanowi to wystarczającą przesłankę do żądanej zmiany przeznaczenia działki. Ponadto, ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, by zmiana fragmentu lasu na użytek rolny związana była z aktualną i szczególną sytuacją Skarżącego. Skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o łącznej pow. 55,9946 ha, w skład którego wchodzą użytki rolne o pow. 46,4311 ha (w tym 11,842 ha przeliczeniowych) i lasy o pow. 9,5635 ha, ponadto dzierżawi użytek rolny o pow. 1,4610 ha (w tym 0,6386 ha przeliczeniowych), a w posiadanym gospodarstwie prowadzi hodowlę bydła w liczbie 19,01 DJP. Zatem jego sytuacji majątkowej nie można uznać za trudną, szczególnie że rodzina Skarżącego składa się z dwóch osób, a żona pracuje jedynie w gospodarstwie rolnym. W ocenie Kolegium wyjaśnienia Skarżącego zawarte w piśmie z dnia 30 stycznia 2024 r. nie wskazują na istnienie w jego przypadku szczególnie uzasadnionej potrzeby w dokonaniu zmiany lasu na użytek rolny. Kolegium podzieliło jednocześnie stanowisko Starosty Kolneńskiego, że ze względu na występujące w ostatnich latach susze siedliska leśne, ze względu na pełnione m. in. funkcje retencyjne, powinny być chronione.

W skardze wniesionej do tut. sądu administracyjnego na powyższą decyzję Skarżący wskazał, że powierzchnia jego gospodarstwa została źle wyliczona przez Kolegium, tj. została zawyżona, aby sytuacja finansowa jego rodziny wyglądała na lepszą. Tymczasem, jak podkreślił, jest on właścicielem gospodarstwa rolnego o łącznej pow. 34,0938 ha, w skład którego wchodzą użytki rolne o pow. 26,063 ha (w tym 6,2679 ha przeliczeniowych) i lasy o powierzchni 8,0308 oraz dzierżawi użytek rolny o pow. 1,4610 ha (w tym 0,6386 ha przeliczeniowych). Skarżący wskazał też, że dochód z gospodarstwa, które prowadzi wynosi 38.324,17 zł rocznie, co w przeliczeniu na dwie osoby wchodzące w skład jego gospodarstwa, daje miesięczny dochód ok. 1596 zł na osobę, a zatem poniżej minimalnego wynagrodzenia.

Podkreślił, że sytuacja rynkowa w handlu bydłem jest tak słaba, że do hodowli bydła musiał w tym roku dołożyć, a nie otrzymał jakiegokolwiek zysku. Dokładając do tego suszę, inflację, drożyznę w sklepach, wysokie ceny usług rolniczych oraz wysokie ceny paliwa, produktów do uprawy i hodowli, oświadczył, że jego sytuacja finansowa jest tragiczna, dlatego wniósł o pozytywne rozpatrzenie wniosku o przekształcenie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łomży w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Kolegium przyznało, że popełniło, błąd w obliczeniach polegający na zawyżeniu powierzchni użytków rolnych oraz lasu wynikających z decyzji Wójta Gminy W. i w decyzji Wójta Gminy G., stwierdzając, że powierzchnia gospodarstwa rolnego Skarżącego wynosi faktycznie 34,0938 ha, a nie jak podano w uzasadnieniu decyzji - 55,9946 ha, w tym 26,063 ha użytków rolnych i 8,0308 ha - lasów. Powyższa pomyłka nie miała jednak, zdaniem SKO, wpływu na rozstrzygniecie zawarte w decyzji, albowiem Skarżący nie wskazał na istnienie w jego przypadku szczególnie uzasadnionej potrzeby w dokonaniu zmiany lasu na użytek rolny. W ocenie SKO sytuacji majątkowej Skarżącego nie można uznać za trudną, szczególnie że jego rodzina składa się z dwóch osób. Ponadto, skoro przy już posiadanym areale oraz dodatkowo dzierżawionych gruntach Skarżący nie osiąga znacznych dochodów, gdyż nie pozwalają na to niskie ceny skupu bydła oraz susze, to pozyskanie dodatkowej powierzchni po zmianie lasu na użytek rolny tej sytuacji nie poprawi, bo nie spowoduje podwyższenia cen skupu bydła, a w przypadku kolejnej suszy nie spowoduje uzyskania dochodu z produkcji pasz.

Na rozprawie w dniu 13 czerwca 2024r. Skarżący podtrzymał zarzuty skargi wyjaśniając, że podobny wniosek o zmianę lasu na użytek rolny w stosunku do działki położonej w gminie W. złożył do Starosty Grajewskiego i uzyskał decyzję pozytywną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje;

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja nie jest bowiem dotknięta wadami podniesionymi w skardze, jak również innymi, które sąd administracyjny jest zobowiązany uwzględniać z urzędu jako niezwiązany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), a które to wady przemawiałyby za wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego. Przy czym dodatkowego podkreślenia wymaga, uwzględniając zakres i charakter podniesionych w skardze zarzutów, że sąd kontrolując zaskarżoną decyzję bada ją wyłącznie pod względem zgodności (legalności) z obowiązującymi przepisami prawa, a nie celowości, a tym bardziej słuszności jej wydania.

Podstawę materialnoprawną wydanej decyzji stanowił przepis art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991r. o lasach (t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 1356), stanowiący, że zmiana lasu na użytek rolny jest dopuszczalna w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów. Konstrukcja przepisu wskazuje, że organ go stosujący działa w warunkach uznania administracyjnego tj. ma obowiązek rozpatrzenia indywidualnego wniosku właściciela lasu z uwzględnieniem wszystkich istotnych okoliczności danej sprawy, samodzielnie oceniając, czy w danym przypadku zaistniały szczególnie uzasadnione potrzeby właściciela lasu, będące przesłanką udzielenia zezwolenia na zmianę użytku leśnego na rolny.

W świetle art. 3 pkt 1 ustawy o lasach, lasem jest grunt o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony, przeznaczony do produkcji leśnej lub stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo wpisany do rejestru zabytków. Przepis art. 13 ust. 1 ustawy o lasach formułuje obowiązki właścicieli lasów trwałego utrzymywania lasów i zapewnienia ciągłości ich użytkowania, uszczegóławiając je w sposób przykładowy m.in. przez: zachowanie w lasach roślinności leśnej (pkt 1), ponowne wprowadzanie roślinności leśnej (upraw leśnych) w lasach w okresie do 5 lat od usunięcia drzewostanu (pkt 2), pielęgnowanie i ochronę lasu (pkt 3), przebudowę drzewostanu, który nie zapewnia osiągnięcia celów gospodarki leśnej (pkt 4) oraz racjonalne użytkowanie lasu w sposób trwale zapewniający optymalną realizację wszystkich jego funkcji (pkt 5). Stosownie zaś do treści art. 8 ustawy o lasach podstawowymi zasadami prowadzenia gospodarki leśnej jest powszechna ochrona lasów, trwałość utrzymania lasów, ciągłość i zrównoważone wykorzystanie wszystkich funkcji lasów oraz powiększanie zasobów leśnych.

Rozumienie przepisu art. 13 ust. 2 ustawy o lasach wypracowała praktyka sądowa. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowane zostało stanowisko, iż niezdefiniowane ustawowo pojęcie "szczególnie uzasadnione potrzeby właściciela lasu" należy pojmować jako sytuację wyjątkową. Użycie sformułowania "szczególnie" oznacza, że nie wystarczy ustalenie wystąpienia po stronie właściciela lasu jakiejkolwiek potrzeby przekształcenia terenu leśnego na użytek rolny, ale musi to być potrzeba wykraczająca poza zwykłą tj. wyjątkowa, kwalifikowana, uzasadniona szczególnymi okolicznościami. Za szczególne potrzeby mogą być uznane tylko takie wyjątkowe, kwalifikowane przesłanki, które w sytuacji konkretnego właściciela przeważają nad zasadą ochrony i trwałości utrzymania lasu (vide: wyrok NSA z 20 października 2011r., II OSK 1448/10, oraz wyroki WSA w Białymstoku w sprawach II SA/Bk 1184/13, II SA/Bk 374/12). Wykładnia językowa zwrotu "szczególnie uzasadniona potrzeba" wskazuje na "konieczność, mus, niezbędność, przymus sytuacyjny". Zmiana przekształcenia lasu w użytek rolny musi być zatem dla właściciela lasu czymś absolutnie niezbędnym w danej sytuacji. Wyjątkowość sytuacji podmiotu ubiegającego się o zezwolenie na zmianę na użytek rolny gruntu leśnego, postrzegana poprzez pryzmat obowiązków ciążących na nim jako właścicielu lasu, określonych ustawą o lasach oraz poprzez pryzmat celów ustawy o lasach, powinna mieć wagę przewyższającą wartości chronione ustawą o lasach.

Poprzez opisane wyżej priorytetowe cele i wartości chronione ustawą o lasach i szczególną wyjątkowość przekształcenia gruntu leśnego w użytek rolny, organ właściwy do udzielania zezwoleń na powyższe przekształcenie, winien dokonać oceny wskazywanych przez wnioskodawcę powodów wystąpienia z wnioskiem. Powody wystąpienia z wnioskiem powinny wykraczać poza subiektywny interes strony, nawet uzasadniony. Jak to trafnie ujął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 października 2011r. (sygn. II OSK 1448/10), "szczególnie uzasadnionej potrzeby" nie należy utożsamiać z uzasadnionym interesem strony, sprowadzającym się np. do chęci zagospodarowania działki dla celów rekreacyjnych, czy hodowlanych i jak zasadnie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 24 lipca 2012r. (sygn. II SA/Bk 374/12), nawet dążenie do rozwijania własnej działalności, choć jest naturalnym procesem, nie spełnia przesłanki szczególnie uzasadnionych potrzeb właściciela lasu.

Sąd w sprawie niniejszej w pełni akceptuje wypracowaną na tle stosowania art. 13 ust. 2 ustawy o lasach praktykę orzeczniczą, dodatkowo podkreślając, że szczególnie uzasadniona potrzeba właściciela lasu, mająca uzasadniać przekształcenie lasu w użytek rolny, musi być aktualna (realna) w dacie występowania z wnioskiem a nie tylko być potencjalna. Ważna potrzeba życiowa właściciela lasu, która skłoniła go do wystąpienia z wnioskiem, winna być przy tym na tyle realna, że jej szybkie niezaspokojenie stanowiłoby wręcz zagrożenie dla egzystencji właściciela lasu.

Jak wynika z akt administracyjnych oraz z treści uzasadnienia skargi u podstaw dążenia Skarżącego do przekształcenia terenu leśnego o pow. 0,65 ha na grunty rolne legła potrzeba ułatwienia i poprawy rolniczego wykorzystania powierzchni działek o nr [...] i [...], w ramach których posadowione są trzy kontury leśne, o których przekształcenie wystąpił. Dążenie do poprawy jakości gospodarstwa rolnego jest wszakże naturalnym dążeniem każdego rolnika ale nie stanowi o nadzwyczajności sytuacji i nie zostało uznane w orzecznictwie sądów administracyjnych jako przypadek szczególnie uzasadnionej potrzeby zmiany lasu na użytek rolny. Podkreślić przy tym należy, że łączna powierzchnia gospodarstwa rolnego Skarżącego wynosi 34,0938 ha, w skład którego wchodzą użytki rolne o pow. 26,063 ha (w tym 6,2679 ha przeliczeniowych), lasy o powierzchni 8,0308 oraz dzierżawiony użytek rolny o pow. 1,4610 ha (w tym 0,6386 ha przeliczeniowych), a zatem rolnicze wykorzystanie wnioskowanego do przekształcenia areału składającego się z trzech fragmentów o łącznej powierzchni 0,6500 ha, nie zwiększy znacząco dochodów z gospodarstwa rolnego. Sytuacja materialna dwuosobowej rodziny Skarżącego jest stabilna, dysponuje on znaczną powierzchnią gruntów rolnych, a zatem niezaspokojenie potrzeby zmiany powierzchni leśnej 0,6500 w użytek rolny, obiektywnie nie będzie stanowiło zagrożenia dla bytu rodziny skarżących. Z akt administracyjnych wynika ponadto, że sporne kontury użytków leśnych na działkach nr [...] i [...] stanowią cześć kompleksu leśnego o pow. ok 12 ha, które pełni istotne funkcje ekologiczne oraz stanowi dogodne środowisko życia dla wielu gatunków roślin i zwierząt (bobry). Fakt, że obecnie teren jest częściowo pozbawiony zadrzewienia, nie stanowi to jednak przesłanki do zmiany przeznaczenia terenu na użytek rolny na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy. Jak wskazano już wyżej zamiar dotyczący zagospodarowania działki w "wartościowe pastwisko" świadczy, że właściciel nie jest zainteresowany prowadzeniem na nim gospodarki leśnej, ale nie powoduje, jak słusznie wyinterpretowały to organy, że do takiego wniosku należy się przychylić.

W okolicznościach sprawy ocena organów obu instancji dokonana poprzez pryzmat ustawowej przesłanki zezwolenia na zamianę lasu na użytek rolny, nie jest oceną dowolną, a uzasadnioną. Skoro bowiem Skarżący wskazał na istnienie po jego stronie potrzeb uzasadnionej poprawy warunków ekonomicznych życia i gospodarowania, ale nie wykazał, aby znajdował się w sytuacji obiektywnego przymusu, to rozstrzygnięcie o odmowie przekształcenia wnioskowanego terenu leśnego w użytek rolny jest prawidłowe.

Wprawdzie w ocenie Skarżącego wydane rozstrzygnięcie może jawić się jako "niesprawiedliwe" z tej racji, że składając podobny wniosek uzyskał on decyzję Starosty Grajewskiego z dnia 29 maja 2024r. zezwalająca na zmianę lasu na użytek rolny na działce nr [...] o pow. 0,1946 ha, tym niemniej podkreślić należy, że wydana decyzja dotyczy innej działki Skarżącego, położonej na terenie innej gminy – gminy W. Ponadto, skoro Skarżący uzyskał na podstawie ww. decyzji przekształceniowej dodatkowy teren, który może użytkować rolniczo, a tym samym poprawić swoją "tragiczną sytuację finansową", to przekształcenie aktualnie wnioskowanego terenu tym bardziej nie może być kwalifikowane jako szczególnie uzasadniona potrzeba.

Z tych też względów, Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o jej oddaleniu.