Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 520/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2024-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 229 poz 1 art. 3g ust. 1 lit. a-c
law: Rozporządzenie 833/2014 dotyczące środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie
article: art. 189b, art. 189d, art. 189f
journal: Dz.U. 2024 poz 572
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Justyna Siemieniako, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 19 czerwca 2024 r. nr 2001-IOC.4355.10.2024 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 25 stycznia 2023 r. w Oddziale Celnym w Białymstoku importer – G. Sp. z o.o. w W. (dalej jako: "Spółka"), działając przez przedstawiciela pośredniego B. Sp. z o.o., dokonał zgłoszenia celnego do procedury dopuszczenia do obrotu towaru - surówka zwierciadlista pozostała, kod CN Taryfy Celnej 7201509000.

Zgłoszenie zostało zarejestrowane pod pozycją MRN nr [...] z 25 stycznia 2023 r. i MRN [...] z 25 stycznia 2023 r. Z przedstawionych dokumentów m.in. CMR nr 20 i nr 21 oraz faktury nr 20 z 16 stycznia 2023 r. i nr 21 z 16 stycznia 2023 r. wynikało, że towary objęte ww. zgłoszeniami zostały przywiezione z Federacji Rosyjskiej.

W wyniku przeprowadzonej weryfikacji ww. zgłoszeń celnych, po analizie dokumentów i przeprowadzeniu postępowania w sprawie taryfikacji, Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku decyzjami z 2 marca 2024 r., nr 318000-COC2.4303.5.2023.AS oraz nr 318000-COC2.4303.6.2023.AS, dokonał w nich zmiany opisu towaru na żeliwne cylindry mielące i określił prawidłowy kod CN Taryfy Celnej 7325910000, oraz odmówił zwolnienia towarów do wnioskowanej procedury dopuszczenia do obrotu.

Od powyższych decyzji Spółka nie złożyła odwołania.

Mając na uwadze, iż po zmianie kodu Taryfy Celnej towar podlega zakazowi przywozu określonemu w art. 3g ust. 1 lit. a-c rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. Urz. UE L 2014 Nr 229, str. 1), gdyż jest towarem wymienionym w załączniku XVII do ww. rozporządzenia, organ pismem z 28 kwietnia 2023 r., nr 318000-COC1.4227.28.2023.JG, zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego.

W dniu 24 maja 2023 r. do Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku wpłynęły wyjaśnienia w niniejszej sprawie złożone przez Spółkę, uzupełnione następnie pismem z 5 czerwca 2023 r.

W dniu 5 czerwca 2023 r. pełnomocnik strony złożył pismo, w którym ustosunkował się do zmiany klasyfikacji taryfowej towaru oraz jego rodzaju.

W toku prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji ustalił, że towar zgłoszony wg MRN nr [...] oraz nr [...] z 25 stycznia 2023 r. został objęty procedurą tranzytu według dokumentów MRN [...] i MRN [...] oraz zwrócony do nadawcy.

W dniu 19 marca 2024 r. Naczelnik PUCS w Białymstoku decyzją nr 318000-COC1.4227.28.2023.JG nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości 7.2583,00 zł za naruszenie zakazu przywozu do Unii wyrobów z żelaza i stali, o których mowa w art. 3g ust. 1 lit. a-c rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014, poprzez przywóz i zgłoszenie do procedury dopuszczenia do obrotu towaru z Federacji Rosyjskiej, klasyfikowanego do kodu CN Taryfy Celnej 7325910000, tj. żeliwne cylindry mielące, formowanych na zimno według MRN nr [...] i MRN nr [...] z 25 stycznia 2023 r.

Po rozpoznaniu odwołania Spółki, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku decyzją z 19 czerwca 2024 r., nr 2001-IOC.4355.10.2024, utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgłoszenie towarów przez stronę do procedury dopuszczenia do obrotu jednoznacznie wskazuje na popełnienie naruszenia przepisów wynikających z rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014. Niezaprzeczalnym jest fakt, że towary podlegające sankcjom zostały przywiezione na terytorium Unii Europejskiej z Rosji przez Białoruś (Bobrowniki) i zostały objęte procedurą tranzytu na podstawie MRN nr [...] i MRN [...] (zgłoszenie poprzedzające). Obiektywny fakt naruszenia zakazu przywozu do Unii wyrobów z żelaza i stali z Federacji Rosyjskiej wymienionych w załączniku XVII rozporządzenia, stanowił podstawę do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej.

Organ w sposób szczegółowy odniósł się do przesłanek wymiaru kary zawartych w art. 189d ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej jako: "k.p.a.").

Zdaniem DIAS waga i okoliczności naruszenia prawa w przedmiotowej sprawie są znaczne. Strona dopuściła się bowiem niestosowania środków ograniczających wprowadzonych ww. rozporządzeniem. Egzekwowanie przepisów dotyczących sankcji nałożonych na Rosję w związku z agresją na Ukrainę stanowi ważny interes publiczny, bowiem jest istotnym elementem wspólnotowej polityki gospodarczej. Organ zauważył, że dopiero w wyniku przeprowadzonej weryfikacji zgłoszenia złożonego w Oddziale Celnym w Białymstoku oraz załączonych do niego dokumentów organ celny stwierdził naruszenie zakazu przywozu przedmiotowego towaru z Rosji. Przy tym zwrócono uwagę na znaczny stopień przyczynienia się Spółki do naruszenia prawa – jej działania wskazują na świadomość istnienia zakazu importu wyrobów z żeliwa i stali. Oceniając zachowanie Spółki w celu usunięcia naruszenia prawa, organ wskazał, że dokonanie powrotnego wywozu towaru do jego eksportera – strony rosyjskiej - nie ma znaczenia w sprawie naruszenia zakazu przywozu towarów podlegających ograniczeniom oraz w konsekwencji nałożenia kary pieniężnej. Importer towaru jest firmą posiadającą duże doświadczenie oraz podmiotem od wielu lat uczestniczącym w handlu międzynarodowym, a w sprawie niniejszej działał przez profesjonalnego przedstawiciela celnego.

Analizując sytuację finansową Spółki, ustalono, że firma w latach 2019-2022 osiągnęła dochód w wysokości: 2019 r. – 109.170,38 zł; 2020 r.- 600.538,90 zł; 2021 r. – 617.348,49 zł; 2022 r. -3007.359,78 zł.

Biorąc pod uwagę naruszenie wynikające z dwóch postępowań administracyjnych oraz znaczny wzrost dochodów, ustalono karę pieniężną w wysokości połowy wartości towaru zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu, podlegającego obostrzeniom, tj. 72.583,00 zł.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżając decyzję w całości, zarzuciła:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1.1. art. 3g ust. i lit. a-c Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 w zw. z art. 143d pkt 2 i art. 143e ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615 ze zm., dalej jako: "ustawa o KAS"), poprzez zastosowanie tych przepisów, pomimo iż w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia zakazu przywozu do Unii wyrobów z żelaza i stali pochodzących z Rosji, bezpośredniego lub pośredniego zakupu wyrobów z żelaza i stali wymienionych w załączniku XVII, które znajdują się w Rosji lub pochodzą z Rosji ani transportu wyrobów z żelaza i stali wymienionych w załączniku XVII, jeżeli pochodzą one z Rosji lub są wywożone z Rosji do jakiegokolwiek innego kraju, gdyż Spółka nie przywiozła, nie zakupywała bezpośrednio lub pośrednio ani nie transportowała wyrobów z żelaza i stali pochodzących z Rosji, a które były wymienione w załączniku XVII;

1.2. art. 10 Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 w zw. z art. 134 ust. 2 i art. 140 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 269, str. 1 z późn. zm., dalej jako: "u.k.c."), poprzez błędne przyjęcie, iż nie zasługuje na uwzględnienie powoływanie się przez skarżącą na okoliczności wyłączające jej odpowiedzialność, ponieważ miała on możliwość wystąpienia do organu celnego z wnioskiem o przeprowadzenie rewizji celnej towaru przywiezionego z kraju trzeciego w celu ustalenia faktycznej ilości towaru, zbadania towaru i dokonania prawidłowego zgłoszenia celnego, podczas gdy przepis art. 134 ust. 2 u.k.c. dotyczy możliwości przeprowadzenia rewizji towarów, a nie rewizji celnej przez posiadacza towarów, a przepis art. 140 ust. 1-2 u.k.c. mówi jedynie o wyłącznej kompetencji organu celnego o pozwoleniu na rozładunek lub przeładunek towarów w miejscach wyznaczonych lub uznanych przez te organy oraz na żądanie organu celnego (a nie dokonującego transportu) rozładowania i rozpakowania towarów w celu dokonania ich rewizji;

2. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:

2.1. art. 7, 7a, 8 w zw. z art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez błędną ocenę zebranego materiału dowodowego przez organ pierwszej instancji oraz organ drugiej instancji, polegającą na sprzecznym z wiedzą i zasadami logicznego rozumowania przyjęciu, iż Spółka miała możliwość poddania transportowanego towaru rewizji celnej lub rewizji towaru oraz odwołania się od decyzji o zmianie taryfy celnej importowanych towarów, podczas gdy, jak wynika z ustalonego stanu faktycznego, Spółka nie miała wiedzy i podstaw do poddania towaru rewizji celnej lub towaru a postępowanie odwoławcze w przedmiocie zmiany kodu sprowadzanego towaru spowodowałoby dalsze straty Spółki;

2.2. art. 189d w zw. z art. 189f § 1 i 2 k.p.a. poprzez błędne niezastosowanie powołanych przepisów i uznanie, że waga i okoliczności naruszenia prawa są znaczne, podczas gdy w przedmiotowej sprawie zachodziły przesłanki wzięcia przez organ pod uwagę, iż waga naruszenia prawa była znikoma, a Spółka oddała przewożony towar do czasowego składowania pod dozorem celnym, a następnie dokonała powrotnego wywozu towarów do państwa ich pochodzenia, w związku z czym Spółka nie naruszyła przepisów prawa;

2.3. art. 15 k.p.a., poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania i zastosowanie przez organ pierwszej instancji przepisu art. 140 u.k.c., a przez organ drugiej instancji przepisu art. 134 ust. 2 u.k.c.

W oparciu o powyższe zarzuty autor skargi wniósł: o stwierdzenie nieważności decyzji organu pierwszej instancji jako decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa; ewentualnie, o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, jako decyzji wydanych z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy i umorzenie postępowania w sprawie w całości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Pismem z 13 grudnia 2024 r. do sprawy wstąpił nowy pełnomocnik Spółki i zajął stanowisko w sprawie. Jednocześnie wniósł o: dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu w postaci wydruku e-mail z 27 grudnia 2022 r. od członka zarządu Spółki N. H. do [...], na fakt upewnienia się przez Spółkę przed dokonaniem przywozu, że importowany towar nie jest objęty restrykcjami, co jest niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie; stwierdzenie nieważności decyzji organu pierwszej instancji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa; ewentualnie, o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu drugiej instancji i umorzenie postępowania w sprawie w całości.

Na rozprawie 18 grudnia 2024 r. sąd postanowił dopuścić dowód z wydruku maila, będącego załącznikiem do uzupełnienia skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

Istota sporu w sprawie niniejszej dotyczy stwierdzenia, czy Spółka winna podlegać nałożonej na nią administracyjnej karze pieniężnej w wysokości 7.2583,00 zł ze względu na naruszenie przez nią zakazu przywozu do Unii wyrobów z żelaza i stali, o których mowa w art. 3g ust. 1 lit. a-c rozporządzenia Rady nr 833/2014.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowią następujące przepisy:

W myśl art. 3g ust. 1 rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 zakazuje się: a) bezpośredniego lub pośredniego przywozu do Unii wyrobów z żelaza i stali wymienionych w załączniku XVII, jeżeli: pochodzą one z Rosji; lub zostały wywiezione z Rosji; b) bezpośredniego lub pośredniego zakupu wyrobów z żelaza i stali wymienionych w załączniku XVII, które znajdują się w Rosji lub pochodzą z Rosji; c) transportu wyrobów z żelaza i stali wymienionych w załączniku XVII, jeżeli pochodzą one z Rosji lub są wywożone z Rosji do jakiegokolwiek innego kraju. W załączniku XVII do ww. rozporządzenia, który zawiera wykaz wyrobów z żeliwa i stali, o których mowa w art. 3g, wskazano między innymi kod CN 7216 32 11 dotyczący następujących towarów: Kątowniki, kształtowniki i profile z żeliwa lub stali niestopowej.

Karę za naruszenie opisanego wyżej zakazu przewidują przepisy krajowe. Po myśli art. 143d ust. 2 ustawy o KAS osoba lub podmiot, które naruszają zakaz, o którym mowa w art. 1ja ust. 1, art. 1k ust. 1 lub art. 1u ust. 1 rozporządzenia 765/2006 [bez znaczenia w sprawie niniejszej] lub art. 2e ust. 1 lub 3, art. 3 ust. 1 lub 2, art. 3a ust. 1, art. 3g ust. 1, art. 3h ust. 1, art. 5 ust.1-6, art. 5a ust. 1, 2 lub 4, art. 5aa ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 5f ust. 1, art. 5h, art. 5i ust. 1 lub art. 5j ust. 1 lub 2 rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014, podlegają karze pieniężnej. Zgodnie zaś z treścią art. 143e tej ustawy karę pieniężną, o której mowa w art. 143d, nakłada naczelnik urzędu celno-skarbowego w drodze decyzji administracyjnej w wysokości do 20.000.000 zł.

Z uwagi na to, że ustawa o KAS nie zawiera samodzielnych zasad nakładania kar pieniężnych, konieczne w tym względzie jest odwołanie się do przepisów działu IVa k.p.a. Jak wynika więc z art. 189b tej ustawy, przez administracyjną karę pieniężną rozumie się określoną w ustawie sankcję o charakterze pieniężnym, nakładaną przez organ administracji publicznej, w drodze decyzji, w następstwie naruszenia prawa polegającego na niedopełnieniu obowiązku albo naruszeniu zakazu ciążącego na osobie fizycznej, osobie prawnej albo jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. Co przy tym istotne na gruncie niniejszej sprawy, to zawarte w art. 189d k.p.a. dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej. Z przepisu tego wynika, że wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ administracji publicznej bierze pod uwagę: 1) wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia; 2) częstotliwość niedopełniania w przeszłości obowiązku albo naruszania zakazu tego samego rodzaju co niedopełnienie obowiązku albo naruszenie zakazu, w następstwie którego ma być nałożona kara; 3) uprzednie ukaranie za to samo zachowanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe; 4) stopień przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna, do powstania naruszenia prawa; 5) działania podjęte przez stronę dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa; 6) wysokość korzyści, którą strona osiągnęła, lub straty, której uniknęła; 7) w przypadku osoby fizycznej - warunki osobiste strony, na którą administracyjna kara pieniężna jest nakładana. Po myśli natomiast art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa.

Jak wynika z ustaleń podjętych w sprawie, towar zgłoszony przez Spółkę do procedury dopuszczenia do obrotu według zgłoszenia celnego z 25 stycznia 2023 r. MRN nr [...] i nr [...], tj. surówka zwierciadlista pozostała, zadeklarowany został do kodu CN Taryfy Celnej 7201509000. Po przeprowadzeniu postępowania organ dokonał zmiany opisu towaru na żeliwne cylindry mielące i określił prawidłowy kod CN towaru Taryfy Celnej 7325910000. Ze zgromadzonych dokumentów, m.in. CMR nr [...],[...] oraz faktur o nr [...] i [...] z 16 stycznia 2023 r., wynika, że towar objęty ww. zgłoszeniem został przywieziony z Federacji Rosyjskiej, a ponadto został ujęty w załączniku XVII do rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014.

Skład orzekający popiera zatem stwierdzenie organów obu instancji, że zaistnienie powyższych okoliczności świadczy o naruszeniu przepisów art. 3g ust. 1 lit. a-c ww. rozporządzenia Rady nr 833/2014. Z tego też względu, za nieuzasadniony należało uznać podnoszony w skardze zarzut naruszenia art. 3g ust. 1 lit. a-c rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 w zw. z art. 143d pkt 2 i art. 143e ustawy o KAS. Kara została wymierzona zasadnie.

Wyrażonej powyżej oceny w żaden sposób nie może zmienić zatem to, że sporny towar nie został objęty procedurą dopuszczenia do obrotu, tj. że nie doszło do wprowadzenia towaru przywiezionego z Rosji na unijny obszar celny (został objęty procedurą tranzytu i zwrócony do nadawcy). Art. 3g ust. 1 lit. a-c rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 formułuje zakazy łączące się z zaistnieniem poszczególnych zdarzeń/czynności: przywozu, zakupu, transportu. Zauważyć jednak trzeba, że przedstawiciel importera dokonał zgłoszenia spornego towaru do procedury dopuszczenia do obrotu, po czym weryfikacja tegoż zgłoszenia i w konsekwencji odmowa zwolnienia towaru do wnioskowanej procedury, udaremniły faktyczny przywóz towaru na terytorium UE. Sąd stoi zatem na stanowisku (por. wyrok WSA w Białymstoku z 13 sierpnia 2024 r., II SA/Bk 321/23; powoływane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), że stosowanie sankcji dopiero w sytuacji faktycznego – efektywnego, dokonanego - przywozu towaru minęłoby się z założeniami wprowadzonych zakazów, a ponadto znacznie utrudniłoby ustalanie zaistnienia sankcjonowanych przypadków. Prawodawca w szeroki sposób sformułował przypadki podlegające zakazowi, co wskazuje na zamiar jak najszczelniejszej kontroli ich przestrzegania, a dalej – efektywnego karania ich naruszeń. Sąd nie ma zatem wątpliwości co do tego, że już samo zainicjowanie procedury dopuszczenia sankcjonowanego towaru do obrotu powinno podlegać karze administracyjnej, jak miało to miejsce w sprawie.

Sąd przeanalizował także argumentację organów w zakresie zaistnienia w sprawie przesłanek z art. 189d k.p.a. (okoliczności mające wpływ na wymiar kary) oraz art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. (dopuszczalność odstąpienia od nałożenia kary) i stwierdził niezasadność zarzutów naruszenia tychże regulacji.

Słusznie zauważył organ, że waga i okoliczności naruszenia prawa należało w realiach niniejszej sprawy uznać za znaczne, a to choćby ze względu na charakter naruszonych zakazów będących wyrazem wprowadzenia ograniczeń wiążących się z agresją militarną ze strony Rosji na Ukrainę. Bezsprzecznie przestrzeganie przepisów będących efektem sankcji nałożonych na Rosję stanowi ważny interes publiczny wpisujący się w elementy wspólnej polityki gospodarczej, a pośrednio także bezpieczeństwo i porządek kraju (obszaru Unii Europejskiej). Za trafną należało uznać także argumentację dotyczącą przesłanki częstotliwości naruszenia zakazu i jego wcześniejszego naruszenia. Rzeczywiście, choć utrudnione jest stwierdzenie, czy do tej pory skarżąca podejmowała się podobnych naruszeń (jak wskazywał organ, odnośnie naruszenia zakazu importu z Rosji wyrobów z żelaza i stali w stosunku do importera przed Naczelnikiem PUCS w Białymstoku prowadzone były dwa postępowania administracyjne), to jednak okoliczności sprawy pozwalają na założenie, że działała świadomie, jako doświadczony podmiot korzystający z profesjonalnego pośrednika, przyporządkowując sporny towar pod inny kod, a następnie podejmując działania sanacyjne dopiero po weryfikacji towaru przez organ. Nawet jeśli by uznać, że w sprawie doszło do zaprzestania naruszania prawa związanego z przywozem towaru, to jednak było to następstwem działań podjętych przez organ; analizując te okoliczności szerzej, mając na uwadze profil działalności Spółki, sąd nie jest na ten moment władny stwierdzić, że podmiot ten zaprzestał zakwestionowanej praktyki także na późniejszych etapach swojej działalności.

W ramach przesłanki dotyczącej warunków osobistych strony, na którą administracyjna kara pieniężna jest nakładana – mimo że dotyczy ona tylko osób fizycznych – organy dodatkowo odniosły się do statusu skarżącej jako przedsiębiorcy o dużym doświadczeniu w handlu międzynarodowym. Jak zauważono, Spółka działała przez profesjonalnego przedstawiciela celnego, posiadała wieloletnią praktykę, co dodatkowo wzmacnia tezę co do świadomego udziału w celu ominięcia omawianych na gruncie niniejszej sprawy zakazów.

Oceniając zasadność zarzutów naruszenia art. 10 rozporządzenia Rady (UE) 833/2014 w zw. z art. 134 ust. 2 i art. 140 ust. 1 i 2 u.k.c., skład orzekający stwierdza ich niesłuszność. Jak celnie wypunktował organ w odpowiedzi na skargę, Spółka działała w sprawie przez profesjonalnego przedstawiciela – agencję celną, zaś przepisy nie dają podstaw do uznania "odpowiedzialności" rosyjskiego podmiotu, który miałby dokonać błędu w opisie towaru widniejącego na fakturach. Konsekwencje nieprawidłowości w dokonanym zgłoszeniu celnym spoczywają na importerze. To właśnie przepisy art. 134 ust. 2 i art. 140 u.k.c. umożliwiają zgłaszającemu przeprowadzenie – jeszcze przed dokonaniem zgłoszenia celnego – czynności nakierowanych na określenie klasyfikacji towarowej, wartości celnej lub statusu celnego tych towarów, przy czym może to odbywać się tylko za zgodą organu celnego i w miejscu przez niego zaakceptowanym. Z akt sprawy wynika, że Spółka z takiej możliwości nie skorzystała. Fakt, że organ przytoczył treść ww. przepisów unijnego kodeksu celnego w zaskarżonej decyzji, nie świadczy o kamuflowaniu przez organ niezastosowania art. 10 rozporządzenia Rady (UE) 833/2014, a jedynie wskazuje na rzetelne przeprowadzenie przez organ oceny prawnej – także pod kątem treści przepisów, które mogłyby znaleźć zastosowanie w sprawie, czego jednak strona nie zainicjowała.

Sąd przeanalizował treść korespondencji mailowej przedłożonej przez stronę, lecz jej zawartość w żaden sposób nie może zmienić zajętego stanowiska, co do odpowiedzialności Spółki; co przy tym istotne, zapytanie skierowane do przedstawiciela dotyczyło kwestii objęcia sankcjami towaru o kodzie celnym 7201509000, a zatem deklarowanym przez importera, aczkolwiek przecież nieprawidłowym. Skądinąd, o ile strona przedłożyła do akt treść zapytania, to nie dołączyła wydruku odpowiedzi agencji celnej.

Końcowo należy zauważyć, iż sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów prawnoprocesowych koncentrujących się na naruszeniach przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7, 7a, 8 w zw. z art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., jak również art. 15 k.p.a.). Postępowanie było prowadzone w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Materiał zgromadzony w sprawie był kompletny, uwzględniał bowiem wszystkie okoliczności faktyczne mające znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Nie ma wątpliwości co do tego, że nie została w sprawie naruszona zasada dwuinstancyjności – organ odwoławczy rozpatrzył sprawę merytorycznie, odnosząc się do postulatów odwołania. W sprawie nie było podstaw do zastosowania instytucji rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony, gdyż takowe nie zaistniały.

Sąd nie dopatrzył się w sprawie także innych naruszeń przepisów, tak prawa procesowego, jak i materialnego, dających podstawę do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Mając na uwadze powyższe, WSA w Białymstoku orzekł o oddaleniu skargi w myśl art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935).