Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 3119/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-10-26 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3 i  par. 5
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA – Izabella Janson (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier hazardowych poza kasynem gry postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji


UZASADNIENIE

Wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną w komparycji decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie H. Sp. z o.o. w W. (dalej jako: Spółka) złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Podano, że do dnia 13 kwietnia 2015 r. Spółka zapłaciła kary pieniężne w wysokości 5.079.683,76 zł. Ponadto wobec Spółki obecnie toczy się szereg postępowań w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry. Zmusza to Spółkę do podtrzymania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż grozi jej utrata płynności finansowej, a w konsekwencji upadłość, której nie da się już odwrócić nawet w przypadku wygrania sporu i zwrotu wyegzekwowanych uprzednio środków. Podniesiono, że Spółka ponosi duże straty finansowe nie osiągając planowanych zysków wskutek zatrzymania urządzeń do gier przez urzędy celne. Także uiszczenie kar pieniężnych na obecnym etapie, kiedy dokonanie czynu z art. 107 Kodeksu karnego skarbowego nie zostało udowodnione żadnym prawomocnym orzeczeniem, dodatkowo pogorszy sytuację Spółki. Podniesiono także, że szkoda, o jakiej mowa w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a., to nie tylko szkoda grożąca skarżącemu, ale także Skarbowi Państwa w związku z wypłatą pobranych kar w razie przegrania sporu w Trybunale Konstytucyjnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.).

W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się już pogląd, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ma miejsce, gdy nie będzie już możliwy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, lub powrót do stanu pierwotnego.

Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przyjmuje się, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 752/14).

W doktrynie przedmiotu przyjmuje się, że do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczający sam wywód strony. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (J. P. Tarno - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz, Warszawa 2006 r. s. 188-189.) Zatem to Skarżąca winna wykazać okoliczności uzasadniające powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, czego w niniejszej sprawie nie uczyniła. Wskazane okoliczności, takie jak utrata płynności finansowej czy konieczność zamknięcia prowadzonej działalności gospodarczej, nie mogą być uznane za stanowiące o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, skoro brak jest jakiejkolwiek, uprawdopodobnionej przez Spółkę odpowiednimi dokumentami księgowymi, informacji na temat aktualnej sytuacji finansowej. Natomiast nawet fakt ewentualnego wyegzekwowania nałożonej kary pieniężnej przed rozpoznaniem skargi i ewentualne jej uwzględnienie nie skutkuje nieodwracalnymi skutkami, bowiem w takim wypadku wskazana skarżoną decyzją należność zostanie Spółce zwrócona. Na inne okoliczności powodujące trudne do odwrócenia skutki Spółka nie wskazała, zaś Sąd nie ma możliwości prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić należy, że strona w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazała na wysokość już uiszczonych kar pieniężnych w kwocie 5.079.683,76 zł, groźbę utraty płynności finansowej, a nawet upadłości Spółki, co spowodowałoby nieodwracalne skutki. Zauważyć jednak należy, że dokumenty nadesłane przez Spółkę nie uprawdopodobniają tej okoliczności. Skarżąca bowiem nadesłała kopię rachunku zysków i strat za rok 2013 w wariancie porównawczym z okresem 2012 roku, a więc zestawienia dotyczące sytuacji Spółki sprzed dwóch i trzech lat.

W ocenie Sądu, powyższe dane nie mogą być uznane za miarodajne dla oceny kondycji finansowej spółki w dacie składania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (lipiec 2015 r.). Tego stanowiska nie zmienia załączenie przez skarżącą list zapisów bankowych za okres od grudnia 2014 r. do kwietnia 2015 r., albowiem obrazują one wyłącznie okoliczność zobowiązań wynikających z nałożonych na spółkę kar pieniężnych związanych z urządzeniami o wymienionych numerach i decyzjach organów podatkowych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2015 r. sygn. akt II GZ 451/15 dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nawet jednak biorąc pod uwagę przedłożony przez skarżącą rachunek zysków i strat widać wyraźnie, że to nie podatki i inne opłaty stanowią największy koszt działalności Spółki. Poza tym z przedłożonego rachunku wynika, że nałożona na Spółkę zaskarżoną decyzją kara pieniężna w wysokości 12.000 zł, nawet przy uwzględnieniu ogólnej kwoty nałożonych kar pieniężnych, nie stanowi znacznej części uzyskanego przez Spółkę przychodu.

Nie sposób zatem uznać, że zapłata kary spowoduje zaistnienie zdarzeń uzasadniających uwzględnienie wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej, w tym utratę płynności finansowej, a zatem, że wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Należy przy tym wskazać, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 640/13, LEX nr 1474019). Skoro zaś Spółka twierdzi, że wyegzekwowanie kwoty określonej w zaskarżonej decyzji może doprowadzić nawet do jej upadłości, to winna tę okoliczność co najmniej uprawdopodobnić, co z wyżej wskazanych względów strona skarżąca nie uczyniła.

Odnosząc się z kolei do podniesionej przez Spółkę okoliczności, że w przypadku konieczności zwrotu pobranych kar pieniężnych szkodę poniesie także Skarb Państwa, wyjaśnić należy, że rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd ocenia jedynie sytuację skarżącego pod kątem przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W związku z tym nie jest uprawniony do badania kwestii wyrządzenia ewentualnej szkody innemu podmiotowi, w tym, jak chce tego skarżąca, Skarbowi Państwa. Co więcej Sąd bada wyłącznie skutki wykonania zaskarżonej decyzji przed wydaniem wyroku przez Sąd, a nie skutki ewentualnego uchylenia zaskarżonej decyzji. Zatem argumentacja skarżącej dotycząca szkody grożącej Skarbowi Państwa nie uzasadnia uwzględnienia przedmiotowego wniosku.

Spółka uzasadniła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując także na jej wadliwości oraz niejednolite działania Służby Celnej co do oceny charakteru gier na automatach. Te okoliczności w żadnym razie nie mogą być uznane za stanowiące o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie jest dopuszczalne w ramach badania przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Ocena taka stanowiłaby swoisty "przedsąd" i wkraczanie w kompetencje zastrzeżone dla składu rozpoznającego sprawę co do istoty. Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest jedynie tymczasowe ukształtowanie stosunków do czasu merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd (por. np. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt II OZ 250/14).

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.