Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 431/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2024-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6159 Inne o symbolu podstawowym 615
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
Powołane przepisy: article: art. 37a
journal: Dz.U. 2023 poz 977
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Diana Trzcińska Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Asesor WSA Wojciech Wycichowski (spr.) Protokolant: Starszy Sekretarz Sądowy Aleksandra Głowacka po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2024 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w W. na uchwałę Rady Miasta Gdyni z dnia 30 sierpnia 2023 r., nr LV/1678/23 w przedmiocie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabarytów, standardów jakościowych oraz rodzajów materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane 1. stwierdza nieważność § 35 ust.1 zaskarżonej uchwały, 2. zasądza od Rady Miasta Gdyni na rzecz skarżącej A. S.A. z siedzibą w W. kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

"A." S.A. (dalej: "Spółka", "Skarżąca"), na podstawie

art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r., poz. 40 ze zm.) - dalej: "u.s.g.", wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Gdańsku skargę na uchwałę nr LV/1678/23 Rady Miasta Gdyni (dalej: "Rada", "Organ")

z dnia 30 sierpnia 2023 r. w sprawie zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabarytów, standardów jakościowych oraz rodzajów materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane (Dz. Urz. Woj. Pom. z 27 września 2023 r., poz. 4324) - dalej: "Uchwała LV/1678/23", "Uchwała Krajobrazowa Gdyni", zaskarżając ją w całości i wnosząc

o stwierdzenie jej nieważności w części, tj. w zakresie § 35 ust. 1 pkt 1, 2 i 3.

Zdaniem Skarżącej § 35 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 zaskarżonej uchwały narusza art. 37a

ust. 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r., poz. 977 ze zm.) - dalej: "u.p.z.p.", w zw. z art. 7, art. 21 w zw. z art. 2 oraz art. 64 Konstytucji RP poprzez wprowadzenie nakazu dostosowania tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zasad i warunków określonych w uchwale,

w okresie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie uchwały (okres dostosowawczy), co było równoważne z nałożeniem na Spółkę obowiązku ich rozbiórki, demontażu bądź modernizacji bez uzyskania odszkodowania za utracone prawa, co potwierdził Trybunał Konstytucyjny (dalej: "TK", "Trybunał") w wyroku z 12 grudnia 2023 r. sygn. akt P 20/19.

Wobec powyższego wniesiono o stwierdzenie nieważności Uchwały LV/1678/23

w zaskarżonym zakresie, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych oraz opłaty skarbowej w kwocie 17 zł. Wniesiono również o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z załączonych do skargi dokumentów związanych z reklamami Skarżącej (zdjęć przedstawiających reklamy i ich lokalizację, zawiadomień o przyjęciu zgłoszenia robót budowlanych, tabeli z lokalizacjami nośników i ich opisem) w celu wykazania istnienia interesu prawnego Skarżącej i jego naruszenia poprzez wydanie zaskarżonej uchwały, której postanowienia skutkują koniecznością zdemontowania (usunięcia) nośników reklamowych Spółki, zbudowanych zgodnie z prawem budowlanym, ponieważ nie są one zgodne z zaskarżoną uchwałą - bez uzyskania stosownego odszkodowania.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny Skarżącej, który wywodzi z prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie reklamy zewnętrznej na obszarze, na którym obowiązuje zaskarżona uchwała. Spółka posiadała bowiem nośniki reklamowe na terenie Gdyni m.in. w następujących lokalizacjach: [...] które to nośniki były postawione zgodnie z prawem budowlanym. Wskazano, że Skarżąca posiadała na terenie Gdyni wiele tablic reklamowych i urządzeń reklamowych posiadających wymaganą dokumentację budowlaną, jednak na potrzeby przedmiotowej skargi wybrano kilka lokalizacji dla uzasadnienia interesu prawnego

(w przeciwnym wypadku konieczne byłoby złożenie skargi z załącznikami obejmujących kilkanaście kartonów).

Strona skarżąca wskazała, że poprzez wprowadzenie zaskarżoną uchwałą ograniczeń i zakazów wobec istniejących tablic w przestrzeni publicznej, Spółka, jako podmiot czerpiący zyski z działalności gospodarczej polegającej na sytuowaniu

i utrzymywaniu tych tablic i urządzeń, jest uprawniona do zaskarżenia takiego aktu. Interes prawny Skarżącej wynika ponadto z praw o randze konstytucyjnej, tj. z prawa swobody działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP) oraz z prawa własności (art. 21 ust. 1

i art. 64 Konstytucji RP). Zaskarżona uchwała nałożyła bowiem na Skarżącą w § 35 ust. 1 obowiązek i termin dostosowania do zasad i warunków określonych w uchwale na 12 miesięcy od dnia wejścia w życie uchwały. Niewątpliwie wpłynęło to na jej sytuację prawną, tj. na konieczność dostosowania/modernizacji/demontażu posiadanych nośników reklamowych, w świetle postanowień uchwały, tak aby odpowiadały jej postanowieniom

(tj. posiadały odpowiedni format lub istniał zakaz tablic reklamowych w danej lokalizacji).

Dalej podniesiono, że wobec konieczności demontażu nośników reklamowych wskutek wydania zaskarżonej uchwały Spółka może domagać się naprawienia szkody wyrządzonej wydaniem aktu normatywnego, stosownie do art. 4171 § 1 ustawy z dnia

23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2023 r., poz. 1610 ze zm.) - dalej: "k.c.", jednak realizacja takiego roszczenia odszkodowawczego może nastąpić dopiero po stwierdzeniu niezgodności we właściwym trybie. Przez tryb ten należy rozumieć postępowanie określone w art. 188 Konstytucji RP, który przewiduje kompetencję TK do orzekania o zgodności aktów normatywnych z aktami wyższego rzędu, oraz w art. 3 § 2

pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", który ustanawia kompetencję sądów administracyjnych do wydawania takich orzeczeń w odniesieniu do aktów prawa miejscowego. TK nie jest uprawniony do orzekania o zgodności z ustawami aktów prawa miejscowego. Do tego powołane są sądy administracyjne (art. 184 Konstytucji RP), zaś stwierdzenie niezgodności z prawem aktu prawa miejscowego lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa następuje na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. Oznacza to,

że sąd, przed którym toczy się proces o naprawienie szkody wynikłej z wydania aktu normatywnego, nie może samodzielnie ustalać niezgodności tego aktu z prawem.

Dalej wskazano, że w wyroku z 12 grudnia 2023 r. sygn. akt P 20/19 TK orzekł,

iż art. 37a ust. 9 u.p.z.p. w zakresie, w jakim przewiduje obowiązek określenia w uchwale, o której mowa w art. 37a ust. 1 tej ustawy, warunków i terminu dostosowania istniejących

w dniu jej wejścia w życie, wzniesionych na podstawie zgody budowlanej, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zakazów określonych w tej uchwale, bez zapewnienia ustawowych podstaw i trybu dochodzenia odszkodowania przez podmioty, które są zobowiązane do ich usunięcia, jest niezgodny z art. 21 w zw. z art. 2 Konstytucji RP. Spółka zaznaczyła, że mimo, iż zaskarżona uchwała wprowadza w § 35 ust. 1 okres dostosowawczy wynoszący 12 miesięcy od dnia jej wejścia w życie, to nie zapewnia

w żadnym stopniu ustawowych podstaw i trybu dochodzenia odszkodowania przez podmioty, które zobowiązane są do ich usunięcia. W uzasadnieniu ww. wyroku TK wskazano, że skutkiem takiego działania jest godzenie w prawa majątkowe właścicieli tablic i nośników. Właściciele, w tym Skarżąca, są zmuszeni do usunięcia tablic i nośników objętych uchwałą, na własny koszt i bez zapewnienia im odszkodowania. Oznacza to,

że ich prawo własności zostało ograniczone, ponieważ nie mogli korzystać ze swojej nieruchomości w zakresie objętym treścią uchwały krajobrazowej, a dodatkowo zostali zmuszeni do zlikwidowania przedmiotu stanowiącego część ich majątku.

Mając powyższe na uwadze podniesiono, że konieczne jest stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonym zakresie, tj. § 35 ust. 1 pkt 1, 2 i 3, aby podmioty, których prawa zostały naruszone, mogły skutecznie domagać się naprawienia szkody wyrządzonej przez wydanie zaskarżonego aktu normatywnego. Warunkiem koniecznym do dochodzenia naprawienia szkody zgodnie z art. 4171 k.c. jest bowiem uzyskanie określonego w przepisach szczególnych prejudykatu, a więc orzeczenia przesądzającego o niezgodności z prawem danego zachowania władzy publicznej.

W ocenie Skarżącej po upływie okresu dostosowawczego będzie musiała ona zdemontować nośniki zgodnie z zapisami Uchwały Krajobrazowej Gdyni bez możności uzyskania stosownego odszkodowania. Ponadto, stosownie do treści pisma Urzędu Miasta w Gdyni z 12 lutego 2024 r. (stanowiącego odpowiedź na wniosek Spółki dotyczący przedłużenia umowy dzierżawy) Skarżąca - mimo braku upływu terminu dostosowawczego - została poinformowana o niemożności przedłużenia umowy dzierżawy, gdyż nośnik nie spełnia wymogów zaskarżonej uchwały, co skutkowało koniecznością demontażu nośnika zlokalizowanego przy ul. [...].

Zdaniem strony skarżącej konieczne jest stwierdzenie nieważności zapisu § 35

ust. 1 zaskarżonej uchwały w całości, ponieważ w obecnym stanie prawnym (przy aktualnie obowiązujących zapisach u.p.z.p.) nie ma prawnej możliwości na rozróżnienie tablic reklamowych na legalne i nielegalne. W ocenie Spółki niedopuszczalne jest dokonywanie rozróżnienia na tablice reklamowe i urządzenia reklamowe powstałe bez wymagalnego zgłoszenia lub pozwolenia na budowę (potocznie nielegalne) oraz tablice reklamowe i urządzenia reklamowe powstałe na podstawie zgłoszenia lub pozwolenia na budowę (potocznie legalne). W tym zakresie zwrócono uwagę, że art. 37a ust. 9 u.p.z.p. wskazuje, iż jedynym wymogiem na zastosowanie okresu dostosowawczego dla tablic reklamowych i urządzeń reklamowych jest fakt ich istnienia w dniu wejścia w życie uchwały - wprowadzanie jakichkolwiek innych warunków i wymogów, w tym wprowadzenie rozróżnienia na tablice reklamowe i urządzenia reklamowe legalne bądź nielegalne jest niezgodne z ustawą. Stąd też tablice reklamowe i urządzenia reklamowe powstałe na podstawie zgłoszenia lub pozwolenia na budowę i tablice reklamowe i urządzenia reklamowe powstałe bez wymaganego zgłoszenia lub pozwolenia na budowę powinny mieć ten sam okres dostosowawczy i takie same konsekwencje prawne.

W ocenie strony skarżącej u.p.z.p. w obecnie obowiązującej treści nie może ingerować w zakres innych ustaw, w tym w szczególności w zakres ustawy Prawo budowlane. U.p.z.p. reguluje kwestie związane z wyglądem, gabarytami, standardami jakościowymi oraz rodzajami materiałów budowlanych, natomiast nie reguluje i nie może regulować legalności tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, ponieważ w ten sposób wykracza się poza upoważnienie ustawowe.

Podsumowując podniesiono, że brak uregulowania mechanizmu dochodzenia kompensacji za utracone prawa stanowi pominięcie prawodawcze, którego istnienie sprawia, że zaskarżona uchwała narusza uzasadniony interes prawny Skarżącej oraz jest sprzeczna z prawem. Nadto brak możliwości rozróżnienia tablic reklamowych na legalne

i nielegalne w aktualnej treści zapisów u.p.z.p. skutkuje zasadnością stwierdzenia nieważności § 35 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 Uchwały LV/1678/23.

W odpowiedzi na skargę Rada wniosła o jej odrzucenie, a w przypadku przyjęcia skargi do merytorycznego rozpoznania o jej oddalenie.

W uzasadnieniu w pierwszej kolejności wskazano na brak legitymacji skargowej po stronie Spółki. W tym zakresie zwrócono uwagę, że przyjęta w art. 101 ust. 1 u.s.g. konstrukcja określa legitymację strony skarżącej inaczej niż w postępowaniu administracyjnym (na podstawie k.p.a.), w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie (art. 28). Podkreślono, że uprawnionym do wniesienia skargi z art. 101 u.s.g. może być jedynie ten podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.

Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych Organ podniósł, że do wniesienia skargi nie legitymuje stan zagrożenia naruszeniem prawa, ani nawet samo naruszenie prawa, bez wykazania związku tego naruszenia z sytuacją prawną skarżącego. Wskazano, że w judykaturze i doktrynie eksponuje się przede wszystkim bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego.

Mając powyższe na uwadze Rada podniosła, że sam fakt pozostawania dzierżawcą nieruchomości, na których znajdują się nośniki reklamowe nie legitymuje Skarżącej do wniesienia skargi na Uchwałę LV/1678/23. Wywodzony przez Spółkę interes prawny nie ma bowiem umocowania w przepisach prawa materialnego administracyjnego, tylko

w prawie cywilnym. Tym samym łączące Skarżącą z podmiotami trzecimi stosunki obligacyjne nie stanowią podstawy dla uznania jej legitymowanym do wniesienia skargi na Uchwałę Krajobrazową Gdyni.

Odnosząc się merytorycznie do zarzutów skargi w pierwszej kolejności Organ wskazał na trwający od 2015 r. kryzys wokół działalności TK, którego jednym z elementów jest dopuszczenie do orzekania osób nieuprawnionych. Wskazano, że w składzie Trybunału rozstrzygającym w przedmiocie konstytucyjności art. 37a u.p.z.p. orzekał Stanisław Piotrowicz, który w dacie wyboru na stanowisko sędziego TK miał przekroczony wiek 65 lat. Tym samym nie był już zdolny do objęcia urzędu sędziego Sądu Najwyższego, a w konsekwencji nie mógł również w sposób skuteczny objąć stanowiska sędziego TK. Mając to na uwadze Rada wywiodła, że wyrok w sprawie P 20/19 został wydany

w składzie, którego nie wszyscy członkowie mogą być uznani za sędziów TK, co czyni go w sposób nieusuwalny wadliwym i nie może być brany pod uwagę przy ocenie konstytucyjności art. 37a u.p.z.p.

Gdyby jednak przyjąć, że ww. wyrok Trybunału nie jest obarczony powyższą wadą

i wywołuje przewidziane w Konstytucji RP skutki (art. 190) to i tak doszukiwanie się w nim przez Skarżącą podstawy dla stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały w całości lub części Organ uznał za całkowicie chybione. Zwrócono uwagę, że wyrok nie stwierdza niekonstytucyjności delegacji do przyjęcia uchwały, jak również sam w sobie nie uzasadnia stwierdzenia jej nieważności, a jedynie stwierdza niekonstytucyjność pominięcia prawodawczego w wąskim zakresie, tj. w jakim prawodawca nie przewidział mechanizmu ustalania odszkodowania za realizację obowiązku dostosowawczego wobec nośników posadowionych na podstawie zgody budowlanej. Wskazano również, że przyjmując uchwałę krajobrazową gmina jest zobligowana ukształtować jej treść wyłącznie w takim zakresie, w jakim upoważnia lub obliguje ją do tego ustawa. Tym samym Organ, zgodnie

z art. 37a ust. 9 u.p.z.p. (przed opublikowaniem sentencji wyroku TK) obligatoryjnie musiał określić m.in. warunki i termin dostosowania istniejących w dniu wejścia w życie uchwały krajobrazowej tablic i urządzeń reklamowych do wymogów uchwały krajobrazowej. Rada nie naruszyła tym samym granic delegacji ustawowej. Nie miała bowiem możliwości uchwalenia mechanizmu kompensacyjnego bez wyraźnego upoważnienia ustawowego,

a z drugiej strony nie mogła samowolnie zrezygnować z obowiązku dostosowawczego, gdyż zgodnie z art. 37a ust. 9 u.p.z.p. obowiązek ten miał stanowić element obligatoryjny uchwały krajobrazowej.

Zdaniem Organu brak mechanizmu kompensacyjnego w ustawie nie podważa konstytucyjności art. 37a u.p.z.p., który stanowi upoważnienie samorządu do przyjęcia uchwały porządkującej krajobraz miejski, jak również nie świadczy o jej przyjęciu w sposób niezgodny z prawem. Stwierdzenie przez TK pominięcia prawodawczego ustawodawcy

w art. 37a ust. 9 u.p.z.p. w zakresie mechanizmu kompensacyjnego nie rzutuje w żaden sposób na konstytucyjność pozostałych przepisów ustawy, dających podstawę do przyjęcia uchwały, jak i samych przepisów uchwały.

Rada nie zgodziła się ze stroną skarżącą, że w obecnym stanie prawnym nie ma możliwości rozróżniania tablic reklamowych i urządzeń reklamowych na te, które zostały posadowione na podstawie zgód (lub zgłoszenia) oraz na takie, które powstały bez dopełnienia takiego obowiązku. Wyrok TK uchyla bowiem obowiązywanie art. 37a ust. 9 u.p.z.p. jedynie w takim zakresie, w jakim przepis ten przewiduje obowiązek określenia

w uchwale warunków i terminu dostosowania istniejących w dniu jej wejścia w życie, wzniesionych na podstawie zgody budowlanej, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych - do wymogów uchwały. Nie ulega zatem wątpliwości, że ww. wyrok stwierdził niekonstytucyjność wymogu dostosowawczego jedynie w odniesieniu do tych nośników, które zostały posadowione na podstawie zgód i zgłoszeń budowlanych. Co za tym idzie - nie istnieją żadne przeszkody, aby stosować przepisy uchwały z pominięciem obowiązku dostosowania tychże nośników do czasu uchwalenia przez ustawodawcę mechanizmu kompensacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi.

W świetle art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego.

Uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a. sąd stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza,

że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 P.p.s.a.). Unormowanie to nie określa, jakiego rodzaju naruszenia prawa są podstawą do stwierdzenia przez sąd nieważności uchwały, zatem doprecyzowanie przesłanek określających kompetencje sądu administracyjnego

w tym względzie następuje w przepisach prawa materialnego. W niniejszej sprawie podstawę orzekania stanowiły m.in. przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r., poz. 977 ze zm.).

W pierwszej kolejności Sąd stwierdza, że złożona w niniejszej sprawie skarga spełnia warunki formalne, umożliwiające jej merytoryczne rozpoznanie przez Sąd.

Skarga "A." S.A. została wniesiona na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1465 ze zm.), zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Należy wskazać, że skuteczne wniesienie skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g., umożliwiające sądowi jej merytoryczne rozpoznanie, następuje wtedy, gdy skarżący wykaże naruszenie interesu prawnego unormowaniami zaskarżonej uchwały. Jak wskazuje się w orzecznictwie skarga z art. 101 ust. 1 u.s.g. nie ma bowiem charakteru actio popularis i warunkiem jej wniesienia jest naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela lub ich grupy (zob. wyrok TK z 7 marca 2003 r.

sygn. akt III RN 42/02, OSNP 2004, nr 7, poz. 114). W judykaturze ustalono jednocześnie, że interes prawny skarżącego, do którego nawiązuje art. 101 ust. 1 u.s.g., musi wynikać

z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. Przez pojęcie interesu prawnego należy rozumieć interes zgodny z prawem i interes chroniony przez prawo. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego, tzn. taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: "NSA") z 15 czerwca 2021 r. sygn. akt II GSK 1290/18, przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia to naruszenie przysługującej podmiotowi z mocy prawa ochrony i następuje wtedy, gdy zaskarżonym aktem zostaje odebrane lub ograniczone jakieś prawo skarżącego, wynikające z przepisów prawa materialnego, względnie zostanie nałożony na niego nowy obowiązek lub też zmieniony obowiązek dotychczas na nim ciążący. Dla skutecznego wniesienia skargi konieczne jest zatem wykazanie przez stronę, że właśnie wskutek podjęcia zaskarżonej uchwały został naruszony jej konkretny interes prawny lub uprawnienie przez ograniczenie lub pozbawienie uprawnień wynikających

z przysługującego jej prawa. Innymi słowy, należy wykazać, że wskutek podjęcia kontestowanej uchwały doszło do naruszenia konkretnego i aktualnego, prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę oraz wskazać naruszenie przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącego.

W rozpoznawanej sprawie stroną skarżącą jest spółka prawa handlowego prowadząca działalność gospodarczą w zakresie reklamy zewnętrznej, m.in. w G.

W ramach tej działalności Spółka w ubiegłych latach wzniosła na terenie G. szereg tablic i urządzeń reklamowych wolnostojących na podstawie zgłoszeń robót budowlanych (w tym m.in. reklam zlokalizowanych przy ul. [...]-[...]). Spółka eksploatuje te nośniki reklamowe legalnie i dzierżawi tereny pod nimi od właścicieli i użytkowników wieczystych terenów, na których się znajdują. Wejście w życie Uchwały Krajobrazowej Gdyni wprowadziło uregulowania dotyczące m.in. tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz związany z tym obowiązek dostosowania ich do tych wymogów, co dotyczyło zatem także tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, które zostały zrealizowane w sposób legalny przed wejściem w życie Uchwały LV/1678/23. Dostosowanie wskazanych wyżej urządzeń do postanowień Uchwały Krajobrazowej Gdyni spowodowałoby konieczność ich rozebrania,

a w konsekwencji utratę przez Skarżącą praw nabytych, wynikających ze zgłoszenia robót budowlanych, utratę przychodów z tytułu reklam umieszczanych na tych nośnikach, czyli szkodę majątkową i uniemożliwienie działalności gospodarczej w tej formie.

Zdaniem Sądu powyższe okoliczności przesądzają o posiadaniu przez Skarżącą interesu prawnego do zaskarżenia Uchwały LV/1678/23. Postanowienia tej uchwały,

w zakresie w jakim odnoszą się do stanowiących własność Spółki tablic i urządzeń reklamowych, modyfikując jednocześnie ukształtowany decyzjami administracyjnymi indywidualny stosunek prawny w zakresie tych obiektów, istniejących przed jej wejściem

w życie, naruszają interes prawny Skarżącej. W ocenie Sądu Spółka przedstawiła argumentację, z której wynika negatywny wpływ wprowadzonych zmian prawnych na jej sytuację prawną, ukształtowaną ww. zgłoszeniami, związany z koniecznością dostosowania do skarżonej regulacji.

Zaskarżona uchwała narusza ponadto interes prawny, który Skarżąca wywodzi

z prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie reklamy zewnętrznej na obszarze, na którym obowiązuje zaskarżony uchwała. Wprowadzając wobec istniejących tablic reklamowych i urządzeń reklamowych zakazy i ograniczenia w ich funkcjonowaniu

w przestrzeni publicznej Uchwała LV/1678/23 niewątpliwie oddziałuje na sytuację prawną podmiotu, który czerpie zyski z działalności gospodarczej polegającej na sytuowaniu

i utrzymywaniu tych tablic i urządzeń. Oznacza to, że jest on uprawniony do zaskarżenia takiego aktu do sądu, a jego interes prawny wynika także z wolności działalności gospodarczej, wynikającej z art. 22 Konstytucji RP.

Ustalenie, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny Skarżącej pozwala Sądowi dokonać oceny, czy kwestionowany akt został podjęty z naruszeniem przepisów prawa. Należy przy tym dostrzec, że w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. sąd administracyjny orzeka jedynie w granicach interesu prawnego skarżącego, co oznacza badanie legalności uchwały w odniesieniu do tych przepisów, które dotyczą tego interesu. Jednocześnie należy zauważyć, że w przepisach regulujących procedurę sporządzania uchwały krajobrazowej nie znalazł się analogiczny do art. 28

ust. 1 u.p.z.p. przepis, z którego wywodzi się obowiązek sądu do skontrolowania procedury uchwalania planu miejscowego z urzędu, w zakresie nieobjętym zarzutami.

Przechodząc do meritum Sąd wskazuje, że w rozpoznawanej sprawie istotne są konsekwencje wynikające ze zmiany u.p.z.p., jaka została wprowadzona ustawą z dnia

24 kwietnia 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmacnianiem narzędzi ochrony krajobrazu (Dz. U. z 2015 r., poz. 774 ze zm.). Na mocy art. 7 pkt 5 tej ustawy do u.p.z.p. po art. 37 dodano art. 37a-37e dotyczące uchwały regulującej zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń. Jednocześnie na podstawie art. 7 pkt 3 lit. b ustawy zmieniającej, uchylony został art. 15 ust. 3 pkt 9 u.p.z.p., zgodnie z którym w planie miejscowym określa się

w zależności od potrzeb zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic

i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabaryty. Przywołane regulacje wskazują jednoznacznie, że zamiarem ustawodawcy było wyeliminowanie materii objętej uchwałą wydawaną na podstawie nowej normy kompetencyjnej zawartej w art. 37a u.p.z.p.

z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Co istotne w tym zakresie, rada gminy co do zasady nie utraciła kompetencji do określania zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, jednakże według nowej regulacji powinna to uczynić w odrębnej, niż plan miejscowy, uchwale stanowiącej akt prawa miejscowego.

Zaskarżona uchwała została wydana na podstawie art. 37a u.p.z.p., który stanowi, że rada gminy może ustalić w formie uchwały zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabaryty, standardy jakościowe oraz rodzaje materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane (ust. 1). W odniesieniu do szyldów w uchwale, o której mowa w ust. 1, określa się zasady

i warunki ich sytuowania, gabaryty oraz liczbę szyldów, które mogą być umieszczone na danej nieruchomości przez podmiot prowadzący na niej działalność (ust. 2). W uchwale,

o której mowa w ust. 1, rada gminy może ustalić zakaz sytuowania ogrodzeń oraz tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, z wyłączeniem szyldów (ust. 3). Uchwała, o której mowa w ust. 1, jest aktem prawa miejscowego (ust. 4). Uchwała, o której mowa w ust. 1, dotyczy całego obszaru gminy, z wyłączeniem terenów zamkniętych ustalonych przez inne organy niż ministra właściwego do spraw transportu (ust. 5). Uchwała, o której mowa

w ust. 1, może przewidywać różne regulacje dla różnych obszarów gminy określając

w sposób jednoznaczny granice tych obszarów (ust. 6). W przypadku, o którym mowa

w ust. 6, uchwała, o której mowa w ust. 1, zawiera część graficzną określającą granice,

o których mowa w ust. 6 (ust. 7). Uchwała, o której mowa w ust. 1, w zakresie dotyczącym ogrodzeń, nie ma zastosowania do ogrodzeń autostrad i dróg ekspresowych oraz ogrodzeń linii kolejowych (ust. 8). Uchwała, o której mowa w ust. 1, określa warunki

i termin dostosowania istniejących w dniu jej wejścia w życie obiektów małej architektury, ogrodzeń oraz tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zakazów, zasad i warunków w niej określonych, nie krótszy niż 12 miesięcy od dnia wejścia w życie uchwały (ust. 9). Uchwała, o której mowa w ust. 1, może: 1) wskazywać rodzaje obiektów małej architektury, które nie wymagają dostosowania do zakazów, zasad lub warunków określonych

w uchwale; 2) wskazywać obszary oraz rodzaje ogrodzeń dla których następuje zwolnienie z obowiązku dostosowania ogrodzeń istniejących w dniu jej wejścia w życie do zakazów, zasad lub warunków określonych w uchwale (ust. 10).

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia Spółka uczyniła § 35 ust. 1 Uchwały LV/1678/23, w którym w następujący sposób uregulowano kwestie związane

z okresem i zakresem dostosowania urządzeń reklamowych, tablic reklamowych:

1) 12 miesięcy dla urządzeń reklamowych, tablic reklamowych;

2) Ustala się w zakresie zasad i warunków dostosowania dla tablic reklamowych

i urządzeń reklamowych obowiązek:

a) usunięcia wszelkich niezgodnych z przepisami uchwały elementów konstrukcyjnych reklam wraz z ich zamocowaniami, w szczególności kotw, fundamentów, haków lub śladów lub otworów po zamocowaniach,

b) przywrócenia elementów przestrzeni lub ścian zmienionych w wyniku sytuowania tablic reklamowych lub urządzeń reklamowych niezgodnych z przepisami uchwały do stanu poprzedniego (tj. stanu sprzed posadowienia urządzeń i tablic reklamowych), w szczególności poprzez uzupełnienie braków w powierzchniach

i nawierzchniach;

3) W przypadku niespełniania zasad i warunków uzależnionych od wzajemnego dostosowania pomiędzy tablicami reklamowymi lub urządzeniami reklamowymi, pierwszeństwa dostosowania do przepisów uchwały wymaga tablica reklamowa lub urządzenie reklamowe według następującej kolejności:

a) niespełniające pozostałych zasad i warunków określonych w uchwale,

b) o większej powierzchni służącej ekspozycji reklamy,

c) w złym stanie technicznym lub wizualnym (np. korodujące elementy konstrukcji, odpadające powłoki malarskie konstrukcji, spękania, wyblakłości koloru),

d) wyższe względem poziomu najbliższej krawędzi jezdni.

W ocenie strony skarżącej przytoczone wyżej regulacje naruszają art. 37a ust. 9 u.p.z.p. w zw. z art. 7, art. 21 w zw. z art. 2 oraz art. 64 Konstytucji RP poprzez wprowadzenie nakazu dostosowania tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zasad i warunków określonych w uchwale, w okresie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie uchwały (okres dostosowawczy), co było równoważne z nałożeniem na Spółkę obowiązku ich rozbiórki, demontażu bądź modernizacji bez uzyskania odszkodowania za utracone prawa.

Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu należy zauważyć, że istotnie regulacja zawarta w art. 37a ust. 9 u.p.z.p. budziła wątpliwości natury konstytucyjnej, przy czym dotyczyły one nie samej dopuszczalności ingerencji polegającej na odebraniu, wynikającego z uzyskanej zgody budowlanej, prawa do korzystania z nieruchomości poprzez obowiązek likwidacji tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, zgodnie

z zasadami i warunkami w niej określonymi, lecz poprzez brak odpowiedniego mechanizmu kompensacyjnego z tytułu ograniczenia praw majątkowych podmiotów, które legalnie wzniosły tablice reklamowe i urządzenia reklamowe.

Powyższe wątpliwości podzielił Trybunał Konstytucyjny, który wyrokiem z 12 grudnia 2023 r. w sprawie P 20/19 (Dz. U. z 2023 r., poz. 2739; OTK-A 2023/102) orzekł,

że art. 37a ust. 9 u.p.z.p. w zakresie, w jakim przewiduje obowiązek określenia w uchwale, o której mowa w art. 37a ust. 1 tej ustawy, warunków i terminu dostosowania istniejących

w dniu jej wejścia w życie, wzniesionych na podstawie zgody budowlanej, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zakazów określonych w tej uchwale, bez zapewnienia ustawowych podstaw i trybu dochodzenia odszkodowania przez podmioty, które są zobowiązane do ich usunięcia, jest niezgodny z art. 21 w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Powyższy wyrok został wydany na skutek pytań prawnych sformułowanych przez NSA w postanowieniach z 6 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 166/18 i z 6 października 2020 r. sygn. akt II OSK 1954/19. U podstaw tych pytań prawnych legły zastrzeżenia NSA co do zgodności z konstytucyjną zasadą ochrony własności (art. 21 i art. 64 Konstytucji RP) obowiązku dostosowania do wymogów uchwały krajobrazowej tablic reklamowych

i urządzeń reklamowych istniejących w dniu wejścia w życie uchwały krajobrazowej

i zamontowanych zgodnie z ówcześnie obowiązującym prawem bez równoczesnego zapewnienia odpowiedniego odszkodowania podmiotom zobowiązanym do usunięcia takich tablic. NSA w pytaniach tych zwrócił również uwagę na naruszenie zasady ochrony praw nabytych (art. 2 Konstytucji RP), albowiem zakazy w uchwale krajobrazowej mają nie tylko skutek prospektywny (w postaci zakazu wznoszenia nowych tablic i urządzeń reklamowych tego typu w danym miejscu), ale także skutek retrospektywny poprzez nałożenie obowiązku dostosowania tych już istniejących, skutkującego w efekcie obowiązkiem ich rozbiórki bez zapewnienia właścicielowi odszkodowania lub jakiejkolwiek rekompensaty pieniężnej.

Warto dodać, że pytanie prawne w sprawie o sygn. akt II OSK 1954/19 zostało zadane w związku z rozpatrywaniem skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 6 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Gd 493/18. W sprawie tej przedmiotem zaskarżenia była uchwała Rady Miasta Gdańska nr XLVIII/1465/18 z dnia

22 lutego 2018 r. w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabarytów, standardów jakościowych oraz rodzajów materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane, na terenie Miasta Gdańska (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2018 r., poz. 1034), a jeden

z wiodących zarzutów skargi w tej sprawie dotyczył właśnie obowiązku dostosowania istniejących już tablic do wymogów tej uchwały krajobrazowej. WSA w Gdańsku

w ww. wyroku nie podzielił tych zarzutów, wywodząc m.in., że ewentualne zwolnienie istniejących w dniu wejścia w życie uchwał krajobrazowych nośników reklamowych spod obowiązku dostosowania do ich przepisów utrwaliłoby istniejący "porządek" reklamowy,

a tym samym nie byłoby możliwe wprowadzenie realnych zmian. Wyrok ten został uchylony przez NSA wyrokiem z 24 kwietnia 2024 r. sygn. akt II OSK 1951/19, w którym podkreślono, że wyrok TK z 12 grudnia 2023 r. w sprawie P 20/19 ma znaczenie dla prawidłowej wykładni przepisu art. 37a ust. 9 u.p.z.p. NSA zaznaczył, że aczkolwiek orzeczenie to ma charakter zakresowy, w konsekwencji czego uznany za niekonstytucyjny przepis w określonym w nim zakresie nie został wprost derogowany z systemu prawnego, to jednak konieczne jest dokonanie takiej wykładni art. 37a ust. 9 u.p.z.p., głównie na płaszczyźnie funkcjonalnej i systemowej, która uwzględnia treść tego orzeczenia. Wyrok zakresowy powoduje bowiem, że z systemu prawnego jest usuwane jego niekonstytucyjne rozumienie, zatem sąd w trakcie rekonstrukcji normy prawnej obowiązany jest tę okoliczność wziąć pod uwagę z urzędu (zob. J. Trzciński, Bezpośrednie stosowanie Konstytucji przez sądy administracyjne, Wolters Kluwer, Warszawa 2023, s. 114 i n.,

A Górska, Sposoby usuwania wadliwości procesu tworzenia prawa przez sądy administracyjne, Przegląd Sądowy, 2/2021, s. 89 i n., wyrok NSA z 5 grudnia 2023 r.

sygn. akt II OSK 94/22).

W omawianym wyroku Trybunał przyznał, że przyjęcie przez organ gminy aktu prawa miejscowego, jakim jest tzw. uchwała krajobrazowa, jest niewątpliwie motywowane interesem publicznym, albowiem gmina chce w ten sposób zadbać o przestrzeń publiczną

i doprowadzić do tzw. ładu reklamowego. Skutkiem takiego działania jest jednak godzenie w prawa majątkowe właścicieli tablic i nośników powstałych przed wejściem w życie tej uchwały, na podstawie ważnych pozwoleń na budowę. Właściciele są bowiem zmuszeni do usunięcia tablic i nośników objętych uchwałą, na własny koszt i bez zapewnienia im odszkodowania. Oznacza to, że ich prawo własności zostało ograniczone, ponieważ nie mogą oni korzystać ze swojej nieruchomości w zakresie objętym treścią uchwały krajobrazowej, a dodatkowo zmuszeni są do zlikwidowania przedmiotu stanowiącego część ich majątku. Art. 37a ust. 9 u.p.z.p. nie przewiduje przy tym ani możliwości wprowadzenia wyjątków w zakresie dostosowania tablic i nośników do warunków określonych w uchwale krajobrazowej, ani określenia przez organ gminy mechanizmu kompensacyjnego, będącego źródłem słusznego odszkodowania, należnego tym podmiotom na mocy art. 21 ust. 2 Konstytucji RP.

Trybunał podzielił w pełni zapatrywanie NSA, że ustawodawca konstruując przepis art. 37a ust. 9 u.p.z.p. dopuścił się pominięcia prawodawczego, czyli sytuacji, w której co prawda unormował jakąś dziedzinę stosunków społecznych, ale pominął pewien element regulacji, który powinien być integralną, funkcjonalną częścią jakiejś normy. Ustawodawca przyznał bowiem podmiotom czas pozwalający na dostosowanie się do zasad

i warunków umieszczania nośników reklamowych przyjętych w uchwale reklamowej poprzez wyznaczenie minimalnej długości okresu dostosowawczego (co najmniej 12 miesięcy), a tym samym pozostawiając prawodawcy lokalnemu ustalenie konkretnych ram czasowych, który powinien uwzględnić uwarunkowania miejscowe, interesy podmiotów umieszczających nośniki reklamowe, jak również występujący na danym obszarze rzeczywisty (negatywny) wpływ istniejących nośników na walory estetyczne krajobrazu. Nie przewidział jednak możliwości określenia przez radę gminy mechanizmu kompensacyjnego, przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej z tytułu szkody legalnej w aktach prawa miejscowego. Oznacza to, że regulacja zawarta w omawianym przepisie wywołuje skutek w postaci ograniczenia praw majątkowych jednostek w celu realizacji interesu publicznego. W tym zakresie powyższa regulacja wypełnia przesłanki konstytucyjnego pojęcia wywłaszczenia, pomimo przyjęcia formy aktu prawa miejscowego, a nie decyzji indywidualnej. Na ustawodawcy ciążył obowiązek wprowadzenia takiej regulacji, która zapewniłaby podmiotom objętym uchwałą krajobrazową skorzystanie

z mechanizmu kompensacyjnego, będącego źródłem słusznego odszkodowania, należnego tym podmiotom na mocy 21 ust. 2 Konstytucji RP. Brak tego mechanizmu, stanowiącego pominięcie prawodawcze, sprawia, że w zakresie, w jakim kwestionowany przepis nie przewiduje takiego mechanizmu, jest niezgodny z Konstytucją RP. Powoduje to bezprawność ingerencji w prawa majątkowe, czego skutkiem jest naruszenie zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa. Uchwała krajobrazowa eliminuje bowiem prawny skutek decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę wskazanych w niej tablic i nośników reklamowych powstałych przed wejściem w życie uchwały. Właściciele nieruchomości, którzy występowali o pozwolenia na budowę tablic

i nośników reklamowych (bądź dokonali zgłoszenia robót), działali w pełni legalnie,

z przekonaniem, że prawomocna decyzja administracyjna w tym zakresie zabezpiecza ich interes i pozwala na prowadzenie bez przeszkód działalności reklamowej. Odebranie im możliwości prowadzenia tej działalności, bez zapewnienia słusznego odszkodowania, sprawia, że przepisy nie różnicują w ogóle grup podmiotów, które swoją działalność prowadziły legalnie, na podstawie prawomocnych pozwoleń oraz takich, które tablice

i nośniki wzniosły bez tych pozwoleń. Prowadzi to do naruszenia interesu właścicieli tablic

i nośników reklamowych objętych uchwałą krajobrazową ze względu na legislacyjną działalność państwa, w stosunku do tych podmiotów, które dochowały wszelkiej staranności o legalność swoich działań i którym państwo zezwoliło na taką działalność.

Z powyższych względów Trybunał, zgadzając się z NSA, uznał, że art. 37a ust. 9 u.p.z.p. w zakresie, w jakim przewiduje obowiązek określenia w uchwale krajobrazowej warunków i terminu dostosowania istniejących w dniu jej wejścia w życie, wzniesionych na podstawie zgody budowlanej, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zakazów określonych w tej uchwale, bez zapewnienia ustawowych podstaw i trybu dochodzenia odszkodowania przez podmioty, które są zobowiązane do ich usunięcia, jest niezgodny

z art. 21 w zw. z art. 2 Konstytucji RP.

W świetle stwierdzonej niekonstytucyjności art. 37a ust. 9 u.p.z.p. zgodzić się trzeba ze stroną skarżącą, że wprowadzenie w uchwale krajobrazowej regulacji nakazującej dostosowanie zrealizowanych legalnie, gdyż na podstawie zgody budowlanej (pozwolenia na budowę lub zgłoszenia robót budowlanych) przed dniem jej wejścia w życie tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, bez jakiegokolwiek mechanizmu kompensacyjnego (regulacji ochronnych), jest niezgodne z prawem.

Aczkolwiek, co należy przyznać, rada gminy, zobowiązana do działania na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP), bez wyraźnego upoważnienia zawartego w ustawie takiej regulacji nie mogła samodzielnie wprowadzić do zaskarżonej uchwały, jednak wobec niekonstytucyjności powołanego przepisu w zakresie określonym

w wyroku z 12 grudnia 2023 r. w sprawie P 20/19 kwestia ta nie ma znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej uchwały w trakcie kontroli sądowej.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że Uchwała Krajobrazowa Gdyni narusza prawa nabyte podmiotów, które legalnie wzniosły na terenie miasta tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, na podstawie uzyskanego pozwolenia na budowę lub dokonanego skutecznie zgłoszenia robót budowlanych. Przepisy Uchwały LV/1678/23 określające zasady i warunki ich sytuowania oraz termin dostosowania istniejących w dniu wejścia w życie uchwały tablic reklamowych i urządzeń reklamowych do zakazów, zasad

i warunków w niej określonych w wyznaczonym terminie 12 miesięcy od dnia wejścia

w życie uchwały (§ 35 ust. 1), bez określenia w niej mechanizmu kompensacyjnego, prawa te narusza. Sprawia to, że przepisy uchwały krajobrazowej nie różnicują w ogóle grup podmiotów, które swoją działalność prowadziły legalnie oraz takich, które tablice reklamowe i urządzenia reklamowe wzniosły poza porządkiem prawnym (zob. wyrok NSA z 24 kwietnia 2024 r. sygn. akt II OSK 1825/19).

Dalszym skutkiem wyroku TK jest to, że do czasu wprowadzenia regulacji ustawowej dotyczących podstaw i trybu dochodzenia odszkodowania za dostosowanie względnie usunięcie tablic reklamowych lub urządzeń reklamowych do zasad i warunków ich sytuowania, wzniesionych legalnie przed wejściem w życie uchwały krajobrazowej, nie jest dopuszczalne objęciem jej zakresem tych tablic i urządzeń (zob. wyrok NSA

z 24 kwietnia 2024 r. sygn. akt II OSK 166/18).

Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a., stwierdził nieważność § 35 ust. 1 zaskarżonej uchwały, ponieważ został on wydany w oparciu o niekonstytucyjny przepis ustawowy.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia

22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r.,

poz. 1964), zasądzając od Organu na rzecz Skarżącej kwotę 797 zł, na którą składa się uiszczony wpis sądowy od skargi (300 zł), wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł).[pic]