Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2118/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: 33 par. 2 pkt. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie: sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak sędzia del. NSA Jerzy Stankowski (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 stycznia 2020 r. sygn. akt II SA/Gd 442/19 w sprawie ze skargi S. C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 stycznia 2020 r. sygn. akt II SA/Gd 442/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę S.C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. (zwanego dalej: WINB) z dnia [...]maja 2019 r. nr [...]. Poddanym kontroli Sądu I instancji postanowieniem WINB uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie P. (zwanego dalej: PINB) z [...] stycznia 2019 r., nr [...], w części dotyczącej terminu do uiszczenia grzywny i wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego i wyznaczył nowy termin wykonania tych obowiązków do [...]sierpnia 2019 r., w pozostałej zaś części utrzymał w mocy postanowienie PINB. Z kolei ww. postanowieniem PINB nałożono na S.C. grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach [...] m, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym K., gmina W. i wezwano do uiszczenia grzywny w terminie do [...] maja 2019 r.

W skardze kasacyjnej S.C. zaskarżył ww. wyrok w całości zarzucając mu naruszenie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U.z 2019 poz. 2325; zwanej dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 29 § 2 pkt 3 w zw. z art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r. poz. 1438; zwanej dalej: u.p.e.a.), poprzez błędne przyjęcie, iż organ nie naruszył art. 29 § 2 pkt 3 w zw. z art. 29 § 1 u.p.e.a. poprzez przystąpienie do egzekucji w sytuacji, gdy w stanie faktycznym niniejszej sprawy tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w przepisach prawa.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazał, że organ egzekucyjny przystąpił do egzekucji pomimo, iż treść obowiązku podlegającego egzekucji wskazana w rubryce "B. Dane dotyczące obowiązku o charakterze niepieniężnym" pkt 5 jest niezgodna z treścią obowiązku określoną w decyzji oznaczonej w pkt 3 i 4 tj. decyzji z dnia 3 września 2018 r. Istnienie takiej niezgodności zdaniem skarżącego ewidentnie wskazuje na nie spełnianie wymogów określonych w art. 27 § 1 u.p.e.a. Mianowicie decyzją z dnia [...] września 2018r. numer [...] nakazano skarżącemu kasacyjnie rozbiórkę : obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej wraz z tarasem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach [...] m, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] położonej w obr. ewidencyjny K. gmina W. Natomiast wskazana w pkt 5 tytułu treść obowiązku dotyczy innego obiektu, albowiem zgodnie z tytułem nakazano skarżącemu rozbiórkę: obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach [...] m, pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] położonej w obr. ewidencyjny K. gmina W.

Skoro zatem decyzja PINB dotyczy innego obowiązku niż określona w tytule, to tym samym należy uznać, iż zachodzi okoliczność określona w art. 29 § 2 pkt 3 u.p.e.a., a tym samym organ nie powinien był przystępować do egzekucji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 193 zd. 2 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji oraz Sąd pierwszej instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania toczącego się przed sądem pierwszej instancji.

Niezasadny okazał się podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 29 § 2 pkt 3 w zw. z art. 29 § 1 u.p.e.a. W ocenie skarżącego przystąpienie do egzekucji było niedopuszczalne, bowiem wystawiony tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w przepisach prawa. Tak sformułowany zarzut na obecnym etapie postępowania nie mógł okazać się zasadny

Zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Chcąc zakwestionować możliwość prowadzenia egzekucji, zobowiązany w postępowaniu egzekucyjnym ma prawo wniesienia zarzutów, stosownie do art. 33-35 u.p.e.a. Podnoszona przez skarżącego kasacyjnie okoliczność, iż treść obowiązku podlegającego egzekucji wskazana w tytule wykonawczym została określona niezgodnie z rzeczywistą treścią egzekwowanego obowiązku, stanowić może podstawę zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 § 2 pkt 2 u.p.e.a.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający przedmiotową sprawę podziela stanowisko wyrażone zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie, zgodnie z którym w zażaleniu na postanowienie o zastosowaniu grzywny w celu przymuszenia nie jest dopuszczalne powoływanie okoliczności wskazanych w art. 33 u.p.e.a., gdyż zażalenie takie byłoby w istocie rzeczy zarzutem. Środki prawne w postępowaniu egzekucyjnym w administracji powinny zostać oparte na zasadzie wyłączności rozumianej w ten sposób, że jednego rodzaju przesłanka powinna umożliwiać określonemu podmiotowi wniesienie jednego rodzaju środka prawnego (por. J. Radwanowicz-Wanczewska (w:) G. Łaszczyca (red.), A. Matan (red.), System Prawa Administracyjnego Procesowego, t. III, cz. 2, Warszawa 2020, s. 317; R. Hauser, W. Piątek (w:) R. Hauser (red.), A. Skoczylas (red.), Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. 9, s. 265, a także wyroki NSA z 9 maja 2023 r. II OSK 1559/20, z 30 maja 2022 r., II OSK 3310/19, z 28 stycznia 2020 r., II OSK 715/18, z 17 października 2017 r., II OSK 2394/16; orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że okoliczności wskazane w skardze kasacyjnej na obecnym etapie postępowania nie mogły doprowadzić do wzruszenia zaskarżonego wyroku, bowiem mogły być przedmiotem zarzutu do tytułu wykonawczego z 3 stycznia 2019 r. Natomiast w niniejszej sprawie badaniu podlega jedynie legalność wydania postanowienia o nałożenia grzywny, w tym wystąpienie przesłanek do jej nałożenia oraz sposobu ustalenia jej wysokości. Tego typu okoliczności skarga kasacyjna nie kwestionuje.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.