Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 14/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-10-06 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono wyrok
Powołane przepisy: article: art. 4, art. 6, art. 7, art. 7a, art.  8, art. 9 ust. 2 i 3, art. 92a, art. 92b, art. 92c
journal: Dz.U. 2022 poz 180
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 179a, art. 151, art. 203 pkt 2
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 6 października 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, Sędzia WSA Paweł Dańczak, , Protokolant asystent sędziego Agnieszka Chrzanowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2023 roku skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 maja 2023 roku, sygn. akt III SA/Łd 14/23 w sprawie ze skargi W. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 28 marca 2022 roku nr BP.500.278.2021.1103.LD5.196339 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego 1. uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 maja 2023 roku; 2. oddala skargę; 3. zasądza od skarżącego W. R. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 1520 (jeden tysiąc pięćset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 14/23

Uzasadnienie

Decyzją z 28 marca 2022 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania W.R. od decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 1 września 2021 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 8 850 zł, uchylił w całości decyzję organu I instancji i nałożył na W.R. karę pieniężną w wysokości 8 500 zł.

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 4 pkt 22, art. 7a, art. 14, art. 92a, art. 92b, art. 92c ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 180 ze zm.), dalej ustawa, lp. 1.5, lp. 6.3.18, lp. 5.11.1, lp. 5.11.2, lp. 5.1, lp. 5.1.2, lp. 5.2.1, lp. 5.5.2, lp. 5.6.1 oraz lp. 5.7.1 załącznika nr 3 do ustawy, art. 4, art. 6-8, art. 9 ust. 2 i 3, art. 10 ust. 5 lit. a), art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, art. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz z kart kierowców (Dz. Urz. UE.L z dnia 2 lipca 2010 r.).

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.

Na podstawie upoważnienia nr [...] z 15 kwietnia 2021 r w siedzibie przedsiębiorcy W.R. , prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą W., przeprowadzono kontrolę w zakresie przestrzegania warunków i obowiązków przewozu drogowego. Kontrolą objęto okres od 26.04.2020 r. do 25.04.2021 r.

Ustalenia kontroli utrwalono protokołem nr [...] z 27 maja 2021 r., doręczonym pełnomocnikowi przedsiębiorcy w tym samym dniu. W dniu 28 czerwca 2021 r. pełnomocnik przedsiębiorcy złożył wyjaśnienia do sprawy dotyczące wyłącznie sumowania kar za przekroczenie czasu prowadzenia pojazdu.

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Łódzki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, decyzją z 1 września 2021 r., nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 8 850 zł. Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiło:

- niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy, w wymaganym terminie - za każdą zmianę;

- naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd;

- przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: - o czas do mniej niż 30 minut; - o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut;

- przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin: - o czas powyżej 15 minut do mniej niż 1 godziny; - o czas od 1 godziny do mniej niż 2 godzin;

- przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone: - o czas do mniej niż 1 godziny;

- skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego: - o czas do 1 godziny; - o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut;

- niespełnienie wymogu dzielonego dziennego okresu odpoczynku: - skrócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas do 1 godziny;

- skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej: - o czas do 1 godziny.

W dniu 16 września 2021 r. pełnomocnik strony A.S. przesłał drogą elektroniczną (na elektroniczną skrzynkę podawczą organu) opatrzone podpisem elektronicznym pismo zatytułowane odwołanie informujące o przesłaniu w załączeniu odwołania od decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 1 września 2021 r.

Załączone do niego odwołanie nie zostało podpisane ani elektronicznie, ani osobiście przez pełnomocnika strony. W odwołaniu zarzucono decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, wynikające z błędnego wyliczenia wysokości kary w zakresie naruszeń określonych pod lp. 5.1, lp. 5.5, lp. 5.11 załącznika nr 3 do ustawy.

Wymienioną na wstępie decyzją z 28 marca 2022 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił w całości decyzję organu I instancji i nałożył na W.R. karę pieniężną w wysokości 8 500 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy obszernie zacytował treść mających zastosowanie w sprawie przepisów i obszernie odniósł się do stwierdzonych naruszeń.

1/ odnośnie do naruszenia polegającego na niezgłoszeniu w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy, w wymaganym terminie.

Organ zacytował treść przepisów art. 7a i art. 14 ust. 1 ustawy i wskazał, że konsekwencją ujętych w nich norm jest treść lp. 1.5 załącznika nr 3 do ustawy, która karą pieniężną w wysokości 800 złotych sankcjonuje niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy o transporcie drogowym, w wymaganym terminie - za każdą zmianę.

Na podstawie informacji udzielonej przez Starostę Opoczyńskiego przy piśmie z 23.03.2021 r. stwierdzono, że kontrolowany przedsiębiorca zgłosił do posiadanego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego nr [...] m.in. pojazd o nr rej. [...]. W toku kontroli przedsiębiorca okazał fakturę VAT dotyczącą sprzedaży pojazdu o nr rej. [...] w dniu 5.01.2021 r. Do dnia uzyskania przez organ I instancji odpowiedzi od organów wydających uprawnienia do wykonywania zarobkowych przewozów drogowych przedsiębiorca nie dokonał zmiany polegającej na zgłoszeniu faktu sprzedaży ww. pojazdu, a tym samym wykreślenia go z rejestru pojazdów zgłoszonych do posiadanych uprawnień. Kara pieniężna wynosi 800 zł.

Ponadto na podstawie informacji udzielonej przez GITD w Warszawie przy pismach z 19.03.2021 r. i 5.05.2021 r. stwierdzono, że kontrolowany przedsiębiorca zgłosił do posiadanej licencji dotyczącej międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy nr [...] m.in. pojazd o nr rej. [...]. W toku kontroli przedsiębiorca okazał fakturę VAT dotyczącą sprzedaży pojazdu o nr rej. [...] w dniu 5.01.2021 r. Do dnia uzyskania przez organ I instancji odpowiedzi od organów wydających uprawnienia do wykonywania zarobkowych przewozów drogowych przedsiębiorca nie dokonał zmiany polegającej na zgłoszeniu faktu sprzedaży ww. pojazdu, a tym samym wykreślenia go z rejestru pojazdów zgłoszonych do posiadanych uprawnień. Zgodnie z odpowiedzią Biura ds. Transportu Międzynarodowego GITD przedsiębiorca 12.03.2021 r. wycofał (wymiana taboru) ww. pojazd z wykazu pojazdów zgłoszonych do posiadanego uprawnienia. Kara pieniężna wynosi 800 zł.

W toku kontroli ustalono, iż przedsiębiorca w okresie kontroli wykorzystywał do wykonywania przewozów drogowych pojazd o nr rej.[...]. Na podstawie informacji udzielonej przez GITD w Warszawie przy pismach z 19.03.2021 r. i 5.05.2021 r. ustalono, że kontrolowany przedsiębiorca nie zgłosił pojazdu o nr rej. [...] do posiadanej licencji dotyczącej międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy nr [...] do wykazu pojazdów wykorzystywanych w prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Kara pieniężna wynosi 800 zł.

Organ odwoławczy stwierdził zatem, że zasadne jest nałożenie kary pieniężnej w wysokości 2 400 złotych za stwierdzone naruszenia określone w lp. 1.5 załącznika nr 3 do ustawy.

2/ odnośnie do naruszenia polegającego na naruszeniu obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu- organ wskazał na treść lp. 6.3.18 załącznika nr 3 ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje karą pieniężna w wysokości 500 złotych naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd.

Analiza danych cyfrowych z tachografu pojazdu o nr rej. [...] wykazała, że przedsiębiorca dokonał odczytu danych z ww. pojazdu 3.04.2021 r. oraz poprzednio 21.11.2020 r. Pomiędzy ww. odczytami minęło 133 dni kalendarzowych, w tym 117 dni zarejestrowanej działalności. Dowód stanowią dane cyfrowe znajdujące się w aktach sprawy na płycie CD. Kara pieniężna wynosi 500 zł.

Analiza danych cyfrowych z tachografu pojazdu o nr rej. [...] wykazała, że przedsiębiorca dokonał odczytu danych z ww. pojazdu 8.11.2021 r. oraz poprzednio 27.06.2020 r. Pomiędzy ww. odczytami minęło 134 dni kalendarzowych, w tym 127 dni zarejestrowanej działalności. Dowód stanowią dane cyfrowe znajdujące się w aktach sprawy na płycie CD. Kara pieniężna wynosi 500 zł.

Analiza danych cyfrowych z tachografu pojazdu o nr rej. [...] wykazała, że przedsiębiorca dokonał odczytu danych z ww. pojazdu 8.11.2020 r. oraz poprzednio 27.06.2020 r. Pomiędzy ww. odczytami minęło 130 dni kalendarzowych, w tym 130 dni zarejestrowanej działalności. Dowód stanowią dane cyfrowe znajdujące się w aktach sprawy na płycie CD. Kara pieniężna wynosi 500 zł.

Analiza danych cyfrowych z tachografu pojazdu o nr rej. [...] wykazała, że przedsiębiorca dokonał odczytu danych z ww. pojazdu 8.11.2020 r. oraz poprzednio 27.06.2020 r. Pomiędzy ww. odczytami minęło 134 dni kalendarzowych, w tym 114 dni zarejestrowanej działalności. Dowód stanowią dane cyfrowe znajdujące się w aktach sprawy na płycie CD. Kara pieniężna wynosi 500 zł.

Analiza danych cyfrowych z tachografu pojazdu o nr rej. [...] wykazała, że przedsiębiorca dokonał odczytu danych z ww. pojazdu 8.11.2020 r. oraz poprzednio 27.06.2020 r. Pomiędzy ww. odczytami minęło 134 dni kalendarzowych, w tym 114 dni zarejestrowanej działalności. Przedsiębiorca dokonał odczytu danych z ww. pojazdu 3.04.2021 r. oraz poprzednio 8.11.2020 r. Pomiędzy ww. odczytami minęło 146 dni kalendarzowych, w tym 122 dni zarejestrowanej działalności. Dowód stanowią dane cyfrowe znajdujące się w aktach sprawy na płycie CD. Kara pieniężna wynosi 500 zł.

Analiza danych cyfrowych z tachografu pojazdu o nr rej. [...] wykazała, że przedsiębiorca dokonał odczytu danych z ww. pojazdu 8.11.2020 r. oraz poprzednio 27.06.2020 r. Pomiędzy ww. odczytami minęło 134 dni kalendarzowych, w tym 120 dni zarejestrowanej działalności. Dowód stanowią dane cyfrowe znajdujące się w aktach sprawy na płycie CD. Kara pieniężna wynosi 500 zł.

Analiza danych cyfrowych z tachografu pojazdu o nr rej. [...] wykazała, że przedsiębiorca dokonał odczytu danych z ww. pojazdu 8.11.2020 r. oraz poprzednio 27.06.2020 r. Pomiędzy ww. odczytami minęło 134 dni kalendarzowych, w tym 111 dni zarejestrowanej działalności. Dowód stanowią dane cyfrowe znajdujące się w aktach sprawy na płycie CD. Kara pieniężna wynosi 500 zł.

Organ odwoławczy stwierdził zatem, że zasadne jest nałożenie kary pieniężnej w wysokości 3 500 złotych za stwierdzone naruszenia określone w lp. 6.3.18 załącznika nr 3 do ustawy.

3/ odnośnie do naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy organ wskazał na lp. 5.11.1 oraz lp. 5.11.2 załącznika nr 3 do ustawy, które sankcjonują przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy:

- o czas do mniej niż 30 minut sankcjonuje karą pieniężną w wysokości 100 złotych;

- o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut karą pieniężną w wysokości 250 złotych.

Organ odwoławczy wskazał, że zostało udowodnione na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy W.G. , że kierowca 26.02.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 3 minuty. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 33 minuty w okresie od godziny 00:28 do godziny 05:20. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Strona okazała wydruk z 26.02.2021 r., na którym kierowca wskazał, powołując się na art. 12 rozporządzenia 561/2006, że wydłużył czas jazdy ciągłej o 3 minuty z powodu braku parkingu. Organ odwoławczy uznał, że wskazany powód odstępstwa od przestrzegania przepisów dotyczących czasu jazdy, przerw i odpoczynków nie stanowi wyjątkowej, niedającej się przewidzieć okoliczności, a tym samym nie może zostać uwzględniony. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy S.M. stwierdzono, że kierowca 26.01.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 minutę. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 31 minut w okresie od godziny 06:34 do godziny 21:07. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy S.M. stwierdzono, że kierowca 27.01.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 2 minuty. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 32 minuty w okresie od godziny 16:50 do godziny 22:34. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy S.M. stwierdzono, że kierowca 1.02.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 5 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 35 minut w okresie od godziny 23:27 do godziny 04:23. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy J.Ś stwierdzono, że kierowca 30.01.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 45 minut. Kierowca prowadził pojazd przez 5 godzin i 15 minut w okresie od godziny 06:33 do godziny 11:53. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 250 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy J.S. stwierdzono, że kierowca 19.01.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 minutę. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 31 minut w okresie od godziny 16:27 do godziny 21:01. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy D.W. stwierdzono, że kierowca 19.02.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 1 minutę. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 31 minut w okresie od godziny 08:37 do godziny 15:28. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Strona okazała wydruk z 19.02.2021 r., na którym kierowca wskazał, powołując się na art. 12 rozporządzenia 561/2006, bezpieczny dojazd do parkingu. Organ odwoławczy uznał, że wskazany powód odstępstwa od przestrzegania przepisów dotyczących czasu jazdy, przerw i odpoczynków nie stanowi wyjątkowej, niedającej się przewidzieć okoliczności, a tym samym nie może zostać uwzględniony. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy D.W. stwierdzono, że kierowca 2.02.2021 r. przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 3 minuty. Kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 33 minuty w okresie od godziny 12:06 do godziny 16:59. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Organ odwoławczy uznał przy tym, że zasadne jest uchylenie kary pieniężnej w wysokości 1.050 złotych nałożonej w decyzji organu I instancji oraz nałożenie kary pieniężnej w wysokości 950,00 złotych za stwierdzone naruszenia określone w lp. 5.11 załącznika nr 3 do ustawy.

4/ odnośnie do naruszenia polegającego na przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin, organ wskazał na lp. 5.1 załącznika nr 3 do ustawy, który sankcjonuje przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin:

- o czas powyżej 15 minut do 1 godziny karą pieniężną w wysokości 50 złotych;

- o czas od 1 godziny do mniej niż 2 godzin karą pieniężną w wysokości 150 złotych.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy B.W. stwierdzono, że 21.01.2021 r. o godzinie 06:34 rozpoczął się dzienny okres prowadzenia pojazdu, a zakończył 21.01.2021 r. o godzinie 19:12. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 9 godzin i 18 minut. Oznacza to, że kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 18 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze 9 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 50 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy D.W. stwierdzono, że 12.02.2021 r. o godzinie 01:47 rozpoczął się dzienny okres prowadzenia pojazdu, a zakończył 12.02.2021 r. o godzinie 17:23. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 42 minuty. Oznacza to, że kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 1 godzinę i 42 minuty. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze 9 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 150 zł.

Organ odwoławczy uznał zatem, że zasadne jest uchylenie kary pieniężnej w wysokości 250 złotych, nałożonej w decyzji organu I instancji, oraz nałożenie kary pieniężnej w wysokości 200,00 złotych za stwierdzone naruszenia określone w lp. 5.1 załącznika nr 3 do ustawy.

5/ odnośnie do naruszenia polegającego na przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone; organ zacytował treść lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy, który sankcjonuje przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone o czas do mniej niż 1 godziny karą pieniężną w wysokości 100 złotych.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy M.M. stwierdzono, że dzienny "okres prowadzenia pojazdu" (okres pomiędzy każdymi dwoma okresami dziennego odpoczynku lub między okresem dziennego i tygodniowego odpoczynku) rozpoczął się 18.01.2021 r. o godzinie 02:50, a zakończył 18.01.2021 r. o godz. 17:18. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 5 minut. Oznacza to, że kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 5 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze do 10 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wy kr e sówki/wy druku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Strona okazała wydruk z 18.01.2021 r., na którym kierowca, powołując się na art. 12 rozporządzenia 561/2006, wskazał, że przekroczył czas jazdy z powodu braku miejsc na parkingu. Organ odwoławczy uznał, że wskazany powód odstępstwa od przestrzegania przepisów dotyczących czasu jazdy, przerw i odpoczynków nie stanowi wyjątkowej, niedającej się przewidzieć okoliczności, a tym samym nie może zostać uwzględniony. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy S.M> stwierdzono, że dzienny "okres prowadzenia pojazdu" (okres pomiędzy każdymi dwoma okresami dziennego odpoczynku lub między okresem dziennego i tygodniowego odpoczynku) rozpoczął się 22.01.2021 r. o godzinie 09:37, a zakończył 22.01.2021 r. o godz. 21:18. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 1 minutę. Oznacza to, że kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 1 minutę. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze do 10 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy D.N. (organ odwoławczy omyłkowo wskazał M.M., choć winien wskazać D.N. – jak prawidłowo podał organ I instancji i jak jest adnotowane w protokole kontroli) stwierdzono, że dzienny "okres prowadzenia pojazdu" (okres pomiędzy każdymi dwoma okresami dziennego odpoczynku lub między okresem dziennego i tygodniowego odpoczynku) rozpoczął się 19.01.2021 r. o godzinie 02:20, a zakończył 19.01.2021 r. o godz. 14:51. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 5 minut. Oznacza to, iż kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 5 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze do 10 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy W.S. (organ odwoławczy omyłkowo wskazał M.M. , choć winien wskazać W. S. – jak prawidłowo podał organ I instancji i jak jest adnotowane w protokole kontroli) stwierdzono, że dzienny "okres prowadzenia pojazdu" (okres pomiędzy każdymi dwoma okresami dziennego odpoczynku lub między okresem dziennego i tygodniowego odpoczynku) rozpoczął się 14.01.2021 r. o godzinie 03:50, a zakończył 14.01.2021 r. o godz. 17:51. W okresie tym kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 4 minuty. Oznacza to, iż kierowca przekroczył dzienny czas prowadzenia pojazdu o 5 minut (prawidłowo winno być 4 min - jak prawidłowo podał organ I instancji i jak jest adnotowane w protokole kontroli). W niniejszym przypadku dopuszczalnym było prowadzenie przez kierowcę pojazdu w wymiarze do 10 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Zasadne jest zatem nałożenie kary pieniężnej w wysokości 400 złotych za stwierdzone naruszenia określone w lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy.

6/ odnośnie do naruszenia polegającego na skróceniu wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego, organ wskazał na treść lp. 5.5 załącznika nr 3 do ustawy, który sankcjonuje skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego:

- o czas do jednej godziny karą pieniężną w wysokości 100 złotych;

- o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut karą pieniężną w wysokości 200 złotych.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy W.G. stwierdzono, że 12.02.2021 r. o godz. 05:07 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 11 -godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 9 godzin i 7 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godz. 10:55 dnia 12.02.2021 r. do godz. 20:02 dnia 12.02.2021 r. czasu UTC+1. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 53 minuty. W niniejszym przypadku koniecznym było odebranie przez kierowcę odpoczynku w wymiarze 11 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 200 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy W.S. stwierdzono, że 7.01.2021 r. o godz. 08:17 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 11-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 9 godzin i 2 minuty nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godz. 19:26 dnia 7.01.2021 r. do godz. 04:28 dnia 8.01.2021 r. czasu UTC+1. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 58 minut. W niniejszym przypadku koniecznym było odebranie przez kierowcę odpoczynku w wymiarze 11 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 200 zł.

W ocenie organu odwoławczego zasadne było zatem uchylenie kary pieniężnej w wysokości 600 złotych, nałożonej w decyzji organu I instancji, oraz nałożenie kary pieniężnej w wysokości 400 złotych za stwierdzone naruszenia określone w lp. 5.5 załącznika nr 3 do ustawy.

7/ odnośnie do naruszenia polegającego na niespełnieniu wymogu dzielonego dziennego okresu odpoczynku, organ wskazał na treść lp. 5.6 załącznika nr 3 do ustawy, który sankcjonuje niespełnienie wymogu dzielonego dziennego odpoczynku, skrócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas do 1 godziny karą pieniężną w wysokości 100 złotych.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy M.M. stwierdzono, iż 21.01.2021 r. o godz. 02:42 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać nieprzerwany odpoczynek dzienny w dwóch częściach, co najmniej 3 godziny i co najmniej 9 godzin. W okresie tym kierowca odebrał drugą część odpoczynku o długości 8 godzin i 39 minut, tj. od godz. 18:03 dnia 21.01.2021 r. do godz. 02:42 dnia 22.01.2021 r. czasu UTC+1. Oznacza to, iż kierowca skrócił drugą część dzielonego dziennego czasu odpoczynku o 21 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy D.W. stwierdzono, że 12.02.2021 r. o godz. 01:47 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać nieprzerwany odpoczynek dzienny w dwóch częściach, co najmniej 3 godziny i co najmniej 9 godzin. W okresie tym kierowca odebrał drugą część odpoczynku o długości 8 godzin i 24 minut, tj. od godz. 17:23 dnia 17.02.2021 r. do godz. 01:47 dnia 13.02.2021 r. czasu UTC+1. Oznacza to, że kierowca skrócił drugą część dzielonego dziennego czasu odpoczynku o 36 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej) uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 100 zł.

Zasadne jest zatem nałożenie kary pieniężnej w wysokości 200 złotych za stwierdzone naruszenia określone w lp. 5.6 załącznika nr 3 do ustawy.

8/ odnośnie do naruszenia polegającego na skróceniu wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej, organ wskazał na treść lp. 5.7 załączniki nr 3 do ustawy, który sankcjonuje skrócenie dziennego czasu odpoczynku o czas do 1 godziny karą pieniężną w wysokości 150 złotych.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy W.G. stwierdzono, że 21.01.2021 r. o godzinie 02:54 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 51 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 18:03 dnia 21.01.2021 r. do godziny 02:54 dnia 22.01.2021 r. czasu UTC+1. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 9 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było odebranie przez kierowcę odpoczynku w wymiarze skróconym do 9 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 150 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy S.M. stwierdzono, że 29.01.2021 r. o godzinie 06:54 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 42 minuty nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 22:12 dnia 29.01.2021 r. do godziny 06:54 dnia 30.01.2021 r. czasu UTC+1. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 18 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było odebranie przez kierowcę odpoczynku w wymiarze skróconym do 9 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 150 zł.

Na podstawie analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy S.M. stwierdzono, że 21.01.2021 r. o godzinie 08:47 rozpoczął się 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać minimum 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 15 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 00:32 dnia 22.01.2021 r. do godziny 08:47 dnia 22.01.2021 r. czasu UTC+1. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 45 minut. W niniejszym przypadku dopuszczalnym było odebranie przez kierowcę odpoczynku w wymiarze skróconym do 9 godzin. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna wynosi 150 zł.

Zasadne było zatem nałożenie kary pieniężnej w wysokości 450 złotych za stwierdzone naruszenia określone w lp. 5.7 załącznika nr 3 do ustawy.

Organ wskazał następnie, że łączna kara za stwierdzone naruszenia wynosi 8 500 złotych.

Organ odwoławczy stwierdził przy tym, że w decyzji organu I instancji co do zasady prawidłowo ustalony został stan faktyczny i prawny. Organ odwoławczy wskazał jedynie, że w skarżonej decyzji wystąpiła konieczność uwzględnienia korzystnej dla strony interpretacji naliczania kar pieniężnych z tytułu naruszenia norm czasu pracy, które znajdują się w grupie lp. 5 załącznika nr 3 do ustawy, która skutkuje brakiem sumowania kar, gdy wymiar czasowy stwierdzonego w trakcie kontroli naruszenia wypełnia hipotezę przewidzianą w kilku punktach. Przyjmując zatem korzystną dla strony interpretację organ odwoławczy dokonał ponownego naliczenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia sankcjonowanego przez lp. 5.11, lp. 5.1 oraz lp. 5.5 załącznika nr 3 do ustawy. Zgodnie z przedstawioną powyżej interpretacją w przypadku przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut należy nałożyć karę pieniężną z lp. 5.11.1 załącznika nr 3. Natomiast w przypadku przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut należy nie naliczać kary pieniężnej z tytułu naruszenia lp. 5.11.1 załącznika nr 3 i nałożyć jedynie karę pieniężną z lp. 5.11.2. Podobnie w przypadku przekroczenia dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin o czas powyżej 15 minut do 1 godziny należy nałożyć karę pieniężną z lp. 5.1.1 załącznika nr 3. Natomiast w przypadku przekroczenia dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin o czas od 1 godziny do mniej niż 2 godzin należy nie naliczać kary pieniężnej z tytułu naruszenia lp. 5.1.1 załącznika nr 3 i nałożyć jedynie karę pieniężną z lp. 5.1.2. Analogicznie w przypadku skrócenia wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas do 1 godziny należy nałożyć karę pieniężną z lp. 5.5.1 załącznika nr 3. Natomiast w przypadku skrócenia wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut należy nie naliczać kary pieniężnej z tytułu naruszenia lp. 5.5.1 załącznika nr 3 i należy nałożyć jedynie karę pieniężną z lp. 5.5.2. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy nałożył stosowną do ustalonego stanu faktycznego, niższą karę pieniężną. Tym samym wystąpiła konieczność uchylenia całej decyzji organu I instancji i wydawania decyzji reformatoryjnej.

Organ odwoławczy wskazuje, iż w odniesieniu do pozostałych naruszeń i kar cząstkowych w przedmiotowej sprawie organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i prawny. W pozostałym zakresie zatem organ odwoławczy przychylił się do ustaleń i stanowiska organu I instancji.

Odnośnie do podstaw do zastosowania przepisów egzoneracyjnych z art. 92b oraz 92c ustawy, organ odwoławczy nie stwierdził okoliczności uzasadniających ich zastosowanie.

Na decyzję ostateczną skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi wniósł W.R. , zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na bezzasadnej odmowie zastosowania normy zawartej w art. 12 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006, określającej warunki zastosowania wyjątków uzasadniających odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków przez błędne przyjęcie, że w okolicznościach sprawy nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające wyjątek od przestrzegania norm, podczas gdy przedstawione przez przedsiębiorcę okoliczności faktyczne świadczyły o wyjątkowym charakterze zdarzeń leżących u podstaw odstąpienia od spełnienia norm określonych w Rozporządzeniu,

Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że organ odwoławczy nie pochylił się nad problemem nałożenia na przedsiębiorcę kar za nieznaczne naruszenie norm czasu pracy kierowców polegające między innymi na:

- przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu o 5 minut przez kierowcę M.M. 18 stycznia 2021 r. z powodu braku miejsc na parkingu,

- przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu o 1 minutę przez kierowcę S.M. 22 stycznia 2021 r.,

- przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu o 5 minut przez kierowcę M.M. 19 stycznia 2021 r.,

- przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu o 5 minut przez kierowcę M.M. w dniu 14 stycznia 2021 r.

Skarżący nie zgodził się z przedstawioną przez organ wykładnią przepisów, wskazując, że stwierdzone naruszenia norm czasu pracy są kosmetyczne, tj. do 5 minut.

Tymczasem norma wyrażona w art. 12 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 przewiduje możliwość stosowania wyjątków uzasadniających odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków w przypadku spełnienia warunków określonych w tym przepisie.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu drogowego wniósł o jej oddalenie.

Wyrokiem z 25 maja 2023 r., III SA/Łd 14/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję organu II Instancji.

Wskazał, że w niniejszej sprawie pełnomocnik strony A.S. przesłał drogą elektroniczną za pośrednictwem platformy EPUAP pismo przewodnie z 16 września 2021 r. z informacją o złożeniu odwołania od decyzji organu I instancji. Pismo przewodnie z 16 września 2021 r. zostało podpisane podpisem elektronicznym, ale odwołanie, które stanowiło załącznik do pisma przewodniego z 16 września 2021 r., nie zostało opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, lub uwierzytelniane w sposób zapewniający możliwość potwierdzenia pochodzenia i integralności weryfikowanych danych w postaci elektronicznej. Oznacza to, że nie spełniało wymagań formalnych określonych w art. 63 § 3a pkt 1 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym w dacie jego wniesienia. Jednocześnie Sąd przyjął, że treść pisma przewodniego z 16 września 2021 r. (podpisanego) nie stanowi odwołania, skoro zawarto w nim wprost zdanie: "w załączeniu przesyłam odwołanie od decyzji". Dopiero w treści owego załącznika, zatytułowanego zresztą "Odwołanie", strona wyraziła niezadowolenie z wydanej decyzji, przytaczając argumenty na poparcie swojego stanowiska.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem wskazanych przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy i uchylił tę decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Główny Inspektor Transportu Drogowego, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 63 § 3 i 3a w związku z art. 64 § 2 k.p.a., polegające na błędnej ocenie korespondencji wniesionej przez stronę postępowania na skrytkę ePUAP organu i przyjęcie, że niepodpisane odwołanie, stanowiące załącznik do podpisanego elektronicznie podania, stanowi brak formalny, podczas gdy prawidłowa ocena materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że podpisane elektronicznie podanie strony postępowania czyni zadość wymogom określonym w art. 63 § 3 i 3a k.p.a., a załącznik stanowi jego integralną część.

Wskazując na powyższe naruszenie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ, powołując się na przyjętą w k.p.a. zasadę ograniczonego formalizmu w zakresie formy i treści podania, stwierdził, że skoro podanie przesłane na skrytkę ePUAP organu opatrzone było podpisem elektronicznym, a załącznik podania stanowi jego integralną część (choćby był nawet niepodpisany), to organ uprawniony był uznać samo podanie za odwołanie od decyzji organu I instancji i je rozpoznać, skoro w jego załączniku strona sformułowała w sposób niebudzący wątpliwości swoje niezadowolenie z wydanej decyzji i poparła to stosowną argumentacją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2022 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259), dalej p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Zgodnie z art. 179a p.p.s.a. jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę. Od wydanego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna.

Analizując zarzuty skargi kasacyjnej skład orzekający doszedł do przekonania, że zaistniała przesłanka uzasadniająca zastosowanie tego przepisu, gdyż podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione.

Podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione w szczególności, jeżeli sąd "od razu", "na pierwszy rzut oka" ocenia jako uzasadnione zarzuty i żądania zawarte w skardze kasacyjnej. W myśl postanowienia Sądu Najwyższego z 20 marca 2014 r., I CSK 18/14, o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej możemy mówić wtedy, gdy z jej treści, bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych rozważań wynika, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają jej uwzględnienie. Innymi słowy przesłanka ta występuje, gdy w sprawie dopuszczono się takiego naruszenia prawa, które jest widoczne "na pierwszy rzut oka" i nie nasuwa wątpliwości (por. postanowienie SN z 11 września 2007 r., III CSK 219/07).

W niniejszej sprawie wskazana przesłanka dotyczy zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 63 § 3 i 3a w związku z art. 64 § 2 k.p.a., polegającego na błędnej ocenie korespondencji wniesionej przez stronę postępowania na skrytkę ePUAP organu i przyjęcia, że niepodpisane odwołanie, stanowiące załącznik do podpisanego elektronicznie pisma, nie może zostać rozpoznane, jako dotknięte brakiem formalnym, do uzupełnienia którego organ powinien wezwać stronę. Należy zgodzić się z wnoszącym skargę kasacyjną organem, że w okolicznościach niniejszej sprawy podpisane elektronicznie pismo strony postępowania, zatytułowane odwołanie i wskazujące nr decyzji, której dotyczy, czyni zadość wymogom określonym w art. 63 § 3 i 3a k.p.a., a załącznik stanowi jego integralną część. Skoro podanie przesłane na skrytkę ePUAP organu opatrzone było podpisem elektronicznym, a załącznik podania stanowi jego integralną część (choćby był nawet niepodpisany), to organ uprawniony był uznać samo podanie za odwołanie od decyzji organu I instancji i je rozpoznać, skoro w jego załączniku strona sformułowała w sposób niebudzący wątpliwości swoje niezadowolenie z wydanej decyzji i poparła to stosowną argumentacją.

Z tego względu zaskarżony wyrok z 25 maja 2023 r. należało uchylić na podstawie art. 179a p.p.s.a.

Odnosząc się zaś już merytorycznie do wniesionej przez W.R. skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 28 marca 2023 r., Sąd stwierdza, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z 28 marca 2022 r., uchylająca w całości decyzję organu I instancji z 1 września 2021 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 8 850 zł za naruszenie przepisów o transporcie drogowym i nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 8 500 zł.

W myśl art. 92a ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 180 ze zm.), dalej ustawa, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 12 000 zł za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych, o których mowa w tym przepisie, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych (art. 92a ust. 3). W art. 92a ust. 1 ustawy ustalono odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy za naruszenie przepisów określających warunki i obowiązki tego przewozu, określając jednocześnie granice wysokości kary za naruszenia w tym zakresie. Odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 1 ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy podmiotu wykonującego transport drogowy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Kara ta nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem. Istotą kary, o której mowa w art. 92a ust. 1, jest przymuszenie podmiotu wykonującego przewóz drogowy do respektowania wynikających z przepisów prawa nakazów i zakazów służących bezpieczeństwu powszechnemu, tj. zapewniania wykonywania transportu w sposób gwarantujący bezpieczeństwo na drogach, ochronę życia i zdrowia ludzkiego. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego i przypisanych im wysokości kar pieniężnych zawarty został w załączniku nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7). Określone w tym załączniku kary pieniężne zostały ustalone w sposób sztywny, co powoduje, że ich wysokość nie została pozostawiona uznaniu organów.

Decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej i wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ co do zasady zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 1 i 5 ustawy oraz załącznika nr 3 do niej. Odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie się przez wykonującego przewóz z odpowiedzialności możliwe jest bowiem jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92b i art. 92c ustawy.

Na podstawie art. 4 pkt 22 ustawy przyjąć należy, że odpowiedzialność z art. 92a ust. 1 ustawy dotyczy naruszenia obowiązków lub warunków wynikających zarówno z ustawy, jak i podanych w tym przepisie aktów, w tym m.in. z przepisów cyt. wyżej rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 - zwanego w dalszym ciągu rozporządzeniem nr 561/2006, a także z przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.Urz. UE L 60 z 28.02.2014 r.), zwanego rozporządzeniem nr 165/2014.

Postępowanie w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności i nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92a ustawy jest postępowaniem administracyjnym, do którego zastosowanie znajdują przepisy k.p.a. Na podstawie art. 93 ust. 7 ustawy w postępowaniu tym nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Przedstawione regulacje prawne wyznaczają granice materialne i formalne sprawy indywidualnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a., rozstrzyganej przez właściwy organ administracji publicznej w formie decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organy rozstrzygające tę sprawę muszą przestrzegać określonych w k.p.a. standardów ustalania stanu faktycznego.

Powinnością organu administracji publicznej rozstrzygającego władczo o prawach i obowiązkach jednostki jest zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, przy czym czynności te muszą mieć charakter wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.). Nakaz ten posiada rangę zasady postępowania administracyjnego (zasada zupełności postępowania dowodowego) i stanowi logiczną konsekwencję unormowanej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej (materialnej). Materiał dowodowy sprawy stanowi nieodłączny element procesu administracyjnego, powstaje w wyniku czynności dowodowych i jest utrwalany celem poddania go wszechstronnej analizie i ocenie. Organ może uznać daną okoliczność za udowodnioną tylko w oparciu o ocenę dokonaną na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Co więcej, w proces ustalania rzeczywistego stanu faktycznego angażowana jest zawsze strona postępowania. W myśl bowiem art. 81 k.p.a., okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.

Oczywiście, o ile zakres obowiązków organu związanych z realizacją powyższych reguł unormowany jest przepisami proceduralnymi, o tyle zakres okoliczności faktycznych podlegających ustaleniu i ocenie zależeć będzie zawsze od indywidualnej sprawy rozstrzyganej w postępowaniu. Nie ulega wątpliwości, że zakres okoliczności faktycznych niezbędnych do rozpatrzenia sprawy indywidualnej, a tym samym do wydania decyzji administracyjnej, określają zasadniczo przepisy prawa materialnego. To one bowiem określają przesłanki przyznania jednostce uprawnienia bądź nałożenia obowiązku. Organ administrujący musi więc dokonać zawsze prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego nie tylko na potrzeby rozstrzygnięcia sprawy, ale także dla prawidłowego zakreślenia okoliczności istotnych dla sprawy, podlegających ustaleniu w toku postępowania dowodowego. Przyjęcie więc, że organ wyczerpująco zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy możliwe jest tylko pod warunkiem, że w postępowaniu zostały zebrane i rozważone dowody dotyczące okoliczności przewidzianych we wszystkich przepisach prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie.

W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny ustalony został podczas kontroli w siedzibie przedsiębiorcy W.R., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą W., przeprowadzonej w zakresie przestrzegania warunków i obowiązków przewozu drogowego. Kontrolą objęto okres od 26.04.2020 r. do 25.04.2021 r. Ustalenia kontroli utrwalono protokołem nr [...] z 27 maja 2021 r., który został doręczony stronie i do którego przedsiębiorca mógł wnieść zastrzeżenia.

W trakcie kontroli stwierdzono naruszenia:

1/ niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 ustawy, w wymaganym terminie - za każdą zmianę;

2/ naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd;

3/ przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: - o czas do mniej niż 30 minut; - o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut;

4/ przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin: - o czas powyżej 15 minut do mniej niż 1 godziny; - o czas od 1 godziny do mniej niż 2 godzin;

5/ przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone: - o czas do mniej niż 1 godziny;

6/ skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego: - o czas do 1 godziny; - o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut;

7/ niespełnienie wymogu dzielonego dziennego okresu odpoczynku: - skrócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas do 1 godziny;

8/ skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej: - o czas do 1 godziny.

Powyższe ustalenia, wynikające z protokołu kontroli, organ uznał za wystarczające do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Co istotne, również skarżący nie kwestionuje co do zasady ustalonego stanu faktycznego, kwestionując obecnie – dopiero na etapie złożenia skargi do sądu, stanowisko organu odwoławczego o braku podstaw do odstąpienia od wymierzenia kar za drobne – w ocenie skarżącego – naruszenia przepisów regulujących czas pracy i czas odpoczynku pracujących w jego firmie kierowców.

W ocenie Sądu, skarga w tym zakresie nie jest uzasadniona. Organ odwoławczy, odnosząc się do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu, zasadnie uznał, że w decyzji organu I instancji co do zasady prawidłowo ustalony został stan faktyczny i prawny. Organ odwoławczy uwzględnił jedynie korzystną dla strony interpretację przepisów dotyczącą naliczania kar pieniężnych z tytułu naruszenia norm czasu pracy, które znajdują się w grupie lp. 5 załącznika nr 3 do ustawy. Organ odwoławczy zasadnie przyjął interpretację bazującą na językowej wykładni wskazanych przepisów, która skutkuje brakiem możliwości sumowania kar, gdy wymiar czasowy stwierdzonego w trakcie kontroli naruszenia wypełnia hipotezę przewidzianą w kilku punktach. Ten sposób wykładni został zaprezentowany orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym utrwalone jest stanowisko, że w przypadku przekroczenia progów przewidzianych dla poszczególnych naruszeń następuje uruchomienie kolejnej, wyższej sankcji, ale nie każde przekroczenie progów powoduje sumowanie kar od najniższej do najwyższej. Organ odwoławczy dokonał zatem ponownego naliczenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia sankcjonowanego przez lp. 5.11, lp. 5.1 oraz lp. 5.5 załącznika nr 3 do ustawy. Zgodnie z przedstawioną powyżej interpretacją w przypadku przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut należy nałożyć karę pieniężną z lp. 5.11.1 załącznika nr 3 do ustawy. Natomiast w przypadku przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut nie należy naliczać kary pieniężnej z tytułu naruszenia lp. 5.11.1 załącznika nr 3 i nałożyć jedynie karę pieniężną z lp. 5.11.2 załącznika nr 3 do ustawy. Podobnie w przypadku przekroczenia dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin o czas powyżej 15 minut do 1 godziny należy nałożyć karę pieniężną z lp. 5.1.1 załącznika nr 3 do ustawy. Natomiast w przypadku przekroczenia dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin o czas od 1 godziny do mniej niż 2 godzin, nie należy naliczać kary pieniężnej z tytułu naruszenia lp. 5.1.1 i nałożyć jedynie karę pieniężną z lp. 5.1.2 załącznika nr 3 do ustawy. Analogicznie w przypadku skrócenia wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas do 1 godziny należy nałożyć karę pieniężną z lp. 5.5.1 załącznika nr 3. Natomiast w przypadku skrócenia wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut nie należy naliczać kary pieniężnej z tytułu naruszenia lp. 5.5.1 i należy nałożyć jedynie karę pieniężną z lp. 5.5.2 załącznika nr 3 do ustawy. Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy stosownie do ustalonego stanu faktycznego określił karę pieniężną w niższej wysokości. Tym samym wystąpiła konieczność uchylenia całej decyzji organu I instancji i wydawania decyzji reformatoryjnej, co Sąd w pełni aprobuje.

Natomiast w odniesieniu do pozostałych naruszeń i kar cząstkowych ustalonych w sprawie organ odwoławczy zasadnie przyjął, że organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i prawny i przychylił się do ustaleń i stanowiska organu I instancji. Nie można, w ocenie Sadu, zarzucić organom nielegalności działania. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji szczegółowo opisał wszystkie stwierdzone naruszenia, przytoczył regulacje prawne, które sankcjonowały ustalone w protokole kontroli niewłaściwe zachowania przedsiębiorcy i zatrudnionych przez niego kierowców, a także drobiazgowo opisał zasady wymierzania kar za wszystkie stwierdzone naruszenia. Sąd w niniejszym uzasadnieniu, w części opisującej stan faktyczny sprawy, również dokładnie przytoczył te okoliczności.

Kontrolując legalność działania organów administracji, w szczególności organu odwoławczego, który zreformował decyzję organu I instancji w zakresie wysokości wymierzonej przedsiębiorcy łącznie kary za naruszenie przepisów transportu drogowego, Sąd nie stwierdził podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Stąd w tej części uzasadnienia Sąd odstąpił od ponownego przytaczania faktów związanych z chwilą i okolicznościami wystąpienia w firmie skarżącego naruszeń skutkujących wymierzeniem kar za poszczególne – wymienione w protokole kontroli – delikty, skoro okoliczności te zostały już wcześniej w uzasadnieniu wyroku wskazane, a sam skarżący, na żadnym etapie postępowania ani w złożonej skardze nie kwestionuje faktu ich wystąpienia.

Sąd doszedł zatem do przekonania, że ustalony przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego, w zaskarżonej decyzji z 28 marca 2022 r., stan faktyczny sprawy nie budzi zastrzeżeń, a organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję w organu I instancji i nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 8.500,00 zł za popełnienie naruszeń określonych w lp. 1.5, lp. 5.1, lp. 5.1.2, lp. 5.2.1, lp. 5.5.2, lp. 5.6.1, lp. 5.7.1, lp. 5.11.1, lp. 5.11.2, lp. 6.3.18 załącznika nr 3 do ustawy.

W tym miejscy należy jednak podkreślić, że choć w skardze do Sądu skarżący nie kwestionował ustalonego w sprawie stanu faktycznego, to jednak zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na bezzasadnej odmowie zastosowania normy zawartej w art. 12 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006.

W ocenie Sądu te zarzuty pozbawione są uzasadnionych podstaw.

W myśl art. 1 pkt 11 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/1054 z 15 lipca 2020 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 w odniesieniu do minimalnych wymogów dotyczących maksymalnego dziennego i tygodniowego czasu prowadzenia pojazdu, minimalnych przerw oraz dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku w art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 dodane zostały akapity w brzmieniu:

Pod warunkiem że nie zagraża to bezpieczeństwu ruchu drogowego, w wyjątkowych okolicznościach kierowca może także odstąpić od art. 6 ust. 1 i 2 oraz art. 8 ust. 2, przekraczając dzienny i tygodniowy czas prowadzenia pojazdu o maksymalnie jedną godzinę, aby dotrzeć do centrum operacyjnego pracodawcy lub swojego miejsca zamieszkania w celu wykorzystania tygodniowego okresu odpoczynku.

Na tych samych warunkach kierowca może przekroczyć dzienny i tygodniowy czas prowadzenia pojazdu o maksymalnie dwie godziny, pod warunkiem że wykorzystał on przerwę trwającą nieprzerwanie 30 minut bezpośrednio przed tym dodatkowym czasem prowadzenia pojazdu niezbędnym, aby dotrzeć do centrum operacyjnego pracodawcy lub swojego miejsca zamieszkania w celu wykorzystania regularnego tygodniowego okresu odpoczynku.

Kierowca wskazuje powody takiego odstępstwa odręcznie na wykresówce urządzenia rejestrującego, na wydruku z urządzenia rejestrującego lub na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca docelowego lub odpowiedniego miejsca postoju.

Każdy wydłużony okres pracy musi być kompensowany równoważnym okresem odpoczynku wykorzystywanym jednorazowo przed końcem trzeciego tygodnia następującego po danym tygodniu.

Celem przepisu art. 12 rozporządzenia (WE) 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. jest umożliwienie kierowcom prawidłowej reakcji w sytuacjach niespodziewanego braku możliwości spełnienia wymogów rozporządzenia w trakcie podróży, to jest w sytuacjach nadzwyczajnych trudności, niezależnych od woli kierowcy oraz ewidentnie nieuniknionych i nie dających się przewidzieć nawet przy dochowaniu najwyższej staranności. Odstępstwo ma również na celu zapewnienie bezpieczeństwa osób, pojazdu i ładunku oraz uwzględnienie w każdej sytuacji wymogu bezpieczeństwa drogowego. Obowiązkiem przedsiębiorstwa transportowego jest uważne planowanie przejazdu kierowcy tak, aby był on bezpieczny i uwzględniał, np. regularnie występujące na drogach korki, warunki atmosferyczne i dostęp do odpowiednich parkingów. To przedsiębiorca, w celu podważenia ustaleń w zakresie stwierdzonego naruszenia, powinien przedstawić stosowne dowody usprawiedliwiające nieprzestrzeganie przepisów wskazanych w protokole kontroli oraz decyzjach nakładających karę. Dokumentowanie czasu pracy kierowców określone zostało w rozporządzeniu (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, natomiast odstępstwa od tych obowiązków wynikają wprost z art. 12 tego rozporządzenia. Jedynym dowodem w sprawie, stanowiącym podstawę dla ustaleń odstąpienia od norm określających wymiar czasu pracy kierowców jest tylko i wyłącznie adnotacja odręczna kierowcy na wykresówce urządzenia rejestrującego, na wydruku z urządzenia rejestrującego lub na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca docelowego lub odpowiedniego miejsca postoju. Posługiwanie się zatem innymi dowodami byłoby sprzeczne z obowiązującym prawem, w tym m.in. z dyspozycją art. 75 k.p.a. (por. wyrok WSA w Szczecinie z 21 listopada 2019 r., II SA/Sz 771/19). Wyłączenia przewidziane w rozporządzeniu nr 561/2006, jako wyjątki od zasad ogólnych, podlegają wykładni ścisłej (por. wyroki NSA: z 22 grudnia 2011 r., II GSK 1363/10; z 10 grudnia 2013 r., II GSK 1203/12; z 2 grudnia 2016 r., II GSK 1276/15). Wykładnia musi bowiem uwzględniać to, że stanowią one odstępstwo od reżimu ogólnego.

W orzecznictwie sądowo-administracyjnym wskazuje się, że w postępowaniu administracyjnym ciężar przeprowadzenia dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wywodzi dla siebie skutki prawne. Prowadzi to do konkluzji, że nałożenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia strony postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. Z treści przepisów nakładających wspomniane obowiązki nie daje się w szczególności wyprowadzić konkluzji, że organy administracji zobowiązane są do poszukiwania środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy ta ostatnia środków takich nie przedstawia lub gdy twierdzenia strony są zbyt ogólnikowe bądź lakoniczne. Nie można bowiem w takim wypadku założyć, że wobec bierności strony ciężar dowodzenia faktów mających przemawiać przeciwko ustaleniom poczynionym przez organy administracji spoczywa na tych organach administracji (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2008 r. II OSK 2020/06, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 sierpnia 2010 r., II OSK 1131/10).

Podzielić zatem należy pogląd wyrażony w uzasadnieniu do wyroku WSA w Szczecinie z 14 sierpnia 2013 r., II SA/Sz 273/13, w którym Sąd wskazał, że: "wykładnia językowa, jak i systemowa art. 12 rozporządzenia nr 561/2006, prowadzi do wniosku, że jedynym dowodem w sprawie stanowiącym podstawę dla ustaleń odstąpienia od norm określających wymiar czasu pracy kierowców jest tylko i wyłącznie odręczna adnotacja kierowcy na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z urządzenia rejestrującego, albo na planie pracy".

W niniejszej sprawie, jak wynika zebranego materiału dowodowego (protokół z kontroli – k. 220-224 akt adm.)., organ w 10 przypadkach naruszeń dokonanych przez kierowców zatrudnionych przez przedsiębiorcę uwzględnił oświadczenia kierowców sporządzone w wymaganej formie i odstąpił od wymierzenia kary. W każdym z wymienionych w protokole przypadków organ dokonał analizy zapisów aktywności kierowcy z dnia naruszenia i uznał oświadczenia za wiarygodne. Jedynie w trzech przypadkach organ nie uznał za zasadne odstąpić od wymierzenia kary, choć kierowcy wskazali przyczynę przekroczenia norm w sposób zgodny z art. 12 rozporządzenia 561/2006 r. – dotyczy to kierowcy W.G. (wydłużenie jazdy ciągłej o 3 min – dnia 26.02.2021 r., kara 100 zł), kierowcy D.W. (przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu o 1 min – dnia 19.02.2021 r., kara 100 zł) oraz kierowcy M.M. (przekroczenia dziennego czasu prowadzenia pojazdu o 5 min. – dnia 18.01.2021 r. – kara 100 zł). W niniejszych przypadkach organ, po analizie zapisów aktywności kierowcy z dnia naruszenia, przyjął, że wskazane przyczyny przekroczenia norm (odpowiednio: brak parkingu, bezpieczny dojazd do parkingu, brak miejsc na parkingu), nie zasługują na uwzględnienie. Warto podkreślić, że przedsiębiorca, ani w odwołaniu, ani w skardze do Sądu, nie powołuje się na żadne argumenty, które mogłyby obalić stanowisko organu, że powody odstąpienia od norm czasowych były nieuzasadnione. Co więcej – w skardze do Sądu skarżący wskazuje 4 przypadki, które jego zdaniem kwalifikowały się do odstąpienia przez organ od wymierzenia kary, jednak wyłącznie w przypadku kierowcy M.M., po uwzględnieniu zdarzeń i błędów w postaci "przerwa napięcia", (przekroczenie o 5 min dziennego czasu prowadzenia pojazdu w dniu 18 stycznia 2021 r. z powodu zadeklarowanego braku miejsca na parkingu) organ miał do dyspozycji adnotację kierowcy na wykresówce lecz nie uznał jej za wystarczającą. W tym wypadku kierowca prowadził pojazd łącznie przez 10 godzin i 5 min. Organ wskazał, że naruszono normę określoną w art. 6 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r, która stanowi, iż dzienny czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 9 godzin. Jednakże dzienny czas prowadzenia pojazdu może zostać przedłużony do nie więcej niż 10 godzin nie częściej niż dwa razy w tygodniu. Zauważyć należy, że obok przekroczenia czasu prowadzenia pojazdu 5 min ponad 10 godzin w tym przypadku wystąpiły też inne błędy spowodowane przerwą napięcia, co podlegało ocenie organu.

W pozostałych 3 przypadkach wskazanych w skardze strona podczas kontroli nie okazała dokumentów uzasadniających odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków, po poddaniu analizie zgromadzonego materiału dowodowego nie stwierdzono zapisów kierowców dających podstawę zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006.

Przedsiębiorstwo transportowe powinno w sposób szczególnie staranny planować przejazd kierowcy, tak aby był on bezpieczny i uwzględniał w szczególności regularnie występujące na drogach korki, warunki atmosferyczne i dostęp do odpowiednich parkingów i miejsc postojowych. Przedsiębiorstwo transportowe jest zatem zobowiązane organizować pracę kierowcy, aby mógł on przestrzegać przepisów rozporządzenia i aby spełniać wymagania załadowców oraz firm ubezpieczeniowych w zakresie bezpieczeństwa w czasie postojów.

Natomiast kierowca powinien bezwzględnie przestrzegać przepisów rozporządzenia nr 561/2006 i nie przekraczać dopuszczalnego czasu prowadzenia pojazdu. Jedynym wyjątkiem są wyłącznie nieprzewidziane i nadzwyczajne okoliczności, czyli sytuacje, kiedy kierowca nie jest w stanie przestrzegać przepisów rozporządzenia bez powodowania zagrożenia dla bezpieczeństwa drogowego, bezpieczeństwa osób, pojazdu i ładunku. Z przepisu art. 12 rozporządzenia nr 561/2006 wynika ponadto adresowany wprost do kierowcy obowiązek wskazania powodów odstępstwa od regulacji zawartych w art. 6-9 ww. rozporządzenia i ich odręcznego naniesienia (w jakimkolwiek języku wspólnotowym) na wykresówce lub na wydruku zapisów z urządzenia rejestrującego, albo na planie pracy. Obowiązek ten powinien zostać wypełniony natychmiast po zatrzymaniu się w pierwszym miejscu pozwalającym na postój (por. wyrok WSA w Warszawie z 25 sierpnia 2010 r., VI SA/Wa 876/10). Należy podkreślić, że uzupełnienie zapisu na wykresówce nie może nastąpić dopiero po przyjeździe do bazy (zob. wyrok WSA w Warszawie z 16 czerwca 2011 r., VI SA/Wa 1791/10).

Na ograniczone zastosowanie przepisu art. 12 rozporządzenia nr 561/2006 do przypadków nagłych i wyjątkowych zwraca uwagę orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości. W wyroku z dnia 9 listopada 1995 r. w sprawie C-235/94 Postępowanie karne v. Alan Geoffrey Bird, który zapadł co prawda na gruncie uchylonego art. 12 rozporządzenia nr 3820/85 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, lecz który miał analogiczne brzmienie do komentowanego przepisu, Trybunał Sprawiedliwości wskazał, że przepis ten "nie zezwala kierowcy na odstępstwo od przepisów odnoszących się do prowadzenia pojazdu i okresów odpoczynku zawartych w art. 6, 7 lub 8 przywołanego rozporządzenia z powodów znanych przed rozpoczęciem podróży. Jak wynika z art. 12, decyzja podjęta w celu zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub jego ładunku, dotycząca przedłużenia okresu prowadzenia pojazdu ponad okres normalnie dozwolony na mocy rozporządzenia, musi odnosić się wyłącznie do kierowcy, musi być podjęta, gdy nieoczekiwanie nie może on wywiązać się z obowiązków dotyczących przewidzianych okresów prowadzenia pojazdu i odpoczynku oraz musi uwzględniać pilne wymagania związane z bezpieczeństwem na drodze. Art. 15 ust. 1, co więcej, wymagając od przedsiębiorstw transportowych zorganizowania pracy w taki sposób, aby kierowcy mogli spełniać wymagania przepisów rozporządzenia, wyklucza możliwość zaplanowania przez przedsiębiorstwo skorzystania z odstępstwa przed wyjazdem kierowcy" (zob. Rychter Renata Alicja, Komentarz do rozporządzenia nr 561/2006 , Lex).

Warto również wskazać, że zgodnie z judykaturą polskich sądów administracyjnych odstępstwo od norm socjalnych kierowców, określonych w rozporządzeniu nr 561/2006, o których mowa w art. 12 tego rozporządzenia, mogą stanowić tylko takie przyczyny, które są niezależne od kierowcy czy przewoźnika drogowego, niemożliwe do przewidzenia i mające charakter "szczególny" (por. wyrok WSA z 11 października 2010 r., VI SA/Wa 1178/10), a które to okoliczności jednocześnie zagrażają bezpieczeństwu w ruchu drogowym.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie można organom zarzucić dowolności i arbitralności w działaniu – przenalizowały bowiem wszystkie przypadki stwierdzonych naruszeń norm i w 10 przypadkach uznały, że oświadczenia kierowców są wiarygodne i zgodne z zapisami ich aktywności i odstąpiły od nałożenia kary. Jedynie w 3 przypadkach oceniając zapisy aktywności kierowców nie uznały oświadczeń kierowców za wystarczające do odstąpienia od nałożenia kary. Pozostałe przypadki naruszeń w ogóle nie nadawały się do analizy pod kątem zastosowania art. 12 rozporządzenia nr 561/2006, bowiem brak było wymaganych adnotacji kierowców.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a, oddalił skargę.

O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę składa się kwota 1350 zł wynagrodzenia dla pełnomocnika organu, zgodnie z §14 ust. 1 pkt 2 b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r .w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r poz. 265) oraz kwota wpisu uiszczonego od skargi kasacyjnej 170 zł.

A.M.