Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 332/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-09-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 414 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2233
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.

SENTENCJA

Dnia 26 września 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (sprawozdawca) Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sądowy WSA Arkadiusz Skomra Protokolant : St. sekr. sąd. Anna Skrzypczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2023 roku sprawy ze skargi M. E. W. Sp. z o.o. w M. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 30 marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia pozwoleń wodnoprawnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 02 października 2015r., nr [...], Starosta [...] udzielił E. C. pozwolenia wodnoprawnego na (i) przebudowę urządzenia wodnego – jazu na rzece P. w miejscowości S., gmina M., w km. 6+400 poprzez obniżenie progu na upuście jałowym do rzednej 57,35m n.p.m.; (ii) regulację przepływu wody na czas wykonywania robót; (iii) korzystanie z wód rzeki P. w km. 6+400 do celów energetycznych w m. S. gm. M. przy użyciu istniejących obiektów energetyki wodnej pracujących w trybie przepływowym; (iv) piętrzenie rzeki P. na jazie młyńskim o współrzędnych geograficznych /[...]/ do rzędnej 58,55 m n.p.m.w miesiącach październik – marzec a w pozostałym do rzędnej 58,40 m n.p.m. Ponadto organ I instancji określił wielkość przepływu nienaruszalnego (punkt 2 decyzji), zatwierdził "Instrukcję Gospodarowania Wodą [...]", opracowaną przez E. C. w sierpniu 2015r. (punkt 3 decyzji). Nadto zobowiązał ją do utrzymywania (konserwacji i remontu) koryta rzeki P. na długości 50 m oddziaływania wód zrzutowych; przepuszczania całego przepływu wody przez upust jałowy w przypadku planowanego zatrzymania działalności elektrowni wodne (punkt 4 decyzji). Upływ ważności powyższego pozwolenia wodnoprawnego został ustalony na dzień 02 października 2035 r. (pkt 5 decyzji). Organ I instancji wskazał nadto, że warunkiem piętrzenia i korzystania z wód rzeki P. do celów energetycznych jest wykonanie przebudowy jazu i uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu, zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane. (pkt 6 decyzji).

Rozpoznając odwołanie spółki M.E. sp. z o.o. z siedzibą w M. , Dyrektor Regionalny Zarządu Gospodarki Wodnej [...] decyzją z 29 stycznia 2016 r. uchylił zaskarżoną decyzję z 02 października 2015 r. w części, tj. w pkt 1 i 5, i w tym zakresie orzekł co do istoty, utrzymując decyzję pierwszoinstancyjną w pozostałym zakresie w mocy.

Prawomocnym wyrokiem z 27 maja 2016 r., II SA/Po 201/16, WSA w Poznaniu, po rozpoznaniu sprawy ze skargi M.E. sp. z o.o. z siedzibą w M., uchylił decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie (dalej także jako organ wyższego stopnia, Dyrektor RZGW) z 29 stycznia 2016 r.

Drugi raz rozpoznając sprawę z odwołania spółki M.E. sp. z o.o. z siedzibą w M. (dalej także jako spółka, skarżąca), Dyrektor RZGW decyzją z dnia 12 stycznia 2017 r. uchylił zaskarżoną decyzję z 02 października 2015 r. w części w pkt 1, 5 i 6 i w tym zakresie orzekł co do istoty, utrzymując decyzję pierwszoinstancyjną w pozostałym zakresie w mocy.

Prawomocnym wyrokiem z 31 maja 2017 r., II SA/Po 281/17, WSA w Poznaniu, o rozpoznaniu sprawy ze skargi spółki, uchylił decyzję Dyrektora RZGW z 12 stycznia 2017 r.

Kolejny raz rozpoznając odwołanie spółki Dyrektor RZGW decyzją z 21 grudnia 2017 r., znak: [...] ponownie uchylił decyzję organu I instancji, w części pkt 1, 5 i 6 i w tym zakresie orzekł o udzieleniu E. C. pozwolenia wodnoprawnego na: 1) przebudowę urządzenia wodnego — jazu na rzece P. przez obniżenie progu na upuście jałowym z rzędnej progu: 57,32 m n.p.m. i przepustowości jazu: 5,135 m3/s do rzędnej progu: 57,14 m n.p.m. i przepustowości jazu: 6,6197 m3/s. 2) piętrzenie wód rzeki P. na jazie młyńskim oraz 3) korzystanie z wód rzeki P. w km 6+400 do celów energetycznych. W pkt 5 decyzji ustalono termin obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego w zakresie piętrzenia wód rzeki P. oraz korzystania z wód rzeki P. do celów energetycznych na okres 30 lat tj do 20.12.2037r. W pkt 6 decyzji orzeczono, że pozwolenie wodnoprawne nie rodzi praw do nieruchomości i urządzeń wodnych koniecznych do jego realizacji oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich przysługujących wobec tych nieruchomości i urządzeń. W pozostałej części utrzymał w mocy decyzję Starosty [...].

Sądowi wiadomo z urzędu, że WSA w Poznaniu wyrokiem z 19 maja 2018 r., II SA/Po 166/18 oddalił skargę spółki; ww. wyrok stał się prawomocny, wobec oddalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej spółki - wyrokiem z 30 stycznia 2020 r., II OSK 3499/18.

Pismem z 23 sierpnia 2021 r. (uzupełnionym 08 września 2021 r.) spółka wniosła o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Dyrektora RZGW z 21 grudnia 2017 r., na podstawie art. 414 ust. 3 Prawa wodnego.

Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich [...] (dalej także jako organ I instancji, Dyrektor ZZ) postanowieniem z 30 września 2021 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji RZGW z 21 grudnia 2017 r. Rozpoznając zażalenie spółki, Dyrektor RZGW postanowieniem z 23 listopada 2021 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Prawomocnym wyrokiem z 19 maja 2022 r., III SA/Po 65/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając skargę spółki na postanowienie Dyrektora RZGW w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego – uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora ZZ oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.

Uzasadniając ww. prawomocny wyrok WSA w Poznaniu stwierdził, że organy orzekające dopuściły się naruszenia art. 61a § 1 K.p.a., albowiem okoliczności niniejszej sprawie nie wskazywały, by oczywistym było, że spółce nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu przez nią zainicjowanym, o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Dyrektora RZGW z 21 grudnia 2017 r. w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego, jak i by wystąpiły inne uzasadnione a oczywiste przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia tej decyzji Dyrektora RZGW.

Sąd zważył, że postępowanie administracyjne zostało zainicjowane wnioskiem spółki, sprecyzowanym w późniejszych pismach; Sąd ocenił, że z ich treści jednoznacznie wynika, że żądanie spółki obejmowało stwierdzenie wygaśnięcia – na podstawie art. 414 ust. 1 pkt 3 P.w. - całości pozwolenia wodnoprawnego określonego w decyzji Dyrektora RZGW z 21 grudnia 2017 r. Również rozstrzygnięcie decyzji Dyrektora RZGW jasno określa, że E. C. udzielono jednego, a nie kilku – jak uznały organy orzekające – pozwoleń wodnoprawnych.

Dalej Sąd napisał, że pomimo, iż wniosek spółki dotyczył stwierdzenia wygaśnięcia ww. pozwolenia wodnoprawnego jako całości, organ I instancji odrębnie potraktował żądanie obejmujące stwierdzenie wygaśnięcie decyzji Dyrektora RZGW z 21 grudnia 2017 r. w zakresie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na przebudowę urządzenia wodnego – jazu młyńskiego – jazu na rzece P. w m. S. (...), odrębnie zaś żądanie stwierdzenia wygaśnięcia tej decyzji w zakresie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wód rzeki P. na jazie młyńskim (...) i korzystanie z wód rzeki P. w km 6+400 do celów energetycznych w m. S. (...). W pierwszym przypadku organ wszczął postępowanie, zawiadamiając o powyższym strony pismem z 30 września 2021 r. W drugim zaś, odnośnie piętrzenia i korzystania z wód do celów energetycznych, na podstawie art. 61a § 1 i 2 K.p.a., odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego.

Sąd ocenił, że niedopuszczalnym na etapie wszczęcia postępowania administracyjnego o stwierdzenie wygaśnięcie decyzji udzielającej pozwolenia wodnoprawnego było rozstrzyganie, czy spółka uprawniona jest do żądania wygaśnięcia przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego w jego części, czy nie.

W ocenie Sądu skoro organy obu instancji przyjęły, że spółka uprawniona była jako strona złożyć wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego, to jedynie "inne przyczyny formalne", a nie o charakterze materialnym, uprawniały organy do odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 K.p.a.

Ponadto, skoro Dyrektor ZZ - pomimo jednoznacznego wniosku spółki o stwierdzenie wygaśnięcia całości pozwolenia wodnoprawnego - uznał, że ma do czynienia z dwoma sprawami administracyjnymi (jedną - dotyczącą stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego dot. przebudowy jazu, drugą – dotyczącą stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wód rzeki P. i korzystanie z wód tej rzeki do celów energetycznych), to tym bardziej nieuprawnione było przyjęcie w jednej z nich, że zachodziły inne oczywiste przyczyny stanowiące podstawę do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Organy orzekające w postanowieniu, które powinno mieć charakter formalnoprawny, odniosły się do merytorycznych żądań strony, dopuszczając się tym samym naruszenia art. 61a § 1 K.p.a.

Sąd nakazał, aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji, uwzględniając ocenę prawną zawartą w wyroku, w szczególności wziął pod uwagę, że skarżąca spółka wniosła o stwierdzenie wygaśnięcia w całości pozwolenia wodnoprawnego określonego w decyzji Dyrektora RZGW z 21 grudnia 2017 r., a oceny co do ziszczenia się przesłanek określonych w art. 414 ust. 1 P.w. należy dokonać na etapie merytorycznej oceny wniosku strony.

Dalej należy wskazać, że jak wynika z akt sprawy, postanowieniem z 22 września 2022 r. Dyrektor RZGW, na podstawie art. 113 § 1 K.p.a. sprostował oczywistą omyłkę pisarską w treści decyzji własnej tego organu z 21 grudnia 2017 r. w ten sposób, że zawarty w pkt I decyzji zwrot "pozwolenie wodnoprawne" w liczbie pojedynczej zastąpił zwrotem "pozwolenia wodnoprawne" w liczbie mnogiej, z uwzględnieniem użycia zwrotów w odpowiedniej odmianie. Rozpoznając zażalenie spółki, postanowieniem z 11 stycznia 2023 r. Prezes Wód Polskich utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Rozpoznając skargę spółki, WSA w Warszawie nieprawomocnym wyrokiem z 07 czerwca 2023 r., VII SA/Wa 578/23 uchylił oba postanowienia wydane w sprawie.

Decyzją z 13 grudnia 2022 r. nr [...] Dyrektor ZZ, powołując się na art. 414 ust. 1, art. 418 ust. 1 Ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2021 r., poz. 2233 z zm., dale jajko Prawo wodne) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., dalej jako K.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku spółki o stwierdzenia wygaśnięcia całości ww. pozwolenia wodnoprawnego udzielonego E. C. decyzją z 21 grudnia 2017 r. – odmówił stwierdzenia wygaśnięcia pozwoleń wodnoprawnych (liczba mnoga – uwaga Sądu) udzielonych E. C. decyzją z 21 grudnia 2017 r. nr [...] na:

1) przebudowę urządzenia wodnego - jazu na rzece P.,

2) piętrzenie wód rzeki P. na jazie młyńskim,

3) korzystanie z wód rzeki P. do celów energetycznych.

W odwołaniu od opisanej decyzji spółka, zastępowana przez zawodowego pełnomocnika, zaskarżyła decyzję w całości, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego z 21 grudnia 2017 r. Pełnomocnik zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego to jest art. 414 ust. 1 pkt 3 Prawa wodnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na odmowie stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego z 21 grudnia 2017 r. podczas gdy wobec braku wykonania przebudowy jazu, o której mowa w tymże pozwoleniu nastąpił z mocy prawa skutek w postaci jego wygaśnięcia oraz na całkowicie błędnym przyjęciu, że w przypadku gdy pozwolenie wodnoprawne zostało wydane na czas określony, to pozwolenie to może zostać wygaszone przez organ jedynie w przypadku, jeżeli zakład na który to pozwolenie zostało wydane przed upływem okresu na jaki zostało wydane, zrzeknie się tego pozwolenia wodnoprawnego, podczas gdy pozwolenie wodnoprawne wydane czas określony może ulec wygaśnięciu także na podstawie art. 414 ust. 1 pkt 3 prawa wodnego,

2. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść wydanej decyzji to jest:

a) art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, polegające na ignorowaniu i niewykonaniu przez organ zaleceń co do sposobu prowadzenia postępowania polegające w szczególności na wskazywaniu mylnej daty złożenia przez spółkę wniosku o wszczęcie postępowania (jest nią 05 lutego 2021 r., a nie 23 sierpnia 2021 r.), oczywiście błędnym przyjęciu, że decyzją z 21 grudnia 2017 r. udzielono E. C. kilku pozwoleń wodnoprawnych podczas gdy osoba ta uzyskała jedno pozwolenie wodnoprawne, braku poczynienia ustaleń odnośnie wpływu braku wykonania przebudowy jazu na sposób korzystania z pozostałych elementów pozwolenia wodnoprawnego oraz tego czy w przypadku braku złożenia wniosku o wykonanie przebudowy jazu przy wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego E. C. uzyskałaby pozwolenie wodnoprawne, formułowanie coraz to nowych powodów braku stwierdzenia wygaśnięcia przedmiotowego pozwolenia bez rzeczowej analizy argumentacji przedstawionej przez spółkę i treści tegoż pozwolenia oraz warunków jego uzyskania.

Decyzją z 30 marca 2023 r. nr [...] Dyrektor RZGW, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W obszernym uzasadnieniu organ wyższego stopnia napisał między innymi, że kierując się wskazaniami co do dalszego postępowania określonymi w prawomocnym wyroku WSA w Poznaniu z 19 maja 2022 r., III SA/Po 65/22, po rozpatrzeniu odwołania spółki od decyzji Dyrektora ZZ z 12 lipca 2022 r. stwierdzającej wygaśnięcie pozwolenia wodnoprawnego udzielonego w pkt 1.1 decyzji Dyrektora RZGW na przebudowę urządzenia wodnego - jazu na rzece P. poprzez obniżenie progu na upuście jałowym - decyzją z 20 października 2022 r. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie pierwszej instancji.

Dalej organ wyższego stopnia napisał, przechodząc do oceny decyzji organu I instancji z 13 grudnia 2022 r. o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia pozwoleń wodnoprawnych udzielonych E. C. (liczba mnoga – uwaga Sądu), że zgodnie z art. 414 ust. 1 Prawa wodnego pozwolenie wodnoprawne wygasa, jeżeli: upłynął okres, na który było wydane (pkt 1); zakład zrzekł się pozwolenia wodnoprawnego (pkt 2); zakład nie rozpoczął wykonywania urządzeń wodnych w terminie 3 lat od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne na wykonanie tych urządzeń stało się ostateczne (pkt 3); inwestor w ramach realizacji przedsięwzięcia w zakresie dróg publicznych, linii kolejowych, linii przesyłowych, lotnisk lub lądowisk nie rozpoczął wykonywania urządzeń wodnych w terminie 6 lat od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne na wykonanie tych urządzeń stało się ostateczne (pkt 4).

Stosownie zaś, do art. 418 ust. 1 Prawa wodnego stwierdzenie wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego następuje, w drodze decyzji, wydanej z urzędu lub na wniosek. Natomiast organem właściwym w sprawach stwierdzenia wygaśnięcia jest organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych (art. 397 ust. 4 Prawa wodnego).

Organ wyższego stopnia ocenił, że w sprawie nie będzie miał zastosowania art. 414 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego z uwagi na to, iż pozwolenia wodnoprawne nie są związane z realizacją przedsięwzięć w zakresie dróg publicznych, linii kolejowych, linii przesyłowych, lotnisk lub lądowisk. Nie zaistniała również okoliczność, o której mowa w art. 414 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego tj. nie upłynął okres na który było wydane pozwolenie wodnoprawne. W niniejszym postępowaniu należało rozważyć, czy w sprawie zaszły okoliczności o których mowa w art. 414 ust. 1 pkt 2-3 Prawa wodnego.

Organ wskazał, że spółka nie jest adresatem decyzji z 21 grudnia 2017 r. ani jego następcą prawnym, aczkolwiek była stroną postępowania o udzielenie pozwoleń wodnoprawnych na rzecz E. C., z uwagi na położenie działki nr [...] obręb S., znajdującej się w zasięgu oddziaływania korzystania z wód tj. piętrzenie wód rzeki P. na jazie młyńskim.

W związku z tym organ wyższego stopnia ocenił, że brak było podstaw, aby organ I instancji na wniosek spółki, w oparciu o art. 414 ust. 1 pkt 2 Prawa wodnego stwierdził wygaśnięcie w całości decyzji Dyrektora RZGW [...] z 21 grudnia 2017 r.

Następnie organ napisał, że zgodnie z art. 400 ust. 6 Prawa wodnego, w pozwoleniach wodnoprawnych na wykonanie m.in. urządzeń wodnych nie ustala się okresu, na jaki zostają one wydane. Ustalenie wystąpienia przesłanek wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego z powodu nierozpoczęcia wykonywania urządzenia wodnego w terminie wskazanym w art. 414 ust. 1 pkt 3 Prawa wodnego może wymagać szerszego postępowania dowodowego niż przy stwierdzeniu wygaśnięcia pozwolenia na skutek zrzeczenia się go.

Z akt sprawy wynika, że ma miejsce ww. okoliczność, gdyż E. C. nie wykonała przebudowy urządzenia wodnego - jazu na rzece P. w km 6+400 poprzez obniżenie progu na upuście jałowym. Jednak ww. przesłanka odnosi się wyłącznie do pkt 1.1. decyzji będącej przedmiotem postępowania o stwierdzenie wygaśnięcia (tj. w zakresie przebudowy urządzenia wodnego). Tym samym jako taka nie mogła stanowić samodzielnie podstawy do wygaszenia całości rozstrzygnięcia decyzji Dyrektora RZGW [...] z 21 grudnia 2017 r. (tj. również pkt 1.2 i pkt 1.3 decyzji), ponieważ nie zaszły okoliczności do stwierdzenia wygaśnięcia pozostałych dwóch pozwoleń wodnoprawnych obejmujących piętrzenie wód rzeki P. na jazie młyńskim oraz korzystanie z wód rzeki P. do celów energetycznych.

Następnie organ wyższego stopnia napisał, że z uwagi na prawomocny wyrok WSA w Poznaniu z 19 maja 2022 r., III SA/Po 65/22, organ I instancji dokonał analizy, czy brak wykonania przez E. C. przebudowy jazu poprzez obniżenie progu na upuście jałowym uniemożliwia korzystanie z pozostałych udzielonych jej pozwoleń wodnoprawnych tj. na: piętrzenie wód rzeki P. na jazie młyńskim oraz korzystanie z wód rzeki P. w km 6+400 do celów energetycznych przy użyciu istniejących obiektów energetyki wodnej pracujących w trybie przepływowym. W tym celu organ I instancji odniósł się do Instrukcji gospodarowania wodą, zatwierdzonej decyzją Starosty [...] i utrzymanej w mocy w tym zakresie przez Dyrektora RZGW. Z analizy ww. dokumentu wynika, że przebudowa upustu jałowego poprzez obniżenie jego progu miała na celu zwiększenie przepustowości jazu młyńskiego i umożliwienie przepuszczenia wód powodziowych. Zatem, nie ma znaczenia dla energetycznego wykorzystywania wód rzeki P. dla potrzeb działalności elektrowni wodnej i E. C., a tym samym brak tej przebudowy nie przekreśla możliwości korzystania z obu pozostałych pozwoleń wodnoprawnych.

Następnie organ wyższego stopnia zaznaczył, że kierując się wskazaniami prawomocnego wyroku WSA w Poznaniu z 19 maja 2022 r., III SA/Po 65/22, wezwał E. C. do złożenia wyjaśnień, w jaki sposób Zakład realizuje od dnia 21 grudnia 2017 r. pozwolenia wodnoprawne określone decyzją Dyrektora RZGW z 21 grudnia 2017 r. w zakresie: a) piętrzenie wód rzeki P. na jazie młyńskim, b) korzystanie z wód rzeki P. w km 6+400 do celów energetycznych przy użyciu istniejących obiektów energetyki wodnej pracujących w trybie przepływowym.

W odpowiedzi E. C. poinformowała, że od 21 grudnia 2017 r. Zakład wykonuje pozwolenie wodnoprawne, określone decyzją Dyrektora RZGW zgodnie z pozwoleniem i Instrukcją gospodarowania wodą. W okresie od 01 kwietnia do 30 września poziom piętrzenia utrzymywany jest w rzędnych 58,10 - 58,40 m n.p.m. W okresie od 01 października do 31 marca poziom piętrzenia utrzymywany jest w rzędnych 58,10 - 58,55 m n.p.m. Ze względu na warunki suszy, utrzymującej się od kilku lat, niskie opady, wysokie temperatury powodujące zwiększenie parowania na płytkim zbiorniku B. , znaczny pobór wody wegetacyjnej przez okoliczne lasy, oraz pobór wody do stawu hodowlanego prowadzonego przez Gospodarstwo [...] w M., w okresie letnim (czerwiec - sierpień) poziom piętrzenia z reguły utrzymywany jest na najniższej rzędnej 58,10 - 58,15 m n.p.m. W okresie październik - marzec, z tego samego powodu (susza, niskie opady deszczu i śniegu relatywnie wysokie jak na okres temperatury) poziom zbiornika B. rzadko zbliża się do MaxPP mimo, iż pracuje tylko jedna turbina wodna o nominalnym przełyku Q=1,06 m3/s, pracująca z 50% zdławieniem. Pojawiająca się na krótko większa ilość wody, z reguły jest za mała do pracy drugiej turbiny, najczęściej upuszczana jest upustem jałowym poprzez podniesienie szandorów o 2-3 cm. W okresie od 21 grudnia 2017 r. ani razu nie zanotowano przepływu większego niż 1,6 m3/s pozwalającego na długotrwałe włączenie obu turbin. Krótkotrwałe nawet włączenie drugiej turbiny powodowało natychmiastowy spadek poziomu piętrzenia o 1-3 cm dziennie. Ponadto strona wskazała, że ani razu w rzeczonym okresie nie nastąpiło przekroczenie minimalnego i maksymalnego poziomu piętrzenia.

Organ wyższego stopnia podsumował, że z uwagi na fakt, iż przedmiotowe postępowanie prowadzone było na wniosek spółki o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Dyrektora RZGW [...] z 21 grudnia 2017 r. w całości, wobec nie zaistnienia wszystkich przesłanek uzasadniających możliwość stwierdzenia wygaśnięcia całości rozstrzygnięcia wskazanego we wniosku tj. wszystkich pozwoleń wodnoprawnych łącznie, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Podkreślił, że jedynie zakład legitymujący się pozwoleniem wodnoprawnym może zrzec się pozwolenia wodnoprawnego (z wyjątkiem okoliczności wskazanych w art. 414 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 Prawa wodnego) i skutecznie złożyć wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenie wygaśnięcia uprawnień wynikających z pozwolenia wodnoprawnego. Z tych też względów (mimo, iż ziściła się przesłanka z art. 414 ust. 1 pkt 2 [powinno być: pkt 3 – uwaga Sądu] Prawa wodnego) odmowa stwierdzenia wygaśnięcia wszystkich pozwoleń wodnoprawnych w ramach jednego postępowania, na wniosek podmiotu nieuprawnionego jest prawnie nieuzasadniona.

Na opisane rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła spółka M.E. sp. z o.o. z siedzibą w M. , zastępowana przez zawodowego pełnomocnika, domagając się uchylenia obu decyzji wydanych w sprawie oraz zwrotu kosztów postępowania. Pełnomocnik zarzucił:

I. naruszenie prawa materialnego to jest art. 414 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie tej regulacji prawnej, a polegające na:

- utrzymaniu w mocy decyzji Dyrektora ZZ o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego z 21 grudnia 2017 r. podczas gdy wobec braku wykonania przebudowy jazu, o której mowa w tymże pozwoleniu, nastąpił z mocy prawa skutek w postaci jego wygaśnięcia, co organ winien potwierdzić w formie decyzji,

- zaaprobowaniu poglądu organu I instancji, że w przypadku gdy pozwolenie wodnoprawne zostało wydane na czas określony, to pozwolenie to może zostać wygaszone przez organ jedynie w przypadku, gdy zakład na który to pozwolenie zostało wydane, przed upływem okresu na jaki zostało wydane zrzeknie się tego pozwolenia wodnoprawnego, podczas gdy pozwolenie wodnoprawne wydane czas określony może ulec wygaśnięciu także na podstawie art. 414 ust. 1 pkt 3 Prawa wodnego, co nastąpiło jeśli chodzi o pozwolenie wodnoprawne (jedno pozwolenie wodnoprawne) z 21 grudnia 2017 r.,

- doprowadzeniu zaskarżoną decyzją do sytuacji, że wobec braku wykonania określonej w pkt 1 pozwolenia wodnoprawnego przebudowy jazu, w przypadku wód wysokich i ekstremalnych korzystanie z potencjału hydroenergetycznego wód rzeki P. odbywać się w będzie w sposób technicznie i ekonomicznie nieuzasadniony (co jest sprzeczne z art. 399 Prawa wodnego, a nadto w takim przypadku nadmiar wód przepuszczany będzie przez urządzenie wodne i nieruchomość należącą do spółki, co nie jest objęte pozwoleniem wodnoprawnym z 21 grudnia 2017 r. oraz naruszać będzie pkt 6 tegoż pozwolenia wodnoprawnego (naruszenie prawa własności spółki do nieruchomości o numerze ewidencyjnym [...] i do jej urządzenia wodnego),

- nieuwzględnieniu przy wydaniu zaskarżonej decyzji, że biorąc pod uwagę wzajemne powiązanie wszystkich elementów pozwolenia wodnoprawnego z 21 grudnia 2017 r., niewykonanie przebudowy jazu i wygaśnięcie takiego uprawnienia powoduje, że pozostałe elementy pozwolenia dzielą los prawny niewykonanej przebudowy jazu.

II. Naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść wydanej decyzji, to jest:

1. art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a polegające na zaaprobowaniu zaniechań organu I instancji w zakresie wykonania zaleceń zawartych w prawomocnym wyroku WSA w Poznaniu z 19 maja 2022 r., III SA/Po 65/22, co do sposobu prowadzenia postępowania, w tym założenia, że decyzją z 21 grudnia 2017 r. udzielono E. C. kilku pozwoleń wodnoprawnych, podczas gdy osoba ta uzyskała jedno pozwolenie wodnoprawne oraz na braku dokonania oceny funkcjonalnego powiązania między przebudową jazu młyńskiego, a pozostałymi elementami pozwolenia wodnoprawnego z 21 grudnia 2017 r. podczas gdy obowiązek przeprowadzenia takiej analizy WSA w Poznaniu zalecił w sposób jednoznaczny, zwłaszcza na stronie 13 uzasadnienia do wyroku,

2. art. 138 §1 pkt 2 w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 i art. 77 §1 K.p.a., polegające na braku uchylenia zaskarżonej decyzji i jej zreformowania, a w konsekwencji na przeprowadzeniu jej niewłaściwej kontroli przy czym zaniechania organu I instancji polegają na:

- braku poczynienia ustaleń na temat związku między przebudową jazu a realizacją pozwolenia wodnoprawnego z 21 grudnia 2017 r.,

- całkowitym zignorowaniu wystąpień spółki, w tym z 04 sierpnia 2022 r. wykazujących nad wyraz dobitnie, że brak przebudowy jazu spowodował brak możliwości korzystania z pozwolenia wodnoprawnego na warunkach jakie legły u podstaw jego uzyskania, tego że brak przebudowy jazu prowadzi do sytuacji, że korzystanie z wody jest realizowane na innych warunkach aniżeli wnoszono o to przy ubieganiu się o udzielenie pozwolenia, a prawo wodne nie przewiduje takiej sytuacji,

- dokonaniu analizy decyzji z 21 grudnia 2017 r. tak, jakby wnioskodawczyni wydano na podstawie tego aktu nie jedno lecz kilka pozwoleń wodnoprawnych, podczas gdy ewidentnym oraz potwierdzonym także prawomocnym wyrokiem WSA w Poznaniu, II SA/Po 65/22 jest to, że E. C. udzielono jednego pozwolenia wodnoprawnego, którego nieodłącznym elementem było wykonanie przebudowy jazu bez którego to elementu przedmiotowe pozwolenie nie byłoby udzielone,

- całkowitym zignorowaniu stanowiska organu I instancji zawartego w piśmie z 14 stycznia 2022 r., podczas gdy Dyrektor ZZ w piśmie tym prezentował stanowisko, że E. C. w ramach udzielonego pozwolenia winna dostosować jaz do warunków przepływu wód wysokich i ekstremalnych, co obecnie z uwagi na upływ trzech lat od wydania pozwolenia wodnoprawnego nastąpić już nie może, a także tego iż nieokreślone są w pozwoleniu wodnoprawnym inne warunki przepuszczania wód wysokich i ekstremalnych aniżeli poprzez obniżony jaz oraz nie są uregulowane warunki przepływu takich wód przez inne urządzenie wodne (odłówka z upustem dennym) nie objęte w ogóle pozwoleniem wodnoprawnym,

- zignorowaniu wcześniejszych dążeń organu I instancji do potwierdzenia, że prawo do wykonania przebudowy jazu według reguł z decyzji z 21 grudnia 2017 r. już wygasło jak w decyzji Dyrektora ZZ z 12 lipca 2022 r. (stwierdzenie wygaśnięcia pkt. I pozwolenia wodnoprawnego z 21 grudnia 2017 r.) i obecne preferowanie zaskarżoną decyzją tego, że aktualne jest prawo E. C. do wykonania przebudowy jazu, podczas gdy tak nie jest,

- zignorowaniu przy wydaniu zaskarżonej decyzji motywów leżących u podstawy decyzji Dyrektora RZGW [...] z 21 grudnia 2017 r. to jest tego, że gdyby nie wniosek o wykonanie przebudowy jazu, E. C. nie uzyskałaby pozwolenia wodnoprawnego albowiem wykonanie przebudowy nie tylko prowadziło do tego, że jaz mógłby przy przepuszczaniu wód funkcjonować samodzielnie, bez konieczności przepuszczania wód powodziowych odłówką z upustem dennym, ale także taki sposób korzystania z wód rzeki P. (przebudowa jazu i przepuszczanie wód poprzez przebudowany jaz) pozwoliłoby na wykorzystanie potencjału hydroenergetycznego wód rzeki P. w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony, co nie występuje w przypadku braku wykonania przebudowy; pominięcie przy wydaniu zaskarżonej decyzji reguł wynikających z art. 126 pkt 2 Prawa wodnego z 2001 roku jak i z obecnego prawa wodnego (art. 399 ust. 1 pkt 2),

- zajmowaniu się sprawą od początku, gdy spółka złożyła wniosek z 05 lutego 2021 r. w sposób zainspirowany założeniem, aby nie stwierdzić skutku prawnego w postaci wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego z 21 grudnia 2017 r. oraz formułowaniu coraz to nowych powodów braku stwierdzenia wygaśnięcia przedmiotowego pozwolenia bez rzeczowej analizy argumentacji przedstawionej przez spółkę i treści tegoż pozwolenia oraz warunków jego uzyskania,

3. art. 6, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., polegające na braku wyczerpującego odniesienia się w treści decyzji do argumentów odwołania, braku dokonania analizy wszystkich dowodów mających istotne znaczenie w sprawie, niewzięciu pod uwagę materiałów, wniosków i stanowisk wnioskodawczyni prowadzących do udzielenia jej pozwolenia wodnoprawnego mocą decyzji Dyrektora RZGW [...] z 21 grudnia 2017 r., zignorowaniu przy wydaniu zaskarżonej decyzji nawet stanowiska Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie wyrażonego w piśmie z 03 marca 2023 r. skierowanym do WSA w Warszawie, w którym to piśmie organ ten jednoznacznie i wprost wskazał, że bez przebudowy jazu nie jest możliwe wskazane w decyzji z 21 grudnia 2017 r. piętrzenie wód rzeki P. i energetyczne z nich korzystanie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Organ podał, że z uwagi na fakt, że postępowanie prowadzone było na wniosek spółki w zakresie wygaśnięcia w całości decyzji z 21.12.2017r. a jak ustalono, nie zaszły okoliczności do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w zakresie pietrzenia wód rzeki P. na jazie młyńskim oraz korzystania z wód rzeki P. do celów energetycznych, wygaszenie w całości pozwolenia wodnoprawnego nie było zasadne.

W piśmie procesowym z 21 czerwca 2023r. pełnomocnik skarżącej spółki podniósł, że organ zlekceważył stanowisko sądu ze sprawy III SA/Po 65/22, w którym wskazano, że w sprawie wydano jedno pozwolenie wodnoprawne. Organ zlekceważył stanowisko, że bez przebudowy jazu piętrzenie i energetyczne korzystanie z wód rzeki P. nie jest możliwe. Organ pominął okoliczność, że w sytuacji gdy szczególne korzystanie z wód wymaga wykonania urządzeń wodnych i pozwolenie obejmuje zarówno szczególne korzystanie z wód jak i urządzenia wodne, wygaśnięcie decyzji z uwagi na nie rozpoczęcie wykonania urządzeń wodnych obejmuje całe pozwolenie.

Obecny na rozprawie pełnomocnik skarżącej spółki podał, że w jego ocenie przebudowa jazu była niezbędna do szczególnego korzystania z wód wskazanych w tym pozwoleniu. Sytuacja powodzi czy wysokich lub ekstremalnych wód może nastąpić w każdej chwili, tym bardziej, że ostatnia powódź miała miejsce 13 lat temu, więc taka możliwość istnieje.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej jako P.p.s.a.), stanowi, że uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W przedmiotowej sprawie skarżąca spółka M.E. sp. z o.o. domagała się stwierdzenia wygaśnięcia w całości pozwolenia wodnoprawnego udzielonego E. C. mocą decyzji Dyrektora RZGW [...] z 21.12.2017r. na podstawie art. 414 ust. 1 pkt 3 prawa wodnego. Bezspornym w sprawie było, że E. C. nie wykonała wskazanej w pkt I.1 pozwolenia przebudowy urządzenia wodnego – jazu na rzece P. To, zdaniem spółki winno skutkować wygaśnięciem pozwolenia wodnoprawnego w całości. Natomiast w ocenie organu brak wykonania w/w urządzenia pozostaje bez wpływu na piętrzenie wód oraz korzystanie z wód do celów energetycznych a tym samym nie ma podstaw do wygaszenia pozwolenia wodnoprawnego w całości i z tych względów organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającej stwierdzenia wygaśnięcia pozwoleń wodnoprawnych udzielonych w decyzji z 21.12. 2017r.

Na wstępie należy wyjaśnić, że prawomocnym wyrokiem tut sądu z dnia 19 maja 2022r. sygn. III SA/Po 65/22 kontrolowane było postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 23 listopada 2021r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z 21 grudnia 2017r. Sąd uchylając to postanowienie stwierdził, że mimo, iż spółka złożyła wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego z 21.12.2017r. w całości organ osobno wszczął postępowanie o stwierdzenie wygaśnięcia tego pozwolenia odnoście przebudowy jazu a osobno odmówił wszczęcia postępowania w zakresie piętrzenia wód i i korzystania z wód do celów energetycznych. W ocenie Sądu niedopuszczalne było rozstrzyganie czy spółka ME uprawniona jest do żądania wygaśnięcia przedmiotowego pozwolenia czy nie. Na wstępnym i formalnym etapie postępowania organy nie były uprawnione do badania przesłanek określonych w art. 414 ust. 1 p.w., od ziszczenia których zależy, czy należy stwierdzić wygaśnięcie pozwolenia wodnoprawnego i dopuściły się do naruszenia art. 61 a § 1 k.p.a.

Organ uwzględniając powyższe decyzją z 20.10.2022r. uchylił decyzję organu I instancji z 12.07.2022r. o stwierdzeniu wygaśnięcia pozwolenia z pkt I.1. decyzji z 21.12.2017r.i umorzył postępowanie w tym zakresie. W zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z 13.12.2022r. odmówiono stwierdzenia wygaśnięcia wszystkich elementów pozwoleń wodnoprawnych zawartych w decyzji z 21.12.2017r. Procesując organ opierał się na znajdującym się w obrocie prawnym postanowieniu Prezesa Wód Polskich z 11 stycznia 2023r. utrzymującym w mocy postanowieniu Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich [...] z 22 września 2022r. prostującego oczywistą omyłkę pisarską w decyzji z 21 grudnia 2017r. w ten sposób, że zawarty w pkt I zwrot "pozwolenie wodnoprawne" w liczbie pojedynczej zastąpił zwrotem "pozwolenia wodnoprawne" w liczbie mnogiej, z uwzględnieniem użycia zwrotów w odpowiedniej odmianie.

Postanowienia te zostały uchylone wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 7 czerwca 2023r. (sygn. VII SA/Wa 578/23). Na dzień wydania decyzji przez organ wyrok nie był wydany. Na dzień orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie wyrok ten nie był prawomocny. WSA w Warszawie uznał, że sprostowanie nie dotyczy "oczywistości" a więc nie mogło mieć zastosowanie wobec decyzji z 21.12.2017r.

Mając na uwadze powyższe Sąd rozstrzygający w przedmiotowej sprawie doszedł do wniosku, że nie ma podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego jedynie z tego względu, że używa gramatycznej liczby mnogiej "pozwolenia wodnoprawne" w miejsce "pozwolenie wodnoprawne" w zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji odmawiającej stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z 21.12.2017r. W decyzjach podlegających kontroli w niniejszym postępowaniu organ mimo sformułowania "pozwolenia wodnoprawne" objął rozstrzygnięciem całe pozwolenie zawarte w decyzji z 21.12.2017r.

Wbrew zarzutom skargi organ nie naruszył art. 153 p.p.s.a. w odniesieniu do wyroku tut sądu w sprawie III SA/po 65/22. Wyrok ten dotyczył postanowienia wydanego na podstawie art., 61 a § 1 k.p.a. i organ rozpoznał wniosek skarżącej spółki o wygaszenia pozwolenia wodnoprawnego w całości. Wyrok nie obejmował kontroli decyzji z 21.12.2017r., organ nie był więc na mocy tego wyroku związany oceną merytoryczną tej decyzji.

Decyzja z 21.12.2017r. była poddana kontroli sądu. Wyrokiem z 19 lipca 2018r. (sygn. II SA/Po 166/18) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M.E. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] z 21.12.2017r. a wyrokiem z dnia 30.01.2020r. (sygn. II OSK 3499/18) NSA oddalił skargę kasacyjną M.E. sp. z o.o. od w/w wyroku WSA.

W wyroku tym sądy rozpatrywały m.in. zarzut skarżącej spółki w zakresie zmiany pozwolenia wodnoprawnego przez wyeliminowanie zapisu w pkt 6 decyzji z 2.10.2015r. w brzmieniu: warunkiem piętrzenia i korzystania z wód rzeki P. do celów energetycznych jest wykonanie przebudowy jazu i uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. 2013.1409). Jak podał NSA w w/w wyroku:"podzielić również należy pogląd Sądu pierwszej instancji, że nie ma podstaw do przyjęcia, aby pozwolenie wodnoprawne udzielone E. C. uzależniało możliwość piętrzenia i korzystania z wód rzeki P. od uprzedniej przebudowy jazu, gdyż warunek taki nie wynika z operatu wodnoprawnego. Okolicznością bezsporną w sprawie jest to, że przed planowaną przebudową jazu, wody powodziowe przepuszczane były przez dwa urządzenia wodne, a mianowicie przez jaz młyński oraz przez przelew w upuście dennym, którego wylot znajduje się na działce nr [...] należącej do ME w M. . Jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, operat wskazuje, że objęta zaskarżoną decyzją przebudowa jazu poprzez obniżenie progu wodnego o 18 cm na upuście jałowym tego jazu, jest konieczna do zwiększenia jego przepustowości. Dzięki temu zabiegowi możliwym będzie samodzielne funkcjonowanie jazu młyńskiego bez konieczności przepuszczania wód powodziowych przez upust denny, który znajduje się poza władztwem podmiotu, na rzecz którego udzielono pozwolenia wodnoprawnego".

W przedmiotowej sprawie organ rozważał wniosek skarżącej spółki o wygaszenie pozwolenia wodnoprawnego.

Zgodnie z art. 414 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017r. Prawo wodne (Dz.U. 2022.2635, tj.)

Pozwolenie wodnoprawne wygasa, jeżeli:

1) upłynął okres, na który było wydane;

2) zakład zrzekł się pozwolenia wodnoprawnego;

3) zakład nie rozpoczął wykonywania urządzeń wodnych, robót lub działań na podstawie pozwoleń wodnoprawnych, o których mowa w art. 400 ust. 6, w terminie 3 lat od dnia, w którym pozwolenia te stały się ostateczne;

4) inwestor w ramach realizacji przedsięwzięcia w zakresie budowli przeciwpowodziowych, dróg publicznych, linii kolejowych, linii przesyłowych, lotnisk lub lądowisk nie rozpoczął wykonywania urządzeń wodnych w terminie 6 lat od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne na wykonanie tych urządzeń stało się ostateczne.

Nie były sporne ustalenia, że nie ziściły się przesłanki do wygaszenia pozwolenia wodnoprawnego określonego w art. 414 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 p.w. Pozwolenie nie było związane z przedsięwzięciem w zakresie budowli przeciwpowodziowych, dróg publicznych, linii kolejowych, linii przesyłowych, lotnisk lub lądowisk. Nie upłynął okres na który pozwolenie było wydane. Uprawniony zakład E. C. nie zrzekł się pozwolenia wodnoprawnego. Wbrew zarzutom skargi organ przeanalizował wszystkie przesłanki wygaszenia decyzji wskazane w art. 414 ust. 1 p.w. a nie ograniczył się do stwierdzenia, że pozwolenie może być wygaszone przez organ jedynie w przypadku, gdy zakład na który to pozwolenie zostało wydane przed upływem okresu na jaki zostało wydane zrzeknie się tego pozwolenia.

Sporne było ustalenie, czy ziściły się przesłanki określone w art. 414 ust. 1 pkt 3 p.w. Zgodnie z art. 400 ust. 6 p.w. obowiązek ustalenia okresu, na jaki wydaje się pozwolenie wodnoprawne nie dotyczy pozwoleń wodnoprawnych na wykonanie urządzeń wodnych (..). Jak wyżej wskazano E. C. nie wykonała przebudowy urządzenia wodnego – jazu na rzece P. poprzez obniżenie progu na upuście jałowym (pkt I.1. decyzji z 21.12.2017r.). Wykonanie tej przebudowy nie było warunkiem piętrzenia i korzystania z wód rzeki P. (pkt 6 decyzji z 2.10.2015r. został zmieniony w decyzji z 21.12.2017r.). Jak wynikało z ustaleń organów E. C. mimo niewykonania pkt I.1. pozwolenia z 21.12.2017r. wykonuje pozwolenie wodnoprawne w zakresie pkt I.2 i I.3., tj. piętrzenia wód rzeki P. i korzystania z wód tej rzeki do celów energetycznych. Organy ustaliły, że brak wykonania przebudowy jazu nie uniemożliwia korzystania ze wskazanych w pkt I. 2 i I. 3 pozwoleń. Organ I instancji wyjaśnił, że z zapisów instrukcji gospodarowania wodą wynika, że dla potrzeb energetycznych elektrowni wykorzystywany jest jaz B (wlotu do turbiny [...]) oraz jaz D (wlotu do elektrowni). Natomiast jaz C (upust jałowy)nie jest związany z produkcją energii elektrycznej a jego przepustowość jest potrzebna dla przepuszczania wód rzeki P., w tym wód powodziowych. Przebudowa upustu jałowego poprzez obniżenie jego progu miała na celu zwiększenie przepustowości jazu młyńskiego i umożliwienie przepuszczenia wód powodziowych. Zatem brak obniżenia tego progu nie ma znaczenia dla energetycznego wykorzystywania wód rzeki P. dla potrzeb elektrowni wodnej E. C., a tym samym brak tej przebudowy nie ma wpływu na możliwość korzystania z piętrzenia wód rzeki P. i korzystania z wód tej rzeki do celów energetycznych.

Organ II instancji dodatkowo ustalił ( w oparciu o odpowiedź udzieloną przez E. Chorążewicz), że wykonuje ona pozwolenie wodnoprawne, określone decyzją Dyrektora RZGW zgodnie z pozwoleniem i Instrukcją gospodarowania wodą. W okresie od 01 kwietnia do 30 września poziom piętrzenia utrzymywany jest w rzędnych 58,10 - 58,40 m n.p.m. W okresie od 01 października do 31 marca poziom piętrzenia utrzymywany jest w rzędnych 58,10 - 58,55 m n.p.m. Ze względu na warunki suszy, utrzymującej się od kilku lat, niskie opady, wysokie temperatury powodujące zwiększenie parowania na płytkim zbiorniku B. , znaczny pobór wody wegetacyjnej przez okoliczne lasy, oraz pobór wody do stawu hodowlanego prowadzonego przez Gospodarstwo [...] w M., w okresie letnim (czerwiec - sierpień) poziom piętrzenia z reguły utrzymywany jest na najniższej rzędnej 58,10 - 58,15 m n.p.m. W okresie październik - marzec, z tego samego powodu (susza, niskie opady deszczu i śniegu relatywnie wysokie jak na okres temperatury) poziom zbiornika B. rzadko zbliża się do MaxPP mimo, iż pracuje tylko jedna turbina wodna o nominalnym przełyku Q=1,06 m3/s, pracująca z 50% zdławieniem. Pojawiająca się na krótko większa ilość wody, z reguły jest za mała do pracy drugiej turbiny, najczęściej upuszczana jest upustem jałowym poprzez podniesienie szandorów o 2-3 cm. W okresie od 21 grudnia 2017 r. ani razu nie zanotowano przepływu większego niż 1,6 m3/s pozwalającego na długotrwałe włączenie obu turbin. Krótkotrwałe nawet włączenie drugiej turbiny powodowało natychmiastowy spadek poziomu piętrzenia o 1-3 cm dziennie. Ponadto strona wskazała, że ani razu w rzeczonym okresie nie nastąpiło przekroczenie minimalnego i maksymalnego poziomu piętrzenia.

Okoliczności te nie zostały podważone przez skarżącą spółkę. Podnosiła ona bowiem, że w przypadku wód wysokich i ekstremalnych korzystanie z potencjału hydroenergetycznego wód rzeki P. odbywać się będzie w sposób technicznie i ekonomicznie nieuzasadniony (co jest sprzeczne z art. 399 p.w.) a nadto w takim przypadku nadmiar wód przepuszczany będzie przez urządzenia wodne i nieruchomość należącą do spółki co nie jest objęte pozwoleniem wodnoprawnym z 21.12.2017r. oraz naruszać będzie pkt 6 tegoż pozwolenia wodnoprawnego (naruszenie prawa własności spółki do nieruchomości o numerze ewidencyjnym [...] i do jej urządzenia wodnego).

Stanowisko skarżącej spółki i ustalenia organów nie pozwalają na stwierdzenie, że przebudowa jazu jest funkcjonalnie związana z piętrzeniem wód i korzystaniem z nich do celów energetycznych. Przebudowa jazu dokonana miała być w określonym celu – zwiększenia przepustowości dla wód ekstremalnych. Z uwagi na fakt, że w trakcie wykonywania pozwolenia wodnoprawnego cel został osiągnięty – parametry przepustowości z uwzględnieniem stanów wód są zachowane, a przebudowa jazu pozostaje bez wpływu na szczególne korzystanie z wód, czyli piętrzenie i korzystanie z wód dla celów energetycznych, nie ma podstaw do wygaszenia pozwolenia wodnoprawnego z 21.12.2017r. w całości. Zarzuty skargi dotyczące powiązania wykonania przebudowy jazu ze szczególnym korzystaniem z wód oraz związane z tym zarzuty naruszenia przepisów postępowania okazały się nieuzasadnione.

W ocenie Sądu, w przedmiotowym postępowaniu zostało przez organy ustalone, że przebudowa jazu, która nie została wykonana nie uniemożliwia wykonywania pozwolenia w zakresie szczególnego korzystania z wód, tj piętrzenia wód i korzystania z nich do celów energetycznych. Brak przebudowy jazu nie może więc skutkować wygaszeniem pozwolenia z 21.12.2017r. w całości, a tego dotyczył wniosek i domagała się skarżąca spółka.

Ewentualne szkody związane z brakiem przebudowy jazu i pojawieniem się wód wysokich i ekstremalnych w przyszłości, które musiałyby być przepuszczane przez działkę spółki i jej urządzenia wodne mogą być przedmiotem innych postępowań związanych z naruszeniem interesu osób trzecich w związku z wykonywaniem pozwolenia wodnoprawnego. Nie mogą jednak prowadzić do wygaśnięcia w całości pozwolenia wodnoprawnego, które bez przebudowy urządzenia wodnego może być i jest wykonywane.

Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a skargę oddalił.