Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SAB/Sz 6/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2023-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
659
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.139 par.1
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art.151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Sygn. [...] I SAB/Sz 6/23 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 listopada 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 29 listopada 2023 r. sprawy ze skargi [...] I.-S. S. k. z siedzibą w S. na przewlekłe prowadzenie postępowania Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie podatku od towarów i usług za okresy od kwietnia do grudnia 2019 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

V. I. - S. Spółka komandytowa z siedzibą w S. (dalej "spółka", "strona", "skarżąca") wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego (dalej: "organ podatkowy") postępowania w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od kwietnia do grudnia 2019 r. Strona wniosła o zobowiązanie organu podatkowego

do zakończenia postępowania podatkowego oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

Wniesienie przez stronę skargi poprzedzone zostało ponagleniem

z 16 marca 2023 r. (20 marca 2023 r.) w zakresie zakończenia postępowania podatkowego prowadzonego wobec spółki w podatku od towarów i usług za okres od kwietnia do grudnia 2019 r.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S., postanowieniem

z 18 kwietnia 2023 r. uznał ponaglenie za nieuzasadnione. W uzasadnieniu podkreślił, że postępowanie podatkowe prowadzone wobec spółki należy do spraw skomplikowanych i złożonych.

Następnie w piśmie z 8 sierpnia 2023 r. (9 sierpnia 2023 r.) strona zamieściła skargę na przewlekłość postępowania. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że organ podatkowy wszczął postępowanie podatkowe w przedmiotowym zakresie po wcześniejszym przeprowadzeniu postępowania kontrolnego. Zdaniem strony zgromadzono całą dokumentację dotyczącą badanego okresu. Jednakże mimo upływu ponad roku, a więc nie uwzględniając wcześniej toczącego się postępowania kontrolnego, do dnia dzisiejszego postępowanie to nie zostało zakończone.

Strona przywołała również przepisy art. 139 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm. – dalej: "O.p."), art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm. – dalej: "p.p.s.a").

Zdaniem strony, skoro nie ulega wątpliwości, że postępowanie w niniejszej sprawie trwa znacznie dłużej niż 2 miesiące, to wbrew stanowisku wyrażonemu w postanowieniu z 18 kwietnia 2023 r. (wydanym w wyniku wniesienia przez stronę ponaglenia), w sprawie zachodzi przewlekłość w prowadzeniu postępowania.

Dodatkowo strona podkreśliła, że organ podatkowy prowadzący postępowanie nie wykonał w ostatnich kilku miesiącach jakichkolwiek czynności. Czynności tych nie wskazano, także w uzasadnieniu postanowienia z 18 kwietnia 2023 r. W tych okolicznościach świadczy to o tym, że w istocie czynności nie są podejmowane.

Strona odwołała się również do orzeczeń sądów administracyjnych, traktujących o terminowym prowadzeniu postępowań podatkowych.

W odpowiedzi na skargę organ podatkowy przedstawił własne stanowisko w zakresie przebiegu postępowania podatkowego i argumenty za brakiem zasadności przedmiotowej skargi na jego przewlekłe prowadzenie.

Organ podatkowy wyjaśnił, że postanowieniem z 13 kwietnia 2022 r. (20 kwietnia 2022 r.) wszczął wobec spółki postępowanie podatkowe w sprawie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2014 r. do sierpnia 2014 r. Podniósł, że mimo stwierdzenia w toku kontroli podatkowej nieprawidłowości dotyczącej: wystawienia przez spółkę faktur VAT niedokumentujących rzeczywistych zdarzeń gospodarczych na łączną kwotę podatku od towarów i usług: [...] zł (art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług) i ujęcia w ewidencjach zakupu faktur niedokumentujących faktycznie dokonanych nabyć na łączną kwotę podatku od towarów i usług: [...] zł, materiał dowodowy nie był na tyle kompletny, aby w postępowaniu podatkowym jednoznacznie ustalić przebieg każdej transakcji. W tych okolicznościach organ podatkowy na podstawie art. 140 O.p. wydał kolejno osiem postanowień, w których wyznaczał nowe terminy załatwienia sprawy, tj.: z [...] czerwca 2022 r., nr [...] ([...] czerwca 2022 r.) - do [...] sierpnia 2022 r.; z [...] sierpnia 2022 r., nr [...]

([...] września 2022 r.) - do [...] października 2022 r.; z [...] października 2022 r.,

nr [...] ([...] listopada 2022 r.) - do [...] grudnia 2022 r.;

z [...] grudnia 2022 r., nr [...] ([...] stycznia 2023 r.)

- do [...] lutego 2023 r.; z [...] lutego 2023 r., nr [...]

([...] marca 2023 r.) - do [...] kwietnia 2023 r.; z [...] kwietnia 2023 r., nr [...] ([...] kwietnia 2023 r.) - do [...] czerwca 2023 r.; z [...] czerwca 2023 r., nr [...] ([...] czerwca 2023 r.) - do [...] sierpnia 2023 r.;

z [...] sierpnia 2023 r., nr [...] ([...] sierpnia 2023 r.)

- do [...] października 2023 r.

Organ podatkowy wyjaśnił, że po wszczęciu postępowania podatkowego, pracownik prowadzący sprawę musiał zapoznać się z dokumentami zgromadzonymi w toku kontroli podatkowej. Niezbędne było bowiem ustalenie, w jakim zakresie materiał dowodowy wymaga uzupełnienia tak, by na jego podstawie było możliwe określenie wszystkich okoliczności badanych transakcji. Podkreślił, że w uzasadnieniach postanowień z [...] czerwca 2022 r. oraz z [...] sierpnia 2022 r. wskazywał, że to właśnie "konieczność pogłębienia analizy zebranego materiału dowodowego" jest przyczyną kontynuowania postępowania.

Analiza akt sprawy doprowadziła również organ podatkowy do wniosku, że konieczne jest ich uzupełnienie o materiały dotyczące kontrahentów spółki,

które mogą być w posiadaniu innych organów. W związku z tym pismem z [...]października 2022 r. zwrócił się do Urzędu Skarbowego w G. w sprawie P. sp. z o.o.; L. Urzędu Skarbowego w Z. G. w sprawie I. sp. z o.o., Urzędu Skarbowego P. w sprawie K. A. "R., O." sp.p.; Urzędu Skarbowego W. w sprawie K. O tej czynności stronę poinformowano w postanowieniu z [...] października 2022 r.

Pismem z [...] października 2022 r. Naczelnik L. Urzędu Skarbowego w Z. G. poinformował organ podatkowy, że wobec kontrahenta spółki są prowadzone kontrole podatkowe, których zakończenie jest przewidywane

na [...] grudnia 2022 r. W związku z tym organ uznał za konieczne kontynuowania postępowania podatkowego wobec spółki do czasu zakończenia tych kontroli podatkowych (tak aby zapoznać się z ustaleniami).

Z kolei, [...] listopada 2022 r. wpłynęły obszerne dokumenty od Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. , dotyczące kontrahenta spółki, tj.: protokół kontroli podatkowej (97 stron) oraz 66 kart załączników do protokołu, w tym: protokoły przesłuchań świadków, umowy i faktury.

[...] stycznia 2023 r. wpłynęło do organu podatkowego pismo od Naczelnika Urzędu Skarbowego P. , w którym poinformowano, że nie prowadził kontroli podatkowej, ani postępowania podatkowego wobec podmiotu objętego zapytaniem.

Następnie pismem z [...] lutego 2023 r. organ podatkowy zwrócił się ponownie do Naczelnika L. Urzędu Skarbowego w Z. G. o przesłanie uwierzytelnionych kserokopii protokołów kontroli podatkowych. W odpowiedzi,

[...] marca 2023 r. Naczelnik L. Urzędu Skarbowego w Z. G. nadesłał dwa protokoły z kontroli podatkowych (244 strony) przeprowadzonych wobec kontrahenta objętego zapytaniem.

W dniu [...] kwietnia 2023 r. pracownik organu podatkowego skontaktował się telefonicznie z pracownikami L. Urzędu Skarbowego w Z. G. oraz Urzędu Skarbowego w G. , w wyniku czego uzyskano informację, że: Naczelnik L. Urzędu Skarbowego w Z. G. wydał decyzję wobec kontrahenta objętego zapytaniem; Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. wszczął postępowanie podatkowe wobec kontrahenta objętego zapytaniem, które jest w dalszym ciągu prowadzone.

W dalszej kolejności organ podatkowy wskazał na korespondencję

z [...] kwietnia 2023 r. skierowaną do Naczelnika L. Urzędu Skarbowego w Z. G. z prośbą o przesłanie uwierzytelnionej kopii decyzji wydanej w sprawie.

W odpowiedzi, [...] kwietnia 2023 r. do urzędu wpłynęła odpowiedź Urzędu Skarbowego W. , dotycząca podmiotu wskazanego w zapytaniu. Kolejno [...] kwietnia 2023 r. Naczelnik L. Urzędu Skarbowego w Z. G. przesłał decyzję, którą wydał w podatku od towarów i usług wobec kontrahenta spółki (54 strony). Materiały te poddano procesowi anonimizacji, o czym zawiadomiono stronę.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi, organ podatkowy wskazał na przepisy art. 139 § 1, art. 140 O.p. i wyjaśnił, że mają charakter informacyjny. W dalszej kolejności podkreślił, że to stopień skomplikowania sprawy determinuje czas i termin jej załatwienia. Zwrócił uwagę, że postępowanie prowadzone wobec spółki dotyczy oszustwa podatkowego, jest więc postępowaniem złożonym i wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego oraz sprawdzenia przez organ podatkowy, czy podmiot był świadomym uczestnikiem popełnienia takiego oszustwa podatkowego.

W dalszej kolejności organ zwrócił uwagę, że dokonał już kompleksowej analizy pozyskanego materiału dowodowego pod kątem jego przydatności i wykorzystania w prowadzonym postępowaniu. Aktualnie dokonuje procesu anonimizacji dowodów, a jest to czynność czasochłonna z uwagi na obszerność pozyskanych akt. Po zakończeniu tego procesu dokumenty zostaną włączone do akt sprawy i udostępnione stronie.

Organ podatkowy dodatkowo wskazał, że po włączeniu do akt sprawy przygotowywanych aktualnie wyciągów z materiałów pozyskanych z innych urzędów, nie jest wykluczone, że konieczne będzie dokonywanie dalszych czynności, w tym wystąpienie do organów o przesłanie dodatkowych dokumentów, na których organy te oparły swoje ustalenia.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że nie wykonano w ostatnich kilku miesiącach jakichkolwiek czynności organ podatkowy stwierdził, że nie jest on zgodny z prawdą. W ocenie organu podatkowego, kolejne przedłużenia terminów zakończenia postępowania podatkowego, zdeterminowane koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego w celu zapewnienia stronie prawa do zapoznania się z aktami i prawa do obrony, było w pełni uzasadnione.

Organ podatkowy wskazał, także na zmianę pracownika odpowiedzialnego za prowadzenie sprawy. W związku z zakończeniem przez niego pracy w urzędzie który prowadził sprawę spółki, do prowadzenia postępowania podatkowego została wyznaczona inna osoba, która przejęła sprawę [...] lipca 2023 r. Spowodowało to konieczność zapoznania się przez tego pracownika z aktami sprawy, co niestety wymagało dodatkowego czasu.

Końcowo organ podatkowy nie podzielił zarzutów skarżącej. Podkreślił, że od wszczęcia postępowania podatkowego, tj. od [...] kwietnia 2022 r. podjęto szereg czynności zmierzających do ustalenia stanu faktycznego, które wciąż są kontynuowane. W ocenie organu podatkowego prowadzenie postępowania w sposób wnikliwy, choć przez to dłuższy, jest korzystniejsze dla skarżącej, niż wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o niepełny materiał dowodowy. Obowiązkiem organu jest rzetelne i jednoznaczne ustalenie okoliczności sprawy i nie może być ono dokonywane pod presją czasu, gdyż takie działanie rodzi ryzyko wystąpienia negatywnych następstw dla strony postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Jak zapisano w art. 3 § 1 p.p.s.a., Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 149 Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej

w art. 154 § 6 (§ 2).

Sąd wyjaśnia, że przez pojęcie "przewlekłe prowadzenie postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest w bezczynności (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikająca z istoty sprawy (W. Borkowski, B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011).

Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmuje zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OSK 549/13).

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 4 października 2017r., III SAB/Wr 25/17, zwrócił uwagę na przeprowadzanie czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do finalnego rozstrzygnięcia.

Terminy określone w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017r., poz. 201 ze zm.), dalej: "O.p.", istotne dla sprawy to te, wynikające z art. 139 O.p., gdzie w § 1 zapisano, iż załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. W § 2 określono, iż niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone na podstawie dowodów przedstawianych przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub na podstawie faktów powszechnie znanych i dowodów znanych z urzędu organowi prowadzącemu postępowanie. Z § 3 wynika, że załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy, a sprawy, w której przeprowadzono rozprawę lub strona złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy - nie później niż w ciągu 3 miesięcy. A w § 4 zapisano: do terminów określonych w § 1-3 nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa podatkowego dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.

Stosownie do art. 140 § 1 i 2 O.p. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy i ten sam obowiązek ciąży na organie podatkowym również w przypadku, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu.

Nie należy jednak zapominać, że zgodnie z art. 21 § 1 pkt 1 O.p., zobowiązanie podatkowe w sprawie powstało z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania, a dopiero jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, albo powstałego zobowiązania nie wykazano, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że w złożonej deklaracji wykazano nieprawidłową kwotę zwrotu podatku lub kwotę podatku naliczonego przeniesionego do rozliczenia lub kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług do odliczenia w następnych okresach rozliczeniowych, w deklaracji nie wykazano tych kwot albo podatnik nie złożył deklaracji, mimo ciążącego na nim obowiązku, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa prawidłową wysokość zwrotu podatku lub nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do odliczenia w następnych okresach rozliczeniowych. (§ 3 i 3a).

Z powyższego wynika bezspornie, że to stopień skomplikowania sprawy determinuje czas i termin jej załatwienia.

Zgodzić należy się z organem, że postępowanie wobec spółki V. I. - S. jest postępowaniem złożonym, które wymaga przeprowadzenia obszernego postępowania dowodowego. Sprawa jest bowiem skomplikowana, dotyczy oszustwa podatkowego i w konsekwencji prawa spółki do obniżenia - na mocy art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług - podatku należnego o podatek naliczony, który wynika z zakwestionowanych faktur.

Sądowi wiadomym jest z urzędu, że przedmiotowe postępowanie dotyczy:

- zaewidencjonowania przez stronę w rejestrach sprzedaży faktur wystawionych dla: P. Sp. z o.o. z siedzibą w G. o łącznej wartości netto [...] zł, podatek VAT [...] zł oraz I. Sp. z o.o. z siedzibą w G. o łącznej wartości netto [...] zł, podatek VAT [...] zł;

- zaewidencjonowała w rejestrach zakupu i rozliczenia w złożonych deklaracjach [...] podatku naliczonego wynikającego z faktur wystawionych przez: K. Sp. komandytowo-akcyjna o łącznej wartości netto [...] zł, podatek VAT [...] zł, w tym z tytułu umów na: obsługę obligacji zawartej [...] kwietnia 2019 r. na kwotę netto [...] zł, podatek VAT [...] zł, opracowanie koncepcji przekształcenia w Spółkę Akcyjną i pozyskania kapitału w drodze emisji akcji, zawartej [...] kwietnia 2019 r. na kwotę netto [...] zł, podatek VAT [...] zł; K. Spółka partnerska o łącznej wartości netto [...] zł, podatek VAT [...] zł.

W ocenie organu, zgromadzony dotychczas materiał dowodowy nie pozwolił na uznanie, że pomimo wystawienia faktur przez K. oraz K. A. "R., O." S.p. usługi zostały faktycznie wykonane, tym samym nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a nadto, zdaniem organu księgi (pliki JPK_VAT) strony są nierzetelne w zakresie zaewidencjonowanych w nich faktur VAT dla (P) Sp. z o.o. oraz I. Sp. z o.o., a także wystawionych przez K. i K. A. "R., O." S.p. (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 30 listopada 2022 r. o sygn. akt I SA/Sz 541/22).

Sprawa dotyczy zatem oszustwa podatkowego, co wiąże się z wymogiem zgromadzenia obszernego materiału dowodowego, a także sprawdzenia przez organ, czy dany podmiot był świadomym uczestnikiem tego procederu.

W odniesieniu do powyższego podkreślić należy, że konieczne jest też pozyskanie dowodów potwierdzających, czy podatnik dokonując transakcji ze swoimi kontrahentami dochował należytej staranności w celu upewnienia się, że transakcje nie prowadzą do udziału w oszustwie podatkowym, czy też działał świadomie z zamiarem popełnienia oszustwa. Zebranie materiałów dowodowych w tym zakresie jest niewątpliwie procesem czasochłonnym.

Sąd podziela zatem stanowisko organu, że zagadnienie, jakim jest oszustwo podatkowe, wymaga czasu i dużego zaangażowania, aby je wnikliwie zbadać.

W toku prowadzonego postępowania podatkowego konieczne jest bowiem zgromadzenie obszernego materiału dowodowego, co wymaga współpracy z innymi organami, właściwymi miejscowo dla kontrahentów podatnika. Organ zasadnie podkreślił, że czas udzielenia odpowiedzi i przekazania dokumentów niejednokrotnie jest bardzo długi, co również było jedną z przyczyn niezakończenia do tej pory postępowania podatkowego (np. na zapytanie z [...] października 2022 r. organ otrzymał odpowiedź [...] kwietnia 2023 r.).

Stwierdzić należy, że niezbędna konieczność dokonania anonimizacji dowodów, także wydłuża postępowanie.

Kolejne przedłużanie terminów zakończenia postępowania podatkowego, zdeterminowane koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego w celu zapewnienia stronie prawa do zapoznania się z aktami i prawa do obrony, jest zdaniem Sądu uzasadnione.

Od wszczęcia postępowania podatkowego, tj. od [...] kwietnia 2022 r. podjęto szereg czynności zmierzających do ustalenia stanu faktycznego, które wciąż są kontynuowane.

Sąd podkreśla, że zebranie kompletnego materiału dowodowego w sprawie jest uzależnione nie tylko od sprawnego i szybkiego postępowania organu, ale również od czynności podejmowanych przez inne organy podatkowe, do których organ zwraca się z prośbą o informację i przekazywanie dokumentów.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ podatkowy nie dopuścił się przewlekłości. Nie można stwierdzić, że organ nie korzystał z kompetencji, którą ze względu na zaistnienie wymaganych przez prawo okoliczności organ jest obowiązany wykorzystać. Przebieg postępowania prowadzi natomiast do wniosku, że wydłużenie czasu trwania postępowania spowodowane jest przede wszystkim skomplikowanym charakterem sprawy.

Nie sposób przypisać organowi bezczynności w sytuacji, gdy podejmuje on wszelkie możliwe, a konieczne dla zakończenia postępowania, działania, które jednakże z przyczyn niezależnych od organu nie przynoszą oczekiwanego skutku w postaci zakończenia postępowania administracyjnego.

Podkreślenia jednocześnie wymaga, że zasada szybkości postępowania podatkowego wyrażona w art. 125 § 1 O.p. jest jedną z kilku dyrektyw prowadzenia postępowania podatkowego i w dodatku niemającą pierwszeństwa przed innymi zasadami ogólnymi. Organy podatkowe nie mogą w imię zasady szybkości postępowania zrezygnować z dyrektywy działania na podstawie przepisów prawa (art. 120 O.p.) oraz prawdy materialnej (art. 122 O.p.). Czas trwania postępowania nie jest nadrzędną przesłanką przemawiająca za uznaniem, że rażąco narusza ono prawo w związku z przewlekłością (por. wyrok NSA z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13), zaś oceniając zwłokę organu w załatwieniu konkretnej sprawy administracyjnej nie można abstrahować od charakteru sprawy, w której organ jest w przewlekłości (por. wyrok WSA w Warszawie z 24 lipca 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 202/13). Rozsądny termin postępowania musi zostać określony w świetle wszystkich okoliczności danej sprawy oraz w oparciu o następujące kryteria: złożoność sprawy, postępowanie samego skarżącego i właściwych organów, znaczenie przedmiotu postępowania dla skarżącego (zob. wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 22 stycznia 2013 r., 28940/08, Lex Omega nr 1252838).

Badając sposób procedowania organu przez pryzmat powołanych definicji obu pojęcia "przewlekłego prowadzenia postępowania" wskazać należy, że organ ten nie pozostawał w bezczynności, ani też nie podejmował działań w sposób, który można być określić mianem przewlekłych. Postępowanie podatkowe było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, a skarżąca w żaden sposób nie wskazała, które działania organu i pozyskiwane dowody pozostawały zbędne, czy nieistotne w sprawie.

W tych okolicznościach za niezasadne należało uznać zarzuty podniesione w skardze.

Sąd nie dopatrzył się też naruszenia art. 125 § 1, art. 139 § 1, czy art. 140 § 1 O.p.

Mając to na uwadze orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.