Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1126/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6197 Służba Celna
Hasła tematyczne: Służba celna
Skarżony organ: Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2021 poz 422
law: Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej - t.j.
article: art. 138 § 1 pkt 1, art. 144, art. 219
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5
journal: Dz.U. 1999 nr 72 poz 802
law: Ustawa z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej.
article: art. 12 ust. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1280
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży  Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t. j.)
article: art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędzia del. WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej U. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 3384/21 w sprawie ze skargi U. K. na postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia (...) lipca 2021 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 9 grudnia 2021 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 3384/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając w oparciu o art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 t.j. ze zm.; dalej p.p.s.a.), oddalił skargę U. K. na postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z 22 lipca 2021 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści.

Wyrok wydany został w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Skarżąca wnioskiem z 9 lutego 2021 zwróciła się do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Z. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby przez 5 lat przy wykonywaniu zadań, określonych odpowiednio w art. 1 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz.U.1999.72.802 t.j. ze zm.) lub w art. 2 ust. 1 pkt 4-6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1799 t.j. ze zm.; dalej u.s.c.) lub służby w Służbie Celno-Skarbowej, zwanych dalej "zadaniami policyjnymi", o których mowa w art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U.2020.723 t.j. ze zm.; dalej u.z.e.f.), a także o potwierdzenie spełniania warunku posiadania 15 lat służby.

Postanowieniem z 27 maja 2021 r. DIAS, działając na podstawie art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 t.j. ze zm.; dalej: k.p.a.), orzekł o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści. Organ ustalił, że skarżąca wprawdzie posiada interes prawny w uzyskaniu żądanego zaświadczenia, niemniej jednak okres realizacji zadań policyjnych wyliczono na 4 lata, 4 miesiące i 28 dni. Z kolei staż służby był liczony od 15 września 1999 r. i nie wliczał się do niego okres pozostawania poza służbą od 1 kwietnia 2004 r. do 23 czerwca 2009 r. W kontekście pominięcia sugerowanego przez skarżącą art. 184 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422 t.j. ze zm.; dalej u.KAS) oraz poprzedzającego go zapisu art. 108 ust. 4 u.s.c., umożliwiających wliczenie do okresu służby czasu pozostawania poza nią, wyjaśniono, że skarżąca od 1 kwietnia 2003 r. do 30 czerwca 2003 r. była zawieszona w pełnieniu obowiązków służbowych, zaś 31 sierpnia 2003 r. nastąpiło jej zwolnienie ze służby. Z kolei przywrócenie do służby nastąpiło 24 czerwca 2009 r., a więc przed wejściem w życie ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. Stąd też zdaniem DIAS w niniejszej sprawie miał zastosowanie art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016, poz. 1948 t.j.) określający, że w sprawach zaistniałych przed dniem wejścia w życie ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, stosuje się przepisy dotychczasowe, co w konsekwencji doprowadziło do uznania, że brak jest podstaw prawnych do stosowania w niniejszej sprawie art. 184 u.KAS. Przepis ten w ust. 4 wskazuje, że: "Okres pozostawania poza służbą, z zastrzeżeniem ust. 5, wlicza się do okresu służby, od którego zależą uprawnienia i świadczenia należne funkcjonariuszowi".

W kontekście z kolei możliwości zastosowania art. 108 ust. 4 u.s.c., stanowiącego analogiczne rozwiązanie jak przyjęte w wyżej wskazanym art. 184 ust. 4 u.KAS, organ pierwszej instancji stwierdził, że skoro przepisy u.z.e.f. nie uzależniają prawa do emerytury od ciągłości 15 lat służby to brak jest podstaw do zastosowania ww. regulacji w sprawie. Skoro we wniosku o wydanie zaświadczenia skarżąca napisała wyraźnie, że prosi o ustalenie uprawnień w zakresie pełnienia służby przez 5 lat przy wykonywaniu zadań policyjnych i spełniania warunku posiadania 15 lat służby oraz o wydanie w tym zakresie zaświadczenia, a stwierdzony okres wykonywania tych zadań jak i okres służby są krótsze, wydanie zaświadczenia zgodnego z wnioskiem nie było możliwe.

Na powyższe postanowienie skarżąca wywiodła do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej zażalenie. Postanowieniem z 22 lipca 2021 r. organ drugiej instancji działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, po przedstawieniu stanu sprawy oraz specyfiki postępowania o wydanie zaświadczenia organ odwoławczy wskazał, iż analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie dała podstaw do orzeczenia zgodnie z wnioskiem skarżącej. Zdaniem Szefa KAS w niniejszej sprawie DIAS prawidłowo ustalił stan faktyczny oraz wywiódł z niego adekwatne wnioski.

Nie zgadzając się z wydanym postanowieniem skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 9 grudnia 2021 r. ją oddalił.

W uzasadnieniu swojego stanowiska WSA w pierwszej kolejności w ślad za organem odwoławczym odniósł się do specyfiki postępowania dotyczącego wydawania zaświadczeń w oparciu o przepisy k.p.a. Zdaniem Sądu meriti organ pierwszej instancji w sposób wyczerpujący wykazał, iż analiza kart zakresów uprawnień i obowiązków, jak też innych materiałów dokumentujących przebieg służby i zadania w okresie służby skarżącej (dołączone do niniejszej sprawy), nie potwierdziła, że skarżąca posiada staż służby w wymiarze przekraczającym 5 lat, co do realizacji zadań policyjnych i łączny staż służby przekraczający 15 lat. Stanowisko to podzielił organ odwoławczy, trafnie uznając zarzuty zażalenia za nieuzasadnione.

Wbrew odmiennemu stanowisku skarżącej, przedstawione przy skardze akta administracyjne, zawierające karty zakresu obowiązków i uprawnień, dokumenty obrazujące przebieg służby oraz zadania wykonywane w tym okresie, nie potwierdziły, że skarżąca dysponuje 5-letnim stażem służby przy realizacji zadań policyjnych. Z uwagi bowiem na charakter tych zadań, ściśle powiązany z rozpoznawaniem, wykrywaniem, zapobieganiem i zwalczaniem przestępstw i wykroczeń skarbowych, dla potwierdzenia realizacji zadań policyjnych konieczna jest bezpośrednia i faktyczna ich realizacja, poparta zapisami wynikającymi z karty zakresu obowiązków i uprawnień, kart opisu stanowisk służbowych w ww. komórkach organizacyjnych bądź innych dokumentów będących w posiadaniu organu. Zasadnie w tym zakresie stwierdziły organy obu instancji, że nie wszystkie zadania realizowane przez funkcjonariuszy Służby Celnej są zadaniami o charakterze policyjnym i nie zawsze w związku z tym istnieje obowiązek objęcia ich systemem zaopatrzenia emerytalnego.

Oprócz tego Sąd pierwszej instancji podzielił zapatrywania organów obu instancji, że do czasu pełnienia przez skarżącą służby nie mógł zostać wliczony okres od 1 kwietnia 2004 r. do 23 czerwca 2009 r., albowiem przepis art. 108 ust. 4 u.s.c. wszedł w życie w 31 października 2009 r., a więc po ponad 4 miesiącach od dnia przywrócenia skarżącej do służby. Konsekwentnie w sprawie nie mógł mieć zastosowania przepis art. 184 u.KAS, który wszedł w życie dopiero w dniu 1 marca 2017 r.

W konkluzji WSA stwierdził, że zaskarżone postanowienie Szefa KAS oraz poprzedzające je postanowienie DIAS są prawidłowe, a zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego nie zasługiwały na uwzględnienie. Za niezasadne uznano również podniesione w skardze zarzuty w zakresie naruszenia przepisów postępowania.

Skarżąca wywiodła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie od organu odwoławczego na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W dalszym piśmie pełnomocnik skarżącej oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.

Skarżonemu orzeczeniu zarzucono obrazę prawa materialnego, tj. art. 108 ust. 4 u.s.c. oraz art. 184 uKAS, polegającą na bezzasadnym przyjęciu, że wyżej wymienione normy mają zastosowanie tylko wobec funkcjonariuszy, których stosunek służbowy został restytuowany w okresie obowiązywania omawianych regulacji, chociaż tego rodzaju wykładnia nie ma oparcia w brzmieniu powołanych przepisów, treści norm intertemporalnych oraz w zamierzonym celu ustawodawcy.

W ocenie skarżącej w realiach przedmiotowej sprawy zastosowanie miał przepis art. 230 u.s.c., zgodnie z którym: "Do funkcjonariusza celnego zwolnionego ze służby przed dniem wejścia w życie ustawy na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a i 8b ustawy uchylanej w art. 243, w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 23 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy - Kodeks celny oraz o zmianie ustawy o Służbie Celnej (Dz. U. poz. 1122) przepis art. 109 stosuje się odpowiednio". Z kolei art. 109 u.s.c. w ust. 3 odsyłał do stosowania art. 108 u.s.c., który w ust. 4 wskazuje, że: "Okres pozostawania poza służbą, z zastrzeżeniem ust. 5, wlicza się do okresu służby, od którego zależą uprawnienia i świadczenia należne funkcjonariuszowi". Oprócz tego przywołano normę art. 231 ust. 2 u.s.c. która określa m.in. zachowanie ciągłości służby w sytuacji, gdy przepisy prawa uzależniają prawo do świadczenia lub jego wymiar od okresu pełnienia służby. Potwierdzeniem argumentacji skarżącej miał być przedstawiony wyłącznie fragmentarycznie w zakresie sentencji oraz najprawdopodobniej części uzasadnienia, wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 8 września 2020 r., sygn. akt XXI U [...].

Organ odwoławczy nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wobec oświadczenia wnoszącej skargę kasacyjną o zrzeczeniu się rozprawy i braku żądania jej przeprowadzenia przez pozostałe strony, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym – art. 182 § 2 p.p.s.a.

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie istota problemu sprowadzała się do ustalenia czy możliwym jest zaliczenie okresu pozostawania skarżącej poza służbą, w związku z jej zwolnieniem, do stażu służby. W tym znaczeniu nie sposób uznać, aby podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego mógł zostać uwzględniony.

Zauważyć trzeba, że organ pierwszej instancji w treści postanowienia z 27 maja 2021 r. słusznie wyjaśnił, iż w analizowanej sprawie zastosowanie miał przepis art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej wskazujący, że w sprawach zaistniałych przed dniem wejścia w życie ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, zastosowanie mają przepisy dotychczasowe. Analogiczne rozwiązanie zawarto w art. 231 ust. 1 u.s.c. Dlatego też nie było możliwe zastosowanie art. 184 u.KAS, co w konsekwencji potwierdza niezasadność w części zarzutu naruszenia prawa materialnego stawianego w skardze kasacyjnej.

Odnosząc się natomiast do drugiego przepisu, którego naruszenia dopatruje się skarżąca, tj. art. 108 ust. 4 u.s.c. Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela zapatrywania wyrażone w wyroku Sądu Najwyższego z 16 grudnia 2009 r., w sprawie o sygn. akt II PK 152/09 wraz z przywołanym tam orzecznictwem. Wprawdzie orzeczenie to zapadło na kanwie uchylonego już art. 61 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz.U.1999.72.802 t.j. ze zm.) przez art. 1 pkt 5 lit. a) ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zmianie ustawy o Służbie Celnej (Dz.U. 2008 nr 53 poz. 311), która zmieniała przedmiotową ustawę z dniem 28 marca 2008 r., niemniej jednak stanowisko tam podniesione pozostaje aktualne również względem analizowanego przypadku. Przepis ten brzmiał następująco: "Funkcjonariusza celnego, na jego wniosek, przywraca się do służby w wypadku umorzenia postępowania karnego lub uniewinnienia prawomocnym wyrokiem sądu - jeżeli zwolnienie ze służby nastąpiło na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8b". Skarżąca podobnie jak w przywołanym judykacie upatruje możliwości ciągłości służby, mimo początkowo zawieszenia jej w wykonywaniu obowiązków służbowych w okresie od 1 kwietnia 2003 r. do 30 czerwca 2003 r., a finalnie zwolnienia z niej 31 sierpnia 2003 r., wobec przywrócenia do służby od 24 czerwca 2009 r. Założenie to nie jest słuszne. Należy dodać, że przywrócenie skarżącej do służby nastąpiło w oparciu o treść art. 2 ust. 2 wspomnianej wyżej ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zmianie ustawy o Służbie Celnej, którego treść jest następująca: "Funkcjonariusza celnego, na jego wniosek, przywraca się do służby w wypadku umorzenia postępowania karnego lub uniewinnienia prawomocnym wyrokiem sądu, jeżeli zwolnienie ze służby nastąpiło na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a lub 8b ustawy wymienionej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym".

Istotne zatem jest wpierw stwierdzenie, że skarżąca została zwolniona ze służby, co w realiach sprawy było obowiązkiem organu administracji celnej. Po zwolnieniu nie istniał więc stosunek służbowy. Skutek ustania służby z tej przyczyny nie był i nie mógł być podważany. Wszak norma, która była zawarta w 61 ust. 2 pkt 1 ustawy o Służbie Celnej z 1999 r. była jasna i nie została zakwestionowana przez Trybunał Konstytucyjny (por. wyroki z 13 lutego 2007 r., K 46/05 i z 19 października 2004 r., K 1/04 wydane względem art. 25 ust. 1 pkt 8a i 8b ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej oraz art. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy - Kodeks celny oraz o zmianie ustawy o Służbie Celnej). Ponadto nie uchylono ani nie stwierdzono nieważności decyzji o zwolnieniu skarżącej ze służby. Decyzja ta pozostała niewzruszona i wywołała określony w niej skutek. Ustawodawca nie wprowadził też regulacji, iż decyzja o zwolnieniu uznawana jest za wadliwą, gdy później zostanie wydany wyrok uniewinniający lub postępowanie zostanie umorzone.

Zarówno więc z art. 61 ust. 2 pkt 1 ustawy o Służbie Celnej w brzmieniu obowiązującym do 28 marca 2008 r., jak też i z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zmianie ustawy o Służbie Celnej, stanowiącego podstawę przywrócenia skarżącej do służby, nie wynikała norma, że przywrócenie do służby następowało od dnia zwolnienia. Przeciwnie, przywrócenie do służby nie mogło nastąpić przed prawomocnym wyrokiem uniewinniającym sądu lub prawomocnym umorzeniem postępowania w sprawie i przed wnioskiem samej zainteresowanej, gdyż te zdarzenia dopiero warunkowały prawo do przywrócenia do służby. Możliwość przywrócenia do służby otwierał dopiero prawomocny wyrok uniewinniający lub prawomocne umorzenie postępowania, które jednak nie niweczyły uprzedniej decyzji o zwolnieniu. W takiej sytuacji zwolniony funkcjonariusz zamierzający powrócić do służby musiał wystąpić z wnioskiem o przywrócenie do służby. Taki tryb, określony w obu powołanych wyżej podstawach prawnych, nie pozwala uznać za prawidłowe założenie o ciągłości służby mimo uprzedniego zwolnienia. Uprawnia jedynie do stwierdzenia, że funkcjonariusz celny podlegał przywróceniu do służby po wyroku uniewinniającym lub umorzeniu postępowania i wniosku o przywrócenie do służby. Innymi słowy, ani z art. 61 ust. 2 pkt 1 ustawy o Służbie Celnej w brzmieniu obowiązującym do 28 marca 2008 r., jak też i z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zmianie ustawy o Służbie Celnej nie wynikała norma o (restytucji) ciągłości stosunku służbowego od dnia zwolnienia.

Należy jeszcze raz zaakcentować, że Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził niekonstytucyjności sygnalizowanego art. 61 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej. Nie nastręcza także większych trudności dalsza interpretacja wyroku (uzasadnienia) Trybunału Konstytucyjnego z 13 lutego 2007 r., sygn. akt K 46/05, która potwierdza, że w rozważanej sytuacji przywrócenie do służby celnej nie oznacza przywrócenia ciągłości służby od dnia zwolnienia. Taki sam wniosek wynikał również z uchwały Sądu Najwyższego z 5 czerwca 2008 r., sygn. akt II PZP 9/08 (OSNP 2008 nr 23-24, poz. 343), wydanej na kanwie przywołanego przepisu.

Za niesporne uznać należało także ustalenie, że po zwolnieniu skarżąca nie była w służbie, a podjęła ją dopiero po przywróceniu. Okres "niesłużby" nie może być traktowany wyłącznie jako ustalenie faktyczne uznawane za okres służby celnej. Nawet gdyby bowiem istniała norma o ciągłości stosunku służby funkcjonariusza celnego po przywróceniu do służby, po uprzednim zwolnieniu to musiałaby być oparta na swoistej fikcji prawnej, gdyż zwolnienie powoduje faktyczne i prawne ustanie stosunku służby. Po zwolnieniu nie wymaga się też gotowości do pełnienia służby. Co istotne w zaistniałej sytuacji przywrócenie do służby nie następowało z mocy prawa, lecz z woli zainteresowanego i na jego wniosek.

Zaprezentowana wykładnia potwierdza również rozwiązanie przyjęte w kolejnej ustawie z 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej. Zgodnie z nim przywrócenie wywołuje skutek od powrotu (przywrócenia) do służby, a nie od zwolnienia, czyli ex nunc, a nie ex tunc. Według bowiem art. 230 u.s.c., na który powołuje się zresztą skarżąca, do funkcjonariusza celnego zwolnionego ze służby przed dniem wejścia w życie ustawy (tj. 31 października 2009 r.), na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a poprzedniej ustawy z 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej, stosuje się odpowiednio przepis art. 109 i dalej art. 108 nowej ustawy. Wprowadzono zatem regulację, która jednoznacznie określa sytuację prawną i rozwiewa wątpliwości - między innymi - co do tego, że w przypadku uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby funkcjonariusz miał prawo powrotu do służby z prawem do uposażenia od jej podjęcia. Natomiast za okres pozostawania poza służbą przysługiwało mu świadczenie pieniężne równe uposażeniu na stanowisku zajmowanym przed zwolnieniem, jednak nie więcej niż za 6 miesięcy i nie mniej niż za miesiąc. Ponadto okres, za który przysługiwało świadczenie, wliczał się do okresu służby, od którego zależały uprawnienia i świadczenia należne funkcjonariuszowi. Okresu pozostawania poza służbą, za który przysługiwało świadczenie pieniężne, nie uważało się za przerwę w służbie w zakresie uprawnień uzależnianych od nieprzerwanego jej przebiegu. Organ pierwszej instancji słusznie zatem zaliczył skarżącej okres 6 miesięcy za który wypłacono jej świadczenie pieniężne (w czasie pozostawania poza służbą, tj. od 1 kwietnia 2003 r. do 23 czerwca 2009 r.) do okresu pełnienia służby, bo tyle wyniósł maksymalny okres wynikający z art. 108 ust. 4 u.s.c.

Wniosek z nowej regulacji jest taki, że ustawodawca w tym szczegółowym rozwiązaniu (podobnie jak przy przywróceniu do pracy) nie potwierdził ciągłości służby od dnia zwolnienia z niej. Trudno więc zakładać, iżby ciągłość służby od zwolnienia wynikała z poprzedniej ustawy o Służbie Celnej z 24 lipca 1999 r. na gruncie jej art. 61 ust. 2 pkt 1, skoro przepis nowej ustawy z 27 sierpnia 2009 r. - art. 230 - przypadek poprzedniego zwolnienia na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 8a rozstrzyga ze skutkiem przywrócenia do służby od powrotu do niej, a nie od dnia zwolnienia. Skoro ustawodawca wprowadzając takie rozwiązania prawne nie zmienił w tym zakresie żadnych poprzednich regulacji, to znaczy, że innych regulacji w tej materii nie było w ustawie z 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej.

Powyższa ocena zarzutów podstawy skargi kasacyjnej nie potwierdza założenia skarżącej o reaktywacji stosunku służby funkcjonariusza celnego ze skutkiem wstecznym (ex tunc), czyli o przywróceniu ciągłości stosunku służby mimo zwolnienia z niej.

W konkluzji stwierdzić należy, że w analizowanym przypadku słusznie zarówno WSA jak też i organy obu instancji podniosły, iż nie mogą mieć zastosowania przepisy zarówno art. 108 ust. 4 u.s.c., jak też i art. 230 u.s.c., albowiem weszły one w życie dopiero 31 października 2009 r. Analogicznie w sprawie nie miał zastosowania art. 184 u.Kas, który wszedł w życie 1 marca 2017 r. Skarżąca została bowiem przywrócona do służby w oparciu o reżim prawny ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zmianie ustawy o Służbie Celnej, nie zaś przepisy znowelizowanej ustawy o Służbie Celnej z dnia 27 sierpnia 2009 r. Z tych względów podniesiony kasacyjnie zarzut nie mógł zostać uznany za słuszny.

Jedynie na marginesie, na zakończenie warto również przytoczyć stanowisko Trybunału Konstytucyjnego, który w swoim wyroku z 13 lutego 2007 r., sygn. akt K 46/05 podniósł, że skoro funkcjonariusze Służby Celnej od momentu powołania poddać się muszą regułom pełnienia służby nacechowanej istnieniem specjalnych uprawnień, ale też szczególnych obowiązków to powinni oni mieć świadomość, że korzystniejsze zasady nabywania przez nich uprawnień emerytalno-rentowych wiążą się ze szczególnymi rygorami pełnienia służby. W konsekwencji funkcjonariusz oczekujący nabycia tychże uprawnień nie może pominąć w swych oczekiwaniach ryzyka związanego z ustawowymi warunkami rozwiązania służby.

Uwzględniając wyłożoną wyżej ocenę prawną, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.