Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2902/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art  poz 2268
journal: Dz.U. 2021 poz 2268
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz sędzia WSA Bożena Marciniak Protokolant specjalista Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2023 r. sprawy ze skargi R. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 20 października 2022 r. nr KOC/2867/Op/22 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, po rozpatrzeniu odwołania R. O. , decyzją z 20 października 2022 r. nr KOC/2867/Op/22 utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 7 kwietnia 2022 r. nr OPS.FII.ZRŚ.5102.1366.2022 o odmowie przyznania pomocy w formie zasiłku celowego w kwietniu 2022 r. na opłacenie czynszu za marzec 2022 r. w wysokości 595,56 zł oraz zwrot poniesionych kosztów za styczeń 2022 r. w wysokości 560,00 zł, zakup leków w wysokości 729,82 zł i zwrot zakupu leków w wysokości 20,65 zł.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Prezydent m.st. Warszawy decyzją z 7 kwietnia 2022 r. orzekł o odmowie przyznania pomocy w formie zasiłku celowego w kwietniu 2022 r. na opłacenie czynszu za marzec 2022 r. w wysokości 595,56 zł oraz zwrot poniesionych kosztów za styczeń 2022 r. w wysokości 560,00 zł, zakup leków w wysokości 729,82 zł i zwrot zakupu leków w wysokości 20,65 zł. Decyzja została doręczona 26 kwietnia 2022 r.

4 maja 2022 r. do [...] W. wpłynęło odwołanie R. O. . Odwołujący przedstawił w nim swoją sytuację życiową i zakwestionował ustalenia organu I instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 20 października 2022 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 7 kwietnia 2022 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że zasady przyznawania świadczeń z pomocy społecznej i jednocześnie zasady obciążania stron ściśle określonymi obowiązkami związanymi z przyznawaniem tych świadczeń, reguluje ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2021 r. poz. 2268) – dalej zwana "ups". Kryterium dochodowym dla osoby samotnie gospodarującej jest dochód nieprzekraczający kwoty 776,00 zł, a dla osoby w rodzinie 600,00 zł (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2021 r. w sprawie zweryﬁkowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2021 r. poz. 1296). Zgodnie z art. 8 ust. 3 ups za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony. W sprawie wniosek został złożony w marcu 2022 r.

Z wywiadu wynika, że w świetle przepisów dochód R. O. to 814,86 - z tytułu zasiłku stałego 220,81 zł i z tytułu renty z ZUS 594,05 zł. Dochód przekraczał kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej, tj. kwotę 701,00 zł.

Z powodu przekroczenia kryterium dochodowego organ rozpatrzył sprawę na podstawie art. 41 ups zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany: 1) specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi; 2) zasiłek okresowy, zasiłek celowy lub pomoc rzeczowa, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową.

Kolegium podało, że R. O. jest rozwiedziony, mieszka sam i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe.

Podaniem z 30 marca 2022 r. R. O. zwrócił się o udzielenie zasiłku celowego z przeznaczeniem na: opłatę bieżącą za czynsz za marzec 2022 r. w kwocie 595,56 zł, zwrot kosztów za luty 2022 za czynsz w kwocie 560,00 zł, zakup lekarstw w kwocie 729,82 zł, zwrot za wykupienie lekarstw 20,65 zł.

Wnioskodawca korzysta ze wsparcia OPS od 2012 r.

Rozstrzygając sprawę organ uwzględnił, że na mocy odrębnych decyzji zostało wnioskodawcy przyznane wsparcie w postaci bezpłatnych posiłków od 1 kwietnia 2022 r. do 30 czerwca 2022 r. oraz w marcu 2022 r. zasiłki celowe: na opłacenie energii elektrycznej w wysokości 117,73 zł, na wykupienie leków 300,00 zł, na zakup odzieży wiosenno-letniej 300,00 zł.

SKO w Warszawie wskazało, że rozpatrując sprawy z zakresu pomocy społecznej organ jest zobligowany do stosowania przewidzianych w ustawie zasad. Po pierwsze pomoc jest kierowana do osób, o ile nie są one w stanie pokonać trudnej sytuacji życiowej, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ups). Po drugie rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 ups). Po trzecie potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 ups).

Do kompetencji organu pomocy społecznej należy - poza ustaleniem spełniania warunków ustawowych i rozważeniem, czy z uwagi na całokształt okoliczności sprawy, zgłaszane potrzeby mieszczą się w kategorii niezbędnych potrzeb bytowych - ocena czy i w jakim zakresie mogą one być uwzględnione w tym, z uwagi na środki ﬁnansowe, czy rzeczowe, jakimi organ pomocy społecznej dysponuje.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto, że chodzi tu o zdarzenia o charakterze nadzwyczajnym, będące często wynikiem szeregi niefortunnych zbiegów okoliczności, wykraczających poza możliwości przewidzenia i przeciwdziałania, Wykładnia językowa tego przepisu oraz ratio legis specjalnego zasiłku celowego wskazują, że ma on charakter wyjątkowy, gdyż o możliwości jego przyznania nie decyduje dochód wnioskodawcy, a szczególna sytuacja życiowa w której się znalazł.

W sprawie przyznania zasiłku celowego organ działa w granicach uznania administracyjnego. Organ administracji wydając decyzję o charakterze uznaniowym ma obowiązek przedstawienia motywów, jakimi kierował się zajmując stanowisko.

Zdaniem organu odwoławczego kwestionowana decyzja spełnia przedstawione powyżej zasady.

Organ wyjaśnił, że w kwietniu 2022 r. miał do dyspozycji kwotę 114.123,44 zł na wypłatę zasiłków celowych z przeznaczeniem na zabezpieczenie najniezbędniejszych potrzeb bytowych 793 rodzin korzystających z pomocy społecznej w dzielnicy [...] . W rodzinach tych pomocy oczekują 1199 osoby.

Z przedstawionych względów pomoc społeczna nie jest w stanie pokryć wszystkich zgłaszanych potrzeb wobec niewystarczających ﬁnansów jakimi dysponuje ten organ.

Rozpoznając wniosek strony organ I instancji uznał, że możliwości ﬁnansowe organu pozwalają na spełnienie jedynie najniezbędniejszych potrzeb, a te zostały zabezpieczone innymi świadczeniami przyznanymi w marcu i kwietniu 2022 r. Organ kolejny raz podniósł kwestię konieczności zamiany mieszkania na lokal, którego eksploatowanie będzie w mniejszym stopniu obciążało budżet R. O. .

Przy tym orzeczony przez sąd rodzinny zakaz kontaktu z dziećmi przeczy twierdzeniom odwołującego, że przeszkodą do zmiany lokalu mieszkalnego jest konieczność utrzymania kontaktu z dziećmi.

Kolegium nie neguje, że przedstawione w odwołaniu położenie ﬁnansowe R. O. jest trudne. Niemniej jednak w niniejszej sprawie organ I instancji nie naruszył zasad uznania administracyjnego a także zasady subsydiarności.

Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 20 października 2022 r. R. O. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze skarżący wniósł o: 1) zwolnienie z kosztów w całości oraz o wyznaczenie adwokatki z urzędu; 2) dopuszczenie dowodu w postaci poniesionych kosztów w 2020 r. z Ośrodka Pomocy Społecznej [...] dla M. K. od Dyrektora mgr W. G. ; 3) oddalenie zaskarżonej decyzji; 4) odrzucenie zaskarżonej decyzji w całości; 5) realną i rzetelną pomoc. W uzasadnieniu wskazał, że znajduje się w trudnej sytuacji zdrowotnej i materialnej i nie jest w stanie ponieść kosztów bieżących oraz zaległych bez uszczerbku do zaspokojenia niezbędnej potrzeby mieszkaniowo-bytowej (zgodnie z art. 39 ust.1 i 2 ups) oraz dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Podał, że choruje na ciężką [...] i ma umiarkowany stopień niepełnosprawności do 27 lutego 2022 r. Mieszka sam i jednocześnie stara się o kontakty ze swoją trójką małoletnich dzieci, tj. K. O. , K. O. oraz M. O.. Skarżący uważa, że OPS, który jakoby nie ma pieniędzy dla faktycznie ubogich podopiecznych, rozdaje i to hojnie, pieniądze dla zamożnych wnioskodawców, takich jak, np. M. K. (w trakcie małżeństwa O.). R. O. stoi na stanowisku, że spełnia obydwa kryteria określone w ups - kryterium dysfunkcji i zdarzeń, o jakich mowa w art. 7 ups (m.in. ubóstwo, bezrobocie, niepełnosprawność, długotrwała lub ciężka choroba, w tym przypadku [...] ).

Jego zdaniem wysokość pomocy udzielanej przez OPS uniemożliwia życie w warunkach odpowiadających godności człowieka, a nawet spełnia kryteria wielomiesięcznego nękania ekonomicznego, ponieważ cały i całkowity obowiązek bieżących opłat za najem lokalu od stycznia 2021 r. został całkowicie przerzucony na R. O. . Jedyny dochód R. O. to: renta ZUS obciążona bieżącymi alimentami na trójkę dzieci.

Tymczasem SKO w Warszawie w zaskarżonej decyzji słowem nie odniosło się do rozdawnictwa dla osób majętnych, tj. M. O. (panieńskie K.), która notorycznie dostaje ogromne środki pieniężne przyznawane od Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...]. SKO w Warszawie nie uwzględniło tak istotnego, powyższego faktu. Nie ma także wątpliwości, że mieszkanie chorego podopiecznego R. O. stanowi niezbędną potrzebę bytową.

Nieprawdą jest, że OPS średnio raz w miesiącu daje pomoc R. O. w formie: zakupu leków, środków czystości, odzieży, obuwia, opłacania rachunków za energię elektryczną, czynsz, zakup butli gazowej. Powyższa pomoc OPS wielokrotnie nie jest świadczona lub tylko sporadycznie albo tylko częściowo, niż to twierdzi OPS. Stan zdrowia R. O. się pogorszył, o czym świadczy orzeczenie Lekarza Orzecznika ZUS z 5 stycznia 2021 r. informujące o całkowitej niezdolności do pracy oraz do samodzielnej egzystencji do 31 stycznia 2024 r. Tego faktu także nie zauważył organ odwoławczy, ponieważ zarzucił jakoby brak współdziałania R. O. , powołując się na art. 11 ust. 2 ups, co jest kolejnym kłamstwem ze strony OPS.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.

W piśmie z 21 kwietnia 2023 r. pełnomocnik skarżącego działający na zasadzie prawa pomocy podtrzymał stanowisko i zarzuty skarżącego zawarte w treści skargi oraz wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji; 2) rozważenie przez Sąd również poniżej przedstawionych argumentów; 3) przyznanie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, jednocześnie oświadczając, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części; 4) to, aby koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu zostały przyznane w oparciu o stawki określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, ponieważ różnicowanie stawek dla adwokatów z wyboru oraz dla adwokatów z urzędu w żaden sposób nie wynika z delegacji ustawowej zawartej w art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze. W uzasadnieniu wskazał, że regulacja z art. 41 ups ma charakter uznania administracyjnego. Z kolei w orzecznictwie podkreśla się, że uznanie administracyjne nie oznacza dowolności przy wydawaniu decyzji, a organ ma obowiązek wykazać, że uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających wpływ na podjęte rozstrzygnięcie oraz że nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów.

Pełnomocnik skarżącego podniósł, że w aktach postępowania administracyjnego dołączonych do akt postepowania sądowoadministracyjnego brak jest dokumentów, na które powołuje się organ I instancji oraz organ II instancji, a które to dokumenty miały uzasadniać negatywne rozpatrzenie wniosku skarżącego. Jeżeli w aktach postępowania administracyjnego organy nie zgromadziły odpisów dokumentów na które się powołują w swoich decyzjach, to tym samym nie można uznać, aby w ramach postępowania administracyjnego materiał dowodowy został zebrany w sposób poprawny, pełny i wyczerpujący. Nie wiadomo bowiem w jaki sposób organy zapoznały się z treścią wyżej wskazanych dokumentów oraz czy wnioski wyprowadzone z tych dokumentów są poprawne. Tym samym przy tak niepełnym materiale dowodowym znajdującym się w aktach postępowania administracyjnego nie jest możliwa weryfikacja poprawności ustaleń faktycznych poczynionych przez organy I oraz II instancji, jak również nie jest możliwa weryfikacja, czy organy uwzględniły wszystkie okoliczności faktyczne mające wpływ na podjęte rozstrzygnięcie oraz nie jest możliwa weryﬁkacja, czy organy nie naruszyły zasady swobodnej oceny dowodów.

Pełnomocnik skarżącego wskazał, że decyzja organu I instancji powołuje się na to, że skarżący pobiera zasiłek stały w wysokości 220,81 zł, co łącznie z rentą skarżącego stanowi kwotę 814,86 zł, która to kwota przekracza kryterium dochodowe w kwocie 776,00 zł. Jednakże w aktach postępowania administracyjnego brak jest dokumentów potwierdzających to, że skarżący pobiera zasiłek stały w wysokości 220,81 zł. W aktach sprawy znajdują się wyłącznie dokumenty potwierdzające wysokość renty skarżącego, a zatem brak jest dokumentów potwierdzających przekroczenie kryterium dochodowego.

Ponadto decyzja organu I instancji powołuje się na szereg dokumentów związanych z zakwaliﬁkowaniem skarżącego do udzielenia pomocy mieszkaniowej, a następnie z uchyleniem kwaliﬁkacji do udzielenia skarżącemu pomocy mieszkaniowej.

Decyzja organu I instancji powołuje się na wyrok Sądu o sygn. akt I C 1255/10 z 15 czerwca 2015 r. w przedmiocie pozbawienia władzy rodzicielskiej oraz zakazu kontaktu z dziećmi. Jednakże w aktach postępowania administracyjnego brak jest odpisów takich dokumentów, a zatem nie doszło do pełnego i wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego, jak również nie jest możliwa weryfikacja w jaki sposób organy zapoznały się z treścią wyżej wskazanych dokumentów oraz czy wnioski wyprowadzone z tych dokumentów są poprawne.

Z kolei zaskarżona decyzja organu II instancji w żaden sposób nie zakwestionowała powyżej opisanych braków w zgromadzonym materiale dowodowym, jak również organ II instancji nie podjął żadnych działań, aby uzupełnić brakujący materiał dowodowy i tym samym zweryﬁkować treść dokumentów przywołanych w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, ocenę tych dowodów oraz wnioski wyprowadzone przez organ I instancji z tych dokumentów.

Wobec tego organ I instancji, jak i organ II instancji naruszyły art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa. Równocześnie, gdyby przyjąć, że treść wyżej wskazanych dokumentów zawiera fakty znane organom z urzędu, to z uwagi na art. 77 § 4 kpa, zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji miały obowiązek przed wydaniem decyzji zakomunikować skarżącemu o faktach znanych z urzędu, aby skarżący miał możliwość ustosunkowania się do faktów znanych organowi z urzędu, co w okolicznościach niniejszej sprawy nie miało miejsca.

Ponadto organ II instancji nie zakwestionował w żaden sposób naruszenia przez organ I instancji obowiązku wynikającego z art. 77 § 4 kpa, co także stanowi naruszenie tego przepisu.

Z kolei uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 października 2010 r. sygn. akt I OSK 771/10 podkreśla, że uchybienie obowiązku organu z art. 77 § 4 kpa nie może zostać w żaden sposób konwalidowane przez sąd administracyjny, ponieważ sąd administracyjny nie może zastępować organu.

W doktrynie przyjmuje się, że fakty znane organowi z urzędu muszą być podane do wiadomości strony, bo mogą być jej nieznane. W orzecznictwie przyjmuje się, że wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 77 § 4 kpa, powinno nastąpić w takim terminie, aby strona przed wydaniem decyzji w ramach przysługującego jej uprawnienia do wypowiedzenia się o zebranych dowodach i materiałach oraz zgłoszonych żądaniach (art. 10 § 1 kpa) mogła także ustosunkować się do faktów znanych organowi z urzędu.

Dodatkowo pełnomocnik skarżącego zarzucił, że ani organ I instancji ani organ II instancji nie skierowały do skarżącego żadnego zawiadomienia w trybie art. 10 § 1 kpa w przedmiocie wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Również to uchybienie wskazuje, że postępowanie administracyjne było w niniejszej sprawie prowadzone w sposób wadliwy, niezgodny z przepisami kpa, jak również uniemożliwiono skarżącemu czynny udział w sprawie i wypowiedzenie się, co do zebranego materiału dowodowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest nieuzasadniona.

W niniejszej sprawie podstawę materialnoprawną sprawy administracyjnej stanowił art. 41 pkt 1 ups. Zgodnie z tym przepisem w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniach wyroków z 13 grudnia 2016 r. sygn. akt I OSK 1585/15 i I OSK 1586/15 (sprawy dotyczyły R. O. ) "szczególnie uzasadniony przypadek" to taka sytuacja życiowa osoby lub rodziny, która ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy, pozwala stwierdzić, że aż tak drastyczne, tak dotkliwe w skutkach i tak daleko ingerujące w plany życiowe zdarzenia nie należą do zdarzeń codziennych ani nawet do zdarzeń nadzwyczajnych. Są to zdarzenia występujące zupełnie okazjonalnie, wymagające wielu niefortunnych zbiegów wydarzeń, wykraczające poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości (W. Maciejko, P. Zaborniak. Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz. Warszawa 2008, s. 202). W ocenie NSA należało przyjąć, że specjalny zasiłek celowy winien być traktowany jako wyjątkowa, szczególna pomoc doraźna na konkretny cel bytowy w sytuacji, gdy uzyskiwany dochód przekracza ustawowe kryterium dochodowe.

NSA zaakceptował stanowisko WSA w Warszawie uznające za legalne decyzje odmawiające przyznania zasiłku celowego specjalnego na zakup leków i spłatę zadłużenia czynszowego. NSA uznał, że wskazywane przez skarżącego okoliczności - choroba, czasowa i okresowa niezdolność do pracy, wysokie koszty utrzymania, jak i obciążenia alimentacyjne, mają niewątpliwie charakter ogólny. Nie są to z pewnością okoliczności szczególne, do których odnosi się art. 41 ups. NSA uznał, że zakupu leków które skarżący przyjmuje stale i spłaty zadłużenia czynszowego nie można zakwalifikować jako zdarzenia nadzwyczajnego, którego skarżący nie mógł przewidzieć i któremu na bieżąco nie powinien przeciwdziałać.

Sąd zwraca uwagę, że co prawda akta sprawy nie zawierają wszystkich dokumentów na które powołał się organ I instancji w uzasadnieniu decyzji (co eksponuje pełnomocnik skarżącego w piśmie z 21 kwietnia 2023 r.), ale istotne okoliczności faktyczne sprawy dało się zrekonstruować w oparciu o dotychczas zgromadzony materiał dowodowy i treść skargi.

Z akt sprawy wynika, że dochód skarżącego stanowiła renta wypłacona w wysokości 594,05 zł (zaświadczenie ZUS z 22 marca 2022 r.) oraz zasiłek stały. To, że skarżący pobiera zasiłek stały obok renty wynika z jego wniosku z 30 marca 2022 r.

Kwota kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej to 776 zł (§ 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2021 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej - Dz.U. z 2021 r. poz. 1296)

Zasiłek stały dla R. O. wynosił w dacie wydania zaskarżonej decyzji 220,81 zł i tego nie kwestionował skarżący ani w odwołaniu, ani w skardze. Taką kwotę zasiłku stałego wskazał pracownik socjalny I. D. w aktualizacji wywiadu środowiskowego z 6 kwietnia 2022 r., który jest podstawowym dowodem w sprawie z zakresu pomocy społecznej (art. 106 ust. 4 w zw. z art. 107 ust. 4 ups). Taką kwotę zasiłku stałego wskazał R. O. we wniosku o przyznanie prawa pomocy z 13 stycznia 2023 r.

Wobec tego dochód skarżącego wynosił 814,86 zł i był wyższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej (776 zł) wynikającego z art. 8 ust. 1 pkt 1 ups, co uzasadniało rozpatrzenie sprawy o przyznanie zasiłku celowego specjalnego w oparciu o art. 41 pkt 1 ups.

Kwestie omówione w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, dotyczące zaproponowania skarżącemu mniejszego lokalu mieszkalnego, którego koszty byłyby mniejsze, potwierdził sam skarżący w odwołaniu kwestionując zarzucany mu brak współdziałania z organem pomocy społecznej w sprawie zamiany mieszkania przy ul. [...] w W. (w którym obecnie zamieszkuje) na mniejsze mieszkanie przy ul. [...] w W. . W tym zakresie wskazał na swoje pismo wysłane do OPS w Dzielnicy [...] 26 lutego 2021 r., w którym poruszono kwestię mniejszego mieszkania zaproponowanego przez Urząd Dzielnicy [...] i kwestię uniemożliwienia sprawowania kontaktów z dziećmi w takim mieszkaniu.

Faktem jest to, że skarżący nadal mieszka w lokalu przy ul. [...] (co wynika z jego pism), a zatem nie poczynił kroków w kierunku zamiany mieszkania na mniejsze, aby ponosić niższe opłaty za używanie lokalu.

Skarżący nie kwestionuje tego, że otrzymuje pomoc z OPS [...] w postaci różnego typu świadczeń. W swojej skardze R. O. kwestionuje tylko to, że pomoc z Ośrodka na: zakup leków, środki czystości, odzież, obuwie, opłacenie rachunków za energię elektryczną, czynsz, zakup butli gazowej świadczona jest – jego zdaniem - sporadycznie albo tylko częściowo.

Na pozbawienie R. O. władzy rodzicielskiej nad dziećmi na mocy wyroku Sądu Okręgowego w [...] w W. z 15 czerwca 2015 r. sygn. akt I C 1255/10 zwrócił uwagę WSA w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z 18 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Wa 1914/20.

Sąd zwraca uwagę, że R. O. znany jest organowi pomocy społecznej od wielu lat (np. uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z 3 lutego 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 2714/14).

Trzeba wskazać, że sytuacja skarżącego od kilku lat jest stabilna. Zwracał na to uwagę już Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 25 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1890/19. NSA wskazał wówczas, że stan majątkowy i stan zdrowia R. O. nie ulega zmianie od dłuższego czasu. Jest on osobą niepełnosprawną i przewlekle chorą. Nie nastąpiło przy tym żadne nadzwyczajne wydarzenie, które pogorszyłoby jego dotychczasowe warunki. Zdaniem NSA okoliczności, na które powoływał się skarżący – nie kwestionując jego trudnej sytuacji życiowej, materialnej i zdrowotnej – nie noszą znamion niecodzienności, czy nadzwyczajności, wymaganej dla przyznania zasiłku określonego w art. 41 pkt 1 ups. Również – zdaniem NSA - zgłaszane potrzeby w postaci spłaty rosnącego zadłużenia za energię elektryczną nie mogły być uznane za zdarzenia nagłe, głęboko ingerujące w plany życiowe strony.

R. O. od 2015 r. jest rozwiedziony. Ma troje dzieci i jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym. Mieszka sam jako najemca w mieszkaniu komunalnym. Jest osobą czasowo całkowicie niezdolną do pracy od 2019 r. na mocy orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z 23 stycznia 2019 r. stwierdzającego całkowitą niezdolność do pracy i samodzielnej egzystencji (uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z 18 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Wa 1914/20).

Od wielu lat boryka się z problemami finansowymi i zgłasza wnioski o przyznanie pomocy finansowej w formie zasiłków celowych m.in. na wpłatę na czynsz najmu lokalu i spłatę zadłużenia czynszowego (np. uzasadnienia wyroków WSA w Warszawie o sygn. akt: I SA/Wa 2383/14, I SA/Wa 2712/14, I SA/Wa 1428/14, I SA/Wa 1857/19, I SA/Wa 2388/19) oraz na wykup lekarstw (np. uzasadnienia wyroków WSA w Warszawie o sygn. akt: I SA/Wa 1427/14, I SA/Wa 2381/14, I SA/Wa 3040/14), a więc na te same potrzeby, co we wniosku z 30 marca 2022 r.

Wobec tego trafnie oceniły orzekające w sprawie organy, że jego obecna sytuacja osobista nie jest sytuacją wyjątkową, nieoczekiwaną, o której mowa w art. 41 pkt 1 ups.

Jak dodatkowo wskazał Prezydent m.st. Warszawy możliwości finansowe organu są ograniczone. Dysponował w kwietniu 2022 r. kwotą 114.12,44 zł na wypłatę zasiłków celowych z przeznaczeniem na najpilniejsze potrzeby bytowe dla 793 rodzin w Dzielnicy [...] , w których znajduje się 1199 osób w rodzinie.

Zatem odmowę przyznania R. O. specjalnego zasiłku celowego na wnioskowane cele uzasadniały również ograniczone możliwości pomocy społecznej, czego organ nie mógł pominąć, z uwagi na treść art. 2 ust. 4 ups.

Sąd oddalił wniosek dowodowy R. O. dotyczący okoliczności ponoszonych przez organ pomocy społecznej kosztów pomocy dla M. K. . Tej osoby nie dotyczyła niniejsza sprawa administracyjna. M. K. nie jest członkiem rodziny skarżącego i nie była stroną postępowania o przyznanie R. O. pomocy finansowej na wnioskowane cele.

Podnoszone w piśmie z 21 kwietnia 2023 r. zarzuty naruszenia procedury administracyjnej – art. 77 § 4 i art. 10 § 1 kpa Sąd uznał za nieskuteczne. Skarżący w odwołaniu i skardze nie wskazał, że został pozbawiony udziału w postępowaniu administracyjnym przed organem I i II instancji. Nie wskazał też jakie konkretne dowody chciał zgłosić w postępowaniu administracyjnym, a których złożenia uniemożliwiły mu organy.

Mając na uwadze powyższe i uznając zarzuty skargi oraz zarzuty zgłoszone w piśmie pełnomocnika skarżącego z 21 kwietnia 2023 r. za niemające wpływu na wynik sprawy, a przez to nieskuteczne Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259) w zw. z art. 15zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.