Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 458/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-06-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 73  ust. 1  pkt 1  i art. 75  ust. 1  pkt 1
journal: Dz.U. 2015 poz 594
law: Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia
article: Art. 36  ust. 1  i 2
journal: Dz.U. 2015 poz 1412
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej - tekst jednolity
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Renata Czeluśniak (spr.) Sędziowie WSA Hanna Knysiak-Sudyka WSA Barbara Pasternak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi A S.A. w O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 30 stycznia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia opłaty za czynności kontrolne skargę oddala.


UZASADNIENIE

W dniu 7 czerwca 2016 r. Powiatowy Inspektor Sanitarny (dalej PPIS) w K przeprowadził kontrolę w sklepie z odżywkami dla sportowców ul. M w K należącym do J. G. F.H.U. "G" O, w czasie której pobrał do badań próbkę produktu pn.: "F" data minimalnej trwałości: 18.11.2017, nr partii produkcyjnej: [...] A S. A. ul. G, O. Próbkę (protokół nr [...]) pobrano do badań w ramach urzędowej kontroli żywności i monitoringu w zakresie znakowania i analityki oraz przekazano do badań do Oddziału Laboratoryjnego Badania Żywności Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej, (dalej WSSE-OL) w K.

W otrzymanym sprawozdaniu z badań z dnia 12 września 2016 r., w ocenie znakowania produktu pn.: "F" zakwestionowano oznakowanie próbki, z uwagi na nietrwałość nadruku na etykiecie dotyczącej daty minimalnej trwałości i numeru partii – "przy delikatnym potarciu ściera się".

WIS-OL WSSE w K pismem z dnia 11 października 2016 r. przekazał do PPIS w K wycenę badań opiewającą na kwotę 45 zł. została ona sporządzona zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 2 b rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 maja 2009 r. w sprawie opłat za czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowych kontroli żywności i rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 stycznia 2011 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności wykonywane przez organy PIS w ramach urzędowych kontroli żywności (Dz.U. nr 18 poz. 95).

PIS w K pismem z dnia 16 września 2016 r. zawiadomił Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O (PIS w O) o sprawie, przekazując mu do wykorzystania służbowego wynik sprawozdania z badań nr [...] sporządzonego przez OL WSSE w K - do wykorzystania w ramach prowadzonego bieżącego nadzoru sanitarnego.

Następnie PIS w K pismem z 23 września 2016 r. zawiadomił A S.A. w O – dalej strona skarżąca, o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia opłaty za czynności wykonane przez organ PPIS oraz o możliwości zapoznania się z zebranym końcowym materiałem dowodowym oraz możliwością wypowiedzenia co do niego.

W odpowiedzi pełnomocnik spółki wniósł o umorzenie postępowania.

Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] działając na podstawie art. 73 ust. 1 pkt 1 i art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. z 2015 r. poz. 594, z późn. zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późń. zm.) – dalej "k.p.a.", w związku z art. 13 ust 1, rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/1 O/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz.U. L 331 z 18.11.2014, str. 40—40), oraz § 5 ust 1 pkt 2b i pkt 3, § 8 pkt 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 maja 2009 r. w sprawie opłat za czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowych kontroli żywności (Dz. U. z 2009 r. Nr 78, poz. 656, z późn. zm.), art. 2 § 2 i 3, art. 47 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), art. 60 pkt 7 i art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 885, z późn. zm.) oraz na podstawie sprawozdania z badań nr [...] z dnia 12 września 2016 r., ustalił A Sp. akcyjnej w siedzibą w O, opłatę w kwocie 60 zł za kwestionowane znakowanie próbki produktu pn.: "F" oznaczony: Najlepiej spożyć przed: 18.11.2017/1N oraz obciążył powyższą opłatą ww. spółkę.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że w wyniku przeprowadzonych badań laboratoryjnych stwierdzono niezgodność z przepisem prawa żywnościowego, polegającą na nieczytelności etykiety w części dot. daty minimalnej trwałości. W opinii organu stanowi to naruszenie art. 13 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1924/2006 i (WE) Nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) Nr 608/2004 (Dz.U. L 304 z 22 listopada 2011 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem Nr 1169/2011, który podaje, iż: "Bez uszczerbku dla przepisów krajowych przyjętych na mocy art. 44 ust. 2, obowiązkowe informacje na temat żywności muszą być umieszczone w widocznym miejscu w taki sposób, aby były dobrze widoczne, wyraźne czytelne oraz w stosownych przypadkach nieusuwalne. Nie mogą być w żaden sposób ukryte, zasłonięte, pomniejszone ani przerwane jakimkolwiek innym nadrukiem, ilustracjami czy innym materiałem".

W odwołaniu spółka wniosła o uchylenie w całości ww. decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego, zarzucając jej naruszenie:

- § 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i pkt 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 8 maja 2009 r. w sprawie opłat za czynności wykonywane przez organy PIS w ramach urzędowych kontroli żywności, przez obciążenie strony opłatą za czynności wykonywane przez pracowników PIS w ramach urzędowych kontroli, pomimo niewykonania czynności, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 lit. a i b ww. rozporządzenia,

- art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności żywienia oraz § 2 ust. 1 pkt 2 lit. a i b rozporządzenia MZ przez nałożenie opłaty za czynności kontrolne, chociaż w dniu 7 czerwca 2016 r. nie były podejmowane żadne czynności kontrolne

potwierdzające nieprawidłowości, za które w świetle przywołanych przepisów dopuszczalne byłoby obciążenie strony opłatami,

- art. 19, art. 20 oraz art. 21 § 1 pkt 3 k.p.a. polegające na rozstrzygnięciu niniejszej sprawy decyzją administracyjną, chociaż zgodnie z przywołanymi przepisami, w niniejszej sprawie właściwość miejscową organu administracji publicznej należało ustalić według miejsca siedziby w kraju strony, w związku z czym konieczne było przekazanie sprawy do rozpoznania i rozstrzygnięcia PIS w O.

Strona skarżąca podniosła, iż z opinii WSSE w K z dnia 12 września 2016 r. wynika jednoznacznie, że nie przeprowadzono jakiejkolwiek oceny cech organoleptycznych, ani nie pobrano do badań laboratoryjnych próbek środków spożywczych czy materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Z treści przywołanego sprawozdania wynika, że zastrzeżenia organu dotyczą jedynie sposobu prezentowania informacji umieszczonych na etykiecie, co ma naruszać przepisy Rozporządzenia Nr [...].

Zdaniem spółki nawet gdyby faktycznie stwierdzono uchybienia w powyższym zakresie, to w dalszym ciągu brak jest podstawy prawnej do obciążenia opłatami za przeprowadzone czynności kontrolne. Jak wskazała spółka z opinii Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w K wynika jednoznacznie, że nie zostały stwierdzone nieprawidłowości, nieuprawnione było obciążenie jej opłatami za wykonanie czynności na podstawie § 5 ust. 1 pkt 2 lit b i pkt 3 rozporządzenia MZ, ponieważ z ww. przepisu wynika, że dotyczy opłat za wykonanie wyłącznie czynności, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 lit. a i b rozporządzenia.

W dalszej części odwołania spółka odniosła się do naruszenia art. 19 k.p.a., oraz art. 21 ust. 1 pkt 3 k.p.a., wskazując, że sprawa powinna zostać przekazana właściwemu miejscowo PIS w O.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 30 stycznia 2017 r. znak: [...], działając na podstawie art. 12 ust. 2, pkt. 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, utrzymał ww. decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dowodach znajdujących się w aktach sprawy, tj. w: protokole kontroli sanitarnej tematycznej nr [...] z dnia 7 czerwca 2016 r. oraz w protokole pobrania próbek nr [...] dnia 7 czerwca 2016 r. zawarte są zapisy, iż próbki pobrano w ramach urzędowej kontroli oraz monitoringu - badanie w kierunku znakowania suplementów diety i analityki.

Ocena znakowania dokonana przez OL WSSE w K wykazała nietrwałość nadruku etykiety polegającą na nieczytelności etykiety w części dotyczącej daty minimalnej trwałości i numeru partii z uwagi na ścieralność nadruku przy delikatnym potarciu. W opinii organu odwoławczego strona skarżąca poprzez częściowe zastosowanie nietrwałego, łatwo ścierającego się nadruku etykiety dotyczącej daty minimalnej trwałości nie tylko naruszyła przepis prawa żywnościowego, tj. art. 13 ust. 1 rozporządzenia Nr 1169/2011, ale również w sposób nierzetelny przedstawiała konsumentom istotną, z punktu widzenia zdrowia konsumenta, informację (art. 7 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia Nr 1169/2011) właśnie z uwagi na nietrwałość nadruku dotyczącego daty minimalnej trwałości.

W świetle powyższego WIS stwierdził, iż spółka naruszyła wymagania określone w ww. przepisie prawa żywnościowego.

Ponadto organ nie podzielił stanowiska, iż nie zaszły przesłanki z art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, ponieważ w dniu 7 czerwca 2016 r. były podejmowane urzędowe czynności kontrolne potwierdzające spełnienie wymogów prawa żywnościowego w zakresie znakowania i analityki, w wyniku których stwierdzono nieprawidłowość, za którą w świetle przywołanych przepisów dopuszczalne było obciążenie strony opłatą. Zgodnie bowiem z art. 75 ust. 1 pkt 1 ww. podmioty działające na rynku spożywczym są obowiązane do pokrywania opłat za czynności kontrolne, jednak wyłącznie uwzględniających koszty związane z czynnościami wykonywanymi w ramach urzędowych kontroli żywności jeżeli w wyniku tych czynności zostaną stwierdzone przez kontrolujących niezgodności z przepisami prawa żywnościowego, w tym jeżeli zachodzi konieczność pobrania próbek żywności albo materiałów lub wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością do badań i wykonania badań laboratoryjnych w celu potwierdzenia niezgodności. Zgodnie natomiast z art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia opłatami, o których mowa w ust. 1 pkt 1 ww. art. 75, jest obciążany producent środka spożywczego lub inny podmiot działający na rynku spożywczym odpowiedzialny za towar w obrocie - w tym przypadku widniejący na etykiecie A S.A. ul. G, O.

Za niezasadny organ uznał też zarzut o właściwości miejscowej organu rozstrzygającego sprawę. Przedmiotem niniejszej sprawy jest bowiem ustalenie opłaty za podjęte czynności urzędowej kontroli w sklepie z odżywkami dla sportowców w K, który to sklep ze względu na miejsce jego położenia jest pod nadzorem sanitarnym PIS w K. Wysokość opłaty organ ustalił prawidłowo na podstawie § 5 ust. 1 pkt 2 b rozporządzenia MZ (prawidłowość oznakowania suplementów diety, środków specjalnego przeznaczenia żywieniowego i środków spożywczych wzbogacanych witaminami lub składnikami mineralnymi) oraz na podstawie § 5 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia (proste pobieranie próbek).

Reasumując organ stwierdził, że zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ww. ustawy, podmiotem zobowiązanym w świetle wskazanego przepisu, w tej sprawie była A S.A. w O. Jak bowiem wykazano w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisu prawa żywnościowego, stąd też zasadne było nałożenie opłaty przez organ, który poniósł koszty związane z czynnościami prowadzącymi do stwierdzenia ww. naruszeń i był organem właściwym w świetle art. 23 § 1 pkt 3 k.p.a.

Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła A S.A. w O zarzucając naruszenie:

- art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz § 5 ust. 1 pkt 2 lit. b i pkt 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 maja 2009 r. w sprawie opłat za czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowych kontroli żywości przez nieuchylenie decyzji nakładającej na stronę opłatę za czynności kontrolne, chociaż w dniu 7 czerwca 2016 r. nie były podejmowane żadne czynności kontrolne potwierdzające nieprawidłowości, za które w świetle przywołanych przepisów dopuszczalne byłoby obciążenie strony opłatami;

- art. 7, art. 77 § 1, art. 84 § 1 oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. przez dokonanie dowolnych ustaleń faktycznych, nieznajdujące potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, którego nie można uznać za kompletny, jakoby w dniu 7 czerwca 2016 r. były podejmowane czynności, które uzasadniałyby obciążenie strony opłatami;

- art. 19, art. 20 oraz art. 21 § 1 pkt 3 k.p.a. polegające na rozstrzygnięciu sprawy decyzją administracyjną, chociaż zgodnie z przywołanymi przepisami, w niniejszej sprawie właściwość miejscowa organu administracji publicznej należało ustalić według miejsca siedziby strony w kraju, w związku z czym do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w pierwszej instancji właściwy był Powiatowy Inspektor Sanitarny w O.

Wobec tak sformułowanych zarzutów strona skarżąca wniosła o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym oraz o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponadto spółka wniosła o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu spółka podniosła, że z opinii Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w K wynika jednoznacznie, że w wyniku czynności przeprowadzonych w ramach urzędowej kontroli nie zostały stwierdzone przez kontrolujących żadne niezgodności z przepisami prawa żywnościowego. Zarówno pobranie próbek, jak i ich ewentualne badania pozostają bez jakiegokolwiek związku z oceną samej etykiety.

W ocenie strony skarżącej, nie może ulegać zatem wątpliwości, że zaskarżona decyzja obciąża stronę kosztami które jednoznacznie potwierdziły brak niezgodności z przepisami prawa żywnościowego. Natomiast wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wątpliwości organu, dotyczące znakowania produktu, w żadnym razie nie wymagały pobierania próbki produktu ani dokonywania jej analiz.

Nadto spółka podkreśliła, że wydając zaskarżoną decyzję organ naruszył również art. 19 k.p.a. który stanowi, że organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Mając na uwadze, że zarówno siedziba strony, jak i jedyne zakłady pracy znajdują się w O, organ administracji publicznej właściwy miejscowo do prowadzenia niniejszej sprawy należało ustalić na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 k.p.a. Zatem organem administracji publicznej właściwym miejscowo i rzeczowo do wydania decyzji w pierwszej instancji był Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalanie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl natomiast art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach; stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu, tzn. czy jest on zgodny z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Jednocześnie zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sąd ten nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Warunki rozpoznania sprawy w postępowaniu uproszczonym ustawodawca określił w art. 119 p.p.s.a.

Dokonana przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że nie zawiera ona wad powodujących konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego.

Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 30 stycznia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K, którą zobowiązano A Sp. akcyjną w siedzibą w O do uiszczenia opłaty za czynności wykonane w ramach urzędowej kontroli żywności związane z poborem do badania laboratoryjnego próbki pn.: "F" i oceną prawidłowości jej znakowania - w łącznej kwocie 60 zł.

W pierwszej kolejność odnieść się należy do zarzutu skargi dotyczącego właściwości miejscowej organu wydającego decyzję w pierwszej instancji, bowiem w ocenie strony skarżącej właściwym miejscowo i rzeczowo organem był Powiatowy Inspektor Sanitarny w O, a nie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K.

Właściwość miejscowa PIS w K, do dokonania wskazanych czynności, wynikała z wydanego, m.in. na podstawie art. 15 ust. 1a ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, zarządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 września 2005 r. w sprawie nadania statutów Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w K oraz powiatowym stacjom sanitarno-epidemiologicznym położonym na obszarze województwa [...] (Dz.Urz.MZ.2005.14.68) oraz zarządzenia Wojewody z 31 grudnia 2012 r. w sprawie nadania statutów Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w K oraz powiatowym stacjom sanitarno-epidemiologicznym położonym na obszarze województwa [...]. Zauważyć przy tym należy, iż państwowy inspektor sanitarny wykonuje zadania przy pomocy podległej mu stacji sanitarno-epidemiologicznej (art. 15 ust. 1 ustawy o PIS). Z załącznika do ww. zarządzenia wynika, że jako właściwa dla obszaru - miasto K i powiat k określona została Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w K. Zatem wskazany organ, tj. PIS w K był uprawniony do przeprowadzenia kontroli w sklepie z odżywkami dla sportowców mieszczącym się w K i pobrania próbek do badań laboratoryjnych. Był też, jako konsekwencja powyższego, właściwy do wydania decyzji obciążającej określony podmiot za wykonanie czynności kontrolnych, a dokładnie: za pobranie próbek i wykonanie badań, o czym stanowi rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 8 maja 2009 r. w sprawie opłat za czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w ramach urzędowych kontroli żywności. Wskazać tu należy, że ze względu na przepisy szczególne podmiotem zobowiązanym do ponoszenia tego typu opłat nie jest kontrolowana jednostka, ale posiadający siedzibę w innym województwie podmiot odpowiedzialny z art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, tj. skarżąca spółka.

Stąd też nie można zarzucić, iż kwestionowana decyzja płatnicza zapadła z naruszeniem przepisów o właściwości miejscowej. O właściwości miejscowej decydowało w tym przypadku miejsce położenia sklepu, w którym zabezpieczono próbki poddane dalszym badaniom. Kwestionowana decyzja płatnicza jest zaś wynikiem tych czynności. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 13 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 2953/12, przepisy dotyczące właściwości organów sformułowane w k.p.a. nie podlegały na przestrzeni obowiązywania Kodeksu znaczącym zmianom. "Tymczasem od roku 1960 zmianom uległy formy i sposoby prowadzenia działalności, co powoduje, że nie zawsze możliwym będzie ustalenie właściwości miejscowej organów w oparciu o reguły wynikające z art. 21 k.p.a." NSA wskazał przy tym, iż zastosowanie wykładni literalnej w ww. art. 21 k.p.a., doprowadzić może do absurdalnych wyników. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 maja 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 111/15).

W konsekwencji powyższych rozważań, Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podzielił wywodów skargi dotyczących właściwości miejscowej i nie zgodził się ze skarżącą Spółką odnośnie tego, iż organem inspekcji sanitarnej właściwym w sprawach skarżącej jest PIS w O w sytuacji, gdy produkty dystrybuowane przez skarżącą mogą być wprowadzane do obrotu na terytorium całego kraju. W niniejszej sprawie był to K. W tym miejscu wskazać należy, że w sprawach skarżącej spółki dotyczących również nałożenia opłaty za czynności kontrolne wydane zostały przez tut. Sąd jeszcze dwa orzeczenia oddalające skargę, przy czym jedna sprawa dotyczyła kontroli przeprowadzonej w C, a druga kontroli przeprowadzonej w T.

Kolejną kwestią, do której należy się odnieść, jest zarzut dotyczący zasadności obciążenia ww. opłatą, gdyż w ocenie skarżącej spółki w wyniku czynności przeprowadzonych w ramach urzędowej kontroli nie zostały stwierdzone przez kontrolujących żadne niezgodności z przepisami prawa żywnościowego. Zarówno bowiem pobranie próbek, jak i ich ewentualne badania, pozostają bez jakiegokolwiek związku z oceną samej etykiety.

Zgodnie z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r., poz.1412) za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania (ust. 1). Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Opłat takich nie pobiera się jedynie wtedy, gdy w wyniku badań lub czynności wykonanych w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego nie stwierdzono naruszenia tych wymagań (ust. 2). Opłaty za badania laboratoryjne i inne czynności, o których mowa w ust. 1, związane z czynnościami wykonywanymi w ramach urzędowych kontroli żywności oraz materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością określają przepisy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (ust. 3a).

Wskazać należy, że w orzecznictwie przejmuje się, że zawarte w art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej sformułowanie: "badania laboratoryjne oraz inne czynności" należy traktować rozdzielnie, gdyż "inne czynności" nie muszą być wykonywane tylko w związku z badaniami laboratoryjnymi. Czynności te dotyczą szeroko rozumianego postępowania kontrolnego, obejmującego czynności pozostające w "merytorycznym związku", czyli stanowiące przejaw nadzoru sanitarnego (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2016 r., sygn. II OSK 2281/14, LEX nr 2083477). Nie jest zatem możliwe sprecyzowanie wszystkich czynności, wykonywanych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem nadzoru sanitarnego, zarówno zapobiegawczego, jak i bieżącego. Dla zastosowania tego przepisu istotne jest natomiast to, czy dane czynności służą celowi kontroli, a więc zmierzają do ustalenia okoliczności faktycznych sprawy. Wobec tego organ, prowadząc postępowanie kontrolne, może dokonywać dowolnych czynności kontrolnych, pod warunkiem, że służyć one będą realizacji celu postępowania kontrolnego i będą mieścić się w zakresie upoważnienia oraz postanowienia o wszczęciu postępowania. Czynnością kontrolną może być w zasadzie wszystko, co nie jest sprzeczne z prawem. Z podanych wyżej przyczyn ustawodawca, określając w art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej czynności, za jakie pobierane są opłaty, posłużył się pojęciem "inne czynności". Jak słusznie zauważył NSA w wyroku z 18 stycznia 2017 r. sygn. akt II OSK 1071/15 "na podstawie art. 36 ust. 1 u.p.i.s. można pobierać opłaty za "inne czynności", które nie są badaniami laboratoryjnymi". I tak np. opłaty pobierane za "inne czynności", wykonywane w związku ze sprawowaniem zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, mogą obejmować również koszty postępowania administracyjnego, rozumiane, jako wydatki poniesione przez organy, związane z wydaniem postanowienia, czy też decyzji administracyjnej (np. wyrok NSA z 4 kwietnia 2008 r., sygn. II OSK 366/07).

W świetle z kolei art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. z 2015 r., poz. 594 ze zm.) podmioty działające na rynku spożywczym podlegające urzędowym kontrolom organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej są obowiązane do pokrywania opłat uwzględniających koszty związane z czynnościami wykonywanymi w ramach urzędowych kontroli żywności m.in. jeżeli w wyniku tych czynności zostaną stwierdzone przez kontrolujących niezgodności z przepisami prawa żywnościowego, w tym jeżeli zachodzi konieczność pobrania próbek żywności albo materiałów lub wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością do badań i wykonania badań laboratoryjnych w celu potwierdzenia niezgodności (pkt 1). Opłatami, o których mowa w ust. 1, jest obciążany producent środka spożywczego lub inny podmiot działający na rynku spożywczym odpowiedzialny za towar w obrocie (ust. 2). Opłaty nakładane są przede wszystkim w przypadku wykrycia niezgodności. Ustawodawca w żaden sposób nie odniósł się do charakteru wykrytej niezgodności, co pozwala uznać, iż wykrycie jakiejkolwiek niezgodności z przepisami prawa żywnościowego stanowi podstawę do nałożenia opłaty.

Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, że ze znajdującego się w aktach sprawy sprawozdania z badań nr [...] z dnia 12 września 2016 r., bezsprzecznie wynika, że nadruk na etykiecie dotyczącej daty minimalnej trwałości i numeru partii jest nietrwały, a przy delikatnym potarciu ściera się. Zatem słusznym było twierdzenie organu, że skarżąca spółka poprzez częściowe zastosowanie nietrwałego, łatwo ścierającego się nadruku etykiety dotyczącej daty minimalnej trwałości nie tylko naruszyła przepis prawa żywnościowego, tj. art. 13 ust. 1 rozporządzenia Nr 1169/2011, ale również w sposób nierzetelny przedstawiała konsumentom istotną, z punktu widzenia zdrowia konsumenta, informację (art. 7 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia Nr 1169/2011) właśnie z uwagi na nietrwałość nadruku dotyczącego daty minimalnej trwałości.

Wskazać bowiem należy, że to producent środka spożywczego określa datę minimalnej trwałości na podstawie badań przechowalniczych, dlatego też produkt, którego ważność podana na opakowaniu upłynęła nie powinien być spożywany. W związku z tym niezbędne jest, aby konsument mógł na podstawie informacji dotyczącej daty minimalnej trwałości podanej na opakowaniu, przestrzegać zaleceń producenta i spożyć produkt przed deklarowanym przez niego terminem gwarantującym bezpieczeństwo i jakość zdrowotną zakupionego produktu. Stąd też niezwykle istotne jest, aby informacja dotycząca daty minimalnej trwałości pozostawała czytelna nie tylko w momencie zakupu ale w całym okresie użytkowania przez konsumenta.

Organy prawidłowo uznały zatem, że do urzędowych kontroli organów PIS należy również kontrolowanie w ramach prawidłowości znakowania dopuszczonego do sprzedaży suplementu diety i w konsekwencji zasadnie na podstawie art. 75 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, obciążyły stronę skarżącą ww. opłatą.

Reasumując, skoro Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że nie zostały dostrzeżone takie naruszenia przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak sentencji wyroku.