Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1289/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6279 Inne o symbolu podstawowym  627
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: 1  par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 3  par. 2 pkt. 1, art. 134  par. 1,art. 145  par. 1 i  par. 3, art. 135, art. 200, art. 205  par. 1  par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 23, art. 459 ust. 1 i 2, art. 462 ust. 1-2 i ust 5
journal: Dz.U. 2013 poz 1650
law: Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 104  par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 16 listopada 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.) Sędzia WSA Anita Wielopolska Protokolant st. sek. sąd. Paweł Konopelski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2016 roku sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa T. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na decyzję Komendanta Głównego Staży Granicznej z dnia [...] marca 2016 roku, nr [...] w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. oddala skargę w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Komendanta Głównego Straży Granicznej na rzecz Przedsiębiorstwa T. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. kwotę 5.217 zł (pięć tysięcy dwieście siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: Sądu) decyzją z dnia [...] marca 2016 roku Komendant Główny Straży Granicznej (dalej Komendant) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego w zw. z art. 462 ust. 6 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z dnia [...] listopada 2015r. w sprawie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...].

Stan sprawy przedstawia się w sposób następujący:

W dniu 15 września 2015r. przeprowadzono kontrolę na granicy Rzeczypospolitej Polskiej autobusu marki [...] o nr rej. [...] relacji [...] - [...] (PL) należącego do przewoźnika Przedsiębiorstwo [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...], wykonującego regularny przewóz osób w międzynarodowym transporcie drogowym. Do odprawy granicznej w drogowym przejściu granicznym w [...] na kierunek wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zgłosiła się podróżująca ww. autokarem obywatelka [...] R. S. Do kontroli granicznej okazała paszport nr i seria [...] wydany przez władze [...] w dniu 31 sierpnia 2012r. ważny do dnia 31 sierpnia 2022r., kartę pobytu nr [...], wydaną przez władze [...], której ważność upłynęła w dniu 31 sierpnia 2015r. oraz dokument o nazwie [...], wydany przez władze [...], ważny do dnia 6 października 2015r.

Z uwagi na fakt, iż okazana do kontroli [...] karta pobytu, utraciła swą ważność, a dokument o nazwie [...] wydany do celów powrotu na terytorium [...] nie był zamieszczony w publikowanym wykazie dokumentów pobytowych, o którym mowa w art. 2 ust. 15 ropzorzadzenia (WE) nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. ustanowiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodek graniczny Schengen) i nie uprawniał do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie art. 28 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] decyzją z dnia [...] września 2015r. odmówił R. S. wjazdu na terytorium RP.

Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] w dniu [...] września 2015r., wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika Przedsiębiorstwo [...] spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...], wykonującego regularny przewóz osób w międzynarodowym transporcie drogowym, ze względu na przywiezienie www dniu, autokarem relacji [...] - [...] (Polska), do granicy Rzeczypospolitej Polskiej, obywatelki [...] R. S., która w dniu podróży, tj. 15.09.2015r. nie posiadała wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego ją do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

R. S. została przesłuchana w dniu 15 września 2015r. W trakcie przesłuchania zeznała, że jechała do [...], aby stamtąd samolotem udać się do [...] gdzie ma prawo pobytu. Na pytanie, na podstawie jakiego dokumentu pobytowego chce przekroczyć granicę Rzeczypospolitej Polskiej, cudzoziemka odpowiedziała: "Ja mam czasowo już nieważną [...] kartę pobytu. Posiadam jednak również [...] dokument [...], który został mi wydany w zastępstwie karty pobytu. Musiałam pilnie wyjechać na [...] i nie mogłam czekać do momentu, aż w [...] zostanie mi wydana karta pobytu więc uzyskałam w ww. dokument". Cudzoziemka oświadczyła również, iż nie wiedziała, że dokument [...], na podstawie którego chciała przekroczyć granicę Rzeczypospolitej Polskiej, nie został ujęty przez stronę [...] jako dokument pobytowy, który uprawniałby do przekraczania zewnętrznej granicy państw obszaru Schengen. Na pytanie dotyczące sprawdzenia przez osobę upoważnioną przez przewoźnika czy posiadała ważny paszport, ważną wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu do Polski, R. S. odpowiedziała: "Tak zrobił to kierowca. On popatrzył na moją kartę pobytu i nic nie mówił." Zapytana, dlaczego przedstawiła kierowcy nieważną już kartę pobytu, oświadczyła: "bo nie wiedziałam, czy on będzie chciał mnie wziąć do Polski na [...]. Miałam nadzieję, że on nie zobaczy daty ważności karty pobytu".

W dniu 15 września 2015r. przeprowadzono również dowód z przesłuchania w charakterze świadka W. S. - kierowcy autobusu, którym podróżowała cudzoziemka. Świadek zeznał, iż był kierowcą autobusu marki [...] o nr rej. [...] i podróżował nim na trasie [...] - [...]. Zapytany, dla jakiej firmy przewozowej pracuje jako kierowca i dla jakiego przewoźnika wykonywał przewóz osób w dniu 15 września 2015r. w ramach regularnych przewozów osób w międzynarodowym transporcie drogowym, odpowiedział, iż pracuje dla przewoźnika Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...]. Oświadczył, że jako kierowca był odpowiedzialny za dokonywanie kontroli dokumentów przewożonych pasażerów. Zapytany, czy dokonywał sprawdzeń dokumentów posiadanych przez pasażerów, oświadczył: "Tak. Wszystkim pasażerom autobusu sprawdziłem ważność posiadanych przez nich paszportów, wiz i innych dokumentów na podstawie których mogli wjechać do Polski". Zapytany, czy wiedział, że przewożona przez niego R. S. nie posiada ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu, na podstawie którego mogłaby wjechać i przebywać na terytorium RP, zeznał: "Nie wiedziałem o tym. Wymieniona pasażerka mojego autobusu przedstawiła mi [...] kartę pobytu o numerze [...] i byłem przekonany, że jest to dokument uprawniający panią S. do wjazdu i pobytu na terytorium państw Schengen. Ja wziąłem do ręki ten dokument, zobaczyłem, że to [...] dokument pobytowy i przez moje problemy ze wzrokiem nie dojrzałem daty ważności, która jest napisana bardzo małą czcionką (...)." Na pytanie, czy obywatelka [...], R. S. przedstawiła do kontroli, oprócz karty pobytu, również [...] dokument [...], odpowiedział: "Nie, nie pokazała mi tego dokumentu. Tylko i wyłącznie sama kartę pobytu." Nadto, świadek oświadczył, iż wie o obowiązku wynikającym z art. 459 ust. 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach, tj. o konieczności podjęcia działań dla upewnienia się, że cudzoziemiec, który zamierza wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument podróży uprawniający do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium.

Pismem z dnia 3 listopada 2015r. Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] poinformował przewoźnika Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] o zakończeniu gromadzenia materiału dowodowego, a także o prawie do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia co do zebranych materiałów i dowodów przed wydaniem decyzji. Na powyższe organ wyznaczył stronie 7- dniowy termin liczony od dnia otrzymania informacji. W wyznaczonym terminie Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] nie skorzystała z przysługującego jej uprawnienia do zapoznania się z materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia co do zebranych materiałów i dowodów przed wydaniem decyzji.

Decyzją z dnia [...] listopada 2015r. Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] nałożył na przewoźnika - Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] karę administracyjną w wysokości 3000 euro, której wysokość po przeliczeniu jej równowartości na złote według średniego kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w dniu wydania decyzji wynosi 12.732,30 zł.

W dniu 10 grudnia 2015r. Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] wniosła odwołanie od decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z dnia [...] listopada 2015r.

Pismem z dnia 18 stycznia 2016r. Komendant Główny Staży Granicznej poinformował Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] o zakończeniu postępowania administracyjnego w sprawie odwołania od decyzji z dnia [...] listopada 2015r. w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika oraz o przysługującej w świetle art. 10 § 1 k.p.a. możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów przed wydaniem decyzji. Przewoźnik nie skorzystał z powyższej możliwości w wyznaczonym terminie.

Po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] - Komendant Główny Straży Granicznej decyzją z dnia [...] marca 2016r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego w zw. z art. 462 ust. 6 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z dnia [...] listopada 2015r. W uzasadnieniu decyzji Komendant Główny Straży Granicznej wskazał, że R. S. nie przynależy do kategorii osób określonych w art. 5 ust. 4 kodeksu granicznego Schengen. Ponadto przedstawiony przez cudzoziemkę podczas kontroli granicznej dokument zatytułowany [...], wydany przez władze [...], ważny w dacie przekraczania granicy Rzeczypospolitej Polskiej nie powinien być uznany przez organ I instancji za dokument uprawniający R. S. do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, albowiem dokument ten nie jest zamieszczony w publikowanym wykazie dokumentów pobytowych, o którym mowa w art. 2 ust. 15 rozporządzenia (WE) nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen) (z dnia 26 czerwca 2015 r. - 2015/C 210/06), a tym samym nie uprawniał on cudzoziemki do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podróżny i przewoźnik zobowiązani byli do posiadania wiedzy na temat dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium państw obszaru Schengen, a co za tym idzie śledzenia ustawodawstwa Unii Europejskiej. R. S. nie spełniała warunków wjazdu na terytorium Polski, określonych w art. 23 ustawy o cudzoziemcach oraz art. 5 ust. 1 kodeksu granicznego Schengen. Posiadane przez cudzoziemkę dokumenty, zarówno [...] karta pobytu, jak też dokument [...], na podstawie których zamierzała przekroczyć granicę państwową na kierunku wjazdowym do Polski bezsprzecznie nie uprawniały do wjazdu na to terytorium w dniu 15 września 2015r.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła spółka Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: skarżąca) zarzucając:

1) naruszenie przepisu prawa materialnego, a to art. 462 ust. 1 w zw. z art. 23 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach z dnia 12 grudnia 2013r. poprzez błędne jego zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, iż Przedsiębiorstwo [...] sp. z o. o. dokonała przewozu do granicy Rzeczpospolitej Polskiej cudzoziemca (obywatelki [...] R. S.) nieposiadającego ważnego dokumentu podróży, który uprawniałby do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, które to zezwolenie było wymagane;

2) naruszenie przepisu prawa materialnego, a to art. 462 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 459 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, poprzez niewłaściwą wykładnię i błędne zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, iż zatrudniony przez skarżącą kierowca autokaru S. S. nie dochował należytej staranności podczas kontroli dokumentów uprawniających do wjazdu na teren Rzeczpospolitej Polskiej i tym samym przyjęcie, że w sprawie nie zachodziła negatywna przesłanka nałożenia na przewoźnika kary administracyjnej;

3) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 oraz art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez nieprzeprowadzenie uzupełniającego przesłuchania kierowcy – S. S., będącego pracownikiem skarżącej, na okoliczność udzielonych mu przez obywatelkę [...] informacji dotyczących posiadanych przez nią dokumentów oraz nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania przedstawiciela skarżącej;

4) nieuwzględnienie przy wykładni przepisów ustawy o cudzoziemcach z dnia 12 grudnia 2013r. postanowień dyrektywy Rady 2001/51/WE z dnia 28 czerwca 2001r. uzupełniającej postanowienia art. 26 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985r., a także Rozporządzenia (WE) nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen), podczas gdy unormowania znajdujące się w polskim porządku prawnym winny być stosowane zgodne z brzmieniem przepisów prawa unijnego;

5) naruszenie prawa procesowego, a to art. 11 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stronie postępowania zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] marca 2016r., jak również poprzedzającej ją decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z dnia [...] listopada 2015r. oraz umorzenie postępowania administracyjnego, a to na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a. i o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości przewidzianej przez normy prawem przewidziane.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2016 r., poz. 718) – dalej w skrócie: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uwzględnił skargę. W konsekwencji uznał, że decyzja Komendanta Głównego Straży Granicznej z [...] marca 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z [...] listopada 2015 r. narusza prawo w stopniu kwalifikującym ją do wyeliminowania z obrotu prawnego.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej z [...] marca 2016 r. w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na skarżącą spółkę jako przewoźnika za przywiezienie w dniu 15 września 2015 r. drogą lądową do granicy Rzeczypospolitej Polskiej obywatelki [...], R. S. nieposiadającej ważnego tytułu pobytowego uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, Sąd doszedł do przekonania, że wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasadne okazały się bowiem zarzut dotyczące wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego regulujących postępowanie wyjaśniające w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Przechodząc do kontroli legalności zaskarżonej obecnie decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej z [...] marca 2016 r. należy wskazać, że do określenia warunków przekraczania granicy zewnętrznej Schengen w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajduje art. 5 ust. 1 lit. b rozporządzenia (WE) Nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen) (Dz.U.UE.L.2006.105.1 ze zm.), zgodnie z którym w przypadku planowanego pobytu na terytorium państw członkowskich nieprzekraczającego 90 dni w każdym okresie 180-dniowym, co oznacza wzięcie pod uwagę okresu 180-dniowego poprzedzającego każdy z dni pobytu, warunkiem wjazdu obywatela państw trzeciego jest posiadanie ważnej wizy, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 539/2001 z dnia 15 marca 2001r. wymieniającym państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu, chyba że posiadają ważny dokument pobytowy lub ważną wizę długoterminową.

Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 obywatelom państw trzecich, którzy nie spełniają wszystkich warunków ustanowionych w ust. 1, jednakże posiadają dokument pobytowy lub wizę długoterminową, zezwala się na wjazd na terytorium innych państw członkowskich w celu tranzytu, tak aby mogli oni dotrzeć na terytorium państwa członkowskiego, które wydało dokument pobytowy lub wizę długoterminową, chyba że ich nazwiska znajdują się w krajowym wykazie wpisów państwa członkowskiego, którego granice zewnętrzne usiłują przekroczyć, a wpisowi towarzyszy instrukcja odmowy wjazdu lub tranzytu, o czym stanowi art. 5 ust. 4 lit. a kodeksu granicznego Schengen.

Zgodnie z art. 2 pkt 15 kodeksu granicznego Schengen "dokument pobytowy" oznacza:

1) wszystkie dokumenty pobytowe wydane przez państwa członkowskie zgodnie z jednolitym wzorem określonym w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1030/2002 z dnia 13 czerwca 2002r. ustanawiającym jednolity wzór dokumentów pobytowych dla obywateli państw trzecich oraz karty pobytowe wydane zgodnie z dyrektywą 2004/38/WE;

2) wszystkie inne dokumenty wydane przez państwo członkowskie obywatelom państw trzecich uprawniające do pobytu na jego terytorium, które zostały zgłoszone, a następnie opublikowane zgodnie z art. 34, z wyjątkiem dokumentów tymczasowych ważnych do momentu rozpatrzenia pierwszego wniosku o wydanie dokumentu pobytowego, o którym mowa w lit. a), lub wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz wiz wydanych przez państwo członkowskie zgodnie z jednolitym wzorem określonym w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1683/95 z dnia 29 maja 1995r. ustanawiającym jednolity formularz wizowy.

W myśl art. 34 ust. 1 lit. a i ust. 2 kodeksu granicznego Schengen Państwa Członkowskie zgłaszają Komisji wykaz dokumentów pobytowych, oddzielnie dla dokumentów objętych zakresem art. 2 pkt 15 lit. a) oraz dokumentów objętych zakresem art. 2 pkt 15 lit. b), wraz z wzorem dokumentów pobytowych objętych zakresem art. 2 pkt 15 lit. b). Karty pobytowe wydane zgodnie z dyrektywą 2004/38/WE oznacza się specjalnie jako takie, a w odniesieniu do kart pobytowych wydanych w postaci nieodpowiadającej jednolitemu formatowi, który jest określony w rozporządzeniu (WE) nr 1030/2002, zgłasza się wzory tych dokumentów, a Komisja udostępnia Państwom Członkowskim i opinii publicznej informacje przekazane zgodnie z ust. 1 poprzez publikację w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, seria C, i za pomocą innych właściwych środków.

Komisja Europejska uaktualnia wykaz dokumentów pobytowych, o których mowa w art. 2 pkt 15 rozporządzenia (WE) nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen). Wykaz ten obejmuje dwie kategorie dokumentów pobytowych:

• dokumenty pobytowe wydawane przez państwa członkowskie zgodnie z jednolitym wzorem określonym w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1030/2002 z dnia 13 czerwca 2002 r. ustanawiającym jednolity wzór dokumentów pobytowych dla obywateli państw trzecich (dalej zwane "dokumentami pobytowymi wydawanymi zgodnie z jednolitym wzorem"), które znajdują się w pkt 1 wykazu;

• wszystkie inne dokumenty wydawane obywatelom państw trzecich upoważniające do pobytu w państwie członkowskim lub do ponownego wjazdu na jego terytorium, z wyjątkiem dokumentów pobytowych zezwalających na pobyt czasowy, do momentu rozpatrzenia pierwszego wniosku o dokument pobytowy lub wniosku o azyl (dalej zwane "wszystkimi pozostałymi dokumentami wydawanymi obywatelom państw trzecich równoważnymi z dokumentami pobytowymi"), które znajdują się w punkcie 2 wykazu.

Zgodnie z aktualizacją wykazu dokumentów pobytowych, o których mowa w art. 2 ust. 15 rozporządzenia (WE) nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen) (Dz.U. C 247 z 13.10.2006, s. 1, Dz.U. C 153 z 6.7.2007, s. 5; Dz.U. C 192 z 18.8.2007, s. 11; Dz.U. C 271 z 14.11.2007, s. 14; Dz.U. C 57 z 1.3.2008, s. 31; Dz.U. C 134 z 31.5.2008, s. 14; Dz.U. C 207 z 14.8.2008, s. 12; Dz.U. C 331 z 21.12.2008, s. 13; Dz.U. C 3 z 8.1.2009, s. 5; Dz.U. C 64 z 19.3.2009, s. 15; Dz.U. C 198 z 22.8.2009, s. 9; Dz.U. C 239 z 6.10.2009, s. 2; Dz.U. C 298 z 8.12.2009, s. 15; Dz.U. C 308 z 18.12.2009, s. 20; Dz.U. C 35 z 12.2.2010, s. 5; Dz.U. C 82 z 30.3.2010, s. 26; Dz.U. C 103 z 22.4.2010, s. 8; Dz.U. C 108 z 7.4.2011, s. 6; Dz.U. C 157, 27.5.2011, s. 5; Dz.U. C 201, 8.7.2011, s. 1; Dz.U. C 216, 22.7.2011, s. 26; Dz.U. C 283, 27.9.2011, s. 7; Dz.U. C 199, 7.7.2012, s. 5; Dz.U. C 214, 20.7.2012, s. 7; Dz.U. C 298, 4.10.2012, s. 4; Dz.U. C 51, 22.2.2013, s. 6; Dz.U. C 75, 14.3.2013, s. 8) (2014/C 77/04, Dz.U.UE.C.2014.77.4), obowiązującym w dacie 15 września 2015r. [...], zastępując informacje opublikowane w Dz. U. C 3 z 08.1.2009r., zgłosiła że obywatelom państw trzecich wydaje dokumenty pobytowe wydawane zgodnie z jednolitym wzorem – [...] (Dokument pobytowy wydawany obywatelom państw trzecich) oraz pozostałe dokumenty wydawane obywatelom państw trzecich równoważne z dokumentami pobytowymi – [...] Karta dla obcokrajowców zgodna z systemem wspólnotowym (wydawana krewnym obywateli Unii Europejskiej) przy czym karty nowego typu były wydawane od dnia 17 maja 2010r., w związku z tym karty starego typu znajdują się w obiegu do dnia, w którym upływa ich data ważności; [...] (Dokument tożsamości dla cudzoziemca "student") przy czym karty nowego typu są wydawane od dnia 17 maja 2010r., w związku z tym karty starego typu znajdują się w obiegu do dnia, w którym upływa ich data ważności; [...] (Lista uczestników wycieczki szkolnej na terenie Unii Europejskiej) oraz karty akredytacyjne wydane przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych.

W tym miejscu należy wskazać, że skonsolidowana wersja wykazu dokumentów pobytowych zawarta w aktualizacji wykazu dokumentów pobytowych zgodnie z art. 2 pkt 15 rozporządzenia (WE) nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen) (2011/C 201/01, Dz.U.UE.C.2011.201.1) wśród pozostałych dokumentów wydawanych obywatelom państw trzecich równoważnych z dokumentami pobytowymi przez [...] wymienia [...] (Zezwolenie na powrót).

Zasady przekraczania granicy Rzeczypospolitej Polskiej zostały opisane w Dziale III ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach (Dz. U. 2013 poz.1650 ze zm.). Art. 23 ustawy o cudzoziemcach stanowi, że cudzoziemiec, który przekracza granicę, jest obowiązany posiadać:

• ważny dokument podróży;

• ważną wizę lub inny ważny dokument uprawniający go do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i do pobytu na tym terytorium, jeżeli są wymagane;

• zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane w przypadku przejazdu tranzytem.

Zgodnie zatem z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2016 poz. 23 ze zm.) – dalej k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizacji wyrażonej w tym przepisie zasady prawdy obiektywnej służy przepis art. 77 § 1 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega zaś na takim ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych w sprawie dowodów z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Przy czym zaprezentowany tok rozumowania przy rozpatrzeniu musi cechować spójność, logika i brak wewnętrznej sprzeczności. Dopiero bowiem jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego sprawy stwarza podstawę do wyrażenia stanowiska, które nie przekracza granic zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 80 k.p.a. stanowiącego, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Załatwiając sprawę administracyjną organ wydaje decyzję administracyjną (art. 104 § 1 k.p.a.). Podstawą do wydania takiej decyzji jest uprzednio przeprowadzone postępowanie wyjaśniające, którego przebieg oraz wnioski winny znaleźć się w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu decyzji administracyjnej.

W rozpatrywanej sprawie bezspornym jest, że w dniu 15 września 2015r. cudzoziemka podczas próby wjazdu z terytorium [...] na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przedstawiła podczas kontroli granicznej nieważną kartę pobytu oraz ważny paszport i ważny dokument o nazwie [...] wydany przez władze [...], który tracił swoją ważność dopiero w dniu 6 października 2015r., a zatem po czasie, w którym miała miejsce kontrola graniczna na przejściu granicznym w [...]. Z treści wydanego cudzoziemce pozwolenia na powrót [...] wynika, że R. S. zostało przyznane pozwolenie na pobyt – [...]. Organy administracji publicznej nie wyjaśniły jednak czy ważny dokument [...] upoważniał cudzoziemkę do przekroczenia granicy Rzeczypospolitej Polskiej, a tym samym granicy strefy Schengen. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy ograniczył się do lakonicznego stwierdzenia, że wskazany dokument nie jest zamieszczony w publikowanym wykazie dokumentów, o którym mowa w art. 2 ust. 15 rozporządzenia (WE) nr 562/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. ustanawiającego wspólnotowy kodeks zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks granicznych Schengen). Brak dokładnego wyjaśnienia stanu prawnego sprawy, w tym w szczególności ewentualnego uprawnienia cudzoziemki do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie ważnego dokumentu wystawionego przez [...] pozwala stwierdzić, że organ odwoławczy w przedmiotowej sprawie nie rozpatrzył całego dostępnego materiału dowodowego. Istotną dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy jest również okoliczność ewentualnego spełnienia przez cudzoziemkę przesłanek wskazanych w art. 5 ust. 4 lit. a kodeksu granicznego Schengen. Organ powinien zatem wyjaśnić motywy, jakimi kierował się uznając, że cudzoziemka nie należy do żadnej kategorii osób wymienionych w 5 ust. 4 lit. a kodeksu granicznego Schengen, w tym w szczególności ustalić, czy ważny dokument [...] nie upoważniał cudzoziemki do wjazdu na terytorium państwa członkowskiego w celu tranzytu, tak aby mogła dotrzeć do terytorium [...], która wydała ww. dokument. Organ nie może bowiem ignorować funkcjonowania w obrocie prawnym ważnych dokumentów wydanych przez państwo członkowskie Unii Europejskiej. Dopiero w przypadku stwierdzenia, że dokument posiadany przez cudzoziemkę nie uprawiał jej do przekroczenia granicy strefy Schengen, a tym samym granicy Rzeczypospolitej Polskiej organ odwoławczy oceni czy przewoźnik wywiązał się z ciążącego na nim na mocy art. 459 ust. 1 i ust. 2 obowiązku zapewnienia, żeby cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miał ważny dokument podróży uprawniający go do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający go do wjazdu na to terytorium i pobytu na nim, zezwolenie na wjazd do innego państwa lub zezwolenie na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane, a w konsekwencji czy zostały spełnione przesłanki do nałożenia na skarżącego administracyjnej kary pieniężnej w trybie art. 462 ust. 1, ust, 2, ust 4 i ust. 5 ustawy o cudzoziemcach.

Reasumując, w toku postępowania administracyjnego organ nie wyjaśnił, czy posiadany przez cudzoziemkę dokument uprawiał ją do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz do przekroczenia granicy obszaru Schengen, co pozwala stwierdzić, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia przepisów regulujących postępowanie wyjaśniające w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a zatem należało ją uchylić stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego o uchylenie decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z dnia [...] listopada 2015r. w oparciu o regulacje art. 135 p.p.s.a. Z treści art. 135 p.p.s.a. wynika, że warunkiem zastosowania trybu określonego w tym przepisie jest niezbędność takiego rozstrzygnięcia do końcowego załatwienia sprawy. Spełnienie przesłanki "niezbędności" następuje jedynie wówczas, gdy bez zastosowania trybu określonego w komentowanym przepisie załatwienie sprawy byłoby "niemożliwe lub co najmniej utrudnione". Na obecnym etapie postępowania, z uwagi na brak szczegółowego wyjaśnienia przez organ odwoławczy motywów prawnych, jakimi kierował się wydając zaskarżoną decyzję, Sąd nie mógł jednoznacznie stwierdzić, że decyzja poprzedzająca wydanie zaskarżonego aktu narusza przepisy prawa materialnego lub procesowego.

Wniosek o umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a. również nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem okoliczności przedmiotowej sprawy nie wskazują aby w sprawie brak było prawnych możliwości do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty.

O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.