Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 699/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Sobocha - Holc Sędzia NSA Piotr Pietrasz (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. T. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 czerwca 2018 r. sygn. akt IV SA/Wa 2636/17 w sprawie ze skargi M.T. K. na postanowienie Generalnego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 28 grudnia 2016 r. nr DKR-420.1-14-4/16/kw w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 czerwca 2018 r., sygn. akt IV SA/Wa 2636/17 oddalił skargę M. T. K. na postanowienie Generalnego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 28 grudnia 2016 r. nr DKR-420.1-14-4/16/kw w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia kary pieniężnej.

W skardze kasacyjnej M. T. K. zaskarżył powyższy wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj:

- art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez błędne stwierdzenie, że w toku postępowania administracyjnego nie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy tj. właściwe zastosowano art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.) jako podstawę odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie umorzenia kary pieniężnej nałożonej na skarżącego decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 28 marca 2011 r. co w konsekwencji doprowadziło do niezastosowania odpowiednich przepisów k.p.a. i odpowiednio przepisów działu III Ordynacji podatkowej w oparciu o istnienie domniemania podlegania nieopodatkowanych należności publicznych tym przepisom,

- art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez naruszenie art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. mającego polegać na niewyjaśnieniu istotnych okoliczności sprawy oraz że mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji nieuwzględnienie skargi podczas gdy przeprowadzone w sprawie ustalenia faktyczne były wystarczające od wszczęcia postępowania w przedmiocie umorzenia kary pieniężnej.

Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs⁴ ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.).

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Analiza akt sprawy wskazuje, że nie zachodzi żadna z przesłanek wskazanych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego mogą zatem dotyczyć jedynie naruszeń przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej.

Przystępując do rozważań na tle podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia należało wspomnieć, że według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu pierwszej instancji.

Zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: - naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.); - naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została oparta na art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Przed przystąpieniem do oceny trafności zarzutów kasacyjnych, ze względu na sposób ich sformułowania, konieczne jest przypomnienie, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę związany jest podstawami skargi kasacyjnej. To wnoszący skargę kasacyjną określa granice kontroli orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Zauważyć należy, że artykuł 176 p.p.s.a. reguluje elementy składowe skargi kasacyjnej, a zgodnie z § 1 pkt 2 tego przepisu jej obligatoryjnym elementem jest przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Przez przytoczenie podstawy kasacyjnej należy rozumieć podanie konkretnego przepisu (konkretnej jednostki redakcyjnej określonego aktu prawnego), który zdaniem strony został naruszony przez sąd pierwszej instancji (vide postanowienia NSA z 8 marca 2004 r., sygn. akt FSK 41/04; z 1 września 2004 r., sygn. akt FSK 161/04; z 24 maja 2005 r., sygn. akt FSK 2302/04). Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej winno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych.

Dodać należy, że o skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania formułowanych w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie decyduje zaś każde im uchybienie, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa na gruncie przywołanego przepisu, rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy.

W konsekwencji odnosząc się do pierwszego z zarzutów należy dojść do wniosku o jego niezasadności. Otóż w skardze kasacyjnej naruszenie art. 61a § k.p.a. poprzez jego zastosowanie powiązano z niezastosowaniem odpowiednich przepisów k.p.a. i odpowiednio przepisów działu III Ordynacji podatkowej. Zaznaczyć jednak należy, że w petitum skargi kasacyjnej jak też w jej uzasadnieniu nie wskazano, o jakie konkretnie przepisy tu chodzi. Autor skargi kasacyjnej wbrew postanowieniom art. 176 p.p.s.a. nie przedstawił zarzutów dostatecznie skonkretyzowanych, co pozwoliłoby Naczelnemu Sądowi na kontrolę zaskarżonego wyroku. Nie jest natomiast rzeczą Naczelnego Sadu Administracyjnego domyślanie się, o jakie konkretnie przepisy k.p.a. oraz Ordynacji podatkowej chodziło w tej sprawie. W konsekwencji niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c) w związku z art. 151 p.p.s.a. Przepisy te mają charakter wynikowy, co oznacza, że uznanie zasadności zarzutów odnoszących się do nich jest warunkowane stwierdzeniem naruszenia prawa, w tym przypadku procesowego, co nie miało miejsca.

Nie są zasadne zarzuty zawarte w punkcie 2 petitum skargi kasacyjnej. Otóż naruszenie wskazanych przepisów postępowania administracyjnego nawet jednym słowem nie zostało uzasadnione przez autora skargi kasacyjnej. Brak takiego uzasadnienia, ze względu na postanowienia art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a., uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie weryfikacji zaskarżonego orzeczenia w zakresie oceny przez Sąd I instancji zastosowania przez organy administracyjne przepisów regulujących przebieg postępowania dowodowego w postępowaniu administracyjnym.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.