Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 50/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 31zo ust. 8, art. 31zq ust. 7
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 17 kwietnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Zbigniew Kruszewski Sędzia WSA Mirella Ławniczak Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Agnieszka Raczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2024 roku sprawy ze skargi P. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. z dnia 4 grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od lipca do września 2020 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 28 czerwca 2023 r. sygn. akt III SA/Po 135/23 tutejszy Sąd wskutek skargi P. W. uchylił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w [...] z 5 stycznia 2023 r. odmawiającą skarżącemu prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres VII-IX 2020 r. W wyroku tym Sąd wyjaśnił, iż istotną okolicznością jest to, że prawomocnym wyrokiem z 24 czerwca 2022 r. sygn. akt III SA/Po 26/22 tutejszy Sąd uchylił decyzję ZUS z 21 stycznia 2021 r. i poprzedzającą ją decyzję z 3 listopada 2020 r. Rozstrzygnięcie Zakładu, które jest aktualnie przedmiotem kontroli wydano zatem w następstwie ponownego rozpatrzenia sprawy w sytuacji, gdy wcześniej Sąd stwierdził naruszenie przez organ art. 9, art. 10 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 79a § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Sąd wytknął organowi, że w aktach zabrakło udokumentowania czynności podejmowanych przez organ w celu ustalenia i potwierdzenia daty rozpoczęcia działalności gospodarczej przez skarżącego. Wobec tego organ przedwcześnie uznał, że skarżący nie jest podmiotem mogącym ubiegać się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek, gdyż zawarte w uzasadnieniu decyzji twierdzenia nie pozwalają na jednoznaczne formułowanie tez końcowych w sprawie. Zakład powinien w szczególności uzupełnić materiał dowodowy, aby w sposób prawidłowy oprzeć na nim rozstrzygnięcie w sprawie. Sąd ponownie rozpoznając sprawę wskazał, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a. organ administracyjny, jak również Sąd w składzie aktualnie orzekającym był związany wydanym w sprawie prawomocnym wyrokiem tut. Sądu w wyżej przedstawionym zakresie. W tak kształtujących się granicach sprawy Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd wyjaśnił, że materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia był art. 31zo ust. 8 ustawy o COVID. Wskazał, że o ile zasadniczo rodzaj i kwalifikacja przeważającej działalności prowadzonej przez skarżącego nie budziły wątpliwości Sądu, to kwestia ustalenia i potwierdzenia daty rozpoczęcia działalności gospodarczej nie została należycie wyjaśniona. Zastrzeżenia co do prawidłowości działania Zakładu wiążą się już z samą realizacją obowiązków procesowych po zwrocie akt przez Sąd. Zakład zawiadomił stronę o "wznowieniu postępowania w sprawie (...) wniosku z 20 października 2020 r. o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od lipca 2020 r. do września 2020 r.". Było to błędne i o tyle mylące, że sugeruje zachodzenie podstaw do wznowienia postępowania administracyjnego, a nie ponowienia postępowania "w związku z wyrokiem Sądu w Poznaniu z dnia 24 czerwca 2022 r. Co oczywiste, w wyniku wydania ww. wyroku należało ponownie przeprowadzić postępowanie w sprawie, a nie je wznawiać. Organ w kolejnym piśmie zawiadomił stronę o "zakończeniu postępowania dotyczącego wznowienia postępowania dotyczącego wniosku o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek". Zawiadomienia te były kierowane na adres M. K. jako osoby reprezentującej P. W., mimo że w aktach organ nie utrwalił faktu udzielenia pełnomocnictwa. Również decyzja z 5 stycznia 2023 r. została w ten sposób doręczona stronie, choć wcześniejszą decyzję z 21 stycznia 2021 r. skierowano bezpośrednio do strony. Sąd wskazał, iż wprawdzie skoro finalnie skarżący korzystając z pomocy fachowego pełnomocnika i terminowo zaskarżając decyzję z 5 stycznia 2023 r., nie zwrócił na te kwestie uwagi, to takie działanie organu nie mogło w tym kontekście być uznane za bezwzględnie godzące w uprawnienia procesowe strony, jednakże wskazuje na zaistniałe po wydaniu wyroku nieprawidłowości w działaniu organu. Pisma kierowane do strony nie powinny bowiem budzić wątpliwości ani co do sposobu reprezentacji strony, ani też co do trybu, w jakim proceduje organ, gdyż nie stanowi to należytej realizacji zasad legalności i praworządności (art. 6 i art. 7 k.p.a.), zasady wzbudzania zaufania stron do organów administracji (art. 8 § 1 k.p.a.) i zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.).

Dalej Sąd wskazał, że uwzględniając stanowisko pełnomocnika strony i brak zakwestionowania prawidłowości doręczeń poczynionych w sprawie, należałoby zgodzić się z organem, że skarżący był informowany o kolejnych etapach postępowania, a także o ustalonych okolicznościach i warunkach uzyskania pomocy, o której mowa w art. 31zo ust. 8 ustawy o COVID, jak i miał zapewniony czynny udział w postępowaniu. Niemniej, skoro kierowane do niego pisma sugerowały zastosowanie przez organ innego, bo nadzwyczajnego trybu postępowania w sprawie, ostatecznie zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7 i art. 9 k.p.a. okazały się zasadne. Przede wszystkim Sąd uznał za aktualny pierwotny wniosek Sądu co do naruszenia przez organ przepisów art. 11, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. W aktach administracyjnych sprawy wciąż brakuje udokumentowania czynności podejmowanych przez organ w celu ustalenia i potwierdzenia daty rozpoczęcia działalności gospodarczej przez P. W.. Nie zmienia takiego wniosku fakt, że organ wskazał w decyzji źródła informacji, na jakich oparł ustalenia faktyczne w sprawie. Tożsame okoliczności były już przedmiotem oceny we wcześniejszym wyroku i takie działania organu nie uznano za należyte wypełnienie obowiązków procesowych. Wcześniej wyrokując Sąd dysponował bowiem wnioskiem z 20.10.2020 r., w którym jako datę utworzenia podmiotu wskazano 25.11.2019 r., jak i stanowiskiem organu, opierającym się na danych z bazy REGON GUS oraz CEIDG, że wnioskodawca prowadzi działalność od 25.11.2019 r. Zdaniem Sądu było to niewystraczające dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, skoro w aktach zabrakło odpowiedniego udokumentowania czynności dowodowych.. W konsekwencji organ obowiązany był, zgodnie z wytycznymi Sądu, uzupełnić materiał dowodowy, aby w sposób prawidłowy oprzeć na nim rozstrzygnięcie. To zaś, pomimo ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie, nie miało miejsca. Wobec tego Sąd stwierdził, że Zakład nie wypełnił wskazań co do dalszego postępowania zawartych w wyroku z 24 czerwca 2022 r., naruszając dyspozycję art. 153 P.p.s.a. I tym razem organ przedwcześnie uznał, że skarżący nie jest podmiotem mogącym ubiegać się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek. Twierdzenia uzasadnienia decyzji nadal nie pozwalają na formułowanie takich tez. Z uzasadnienia decyzji nie wynika, by podjęto czynności dowodowe w tym zakresie, jak i by dokonano oceny prawnej, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Organ poprzestał na powieleniu stanowiska z decyzji z 21 stycznia 2021 r., że w wyniku analizy danych zawartych w bazie REGON GUS oraz w CEIDG ustalono, że skarżący rozpoczął prowadzenie działalności od 25.11.2019 r., a 20.10.2020 r. złożył wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek dla płatników w określonych branżach (RDZ-8B) za okres VII-IX 2020 r., zatem warunek obniżenia przychodu w VII 2020 r. o 75% w stosunku do przychodu osiągniętego w VII 2019 r. jest niespełniony. Reasumując, z uwagi na naruszenie art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 9 i art. 11 oraz art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 153 P.p.s.a., Sąd stwierdził, że miało miejsce naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nakazał, by przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ uwzględnił powyższe rozważania i zastrzeżeń co do sposobu przeprowadzenia postępowania, w tym zgromadzenia dowodów potwierdzających stan faktyczny sprawy. Organ zadba o odpowiednie wyjaśnienie i udokumentowanie faktu reprezentacji skarżącego w postępowaniu administracyjnym, po czym skieruje do strony prawidłowe zawiadomienie o ponownym przeprowadzeniu postępowania (tj. o jego ponowieniu, a nie wznowieniu na podstawie art. 145 k.p.a.), uprzedzając o okolicznościach faktycznych i prawnych, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Przede wszystkim jednak przeprowadzi postępowanie dowodowe w zakresie jednoznacznego ustalenia i potwierdzenia daty rozpoczęcia działalności gospodarczej przez P. W. i udokumentuje jego wyniki w aktach sprawy. Wtedy finalnie przedstawi ustalenia i ocenę prawną wszystkich okoliczności sprawy, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia. Będzie też miał na uwadze te zarzuty skargi dotyczące prawa materialnego, do których odniesienie się przez Sąd było przedwczesne.

Ponownie rozpoznając sprawę, w wyniku przeprowadzonego postępowania, ZUS II Oddział w P. decyzją z 4 grudnia 2023 r. (nr jak w sentencji), na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacjami kryzysowymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095, dalej: ustawa COVID-19) w związku z art. 83a ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1230 ze zm., dalej: u.s.u.s.), odmówił P. W. prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od lipca do września 2020 r.

Uzasadniając decyzję, po przypomnieniu przebiegu dotychczasowego postępowania, organ wskazał, że ze złożonego 20 października 2020 r. wniosku wynika, że skarżący zwrócił się o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek jako płatnik składek prowadzący na dzień złożenia wniosku działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 jako rodzaj przeważającej działalności 8230Z działalność związana z organizacją targów, wystaw i kongresów. Zgodnie z art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19 prawo do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek przysługuje płatnikowi za okres od lipca do września 2020, jeżeli przychód z działalności określonej na dzień złożenia wniosku w pierwszym miesiącu, za który składany jest wniosek był niższy o co najmniej 75% w stosunku do przychodu tego samego miesiąca roku 2019. Zakład wskazał, że w wyniku analizy danych zawartych w bazie REGON GUS oraz CEIDG ustalono, że skarżący rozpoczął prowadzenie działalności od 25 listopada 2019 r. W dniu 20 października 2020 r. złożył wniosek o zwolnienie z opłacania należności z tytułu składek dla płatników w określonych branżach (RDZ-B) za okres od lipca do września 2020 r., a zatem warunek obniżenia przychodu w miesiącu lipcu 2020 r. o 75% w stosunku do przychodu osiągniętego w lipcu 2019 r. jest niespełniony. Ponadto z dokumentów zaewidencjonowanych na skarżącego jako płatnika składek wynika, że 9 grudnia 2019 r. skarżący dokonał wpłaty w wys. 342,32 zł. W dniu 24 sierpnia 2020 r. skarżący złożył dokument rozliczeniowy ZUS DRA za miesiąc 11/2019 wskazując kwotę należnej składki na ubezpieczenie zdrowotne do zapłaty w wys. 342,32 zł. Wskazuje to, że rozpoczął on działalność od 25 listopada 2019 r. Nie ma zatem możliwości ustalenia obniżenia przychodów, a rezultacie nie przysługuje skarżącemu prawo do przedmiotowego zwolnienia.

P. W. wnosząc do tutejszego Sądu skargę na powyższą decyzję ZUS II Oddział w P. zarzucił organowi naruszenie:

- art. 9 K.p.a. poprzez brak szczegółowego wyjaśnienia warunków pozytywnego rozpoznania wniosku, ograniczając się jedynie do wydania decyzji odmownej,

- art. 7 w zw. z art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia dokładnego stanu faktycznego, zebrania wyczerpującego materiału dowodowego w szczególności poprzez brak dokładnego wyjaśnienia okoliczności związanych z rozpoczęciem działalności gospodarczej przez skarżącego 25 listopada 2019 r., ograniczając się do analizy danych REGON i CEIDG,

- art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19 oraz art. 2 i art. 32 Konstytucji RP poprzez błędne stwierdzenie, że skarżącemu nie przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacenia należnych składek, podczas gdy stanowisko organu pomija cel i przeznaczenie przyznawanej pomocy, błędnie interpretując w tym zakresie działania ustawodawcy, jak i narusza zasadę równości, zakazu dyskryminacji oraz zasadę równego wsparcia dla wszystkich przedsiębiorców, dokonując zawężającej wykładni językowej, pomijając wykładnię systemową i funkcjonalną.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania.

W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skargę jako niezasadną należało oddalić.

W pierwszej kolejności wymaga zwrócenia uwagi, iż w niniejszej sprawie tak organ wydając zaskarżoną decyzję, jak i aktualnie orzekający Sąd mocą art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2022 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej: p.p.s.a., związane były oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażoną w wyroku tutejszego Sądu z 28 czerwca 2023 r. sygn. akt III SA/Po 135/23. Wyrokiem tym Sąd uchylając uprzednio wydaną w sprawie przez ZUS decyzję z 5 stycznia 2023 r. o odmowie przyznania skarżącemu prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od lipca do września 2020 r. uwzględnił stanowisko wcześniej wyrażone przezeń w wyroku z 24 czerwca 2022 r. sygn. akt III SA/Po 26/22 i przyjął, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Owo naruszenie polegało przede wszystkim na naruszeniu art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieudokumentowanie odpowiednie w aktach sprawy czynności podejmowanych przez organ w celu ustalenia i potwierdzenia daty rozpoczęcia działalności gospodarczej przez P. W.. Sąd uznał, że oceny tej nie zmienia fakt, że organ wskazał w decyzji źródła informacji, na jakich oparł ustalenia faktyczne w sprawie. Dodał, że tożsame okoliczności były już przedmiotem oceny w poprzednim wyroku i takie działanie organu nie zostało uznane za należyte wypełnienie obowiązków procesowych. Wcześniej wyrokując Sąd dysponował bowiem wnioskiem strony z 20 października 2020 r., w którym jako datę utworzenia podmiotu wskazano 25 listopada 2019 r., jak i stanowiskiem organu, opierającym się na danych z bazy REGON GUS oraz CEIDG, że wnioskodawca prowadzi działalność od 25 listopada 2019 r. Już wówczas Sąd uznał, że było to niewystraczające dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, skoro w aktach administracyjnych zabrakło odpowiedniego udokumentowania czynności dowodowych. W konsekwencji organ obowiązany był uzupełnić materiał dowodowy, aby w sposób prawidłowy oprzeć na nim swoje rozstrzygnięcie.

Aktualnie rozpoznając sprawę organ uzupełnił akta administracyjne o wyciąg z bazy REGON GUS, z którego wynika, że skarżący rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej (data wpisu do REGON) od 25 listopada 2019 r. Z kolei z dołączonego do akt administracyjnych wyciągu z bazy CEIDG wynika, jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a czego skarżący nie kwestionuje, że na dzień rozpoczęcia przez skarżącego działalności gospodarczej rodzajem przeważającej dzielności wg kodu PKD była działalność oznaczona kodem 8230.Z – działalność związana z organizacją targów, wystaw i kongresów. Organ włączył do akt sprawy również informację z systemu informatycznego ZUS o wpłacie dokonanej na rachunek indywidualny płatnika składek dokonany przez P. W. w dniu 9 grudnia 2019 r. na kwotę 342,32 zł oraz deklarację rozliczeniową ZUS DRA, z której wynika, że skarżący pierwszym okresem składkowym był dla niego listopad 2019, za który kwota należnych składek do zapłaty na rzecz ZUS wynosiła właśnie owe 342,32 zł. Organ o zebranych dowodach zawiadomił pełnomocnika strony pismem z 6 listopada 2023 r. Wprawdzie uczynił to, jak w uprzednio prowadzonym postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w zw. z art. 83a ust. 2 u.s.u.s. sugerując, że prowadzi postępowanie wznowieniowe, to zważywszy, że następnie wydał zaskarżoną decyzję na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy COVID-19, stwierdzić należy, że naruszenie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Organ nie pozostawił bowiem wątpliwości o wydaniu rozstrzygnięcia (ponownego, na skutek uchylenia uprzedniej decyzji) w zwykłym postępowaniu administracyjnym.

Co równie istotne, ZUS przed wydaniem zaskarżonej decyzji na podstawie art. 10 § 1 K.p.a. umożliwił stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów oraz materiałów i zgłoszonych żądań. Z prawa tego strona, prawidłowo zawiadomiona na ręce jej pełnomocnika, nie skorzystała.

Przechodząc do meritum sprawy, tj. oceny prawidłowości odmówienia skarżącemu prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek za okres od lipca do września 2020 r. stwierdzić należy, że Zakład dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19. Ów przepis określał, że na wniosek płatnika składek prowadzącego, na dzień złożenia wniosku o zwolnienie z opłacania składek, działalność gospodarczą oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] albo świadczącego usługi na rzecz muzeów w rozumieniu ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach (Dz. U. z 2020 r. poz. 902), oznaczone kodem [...], [...], [...], [...], [...], albo prowadzącego muzeum w rozumieniu ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach niebędące instytucją kultury, o zakończonym procesie organizacji muzeum i wpisanym do wykazu muzeów, o którym mowa w art. 5b ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 lipca 2020 r. do dnia 30 września 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w pierwszym miesiącu kalendarzowym, za który składany jest wniosek o zwolnienie z opłacania tych składek był niższy co najmniej o 75% w stosunku do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu kalendarzowym w 2019 r.

Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela stanowisko zaprezentowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 kwietnia 2023 r. sygn. akt I GSK 1639/21 (publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), a odnoszące się do analogicznego przepisu art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19. W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na potrzebę wzięcia pod uwagę celu ustawodawcy, jaki przyświecał ustanowieniu ww. przepisu, a mianowicie wsparcie finansowe branż, które ucierpiały z powodu ograniczeń wywołanych przez COVID-19. Zauważył, że "pomocą COVID" nie zostali objęci wszyscy przedsiębiorcy, a tylko ci, których PKD przeważającej działalności został enumeratywnie wymieniony. Wskazał, iż zgodnie z art. 31zo ust. 10 ustawy COVID-19 przedsiębiorcę "zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek (...) jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r.

W tym miejscu Sąd pragnie wskazać, że analogicznie brzmi przepis art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19, określając, że zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek (...) jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w pierwszy miesiącu kalendarzowym, za który składany jest wniosek o zwolnienie z opłacania należności, był niższy co najmniej o 75% w stosunku do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu kalendarzowym 2019 r.

NSA wskazał, że błędna jest wykładnia, jakoby racjonalnie działający prawodawca miał kilkukrotnie w jednym zdaniu powtarzać te same określenia, dla określonego rozumienia przepisów. Zacytowany przepis nie budzi wątpliwości w świetle celów regulacji COVID, że porównanie przychodów winno być dokonane w zakresie rodzaju przeważającej działalności wskazanej w tym przepisie. Pamiętać należy, że prawo do zwolnienia z obowiązku opłacenia składki jest ulgą. Nie można jej zatem interpretować rozszerzająco. Powodowałoby wytworzenie się sytuacji, w której z przepisów ustanowionych dla określonej grupy przedsiębiorców będą mogli skorzystać również przedsiębiorcy, dla których ustawodawca nie przewidział zwolnienia z opłacania składek. Skoro bowiem celem zaprojektowanego systemu pomocy było i jest udzielanie pomocy przedsiębiorcom z branż najbardziej poszkodowanych, to nie sposób zgodzić się z twierdzeniem, że krąg tych podmiotów ulega rozszerzeniu o przedsiębiorców, którzy w roku porównywalnym wykonywali działalność z jakimkolwiek kodem PKD. W zamyśle prawodawcy, to właśnie przedsiębiorcy z określonych branż najbardziej ucierpieli w związku z ograniczeniami wywołanymi przez COVID, a zatem to przychody z tych właśnie określonych działalności mogą być porównane jako wykazujące spadek minimum o 40% (uw. Sądu: na podstawie art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19 – 75%) w porównaniu z przychodami z tych działalności sprzed pandemii i wywołanych tym stanem ograniczeń. Sąd ten podsumował swój wywód stwierdzając, że wykładnia językowa i posłużenie się przez ustawę sformułowaniem "z tej działalności" wskazuje na wyłączną interpretację działalności ściśle sklasyfikowanej w ramach jednego kodu działalności przeważającej prowadzonej przez płatnika.

Odnosząc powyższe do okoliczności i stanu prawnego niniejszej sprawy Sąd jest zdania, że organ zasadnie przyjął, że na podstawie art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19 nie ma możliwości przyznania skarżącemu prawa do zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za okres VII-IX 2020 r. w sytuacji, gdy skarżący wniosek w sprawie złożył 20 października 2020 r., a działalność gospodarczą o kwalifikowanym przeważającym kodzie PKD (8230.Z) rozpoczął dopiero 25 listopada 2019 r. Trwający krócej niż rok okres prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej pod ww. kodem PKD (co udokumentował organ) powoduje, że skarżący nie znalazł się w grupie przedsiębiorców uznanych przez ustawodawcę na mocy ww. przepisu za przedsiębiorców, którym znacząco obniżyły się przychody z uwagi na trwającą pandemię COVID-19. Ustawodawca przepisem art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19 wyraźnie objął pomocą jedynie przedsiębiorców, których przychody z pierwszego miesiąca kalendarzowego, za który składany jest wniosek, był niższy co najmniej o 75% w stosunku do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu kalendarzowym w 2019 r. Skoro zatem skarżący rozpoczął, co jest bezsporne, działalność gospodarczą o przeważającym profilu o kodzie PKD 8230.Z w dniu 25 listopada 2019 r., a wniosek o przyznanie prawa do zwolnienia z należności z tytułu składek za okres VII-IX 2020 r. złożył 20 października 2020 r., prawidłowo ZUS na podstawie art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19 odmówił wsparcia.

W związku z powyższym, zarówno z powodu wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego inspirowanego uprzednim wyrokiem Sądu, jak i na prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego (art. 31zo ust. 8 w zw. z art. 31zq ust. 7 ustawy COVID-19) Sąd aktualnie oceniający legalność zaskarżonej decyzji nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi.

Odnosząc się do zarzutów skargi naruszenia przez organ przepisów postępowania Sąd wskazuje, że organ wykonując wytyczne Sądu zebrał niezbędne dowody, a przed wydaniem decyzji umożliwił stronie wypowiedzenie się co do zebranych w sprawie materiałów, informując tak o ich treści, jak i o przewidywanym rozstrzygnięciu sprawy. Mimo to skarżący dowodów organu nie zakwestionował i nie przedstawił własnych.

W kontekście wyżej prezentowanych rozważań Sądu odnośnie wykładni normy określonej w art. 31zo ust. 8 ustawy CODI-19 i powołanego orzecznictwa NSA za chybiony należy uznać zarzut skargi naruszenia tegoż przepisu oraz art. 2 i art. 32 Konstytucji RP. Sąd nie stwierdza, by zawarta w art. 31zo ust. 8 ustawy COVID-19 norma uprawniająca jedynie przedsiębiorców określonych ściśle branż i to tylko tych, których przychody z pierwszego miesiąca kalendarzowego, za który składany jest wniosek, uległy obniżeniu co najmniej o 75% w stosunku do przychodu uzyskanego w tym samym miesiącu kalendarzowym w 2019 r., naruszał zasadę równości, zasadę dyskryminacji i zasadę równego prawa do wsparcia dla wszystkich przedsiębiorców. Zamiarem ustawodawcy było bowiem objęcie wsparciem tylko tych przedsiębiorców, którzy działali przed pandemią COVID-19, a których branże ucierpiały na skutek stanu nią wywołanego.

W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.