Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1492/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-11-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 110, art. 141, art. 145, art. 151, art. 182, art. 183, art. 184, art. 189
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 107, art. 145
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: par. 13, par. 18, par. 60
journal: Dz.U. 2019 poz 1065
law: Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
article: art. 5, art. 34, art. 35
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 kwietnia 2022 r. sygn. akt II SA/Ol 916/21 w sprawie ze skarg J.P., U.K. i I. W. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 16 września 2021 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, wyrokiem z 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 916/21, oddalił skargi J. P., U. K. i I. W. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 16 września 2021 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Zaskarżoną decyzją Wojewoda Warmińsko-Mazurski, działając w trybie autokontroli, na podstawie art. 64c § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), uchylił własną decyzję kasacyjną z 23 sierpnia 2021 r. i utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia 14 maja 2021 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym i usługami w parterze budynku wraz z rozbiórką kolidującego odcinka sieci kanalizacji deszczowej i słupa energetycznego, w sąsiedztwie ul. [...] w [...], na dz. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], obr. [...].

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że decyzją z 23 sierpnia 2021 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na stwierdzoną niezgodność projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie szerokości elewacji frontowej. Wojewoda stwierdził wówczas, że projektowany budynek mieszkalny wielorodzinny z garażem podziemnym i usługami w parterze budynku został zaprojektowany w taki sposób, że szerokość jego elewacji frontowej (przyjmując od strony ul. [...]) wynosi 46,0 m, zaś decyzja o warunkach zabudowy dopuszcza szerokość elewacji frontowej w przedziale od 19,38 m do 29,06 m. W wyniku ponownej analizy treści decyzji o warunkach zabudowy organ odwoławczy stwierdził, że zostało w niej jednoznacznie ustalone, iż szerokość elewacji frontowej jest tam gdzie jest główny wjazd na działkę, czyli od ul. [...]. W związku z tym organ II instancji uwzględnił sprzeciw i utrzymał w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę. Wyjaśnił, że planowana inwestycja oraz projekt budowlany są zgodne z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy. Podniósł, że ostateczna decyzja Prezydenta [...] Nr [...] z dnia 21 listopada 2018 r. o warunkach zabudowy wiąże organ administracji architektoniczno-budowlanej, pomimo podnoszonych przez odwołujących zarzutów, że została wydana z naruszeniem prawa. W aktach sprawy brak jest dokumentu potwierdzającego wycofanie jej z obrotu prawnego. Organ II instancji wskazał, że planowane przedsięwzięcie zalicza się do podstawowego przeznaczenia jako zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna z usługami w parterze budynku. Zaprojektowany budynek mieszkalny wielorodzinny z garażem podziemnym i usługami w parterze budynku nie przekracza ustalonej nieprzekraczalnej linii zabudowy od strony ul. [...]. Spełnione są wskaźniki udziału powierzchni zabudowy 0,53% (Pz/Pt < 0,56). Zaprojektowany budynek jest siedmiokondygnacyjny o wysokości 19,5 m z dachem płaskim. W ramach działki zaprojektowano 33 miejsca postojowe (7 miejsc postojowych z uwagi na powierzchnię usługową, 26 miejsc postojowych z uwagi na ilość lokali mieszkalnych.). W projekcie przewidziano, że 8 miejsc postojowych, spośród miejsc postojowych dla lokali mieszkalnych, będzie przeznaczonych do korzystania ogólnodostępnego, rotacyjnie (30 % miejsc postojowych dla lokali mieszkalnych) - 6 miejsc postojowych w garażu podziemnym nr 01, 02, 03, 04, 06, 07 oraz 2 na terenie inwestycji. Projektowana szerokość elewacji frontowej budynku wynosi 19,76 m. Obsługa komunikacyjna zagwarantowana jest z ul. [...] pośrednio przez dz. nr [...], obr. [...]. Organ II instancji wyjaśnił, że projekt zagospodarowania terenu przedmiotowej budowy odpowiada wymaganiom określonym w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.). Reasumując organ odwoławczy uznał, że inwestor spełnił wszystkie wymagania warunkujące udzielenie pozwolenia na budowę. Projekt budowlany spełnia wymagania rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2018 r poz. 1935). Projekt budowlany jest kompletny. Do dokumentacji załączono: prawomocną decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia 21 listopada 2018 r. o warunkach zabudowy, opinię geologiczną określającą warunki gruntowo-wodne, dokumentację geologiczno-inżynierską, uzgodnienie przez [...] wniosku w zakresie odstępstwa od warunków ustawy o transporcie kolejowym, postanowienie Prezydenta [...] z dnia 9 maja 2019 r. udzielające odstępstwa od warunków ustawy o transporcie kolejowym, pismo Zarządu Dróg, Zieleni i Transportu w [...] z dnia 2 kwietnia 2019 r. w przedmiocie uzgodnienia projektu drogowego, decyzję Zarządu Dróg, Zieleni i Transportu w [...] z dnia 28 marca 2019 r. zezwalającą na lokalizację w pasie drogowym: ul. [...] - dz. nr [...], [...], [...], obr. [...], m. [...] przyłączy: wodociągowego, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej oraz studni kanalizacji deszczowej, warunki Prezydenta [...] z dnia 25 lutego 2019 r. dotyczące odprowadzenia wód opadowych, pismo [...] S.A. z dnia 13 maja 2019 r. uzgadniające dokumentację usunięcia kolizji linii napowietrznej nN, warunki [...] Sp. z o.o. w [...] nr [...] z dnia 11 sierpnia 2020 r. przyłączenia węzła cieplnego do sieci ciepłowniczej miasta [...], warunki [...] Sp. z o.o. w [...] z dnia 6 sierpnia 2020 r. podłączenia do sieci wod.-kan. Podniesiono, że zastosowane rozwiązania zostały zaprojektowane i sprawdzone przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, aktualne na dzień ich opracowania, złożono oświadczenia, o których mowa w art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego dotyczące sporządzenia projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez odwołujących się, organ II instancji wskazał, że realizacja inwestycji nie ograniczy możliwości obsługi komunikacyjnej z ul. [...], która zagwarantowana jest zarówno inwestorowi jak i stronom postępowania poprzez dz. nr [...] obr. [...]. Przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne nie zwiększy uciążliwości hałasu, natomiast kumulacja hałasu pochodzącego z innych źródeł jak ruch uliczny, samochodowy, kolejowy, bliskość nowego przystanku kolejowego [...] [...] nie jest przesłanką do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Za rozwiązania konstrukcyjne budynku i sposobu jego posadowienia pełną odpowiedzialność biorą osoby sprawujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie - projektanci. Podkreślono, że dokumentacja budowlana uwzględnia bliskość linii kolejowej oraz złożone warunki gruntowe.

Organ odwoławczy podniósł, że strony postępowania nie mogą kreować zamierzenia inwestycyjnego domagając się zagwarantowania im: miejsc postojowych, trzepaka, śmietnika, placu zabaw służących obsłudze mieszkańców i użytkowników budynku przy ul. [...] [...], [...], [...] i [...], a znajdujących się na terenie działki inwestycyjnej, co do której nie posiadają tytułu prawnego ani ustanowionej służebności. Załączone przez odwołujących dokumenty wydane w toku postępowania zakończonego decyzją Prezydenta [...] Nr [...]z dnia 7 sierpnia 2009 r. o pozwoleniu na budowę budynku handlowo-usługowo-mieszkalnego z podziemnym garażem na dz. nr [...] obr. [...] oraz niezbędnym zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] [...] w [...] na dz. nr [...], [...], [...], [...], obr. [...] nie stanowią dokumentów uzasadniających nabycie praw do obecnego terenu inwestycji.

Skargi na powyższą decyzję wnieśli J. P. i M. P. oraz U. K. i I. W.. Postanowieniem z 29 listopada 2021 r. Sąd odrzucił skargę M. P. z powodu nieuiszczenia wymaganego wpisu.

J. P. zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: art. 54 § 3 p.p.s.a.; art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego; art. 105 § 1 k.p.a.; art. 123 § 1 k.p.a. w zw. z art. 101 § 3 k.p.a. oraz 141 k.p.a.; art. 142 k.p.a.; art. 10 § 1 k.p.a.; art. 78 § 1 i 2 k.p.a.; art. 107 § 3 k.p.a.; art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) Prawa budowlanego; art. 5 ust. 1 pkt 4 i 4a Prawa budowlanego; art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowalnego.

U. K. zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: art. 65 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; art. 34 ust. 4 ustawy Prawo budowlane; art. 36 ust. 1 ustawy Prawo budowlane; art. 107 § 3 k.p.a.; § 18 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

I. W. podniosła wobec zaskarżonej decyzji takie same zarzuty jak U. K., dodatkowo zarzucając naruszenie art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane przez pominięcie jej jako strony postępowania.

W odpowiedzi na skargi organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w sperawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, w uzasadnieniu przywołanego na wstępie wyroku oddalającego skargi stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Sąd wskazał, że w rozpoznawanej sprawie organy uznały za strony postępowania: Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] [...] oraz właścicieli lokali budynku wielorodzinnego położonego przy ul. [...] [...] i [...]. Zarówno Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] [...] oraz [...]nie zostały uznane za strony postępowania. Organy orzekające nie wyjaśniły jakie względy przemawiały za uznaniem za strony postępowania indywidualnie wyszczególnionych mieszkańców. Prawidłowo zdaniem Sądu skarżący podnosi, że jako strony postępowania należało dopuścić przede wszystkim wspólnoty mieszkaniowe, a na indywidualny wniosek ewentualnie właścicieli poszczególnych lokali, po rozważeniu ich interesu prawnego, odrębnego od tego, który ma wspólnota. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że wspólnota mieszkaniowa jest uprawniona do reprezentowania na zewnątrz wszystkich właścicieli lokali stanowiących odrębny przedmiot własności. Dopuszczenie jednak do udziału w postępowaniu, w miejsce wymienionych wspólnot mieszkaniowych, właścicieli wyodrębnionych lokali, w ocenie Sądu nie stanowi automatycznie przesłanki do uchylenia decyzji. Brak udziału strony stanowi podstawę do ewentualnego wznowienia postępowania, ale tylko na wniosek strony, której okoliczność taka dotyczy (art. 145 § 1 pkt 4, art. 147 k.p.a.). W związku z tym nie ma podstaw do wznowienia postępowania, jeżeli z zarzutem pozbawienia udziału w postępowaniu występuje inny podmiot. Niezasadnie też skarżący J. P. zarzuca, że pozbawiono udziału w postępowaniu osoby, które w toku postępowania nabyły lokale od Gminy [...]. Bezspornym jest, że organ II instancji dopuścił wymienione osoby do udziału w postępowaniu. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania, wyrażoną w art. 15 k.p.a. organ odwoławczy rozpatruje sprawę na nowo w jej całokształcie. Zatem udział stron w postępowaniu odwoławczym nie jest niczym ograniczony. Na tym etapie strony także mogą zapoznawać się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, składać wnioski dowodowe i wyjaśnienia. Tym samym, brak udziału stron postępowania w postępowaniu przed organem I instancji może być konwalidowany przez dopuszczenie do udziału na etapie postępowania odwoławczego. Ewentualne nieprawidłowości w tym zakresie może zgłaszać, co podkreślić jeszcze raz należy, tylko podmiot legitymowany, kwestionujący swój udział w postępowaniu lub jego brak. Sąd wskazał, że organ II instancji jest uprawniony do samodzielnej oceny czy danemu podmiotowi przysługuje przymiot strony. Ponieważ skarżącym J. P. i U. K. przyznano na etapie postępowania administracyjnego status strony, a zaskarżona decyzja wydana została m.in. na skutek wniesionych przez nich odwołań, to mieli oni prawo do zaskarżenia spornego pozwolenia na budowę. Natomiast wobec I. W. organ odwoławczy wydał odrębną decyzję z dnia 20 sierpnia 2021 r., nr [...], umarzającą postępowanie odwoławcze z jej wniosku. Organ II instancji w decyzji tej wyraźnie wskazał, że I. W. nie przysługuje status strony w przedmiotowym postępowaniu. Stanowisko to zweryfikował Sąd oddalając skargę I. W. na tę decyzję, wyrokiem z 22 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 919/21. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stanowisko powyższe podzielił. Wskazał, że z akt sprawy wynika, że I. W. jest właścicielem lokalu w budynku przy ul. [...]. W postępowaniu dopuszczono do udziału wspólnotę tego budynku. Skarżąca nie wykazała natomiast odrębnego interesu prawnego, który pozwalałby na przyznanie jej statusy strony, niezależnie od wspólnoty budynku.

Dalej Sąd wskazał, iż bezpodstawnie J. P. domaga się wydania odrębnych postanowień w przedmiocie: 1. umorzenia postępowania wobec podmiotu, który utracił status strony w toku postępowania administracyjnego, 2. umorzenia postępowania w przedmiocie cofniętego wniosku o zawieszenie postępowania, 3. w przedmiocie wniosków dowodowych. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w ogóle nie przewidują obowiązku rozstrzygania takich kwestii w jakiejkolwiek formie procesowej. Ponadto żądane postanowienia nie miałyby żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia, ich treść nie wpływałaby w najmniejszym stopniu na ocenę uprawnień inwestora, a ich zaskarżanie służyłoby tylko przedłużaniu postępowania i opóźnianiu realizacji inwestycji. Sąd podkreślił, że na podstawie art. 101 § 3 k.p.a. zażalenie przysługuje tylko na postanowienia wstrzymujące bieg postępowania, tj. zawieszające postępowanie albo odmawiające podjęcia zawieszonego postępowania. Na zasadzie art. 75 § 1 k.p.a. organ orzekający ma obowiązek dopuścić jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. w uzasadnieniu decyzji organ ma obowiązek wskazać na jakich oparł się dowodach i którym odmówił mocy dowodowej. W związku z tym nie ma potrzeby wydawania postanowienia w przedmiocie dopuszczenia powoływanych przez strony dowodów.

Sąd podkreślił, że w niniejszej sprawie skarżący przekonywali w toku postępowania administracyjnego i w skargach do Sądu, że zaskarżone pozwolenia na budowę pozbawia ich dotychczasowego zagospodarowania terenu sąsiadującego z nieruchomościami gruntowymi należącymi do wspólnot mieszkaniowych, zrealizowanego przeszło 10 lat temu, na podstawie porozumienia z Gminą [...], w wyniku którego Gmina [...] udzieliła zgody na dzierżawę gruntu Gminy [...] oznaczonego numerem ew. [...]obręb [...] w celu zagospodarowania działki [...]obręb [...]elementami małej architektury - śmietnik, trzepak, plac zabaw, wykonanie parkingu oraz dróg wewnętrznych jako elementów dla wspólnej obsługi budynków mieszkalnych przy ul. [...] [...], [...], [...] i nowoprojektowanego budynku handlowo-usługowo-mieszkalnego przy ul. [...] [...]. W wyniku zbycia tej działki przez Gminę [...] prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przeszło na nabywcę. Natomiast o możliwość zmiany dotychczasowego sposobu zagospodarowania wskazanego terenu rozstrzygnięto wiążąco na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z 2018 r. Ustawodawca wyodrębnił etapy inwestycyjne, w ramach których można podnosić zarzuty właściwe danemu etapowi. W postępowaniu o wydanie pozwolenie na budowę organ architektoniczno-budowlany jest związany decyzją ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Stanowi o tym wprost art. 55 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W związku z tym, zdaniem Sądu, na etapie wydawania pozwolenia na budowę nie można już podważać dokonanych decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu ustaleń. To na etapie wydawania decyzji o warunkach zabudowy właściwy organ bada uwarunkowania faktyczne i prawne terenu, analizuje spełnienie tzw. zasady dobrego sąsiedztwa, ocenia dopuszczalność powstania nowej zabudowy i jej funkcjonowanie z dotychczasową zabudową. Wydając decyzję o pozwoleniu na budowę, w której zatwierdza się projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany, organy administracji architektoniczno-budowlanej jedynie oceniają zgodność przyjętych rozwiązań projektowych z decyzją o warunkach zabudowy. W rozpoznawanej sprawie nie mógł więc w ocenie Sądu mieć zastosowania w ogóle art. 65 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i skarżąca U. K. niezasadnie zarzuca jego naruszenie. Sąd wskazał, że z urzędu jest mu wiadomym, że taki sam zarzut skarżąca podnosiła we wznowionym postępowaniu w sprawie warunków zabudowy. Wyrokiem z dnia 15 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 785/21, Sąd oddalił skargi U. K. i I. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 16 lipca 2021 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] o odmowie uchylenia decyzji z dnia 21 listopada 2018 r. ustalającej warunki zabudowy dla niniejszej inwestycji. W uzasadnieniu wskazanego wyroku Sąd wyjaśnił, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest zgodna z prawem. W związku z tym decyzja o warunkach zabudowy pozostaje w obrocie prawnym i organy orzekające były nią związane, co zasadnie podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W decyzji o warunkach zabudowy określone zostały warunki obsługi nieruchomości objętej wnioskiem w zakresie komunikacji – z ul. [...], pośrednio przez działkę nr [...]. Zdaniem Sądu skarżący nie mogą sprzeciwiać się korzystaniu z drogi publicznej przez innych użytkowników ruchu. Zarządca drogi, jak wyjaśnił organ II instancji, uzgodnił projekt drogowy, potwierdzając tym samym zachowanie warunków bezpieczeństwa w komunikacji na drodze publicznej przy włączeniu do ruchu drogowego użytkowników projektowanego budynku. Wzmożenie ruchu drogowego w związku z powstaniem nowego budynku wielorodzinnego z usługami i mogące wyniknąć z tego powodu utrudnienia w wyjeździe z garażu podziemnego w budynku nr [...] (wyłącznie usługowy) w godzinach szczytu, stanowią okoliczności pozaprawne. Żaden przepis prawa nie nakazuje zapewnienia użytkownikowi szybkiego włączenia się do ruchu drogowego.

W ocenie Sądu zamierzonego skutku nie mogły też odnieść zarzuty dotyczące zaprojektowania 6 ogólnodostępnych miejsc parkingowych w garażu podziemnym dla mieszkańców nowoprojektowanego budynku mieszkalno-usługowego. Sąd nie stwierdził sprzeczności w tym zakresie z decyzją o warunkach zabudowy. Wskazał, że wbrew stanowisku skarżących, decyzja o warunkach zabudowy nie wymaga w ogóle, aby miały być to miejsca ogólnie dostępne dla wszystkich użytkowników wnioskowanego budynku wielorodzinnego z usługami w parterze budynku, a jedynie dla mieszkańców. W zakresie urządzania miejsc postojowych, dostrzec zdaniem Sądu należy, że § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych nie określa konkretnych kryteriów ustalenia ilości miejsc postojowych, uzależniając ich określenie od przeznaczenia i sposobu zabudowy działki budowlanej. Zgodnie z § 18 ust. 2 ww. rozporządzenia wymagana liczba stanowisk postojowych i sposób urządzania parkingów ustalana jest indywidualnie dla danej inwestycji w decyzji o warunkach zabudowy. W tym zakresie przesądzające znaczenie ma więc treść decyzji o warunkach zabudowy. W realiach niniejszej sprawy w ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy postanowiono zaś: "dla projektowanego budynku mieszkalnego zapewnić nie mniej niż 0,7 miejsca postojowego na 1 lokal mieszkalny, w tym 30% miejsc zaprojektować jako ogólnodostępne, rotacyjne". Przez zapis taki rozumieć należy, że ogólnodostępne miejsca postojowe mają być przeznaczone dla mieszkańców budynku, którzy będą dysponentami garażu i będą mieli do niego nieograniczony dostęp. Zgodnie z projektem 2 miejsca postojowe przy budynku zostały przeznaczone dla osób niepełnosprawnych. Żaden przepis nie zabrania, aby miejsca ogólnodostępne nie mogły być jednocześnie przeznaczone dla osób niepełnosprawnych. Projekt budowlany przewiduje także inne ułatwienia dla osób niepełnosprawnych: podjazdy oraz windę w części mieszkalnej. Skoro budynek ma być wyposażony windę, to osoby niepełnosprawne mogą mieć dostęp do lokali mieszkalnych na każdej kondygnacji. Tym samym zdaniem Sądu projekt budowlany spełnia warunki z art. 5 ust. 1 pkt 4 i 4a P.b.

Sąd nie stwierdził również w sprawie zarzucanego przez J. P. naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Zawiadomieniem z 10 grudnia 2020 r. organ I instancji zawiadomił strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonymi dokumentami i wniesienia uwag i zastrzeżeń. Skarżący z tego uprawnienia skorzystał, tak jak inni zainteresowani, w tym skarżąca U. K.. Oboje przedstawili zastrzeżenia na piśmie, następnie powtórzone we wniesionych odwołaniach. W postępowaniu odwoławczym organ II instancji także zawiadomił strony pismem z 26 lipca 2021 r. o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia w sprawie. W dniu 10 sierpnia 2021 r. skarżący zapoznał się z aktami sprawy. Okoliczność, że skarżący nie zgadzają się podanymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji motywami, nie oznacza naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji odniósł się rzeczowo i w wystarczającym zakresie do podnoszonych w toku postępowania przez strony uwag. Prawidłowo wyjaśniono skarżącym rolę organu architektoniczno-budowlanego, zakres dokonywanych sprawdzeń, związanie ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wbrew twierdzeniu U. K., organy orzekające dokonały należytej analizy projektu architektoniczno-budowlanego i projektu zagospodarowania terenu. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jednoznacznie, że organ odwoławczy oceniał zgodność projektu z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych. W szczególności wyjaśniono kwestię zacienienia. Organ odwoławczy wskazał, że projekt budowlany odpowiada wymaganiom § 60 ust. 3 cytowanego rozporządzenia z 2002 r. co do wymaganego czasu nasłonecznienia. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku budynków zlokalizowanych w zabudowie śródmiejskiej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia, określonego w ust. 1, do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia. Według projektantów posiadających fachową wiedzę, warunek ten w sprawie został spełniony. Zdaniem Sądu podważenie tego stanowiska wymagałoby przedstawienia rzeczowych argumentów, czego skarżąca U. K. nie uczyniła, poprzestając tylko na ogólnej negacji projektu budowlanego i polemice ze stanowiskiem organów.

Za niezasadny Sąd uznał również zarzut naruszenia art. 36 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym unormowaniem, w decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej, w razie potrzeby określa szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych. Przepis ten nie nakłada na organ bezwzględnego obowiązku w tym zakresie, ale pozostawia do uznania organu orzekającego rozstrzyganie w tej kwestii. Wskazuje na to wyrażenie "w razie potrzeby". Niezależnie od tego organ I instancji określił w pkt 1 wydanego pozwolenia na budowę szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych. Nie budzi zastrzeżeń Sądu sposób określenia tych warunków przez odesłanie do zatwierdzonego projektu budowlanego stanowiącego załącznik nr 1 do decyzji i załączonych do niego pozwoleń i uzgodnień. Oznacza to, że inwestor jest związany zatwierdzonym projektem i musi przestrzegać wszystkich załączonych do projektu pozwoleń i uzgodnień, a ponieważ stanowią one załącznik do decyzji, to nie było potrzeby powtarzania ich treści w rozstrzygnięciu decyzji. Poza tym nie jest w ocenie Sądu sporne w sprawie, że projekt budowlany spełnia wymogi formalne. Został opracowany, sprawdzony, uzgodniony przez uprawnione podmioty. Z podanych przyczyn Sąd oddalił skargi.

Skargą kasacyjną J. P. zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając mu naruszenie:

1) przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:

a) art. 145 § 1 pkt 1) lit c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 110 p.p.s.a. poprzez nieodroczenie rozprawy i nie wezwanie do udziału w sprawie Wspólnot Mieszkaniowych przy ul. [...], [...], [...] w sytuacji kiedy niesporne było, że stronami prowadzonego postępowania winny być również wspólnoty mieszkaniowe oprócz jej członków, które to osoby zostały uznane za strony postępowania mającego za przedmiot zatwierdzenie dokumentacji projektowej oraz udzielenie pozwolenia na budowę,

b) art. 145 § 1 pkt 1) lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez przyjęcie, że uzasadnienie decyzji organy drugiej instancji spełnia wymogi ustawowe,

c) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. w zw. z 34 ust. 1 Prawa budowlanego, art. 35 ust. 1 pkt 1 lit a) Prawa budowlanego poprzez niestosowanie i tym samym przyjęcie, że decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego,

d) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego i § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznym jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez niestosowanie i tym samym przyjęcie, że decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego,

e) art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez niestosowanie i tym samym przyjęcie, że decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego,

f) art. 110 p.p.s.a. poprzez nie zastosowanie i pominięcie Wspólnot Mieszkaniowych przy ul. [...], [...], [...] w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym mimo tego, że nie jest sporne, że podmioty te są stronami prowadzonego postępowania,

g) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia z naruszeniem wymienionej normy i nie odniesienie się do zgłaszanych przez skarżącego zarzutów a także nie wyjaśnienia tego dlaczego dowody zgłaszane przez uczestniczące w sprawie podmioty nie miały znaczenia dla jej rozstrzygnięcia,

h) art. 151 p.p.s.a. poprzez zastosowanie mimo tego, że skarga winna być uwzględniona,

2) przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

a) art. 34 ust. 1 Prawa budowlanego art. 35 ust. 1 pkt 1 lit a) Prawa budowlanego w zw. z § 18 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, pkt 5 lit. d) decyzji z dnia 21 listopada 2018 r. nr [...] Prezydenta Miasta [...] poprzez błędną wykładnię i tym samym przyjęcie, że za ogólnodostępne, rotacyjne miejsca postojowe mogą być uznane miejsca znajdujące się w garażu podziemnym do którego dostęp mają wyłącznie właściciele lokali, a nadto miejsca przeznaczone dla osób niepełnosprawnych, kiedy to właściwa wykładnia prowadzi do wniosków przeciwnych,

b) art. 5 ust. 1 pkt 4) Prawa budowlanego w zw. z § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że planowane miejsca postojowe przeznaczone dla osób niepełnosprawnych mogą być równocześnie zaliczone do miejsc ogólnodostępnych i odwrotnie.

Jednocześnie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wniesiono o dopuszczenie dowodu z odpisu oświadczenia Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] z dnia 23 maja 2022 r. na okoliczność tego, że wymieniona Wspólnota przeciwstawia się prowadzeniu postępowania z pominięciem jej jako strony, co winno skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku bowiem w przypadku sprzeciwu danego podmiotu, który sprzeciw zakomunikuje (zgłosi własny zarzut) oddalenie skargi nie powinno mieć miejsca. Bez wątpienia dopuszczenie dowodu z załączonego dokumentu spowoduje wyjaśnienie istotnych wątpliwości związanych z tą sprawą, a nadto przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu nie spowoduje nadmiernej zwłoki w rozpoznaniu sprawy.

W oparciu o powyższe zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku, zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego według norm wskazanych.

W piśmie procesowym z 23 maja 2022 r. stanowiącym uzupełnienie skargi kasacyjnej skarżący kasacyjnie poinformował, iż nie wnosi o przeprowadzenie rozprawy w niniejszej sprawie, co należy uznać za oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy.

Następnie skarżący kasacyjnie w piśmie procesowym sporządzonym osobiście wniósł o dopuszczenie dowodów ze zdjęć terenu inwestycji, wizualizacji projektu inwestycyjnego, zrzutu zdjęcia mapy google terenu inwestycji, wskazując na zaburzenie zaprojektowanym budynkiem ładu przestrzennego, w tym wysokości zabudowy, a także niedozwolonego zacienienia sąsiedniej nieruchomości przy ul. [...] [...], a więc wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie skarżący wnosząc skargę kasacyjną zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna, po doręczeniu odpisu tej skargi, nie zażądała przeprowadzenia rozprawy, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzucanego w skardze kasacyjnej naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 110 p.p.s.a. oraz samego art. 110 p.p.s.a. poprzez pominięcie w postępowaniu Wspólnot Mieszkaniowych przy ul. [...], [...] i [...] w toczącym się postępowaniu oraz powiązanego z tymi zarzutami wniosku o dopuszczenie dowodu z odpisu oświadczenia Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] z dnia 23 maja 2022 r., podnieść należy, że jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji tylko wówczas, gdy powołuje się na nią podmiot uprawniony do skorzystania z tej przesłanki, to jest ten, który bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu, ewentualnie następca prawny takiego podmiotu. Inne podmioty nie mogą się skutecznie na tę okoliczność powoływać. Dotyczy to również sądu administracyjnego rozstrzygającego sprawę ze skargi podmiotów biorących udział w postępowaniu, który z urzędu nie ma podstaw do podnoszenia, że podmiot nie wnoszący skargi został pominięty w postępowaniu administracyjnym (por. wyroki NSA z dnia 14 listopada 2017 r., I OSK 82/16, z dnia 17 listopada 2017 r., II OSK 87/17; z dnia 1 marca 2018 r., II OSK 1837/17; z dnia 16 maja 2019 r. II OSK 1647/17). Zatem Sąd I instancji nie był obowiązany uwzględnić omawianej okoliczności z urzędu. Również skarżący kasacyjnie nie byli uprawnieni, żeby powoływać się na okoliczność niezapewnienia udziału w postępowaniu innym osobom/podmiotom. Z tych przyczyn przywołane na wstępie powyższych rozważań zarzuty i wnioski nie mogły odnieść zamierzonego przez autora skargi kasacyjnej skutku.

Na uwzględnienie nie zasługiwały też podniesione w skardze kasacyjnej i powiązane ze sobą zarzuty naruszenia: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 34 ust. 1 P.b. i art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a P.b.; art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 4 P.b. i § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych; art. 34 ust. 1 P.b. i art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a P.b. w zw. z § 18 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych i art. 5 ust. 1 pkt 4 P.b. w zw. z § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych – sprowadzające się do kwestionowania prawidłowości przyjętych w sprawie przez organy w kontrolowanym pozwoleniu na budowę ustaleń co do zapewnienia miejsc postojowych wynikających z decyzji Prezydenta [...] z dnia 21 listopada 2018 r. nr [...] ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji.

Stosownie do treści przywołanego powyżej art. 34 ust. 1 P.b. projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z przepisu art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a P.b. wynika natomiast obowiązek sprawdzenia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej - przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego - projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z powyższych przepisów wynika zatem, że sporządzony przez inwestora projekt budowlany musi być zgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i z tego punktu widzenia powinien być weryfikowany przez organy administracji architektoniczno – budowlanej. Zgodność ta powinna dotyczyć m.in. ustalonych w decyzji o warunkach zabudowy wytycznych co do urządzenia stanowisk postojowych dla samochodów użytkowych. Stosownie bowiem do treści § 18 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, stanowiska postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne (ust. 1). Liczbę stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów należy dostosować do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby stanowisk, z których korzystają osoby niepełnosprawne (ust. 2). Przy czym zwrócenia uwagi wymaga, że konieczność dostosowania budynku do potrzeb osób niepełnosprawnych (w tym również w zakresie konieczności zapewnienia wymaganej liczby miejsc postojowych) wynika także z przywoływanego w skardze kasacyjnej art. 5 ust. 1 pkt 4 P.b. zgodnie z którym obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 1169 oraz z 2018 r. poz. 1217), w tym osoby starsze.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, orzekające w sprawie organy zatwierdzając projekt budowlany spornej inwestycji i wydając pozwolenie na jej budowę uczyniły zadość przywołanym powyżej przepisom. Zwrócenia uwagi wymaga, że jak wynika z przyjętych w decyzji o warunkach zabudowy z dnia 21 listopada 2018 r. ustaleń, wymagana ilość miejsc postojowych dla przedmiotowej inwestycji to 0,7 miejsca postojowego na 1 mieszkanie, w tym 30% miejsc zaprojektowanych jako ogólnodostępne, rotacyjne oraz 2 miejsca postojowe na 100 m2 powierzchni usługowej. W ramach spornej inwestycji w projekcie budowlanych przewidziano zatem 33 miejsca postojowe – 26 miejsc z uwagi na ilość lokali mieszkalnych (37 mieszkań x 0,7) w tym 8 miejsc ogólnodostępnych, rotacyjnych (30% miejsc postojowych z liczby miejsc przeznaczonych dla lokali mieszkalnych) oraz 7 miejsc postojowych dla lokali usługowych (w projekcie przewidziano 340,54 m2 powierzchni usługowych). Ponadto w ramach ww. zaprojektowanych miejsc postojowych przewidziano 2 miejsca postojowe dla osób niepełnosprawnych. Tym samym w projekcie budowlanym spełniono wszystkie określone w decyzji o warunkach zabudowy warunki w zakresie wymaganej liczby miejsc postojowych. Jednocześnie należy przy tym podzielić stanowisko Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym konieczność wydzielenia miejsc postojowych ogólnodostępnych, rotacyjnych z miejsc postojowych przeznaczonych dla mieszkańców budynku świadczy o tym, że ogólnodostępne miejsca postojowe również mają być przeznaczone dla mieszkańców budynku. Uznanie w tych okolicznościach, że są to miejsca znajdujące się w garażu podziemnym dostępnym dla mieszkańców nie narusza warunków określonych w decyzji o warunkach zabudowy. Słusznie też zwrócono na to uwagę w zaskarżonym wyroku, że żaden przepis nie stoi na przeszkodzie, aby ogólnodostępne miejsca postojowe nie mogły być jednocześnie miejscami postojowymi dla osób niepełnosprawnych. Przede wszystkim wniosek taki nie wynika z treści przywołanych w skardze kasacyjnej art. 5 ust. 1 pkt 4) Prawa budowlanego czy § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Nie jest również zasadny podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. poprzez niezastosowanie i tym samym przyjęcie, że decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego. Zwrócenia uwagi bowiem wymaga, że zarzut ten w ogóle nie został rozwinięty w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Autor skargi kasacyjnej nie wskazał, w czym upatruje naruszenia ww. przepisów. Przy czym podkreślenia wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny związany granicami skargi kasacyjnej, nie może domniemywać woli czy też intencji składającego skargę kasacyjną i domyślać się, w czym skarżący dopatruje się naruszenia prawa.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie doszło także w przedmiotowej sprawie do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Odnosząc się do powyższego zarzutu wskazać należy, że obowiązkiem każdego organu administracji publicznej jest wyczerpujące wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, w szczególności uzasadnienie winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Na organach administracji spoczywa nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia, ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Wymóg zawarcia w uzasadnieniu wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia należy rozumieć w ten sposób, że uzasadnienie musi pozwalać na skontrolowanie przez sąd, czy orzekający organ nie popełnił w swoim rozumowaniu błędów.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji spełnia powyższe wymogi - jest ono rozbudowane, w sposób bezsporny wynika z niego na podstawie jakich dowodów a także jaki stan faktyczny został przyjęty za podstawę orzekania i wyczerpująco wyjaśniono w nim przyczyny wydanego rozstrzygnięcia. Tym samym nie sposób zgodzić się, aby w sprawie doszło do naruszenia przepisu art. 107 § 3 k.p.a.

Nie sposób także uznać, by w realiach tej sprawy Sąd pierwszej instancji naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie; jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Należy podkreślić, że art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z zawartej w tym przepisie normy prawnej. Wadliwość uzasadnienia orzeczenia może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku, a dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14, funkcja uzasadnienia orzeczenia wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Niewątpliwie podstawowym warunkiem możliwości kontroli instancyjnej jest zawarcie w uzasadnieniu wyroku wszystkich elementów wymienionych w art. 141 § 4 p.p.s.a., wśród których szczególne znaczenie należy przypisać wskazaniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnieniu.

Po lekturze uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie można zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, że pisemne motywy wyroku - z powodów wskazanych w skardze kasacyjnej - nie odpowiadają wymogom ustawowym. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie to spełnia wymogi wzorca zrekonstruowanego na podstawie przywołanego przepisu prawa. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Sam fakt braku wyraźnego odniesienia się przez Sąd pierwszej instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie stanowi podstawy do uznania, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 września 2017 r., I GSK 1329/15). W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w sposób wystarczający, umożliwiający dokonanie kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku, odniósł się do zarzutów skargi i wyjaśnił z jakich przyczyn podzielił stanowisko organów obu instancji oraz dlaczego stanowisko procesowe skarżącego jest nieuzasadnione. Nie doszło w związku z tym do naruszenia przez ten Sąd art. 141 § 4 p.p.s.a.

Zwrócenia uwagi wymaga także, że w piśmie procesowym z dnia 27 października 2023 r. skarżący zarzucił spornej inwestycji naruszenie ładu przestrzennego, w tym wysokości zabudowy a także niedozwolone zacienianie sąsiedniej nieruchomości przy ul. [...] [...] wnosząc przy tym o dopuszczenie i przeprowadzenie przedstawionych dowodów na ww. okoliczności. Jest to, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, niedopuszczalne rozszerzenie zarzutów skargi kasacyjnej – w skardze kasacyjnej nie podnoszono bowiem zarzutów w tym zakresie. Z treści art. 183 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast prawo strony do przytoczenia jedynie nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych. Norma ta nie dopuszcza możliwości dokonania zmiany ustawowych podstaw przytaczanych w skardze kasacyjnej czy też ich rozszerzania. Z treści tego przepisu wynika jednoznacznie, że chodzi w nim o przytoczenie nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze, a nie o przytoczenie nowych podstaw kasacyjnych wraz z ich uzasadnieniem. Powyższy przepis nie pozwala więc na zmiany lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze kasacyjnej, zwłaszcza po upływie terminu przewidzianego do jej wniesienia. Z tych powodów pismo skarżącego z dnia 27 października 2023 r. nie mogło odnieść zamierzonych skutków prawnych.

Jedynie na marginesie zaznaczenia wymaga, że w projekcie budowlanym znajdują się szczegółowe analizy przesłaniania, nasłonecznienia, zacieniania oraz zmniejszenia nasłonecznienia w budynkach istniejących na działkach sąsiednich. Zdaniem sporządzającego projekt, w sprawie spełnione są wymagania dotyczące przesłaniania i nasłonecznienia istniejących budynków sąsiednich oraz budynku projektowanego dla zabudowy śródmiejskiej, określone w rozdziale I i II rozporządzenia w sprawie warunków technicznych a po realizacji inwestycji będą spełnione wymogi zawarte w § 13 i 60 ww. rozporządzenia.

Mając przedstawioną powyżej argumentację na uwadze stwierdzić należało, że prawidłowo Sąd pierwszej instancji w okolicznościach tej sprawy oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Skarga kasacyjna, która z podanych wyżej przesłanek nie mogła doprowadzić do zmiany wyrażonego w zaskarżonym wyroku stanowiska, podlegała więc oddaleniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 2 p.p.s.a., o czym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.