Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 119/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2024-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Główny Geodeta Kraju
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 7b ust. 2 pkt 2 , art. 24 ust. 2b pkt 2, art. 24 ust. 2c
journal: Dz.U. 2023 poz 1752
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski /spr./ Sędziowie WSA Karina Gniewek - Berezowska WSA Maria Mikolik Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2024 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 17 listopada 2023 r.nr GK-II.7221.59.2023 w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 17 listopada 2023 r. nr GK-II.7221.59.2023 Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: "PWINGK", "organ II instancji" ), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej: "K.p.a.") oraz art. 7b ust. 2 pkt 2, art. 24 ust. 2b pkt 2 i art. 24 ust. 2c ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1752 ze zm., dalej: "p.g.k."), po rozpatrzeniu odwołania B.B. (dalej: "Skarżąca") reprezentowanej przez pełnomocnika adwokata, od decyzji Starosty [...] (dalej: "Starosta"/"organ I instancji") z 28 czerwca 2023 r. nr GN.6620.1.3.2019 orzekającej o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego [...], gmina miejska [...], polegającej na zmianie konfiguracji i powierzchni działek nr [...], [...], [...] oraz [...], orzekł następująco:

I. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i jednocześnie

II. orzekł co do istoty sprawy w następujący sposób:

1. odmówił uwzględnienia wniosku B.B. i Z.B. w części dotyczącej żądania wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] w zakresie przebiegu granic działki nr [...] na podstawie dokumentacji geodezyjnej wpisanej do ewidencji materiałów zasobu Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej w [...] (dalej: "PODGiK") dnia 1 października 2018 r. pod nr [...] oraz z dnia 20 marca 2019 r. pod nr [...],

2. dokonał aktualizacji w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] polegającą na zmianie granicy działki nr [...] z działką nr [...] i działką nr [...] w punkcie nr [...] (oznaczenie punktu w materiale źródłowym nr [...]), zmianie przebiegu konturów użytków gruntowych i klas bonitacyjnych, zmianie pola powierzchni użytków i klas bonitacyjnych oraz pola powierzchni w działkach:

- nr [...] z pow. 0,1662 ha na pow. 0,1629 ha, w tym użytek gruntowy B (tereny mieszkaniowe) z pow. 0,0806 ha na pow. 0,0773 ha w jednostce rejestrowej [....] – wł. J.P. s. J. i J.,

- nr [...] z pow. 03262 ha na pow. 0,3263 ha, w tym użytek gruntowy Bi (inne tereny zabudowane) z pow. 0,1570 ha na pow. 0,1571 ha w jednostce rejestrowej [...] - wł. Gmina Miejska [...] w trwałym zarządzie Miejskiego Przedszkola nr [....] w [...],

- nr [...] z powierzchni 0,1015 ha na pow. 0,1058 ha, w tym użytek gruntowy B (tereny mieszkaniowe) z pow. 0,0692 ha na pow. 0,0698 oraz użytek gruntowy Ps IV (pastwiska trwałe) z pow. 0,0323 ha na pow. 0,0360 ha w jednostce rejestrowej [...] - wł. 1/1 B.B. c. J. i L.; Z.J. B. s. P. i J.,

- nr [...] z powierzchni 0,8222 ha na pow. 0,8223 ha w tym użytek gruntowy dr (drogi) z pow. 0,8222 ha na pow. 0,8223 w jednostce rejestrowej [...] - wł. Powiat [...] w trwałym zarządzie Powiatowego Zarządu Dróg w [...],

zgodnie z dokumentacją geodezyjną wpisaną do ewidencji materiałów zasobu PODGiK z dnia 12 czerwca 2023 r. pod nr [...].

Z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy wynika, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek Skarżącej i jej męża (dalej: "Wnioskodawcy") z 20 marca 2019 r. dotyczący zmiany przebiegu granicy działki nr [....] z działką nr [...] oraz pola ich powierzchni. Jako uzasadnienie dokonania zmiany podano wyrok Sądu Powiatowego w [...] sygn. akt [...] z 31 marca 1972 r. oraz zmianę w ewidencji gruntów z 25 maja 1972 r. nr archiwalny [...]. Do wniosku została dołączona dokumentacja geodezyjna nr [...]. W toku postępowania Wnioskodawcy domagali się wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy działki nr [...] zgodnie z operatem technicznym nr [...]. Natomiast pismem z dnia 20 lipca 2020 r. sprecyzowali swoje żądania: "Proszę o dokonanie sprostowania granic działki [...] z działkami [...], [...], [...]".

W sprawie tej Starosta, kolejną decyzją z 4 listopada 2021 r. nr GN.6620.1.3.2019, odmówił wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] dotyczących przebiegu granic działki nr [...] na podstawie dokumentacji wpisanej do ewidencji materiałów zasobu PODGiK dnia 1 października 2018 r. pod nr [...] oraz z dnia 20 marca 2019 r. pod numerem [...]. Decyzja ta utrzymana została w mocy przez PWINGK decyzją z dnia 25 lutego 2022 r. nr GK-II.7721.19.2021.

Decyzja PWINGK z 25 lutego 2022 r. została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej: "WSA"), który wyrokiem z 13 października 2022 r. sygn. akt II SA/Rz 499/22, uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję Starosty z dnia 4 listopada 2021 r. W uzasadnieniu wyroku WSA stwierdził m.in., że "organ dysponował dokumentami, które podważyły prawidłowość zapisów ewidencji gruntów i które powinny być podstawą do poczynienia odpowiednich ustaleń w kontekście wniosku Skarżącej". Wskazał również, że "wniosek jest chociażby w części uzasadniony, w związku z czym odmowa uwzględnienia wniosku w całości jest nieuzasadniona".

Starosta ponownie rozpoznał sprawę decyzją z dnia 28 czerwca 2023 r. nr GN.6620.1.3.2019. Skarżąca odwołując się od tego rozstrzygnięcia zarzuciła, że w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym organ I instancji nie przeprowadził ustaleń dotyczących m.in. "rozliczenia powierzchni działki nr [...] wnioskodawców sprzed i po modernizacji 2005 r." (...) "rozliczenia powierzchni działki [...]" (...) oraz, że "działka [...] w ogóle została pominięta w zaskarżonej decyzji". Ponadto Skarżąca zarzuciła, iż "opracowanie geodezyjne sporządzone przez Przedsiębiorstwo Usług Geodezyjno - Projektowych "A" zalegające w aktach sprawy nie zawiera uzasadnienia dla przyjęcia w nim współrzędnych oraz podania wyczerpującej analizy położenia punktów granicznych do wskazania granic przedmiotowych działek".

Rozpoznając odwołanie PWINGK zwrócił się do Starosty o uzupełnienie materiału dowodowego i po jego uzupełnieniu oraz zawiadomieniu stron o możliwości zapoznania się z tym materiałem, uchylił decyzję Starosty i orzekł co do istoty, jak na wstępie. Powołując przepisy dotyczące prowadzenie ewidencji gruntów i budynków przypomniał żądania Wnioskodawców, wskazał na podstawę żądanych przez Wnioskodawców zmian danych odnośnie do przebiegu granicy działki nr [...] z działkami sąsiednimi. Jest to dokumentacja geodezyjna wykonana przez geodetę uprawnionego na zlecenie Wnioskodawców na potrzeby prowadzonego postępowania, wpisana do zasobu PODGK pod nr [...] oraz wcześniej wykonany operat techniczny nr [...]. PWINGK stwierdził, że operat techniczny nr [...] zawiera wykaz zmian danych ewidencyjnych z rozliczonymi powierzchniami dla działki nr [...] i dla działki nr [...] oraz wykaz współrzędnych punktów granicznych wraz z atrybutami tylko dla punktu granicznego 3A (na styku granicy działek nr [...], [...] i [...] oraz dla punktu granicznego 5A (na styku granicy działek nr [...], [...] i [...]). Z kolei operat techniczny nr [...] zawiera analizę, która wskazuje na rozbieżności pomiędzy obowiązującą mapą ewidencyjną a nieuwzględnioną podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków zmianą z 1972 r. Punkt graniczny nr [...] uległ przesunięciu po współrzędnej Y o 0,43 m, a punkt [...] uległ przesunięciu po współrzędnej Y o 1,77 m. Natomiast operat techniczny nr [...] nie zawiera ani wykazu zmian danych ewidencyjnych działek ani wykazu współrzędnych punktów granicznych wraz z atrybutami.

PWING stwierdził, że analiza dokumentacji geodezyjnych sporządzonych przez uprawnionego geodetę, tj.: operat techniczny nr [...] oraz operat techniczny nr [...], na podstawie których Wnioskodawcy żądali wprowadzenia zmian danych ewidencyjnych wskazuje, że operaty te nie mogą stanowić podstawy zmian w operacie ewidencyjnym. Przede wszystkim operaty te nie zawierają wykazów zmian danych ewidencyjnych dla wszystkich działek objętych żądaniem Wnioskodawców. Brak odpowiedniego wykazu uniemożliwia jednoznaczne stwierdzenie, które dane ewidencyjne ulegają zmianie i w jaki sposób. Ze względu na opisane wyżej braki i wady, operaty nr [...] i nr [...] nie mogą stanowić podstawy do aktualizacji ewidencji w zakresie niniejszego postępowania. Natomiast przyjęcie dokumentacji geodezyjno-kartograficznej do państwowego zasobu nie zwalnia organów prowadzących ewidencję od oceny tej dokumentacji jako środka dowodowego mającego stanowić podstawę wprowadzenia zmiany. Organ zaznaczył, że zostało zakończone postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] z działką nr [...]; w sprawie tej została wydana prawomocna decyzja Burmistrza z dnia 29 kwietnia 2021 r. nr RG.III.6830.2.2019 zatwierdzająca przeprowadzone rozgraniczenie. W wyniku ww. rozgraniczenia ustalono granicę pomiędzy działkami nr [...] i nr [...]. Natomiast nie udało się ustalić granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...]. W związku z tym granica pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] została uznana za sporną a sprawa została przekazana do rozpatrzenia sądowi powszechnemu. W wyniku czynności rozgraniczeniowych zmianie uległy: punkt graniczny nr [...] i punkt graniczny nr [...], które odpowiadają nowym punktom granicznym nr [...], [...]. PWINGK wskazał, że zgodnie z zasadą aktualności danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków granica pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] została wykazana na podstawie operatu z rozgraniczenia działek nr [...] i nr [...] z działką nr [...], przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 9 kwietnia 2021 r. pod nr [...] (jak wynika z ustaleń dokonanych na podstawie uzupełnionych materiałów przez Starostę przy piśmie z dnia 19 września 2023 r. nr GN.6620.1.3.2019 w aktualnej bazie ewidencji gruntów i budynków granicę pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] wyznaczają dwa punkty graniczne nr [...] oraz punkt graniczny nr [...]). Z zarysu pomiarowego oraz z wykazu współrzędnych punktów granicznych z dnia 15 września 2023 r. wynika, iż w aktualnie obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], powyższe punkty graniczne wykazane są na podstawie operatu technicznego nr [...].

PWINGK wskazał, że Starosta stosując się do wyroku WSA sygn. II SA/Rz 499/22 zlecił wykonanie dokumentacji geodezyjnej polegającej na sporządzeniu analizy przebiegu granic działki nr [...] na podstawie dokumentacji geodezyjnych znajdujących się w zasobie geodezyjnym PZGiK w [...]. W wyniku analizy opracowań geodezyjnych wykonawca operatu nr [...] ustalił, że zostały opracowane różne położenia punktów granicznych, szczególnie na odcinku pomiędzy działkami nr [...] i nr [...]. Dla określenia prawidłowego przebiegu granicy działki nr [...] należy wziąć pod uwagę przede wszystkim operat z założenia ewidencji gruntów obrębu [...] nr [...] oraz operat z podziału działki nr [...] zmiany w dokumentach nr [...]. Wykonawca operatu nr [...] zwrócił również uwagę, że przebieg granic działki nr [...] wykazany w operacie nr [...] z modernizacji ewidencji gruntów i budynków, jest tożsamy z operatem nr [...] z założenia ewidencji gruntów obrębu [...], oprócz położenia punktu granicznego nr [...]. Ponadto wykonawca tego opracowania wskazał operat nr [...] z rozgraniczenia działki nr [...] z działkami nr [...], [...] -jako opracowanie zawierające niezbędną analizę materiałów archiwalnych. Należy również zaznaczyć, że operat nr [...] został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i zawiera dokumenty stanowiące podstawę do dokonania aktualizacji bazy danych ewidencji gruntów i budynków, tj.: mapę do celów prawnych, wykaz zmian danych ewidencyjnych oraz wykaz współrzędnych punktów granicznych przyjętych do obliczenia pól powierzchni działek ewidencyjnych.

Dokumentacja ta, zdaniem PWINGK, może stanowić podstawę wprowadzenia zmian do operatu ewidencyjnego. Dlatego Starosta zasadnie orzekł o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów i budynków dla działek nr [...], [...], [...], [...] zgodnie z dokumentacją geodezyjną nr [...], jednak rozstrzygnięcie nie uwzględniło i pominęło wniosek, na podstawie którego zostało wszczęte i prowadzone przedmiotowe postępowanie (wniosek z 20 marca 2019 r.). PWINGK przypominał, że do wniosku została dołączona dokumentacja geodezyjna nr [...], zaś w toku postępowania Wnioskodawcy precyzowali swoje żądania, domagając się wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy działki nr [...] zgodnie z operatem technicznym nr [...] a następnie w piśmie z dnia 20 lipca 2020 r. sprecyzowali żądanie o wprowadzenie zmian granic działki nr [...] z działkami nr [...], [...], [...]. Taka treść jednoznacznie określała źródło danych ewidencyjnych, tj. operatów nr [...] i nr [...], natomiast zaskarżona decyzja wydana została na podstawie operatu nr [...]. Dlatego należało uchylić decyzję Starosty z 28 czerwca 2023 r. Jednocześnie, rozpatrując wniosek, należało odmówić wnioskowanej aktualizacji danych ewidencyjnych, w części dotyczącej podstawy wnioskowanych zmian, ze względu na opisane wyżej wady dokumentacji geodezyjnej nr [...] i nr [...] wskazanej we wnioskach, zgodnie z art. 24 ust. 2c p.g.k. Natomiast należało orzec o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów i budynków dla działek nr [...], [...], [...], [...] zgodnie z dokumentacją geodezyjną wpisaną do ewidencji materiałów zasobu PODGK z dnia 12 czerwca 2023 r. pod nr [...], na podstawie art. 24 ust. 2b pkt 2 p.g.k.

PWINGK wyjaśnił, że oczekiwanie stron, że w ramach postępowania mającego na celu aktualizację danych ewidencyjnych dojdzie do zmiany danych w zakresie przebiegu granic, przez co można rozumieć ustalenie zasięgu ich praw na gruncie oraz rozstrzygnięcie sporu granicznego, jest błędne. Organy ewidencyjne nie są uprawnione do rozstrzygania tego rodzaju kwestii, lecz jedynie do zbadania, czy na podstawie dostępnych dokumentów zasadne jest dokonanie aktualizacji istniejących w ewidencji wpisów. Ewidencja gruntów i budynków pełniąc funkcje informacyjno-techniczne nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, nie nadaje tych praw i ich nie ogranicza. Rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy. Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać zasięgu swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Temu bowiem służą takie postępowania, jak rozgraniczenie, ustalenie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, czy powództwo o ustalenie albo o ochronę własności. Wyjaśnił również, że w dokumentacji geodezyjnej nr [...] wykonawca dokonał analizy wszystkich punktów granicznych działki nr [...] na podstawie dokumentów przyjętych do zasobu PODGK i sporządził wykaz współrzędnych punktów granicznych przyjętych do obliczenia pól powierzchni działek ewidencyjnych. Natomiast rozliczenie powierzchni działki nr [...] sprzed i po modernizacji z 2005 roku czy też rozliczenia powierzchni działki [...] przed podziałem nie mają wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, zaś kwestie podniesione przez Skarżącą, dotyczące punktów granicznych nr [...] i nr [...]zostały wyjaśnione w operacie nr [...].

Skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika adwokata zaskarżyła w całości decyzję PWINGK, zarzucając jej:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to :

1) art. 20 ust. 1 pkt. 1,22 ust. 1 oraz 24 ust. 2a p.g.k. poprzez brak aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów dotyczących położenia, powierzchni działki nr [...] stanowiącej własność wnioskodawców oraz jej granic z działkami nr nr [...],[...] i [...],

2) § 36 i § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 393, dalej: "rozporządzenie") poprzez brak utrzymywania operatu ewidencyjnego dotyczącego ww. działek w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi materiałami źródłowymi i odmówienie ich aktualizacji w sposób wskazany przez wnioskodawców,

II. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a to art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 K.p.a.

1) poprzez brak wyczerpującego, dogłębnego zbadania rozstrzyganej sprawy, pominięcie materiałów dowodowych przedstawionych przez wnioskodawców, a to dokumentacji geodezyjnej załączonej do wniosków jak i w nich powoływanej a dostępnej organom prowadzącym postępowanie w sprawie oraz niewłaściwą ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie prowadzącą do odmówienia dokumentacji wnioskowanej przez wnioskodawców waloru materiałów stanowiących podstawę aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów dotyczących położenia, powierzchni działki nr [....] stanowiącej własność wnioskodawców oraz jej granic z działkami nr [...],[...] i [...],

2) pominięcie ustaleń i dokonania rozstrzygnięć w zakresie podniesionych przez wnioskodawczynię nieprawidłowości co do wyłonienia firmy PUG-P "A" do sporządzenia dokumentacji geodezyjnej przed upływem terminu do złożenia odpowiedzi przez inne formy, które zapytano o możliwości i warunki wykonania opracowania.

3) poprzez pominięcie w zaskarżonej decyzji aktualizacji w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gmina miejska [...] polegającej na zmianie granicy działki nr [...] stanowiącej własność wnioskodawców z działką nr [...] stanowiącej własność uczestników J. K. i M. M.

Na tych podstawach Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ administracyjny I instancji.

W uzasadnieniu skargi rozwinięto zarzuty podnosząc, że stwierdzenie, iż operat techniczny nr [...] i operat techniczny nr [...] nie mogą być podstawą zmian danych ewidencyjnych jest sprzeczne z zebranym materiałem. Z uzasadnienia decyzji z dnia 15 maja 2020 r., GK-II.7221.64.2020 PWINGK i z zalegającego w aktach sprawy szkicu podstawowego [...] oraz sprawozdania technicznego wynika, że przeprowadzona przez geodetę uprawnionego analiza obejmowała wszystkie granice działki wnioskodawców, a nie tylko granicę z działką [...]. Ponadto powyższa ocena sprzeczna jest również z oceną dokonaną przez WSA w wyroku sygn. II SA/Rz 499/22 powołaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Operat [...] winien stanowić podstawę do aktualizacji ewidencji w zakresie niniejszego postępowania. Dlatego też niewłaściwe jest orzeczenie zaskarżonej decyzji w pkt. II, pkt. 1 o odmówieniu uwzględnienia wniosku w części dotyczącej żądania wprowadzenia zmiany w operacie w zakresie przebiegu granic działki nr [...] na podstawie dokumentacji geodezyjnej nr [...] oraz nr [...]. Zdaniem Skarżącej możliwe było wprowadzenie żądanych zmian w ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego [...] dotyczących działki nr [...] z sąsiednimi działkami, w tym także z działką nr [...]., ponieważ jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w dniu wydania decyzji organ I instancji dysponował dokumentacją złożoną przez wnioskodawców przy wniosku z dnia 31 grudnia 2018 r.

Także w czasie sporządzania modernizacji ewidencji gruntów i budynków przeprowadzonej w 2005 r. w ewidencji tej znajdowała się "Sentencja wyroku" C 270/71 wraz z operatem pomiarowym, w którego skład graficzny wchodzą wyrys, mapa uzupełniająca oraz szkic polowy. Zatem prawidłowo przeprowadzona modernizacja powinna uwzględnić powyższe materiały.

W skardze szczegółowo omówiono materiał dowodowy z konkluzją, że owe materiały zalegające w aktach sprawy wskazane i omówione przez organ II instancji w uzasadnieniu, w pełni pozwalały na uwzględnienie wniosku w jego brzmieniu z 20 marca 2019 r., o dokonanie aktualizacji granicy i powierzchni, w którym w związku ze zmianą granicy działki rolnej oznaczonej nr ewidencyjnym [...] z działką nr [...] wnoszono o dokonanie rozstrzygnięć w sprawie zmiany granicy i powierzchni, przy przyjęciu, że granica między działkami nr [...] i [...] przebiega od punktu [...] do punktu [...] w ich położeniu ustalonym w operacie [...] z uwzględnieniem przesunięcia punktu [...] po współrzędnej Y o 0,43 m, a punktu [...] po współrzędnej Y 1,77 m.

W skardze zwrócono uwagę na rozbieżność współrzędnych dla tych samych punktów granicznych obliczonych na podstawie różnych materiałów geodezyjnych. oraz brak przeprowadzenia oceny prawidłowości i dokładności pozwalającej na ustalenie, który pomiar archiwalny jest wykonany z większą precyzją i dokładnością i który należałoby przyjąć jako podstawę ustaleń do wydania decyzji.

W odpowiedzi na skargę PWINGK wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga jest nieuzasadniona.

I. W zakresie stanu faktycznego należy przypomnieć żądania, jakie sformułowali Wnioskodawcy, jako właściciele działki nr [...]. Wniosek z 20 marca 2019 r. dotyczył zmiany przebiegu granicy działki nr [...] z działką nr [...] oraz pola powierzchni tych działek, z powołaniem wyroku z 31 marca 1972 r. sygn. [...] oraz dołączonej dokumentacji geodezyjnej nr [...]. Następnie domagali się wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy działki nr [...] zgodnie z operatem technicznym nr [...]. Natomiast pismem z dnia 20 lipca 2020 r. sprecyzowali swoje żądania w ten sposób, że domagali się sprostowania granic działki [...] z działkami [...], [...],[...]. Rozpoznając tej treści żądanie Starosta kilkukrotnie odmawiał wprowadzenia żądanych zmian (decyzje z 4 kwietnia 2019 r., z 21 listopada 2019 r., z 7 grudnia 2020 r., z 22 kwietnia 2021 r.), natomiast PWINGK uchylał te rozstrzygnięcia (decyzje z 15 lipca 2019 r., z 15 maja 2020 r., z 15 lutego 2021 r., z 30 sierpnia 2021 r.). Kolejna decyzja Starosty z dnia 4 listopada 2021 r. utrzymana został w mocy przez organ odwoławczy rozstrzygnięciem z 25 lutego 2022 r. Na skutek skargi, WSA wyrokiem z dnia 13 października 2022 r. sygn. II SA/Rz 499/22, uchylił zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję. W wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku wydane zostały decyzje, których dotyczy skarga.

II. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023, poz. 1634 ze zm., dalej: "P.p.s..a."), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Użyte w przepisie tym pojęcie "orzeczenie" obejmuje zarówno sentencję, jak i uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia, gdyż w uzasadnieniu przedstawione jest rozumowanie, które doprowadziło sąd do określonej konkluzji prawnej.

W orzecznictwie podkreśla się, że przepis art. 153 P.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wywiera skutki w dwóch płaszczyznach, mianowicie: ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże je w sprawie. Wskazuje się równocześnie, że ocena prawna traci moc obowiązującą tylko w przypadku zmiany prawa czy zmiany istotnych okoliczności faktycznych (zob. np. wyrok NSA z 1 sierpnia 2023 r. sygn. II GSK 227/23, z dnia 19 maja 2022 r. sygn. II OSK 2531/19, z dnia 6 października 2021 r. sygn. III OSK 4086/21).

III. W rozpoznawanej sprawie ocena prawna została zawarta w wyroku z dnia 13 października 2022 r. r. sygn. II SA/Rz 499/22. W wyroku tym WSA stwierdził, że "organ dysponował dokumentami, które podważały prawidłowość zapisów ewidencji gruntów i które powinny były być podstawą do poczynienia odpowiednich ustaleń w kontekście wniosku Skarżącej dotyczącego korekty powierzchni oraz sprecyzowanego wniosku dotyczącego korekty granic. (...) Natomiast o końcowym wyniku postępowania i uznania żądania Skarżącej wpisania określonej powierzchni działki [...] i sprostowania granic działki [...] z działkami [...], [...], [...] zgodnie z dołączonym przez Skarżącą do wniosku operatem technicznym [...] powinno zadecydować przeprowadzone przez organ postępowanie (podkreślenie Sądu). Niemniej jednak już na tym etapie można stwierdzić, że wniosek jest chociażby w części uzasadniony, w związku z czym odmowa uwzględnienia wniosku w całości jest nieuzasadniona."

III. Jest poza sporem, że w trakcie niniejszego postępowania Burmistrz, ostateczną decyzją z dnia 29 kwietnia 2021 r. nr RG.III.6830.2.2019, orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości oznaczonych jako działka nr [...], z działką nr [...] stanowiącą własność Wnioskodawców. Z decyzji tej wynika, że granica pomiędzy tymi działkami przebiega zgodnie z opisem i szkicem granicznym wykazanym w protokołach z 9 sierpnia 2019 r. i 30 sierpnia 2019 r,. sporządzonych przez geodetę; dokumentacja ta przyjęta została do zasobu z dniem 9 kwietnia 2021 r. W uzasadnieniu wskazano, że punkty graniczne nr [...] i [...] zostały błędnie określone przez wykonawcę modernizacji EGiB, dlatego do rozgraniczenia przyjęto współrzędne punktów 51 i 61 obliczonych na podstawie operatu z wykonania podziału działki nr [...], wg oznaczenia przed scaleniem (vide: decyzja k. 436 – 438 akt adm.).

Z akt administracyjnych wynika również, że granica pomiędzy działkami nr [...], [...] uznana została za sporną i nie została ustalona. Wobec tego sprawa w tym zakresie została przekazana do rozpatrzenia sądowi powszechnemu i została zarejestrowana we właściwym Sądzie Rejonowym pod sygn. [...].

Są to dowody, które w kontrolowanym postępowaniu zostały uwzględnione. Niezależnie od tego, celem pełnego zrealizowania wytycznych, w postępowaniu odwoławczym uzupełniono materiał dowodowy o kolejny operat techniczny, który wykonał uprawniony geodeta w dniu 30 maja 2023 r. (k. 566 i nast.). Lektura tego dokumentu pozwala stwierdzić, że autor opracowania dokonał analizy przebiegu granic działki nr [...] uwzględniając materiały źródłowe, a to wektorową mapę ewidencyjną obecnie obowiązującą, operat nr [...] z założenia ewidencji gruntów obrębu [...], operat z podziału działki nr [...] (zmiana w dokumentach nr [...]), operat nr [...] z modernizacji ewidencji gruntów i budynków, operat nr [...] z analizy geodezyjnej działek nr [...] i nr, [...], operat nr [...] z aktualizacji działek nr [...] i nr [...], operat nr [...] z rozgraniczenia działki nr [...] z działkami nr [...], [...] oraz operat [...] dokumentów biegły geodeta sformułował końcowe wnioski co do przebiegu granicy działki Wnioskodawców nr [...] (vide: k. 578). Dokumentacja ta, oznaczona numerem [...], w dniu 12 czerwca 2023 r. została przyjęta do zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Uwzględniając powyższe Sąd stwierdza, że wbrew zarzutom skargi organy nadzoru geodezyjnego nie naruszyły art. 153 P.p.s.a., bowiem zrealizowały wytyczne zawarte w wyroku sygn. II SA/Rz 499/22. Przeprowadziły postępowanie, którego wyniki poddały szczegółowej analizie, dając temu wyraz w rozstrzygnięciu (sentencja decyzji PWINGK, której dotyczy skarga) oraz w uzasadnieniu. Sąd podziela w całości te ustalenia, gdyż mają oparcie w całokształcie zgromadzonego materiału dowodowego. Zatem na pełną akceptację zasługuje rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II.1 zaskarżonej decyzji, że operat techniczny nr [...] oraz operat techniczny nr [...], na podstawie których Wnioskodawcy żądali wprowadzenia zmian danych ewidencyjnych, nie mogą stanowić podstawy zmian w operacie ewidencyjnym. Przede wszystkim operaty te nie zawierają wykazów zmian danych ewidencyjnych dla wszystkich działek objętych żądaniem Wnioskodawców. Brak odpowiedniego wykazu uniemożliwia jednoznaczne stwierdzenie, które dane ewidencyjne ulegają zmianie i w jaki sposób.

Jednocześnie Sąd podziela ustalenia odnośnie do istnienia podstaw dokonanej aktualizacji (punkt II.2 zaskarżonej decyzji), gdyż mają one oparcie w operacie nr [...], co zostało szczegółowo omówione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (str. 11, k. 600 akt adm.).

Wobec realizacji wytycznych, stosownie do wymagań art. 153 P.p.s.a. oraz zgromadzenia materiału dowodowego w zakresie niezbędnym do rozpatrzenia wniosku z 20 marca 2019 r. (wraz z modyfikacjami) Sąd stwierdza, że zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania (K.p.a.) nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Zarzuty opierają się bowiem na analizie operatów nr [...] oraz nr [...], zupełnie pomijając wynik analizy dokumentacji geodezyjnej zawarty w zaskarżonej decyzji, mający oparcie w operacie nr [...]. Jednocześnie zaznaczyć należy, że skarga nie formułuje żadnych zarzutów pod adresem tego opracowania. Zatem nie zaistniała sytuacja uzasadniająca uchylenie zaskarżonej decyzji przewidziana przepisem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. – Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji niezasadny jawi się zarzut skargi naruszenia prawa materialnego, skoro odmowa (pkt II. 1 decyzji PKINGK) oraz dokonana aktualizacja operatu (pkt II.2. decyzji) ma oparcie w przepisach.

Z tych przyczyn skarga podlega oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.