Postanowienie WSA w Białymstoku, sygn. akt II SAB/Bk 36/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2023-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
658
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Inne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 227
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 7 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.K. na bezczynność Rady Miejskiej w Dąbrowie Białostockiej w przedmiocie nierozpatrzenia skargi z dnia 1.02.2023 r. na działanie Burmistrza w związku z likwidacją spowalniaczy ruchu p o s t a n a w i a odrzucić skargę. ,


UZASADNIENIE

W.K., dalej jako: "skarżący", złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na bezczynność Rady Miejskiej w Dąbrowie Białostockiej w przedmiocie nierozpatrzenia skargi na działanie Burmistrza Dąbrowy Białostockiej w związku z nakazem likwidacji spowalniaczy ruchu na drodze gminnej w sołectwie S.

Uchwałą nr XLVII/319/23 z dnia 27 kwietnia 2023 r. Rada Miejska w Dąbrowie Białostockiej, po zapoznaniu się z opinią Komisji Skarg, Wniosków i Petycji m.in. uznała skargę za niezasadną, jednocześnie odnosząc się do jej zarzutów i kwestii likwidacji spowalniaczy ruchu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.

Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedzone jest każdorazowo analizą jej dopuszczalności, co ma na celu sprawdzenie, czy nie zachodzą podstawy do odrzucenia skargi. Analiza skargi złożonej w sprawie niniejszej prowadzi do wniosku, że podlega ona odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", bowiem sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Przedmiot skargi do sądu administracyjnego został ściśle określony przepisami prawa. Sąd administracyjny kontroluje legalność działalności organów administracji publicznej sprawowanej we władczych formach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-7 p.p.s.a. Chodzi tu o: decyzje administracyjne (pkt 1), określone postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym (pkt 2), a także w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym (pkt 3), inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z pewnymi wyłączeniami (pkt 4), pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających (pkt 4a), akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5), a także inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6) oraz akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7). Ponadto sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skarg na bezczynność lub przewlekłość postępowania organów w przypadkach, gdy mają one obowiązek działania, natomiast nie czynią tego w ustawowym terminie wyznaczonym do załatwienia sprawy (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.), dalej jako: "k.p.a.", oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.).

Powołane wyżej przepisy wyznaczają zakres kognicji sądów administracyjnych. Powyższy katalog zaskarżalnych form działalności administracji publicznej (poza przypadkami uregulowanymi w ustawach szczególnych) ma charakter zamknięty. Wniesienie skargi, która czyni przedmiotem zaskarżenia inne formy działalności bądź zaniechania niż wyżej wymienione, skutkuje niedopuszczalnością skargi jako nienależącej do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Skarga na bezczynność (przewlekłe prowadzenie postępowania) organu jest też pochodną skargi na określone formy działania organu, czyli jest ona dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje administracyjne, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, gdy organ w przepisanym terminie ich nie podejmuje (zob. postanowienie NSA z 20 lutego 2014 r., I OSK 1283/13; powoływane orzeczenia dostępne w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z akt sprawy wynika, że skarżący zwrócił się pismem z 1 lutego 2023 r. do Rady Miejskiej w Dąbrowie Białostockiej ze skargą na bezwzględne zlikwidowanie przez Burmistrza spowalniaczy ruchu we wsi S. Zdaniem strony spowalniacze poprawiały bezpieczeństwo i komfort życia mieszkańców, a działalność Burmistrza należy uznać za złośliwą.

W skardze do sądu, która jest skargą na bezczynność organu, skarżący zwrócił uwagę na nierozpatrzenie ww. skargi kierowanej do Rady Miejskiej w Dąbrowie Białostockiej, jak też zwrócił się o pomoc w załatwieniu sprawy, tj. merytorycznym i formalnym rozpatrzeniu skargi przez powołaną komisję.

W tym miejscu należy przypomnieć, że Rada Miejska w Dąbrowie Białostockiej uchwałą nr XLVII/319/23 z dnia 27 kwietnia 2023 r. uznała skargę z 1 lutego 2023 r. za niezasadną. Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 229 pkt 3 (omyłkowo zapewne określony w uchwale jako "ust. 3") k.p.a., a więc w efekcie skargi wniesionej w trybie tzw. postępowania skargowego regulowanego przepisami działu VIII k.p.a., zatytułowanego "Skargi i wnioski".

Zgodnie z art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga, która została w tym trybie wniesiona, uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne uproszczone, które kończy się nie decyzją administracyjną w sposób władczy kształtującą sytuację prawną adresata, lecz czynnością materialno-techniczną, tj. zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy.

W myśl przepisu art. 229 pkt 3 k.p.a., jeżeli przepisy szczególne nie określają innych organów właściwych do rozpatrywania skarg, organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, z wyjątkiem spraw określonych w pkt 2 [co nie znajduje zastosowania w sprawie niniejszej] - rada gminy; W przedmiotowej sprawie organem właściwym do rozpoznania skargi strony złożonej w trybie przepisów działu VIII k.p.a. była zatem Rada Miejska w Dąbrowie Białostockiej, która podjęła ww. uchwałę, uznającą tę skargę za bezzasadną.

Powyżej opisany tryb, w jakim podjęto zaskarżoną uchwałę, wyklucza uznanie się przez sąd administracyjny za właściwy do merytorycznego rozpoznania skargi złożonej w sprawie niniejszej.

Jak wynika z jednolitego od wielu lat orzecznictwa sądów administracyjnych, sądy te nie są właściwe ani do rozpatrzenia skargi na akty i czynności podejmowane w trybie przepisów działu VIII k.p.a., ani do przeprowadzenia kontroli takiego postępowania skargowego prowadzonego przez organ. Sądy administracyjne nie nadzorują bieżącej działalności organów administracji państwowej. Do kompetencji sądów należy jedynie kontrola legalności zaskarżonych czynności, aktów i decyzji administracyjnych oraz bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawach, w których owe czynności, akty i decyzje są wydawane. W sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje więc skarga do sądu administracyjnego (por. np. postanowienie WSA w Białymstoku z 10 listopada 2022 r., II SA/Bk 724/22, czy postanowienie NSA z 14 października 2016 r., I OSK 2091/16).

Innymi słowy, ani skarga składana w trybie art. 227 k.p.a., ani skarga do sądu administracyjnego składana na sposób załatwienia przez właściwy organ skargi złożonej w trybie art. 227 k.p.a. - nie może skutecznie uruchomić merytorycznej kontroli sądowoadministracyjnej. Sąd administracyjny ocenia bowiem zasadność zastosowania określonych przepisów prawa oraz dokonuje ich interpretacji wyłącznie w związku z rozpoznawaniem skarg wnoszonych na skonkretyzowane akty lub bezczynność organów administracji – mieszczące się w katalogu art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a., a nie takie akty, jak wynika z dokumentacji dołączonej do sprawy, zostały zaskarżone. Żaden przepis ustawy procesowej regulującej postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości kontroli przez wojewódzki sąd administracyjny postępowania dotyczącego rozpoznania skargi złożonej w trybie art. 227 k.p.a., zarówno w odniesieniu do czynności podejmowanych przez właściwy organ, jak i ewentualnej jego bezczynności – co ma miejsce w sprawie niniejszej.

Poglądu tego w żaden sposób nie zmienia fakt, że ostatecznie skarga powszechna strony została załatwiona w drodze uchwały - wynika to bowiem wyłącznie z faktu, że uchwała jest właściwą formą dla działania organu kolegialnego, jakim jest rada gminy (radę miejską). Uchwała podjęta przez radę gminy (radę miejską) w trybie postępowania skargowego regulowanego przepisami k.p.a. nie mogłaby być w żadnym wypadku kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 40 ze zm.).

Reasumując, skarga na czynność niemieszczącą się w zakresie właściwości sądu administracyjnego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, o czym sąd zważył w myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.