Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 155/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2010-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6209 Inne o symbolu podstawowym 620
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Marszałek Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 217 par. 2 pkt 2, art. 218 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Teza: Wydanie zaświadczenia o stanie zdrowia pacjenta, będącego formą indywidualnej dokumentacji zewnętrznej, musi mieć swoją podstawę w dokumentacji indywidualnej wewnętrznej danego pacjenta. Oznacza to, iż w sytuacji, gdy zakład opieki zdrowotnej nie posiada określonych informacji w dokumentacji indywidualnej wewnętrznej pacjenta to nie ma podstawy do wydania zaświadczenia. Oznacza to również, iż pacjent nie może żądać wydania zaświadczenia o treści podyktowanej przez siebie. Zakład opieki zdrowotnej może wydać zaświadczenie o stanie zdrowia pacjenta takiej treści jaka, przy uwzględnieniu aktualnego poziomu wiedzy medycznej, wynika z informacji dotyczących stanu zdrowia i choroby pacjenta, zawartej w indywidualnej dokumentacji wewnętrznej.

TEZY

Wydanie zaświadczenia o stanie zdrowia pacjenta, będącego formą indywidualnej dokumentacji zewnętrznej, musi mieć swoją podstawę w dokumentacji indywidualnej wewnętrznej danego pacjenta. Oznacza to, iż w sytuacji, gdy zakład opieki zdrowotnej nie posiada określonych informacji w dokumentacji indywidualnej wewnętrznej pacjenta to nie ma podstawy do wydania zaświadczenia. Oznacza to również, iż pacjent nie może żądać wydania zaświadczenia o treści podyktowanej przez siebie. Zakład opieki zdrowotnej może wydać zaświadczenie o stanie zdrowia pacjenta takiej treści jaka, przy uwzględnieniu aktualnego poziomu wiedzy medycznej, wynika z informacji dotyczących stanu zdrowia i choroby pacjenta, zawartej w indywidualnej dokumentacji wewnętrznej.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.),, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Marszałka Województwa P. z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczeń oddala skargę


UZASADNIENIE

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia [...] lutego 2010 r. oddalił skargę J. B. na postanowienie Marszałka Województwa P. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczeń.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym sprawy:

J. B. zwrócił się do Dyrektora Samodzielnego Publicznego Psychiatrycznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Ch. (SPP ZOZ) o wydanie zaświadczeń, dotyczących jego stanu zdrowia i pobytu na internacji.

Wnioskiem z dnia 2 marca 2007 r. zwrócił się o wydanie zaświadczenia następującej treści: "Dyrektor SPP ZOZ w Ch. zaświadcza, że J. B. był badany psychiatrycznie w dniu 29 marca 2005 r. przez lekarzy psychiatrów D. Ł. i D. Ś. i zgłosił żądanie wystawienia recepty, a badający lekarze jej nie wystawili. Zaświadczenie wydaje się na prośbę pacjenta w celu dochodzenia roszczeń za utrudnianie dostępu do świadczeń leczniczych". Postanowieniem nr [...] znak [...] z dnia [...] marca 2007 r. na podstawie art. 219 kpa odmówiono wydania zaświadczenia o żądanej treści wskazując, iż szpital nie dysponuje opinią psychiatryczną sporządzoną w dniu 29 marca 2005 r., a wskazani przez J. B. lekarze psychiatrzy nie pamiętają terminu badania ambulatoryjnego i zgłoszonego w trakcie tego badania żądania wystawienia recepty. Biegli lekarze mieli obowiązek przedstawić opinię prokuraturze lub sądowi i nie byli uprawnieni do wystawienia badanemu recept, gdyż nie był on wówczas pacjentem SPP ZOZ ani nie był konsultowany przez lekarzy tam pracujących;

W zażaleniu na bezczynność Dyrektora SPP ZOZ w Ch. w rozpoznawaniu żądania wydania zaświadczeń - datowanym na dzień 2 marca 2007 r., J. B. wskazał, że w dniu 29 marca 2005 r. przed biegłymi psychiatrami D. Ł. i D. Ś. złożył żądanie wydania zaświadczeń o stawiennictwie na badanie zarządzone przez Prokuraturę, o aktualnym stanie zdrowia, o czasowej niezdolności do pracy. Wskazał też, że żądania te zostały uwidocznione w notatkach biegłych z badania oraz w opinii psychiatrycznej znajdującej się w aktach [...] Sądu Rejonowego w S. oraz przy skierowaniu do wykonania orzeczenia o internacji. Ponadto odnotowano tam żądanie wystawienia recepty.

Postanowieniem nr [...] znak [...] z dnia [...] marca 2007 r., odmówiono wydania zaświadczenia o "stawieniu się J. B. w dniu 29 marca 2005 r. na badanie zarządzone przez prokuraturę, o aktualnym stanie zdrowia, o czasowej niezdolności do pracy" z uwagi na brak dokumentacji w tym przedmiocie. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że za wniosek o wydanie zaświadczenia uznane zostało przywołane wyżej zażalenie na bezczynność. Wskazano, że SPP ZOZ w Ch. nie dysponuje opinią psychiatryczną sporządzoną przez wskazanych biegłych. Lekarze ci pamiętają fakt wykonywania badania i sporządzenia opinii lecz nie przypominają sobie ani daty badania, ani faktu żądania wydania zaświadczeń. Biegli nie mieli uprawnień do wydawania badanemu zaświadczeń. J. B. nie był wówczas pacjentem SPP ZOZ w Ch. ani nie był konsultowany przez jego lekarzy psychiatrów.

Wnioskiem z dnia 3 marca 2006 r., zmodyfikowanym pismem z 25 stycznia 2007 r., J. B. wystąpił o wydanie mu zaświadczenia o braku możliwości udzielenia w warunkach szpitalnych oddziału zamkniętego świadczeń pomocy psychologicznej i prowadzenia treningu umiejętności społecznych, o braku przeciwwskazań do kontynuowania leczenia farmakologicznego w warunkach wolnościowych pod ścisłą kontrolą lekarzy oraz o stanie zdrowia w dacie złożenia podania - 2 marca 2006 r. - w oparciu o historię choroby i posiadane dane z internacji. Żądane zaświadczenie powinno mieć treść następującą: "Aktualnie w przebiegu choroby pacjenta nie występuje właściwe jego schorzeniu tzw. krótkie spięcia, gdzie czas pomiędzy pobudką i działaniem jest prawie natychmiastowy. Pacjent może kontynuować leczenie farmakologiczne w warunkach ambulatoryjnych, pod warunkiem systematycznego zażywania leków w obecności lekarza lub pielęgniarki miejscowej PZP a w dniach wolnych od pracy w obecności osoby godnej zaufania ustanowionej przez właściwy organ lub gdy pacjent będzie przyjmował leki w formie zastrzyków o przedłużonym działaniu, a ponadto gdy pacjent stawi się na każde wezwanie Szpitala w celu ukierunkowania kuracji lub sporządzenia opinii. W wypadku zaniedbania tych wskazań pacjenta należy natychmiast doprowadzić na Oddział Obserwacji Sądowej. Zaświadczenie wydaje się na prośbę pacjenta w związku z ubieganiem się o zmianę trybu internacji. Podane w zaświadczeniu dane uzyskano obserwując zachowanie pacjenta w okresie od 23 lutego 2006 r. do dnia 2 marca 2006 r."

Postanowieniem nr [...] znak [...] z dnia [...] marca 2007 r., odmówiono wydania zaświadczenia o treści wskazanej przez wnioskodawcę dotyczącej aktualnego na datę 2 marca 2006 r. stanu zdrowia, braku możliwości udzielenia w warunkach szpitalnych oddziału zamkniętego świadczeń pomocy psychologicznej i przeprowadzenia treningu umiejętności społecznych, braku przeciwwskazań do dalszego leczenia farmakologicznego w warunkach wolnościowych. Wskazano, iż treść żądania nie odpowiada stanowi faktycznemu na datę 2 marca 2006 r., a w dniu 18 kwietnia 2006 r. zaświadczenie o aktualnym stanie zdrowia wnioskodawcy zostało wydane jego pełnomocnikowi;

Wnioskiem z dnia 16 sierpnia 2006 r. J. B. zwrócił się o wydanie zaświadczenia o aktualnym stanie zdrowia psychicznego - ze szczególnym uwzględnieniem tego czy dalsze pozostawanie w zakładzie jest konieczne. We wniosku wskazano, że zaświadczenie jest wnioskodawcy niezbędne do ubiegania się o uchylenie internacji.

Postanowieniem nr [...] znak [...] z dnia [...] marca 2007 r., odmówiono wydania zaświadczenia, wskazując, iż zgodnie z art. 203 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego do uchylenia internacji wymagana jest opinia psychiatryczna o stanie zdrowia sporządzona przez biegłych psychiatrów. Wnioskodawca nie ma zatem interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia o stanie zdrowia.

J. B. złożył na każde z powyższych postanowień zażalenie z wnioskiem o ich uchylenie w całości. Postanowieniom nr 1 i 2 zarzucił obrazę przepisów o właściwości przez uznanie, że przekazanie opinii dla prokuratury lub sądu może stanowić podstawę do odmowy poświadczenia danych. Jego zdaniem podanie o wydanie zaświadczenia należało przekazać organowi dysponującemu zbiorem danych, na podstawie którego miało być wydane zaświadczenie. Postanowieniu nr 3 zarzucił brak uzasadnienia w części odmawiającej poświadczenia braku dostępu do właściwej opieki psychologicznej, brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego zmierzającego do usunięcia rozbieżności w dokumentacji medycznej SPP ZOZ oraz niezasadną odmowę potwierdzenia danych wynikających z większości opinii medycznych. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, iż nie żądał poświadczenia, że jest osobą zdrową, ale zaświadczenia o stanie zdrowia w poszczególnych kategoriach ocennych. Postanowieniu nr 4 zarzucił błędne uznanie, że brak było podstaw faktycznych i prawnych do wydania zaświadczenia. Wskazał, iż w równolegle prowadzonej internacji w sprawie o sygn. [...] doszło do jej uchylenia na skutek przedstawienia zaświadczenia o stanie zdrowia psychicznego. Zaświadczenie było również potrzebne do udokumentowania właściwemu Sądowi Rejonowemu poprawy stanu zdrowia psychicznego.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. znak [...] Marszałek Województwa P. utrzymał w mocy wszystkie zaskarżone postanowienia. Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w każdym z wniesionych środków zaskarżenia wskazał, że;

- co do postanowienia nr 1 - we wskazanym przez skarżącego terminie na zlecenie prokuratury przeprowadzono badanie psychiatryczne w celu wydania opinii o jego stanie zdrowia. Badanie nie było jednak działaniem terapeutycznym, w związku z czym biegli lekarze nie byli upoważnieni do wystawienia recepty;

- co do postanowienia nr 2 - badanie w dniu 29 marca 2005 r. miało charakter ambulatoryjny i zmierzało do sporządzenia opinii o stanie zdrowia psychicznego wnioskodawcy wymaganej przez prokuraturę. Biegli psychiatrzy wykonując badanie nie zostali uprawnieni do wydawania zaświadczeń o aktualnym stanie zdrowia wnioskodawcy;

- co do postanowienia nr 3, z uwagi na stan zdrowia wnioskodawcy, stwierdzony opinią wydaną na zlecenie prokuratury, nieuzasadnionym było żądanie wydania zaświadczenia o wskazanej treści, gdyż byłoby niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy;

- co do postanowienia nr 4, - jedynie opinia psychiatryczna sporządzona przez biegłych lekarzy może być podstawą uchylenia internacji. Opinia wydana na zlecenie prokuratury takich wniosków nie zawierała.

Skargę na powyższe postanowienie złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku J. B. Zarzucił obrazę: art. 217 § 2 k.p.a. poprzez odmowę wydania zaświadczenia, mimo iż fakty wymagające potwierdzenia nie były sporne, a podane w zaskarżonym orzeczeniu motywy nie mogły skutkować odmową wydania zaświadczenia, art. 104 § 3 kpa poprzez brak sporządzenia rzeczowego uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz brak odniesienia się do zarzutów i wniosków zawartych w zażaleniach. W uzasadnieniu skargi podano, iż utrzymując w mocy wszystkie postanowienia z dnia [...] marca 2007 r. organ odwoławczy posłużył się stwierdzeniami, które nie dotyczyły przedmiotu sporu. W odniesieniu do postanowienia nr 1, zdaniem skarżącego, brak obowiązku czy też zakaz wydania recepty nie mogły stanowić podstawy odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego fakt odmowy wystawienia recepty. Podobnie w odniesieniu do postanowienia nr 2 niemożność wystawienia zaświadczenia o czasowej niezdolności do pracy nie mogła być podstawą wydania zaświadczenia potwierdzającego tę okoliczność. Skarżący dalej podał, iż wydając postanowienie nr 3 błędnie odczytano jego intencje, albowiem chodziło mu o potwierdzenie konkretnych "cech oceny zdrowia psychicznego", które miały oparcie w danych posiadanych przez SPP ZOZ. Zdaniem J. B. utrzymanie w mocy postanowienia nr 4 stanowi akt niedozwolonej ingerencji w prawo obrony internowanego przed orzeczoną internacją. Wskazał, iż miał prawo kształtować prawo do obrony i miał interes prawny w uzyskaniu zaświadczenia o aktualnym stanie zdrowia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.

Na rozprawie w dniu 9 października 2007 r. skarżący wskazał, iż jego interes prawny, uzasadniający sporne w sprawie niniejszej, żądania wynikał z tego, że przewidywał zobowiązanie go w przyszłości przez Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu do przedstawienia stosownych zaświadczeń.

Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia [...] października 2007 r. w sprawie [...] skarga została oddalona.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł J. B., zarzucając mu naruszenie:

- art. 68 ust.1 Konstytucji RP przez niezasadne uznanie, że osoba ubiegająca się o wydanie zaświadczenia o swoim stanie zdrowia, musi - pod rygorem odmowy wydania zaświadczenia - wykazywać interes prawny w uzyskaniu takiego zaświadczenia, podczas gdy taki interes prawny wynika z konstytucyjnego prawa do ochrony zdrowia, albowiem uzyskanie informacji o stanie zdrowia (także w formie pisemnej) jest podstawowym świadczeniem medycznym;

- art. 151 - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez niezasadne oddalenie skargi, mimo iż zaskarżone postanowienie naruszało art. 65, 217 i 218 kpa

- art. 183 §1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem w części dotyczącej utrzymanego przez Marszałka Województwa P. postanowienia nr 4 znak [...] Dyrektora SPP ZOZ w Ch., sprawa została prawomocnie zakończona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia [...] lipca 2007 r., sygn. akt [...] i nowe orzeczenie sądowe w tej mierze naruszało powagę rzeczy osądzonej.

W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Marszałek Województwa P., wniósł o oddalenie skargi w całości.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] stycznia 2009 r. sygn. akt [...] uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że skarga kasacyjna opiera się na usprawiedliwionych podstawach. Podniesiono, że w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zamknął rozprawę w dniu 9 października 2007 r. - zawiadamiając obecnych na rozprawie skarżącego i pełnomocnika organu o terminie ogłoszenia orzeczenia - w dniu [...] października 2007 r. godz. 12.00. Jak wynika z protokołu "ogłoszenia orzeczenia i rozprawy" z dnia [...] października 2007 r. (k-32 akt) na posiedzeniu strony nie stawiły się. Sąd postanowił zamkniętą rozprawę otworzyć na nowo oraz dopuścić dowód z określonych dokumentów. Po wydaniu postanowienia w powyższym przedmiocie Przewodnicząca zamknęła rozprawę, a następnie odczytała sentencję wyroku i podała ustnie zasadnicze powody rozstrzygnięcia. Powyższe czynności doprowadziły do sytuacji, w której rozprawa, po przeprowadzeniu której wydano wyrok odbyła się bez prawidłowego powiadomienia stron postępowania. Strony zostały poinformowane bowiem na rozprawie w dniu 9 października 2007 r. jedynie o terminie odroczonego posiedzenia na którym miało zostać ogłoszone orzeczenie. Nie zostały natomiast powiadomione o tym, że w dniu [...] października 2007 r. odbędzie się, oprócz posiedzenia, na którym miało zostać ogłoszone orzeczenie, także rozprawa, na której zostaną przeprowadzone dowody w sprawie. Rzeczą Sądu, który uznał, że dla rozstrzygnięcia sprawy niezbędne jest przeprowadzenie dodatkowych dowodów z dokumentów było, po otwarciu na nowo zamkniętej uprzednio rozprawy, wyznaczenie jej nowego terminu i zawiadomienie o nim stron postępowania, by umożliwić im wzięcie udziału w rozprawie i odniesienie się do przeprowadzonych dowodów. Nie sposób bowiem wykluczyć, że strony, nie będące zainteresowanymi udziałem w posiedzeniu na którym miało zostać ogłoszone orzeczenie, chciałyby jednak wziąć udział w rozprawie. Jeśli zatem rozprawa bezpośrednio poprzedzająca wydanie wyroku odbyła się z naruszeniem przepisów wymagających powiadomienia stron o jej terminie (91 § 2 p.p.s.a.) to uznać należało, że strony pozbawione zostały możliwości obrony swych praw i zaistniała przesłanka stwierdzenia, że postępowanie sądu I instancji dotknięte było nieważnością, co Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany był wziąć pod uwagę z urzędu.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej wskazano, że z konstytucyjnego prawa do powszechnej ochrony zdrowia (art. 68 ust. 1 Konstytucji RP) nie wynika wprost uprawnienie do uzyskania zaświadczenia o stanie zdrowia. Zgodnie z art. 68 ust. 2 zd. 2 Konstytucji warunki i zakres udzielania świadczeń określa ustawa. Skoro tak to materialnoprawną podstawę kasacji w zakresie bezprawnej, zdaniem skarżącego, odmowy udzielenie świadczenia medycznego polegającego na wydaniu zaświadczenia o stanie zdrowia mógłby stanowić przepis ustawy zwykłej, z którego obowiązek wydania takiego zaświadczenia można wyprowadzić. Co do zarzutu opartego na przepisie art. 183 §1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdzono, że nie występuje w sprawie sytuacja sprawy prawomocnie osądzonej, powodującej nieważność postępowania. Brak bowiem tożsamości przedmiotu postępowania a także podmiotów w nim uczestniczących - w sprawie sądowoadministracyjnej zakończonej zaskarżonym wyrokiem i w sprawie II [...] Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. O ile bowiem w sprawie [...] przedmiotem kontroli wykonywanej przez sąd administracyjny było to, czy zachodzi bezczynność Dyrektora Samodzielnego Publicznego Psychiatrycznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Ch. w załatwieniu sprawy spowodowanej złożeniem wniosku o wydanie określonego zaświadczenia, to w sprawie niniejszej sąd administracyjny I instancji kontrolował zgodność z prawem konkretnego postanowienia wydanego przez Marszałka Województwa P. Natomiast co do zarzutu naruszenia art. 151 - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez niezasadne oddalenie skargi, mimo iż zaskarżone do sądu I instancji postanowienie naruszało art. 65, 217 i 218 kpa wskazano, że art. 65 § 1 kpa przewidujący przekazanie według właściwości podania wniesionego do organu niewłaściwego nie znajduje zastosowania w postępowaniu szczególnym uregulowanym przepisami działu VII kpa (wydawanie zaświadczeń). Stwierdzenie niewłaściwości organu do którego skierowano żądanie wydania zaświadczenia skutkować powinno bowiem odmową wydania zaświadczenia na podstawie art. 219 kpa (por. B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2004. str. 800). Za trafny uznano pogląd w myśl którego jeśli dla uchylenia środka zabezpieczającego niezbędne jest potwierdzenie okoliczności faktycznych dotyczących stanu zdrowia w określonej formie - opinii biegłych lekarzy, to nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 217 § 2 pkt 2 kpa w ubieganiu się o wydanie zaświadczenia lekarskiego osoba, która złożenie wniosku uzasadnia wyłącznie zamiarem ubiegania się o uchylenie internacji, żądając by jego treść odpowiadała w istocie opinii biegłych. Nie pozbawia to oczywiście pacjenta prawa do żądania od zakładu opieki zdrowotnej zaświadczenia określającego jego stan zdrowia - w sposób odpowiadający danym posiadanym przez ten zakład. Dlatego też rzeczą Sądu I instancji rozpoznającego sprawę ponownie będzie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. dokonanie pełnej kontroli zgodności z prawem zaskarżonego do tego sądu postanowienia, przy uwzględnieniu wyrażonej powyżej oceny prawnej.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez WSA w Białymstoku skarżący, na rozprawie w dniu 8 października 2009 r. wniósł o przeprowadzenie dowodu z dwóch dokumentów Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, sporządzonych w języku angielskim, mających potwierdzić stanowisko skarżącego, że miał interes prawny w uzyskaniu zaświadczeń, o które się ubiegał w postępowaniu zakończonym postanowieniem będącym przedmiotem skargi. Sąd dowód dopuścił i zarządził dokonanie tłumaczenia dokumentów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje:

Zarzuty i argumenty nie podważają legalności zaskarżonego postanowienia, dlatego też skarga podlega oddaleniu.

W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż zgodnie z przepisem art. 190 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) w przypadku uchylenia wyroku przez NSA sąd wojewódzki, któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnia, prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Na mocy powołanego przepisu Sąd rozpatrujący skargę jest związany wykładnią WSA zawartą w uzasadnieniu wyroku z dnia [...] stycznia 2009 r. (sygn. akt [...]) co do ustalenia, że nie występuje w sprawie sytuacja sprawy prawomocnie osądzanej, powodującej nieważność postępowania, brak bowiem tożsamości przedmiotu postępowania, a także podmiotów w nim uczestniczących w sprawie sądowo- administracyjnej zakończonej wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia [...].10.2007 r. [...] i w sprawie [...] WSA w Białymstoku.

Skład orzekający podziela pogląd NSA, że art. 65 § 1 K.p.a. przewidujący przekazanie według właściwości podania wniesionego do organu niewłaściwego nie znajduje zastosowania w postępowaniu szczególnym uregulowanym przepisem działu VII K.p.a. (wydawanie zaświadczeń); stwierdzenie niewłaściwości organu, do którego skierowano żądanie wydania zaświadczenia skutkować powinno odmową wydania zaświadczenia na podstawie art. 219 K.p.a.

Z punktu widzenia oceny legalności zaskarżonego postanowienia ważny jest pogląd NSA w myśl którego, jeżeli dla uchylenia środka zabezpieczającego, niezbędne jest potwierdzenie okoliczności faktycznych dotyczących stanu zdrowia w określonej formie – opinii biegłych lekarzy, to nie ma interesu prawnego w rozumieniu art. 217 § 2 pkt.2 K.p.a., w ubieganiu się o wydanie zaświadczenia lekarskiego osoba, która złożenie wniosku uzasadnia wyłącznie zamiarem ubiegania się o uchylenie internacji, żądając by jego treść odpowiadała w istocie opinii biegłych. Pogląd ten wiążący skład orzekający w niniejszej sprawie rozstrzyga w istocie o legalności zaskarżonego postanowienia Marszałka Województwa P. w zakresie utrzymującym w mocy postanowienie nr 4 z dnia [...] marca 2007 r. (znak [...]).

Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział również pogląd, że nie pozbawia to oczywiście pacjenta prawa do żądania od zakładu opieki zdrowotnej zaświadczenia określającego jego stan zdrowia – w sposób odpowiadający danym posiadanym przez ten zakład.

Aktualnie zgodnie z przepisem art. 18 ustawy z dnia 30.08.1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 24.04.2009 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta... (Dz. U. nr 76, poz. 641), obowiązującym od dnia 21.05.2009 r. zakład opieki zdrowotnej jest obowiązany prowadzić dokumentację medyczną osób korzystających ze świadczeń zdrowotnych zakładu na zasadach określonych w ustawie 26.11.2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta.

W dacie wydania zaskarżonych postanowień obowiązywało, wydane na podstawie art. 18 ust. 8 ustawy z 30.08.1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21.12.2006 r. w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej w zakładach opieki zdrowotnej oraz sposobu jej przetwarzania (Dz. U. nr 247, poz. 1819). Na mocy przepisów tego rozporządzenia zakłady opieki zdrowotnej prowadziły dokumentację indywidualną, odnoszącą się do poszczególnych pacjentów korzystających ze świadczeń zdrowotnych zakładu (§ 1 ust. 1 pkt.1 rozporządzenia). Dokumentacja indywidualna dzieliła się na dokumentację wewnętrzną przeznaczoną na potrzeby zakładu oraz dokumentację indywidualną zewnętrzną przeznaczoną na potrzeby pacjenta korzystającego ze świadczeń zdrowotnych udzielanych w zakładzie (§ 5 ust. 1 rozporządzenia). Zgodnie z § 6 pkt.6 i 7 rozporządzenia, dokumentacja indywidualna (jeżeli przepisy rozporządzenia nie stanowią inaczej) zawiera:

pkt.6) istotne informacje dotyczące stanu zdrowia i choroby oraz procesu diagnostycznego, leczniczego, pielęgnacyjnego uzyskuje w toku badania lub konsultacji; w szczególności:

a) opis czynności wykonywanych przez lekarza, pielęgniarkę , położną,

b) rozpoznanie choroby, problemu zdrowotnego lub urazu,

c) zalecenia,

d) informacje o wydanych orzeczeniach lub zaświadczeniach lekarskich.

pkt.7) informacje dotyczące udzielanych świadczeń zdrowotnych oraz inne informacje wynikające z odrębnych przepisów.

Dokumentacją indywidualną wewnętrzną są w szczególności: historia zdrowia i choroby oraz historia choroby, natomiast dokumentacją indywidualną zewnętrzną są w szczególności: skierowania do szpitala, innego zakładu, a także na badania diagnostyczne i konsultacje, zaświadczenia, orzeczenia, opinie lekarskie oraz karty informacyjne z leczenia szpitalnego. W dokumentacji indywidualnej dokonuje się wpisu o wydaniu dokumentacji indywidualnej zewnętrznej lub załącza jej kopie wewnętrznej (§ 5 ust. 2-4 rozporządzenia).

Zgodnie z obowiązującym, w dacie wydarzenia zaskarżonych postanowień, przepisem art. 19 ust. 1 pkt.2 ustawy z 30.08.1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, pacjent miał prawo do informacji o swoim stanie zdrowia. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, pacjent ma prawo do informacji o swoim stanie zdrowia w takim zakresie, w jakim zakład opieki zdrowotnej informacje te posiadał w prowadzonej, zgodnie z obowiązującymi przepisami indywidualną dokumentacją medyczną. Wydanie zaświadczenia o stanie zdrowia pacjenta, będącego formą indywidualnej dokumentacji zewnętrznej, musi mieć swoją podstawę w dokumentacji indywidualnej wewnętrznej danego pacjenta. Oznacza to, iż w sytuacji, gdy zakład opieki zdrowotnej nie posiada określonych informacji w dokumentacji indywidualnej wewnętrznej pacjenta to nie ma podstawy do wydania zaświadczenia. Oznacza to również, iż pacjent nie może żądać wydania zaświadczenia o treści podyktowanej przez siebie. Zakład opieki zdrowotnej może wydać zaświadczenie o stanie zdrowia pacjenta takiej treści jaka, przy uwzględnieniu aktualnego poziomu wiedzy medycznej, wynika z informacji dotyczących stanu zdrowia i choroby pacjenta, zawartej w indywidualnej dokumentacji wewnętrznej.

W rozpatrywanej sprawie organy administracji wykazały, iż skarżący żądał wydania zaświadczeń o stanie zdrowia w sytuacji, gdy zakład nie miał podstaw do ich wydania ze względu na brak informacji w dokumentacji wewnętrznej (postanowienia nr 1 oraz nr 2) bądź ze względu na fakt, iż zaświadczenie którego żądał skarżący byłoby niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy (postanowienie nr 3). Dlatego tez odmowa wydania zaświadczeń była zgodna z obowiązującymi, w dacie wydania postanowień przepisami w sprawie rodzajów i zakresu dokumentacji medycznej w zakładach opieki zdrowotnej.

Legalności zaskarżonych postanowień nie podważają dokumenty otrzymane przez skarżącego z Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu. Dokument zatytułowany " Wniosek Nr [...] złożony przez Pana J. B. przeciwko Polsce (Nr 4) dnia [...] maja 2007 r." w zakresie pytań do stron dotyczy legalności pozbawienia go wolności po 5 stycznia 2007 r., a więc nie dotyczy stanów faktycznych, które miały być potwierdzone zaświadczeniami. Dokument zatytułowany: "Wniosek Nr [...] złożony przez Pana J. B. przeciwko Polsce (Nr 3) dnia [...] czerwca 2006 r." w zakresie pytań do stron formułuje pytania, czy pozbawienie go wolności po 23 lutego 2006 r. było prawnie uzasadnione i czy wnioskodawca został zbadany przez lekarza po jego przyjęciu do szpitala psychiatrycznego w dniu 23 lutego 2006 r., dotyczy stanu faktycznego objętego rozstrzygnięciem postanowienia nr 3 z dnia [...] marca 2008 r. (znak [...]). Okoliczności te będą przedmiotem rozpoznania przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka. Samo zaskarżenie nie podważa legalności postanowienia nr 3, albowiem – jak wyjaśnił organ odwoławczy - wydanie zaświadczenia o treści wskazanej przez skarżącego byłoby niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy, z uwagi na rzeczywisty stan zdrowia psychicznego wnioskodawcy, stwierdzony opinią wydaną na zlecenie prokuratury.

Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153. poz. 1270 ze zm.).