Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 815/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2021 poz 1390
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wolas Sędziowie Sędzia WSA Jakub Makuch (spr.) Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant Specjalista Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2024 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 25 marca 2024 r. nr IG-II.7221.28.2024.UK w przedmiocie odmowy aktualizacji danych ewidencyjnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. G. (dalej: "skarżący") jest decyzja Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 25.03.2024 r. (znak IG-II.7221.28.2024.UK) utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z 28.12. 2023 r. (znak GD-06.6623.3.60.2023) o odmowie aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Decyzja ta zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

1. Wnioskiem z 28.06.2023 r. skarżący oraz jego żona M. G., działając jako właściciele działki nr [...] obr. [...] P. położonej przy ul. Ł. w K., zwrócili się do organu I instancji o zmianę opisu użytku tej działki z "drogi" na "tereny mieszkaniowe". Wskazali, że działka nr [...] (z której powstały działki nr [...] i [...]), była użytkiem przeznaczonym w całości na tereny mieszkalne. Powołali się na wykaz zmian gruntowych sporządzony przez geodetę S. B. (dalej "geodeta") z którego wynikało, że ani własność działki nr [...], ani też sposób władania nią, jak też i przeznaczenie, nie zmieniły się. Podnieśli, iż nie istnieją żadne dokumenty z których wynikałoby, że na przedmiotowej działce miała lub ma powstać jakakolwiek droga i droga przez tę działkę obecnie nie przebiega.

Do wniosku załączone zostały dwa różniące się od siebie wykazy zmian gruntowych (równoważnik) z 21.12.2022 r. dla działek nr [...], [...], [...], [...] – obr. [...] P. w K. sporządzone przez w.w. geodetę na potrzeby postępowania o zasiedzenie toczącego się przed Sądem Rejonowym dla Krakowa-Podgórza w Krakowie (sygn. akt [...]).

2. W skompletowanych przez organ aktach sprawy znajdują się m.in.:

a) odpis aktu poświadczenia dziedziczenia z 29.08.2023 r. (rep. A nr [...]), z którego wynika, że spadek po żonie skarżącego nabył skarżący oraz Ł. G. i A. G. (każdy w udziale 1/3 części). Z kolei przedmiot zapisu windykacyjnego, tj. udział wynoszący ½ części w nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę nr [...] (tj. działkę objętą wnioskiem) o pow. 0,0174 ha nabył Ł. G. na podstawie testamentu notarialnego z 4.08.2017 r. (rep. A nr [...]);

b) szkic graniczny nr 1 stanowiący załącznik nr 1 do protokołu ustalenia, gdzie napisano, że właścicielami działki nr [...] są: skarżący, jego żona oraz Zarząd Dróg Miasta Krakowa;

c) wypis z rejestru gruntów z 26.01.2024 r. dotyczący działki nr [...] (pow. 0,0174 ha; oznaczenie klasożytku "dr"), gdzie jako właścicieli wskazano skarżącego oraz jego syna Ł. G. (każdy w udziale ½ części);

d) dokumenty sporządzone przez geodetę do celów postępowania sądowego

o zasiedzenie toczącego się z wniosku skarżącego i jego żony przed S.R dla Krakowa Podgórza w Krakowie pod sygn. akt [...], w postaci:

– mapy z projektem podziału nieruchomości, gdzie wskazano, że działka nr [...] podlega podziałowi na dz. nr [...] pow. 0,0147 ha i nr [...] o pow. 0,0027 ha,

– wykazu zmian danych ewidencyjnych dotyczących działki nr [...]. W opisie dla działki nr [...], w rubryce "stan dotychczasowy" zawarto zapis "działka nr [...], OFU dr, powierzchnia 0,0174", natomiast w rubryce stan nowy zawarto zapis "działka nr [...], powierzchnia 0,0147 ha, OFU B oraz działka nr [...], powierzchnia 0,0027 ha, OFU dr",

– wykazu zmian gruntowych (równoważnik) dotyczący działki nr [...], [...], [...] oraz [...]. W opisie dla działki nr [...], w rubryce "stan dotychczasowy" zawarto zapis "działka nr [...], powierzchnia 0,0174", natomiast w rubryce stan nowy zawarto zapis "działka nr [...], powierzchnia 0,0147 ha, oraz działka nr [...], powierzchnia 0,0027 ha"

– szkic polowy nr 1 dotyczący podziału działki nr [...],

– sprawozdania techniczne z 21.12.2022 r., w którym biegły wskazał, że sporządzono projekt podziału działki nr [...] w taki sposób, że granica nowo wydzielanych działek biegnie po linii istniejącego ogrodzenia wzdłuż ul. Ł.;

– opinii z 21.12.2022 r. wraz z załącznikami (sporządzonej na okoliczność granic części nieruchomości objętej wnioskiem o zasiedzenie), w której biegły geodeta wskazał m.in., że operatem [...] dotyczącym "Parcelacji Os. Ł." powierzchnia działki [...] obr. [...] o pow. 0,1001 ha została rozdzielona na dwie wartości, a to 0,0844 ha (powierzchnia włączona do terenów budowlanych pod budownictwo) i powierzchnia 0,0157 ha (powierzchnia wyłączona z terenów budowlanych ale objęta opracowaniem geodezyjnym). Te zmiany uwidocznione zostały w Rejestrze Parcelowym - "Parcelacji Os. Ł." stan stary. W skorowidzu Rejestru Parcelowego "Parcelacji Os. Ł." odnotowany jest podział działki [...] obr. [...] na działkę [...] obr. [...] i działkę [...] obr. [...]. Biegły wyjaśnił też, że w zbiorze przy księdze wieczystej KW [...] odszukano równoważnik z 18.07.1978 r. dla dz. [...] obr. [...] o pow. 0,1001 ha, która to działka powstała z parceli I. kat. 2478 gm. kat. P. Na podstawie tego wykazu działka [...] o pow. 0.1001 ha obr. [...] ujawniona została w księdze KW [...] Następnie, po podziale ujawniono tylko wpis działki [...] obr. [...] o pow. 0.0844 ha, a przez niedopatrzenie nie ujawniono działki [...] obr. [...] o pow. 0,0157 ha. Działka ta Operatem Parcelacji Os. Ł., wyłączona została z terenów budownictwa, ale nie zmieniła własności. Biegły zaznaczył, że w dokumentacji archiwalnej stwierdzono nieścisłości w wykazach nadających się do ujawnienia w księgach wieczystych. Działka [...] obr. [...] wpisana jest w KW [...] ([...]), natomiast działka [...] obr. [...] nie jest ujawniona w księgach wieczystych, chociaż nie zmieniła właściciela. Końcowo biegły wskazał, że należy ujawnić wpis działki nr [...] w księdze wieczystej nr [...]. Ujawniając własność wnioskodawców (tj. skarżącego i jego żony) zasiedzenie miałoby się stać bezprzedmiotowe.

Pismem z 12.07.2023 r. organ zwrócił się do Zarządu Dróg Miasta Krakowa o udzielenie informacji, czy – w związku z otrzymanym od biegłego geodety operatem technicznym i wyżej opisanym postępowaniem sądowym – w ewidencji gruntów i budynków powinna zostać ujawniona zmiana użytku gruntowego obecnie ujawnionego dla całej działki nr [...] jako "dr" na "B".

W odpowiedzi ZDMK pismem z 19.07.2023 r. poinformował, że działka nr [...] jest w części zajęta pod pas drogowy drogi publicznej – ul. Ł. Granica pasa drogowego na tym odcinku jest tożsama z linią istniejącego ogrodzenia, co odpowiada projektowanej do wydzielenia działce nr [...]. ZDMK wskazał, że zasadna jest tylko zmiana użytku w odniesieniu do nowoprojektowanej działki nr [...], gdyż dla działki nr [...] obecnie ujawniony użytek "dr" jest zgodny z jej sposobem zagospodarowania.

3. Pismem z 13.10.2023 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że stanowisko zawarte we wniosku inicjującym to postępowanie (z 28.06.2023 r.) nie stoi naprzeciwko podzieleniu działki nr [...] na działki [...] i [...] zgodnie z operatem sporządzonym przez geodetę i zakwalifikowania działki nr [...] jako w całości przeznaczonej na cele mieszkaniowe. Powołał się również na sporządzony przez geodetę wykaz synchronizacyjny zgodnie z którym jedynym właścicielem działki nr [...] jest Ł. G. i wniósł o ujawnienie go jako jedynego właściciela tej działki (ewentualnie działek nr [...] i [...]).

4. Decyzją z 28.12.2023 r. organ I instancji orzekł o odmowie aktualizacji danych ewidencyjnych dotyczących działki [...]. Wskazał, że użytek gruntowy oznaczany symbolem dr (drogi) na obszarze całej działki nr [...] figuruje na mapie uzupełniającej z projektem podziału terenów budownictwa jednorodzinnego os. Ł. (operat [...]), która została dołączona do sporządzonej przez biegłego opinii. Zaznaczył, że po przeprowadzonej modernizacji operatu ewidencji gruntów dla obrębu [...] dz. adm. P. m. K. ([...], [...]) został sporządzony wykaz zmian /równoważników/ do Pracowni Ewidencji Gruntów i Obsługi Ludności, w którym dla działki nr [...] został wykazany w stanie nowym użytek gruntowy "dr" (drogi). Organ wskazał, że nie dysponuje zatem dokumentem, na podstawie którego mógłby dokonać aktualizacji w sposób wskazany we wniosku skarżącego. Podkreślił, że geodeta opracowujący dokumentację dla celów postępowania sądowego sporządził wykaz zmian danych ewidencyjnych, w którym w stanie nowym wykazał następujące użytki gruntowe: "B" (tereny mieszkaniowe) o pow. 0.0147 ha dla działki nr [...] i "dr" (drogi) o pow. 0.0027 ha dla działki nr [...]. Z powyższego wynika zdaniem organu, że działka nr [...] nie jest w całości zagospodarowana jako teren mieszkaniowy oznaczany symbolem B. Aktualizacja powinna polegać na zastąpieniu dotychczasowych zapisów nowymi lub ich zmodyfikowaniu, a konieczność aktualizacji powinna być udokumentowana i zawsze mieć na celu odzwierciedlenie stanu prawnego wynikającego z posiadanych dokumentów. Natomiast o zaliczeniu gruntów w ewidencji gruntów i budynków do poszczególnych użytków gruntowych decyduje faktyczny sposób wykorzystywania gruntów, ustalony w oparciu o kryteria wymienione w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2021 r. poz. 1390). W ocenie organu, zakwalifikowanie całej działki nr [...] do użytku gruntowego B (tereny mieszkaniowe), zgodnie z żądaniem wnioskodawcy, jest niezgodne z przepisami ww. załącznika nr 1 oraz ze stanem faktycznego zagospodarowania w terenie.

5. W odwołaniu od opisanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 7, 7a, 7b, 8, 9, 10, 11, 12, 77 i 80 k.p.a. poprzez nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy i pominięcie wniosków stron co do możliwych sposobów jej załatwienia, w szczególności poprzez nieuwzględnienie zgodnego wniosku stron o podzielenie działki [...] na działki [...] i [...] oraz ujawnienie ich przeznaczenia zgodnie z dokumentacją sporządzoną przez geodetę uprawnionego. Wskazał, iż zgodnie z dokumentacją techniczną sporządzoną przez geodetę oraz ze zgodnym stanowiskiem stron, działka [...] stanowi użytek gruntowy o charakterze mieszkaniowym przynajmniej w zakresie powierzchni 0,0147 ha, zaś użytek o charakterze drogowym zaledwie w zakresie powierzchni 0,0027 ha. Podniósł, że organ nie dążył do załatwienia sprawy i doprowadzenia ewidencji gruntów i budynków do stanu zgodnego z rzeczywistością.

6. Pismem z 22.02.2024 r. organ odwoławczy zwrócił się do Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie o udzielnie informacji, czy sprawa tocząca się pod sygn. akt [...] została prawomocnie zakończona.

W odpowiedzi Sąd pismem z 13.03.2024 r. poinformował, że postępowanie nie jest zakończone.

7. Decyzją z 28.03.2024 r. organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ przywołał treść załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków w części, w której wskazuje grunty zaliczane do użytku gruntowego o nazwie "drogi". Podkreślił, że chodzi tu o grunty, które są pasami drogowymi dróg publicznych oraz dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy o drogach publicznych. Oznaczenie konkretnego pasa gruntu jako drogi w ewidencji gruntów i budynków musi uwzględniać regulacje ostatnio wskazanej ustawy. Akcentował, że pojęcie pasa drogowego jest szersze od pojęcia drogi albowiem jest to grunt, na którym zlokalizowana jest budowla w postaci drogi, obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem i zabezpieczeniem i obsługą ruchu, urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą, zieleń przydrożna.

Organ odwoławczy wskazał, że o zaliczeniu danego gruntu do użytku "dr" (drogi) będzie decydował w pierwszej kolejności fakt wydzielenia geodezyjnego takiego gruntu oraz sposób zagospodarowania terenu (pasa drogowego) uwzględniający parametry techniczne budowli na nim zlokalizowanej, a w dalszej kolejności ustalenie, czy jest to droga publiczna czy wewnętrzna.

Organ II instancji przytoczył treść wykazu zmian ewidencyjnych sporządzonego przez biegłego geodetę oraz pisma ZDMK z 19.07.2023 r. (por. punkt 2 niniejszego uzasadnienia) i wskazał, że w obecnym stanie prawnym i faktycznym nie ma możliwości wykazania dwóch rodzajów użytków gruntowych w działce nr [...] tj. terenów mieszkaniowych - B i drogi - dr (na co wskazuje stan zagospodarowania działki określony operatem i stanowisko Zarządu Dróg Miasta Krakowa). Skoro tylko część działki zajęta jest na pas drogowy drogi publicznej, to konieczne jest wyodrębnienie z działki nr [...] - odrębnej działki ewidencyjnej. Zgodnie bowiem z § 7 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków: sąsiadujące ze sobą działki ewidencyjne, będące przedmiotem tych samych praw oraz władania tych samych osób lub jednostek organizacyjnych, wykazuje się w ewidencji jako odrębne działki ewidencyjne, jeżeli obejmują grunty zajęte pod drogi publiczne, a ich wyróżnienie w postaci odrębnych działek jest celowe ze względu na odrębne oznaczenia tych gruntów w innych ewidencjach i rejestrach publicznych.

W ocenie organu odwoławczego, wykazanie w ewidencji gruntów i budynków działek nr [...] i nr [...] nie jest możliwe jedynie w oparciu o operat techniczny nr [...] bez prawomocnego postanowienia sądowego zatwierdzającego podział. Zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 1 ustawy p.g.i.k. dopiero prawomocne postanowienie sądu zatwierdzające podział może być podstawą aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Organ II instancji wskazał, że skoro wnioskodawca nie przedłożył prawomocnego postanowienia sądowego zatwierdzającego podział działki nr [...] zgodnie z operatem biegłego, to w obecnym stanie prawnym brak jest możliwości ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków działek wyodrębnionych tym operatem.

8. W skardze na opisaną decyzję skarżący zarzucił naruszenie:

a) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu okoliczności sprawy skutkującym błędnym przyjęciem, że postępowanie przed Sądem Rejonowym dla Krakowa-Podgórza sygn. [...] nie zostało zakończone, podczas gdy postanowienie kończące postępowanie w sprawie wydane zostało 29.04.2023 r. i nie zostało merytorycznie zaskarżone apelacją przez żadną ze stron, wobec czego uległo uprawomocnieniu się 11.08. 2023 r., tj. po upływie terminu do wniesienia apelacji;

b) art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h ustawy z 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (dalej: pgik), poprzez jego niezastosowanie i niezaktualizowanie informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w drodze czynności materialno-technicznej pomimo przedłożenia przez stronę dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 18.01.2023 r. w postaci operatu technicznego nr [...];

c) art. 24 ust. 2B pkt 2 pgik poprzez jego niezastosowanie i niezaktualizowanie informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w drodze decyzji administracyjnej, pomimo że wnioskowana zmiana zgodna jest ze stanem rzeczywistym oraz stanowiskami stron postępowania.

Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy organowi do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że postępowanie toczące się pod sygn. akt [...] zostało prawomocnie zakończone, a wniesiony w sprawie środek zaskarżenia w postaci zażalenia na koszty postępowania w żaden sposób nie wpływa na prawomocne zakończenie postępowania w części merytorycznej. Zakwestionował stanowisko organu odwoławczego co do możliwości aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków jedynie na podstawie operatu zatwierdzonego orzeczeniem sądu. Podkreślił, że podstawa aktualizacji określona w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. c) p.g.i.k. jest tylko jedną z dziewięciu enumeratywnie wyliczonych i podstawy te nie mogą występować łącznie. Zaakcentował, że organ nie zanegował przedłożenia przez skarżącego operatu szacunkowego przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

9. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał wyrażone dotąd stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Podkreślił, że skoro skarżący nie przedłożył prawomocnego postanowienia sądowego zatwierdzającego podział działki nr [...] zgodnie z operatem biegłego, to w obecnym stanie prawnym brak jest możliwości ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków działek wyodrębnionych tym operatem.

10. W piśmie z 17.07.2024 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że sprawa o sygn. [...] zakończyła się 29.04.2023 r., co jednoznacznie wynika z internetowego Portalu Informacyjnego Sądu, a na dowód powyższego przedłożył wydruk z tego portalu (wpis "zakończona"). Podkreślił, że powoływany przez organ art. 96 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie ma zastosowania w spornej sprawie, albowiem sąd powszechny nie orzekał w sprawie podziału nieruchomości.

11. Na rozprawie w dniu 24.10.2024 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał stanowisko zawarte w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Spór w kontrolowanej sprawie dotyczył tego, czy istniały podstawy do dokonania przez organ administracji publicznej aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie ujawnienia na działce nr [...] obr. [...] P. w K. - użytku gruntowego "B" (tj. terenów mieszkaniowych), w miejsce dotychczasowego użytku "dr" (tj. drogi).

W ocenie Sądu, nie naruszało prawa rozstrzygnięcie organu administracji odmownie załatwiające żądanie zgłoszone przez skarżącego w powyższym zakresie.

Prezentację motywów zajętego przez Sąd stanowiska rozpocząć należy od wskazania, że o zaliczeniu użytku gruntowego do określonej grupy decyduje faktyczny sposób użytkowania tego gruntu, odnoszony do przewidzianych w przepisach kryteriów sklasyfikowania użytków. Kryteria te określone są w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r. poz. 1390). Zgodnie z lp. 19 tego załącznika: do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty, które są pasami drogowymi dróg publicznych oraz dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1376; dalej u.d.p.). Zgodnie zaś z art. 4 pkt 1 u.d.p., pas drogowy to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Z kolei art. 4 pkt 2 u.d.p. stanowi, że droga to budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową, przeznaczona do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowana w pasie drogowym. Z przedstawionych definicji wynika zatem, że zaliczenie danego gruntu do użytku gruntowego o nazwie "drogi" uwarunkowane jest stwierdzeniem, że grunt ten stanowi pas drogowy drogi publicznej lub drogi wewnętrznej w rozumieniu przywołanych wyżej przepisów, a pojęcie pasa drogowego (o którym stanowi lp. 19 załącznika) jest niewątpliwe szersze, niż pojęcie niż drogi, albowiem poza budowlą drogi – zawiera jeszcze inne urządzenia techniczne funkcjonalnie związane z drogą. Jak natomiast stanowi lp. 13 załącznika nr 1 do przywołanego już wyżej rozporządzenia, do terenów mieszkaniowych (B) zalicza się grunty, niewchodzące w skład gruntów rolnych zabudowanych, o których mowa w lp. 5:

1) zajęte pod budynki mieszkalne;

2) zajęte pod budynki gospodarcze i techniczne, związane funkcjonalnie z budynkami mieszkalnymi, o których mowa w pkt 1, oraz urządzenia, w szczególności: podwórza, dojazdy, przejścia, przydomowe place gier, zabaw i odpoczynku, studnie, zbiorniki, przewody naziemne, urządzenia do gromadzenia i oczyszczenia ścieków, śmietniki, składowiska odpadów, obiekty małej architektury, ogrodzenia, oczka wodne, ogródki skalne;

3) położone między budynkami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1 i 2, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń i niewykorzystywane do innego celu, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod trawniki, rabaty, kwietniki, warzywniki.

W kontrolowanej sprawie bezsporne były te elementy podstawy faktycznej rozstrzygnięcia przyjętego przez organy administracji, które odnosiły się do rzeczywistego i aktualnego sposobu wykorzystywania przedmiotowej działki nr [...]. W oparciu bowiem o analizę dokumentacji odnoszącej się do tej nieruchomości, a sporządzonej przez biegłego geodetę w postępowaniu sądowym o zasiedzenie (sygn. akt [...]) organy administracji przyjęły, że część tej, objętej wnioskiem o aktualizację danych nieruchomości, tj. jej 29 m2 - stanowi niewątpliwie pas drogowy drogi publicznej – ul. Ł. w K. ("dr"), zaś pozostałe 147 m2 tej działki – to tereny mieszkaniowe ("B"). Ustalenia te, w ocenie Sądu nie były dowolne, gdyż wynikają m.in. z wykazu zmian gruntowych (równoważnika) – k. 44-45, w zw. z mapą z projektem podziału nieruchomości dla celów sądowych (k. 38) w zw. z wykazem zmian danych ewidencyjnych dotyczących działki (k. 37). Dostrzec przy tym trzeba, że Zarząd Dróg Miasta Krakowa w kierowanym do organu I. instancji piśmie z 19.07.2023 r (k. 58) kategorycznie wskazał, iż działka nr [...] "jest w części zajęta pod pas drogowy drogi publicznej (...) a granica tego pasa jest tożsama z linią istniejącego ogrodzenia, co odpowiada – zgodnie z w.w. materiałami sprawy sądowej – projektowanej do wydzielania działce nr [...]." W tych okolicznościach nie budził więc też wątpliwości mieszany (tj. drogowy i mieszkaniowy) charakter użytków występujących na działce nr [...]. Już zatem powyższy fakt prowadził do wniosku, iż nie było dopuszczalne uwzględnienie żądania skarżącego, co do nadania całej nieruchomości (działce nr [...]) oczekiwanego użytku (B) – skoro taki użytek mógłby ewentualnie odnosić się jedynie do pewnej tylko części (fragmentu) przedmiotowej działki.

Analiza akt sprawy, w tym prezentowanych w toku postępowania twierdzeń skarżącego wskazuje, iż sporną kwestią było to, czy oczekiwana aktualizacja ewidencji gruntów i budynków mogła nastąpić jedynie w oparciu o przyjętą do zasobu geodezyjnego dokumentację (tj. Operat techniczny – inne opracowanie do celów prawnych podział działki nr [...] dla celów sądowych) sporządzoną przez biegłego na potrzeby wskazanej wyżej sprawy sądowej o zasiedzenie - mimo tego, że nie zapadło prawomocne orzeczenie sądu cywilnego w przywołanej wyżej sprawie.

Zajmując stanowisko względem tego zagadnienia zwrócić należy uwagę, że stosownie do art. 24 ust. 2b pkt 1 ustawy z 17.05.1989 r. Prawo geodezyjnej i kartograficzne (Dz. U. 2024 r., poz. 1151; dalej p.g.k.) aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie m.in.: prawomocnych orzeczeń sądu (lit. c przywoływanego przepisu), jak też w oparciu o dokumentację geodezyjną przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (lit. h przepisu). Skarżący upatrywał podstawy prawnej dopuszczalności aktualizacji ewidencji gruntów i budynków właśnie we wskazanym wyżej przepisie art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h) p.g.k. – podnosząc okoliczność, że opracowana na zlecenie sądu cywilnego dokumentacja geodezyjna (operat techniczny nr [...]) przyjęta jednak została do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego – w dniu 18.01.2023 r., a zatem sytuacja ta odpowiada hipotezie normy zawartej we wskazanym przepisie, przez co operat ten może i powinien stanowić podstawę dla oczekiwanej zmiany treści wpisów w ewidencji gruntów, co do rodzaju użytku na działce nr [...].

W ocenie Sądu, stanowisko to nie było trafne.

Podkreślić bowiem trzeba, iż samo przyjęcie operatu technicznego do zasobu nie zwalnia organu administracji z jego oceny pod kątem przydatności do dokonania, w oparciu o tę dokumentację, aktualizacji danych ewidencyjnych. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym celnie wskazuje się bowiem, że organ prowadzący ewidencję obowiązany jest ocenić, czy przyjęty do zasobu dokument geodezyjno-kartograficzny jest wystarczający jako podstawa do wprowadzenia zmian ewidencyjnych z uwagi na ich przedmiot (tak WSA w Krakowie w wyroku z 16.04.2008 r., sygn. akt III SA/Kr 119/08). Nie jest zatem tak, iż każda praca geodezyjna przyjęta do zasobu, każdorazowo przekładała się na oczekiwaną przez stronę aktualizację informacji w ewidencji gruntów i budynków. Ocena przydatności tej dokumentacji (operatu technicznego) dla poczynienia na jej podstawie wpisów w ewidencji – leży w kompetencji właściwego organu. Brak jest więc automatyzmu w transponowaniu do ewidencji gruntów i budynków danych pochodzących z dokumentacji przyjętej do zasobu geodezyjnego. Przeprowadzona zaś w tej sprawie przez organ administracji ocena spornej dokumentacji – wg orzekającego obecnie Sądu – nie była wadliwa. Dostrzec bowiem trzeba, że Sąd Rejonowy dla Krakowa-Podgórza w Krakowie w ramach prowadzonej z wniosku skarżącego sprawy o zasiedzenie zwrócił się do biegłego geodety z odezwą sporządzenia opinii "na okoliczność granic części nieruchomości objętej wnioskiem o zasiedzenie". Sąd Rejonowy zlecił też biegłemu sporządzenie zaklauzulowanego projektu podziału działek ewidencyjnych nr [...] w taki sposób, aby wydzielić z niej dwie działki ewidencyjne (por. odezwa Sądu Rejonowego do biegłego z 8.11.2022 r. – k. 32 a.a.). W dniu 21.12.2022 r. biegły sporządził "mapę z projektem podziału nieruchomości" wykonaną dla celów sądowych (k. 38 akt adm.) w ramach której – o czym była już mowa wyżej - działka nr [...] miała ulec podziałowi na działkę nr [...] o powierzchni 0,0147 ha (zaliczoną do użytku gruntowego "B") oraz działkę nr [...] o powierzchni 0.0027 ha (zaliczoną do użytku gruntowego "dr"). Następnie, biegły złożył do Grodzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Krakowie "Operat techniczny – inne opracowanie do celów prawnych, podział działki [...] dla celów sądowych sygn. akt [...]", który został 18.01.2023 r. wpisany do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (nr [...]). Z akt sprawy nie wynika przy tym, aby wadliwe było to ustalenie organów administracji publicznej wskazujące, iż w obrocie prawnym nie funkcjonuje prawomocne orzeczenie Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie, które - w oparciu o wskazaną wyżej dokumentację biegłego - orzekałoby o proponowanym, w wykonaniu odezwy Sądu - podziale działki nr [...] na działki nr [...] i nr [...], które stałyby się odrębnymi działkami zaliczanymi do innych (poszczególnych) użytków gruntowych. Kierowane do organu odwoławczego pismo Sądu Rejonowego z 13.03.2024 r. (k. 122) wprost stanowi, że opisana wyżej sprawa sądowa nie została zakończona. Przeciwnego wniosku – wobec braku zaoferowania przez skarżącego prawomocnego orzeczenia – nie dowodził przedłożony w postępowaniu sądowym wydruk z portalu informacyjnego sądu (k. 21 a.s.). Skoro tak, to ujęta w operacie technicznym sporządzonym przez biegłego na potrzeby sprawy sądowej (przyjętym do zasobu) – sama tylko propozycja (projekt) dokonania podziału działki nr [...], obejmująca wyodrębnienie działek o różnym przeznaczeniu (nr [...] i nr [...]) – nie mogła przemawiać za dokonaniem aktualizacji ewidencji gruntów i budynków. Propozycja ta, wobec jej niewykorzystania (do dnia orzekania przez organy w ocenianym przypadku) przez Sąd Rejonowy, który zlecił jej wytworzenie na potrzeby rozstrzygnięcia prowadzonej sprawy cywilnej – nie miała więc waloru definitywnego, tj. mogącego skutkować poczynieniem na jej podstawie jakichkolwiek wpisów w ewidencji gruntów i budynków, w tym w zakresie oczekiwanego użytku gruntowego występującego na [...]. Inaczej mówiąc, w oparciu o sam ten operat techniczny, sporządzony na potrzeby postępowania cywilnego, które nie zakończyło się prawomocnym orzeczeniem – nie było możliwe ujawnienie podziału działki [...], ani też użytków gruntowych na proponowanych do wydzielenia przyszłych działkach. Prezentowanej przez skarżącego w tej sprawie wykładni prawa (art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. h p.g.k.) przeczyłaby także potrzeba zapewnienia pewności i aktualności wpisów do ewidencji w zakresie obejmującym aktualny stan danych ewidencyjnych. Wszak zauważyć trzeba, że w ramach cywilnego postępowania sądowego sporządzone może zostać kilka prac geodezyjnych, przyjmowanych kolejno do zasobu. Każdorazowe przenoszenie ich treści do ewidencji gruntów, w sytuacji braku orzeczenia sądowego zatwierdzającego (wykorzystującego) którąś z tych prac, stanowiłoby zaprzeczenie – dla wynikającego z przepisów przymiotu ewidencji – tj. aktualności tego zbioru danych opartej na dokumentach źródłowych.

W przedstawionych okolicznościach trafnie, w ocenie Sądu, orzekły orzekające organy administracji o odmowie uwzględnienia wniosku skarżącego obejmującego aktualizację danych ewidencyjnych. Wobec bowiem braku dokonania przez Sąd Rejonowy podziału działki nr [...] zgodnie z operatem opracowanym przez biegłego i braku wyodrębnienia z niej działki o przeznaczeniu mieszkaniowym, zasadne było stwierdzenie, iż nie istnieje żaden miarodajny dokument, na podstawie którego można byłoby dokonać aktualizacji ewidencji w sposób wskazany we wniosku. Jak bowiem już wskazano, sam sugerowany (proponowany) przez biegłego projekt podziału działki ujęty w operacie technicznym przyjętym do zasobu, nie był w tym względzie wystarczający, skoro nie towarzyszyło mu orzeczenie sądu orzekające o takim podziale.

Odrębną kwestią jest natomiast ewentualne wykorzystanie tej, przyjętej do zasobu dokumentacji (operatu technicznego) na potrzeby innej sprawy, w której mogłoby dojść do wyodrębnienia działek, a następnie – do aktualizacji ewidencji. Zagadnienie to jednak wykracza poza granice kontrolowanego przypadku. W tej bowiem sprawie (której przedmiot jasno wyznaczył wniosek skarżącego), na dzień orzekania organów administracji, niewątpliwie nie funkcjonowało w obrocie prawnym, ani prawomocne orzeczenie sądu, ani też ostateczna decyzja administracyjna – z których wynikałoby, iż w miejsce działki [...] wyodrębnione zostały działki [...] i [...] – będące odmiennymi użytkami gruntowymi (odpowiednio "B" oraz "dr").

Z tych też powodów Sąd uznał, że kontrolowana decyzja nie naruszała prawa. Z uwagi na powyższe, Sąd – w oparciu o art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024 r., poz. 935) - skargę oddalił.

Przedstawione rozważania stanowią zarazem ustosunkowanie się do zarzutów skargi, które Sąd uznał w całości za nietrafne.