Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 908/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-08-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6361 Rejestr  zabytków
Hasła tematyczne: Zabytki
Skarżony organ: Wojewódzki Konserwator Zabytków
Treść wyniku: stwierdzono bezskuteczność zaskarżonej czynności
Powołane przepisy: article: art 146 par 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art 3 pkt 1 i 2  , art  5  iart 28  ust 1
journal: Dz.U. 2003 nr 162 poz 1568
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Fronc Sędziowie: ASR WSA Anna Kopeć (spr.) WSA Sebastian Pietrzyk Protokolant: starszy referent sądowy Kamila Maśloch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi A. Spółka Akcyjna z siedzibą w D. G. na czynność Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie z dnia 9 sierpnia 2017 r. w przedmiocie włączenia karty ewidencyjnej obiektu nieruchomego – zespołu portu rzecznego K. do wojewódzkiej ewidencji zabytków I. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; II. zasądza od Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie na rzecz skarżącej A. Spółka Akcyjna z siedzibą w D. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

A. S.A. z siedzibą w D. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na włączenie przez Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie portu rzecznego Kujawy do wojewódzkiej ewidencji zabytków.

Zaskarżonej czynności zarzucono obrazę materialnych przepisów prawa administracyjnego, a to przepisu art. 3 pkt 1) i 2) w zw. z art. 22 ust. 5 pkt 3) ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 840 z późn zm. – dalej jako "u.o.z.") w zw. z § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 56 - dalej jako "rozporządzenie"), poprzez wydanie zaskarżonej czynności i włącznie obiektu do wojewódzkiej ewidencji zabytków, w warunkach, w których obiekt ten nie stanowi zabytku nieruchomego w rozumieniu ustawy o ochronie zabytków i nie wystąpiły okoliczności uzasadniające włączenie jego karty ewidencyjnej do wojewódzkiej ewidencji zabytków;

Na zasadzie art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodów z całego szeregu dokumentów dołączonych do skargi, w tym przede wszystkim do dokumentów stanowiących również zawartość przesłanych przez organ akt administracyjnych związanych z zaskarżoną czynnością, m. in.:

< pisma Dyrektora Muzeum Inżynierii Miejskiej z dnia 17 lipca 2017 r., znak: Gl.411.3.2017, wraz z załącznikiem postaci "Przeglądu informacji historycznych na temat wartości zabytkowej basenu portowego dawnej Krakowskiej Stoczni Rzecznej (tzw. "portu płaszowskiego")"

< wydruku artykułu autorstwa Małgorzaty Włodarczyk opublikowanego w Zeszytach Naukowych Wyższej Szkoły Technicznej w Katowicach (ISSN 2082-7016; elSSN 2450-5552 2015, nr 7)

< wydruku dokumentacji fotograficznej znajdującej się w zbiorze dokumentów organu.

Wniesiono także o przeprowadzenie dowodu z karty ewidencyjnej obiektu - celem wykazania faktów: szczątkowego i niekompletnego charakteru informacji zawartych w karcie ewidencyjnej obiektu; a także niekompletności materiału fotograficznego włączonego do karty ewidencyjnej obiektu.

Dla wykazania przysługiwania skarżącemu prawa własności dla budynków stacji filtrów i pompowni będących składowymi obiektu oraz legitymacji skargowej spółki wniesiono o przeprowadzenie dowodu z wydruku odpowiadającego treści działu II odpisu aktualnego księgi wieczystej o numerze [...] prowadzonej dla nieruchomości, na której są posadowione budynki stacji filtrów i pompowni należące do skarżącego.

W konkluzji strona skarżąca wniosła o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie wskazując, że nie doszło do zarzucanych mu w skardze naruszeń obowiązujących przepisów. Podkreślono, że to organu należy ocena, czy dany obiekt kwalifikuje się do włączenia go wojewódzkiej ewidencji zabytków, a nie podlega to swobodnej, indywidulanej ocenie strony. Ponadto zwrócono uwagę, że organ przeprowadzał czynności administracyjne w przedmiotowej sprawie na podstawie obowiązujących w tym czasie przepisów, i działania te nie nosiły znamion dowolności. Organ zaznaczył też, że zaskarżona czynność nie wymagała powiadomienia właścicieli. Obowiązek ten został wprowadzony rozporządzeniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 10 września 2019 roku (Dz.U. z 2019 r., poz. 1886), zmieniającym rozporządzenie z dnia 26 maja 2011 roku w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem, gdzie zgodnie z § 15 rozporządzenia zamiarze włączenia karty ewidencyjnej zabytku do wojewódzkiej ewidencji oraz ojej włączeniu, wojewódzki konserwator zabytków zawiadamia właściciela lub posiadacza zabytku. Karta ewidencyjna zabytku była sporządzona na podstawie obowiązującego w czasie jej sporządzenia wzoru, stanowiącego załącznik do rozporządzenia z 2011 roku, zawierającego ustalone do wypełnienia rubryki.

Organ zaznaczył, że przed sporządzeniem karty - pomimo braku takiego obowiązku - zwrócił się do Muzeum Inżynierii Miejskiej w sprawie kwerendy materiałów historycznych związanych z dawnym portem rzecznym w Płaszowie oraz portem "Kuiawy". Ponadto organ w ramach czynności poprzedzających sporządzenie karty ewidencyjnej zapoznał się z Zeszytami Naukowymi Wyższej Szkoły Technicznej w Katowicach (2015, nr 7), gdzie zamieszczony był artykuł P. Małgorzaty Włodarczyk pt. "Kraków- Miasto Portowe nad Wisłą", w którym odnaleziono informację dotyczącą "Portu rzecznego Kujawy".

Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze organ podkreślił, że przeprowadził wszelkie czynności wymagane przy procedurze włączenia przedmiotowego obiektu do wojewódzkiej ewidencji zabytków na podstawie obowiązujących w tym czasie przepisów i dokonał wystarczającej analizy przyczyn uzasadniających włączenie obiektu do wojewódzkiej ewidencji zabytków; przede wszystkim stwierdzono, że posiada on cechy uzasadniające takie włączenie, gdyż wypełnia to definicję zabytku, o której mowa w art. 3 u.z.o.z. W przypadku ww. obiektu mowa jest o nieruchomości, będącej dziełem człowieka, która stanowi świadectwo minionej epoki, a ponadto istnieje interes społeczny w jej zachowaniu. Zwłaszcza to ostatnie stwierdzenia jako tzw. generalna klauzula odsyłająca jest przykładem administracyjnego luzu decyzyjnego, jednak należy podzielić zdanie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z 29 listopada 2018 r., o sygnaturze II OSK 2225/18, który słusznie stwierdził iż : "Wojewódzki konserwator zabytków jest wyspecjalizowanym organem dysponującym wykwalifikowaną kadrą kompetentną do badania wartości zabytkowych obiektów na obszarze województwa. Organ ochrony zabytków na podstawie posiadanych przez siebie informacji ocenia, czy określony przedmiot powinien podlegać ochronie jako zabytek w rozumieniu ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i nie prowadzi w tej sprawie żadnego postępowania, w którym właściciel lub posiadacz zabytku mógłby przedstawiać przeciwne twierdzenia".

Wpis do wojewódzkiej ewidencji zabytków nie jest przez ustawę o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami zaliczany do form ochrony zabytków (art. 7). Z jednej strony organ - posiadając umocowanie ustawowe do prowadzenia wojewódzkiej ewidencji zabytków - samodzielnie decyduje, w oparciu o wiedzę i doświadczenie zatrudnionych w WUOZ pracowników, o włączeniu danego zabytku do wojewódzkiej ewidencji, z drugiej strony stwierdzenie wartości ww. obiektu zostało należycie uzasadnione przez organ głównie w treści karty ewidencyjnej - bez konieczności zlecania opinii przez zewnętrznych biegłych. Włączenie obiektu do wojewódzkiej ewidencji zabytków nie wymaga tak wysokiego poziomu szczegółowości jak wpis do rejestru zabytków i z tego powodu odbywa się w uproszczonej formie, lecz w żadnym wypadku nie można stwierdzić, aby działanie tutejszego organu przedmiotowej sprawie, nosiło znamiona dowolności.

Na zakończenie Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Krakowie stwierdził, że zważywszy na liczne skargi sądowo - administracyjne podmiotów niezadowolonych z włączenia zabytków do ewidencji zabytków, ewidencja zabytków staje się zagrożona w całej Polsce. Powodem tego są coraz większe procesy inwestycyjne i wtedy gminna i wojewódzka ewidencja staje się przeszkodą. Intencją organu była ochrona przedmiotowego obiektu położonego na terenach poprzemysłowych, należących do skarżącego, które są zagrożone po zakończeniu produkcji przez kombinat. Według oceny organu istota ochrony zabytku nieruchomego winna być ważniejsza, niż względy formalne przy sporządzaniu karty ewidencyjnej zabytku.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art.3 § 1 i 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) - dalej jako "p.p.s.a."- sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne również obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd uwzględniając skargę na czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4) p.p.s.a., stwierdza bezskuteczność tej czynności (art. 146 § 1 p.p.s.a.).

Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, bowiem przedmiotem skargi jest czynność włączenia przez Małopolskiego Wojewódzkiego Zabytków w Krakowie karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego - zespołu portu rzecznego Kujawy do wojewódzkiej ewidencji zabytków.

Słusznie zwrócono w skardze uwagę, że w dacie podjęcia zaskarżonej czynności tj. 9 sierpnia 2017 r. ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wymagała wyczerpania jakichkolwiek środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi na czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4. Zgodnie natomiast z art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę.

Skarżący wskazał, że o zaskarżonej czynności dowiedział się w dniu 16 maja 2024 r., kiedy to pełnomocnikowi spółki udostępniono znajdujący się w posiadaniu organu zbiór dokumentów obejmujący m.in. kartę ewidencyjną obiektu. Okoliczności tej strona przeciwna nie kwestionuje. Skarga została wniesiona 29 maja 2024 r. (koperta k. 65) - a więc z zachowaniem wymaganego przepisami terminu.

Wobec zachowania terminu do wniesienia skargi oraz innych wymogów formalnych Sąd przystąpił do jej merytorycznego rozpoznania.

W skardze zarzucono naruszenie przepisów art. 3 pkt 1 i 2 w zw. z art. 22 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy użyte w ustawie określenie "zabytek" oznacza nieruchomość lub rzecz ruchomą, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. W myśl pkt 2 art. 3 "zabytek nieruchomy" to nieruchomość, jej część lub zespół nieruchomości, o których mowa w pkt 1.

Na podstawie art. 22 ust. 5 u.o.z. w gminnej ewidencji zabytków powinny być ujęte:

1) zabytki nieruchome wpisane do rejestru;

2) inne zabytki nieruchome znajdujące się w wojewódzkiej ewidencji zabytków;

3) inne zabytki nieruchome wyznaczone przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) w porozumieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków.

Przepis ten został w skardze wskazany prawdopodobnie przez pomyłkę, bowiem niniejsza sprawa nie dotyczy gminnej, lecz wojewódzkiej ewidencji zabytków – która uregulowana została w art. 22 ust. 2 u.o.z. ("Wojewódzki konserwator zabytków prowadzi wojewódzką ewidencję zabytków w formie kart ewidencyjnych zabytków znajdujących się na terenie województwa.").

Strona skarżąca zarzuciła też naruszenie § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem. Przepis ten stanowi: "Wojewódzki konserwator zabytków włącza kartę ewidencyjną zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków po sprawdzeniu, czy dane zawarte w karcie ewidencyjnej zabytku są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym, a także czy dokumentacja fotograficzna zabytku umożliwia jego identyfikację".

Rację ma organ twierdząc, że w dacie podejmowania zaskarżonej czynności nie istniał obowiązek zawiadamiania o niej właściciela obiektu. Na mocy pierwotnego brzmienia § 15 rozporządzenia w włączeniu zabytku nieruchomego do wojewódzkiej ewidencji zabytków wojewódzki konserwator zabytków zawiadamiał jedynie właściwą gminę, w celu ujęcia tego zabytku w gminnej ewidencji zabytków. Zmiana treści omawianego przepisu wprowadzająca obowiązek zawiadomienia właściciela lub posiadacza zabytku nastąpiła w roku 2019, a zatem nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie.

Słusznie również w odpowiedzi na skargę zwraca się uwagę na różnice pomiędzy wpisem do rejestru zabytków a włączeniem karty ewidencyjnej zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków. Wpis do rejestru jest jedną z form ochrony zabytków (art. 7 pkt 1 u.o.z.) i dokonywany jest w drodze decyzji administracyjnej (art. 9 ust. 1 u.o.z.). Włączenie karty ewidencyjnej, jak już na wstępie stwierdzono, ma charakter czynności materialno – technicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W myśl art. 21 u.o.z. ewidencja zabytków jest podstawą do sporządzania programów opieki nad zabytkami przez województwa, powiaty i gminy.

Niemniej jednak włączenie zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków rodzi po stronie właściciela lub posiadacza zabytku pewne obowiązki, wynikające choćby z art. 5 i 28 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Obowiązki te związane są ogólnie mówiąc z opieką nad zabytkiem i obowiązkami informacyjnym.

W powołanym przez organ w odpowiedzi na skargę postanowieniu z 25 lutego 2020 r., sygn. II OSK 395/20 (dostępnym w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził: "brak przepisów określających tryb postępowania skutkuje tym, że kontrola legalności działania organu sprowadza się do badania zgodności tego działania jedynie z przepisami administracyjnego prawa materialnego (por. wyrok NSA z 21 stycznia 2015 r. II OSK 2189/13 - na gruncie art. 22 ust. 5 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami dotyczącego gminnej ewidencji zabytków). Ujęcie w ewidencji zabytków nie następuje w związku ze stosowaniem kodeksu postępowania administracyjnego. Brak sformalizowania reguł postępowania wiążącego się z włączeniem karty zabytku do ewidencji nie oznacza jednak, że dokonanie tej czynności może nastąpić bez analizy przyczyn uzasadniających jej dokonanie, jak też udokumentowania jej chociażby w uproszczonej formie. Jest oczywiste bowiem, że włączenie karty zabytku do wojewódzkiej ewidencji musi wynikać ze stwierdzenia przez organ, że obiekt charakteryzuje się cechami, które uzasadniają objęcie go szczególną formą ochrony ze względu na posiadaną przez niego wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Tylko taki obiekt, który spełnia definicję zabytku z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami może zostać ujęty w ewidencji."

W orzecznictwie tut. Sądu również zwraca się uwagę, że "brak sformalizowania reguł postępowania wiążącego się z włączeniem karty zabytku do ewidencji nie oznacza, że dokonanie tej czynności może nastąpić bez analizy przyczyn uzasadniających jej dokonanie, jak też udokumentowania jej chociażby w uproszczonej formie. Powinien zostać sporządzony dokument, z którego wynikałoby merytoryczne uzasadnienie, z jakich powodów materialnoprawnych organ obejmuje dany obiekt nieruchomy ww. kartą jako zabytek spełniający wymogi art. 3 ustawy z 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. W szczególności potrzeba taka zachodzi z uwagi na jednostronny charakter czynności, niezależnej od woli właściciela danej nieruchomości oraz kształtowanie sfery praw i obowiązków właściciela zabytku. Tego wymaga w demokratycznym państwie prawnym ochrona praw podmiotowych właściciela nieruchomości." (wyrok z dnia 14 czerwca 2021 r. sygn. II SA/Kr 441/2021 r.; zob. także wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 października 2020 r. II SA/Kr 707/20, wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 września 2021 r. sygn. II SA/Kr 637/21, wyrok WSA w Krakowie z dnia 15 października 2021 r. sygn. II SA/Kr 657/21).

Nie ulega wątpliwości, że karta zabytku może być założona i następnie dołączona do ewidencji zabytków tylko w stosunku do takiej nieruchomości (lub rzeczy ruchomej), która stanowi zabytek w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków, a zatem jest dziełem człowieka i stanowi świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Wojewódzki konserwator zabytków jest niewątpliwie organem wyspecjalizowanym, posiadającą fachową wiedzę i kompetencje w zakresie ochrony zabytków, niemniej jednak treść karty włączonej do ewidencji zabytków powinna poddawać się weryfikacji, powinna w sposób obiektywny wskazywać, jakie konkretnie cechy obiektu przemawiały za uznaniem go za zabytek.

W okolicznościach niniejszej sprawy taka weryfikacja nie przebiegła pomyślnie.

W karcie ewidencyjnej zabytku nieruchomego zamieszczono dwie fotografie budynków znajdujących się w obrębie portu oraz wydruk mapy z widokiem satelitarnym, podano czas powstania, adres, współrzędne geograficzne oraz stan zachowania. W rubryce 10 – "istniejące zagrożenia, najpilniejsze postulaty konserwatorskie" znajduje się krótka historia powstania portu ze wskazaniem, że nigdy nie był użytkowany z uwagi na to, że nie wybudowano planowanych kolejnych stopni wodnych na Wiśle. Zaznaczono, że "Port Kujawy jest świadectwem ostatniego historycznego etapu ewolucji funkcji portowej Krakowa". Opisano również dwa budynki: pompowni i stacji filtrów – obydwa w stylu socrealizmu i socmodernizmu, obecnie w złym stanie technicznym. Opisując stan aktualny obiektu stwierdzono, że "Obecnie port jest użytkowany głównie przez wędkarzy. Basen jest znacznie zamulony."

Ponadto w przesłanych do Sądu aktach znajduje się kolorowy wydruk wyników wyszukiwania w wyszukiwarce internetowej dla hasła "port kujawy Kraków". Jak słusznie zwrócono uwagę w skardze są wśród nich m.in. zdjęcia Kościoła Mariackiego, Rynku Krakowskiego, krytej pływalni w Krakowie, portu nad Bałtykiem, lotnicze zdjęcia Al. Róż. Tylko część z nich obejmuje port rzeczny Kujawy.

Dalej w aktach można znaleźć wydruk ze strony RZGW w Krakowie dotyczący Stopnia Wodnego Przewóz. Fragment opisu - 3 zdania - dotyczy poru rzecznego Kujawy (port typu basenowego, z pionowym nabrzeżem i bocznicą kolejową, przeznaczony do obsługi transportowej; na końcu basenu portowego zbudowano dużą pompownię wody przeznaczoną dla celów kombinatu; nigdy nie był używany przez żeglugę, spełniał jedynie rolę osadnika dla ujmowanej wody, czego następstwem jest dziś jego zamulenie).

Wreszcie w aktach znajduje się wydruk artykułu M. Włodarczyk "Kraków – miasto portowe nad Wisłą" oraz pismo Dyrektora Muzeum Inżynierii Miejskiej w Krakowie z 17 lipca 2017 r. wraz z załączonym do niego przeglądem informacji historycznych i opinią na temat wartości zabytkowej basenu portowego dawnej Krakowskiej Stoczni Rzecznej (tzw. "portu płaszowskiego"). Z pisma dyrektora Muzeum Inżynierii Miejskiej z dnia 17 lipca 2017 r. wynika, że "W obliczu niedostatku prac historycznych na temat portów rzecznych i stoczni Krakowa, sporządzenie wyczerpującego opracowania dziejów tzw. "portu płaszowskiego" oraz portu "Kujawy" wymaga szeroko zakrojonych, pogłębionych badań naukowych". Informacja na temat portu płaszowskiego w sposób oczywisty nie odnosi się do portu rzecznego Kujawy, który zlokalizowany jest w zupełnie innej części Krakowa (ok. 10 kilometrów w linii prostej). Z kolei w artykule M. Włodarczyk portowi Kujawy poświęcono zaledwie kilka zdań: "W okresie budowy Nowej Huty zaplanowano kolejny port rzeczny zwany "Portem rzecznym Kujawy". Miał o służyć zaopatrzeniu kombinatu w surowce, wodę oraz być przystanią dla żeglugi jachtowej. Na bazie "Portu rzecznego i stoczni "Płaszów" Kraków w okresie międzywojennym nie rozwinął się jako miasto portowe. (...) Częste jest także przekonanie, iż Kraków dysponuje jednym basenem portowym, a istnieje przecież wspomniany wyżej basen portowy wraz z kanałem, czyli zapomniany "Port Kujawy", zlokalizowany tuż przy kombinacie Nowa Huta20 i powiązany z nią bocznicą kolejową. Trudno ocenić jaka jest obecna pławność tego basenu, a zatem możliwość jego bezpośredniego wykorzystania, niemniej sama architektura tych obiektów portowych, która pozwala myśleć poważnie o wspomnianym swoistym kamuflażu, jest to niezwykle interesująca architektura w duchu socmodernizmu-socrealizmu. "Port Płaszów" jak i "Port Kujawy" nie są łatwe do odnalezienia w mieście, jednak stanowią interesujący przyczynek myślowy o tym, że Kraków był, jest i będzie ponownie znaczącym miastem portowym (...)".

Zebrane dokumenty pozwalają ustalić, że budowa portu rzecznego Kujawy była związana z budową kombinatu w Nowej Hucie, a sam port połączony był z kombinatem bocznicą kolejową, jednakże nigdy nie zaczął działalności z uwagi na brak uregulowania rzeki Wisły w dalszych odcinkach. Dwa istniejące budynki (pompowni i stacji filtrów) zbudowane są w stylu socmodernizmu – socrealizmu.

Nie sposób jednak ustalić jaką szczególną wartość historyczną, artystyczną lub naukową przypisuje organ przedmiotowemu obiektowi, co konkretnie uzasadnia objęcie go ochroną jako zabytku – zwłaszcza wobec wynikającego z pisma Dyrektora Muzeum Inżynierii Miejskiej niedostatku prac historycznych na temat portów rzecznych i stoczni Krakowa.

Za uzasadniony uznano zatem zarzut dotyczący naruszenia prawa poprzez niewyjaśnienie powodów, dla których budynek został uznany za zabytek. Jak już wcześniej stwierdzono, brak sformalizowania reguł postępowania wiążącego się z włączeniem karty zabytku do ewidencji nie oznacza, że dokonanie tej czynności może nastąpić bez analizy przyczyn uzasadniających jej dokonanie.

W świetle powyższego należało stwierdzić bezskuteczność zaskarżonej czynności na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a.

O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 697 zł składa się: kwota 200 zł tytułem uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu; kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego stronę skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z z 2023 r. poz. 1935) oraz kwota 17 zł tytułem uiszczonej przez pełnomocnika skarżących opłaty skarbowej za złożony dokument pełnomocnictwa (art. 1 ust. 1 pkt. 2 w związku z cz. I.IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej, t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1044 z późn. zm).