Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 272/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1, pkt 2 i pkt 5, art. 151 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant Asystent sędziego Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi H. J. i S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 272/17

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania S. J. i H. J., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Z. z [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji z [...] (znak [...] orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym P., gmina Z., oznaczonej w ewidencji gruntów nr działki 326 z gruntami przyległymi, oznaczonymi nr działek: 324, 325, 348 i 323.

W stanie faktycznym sprawy, wnioskiem z 15 lipca 2010 r. H. i S. małż. J. zwrócili się do Wójta Gminy Z. o dokonanie rozgraniczenia nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym P., gmina Z., oznaczonej w ewidencji gruntów nr działki 326, stanowiącej ich własność, z gruntami przyległymi, położonymi w tym samym obrębie geodezyjnym oznaczonymi nr działek 324 i 325, stanowiącymi wówczas własność M. i K. małż. J.. Jednocześnie wnieśli o upoważnienie do przeprowadzenia czynności rozgraniczenia geodetę W. O.

W dniu 17 lutego 2011 r. upoważniony geodeta W. O. przystąpił do dokonania czynności ustalenia przebiegu granic pomiędzy wyżej opisanymi nieruchomościami. Na miejsce czynności stawili się: H. J., S. J., K. J., M. J. oraz B. G. - przedstawiciel Urzędu Gminy w Z. W trakcie postępowania sporządzony został protokół graniczny, który został podpisany bez zastrzeżeń przez wszystkie osoby obecne przy jego sporządzaniu. Z protokołu wynikało, że wszystkie strony obecne przy czynnościach ustalenia przebiegu granic oświadczyły, że przyjmują przebieg granicy pomiędzy punktami granicznymi nr 815-816-817-818-819-820-821-822-823-824 ustalonymi na podstawie danych z operatu do założenia ewidencji gruntów wsi P. za obowiązujące. Jednocześnie geodeta w trakcie dokonywania czynności ustalenia przebiegu granic wykonał w obecności stron stabilizację ustalonych bezspornie punktów granicznych.

Decyzją z [..] Wójt Gminy Z., w oparciu o art. 33 ust. 1 ustawy z 17 maja 1989 roku - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo geodezyjne i kartograficzne], rozporządzenie Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz.U. Nr 45, poz. 453) oraz art. 104 k.p.a. orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym P., gmina Z., oznaczonej w ewidencji gruntów nr działki 326, stanowiącej własność H. i S. małż. J., z gruntami przyległymi położonymi w tym samym obrębie geodezyjnym, oznaczonymi nr działek: 324, stanowiącą własność M. i Krystyny małż. J., 325, stanowiącą również własność M. i K. J., 348 - droga będąca we władaniu Zarządu Powiatu Z. oraz 323 - droga będąca we władaniu Gminy Z.. Jak wynika z treści decyzji granice pomiędzy działką 326 a działkami nr nr 324, 325, 348 i 323 zostały ustalone zgodnie z protokołem granicznym z 17 lutego 2011 r. załączonym do operatu rozgraniczeniowego przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego za nr 042.20-2337/2011 w dniu 28 lutego 2011 r.

W dniu 11 kwietnia 2012 r. H. i S. małż. J. wystąpili do Wójta Gminy Z. z pismem, z treści którego organ wywnioskował, iż wg nich sprawa zakończona w/w decyzją winna być przekazana do rozpatrzenia sądowi. Postanowieniem z 10 maja 2012 r., sygn. akt I Ns 427/12, Sąd Rejonowy w Z. odrzucił wniosek H. i S. małż. J. o rozgraniczenie z uwagi na przekroczenie przez wnioskodawców ustawowego 14 dniowego terminu do złożenia żądania przekazania sprawy do sądu. Sąd Okręgowy w S. postanowieniem z 2 lipca 2012 r., sygn. akt I Cz 266/12 oddalił zażalenie skarżących w tej sprawie.

Pismem z 12 grudnia 2012 r. S. J. wniósł do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego o "sprawdzenie i wyciągnięcie konsekwencji oraz dokonanie ponownego rozgraniczenia zgodnego ze stanem faktycznym i rzeczywistym". W uzasadnieniu wskazał, iż słupki graniczne, które były wkopywane przez geodetę W. O., umieszczone zostały w całkiem innych miejscach niż wytyczone na szkicu granicznym przez niego sporządzonym. Podnosił również brak w aktach postępowania prowadzonego przez funkcjonariusza policji Komendy Powiatowej Policji w Z. dowodu w postaci fotografii sporządzonych na jego nieruchomości oraz brak wzmianki o nich w postanowieniu Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Z.

Pismem z 18 grudnia 2012 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego przekazał ww. pismo w zakresie dotyczącym rozgraniczenia Wójtowi Gminy Z. jako organowi właściwemu w sprawie, w pozostałym zaś zakresie - Komendzie Powiatowej Policji oraz Powiatowemu Inspektoratowi Nadzoru Budowlanego w Z.

Postanowieniem z 18 stycznia 2013 r. Wójt Gminy Z., działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 149 § 1 i § 2 k.p.a., wznowił postępowanie. W uzasadnieniu organ wskazał, iż podstawą wznowienia postępowania był podnoszony przez S. J. w piśmie z 12 grudnia 2012 r. zarzut nieprawidłowego przeprowadzenia przez geodetę rozgraniczenia.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w sprawie decyzją z 11 czerwca 2013 r. Wójt Gminy Z., działając na podstawie art. 104 oraz art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z 11 marca 2011 r.

W wyniku wniesionego odwołania, decyzją z 23 lipca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W jej uzasadnieniu wskazało, iż nie jest zasadny zarzut strony co do przeprowadzenia rozgraniczenia na planie sytuacyjnym niezgodnie z przepisami. Podstawą sporządzenia dokumentacji rozgraniczeniowej przedmiotowych nieruchomości był operat do założenia ewidencji gruntów wsi P.. W związku z prowadzonym postępowaniem rozgraniczeniowym uprawniony geodeta badał również dokumentację ksiąg wieczystych. Organ podniósł także, iż podana przez skarżącego okoliczność, tj. wkopanie przez geodetę słupków granicznych w innych miejscach niż wytyczone na szkicu granicznym nie może być uznana za uzasadniającą wzruszenie decyzji. Czynności rozgraniczenia wykonał uprawniony geodeta, a złożone przez geodetę wyjaśnienia w odniesieniu do umiejscowienia słupków granicznych są przekonujące i znajdują odzwierciedlenie w materiale dowodowym sprawy. Jak wynika z protokołu granicznego wszystkie strony obecne przy czynnościach rozgraniczenia oświadczyły, że przyjmują za obowiązujący przebieg granicy pomiędzy punktami 815-816-817-818-819-820-821-822-823-824, ustalony na podstawie danych z operatu ewidencji gruntów. Stabilizacja ustalonych punktów granicznych dokonana została w obecności skarżących, a protokół graniczny podpisany został przez wszystkie strony postępowania bez zastrzeżeń. Dodatkowo organ podkreślił, że kwestie podnoszone przez skarżących w piśmie z 12 grudnia 2012 r. były przedmiotem innych postępowań prowadzonych przez Komendę Powiatową Policji oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. Z uzyskanych od tych organów informacji wynika, że nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości mogących stanowić podstawę uchylenia decyzji Wójta Gminy Z. z [...]. Zarzut, iż decyzja wydana została bez zgody stron (skarżący utożsamia brak podpisu ugody z brakiem jego zgody na rozgraniczenie) również nie zasługuje na akceptację. Organ odwoławczy wskazał, że do wydania decyzji w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości nie jest potrzebna zgoda współwłaścicieli sąsiadujących nieruchomości, a materiał dowodowy dokumentujący stan prawny nieruchomości, pozwalający na określenie przebiegu granic prawnych. Ponieważ materiał dowodowy w sprawie nie budził wątpliwości, wydanie decyzji o rozgraniczeniu było słuszne. Ponadto, brak zgody stron (brak podpisania ugody) nie stanowi okoliczności nowej w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uzasadniającej wznowienie postępowania. Kolegium podkreśliło, że w aspekcie rozpatrywanej sprawy brak jest podstaw do wznowienia postępowania.

Pismem z 4 maja 2015 r. S. J. zwrócił się do Wójta Gminy Z. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy Z. z [...] o rozgraniczeniu. W uzasadnieniu swego wystąpienia wnioskodawca podał, iż uzyskał z Wydziału Geodezji, Kartografii i Katastru Starostwa Powiatowego w Z. mapę ewidencji gruntów i budynków (skala 1:5000), z której wynika, że granica pomiędzy działką nr 326 i działką nr 325 i 324 przebiega po budynkach. Zdaniem S. J., w/w mapa nie została uwzględniona przez dokonującego czynności rozgraniczenia geodetę uprawnionego W. O.. Z protokołu granicznego wynika, że mapa nie została wyszczególniona w dokumentach stanowiących podstawę ustalenia stanu prawnego na gruncie. Przebieg granicy po budynkach potwierdza również mapa ewidencji gruntów i budynków (skala 1:2000). Ponadto szkic graniczny znajdujący się w w/w protokole granicznym wykonany został na podstawie mapy sytuacyjno-wysokościowej sporządzonej na potrzeby jednej ze stron dopiero w 2009 r. Wnioskujący wskazał, iż na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zachodzi przesłanka wznowienia postępowania, ponieważ wyszły na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który decyzję wydał.

Po wszczęciu postępowania w piśmie z 24 czerwca 2015 r. geodeta uprawniony W. O. wyjaśnił, iż mapa ewidencji gruntów w skali 1:2000 z 13 kwietnia 2010 r. nie mogła stanowić podstawy do określenia innego przebiegu granicy pomiędzy spornymi działkami niż przedstawionego na szkicu granicznym. Jest to mapa LPIS, która poza rozgraniczonymi lub wznowionymi odcinkami granic w obrębie P. stanowi jedynie mapę poglądową, sporządzoną głównie na podstawie zdjęć lotniczych, skanów map ewidencyjnych dla potrzeb ARiMR związanych z dopłatami bezpośrednimi. Nie spełnia ona kryteriów dokładnościowych i nie można na jej podstawie ustalać przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami. Natomiast mapa ewidencji gruntów i budynków w skali 1:5000 z 24 marca 2015 r. złożona przez wnioskodawcę przedstawia już granicę pomiędzy działką 326 a działkami 324 i 325 uwzględniającą przebieg granicy zgodny z protokołem granicznym, gdzie wykazano punkty graniczne. W trakcie wykonywania czynności technicznych związanych z rozgraniczeniem pomierzono trwałe elementy zagospodarowania terenu w sąsiedztwie spornej granicy (budynki, ogrodzenia) i wykazano je na szkicu polowym w operacie technicznym oraz zrzutowano narożniki budynków i ogrodzeń na odtworzoną sporną granicę, gdzie miary liniowe wykazano na szkicu granicznym. Ze szkicu granicznego wynika, że budynek posadowiony na działce nr 325 jest usytuowany 0,35 m od granicy pomiędzy działką 325 a 326 wynikającej z dokumentów zawartych w operacie do założenia ewidencji gruntów. Przy skali mapy ewidencyjnej 1:5000 (1 mm na mapie odpowiada 5 m w terenie) miara odległości budynku od granicy równa 0,35 m w terenie, stanowi 0.07 mm na mapie. Twierdzenie, że granica biegnie po linii budynków jest więc bezzasadne. Dodatkowo geodeta podał, że zgodnie z pkt. 9 protokołu granicznego szkic graniczny został sporządzony na podstawie dokumentów (szkice pomiarowe granic, dane kątowo - liniowe osnowy ewidencyjnej, odszukane i wznowione punkty ewidencyjne) zawartych w operacie. Kopie wszystkich ww. dokumentów udostępnione przez Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Z. zostały dołączone do operatu technicznego rozgraniczenia nieruchomości.

Pismem z 9 lipca 2015 r., ustosunkowując się do powyższego stanowiska, S. J. wskazał, że nie jest zgodne z prawdą twierdzenie uprawionego geodety, iż odtworzył znaki graniczne, ponieważ słupki graniczne wkopane zostały 21 cm poza linią wytyczonej granicy. Organ winien zweryfikować tę kwestię poprzez oględziny na gruncie. Uprawniony geodeta winien porównać w/w mapy z mapą wykonaną przez W.S. Powyższe stanowisko S. J. podtrzymał w piśmie z 6 sierpnia 2015 r. jednocześnie podnosząc, iż w sprawie rozgraniczenia winien wydać opinię inny biegły geodeta.

Decyzją z [...] Wójt Gminy Z. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z [...]. Odnosząc się do zarzutów S. J. powołanych w uzasadnieniu wniosku o wznowienie postępowania, organ powołał się na wyjaśnienia uprawnionego geodety W. O. zawarte w piśmie z 24 czerwca 2015 r. Zdaniem organu, nie budzą one żadnych wątpliwości, są wyczerpujące i zbieżne z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Podstawą sporządzenia dokumentacji rozgraniczeniowej w przedmiotowej sprawie był operat do założenia ewidencji gruntów wsi P. - nr ewid. 669.20-45/97 uzyskany z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Z akt sprawy wynika również, że geodeta przeprowadził badanie ksiąg wieczystych. Organ podkreślił, iż w toku postępowania nie stwierdził, aby wyszły na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który decyzję wydał. Ponieważ organ nie stwierdził podstaw do wzruszenia ostatecznej decyzji z 11 marca 2011 r. odmówił uchylenia ww. decyzji.

Decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w/w decyzję w mocy. W jej uzasadnienie podniesiono, że zarówno mapa ewidencji gruntów w skali 1:2000 z 13 kwietnia 2010 r., jak i mapa ewidencji gruntów i budynków z 24 marca 2015 r. nie stanowią nowych okoliczności i dowodów uzasadniających wznowienie przedmiotowego postępowania rozgraniczeniowego. Mapa ewidencji gruntów wsi P. w skali 1:2000 jest mapą stworzoną w systemie LPIS, która stanowi jedynie mapę poglądową, nie spełniającą kryteriów dokładnościowych wymaganych w przypadku dokumentacji stanowiącej podstawę do rozgraniczenia. Mapy sporządzone w tym systemie cechują się niedokładnością i są nieprecyzyjne. W związku z powyższym nie mogą stanowić istotnego dokumentu przy rozgraniczeniu nieruchomości. Powołany przez skarżącego dowód, tj. mapa ewidencji gruntów i budynków w skali 1:5000 z 24 marca 2015 r. została sporządzona już po dacie wydania zaskarżonej decyzji i uwzględnia przebieg granicy zgodny ze sporządzonym w toku przedmiotowego postępowania protokołem granicznym. Nie może więc stanowić nowego dowodu w sprawie. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że do powyższej kwestii ustosunkował się również uprawniony geodeta W. O.. Zgodnie z jego wyjaśnieniami, skala mapy 1:5000 powoduje, że odległość budynku od granicy w rzeczywistości (na gruncie) wynosi 0,35 m, zaś na mapie stanowi odpowiednik 0,07 mm. Nie jest więc zasadne wnioskowanie na jej podstawie, że przebieg granicy umiejscowiony jest "po budynkach". Z uwagi na fakt, iż ustalenia dokonane w postępowaniu wyjaśniającym nie wykazały istnienia żadnej z przesłanek wznowienia postępowania, w szczególności wynikającej z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., Kolegium orzekło o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył S. J., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Postanowieniem z 12 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Łd 1260/15 WSA w Łodzi odrzucił skargę strony ze względu na uchybienie ustawowemu terminowi do jej wniesienia.

Pismem z 7 marca 2016 r. S. J. wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy Z. z [...]. Jednocześnie skarżący wniósł o uchylenie w/w decyzji oraz o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii innego geodety. Jako podstawę tego wniosku podał art. 145 § 1 pkt 1, pkt 2 i pkt 5 k.p.a. wskazując, że w listopadzie 2015 r. do organów ścigania zostało złożone zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przez geodetę W. O., wydającego w przedmiotowej sprawie opinię, na podstawie której przeprowadzone zostało rozgraniczenie. Do zawiadomienia załączone zostały stosowne dowody, w postaci zdjęć oraz stanowiska H. i S. małż. J. co do zarzucanego czynu. Wskazane dowody uzasadniają przyjęcie, że wydana przez geodetę opinia nie była zgodna ze stanem rzeczywistym. Uprawniony geodeta oparł swoją opinię na błędnych mapach ewidencyjnych. Wnioskodawca uzyskał bowiem mapę, z której wynika, że granica przebiega po budynkach, co potwierdza też inna mapa wykonana w skali 1:2000. Nie zostały też uwzględnione fotografie załączone do akt niniejszego postępowania wskazujące na błędy w opinii biegłego. Fotografie przedstawiają bowiem słupki stanowiące punkty graniczne, które nie znajdują się na wytyczonej granicy, lecz wkopane są 21 cm w głąb działki stanowiącą własność wnioskodawców albo zostały wyrwane i leżą nie na swoim miejscu lub nawet były przekopane w inne miejsce. Ponadto, w toku postępowania wszczętego na wniosek M. J. w przedmiocie decyzji o warunkach zabudowy w zakresie inwestycji na nieruchomości obejmującej działki nr: 324 i 325, wyszły na jaw nowe okoliczności polegające na tym, że M. J. po dokonaniu błędnego rozgraniczenia wszczął postępowanie administracyjne umożliwiające mu prowadzenie hodowli zwierząt. W konsekwencji tych działań, w ostatnich miesiącach odczuwalny jest nieprzyjemny odór z działki M. J. zagrażający ochronie powietrza i stanowiący poważną szkodę dla interesu społecznego. W związku z powyższymi okolicznościami, uzasadniony jest wniosek o wznowienie postępowania.

W toku wznowionego postępowania organ uzyskał z Prokuratury Rejonowej w Z. informację, iż pisma S. i H. małż. J. wraz z załączoną do nich dokumentacją zdjęciową zostały włączone do akt postępowania przygotowawczego Prokuratury Rejonowej w Z. sygn. akt [...] i stanowią podstawę do prowadzenia czynności wyjaśniających mających na celu ustalenie, czy zachodzą przesłanki do podjęcia umorzonego postępowania. W tym celu w sprawie dopuszczony zostanie dowód z opinii biegłego geodety z zakresu geodezji i kartografii. Do pisma załączono jednocześnie odpis postanowienia o umorzeniu dochodzenia z 27 listopada 2012 r. wraz z odpisem postanowienia Sądu Rejonowego w Z. II Wydział Karny sygn. akt II Kp [...] o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania.

Pismem z 29 sierpnia 2016 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w Z. poinformował organ, iż zgodnie z opinią biegłego sądowego z 29 lipca 2016 r., nadesłane do Prokuratury przez Wójta Gminy Z. zdjęcia nieruchomości (otrzymane od H. i S. małż. J.) nie mają wpływu na wnioski końcowe podane przez uprawnionego geodetę w opinii z 20 listopada 2012 r. Przedmiotowe postępowanie rozgraniczeniowe zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy (wniosek z opinii biegłego sądowego z 20 listopada 2012 r.). W związku z powyższym brak jest podstaw uzasadniających podjęcie umorzonego postępowania przygotowawczego w trybie art. 327 § 1 k.p.k. w sprawie o sygn. akt [...].

Wraz z w/w pismem do akt niniejszego postępowania załączona została kopia opinii biegłego sądowego B. Z. wydanej na zlecenie Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Z. w sprawie [...] z 29 lipca 2016 r. Przedmiotowa opinia wykonana została w celu ustalenia, czy załączona do akt postępowania dokumentacja fotograficzna (tożsama z załączoną przez S. J. do akt przedmiotowego postępowania administracyjnego) ma jakikolwiek wpływ na wnioski zawarte w opinii uprawnionego geodety z 20 listopada 2012 r., w zakresie prawidłowości przeprowadzonego postępowania rozgraniczeniowego, a jeżeli tak, to na czym polegały przedmiotowe nieprawidłowości. W świetle wniosków zawartych w w/w opinii biegłego, dokumentacja fotograficzna załączona do akt sprawy na ma żadnego wpływu na wnioski zawarte w opinii pisemnej z 20 listopada 2012 r. w zakresie prac geodezyjnych przeprowadzonych w postępowaniu administracyjnym przedmiotowych nieruchomości.

Do akt niniejszego postępowania administracyjnego załączona również została sporządzona na zlecenie Prokuratury Rejonowej w Z. opinia biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografii B. Z. z 20 listopada 2012 r. Zgodnie z wynikającymi z niej wnioskami postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym P., gm. Z., oznaczonej w ewidencji gruntów nr 326 stanowiącej własność H. i S. małż. J. z położonymi tamże nieruchomościami oznaczonymi numerami działek: 324 i 325, stanowiącymi własność M. i K. małż. J., oraz przeprowadzone w jego toku prace geodezyjne, wykonane zostały prawidłowo, w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa.

Decyzją z [...] Wójt Gminy Z. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z 11 marca 2011 r. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, że upoważniony przez organ geodeta W. O., powołany na wniosek H. i S. małż. J., działał w postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości jako biegły zgodnie z art. 84 k.p.a. Uprawniony geodeta odpowiada przed organem według przepisu art. 33 ust. 2 pkt 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, za opracowane w sprawie dowody, za prawidłowe wykonanie na gruncie czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości oraz za zgodne z przepisami sporządzenie wymaganych w sprawie dokumentów. Istotnym w niniejszej sprawie było rozstrzygnięcie podjęte przez Prokuraturę Rejonową w Z. w związku z zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez geodetę W. O. w zakresie czynności geodezyjnych podjętych przez geodetę w toku postępowania o rozgraniczenie przedmiotowych nieruchomości. W świetle stanowiska przedstawionego przez Prokuraturę Rejonową w Z., załączona na wniosek H. i S. małż. J. do akt sprawy dokumentacja zdjęciowa nie ma wpływu na wnioski zawarte w opinii uprawnionego geodety W. O. z 20 listopada 2012 r. w zakresie prac geodezyjnych w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym. Zgodnie z informacją Prokuratury, brak jest podstaw uzasadniających podjęcie umorzonego postępowania w trybie art. 327 § 1 k.p.k., zakończonego prawomocnym postanowieniem w sprawie sygn. akt Ds.746/12. Zgodnie z dodatkową ustną informacją z Prokuratury ustalono, że biegły sądowy podtrzymał swoją dotychczasową opinię w sprawie, wobec zastrzeżeń złożonych przez H. i S. małż. J. do opinii z 29 lipca 2016 r. W związku z faktem, iż organ nie stwierdził, by wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który decyzje wydał odmówił uchylenia w/w decyzji własnej z 11 marca 2011 r. Nie stwierdzono w toku postępowania, by spełniona została przesłanka wznowienia postępowania wynikająca z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.

Pismami z 16 listopada 2016 r. odwołania od ww. decyzji, o tożsamej treści złożyły strony postępowania: H. J. oraz S. J., zaskarżając przedmiotową decyzję w całości. Skarżący zarzucili w odwołaniach, że decyzja wydana został z naruszeniem:

przepisów art. 7, art. 8, art. 9 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy, prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania obywatela do organu władzy publicznej oraz poprzez niewyjaśnienie nieprawidłowości rozgraniczenia działki nr 326 z działkami nr 324 i 325,

przepisów art. 77, art. 84 k.p.a. oraz art. 33 ust. 2 pkt 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez niestwierdzenie wadliwości w wykonaniu czynności przez uprawnionego geodetę i zwrócenie mu dokumentacji do poprawy i uzupełnienia, skutkujące zaniechaniem przez organ zwrócenia się do innego biegłego geodety w celu wyjaśnienia orzeczenia o rozgraniczeniu działki nr 326 z działkami sąsiednim, mimo że opinia geodety W. O. była niepełna, niespójna, budząca wątpliwości co do prawidłowości wykonania przez niego operatu ewidencji gruntów,

przepisów art. 77 w zw. z art. 75 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego sprawy w postaci fotografii przedstawiającej rozgraniczenie nieruchomości jako spornej, która mogła przyczynić się do wyjaśnienia sprawy,

art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny materiału dowodowego sprawy i błędne uznanie za wiarygodne wyjaśnienia geodety W. O., pominięcie wskazanych przez skarżących uchybień geodety w piśmie z 9 lipca 2015 r., pominięcie złożonych do akt sprawy fotografii spornego terenu i dowodów zgromadzonych w postępowaniu karnym przeciwko uprawnionemu geodecie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy,

przepisów art. 151 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1, pkt 2 i pkt 3 k.p.a. poprzez odmowę uchylenia przedmiotowej decyzji ostatecznej i wydania decyzji nowej, podczas gdy w niniejszej sprawie toczyło się postępowanie karne i ujawniły się istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne w postaci załączonych do akt map ewidencji gruntów i budynków.

W związku z powyższym skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie decyzji uchylającej decyzję ostateczną z [...], względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, a także o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego geodety w celu stwierdzenia nieprawidłowości wykonania rozgraniczenia działki nr 326 z działkami nr 324 i 325, wykonanie kolejnego operatu do założenia ewidencji gruntów wsi P. i protokołu granicznego. W uzasadnieniu pisma strony szczegółowo wymieniły wszystkie uchybienia uprawnionego geodety W. O., do których wówczas organ się nie odniósł. Organ pozostawił również bez rozpoznania wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii innego upoważnionego geodety. Ponadto w listopadzie 2015 r. złożone zostało zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przez geodetę uprawnionego W. O. wydającego opinię w tej sprawie. W toku postępowania przygotowawczego wydana została opinia przez biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografii, z którą nie zgodziła się H. J. Organ oparł swoje rozstrzygnięcie w sprawie również na przywołanej opinii, pomimo że nie był to dowód przeprowadzony w niniejszym postępowaniu administracyjnym i nie powinien stanowić podstawy rozstrzygnięcia. Organ pominął także fakt wskazany przez skarżącego, iż słupki stanowiące punkty graniczne nie znajdują się na wytyczonej granicy, lecz wkopane są 21 cm w głąb działki S. i H. małż. J. albo zostały wyrwane i leżą nie na swoim miejscu lub zostały przekopane w inne miejsce. Organ nie odniósł się do fotografii załączonych przez skarżących w poczet materiału dowodowego sprawy. W ocenie stron, powyższe fotografie i wyjaśnienia złożone przez skarżących stanowią istotny dowód w sprawie. Dodatkowo H. i S. małż. J. wskazali, że M. J. wystąpił o wydania decyzji o warunkach zabudowy z związku z inwestycją przebudowy części budynku gospodarczego ze zmianą sposobu użytkowania na budynek inwentarski w miejscowości P., na nieruchomości składającej się z działek nr 324 i 325. Po dokonaniu takiej przebudowy, przy wskazanym rozgraniczeniu, działka nr 326 nie miałaby dostępu do drogi publicznej. Od decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, skarżący również wnieśli odwołanie. W toku ww. postępowania w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne w sprawie wskazujące, iż M. J. po dokonaniu, zdaniem skarżących, błędnego rozgraniczenia, wszczął postępowanie umożliwiające mu prowadzenie hodowli zwierząt. W związku z powyższym w ostatnim roku nasilił się odór unoszący się z działki M. J., co zagraża ochronie powietrza oraz stanowi poważną szkodę dla interesu społecznego i uciążliwość dla zdrowia i życia osób.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że w związku ze złożonym przez S. J. w listopadzie 2015 r. zawiadomieniem o popełnieniu przez W. O. przestępstwa w zakresie czynności przeprowadzonych przez geodetę uprawnionego w toku rozgraniczenia przedmiotowych nieruchomości, Prokuratura Rejonowa w Z. prowadziła czynności wyjaśniające. Na zlecenie Prokuratury sporządzona została przez biegłego geodetę B. Z. opinia, w której biegły szczegółowo ustosunkował się do zarzutów zawiadamiającego dokonując oceny postępowania rozgraniczeniowego w aspekcie załączonej do akt dokumentacji zdjęciowej. W świetle opinii biegłego sądowego z 29 lipca 2016 r. załączone do akt sprawy fotografie na mają żadnego wpływu na wnioski zawarte w opinii pisemnej z 20 listopada 2012 r. w zakresie prac geodezyjnych przeprowadzonych w postępowaniu administracyjnym przedmiotowych nieruchomości. Przedstawione na zdjęciach znaki graniczne mają właściwie położenie. Wobec zastrzeżeń złożonych przez H. i S. małż. J. do opinii z 29 lipca 2016 r. biegły sądowy podtrzymał swoje ustalenia i wnioski zawarte w opinii. W związku z przeprowadzonymi czynnościami Prokuratura Rejonowa w Z. nie znalazła żadnych podstaw do podjęcia prawomocnie umorzonego postępowania prowadzonego uprzednio pod sygn. akt [...]. Organ zauważył również, iż w związku z przywołanym postępowaniem przygotowawczym prowadzonym z zawiadomienia stron przez Prokuraturę Rejonową w Z. w 2012 r., wydana została opinia biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografii B. Z. z 20 listopada 2012 r. zgodnie z którą, postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym P., gm. Z., oznaczonej w ewidencji gruntów nr 326 stanowiącej własność H. i S. małż. J. z położonymi tamże nieruchomościami oznaczonymi numerami działek: 324 i 325 oraz przeprowadzone w jego toku prace geodezyjne wykonane zostały prawidłowo, w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa.

Nie jest również zasadne twierdzenie skarżących, iż w stanie niniejszej sprawy załączona do akt postępowania administracyjnego dokumentacja zdjęciowa stanowi o istnieniu nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który decyzję wydał (w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a). Przywołane fotografie stanowiły przedmiot oceny biegłego sądowego B. Z., który w swojej opinii z 29 lipca 2016 r. w sposób kategoryczny wypowiedział się, iż nie mają one żadnego wpływu na czynności przeprowadzone przez uprawnionego geodetę W. O. w toku rozgraniczenia przedmiotowych nieruchomości. Biegły dokonał szczegółowej oceny tejże dokumentacji, m.in. wskazując, że:

ze zdjęć przedstawiających punkt graniczny nr 815 wynika, że nie zmienił on swojego położenia, a jedynie na skutek działających warunków atmosferycznych ze wskazanego znaku zeszła farba koloru pomarańczowego,

w nawiązaniu do zdjęć przedstawiających punkt graniczny nr 816 biegły podał, że znak nie był objęty pomiarem kontrolnym w dniu 20 listopada 2012 r., jednakże dodatkowo wskazał, że punkt ten nie zmienił swojego położenia w stosunku do położenia pierwotnego,

ustosunkowując się do zdjęć przedstawiających znak graniczny nr 819 biegły stwierdził, że punkt ten nie był objęty pomiarem kontrolnym w dniu 20 listopada 2012 r., zgodnie z dokumentacją punkt ten został zastabilizowany naziemnie i podziemnie; stabilizacja naziemna w postaci granicznika betonowego widoczna jest na zdjęciach, natomiast stabilizację podziemną stanowi płytka betonowa z krzyżem,

na podstawie analizy zdjęć ze szkicem granicznym, na którym zostały pomierzone ogrodzenia z płyt betonowych wzdłuż granicy działek nr 325 i 326 za budynkiem mieszkalno-gospodarczym na działce nr 325 (wg szkicu granicznego z dnia 17 lutego 2011 r. nie było ogrodzenia) biegły podał, iż zdjęcia przedstawiają nowo powstałe ogrodzenie z siatki metalowej na słupkach betonowych za budynkiem mieszkalno-gospodarczym na działce nr 325 od strony wschodniej, które nie istniało w toku czynności rozgraniczeniowych (nie zostało więc pomierzone na szkicu granicznym z dnia 17 lutego 2011 r.); nowe ogrodzenie winno przebiegać w odległości ok. 0,35 m od budynku mieszkalno-gospodarczego na działce nr 325 na podstawie miar uwidocznionych na szkicu granicznym z dnia 17 lutego 2011 r., z przedstawionych zdjęć wynika, że ogrodzenie posadowione jest z zachowaniem odległości od budynku mieszkalno-gospodarczego.

W związku z powyższym wskazane fotografie nie stanowią o istnieniu w dniu wydania decyzji istotnej dla sprawy nowej okoliczności faktycznej lub nowego dowodu, nie znanej organowi, który decyzję wydał - uzasadniającej wznowienie postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Opinie biegłego sądowego B. Z. z 20 listopada 2012 r. oraz z 29 lipca 2016 r., wykonane na zlecenie Prokuratury Rejonowej w Z., załączone do akt niniejszego postępowania administracyjnego, wbrew twierdzeniom skarżących, stanowią dowód istotny w sprawie. Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Kodeks postępowania administracyjnego nie wymaga, by dowód w postępowaniu stanowił jedynie ten dokument, który sporządzony został na zlecenie organu prowadzącego postępowanie. Przywołane powyżej opinie biegłego sądowego B. Z. są w ocenie Kolegium rzetelne, wiarygodne i spójne, stanowią istotny dowód w niniejszym postępowaniu na okoliczności wskazywane przez skarżących, co jest zgodne z przepisami procedury administracyjnej.

Ponadto Kolegium stwierdziło, że pozostałe zarzuty i twierdzenia H. i S. małż. J. podane w odwołaniu, w tym odnoszące się do kwestii uprzednio załączonych do materiału dowodowego sprawy map ewidencji gruntów i budynków, a także faktu istnienia słupków będących punktami granicznymi, zdaniem skarżących wkopanych 21 cm w głąb działki nr 326, stanowiły przedmiot szczegółowych rozważań organów w toku postępowań zakończonych ostatecznymi decyzjami Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 23 lipca 2013 r. oraz z 12 października 2015 r.

W stanie faktycznym sprawy Kolegium nie stwierdziło istnienia żadnej z przesłanek wznowienia postępowania, na które powołują się skarżący w odwołaniu, a których wystąpienie obligowałoby organ do uchylenia kwestionowanej decyzji ostatecznej i wydania nowej. Analiza akt sprawy nie daje również podstaw do przyjęcia wy stąpienia w sprawie pozostałych przesłanek wznowienia postępowania, wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a.

W skardze na przedmiotową decyzję S. J. i H. J. podnieśli, że wniosek o wznowienie postępowania o rozgraniczenie został ponownie złożony 6 maja 2016 r., ponieważ zdaniem skarżących wyszły na jaw nowe dowody istotne dla sprawy, nieznane uprzednio organowi (tj. mapa w skali 1:5000 oraz mapa w skali 1:2000). Ze wskazanych map wynika, że granica pomiędzy przedmiotowymi gruntami przebiega w linii budynków. W poczet materiału dowodowego sprawy załączona została przez skarżących także dokumentacja zdjęciowa, która wskazuje na rażące błędy w pracach geodezyjnych wykonanych przez uprawnionego geodetę podczas ustalania przebiegu granic. Pismem z 9 lipca 2015 r. zostały przez skarżących wytknięte nieprawidłowości geodety, do których organ administracji nie odniósł się i nie dopuścił również dowodu z opinii innego uprawnionego geodety. Ponadto organ nie uwzględnił, iż w sprawie odnoszącej się również do przedmiotowego rozgraniczenia, wydane zostały aż trzy opinie przez biegłego sądowego B. Z.. Zdaniem skarżących, organ niezasadnie pominął podawaną przez nich okoliczność nienależytego umiejscowienia słupków granicznych o 21 cm w głąb ich działki. Powyższe okoliczności świadczą o zaistnieniu podstawy do wznowienia postępowania na gruncie art. 145 k.p.a. i o naruszeniu przepisów kpa.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi Kolegium podtrzymało swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie jego zgodności z obowiązującym prawem, do czego jest uprawniony w świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.], stosownie do którego Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji (postanowienia) w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego (lit. a) lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym (lit. c). Z kolei, jak stanowi art. 135 ustawy p.p.s.a., Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych w granicach danej sprawy, której skarga dotyczy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszym postępowaniu sądowym była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy Z. odmawiającą na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. we wznowionym postępowaniu uchylenia decyzji ostatecznej z 11 marca 2011 r. orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym P., gmina Z., oznaczonej w ewidencji gruntów nr działki 326 z gruntami przyległymi, oznaczonymi nr działek: 324, 325, 348 i 323.

Zgodnie z przywołanym przepisem art. 151 § 1 pkt 1 organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a., odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na mocy art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b. Zatem sens tego uregulowania polega na braku możliwości przejścia do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, gdy stwierdzi się, iż nie zaistniała żadna z podstaw wznowienia postępowania.

Decyzja o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej może być podjęta po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i dowodowego, w wyniku którego jednoznacznie można stwierdzić, iż nie istniały określone w k.p.a. podstawy wznowienia postępowania. W przedmiotowej sprawie skarżący inicjując postępowanie powołali się na podstawę wznowieniową określoną art. 145 § 1 pkt 1, pkt 2 i pkt 5 k.p.a., co wynika z treści pisma (wniosku o wznowienie postępowania) z 7 marca 2016 r. Obowiązkiem organu było zatem sprawdzenie istnienia wyłącznie tych wskazanych podstaw wznowieniowych. Zawsze bowiem w wypadku wznowienia postępowania na skutek wniosku strony, granice postępowania ograniczone są tylko do podstawy wznowienia wskazanej we wniosku strony o wznowienie postępowania, następnie określonej w postanowieniu o wznowieniu postępowania.

Wskazania w tym miejscu również wymaga, że wbrew temu co zdaje się wskazywać strona skarżąca postępowanie wznowieniowe nie może być wykorzystywane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Postępowanie to może bowiem odnosić się wyłącznie do kwestii ustalenia istnienia kwalifikowanych wad procesowych wyliczonych w art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. i z tej przyczyny w jego toku organ nie można prowadzić rozważań materialnoprawnych.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w omówionym zakresie, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa. W konsekwencji, zgodnie z art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, skarga podlegała oddaleniu.

Skarżący w swoim wniosku o wznowienie postępowania powołali się na trzy przesłanki, które ich zdaniem winny skutkować uchyleniem wymienionej decyzji w postępowaniu wznowieniowym, tj. dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe (art. 145 § 1 pkt 1), decyzja wydana została w wyniku przestępstwa (art. 145 § 1 pkt 2) oraz wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt 5). Przeprowadzone postępowanie wykazało, iż żadna z tych przesłanek nie zaistniała.

Jako pierwszą podstawę wznowienia postępowania skarżący wskazał art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z dyspozycją tego przepisu w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Z kolei zgodnie z art. 145 § 2 k.p.a. z powyższej przyczyny postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. W tym przypadku obie przesłanki - tj. oczywistość fałszu i niezbędność wznowienia postępowania dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego - muszą wystąpić łącznie.

Celem wznowionego postępowania prowadzonego z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jest wykazanie istnienia związku między dowodami, które okazały się fałszywe, a istotnymi dla sprawy okolicznościami faktycznymi. Uwzględniając szerokie pojęcie dowodu, wynikające wprost z art. 75 § 1 k.p.a. fałsz dowodu może polegać na oparciu rozstrzygnięcia na fałszywych dokumentach, zeznaniach świadków czy też opiniach biegłych. Fałszywy jest dokument podrobiony, przerobiony, ewentualnie dokument, którego treść została sfałszowana, przy czym, jak wskazuje się w orzecznictwie i doktrynie, fałszywość dowodu dla swej prawnej wiarygodności powinna być uprzednio stwierdzona orzeczeniem sądu lub innego organu, chyba, że zachodzą przesłanki z art. 145 § 2 k.p.a. (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Zakamycze 2005, str. 798 i nast.). Dla przesłanki wznowieniowej zawartej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. koniecznym jest, aby na podstawie fałszywych dowodów ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, a więc takie których istnienie miało bezpośredni wpływ na określenie praw i obowiązków osób będących podmiotem postępowania.

W orzecznictwie administracyjnym przyjęty jest pogląd, że sfałszowanie dowodu musi być potwierdzone orzeczeniem sądu lub innego właściwego organu. Wskazuje się bowiem, że wznowienie nie może nastąpić, jeżeli ani sąd, ani inny właściwy organ nie stwierdził prawomocnie sfałszowania dowodu, ani popełnienia przestępstwa przy wydawaniu określonej decyzji (por wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 października 1991 r., sygn. akt II SA 640/91). Co istotne, organ administracji nie może przeprowadzić takiego dowodu we własnym zakresie. Innymi słowy, organ administracji publicznej nie może prowadzić postępowania dowodowego w celu ustalenia wystąpienia przesłanek określonych w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.

W niniejszej sprawie okoliczność, jakoby w toku postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości doszło do sfałszowania dowodu, który przesądził o negatywnym (w przekonaniu skarżących) dla nich rozstrzygnięciu, nie została potwierdzona żadnym prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Co więcej, wskazać należy, iż w związku ze złożonym przez S. J. w listopadzie 2015 r. zawiadomieniem o popełnieniu przez W. O. przestępstwa w zakresie czynności przeprowadzonych przez geodetę uprawnionego w toku rozgraniczenia spornych nieruchomości, Prokuratura Rejonowa w Z. prowadziła czynności wyjaśniające. Na zlecenie Prokuratury sporządzona została przez innego biegłego geodetę B. Z. opinia, w której ten biegły szczegółowo ustosunkował się do zarzutów zawiadamiającego dokonując oceny postępowania rozgraniczeniowego w aspekcie załączonej do akt dokumentacji zdjęciowej. W związku z przeprowadzonymi czynnościami Prokuratura Rejonowa w Z. nie znalazła żadnych podstaw do podjęcia prawomocnie umorzonego postępowania prowadzonego uprzednio pod sygn. akt [...].

Z tych też względów zasadnie uznały organy administracji, iż nie ma jakichkolwiek podstaw do uznania zaistnienia przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.

Druga podstawa wznowieniowa wskazana przez skarżących dotyczyła przepisu art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. wznowienie postępowania z tej przyczyny, iż decyzja wydana została w wyniku przestępstwa. Podobnie jak w przypadku pierwszej podnoszonej przesłanki wznowieniowej i tutaj wznowienie postępowania może nastąpić wówczas, gdy popełnienie przestępstwa zostało stwierdzone orzeczeniem sądu lub innego organu. W realiach niniejszej sprawy żadnego orzeczenia sądu lub innego organu, które stwierdzałoby popełnienie przestępstwa w związku z wydaniem decyzji rozgraniczeniowej skarżący nie przedstawił. Co więcej, jak wskazane zostało to już uprzednio, Prokuratura Rejonowa w Z. prowadziła postępowanie przygotowawcze, które zostało umorzone, a następnie po wniosku skarżących nie znalazła żadnych podstaw do podjęcia prawomocnie umorzonego postępowania prowadzonego uprzednio pod sygn. akt [...]. Skoro zatem prokurator prowadząc postępowanie karne stwierdził, iż przestępstwo nie zostało popełnione to organ administracji publicznej orzekający w przedmiocie wznowienia postępowania jest tym rozstrzygnięciem związany i nie może samodzielnie ustalać czy popełnienie przestępstwa miało miejsce.

Twierdzenia natomiast skarżących, iż zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia są wynikiem tego, że władze publiczne nie zwalczają zjawiska korupcji jest argumentem irracjonalnym i nie sposób ustosunkować się do niego merytorycznie.

Trzecia podstaw wznowieniowa dotyczyła art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Przepis ten stanowi: "W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję".

Powyższy przepis, jak podkreśla się w orzecznictwie (zob. m.in. wyrok NSA z 17 grudnia 1997 r., sygn. akt III SA 77/97) może mieć zastosowanie, gdy zostaną spełnione łącznie trzy przesłanki. Pierwsza jest to, że ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy, są nowe. Drugą z nich jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej, zaś trzecią przesłanką jest, że "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody", nie były znane organowi, który wydał decyzję.

Wskazać również należy, że pojęcie nowej okoliczności faktycznej nie jest tożsame z pojęciem nowego dowodu. Dowód musi istnieć w dacie wydania decyzji, aby mógł stanowić podstawę do wznowienia postępowania. Za nową okoliczność faktyczną nie może być uznana opinia biegłego sporządzona po wydaniu decyzji, lecz co najwyżej fakty wynikające z tej opinii (por. wyrok NSA z 27 października 1998 r., sygn. akt III SA 1165/97).

Trafnie, w ocenie Sądu, stwierdziły organy, iż nie sposób stwierdzić, że załączona do akt postępowania administracyjnego dokumentacja zdjęciowa stanowi o istnieniu nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Zauważyć bowiem należy, iż wskazane fotografie stanowiły przedmiot oceny biegłego sądowego B. Z., który w swojej opinii z 29 lipca 2016 r. w sposób kategoryczny i jednoznaczny stwierdził, że nie mają one żadnego wpływu na czynności przeprowadzone przez uprawnionego geodetę W. O. w toku rozgraniczenia przedmiotowych nieruchomości. Biegły dokonał szczegółowej oceny tejże dokumentacji wskazując w kolejnych punktach swojej opinii na bezzasadność argumentów i "dowodów" wskazywanych przez skarżących, które ich zdaniem miały charakter "nieprawidłowości" przy rozgraniczeniu spornych nieruchomości.

Słusznie zatem uznały organy, iż wskazane fotografie nie stanowiły o istnieniu w dniu wydania decyzji istotnej dla sprawy nowej okoliczności faktycznej lub nowego dowodu, nie znanej organowi, który decyzję wydał - uzasadniającej wznowienie postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

W trafnej zatem ocenie organu odwoławczego, a także omówionych wyżej przesłanek wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1, pkt 2 i pkt 5 k.p.a. podjęcie decyzji w myśl art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., a więc o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej - w sytuacji braku rzeczywistego spełnienia się wskazanych przesłanek - było prawidłowe i odpowiada prawu. W rezultacie brak jest powodów do usunięcia tej decyzji z obrotu prawnego.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należało, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalić.

R.A.