Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 262/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2024-09-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 § 1 i § 2
journal: Dz.U. 2022 poz 479
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Niezgoda Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Wałejko Asesor sądowy Jakub Polanowski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 września 2024 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 15 lutego 2024 r., znak: 0601-IEE.7192.21.2024.2 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 15 lutego 2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie (dalej: Dyrektor, organ odwoławczy, organ), po rozpatrzeniu zażalenia M. B. (dalej: skarżąca, zobowiązana, strona) na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Biłgoraju (dalej: Naczelnik, organ egzekucyjny, organ pierwszej instancji) z 21 grudnia 2023 r., nr 0603-SEE.711.10.2022.PW.2, w części dotyczącej odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, 5M6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, 5M6/903/15, SM6/1028/15, 5M6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/15, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.; dalej: k.p.a.) w zw. z art. 18 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r. poz. 2505 ze zm.; dalej: u.p.e.a.), utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor wskazał, że Naczelnik wystawił na zobowiązaną m.in. tytuły wykonawcze o numerach: SM 6/252/15 – obejmujący nieuregulowany podatek od towarów i usług za grudzień 2014 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 12 marca 2015 r.); SM 6/533/15 – obejmujący nieuregulowany podatek od towarów i usług za styczeń 2015 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 15 kwietnia 2015 r. wraz z odpisem zawiadomienia z 10 kwietnia 2015 r. o zajęciu rachunku bankowego w P. S.A.); SM 6/630/15 – obejmujący nieuregulowany podatek od towarów i usług za luty 2015 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 11 maja 2015 r.); SM 1/894/15 – obejmujący nieuregulowany podatek dochodowy od osób fizycznych za 2014 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 19 czerwca 2015 r.); SM 1/895/15 – obejmujący nieuregulowane odsetki od zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za okres od 1 lipca do 30 września 2014 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 19 czerwca 2015 r.); SM 6/903/15 – obejmujący nieuregulowany podatek od towarów i usług (dalej: VAT) za marzec 2015 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 19 czerwca 2015 r.); SM 6/1028/15 – obejmujący nieuregulowany VAT za kwiecień 2015 r.(odpis tytułu wykonawczego doręczono 30 czerwca 2015 r.); SM 6/1246/15 – obejmujący nieuregulowany VAT za czerwiec 2015 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 24 sierpnia 2015 r.); SM 6/1312/15 – obejmujący nieuregulowany VAT za lipiec 2015 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 30 września 2015 r. wraz z odpisem zawiadomienia z 24 września 2015 r. o zajęciu rachunku bankowego w Banku Spółdzielczym w Księżpolu); SM 6/1406/15 – obejmujący nieuregulowany VAT za sierpień 2015 r. (odpis tytułu wykonawczego doręczono 23 października 2015 r.).

Zmierzając do wyegzekwowania zaległości objętych wskazanymi tytułami organ egzekucyjny podejmował szereg prób zajęcia rachunków bankowych, innych wierzytelności pieniężnych i wynagrodzenia za pracę. W oparciu o tytuł wykonawczy z 25 lutego 2015 r., nr SM 6/252/15, Naczelnik zawiadomieniem z 23 marca 2015 r., nr EA/511-287/15/ZAG, zajął rachunek bankowy w Banku Spółdzielczym w K. . Bank otrzymał zawiadomienie 26 marca 2015 r., w tym samym dniu doręczono stronie za pośrednictwem poczty odpis zawiadomienia o zajęciu. Bank w odpowiedzi z 31 marca 2015 r. poinformował, że na rachunku bankowym nastąpił zbieg egzekucji administracyjnej z sądową. W celu wyegzekwowania należności objętych tytułami wykonawczymi nr SM 6/252/15, SM 6/533/15, organ egzekucyjny zawiadomieniem z 10 kwietnia 2015 r., nr EA/511-383/15/ZAG dokonał zajęcia rachunku bankowego w P. S.A. Odpis zawiadomienia wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanej za pośrednictwem poczty 15 kwietnia 2015 r. W odpowiedzi na zajęcie Bank pismem z 28 września 2015 r. poinformował, że na rachunku bankowym nastąpił zbieg egzekucji. Na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15 organ egzekucyjny zawiadomieniem z 7 lipca 2015 r. nr EA/511-675/15/ZAG dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę, a zawiadomieniem z 7 lipca 2015 r., nr EA/511-676/15/ZAG, dokonał zajęcia wierzytelności w A. spółka jawna. Odpisy powyższych zawiadomień doręczono stronie za pośrednictwem poczty 10 lipca 2015 r. W odpowiedzi na zajęcie wynagrodzenia pracodawca poinformował, iż wynagrodzenie strony jest równe minimalnej płacy krajowej, zwolnionej z potrąceń komorniczych, a wierzytelność w postaci czynszu najmu została zajęta przez komornika sądowego. Zawiadomieniem z 24 września 2015 r., nr EA/511-811/15/ZAG, Naczelnik, na podstawie tytułu wykonawczego nr SM6/1312/15, dokonał zajęcia rachunku bankowego w B. w K. . Bank w odpowiedzi z 1 października poinformował o zbiegu egzekucji z komornikiem sądowym i Dyrektorem Oddziału ZUS w B.. Odpis zawiadomienia o zajęciu wraz z odpisem tytułu wykonawczego nr SM 6/1312/15 doręczono skarżącej za pośrednictwem poczty 30 września 2015 r. Następną czynnością podjętą przez organ egzekucyjny było zajęcie rachunku bankowego w F. S.A zawiadomieniem z 16 grudnia 2015 r., nr EA/511-939/15/ZAG, m.in. na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/15. Bank w odpowiedzi na zajęcie poinformował o zbiegu egzekucji. Odpis zawiadomienia o zajęciu doręczono stronie 4 stycznia 2016 r. w trybie art. 44 k.p.a. Zawiadomieniem z 16 grudnia 2015 r., nr EA/511-940/15/ZAG, na podstawie m.in. tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/15, organ egzekucyjny dokonał zajęcia rachunku bankowego w C. S.A. Bank w odpowiedzi na zajęcie poinformował o zbiegu egzekucji. Odpis zawiadomienia o zajęciu doręczono zobowiązanej 4 stycznia 2016 r. w trybie art. 44 k.p.a. Wydanymi 17 maja 2018 r. zawiadomieniami nr 0603-SEE.711.120.2018.ZAG i nr 0603-SEE.711.121.2018.ZAG organ egzekucyjny na podstawie m.in. tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/15 zajął wynagrodzenie za pracę zobowiązanej w Nenufar spółce z o.o. Pracodawca poinformował, że zobowiązana jest zatrudniona na pełny etat z wynagrodzeniem minimalnym, nie podlegającym zajęciu. Odpisy zawiadomień doręczono zobowiązanej za pośrednictwem poczty 1 czerwca 2018 r. Organ egzekucyjny zawiadomieniami z 19 stycznia 2022 r., nr 0603-DOE.711.46525463.2022.1. AGODZI i nr 0603-DOE.711.46525486.2022.1.AGODZI, na podstawie m.in. tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/1, dokonał zajęcia rachunku bankowego w S. . S. w odpowiedzi na zajęcie poinformował o zbiegu egzekucji.

Zobowiązana pismem z 9 marca 2022 r. wystąpiła do Naczelnika o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1150/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/1 i innych, ze względu na przedawnianie dochodzonego obowiązku.

Z uwagi na wątpliwości co do zakresu wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego, Naczelnik wezwał zobowiązaną pismem z 16 marca 2022 r. do sprecyzowania żądania. W odpowiedzi z 25 marca 2022 r. wyjaśniła, że pismo z 9 marca 2022 r. to wniosek w sprawie umorzenia postępowań egzekucyjnych prowadzonych na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM 1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1150/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/1 i innych, obejmujących zobowiązania podatkowe od 1 stycznia 2014 r. do 31 sierpnia 2015 r., które to tytuły wykonawcze wystawione zostały w okresie luty-październik 2015 r. Postanowieniem z 4 kwietnia 2022 r. organ pierwszej instancji odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1150/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/1.

W rozpoznaniu zażalenia, Dyrektor postanowieniem z 3 czerwca 2022 r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Naczelnik postanowieniem z 12 sierpnia 2022 r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr SM6/1150/15 oraz odmówił umorzenia postępowań egzekucyjnych prowadzonych na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/1.

Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie w części dotyczącej odmowy umorzenia postępowań egzekucyjnych, wskazując na dwie przesłanki umorzenia – wygaśnięcie obowiązku oraz fakt że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, a komornik sądowy prawomocnie umorzył z tego względu prowadzone postępowanie postanowieniem z 4 marca 2020 r., [...].

Dyrektor postanowieniem z 28 września 2022 r., nr 0601-IEE.711.238.2022.2, utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika z 12 sierpnia 2022 r. Po rozpoznaniu skargi zobowiązanej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 15 marca 2023 r., I SA/Lu 632/22, uchylił postanowienie Dyrektora z 28 września 2022 r. nr 0601-IEE.711.238.2022.2.

Mając na uwadze ten wyrok, Dyrektor postanowieniem z 29 czerwca 2023 r., nr 0601-IEE.71912.116.2023.2 uchylił powyższe postanowienie Naczelnika z 12 sierpnia 2022 r.

W toku prowadzonej egzekucji na podstawie ww. tytułów wykonawczych, Naczelnik zawiadomieniami z 20 lipca 2023 r., nr 0603-SEE.7110.78026665.2023.1. AGO i 27 września 2023 r., nr 0603-SEE.7110.82053177.2023.1.AGO, dokonał zajęcia świadczenia emerytalnego strony w ZUS Oddział w B.. Odpis tych zawiadomień doręczono zobowiązanej 4 sierpnia i 2 października 2023 r. 12 grudnia 2023 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia ruchomości strony: samochodu osobowego Opel Vectra oraz udziału w samochodzie osobowym Opel Astra Coupe. Odpisy protokołów zajęcia i odbioru ruchomości doręczono stronie 28 grudnia 2023 r. w trybie art. 44 k.p.a.

Po ponownym rozpatrzeniu wniosku z 9 marca 2022 r., uzupełnionego pismem z 25 marca 2022 r., Naczelnik postanowieniem z 21 grudnia 2023 r., nr 0603-SEE.711.10.2022.PW.2, umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr 5M6/1150/15 i odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr: SM6/252/15, SM6/533/15, SM6/630/15, SM1/894/15, SM1/895/15, SM6/903/15, SM6/1028/15, SM6/1246/15, SM6/1312/15, SM6/1406/15.

W zażaleniu strona zaskarżyła to postanowienie Naczelnika w części odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie ww. tytułów wykonawczych, zarzucając naruszenie art. 59 § 2 w zw. z art. 59 § 3 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 r.), poprzez ich ponowne niezastosowanie i bezzasadne stwierdzenie, że:

- obalona została przesłanka umorzenia postępowania z powodu braku możliwości uzyskania kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, zwłaszcza te dotychczas wygenerowane i pozostające do zapłaty w sytuacji, gdy całość zadłużenia stwierdzona tytułami wykonawczymi obejmuje łączną wysokość 660.572,67 zł, co przesądza, że ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1.800 zł miesięcznie nie uzyska się skutecznej egzekucji, a z pozostałych składników majątku ta egzekucja jest bezskuteczna;

- postępowanie egzekucyjne nie może być umorzone z przyczyny stwierdzonej w tych przepisach, gdyż celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do wykonania w sposób przymusowy obowiązków ciążących na stronie, a samo postępowanie musi być przede wszystkim skuteczne w sytuacji, gdy sytuacja finansowo-ekonomiczna nie daje podstaw do przyjęcia, iż postępowanie egzekucyjne doprowadzi do zaspokojenia wierzyciela, a uzyskane kwoty przewyższą wydatki egzekucyjne.

W obszernym uzasadnieniu zażalenia zobowiązana wskazała po raz kolejny na dwie przesłanki umorzenia – wygaśnięcie obowiązku oraz fakt, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, a komornik sądowy prawomocnie umorzył z tego względu prowadzone postępowanie postanowieniem z 4 marca 2020 r., [...]. Stwierdziła także strona, że choć dysponuje składnikami majątkowymi, to posiada zadłużenie względem innych podmiotów: banków, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, gminy K., członków rodziny i instytucji prywatnych na blisko 3 miliony złotych. Dlatego całość zadłużenia nie jest możliwa do wyegzekwowania ze świadczenia emerytalnego, które wynosi 1800 zł.

Utrzymując w mocy postanowienie organu pierwszej instancji Dyrektor podzielił stanowisko w nim wyrażone. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w powołanym wyroku WSA w Lublinie z 15 marca 2023 r., I SA/Lu 632/22, wskazano, iż organ trafnie ocenił kwestie przedawnienia egzekwowanych należności i przedstawił w tym zakresie pełne uzasadnienie swego stanowiska. Zdaniem Sądu, skuteczność zastosowanych środków egzekucyjnych, które oddziaływały na bieg terminów przedawnienia, została właściwie oceniona i wykazana dokumentami załączonymi do akt egzekucyjnych. Odnosząc się do podniesionych w zażaleniu kwestii umorzenia postępowania egzekucyjnego przez komornika sądowego – Dyrektor stwierdził, że postanowienie to dotyczy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego po zbiegu egzekucji administracyjnej i sadowej na podstawie tytułów wykonawczych nr SM 6/252/15 i nr SM 6/533/15 w zakresie egzekucji z rachunków bankowych w B. w K. , P. S.A. i C.. Postanowienie takie nie oznacza, że postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej na podstawie tychże tytułów wykonawczych zostało umorzone w całości. Organ egzekucyjny nadal może prowadzić egzekucję stosując inne środki egzekucyjne przewidziane w u.p.e.a. Z akt sprawy wynika, że na etapie złożenia wniosku i wniesienia zażalenia nie było żadnych okoliczności skutkujących umorzeniem postępowania, wymienionych w art. 59 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a. Wierzyciel - do czasu wydania zaskarżonego postanowienia – nie zażądał też umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Co zaś się tyczy przesłanki fakultatywnego umorzenia postępowania egzekucyjnego z art. 59 § 2 u.p.e.a., Dyrektor nie stwierdził, aby w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie było możliwe uzyskanie kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Organ przedstawił wysokość kosztów egzekucyjnych oraz stan majątkowy zobowiązanej i ocenił, że posiadany przez stronę majątek, a także wyegzekwowana dotychczas kwota, która pokryła w całości wydatki egzekucyjne i jest obecnie zaliczana na inne koszty egzekucyjne, nie pozwala stwierdzić, iż egzekucja jest bezskuteczna. Tym samym także opisana fakultatywna przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego nie jest spełniona w sprawie.

W skardze do Sądu strona zarzuciła, że opisane postanowienie Dyrektora z 15 lutego 2024 r. narusza:

1. art. 59 § 2 w zw. z art. 59 § 3 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r.), poprzez ich ponowne niezastosowanie i bezzasadne stwierdzenie, że:

- obalona została przesłanka umorzenia postępowania z powodu braku możliwości uzyskania kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, zwłaszcza te dotychczas wygenerowane i pozostające do zapłaty w sytuacji, gdy całość zadłużenia stwierdzona tytułami wykonawczymi obejmuje łączną wysokość 660.572,67 zł, co przesądza, że ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1.800 zł miesięcznie nie uzyska się skutecznej egzekucji, a z pozostałych składników majątku ta egzekucja jest bezskuteczna;

- postępowanie egzekucyjne nie może być umorzone z przyczyny stwierdzonej w tych przepisach, gdyż celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do wykonania w sposób przymusowy obowiązków ciążących na stronie, a samo postępowanie musi być przede wszystkim skuteczne w sytuacji, gdy sytuacja finansowo-ekonomiczna nie daje podstaw do przyjęcia, iż postępowanie egzekucyjne doprowadzi do zaspokojenia wierzyciela, a uzyskane kwoty przewyższą wydatki egzekucyjne.

2. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 180 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 23 28 ze zm., dalej: O.p.), poprzez to, że Dyrektor nie podjął niezbędnych działań celem wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, nie uwzględnił słusznego interesu skarżącej, nie zebrał w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzył całości materiału dowodowego sprawy, a wskazał jedynie, że z akt sprawy wynika, iż na etapie złożenia wniosku i wniesienia zażalenia nie było żadnych okoliczności skutkujących umorzeniem postępowania, wymienionych w art. 59 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a., a sam wierzyciel do czasu wydania zaskarżonego postanowienia nie żądał umorzenia postępowania;

3. art. 170 w zw. z art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), poprzez uznanie, że organ prawidłowo wykonał wskazania zawarte w wyroku WSA w Lublinie z 15 marca 2023 r., I SA/Lu 632/22, podczas gdy nie zostały one wykonane oraz poprzez uznanie, że mimo tego wyroku organ nadal może wyrażać sprzeczne z tym wyrokiem poglądy prawne, na których podstawie wydał zaskarżone postanowienie.

W związku z tymi zarzutami skarżąca wniosła o uchylenie w całości postanowień organów obu instancji.

W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że organ błędnie stwierdził, jakoby nie zaistniała żadna z przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżąca wyjaśniła, iż w trakcie postępowania wyjaśniającego przedłożyła organowi oświadczenie o stanie majątkowym i źródłach dochodu, z którego wynika, że jej jedynym dochodem jest emerytura w kwocie 1.800 zł. Wskazała, że choć posiada majątek, to obciąża ją zadłużenie względem innych podmiotów, banków, Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, gminy K., członków rodziny i instytucji prywatnych oraz Urzędu Skarbowego w wysokości około trzy miliony złotych. Dlatego też całość jej zadłużenia nie jest możliwa do skutecznego wyegzekwowania z wypłacanego jej świadczenia emerytalnego. Skarżąca powołała się na postępowania egzekucyjne prowadzone przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. R. W., który przejął łączne prowadzenie wszystkich egzekucji. W dniu 4 marca 2020 r. Komornik Sądowy prawomocnie umorzył te postępowania. Zdaniem skarżącej, to oznacza, że w sprawie zaistniały co najmniej dwie przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego w całości – z powodu prawomocnego umorzenia egzekwowanego obowiązku oraz z powodu stwierdzenia, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. W ocenie strony, organ nie zastosował wiążących go przepisów i błędnie uznał, że mimo wydanego prawomocnego wyroku WSA w Lublinie, może nadal wyrażać własne, sprzeczne z tym wyrokiem poglądy prawne. Strona przywołała treść uzasadnienia wyroków WSA w Lublinie z 15 marca 2023 r., I SA/Lu 632/23 i z 11 maja 2016 r., I SA/Lu 83/16, w których wskazano, że "organ egzekucyjny, który dokonuje oceny i istnienia przesłanek z art. 59 § 2 u.p.e.a., nie może opierać się na hipotetycznym założeniu, że w przyszłości zobowiązany może zgromadzić środki przewyższające wydatki egzekucyjne lub dysponować innym majątkiem". Podkreśliła skarżąca, że organ naruszył w niniejszej sprawie w sposób istotny przepisy postępowania, to jest art. 107 § 3, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. [...] Rzeczą organu w ponownie przeprowadzonym postępowaniu będzie dokonanie szczegółowej analizy dotychczasowych wyników prowadzonych postępowań egzekucyjnych, realnych możliwości płatniczych i majątkowych skarżącej wobec wysokości jej zobowiązań (nie tylko wskazanych we wniosku o umorzenie tytułów wykonawczych, ale też innych zobowiązań, które objęte są aktualnie prowadzonymi postępowaniami egzekucyjnymi z uwzględnieniem preferencji w zaspokojeniu wynikających z ustanowionych zabezpieczeń), wysokości kosztów tych postępowań, istnienia uzasadnionych podstaw do zmiany sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej (z uwzględnieniem jej wieku, stanu zdrowia, przygotowania zawodowego). [...] Dopiero na tle tak ustalonego stanu faktycznego organ przeprowadzi ocenę istnienia podstawy do umorzenia egzekucji lub tez odmowy uwzględnienia wniosku skarżącej na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a.".

Skarżąca zarzuciła wreszcie, że pomimo przeprowadzenia szczątkowego postępowania dowodowego w sprawie przez organ, nadal aktualne pozostają zarzuty i twierdzenia WSA w Lublinie pod adresem organu egzekucyjnego w kontekście zaskarżonego postanowienia. Wbrew wiążącej organ jasnej interpretacji przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, ponownie przyjął on w zaskarżonym akcie dowolne i błędne założenia, uznając, że brak jest podstaw do umorzenia prowadzonego wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu, wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Dokonując kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia, Sąd w niniejszej sprawie działa w zakresie związania, o którym mowa w art. 153 p.p.s.a. Przepis ten stanowi bowiem, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Orzeczenie prawomocne – w świetle art. 170 p.p.s.a. – wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 153 i art. 170 p.p.s.a., oznacza, że ani organ administracji ani sąd administracyjny nie mogą w tej samej sprawie formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie (zob. wyroki NSA z: 7 września 2022 r., III FSK 920/21 i 25 sierpnia 2022 r., III FSK 1540/21).

Sprawa stanowiąca przedmiot zaskarżonego postanowienia była już rozpoznawana przez tutejszy Sąd. Zasadniczym kryterium kontroli poprawności tego aktu pozostaje kwestia czy po ponownym rozpatrzeniu sprawy organy orzekające w sprawie podporządkowały się wskazaniom Sądu. Działania naruszające zasadę wyrażoną w art. 153 p.p.s.a. muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylenie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć.

Wskazać trzeba, że w wyroku z 15 marca 2023 r., I SA/Lu 632/22, Sąd przesądził najpierw, że w sprawie znajdują w całości zastosowanie przepisy art. 59 u.p.e.a. w wersji sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 1553), w związku z tym, że postępowania egzekucyjne oparte na wszystkich wskazanych tytułach wykonawczych zostały wszczęte przed 20 lutego 2021 r.

Następnie Sąd stwierdził, że egzekwowane należności nie uległy przedawnieniu, zaś organ przedstawił w tym zakresie pełne uzasadnienie swego stanowiska. Skuteczność zastosowanych środków egzekucyjnych, które oddziaływały na bieg terminów przedawnienia, została właściwie oceniona i wykazana dokumentami załączonymi do akt egzekucyjnych. Niewątpliwie zatem powyższa kwestia nie jest obecnie przedmiotem sporu.

Ponadto odnosząc się do twierdzenia skarżącej, że wydanie przez komornika sądowego, który prowadził postępowanie egzekucyjne w zakresie zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej, postanowienia o umorzeniu tego postępowania, stanowi o spełnieniu się przesłanek umorzenia administracyjnego postępowania egzekucyjnego z art. 59 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. (gdyż wskutek umorzenia postępowania egzekwowany obowiązek przestał istnieć, a o fakcie tym przesądza prawomocne postanowienie organu egzekucyjnego) – Sąd uznał to stwierdzenie za "oczywiście bezzasadne". Uzasadniając to rozstrzygnięcie Sąd stwierdził, co następuje: "Wskazane przez stronę przesłanki umorzenia z art. 59 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. nie odnoszą się do opisanej w sprawie sytuacji. Umorzenie przez komornika sądowego na podstawie art. 824 § 1 pkt 3 k.p.c. postępowania w sprawie [...] nie oznacza bowiem, że umorzeniu podlegał obowiązek objęty tytułami wykonawczymi. Z kolei podniesienie w skardze przesłanki z art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. nie zostało przez skarżącą w żaden sposób uzasadnione, a jej podstawa nie wynika z akt sprawy. Jak już powiedziano, tytuły wykonawcze zostały wystawione zgodnie z treścią deklaracji i zeznań podatkowych, złożonych przez samą skarżącą, nie zaś na podstawie decyzji administracyjnej czy orzeczenia sądu. Przypomnieć trzeba, że komornik sądowy prowadził postępowanie egzekucyjne wyłącznie w zakresie, w którym doszło do zbiegu egzekucji sądowej z administracyjną (zgodnie z postanowieniem z 10 grudnia 2015 r. dotyczy to egzekucji skierowanej do rachunków bankowych dłużniczki prowadzonych w Banku Spółdzielczym w K. , w Banku P. S.A. w W., C. S.A. w W.). Oznacza to, że umorzeniu podlegało wyłącznie postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych SM6/252/15 i SM6/533/15 przez ten organ i wyłącznie wobec wskazanych składników majątkowych zobowiązanej (wierzytelności z rachunków bankowych). Nie oznacza to oczywiście, że umorzeniu podlegało postępowanie egzekucyjne toczące się w oparciu o te tytuły w całości (wszczęte przez organ prowadzący egzekucję administracyjną), a w szczególności toczące się w oparciu o inne niż wskazane tytuły wykonawcze oraz że umorzeniu podlegał obowiązek objęty tymi tytułami wykonawczymi. Co do zasady więc, do chwili przedawnienia zobowiązań podatkowych, administracyjny organ egzekucyjny może kontynuować czynności i kierować egzekucję do innych niż wskazane przedmiotów majątku skarżącej. Oba wskazane tytuły wykonawcze obejmują zobowiązania w VAT (według treści deklaracji). W toku postępowania, oprócz środków wobec których stwierdzono zbieg egzekucji, stosowano środki egzekucyjne w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę (4 czerwca 2018 r.) oraz wierzytelności z rachunku bankowego w S. (19 stycznia 2022 r.). Zobowiązania podatkowe nie wygasły zatem wskutek przedawnienia, bowiem jego termin we wskazanych datach został przerwany i biegnie na nowo od dnia następnego, w którym zastosowano środek egzekucyjny w rozumieniu art. 1a pkt 12 u.p.e.a. oraz art. 72 § 2 oraz art. 80 § 2 u.p.e.a. (art. 70 § 4 O.p.)".

Powyżej cytowane, wiążące stanowisko Sądu wyrażone w sprawie I SA/Lu 632/22 obliguje Sąd do stwierdzenia, że istotna część zarzutów oraz argumentacji skarżącej zawarta w rozpoznawanej obecnie skardze nie jest zasadna. Skarżąca bowiem nadal – pomimo wskazanego poglądu prawnego Sądu – przywołuje treść art. 59 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. oraz wywodzi, że wskutek prawomocnego umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komornika sądowego, co miało miejsce 4 marca 2020 r. w sprawie zaistniała podstawa do umorzenia także administracyjnego postępowania egzekucyjnego w całości z powodu "prawomocnego umorzenia tego obowiązku". Twierdzenia strony w tym zakresie są więc całkowicie nieuzasadnione, co wynika z przywołanego wyżej wiążącego stanowiska zawartego w wyroku z 15 marca 2023 r., I SA/Lu 632/22.

Co więcej, jakkolwiek strona zarzuca organowi dowolność w rozstrzygnięciu, że w jego ocenie z akt sprawy wynika, iż na etapie złożenia wniosku i wniesienia zażalenia nie było żadnych okoliczności skutkujących umorzeniem postępowania, które zostały enumeratywnie wymienione w art. 59 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a., a sam wierzyciel strony do czasu wydania zaskarżonego postanowienia nie żądał również umorzenia postępowania egzekucyjnego, to podkreślenia wymaga, że skarżąca – poza przywołaniem argumentacji uznanej przez Sąd w sprawie I SA/Lu 632/22 za "oczywiście bezzasadną" (opierającej się na założeniu, że prawomocne umorzenie przez komornika sądowego postępowania egzekucyjnego w zakresie zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej oznacza spełnienie się przesłanek umorzenia administracyjnego postępowania egzekucyjnego z art. 59 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a., gdyż wskutek tego egzekwowany obowiązek przestał istnieć) – nie wskazuje na żadne inne okoliczności świadczące o tym, że zaistniała którakolwiek z przesłanek umorzenia postępowania z art. 59 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a. Natomiast organy obu instancji – w toku ponownego rozpoznania sprawy – przeanalizowały prawidłowo wszystkie opisane w tym przepisie przesłanki umorzenia postępowania (obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania – pkt 1; obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał – pkt 2; egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa – pkt 3; zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego – pkt 4; obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny – pkt 5; śmierć zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego – pkt 6; egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu – pkt 7; postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania – pkt 8; na żądanie wierzyciela – pkt 9; inne przypadki umorzenia przewidziane w ustawach – pkt 10) oraz zasadnie stwierdziły, że żadna z nich nie zachodzi w sprawie. Jak trafnie wskazały organy, strona początkowo upatrywała przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego wskutek wygaśnięcia obowiązków objętych ww. tytułami wykonawczymi z powodu ich przedawnienia. Na obecnym etapie postępowania – jak wskazano wyżej – kwestia ta została wiążąco rozstrzygnięta przez Sąd w wyroku z 15 marca 2023 r., I SA/Lu 632/22, albowiem Sąd wyraźnie wskazał, że "W konsekwencji, zdaniem Sądu, organ odwoławczy trafnie ocenił, że egzekwowane należności nie uległy przedawnieniu i przedstawił w tym zakresie pełne uzasadnienie swego stanowiska". Organy prawidłowo również wyjaśniły, że obowiązki pieniężne objęte niniejszymi tytułami wykonawczymi, nie zostały wykonane przed wszczęciem postępowania, nie zostały umorzone, nie wygasły z innych powodów, istnieją i są wymagalne. Nie wystąpił błąd co do osoby zobowiązanej, egzekucja administracyjna i zastosowane środki egzekucyjne są dopuszczalne. Niewątpliwie też skarżącej doręczono upomnienia. Poza sporem jest, że postępowania egzekucyjne na wniosek wierzyciela nie zostały zawieszone, nie wpłynął też od niego wniosek o ich umorzenie. Odrębne ustawy także nie będą stanowiły o umorzeniu tych postępowań. Wreszcie nie może być mowy o spełnieniu przesłanek umorzenia postępowania określonych w art. 59 § 1 pkt 5 i 6 u.p.e.a., skoro egzekwowany obowiązek jest obowiązkiem o charakterze pieniężnym okazał się niewykonalny oraz nie nastąpiła śmierć zobowiązanego. Raz jeszcze podkreślenia przy tym wymaga, że skarżąca nie wskazała żadnych innych (poza wspomnianymi okolicznościami, niemającymi obecnie znaczenia w tym zakresie) okoliczności przemawiających za zaistnieniem którejkolwiek z przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienionych w art. 59 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a.

Natomiast odrębnego rozważenia wymaga, czy organy prawidłowo wykonały wskazówki co do dalszego postępowania wynikające z opisanego prawomocnego wyroku Sądu, w zakresie odnoszącym się do przepisu art. 59 § 2 u.p.e.a., który stanowi, że postępowanie egzekucyjne może być również umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Mianowicie w wyroku tym Sąd nakazał organowi dokładne wyjaśnienia stanu faktycznego, to jest ustalenie majątku skarżącej, z którego mógłby zrealizować należności objęte tytułami wykonawczymi będącymi podstawą prowadzonej egzekucji oraz przeprowadzenie przez organ kalkulacji stanowiącej podstawę stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym uzyska się lub nie uzyska kwotę przewyższającą wydatki egzekucyjne. W związku z tym Sąd wskazał, że obowiązkiem organu będzie: "dokonanie szczegółowej analizy dotychczasowych wyników prowadzonych postępowań egzekucyjnych, realnych możliwości płatniczych i majątkowych skarżącej wobec wysokości jej zobowiązań (nie tylko tych wynikających ze wskazanych we wniosku o umorzenie tytułów wykonawczych, ale też innych zobowiązań, które objęte są aktualnie prowadzonymi postępowaniami egzekucyjnymi, z uwzględnieniem preferencji w zaspokojeniu wynikających z ustanowionych zabezpieczeń), wysokości kosztów tych postępowań, istnienia uzasadnionych podstaw do zmiany sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej (z uwzględnieniem jej wieku, stanu zdrowia, przygotowania zawodowego). Uwzględni też [organ] możliwość prowadzenia egzekucji z majątku wspólnego (z oświadczenia skarżącej wynika, że ma ona ustanowioną rozdzielność majątkową)".

W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że wszystkie te kwestie zostały prawidłowo, to jest zgodnie z wymogami z art. 153 i art. 170 p.p.s.a., wyjaśnione przez organy obu instancji w ponownie prowadzonym postępowaniu.

Odnosząc się do tego zagadnienia należy przypomnieć, że umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. ma charakter fakultatywny, a organ wydając to rozstrzygnięcie działa w ramach uznania administracyjnego. Na organie spoczywa w tym zakresie obowiązek dokładnego zbadania i rozważenia okoliczności sprawy w celu jej prawidłowego rozstrzygnięcia. Organ jest więc zobowiązany do dokładnego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności odnoszących się do rozstrzyganej kwestii, stosownie do standardu określonego w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.

Zdaniem Sądu, organy obu instancji dochowały tych obowiązków, co pozwoliło im na podjęcie trafnego rozstrzygnięcia o braku podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego we wskazanym zakresie. Organy te wszechstronnie i wnikliwie dokonały analizy sytuacji majątkowej zobowiązanej, uwzględniając posiadane przez nią składniki majątkowe, ogólną kwotę zaległości, powstałe koszty egzekucyjne i wydatki oraz wyegzekwowane dotychczas środki.

W pierwszej kolejności organ – w celu kalkulacji wydatków egzekucyjnych – wyjaśnił, że kwota zaległości objęta wszystkimi tytułami, wystawionymi przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. wynosi łącznie 234.381,40 zł., w tym koszty egzekucyjne – [...] zł. Organ egzekucyjny prowadzi również postępowania egzekucyjne na wniosek Wójta Gminy K. i Dyrektora L. Regionalnego Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Łączna wysokość wszystkich dochodzonych zaległości na 21 grudnia 2023 r. wynosiła 660.572,67 zł i na kwotę tę składały się: należność główna – 357.414,16 zł; odsetki – 265.891,79 zł; koszty upomnień – 243,60 zł; koszty egzekucyjne – 37.023,12 zł, w tym kwota wydatków egzekucyjnych – 26,70 zł.

Następnie organ – opierając się w tym zakresie w szczególności na złożonym przez stronę aktualnym oświadczeniu o sytuacji majątkowej oraz źródłach dochodu z 28 listopada 2023 r. – ustalił, że skarżąca posiada nieruchomości położone w: B., ul. P. (własność, KW nr [...]) i K. – ul. B. (własność, KW nr [...]), ul. B. (własność, nr KW nr [...]), ul. B. (współwłasność udział A, KW nr [...]), ul. B. (współwłasność udział 172 KW nr [...]), ul. B. (współwłasność udział 172, KW nr [...]), obciążone wpisami hipotecznymi wierzycieli obcych, na minimum 750.000 zł każda z nich oraz ograniczonym prawem rzeczowym nieodpłatnej dożywotniej służebności osobistej. Ponadto organ przeprowadził analizę cen sprzedaży nieruchomości podobnych do położonej w B. przy ul. P. (zabudowanych zurbanizowanych) i stwierdził, iż na przestrzeni dwóch lat wstecz kształtowała się (po odrzuceniu najwyższej i najniższej) w granicach 32.000 zł do 750.000 zł, w zależności od stanu technicznego zabudowań, miejsca położenia i powierzchni nieruchomości. Wskazał zarazem, że oferowana cena sprzedaży lokali użytkowych w podobnych do wsi K. miejscach wynosi około 100.000 zł, będących samodzielnymi budynkami, w przeciwieństwie do nieruchomości położonej w K. , która stanowi wyodrębniony lokal z prawem współwłasności części wspólnych i gruntu. W oparciu o te dane organ wskazał, że podjęcie ewentualnej administracyjnej egzekucji z nieruchomości będzie obarczone koniecznością zaspokojenia w pierwszej kolejności wierzycieli hipotecznych. Sięgając do informacji ujawnionych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, organ ustalił, że skarżąca jest właścicielem samochodu osobowego Opel Vectra, rok prod. 2003, oraz współwłaścicielem (z E. B.) samochodu Opel Astra, rok prod. 2005. Organ egzekucyjny 12 grudnia 2023 r. dokonał zajęcia prawa własności oraz współwłasności tych pojazdów. Jednocześnie organ, po przeprowadzeniu analizy rynku sprzedaży samochodów, wskazał, iż cena sprzedaży pojazdów opisanych modeli i roczników waha się od 8.500 zł do 10.000 zł. W związku z tym ocenił, że egzekucyjna sprzedaż tych ruchomości i możliwa do uzyskania kwota pozwoliłaby na częściowe zaspokojenie dochodzonych należności. Jednocześnie mając na uwadze przedstawioną strukturę własności (w tym współwłasności), stan obciążeń hipotecznych nieruchomości, ich wartość i ogólną kwotę dochodzonych zaległości w postępowaniu administracyjnym, organ stwierdził, że nie sposób jest wykluczyć prowadzenia skutecznej egzekucji. Wskazał przy tym na to, że ewentualne zajęcie i sprzedaż opisanych nieruchomości spowoduje powstanie wydatków związanych z wyceną nieruchomości (ok. 3.000 zł.) i ruchomości (ok. 500 zł.), jednakże wydatki te stanowić będą niewielki procent sumy możliwej do uzyskania ze sprzedaży tych nieruchomości. Organ zwrócił również uwagę na załączoną przez stronę umowę majątkową małżeńską z 5 maja 2015 r. (zawartą w formie aktu notarialnego, rep. A nr [...]), z której wynika, że od chwili jej podpisania obowiązywać będzie ustrój rozdzielności majątkowej pomiędzy skarżącą a jej małżonkiem R. B.. Wobec tego organ stwierdził, że majątek nabyty przez małżonków przed tą datą pozostaje majątkiem wspólnym, z którego możliwe jest przeprowadzenie egzekucji z tytułu zaległości strony. Organy dostrzegły, że uwzględniając wiek skarżącej i wykonywany zawód — farmaceuty, którzy na rynku pracy są poszukiwani i atrakcyjnie wynagradzani, nie można wykluczyć, że podejmie ona w przyszłości pracę zawodową, co będzie oznaczało osiąganie określonych dochodów. Organ zwrócił też uwagę, że prowadzenie egzekucji jest możliwe także z wypłacanej stronie przez ZUS Oddział w B. emerytury. Wyjaśnił zarazem organ odwoławczy, że zawiadomieniami z 20 lipca 2023 r., nr 0603-SBE.7110.78026665.2023.1.AGO i 27 września 2023 r., nr 0603- SEE.7110.82053177.2023.1.AGO organ egzekucyjny dokonał zajęcia tego świadczenia. Natomiast dłużnik zajętej wierzytelności w odpowiedzi na wezwanie z 21 lipca 2023 r. poinformował, że zajęcie przyjmuje do realizacji oraz od września 2023 r. potrącenia, które realizuje ze świadczenia w wysokości 2.812,39 zł, będzie przekazywać na rachunek bankowy wskazanego organu właściwego, tj. Komornika Sądowego K. B.. Świadczenie to zostało zajęte również przez Komornika Sądowego R. W., który ostatecznie przejął łączne prowadzenie wszystkich egzekucji, również egzekucji administracyjnej co do emerytury.

Istotne jest przy tym, że Komornik Sądowy przekazał organowi egzekucyjnego z tytułu zajęcia emerytury w dniu: 19 października 2023 r. kwotę 600,00 zł, 21-22 listopada 2023 r. kwotę 611,79 zł, 22 grudnia 2023 r. kwotę 640,23 zł, 17 stycznia 2024 r. kwotę 609,90 zł. Oznacza to zatem, że łącznie wyegzekwowano z tytułu zajęcia świadczenia emerytalnego kwotę 2.461,90 zł. Jest więc jasne, że kwota ta pokryła w całości wydatki egzekucyjne, które – jak wskazano wyżej – na obecnym etapie postępowania wynosiły 26,70 zł. Ponadto organ egzekucyjny wyjaśnił, że pozostałe uzyskane środki obecnie są rozliczane na pozostałe koszty egzekucyjne.

Mając powyższe na uwadze, prawidłowo organy obu instancji stwierdziły, że posiadany przez skarżącą majątek oraz wyegzekwowana dotychczas kwota, która pokryła w całości wydatki egzekucyjne i jest obecnie zaliczana na inne koszty egzekucyjne, nie pozwalają na przyjęcie, iż egzekucja jest bezskuteczna. Nie została bowiem spełniona przesłanka umorzenia administracyjnego postępowania egzekucyjnego określona w art. 59 § 2 u.p.e.a., skoro jest oczywiste, że opisana wyżej – wyegzekwowana ze świadczenia emerytalnego skarżącej – suma pieniężna przewyższała wydatki egzekucyjne.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi podkreślenia wymaga, że powołany przepis art. 59 § 2 u.p.e.a. posługuje się zwrotem "może być umorzone", co oznacza, iż w razie stwierdzenia przesłanki w tym przepisie wskazanej (w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne), po stronie organu nie istnieje obowiązek umorzenia postępowania egzekucyjnego, a jedynie uprawnienie do jego umorzenia. W postępowaniu tym organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do czynienia ustaleń w zakresie skuteczności prowadzonej egzekucji, lecz musi tylko zbadać, czy istnieje możliwość uzyskania w toku prowadzonej egzekucji kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w administracji, na podstawie tego przepisu, może więc nastąpić (lecz nie musi) w razie stwierdzenia, że zobowiązany nie posiada środków przewyższających wydatki egzekucyjne oraz, że stan ten ma charakter definitywny, czyli w świetle obiektywnych okoliczności nie ma podstaw do uznania, że w przyszłości środki takie zostaną przez zobowiązanego zgromadzone. Wobec tego, że organ prawidłowo, to jest w sposób zgodny z wymaganiami płynącymi z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., wyjaśnił stan faktyczny rozpoznawanej sprawy, w tym wyczerpująco zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz dokonał jego oceny w myśl zasady swobodnej oceny dowodów, bezsprzecznie spełnione zostały warunki do wydania rozstrzygnięcia o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Raz jeszcze wskazać trzeba, że nawet, gdy spełniony jest warunek umożliwiający umorzenie postępowania egzekucyjnego, to organ nie jest obowiązany do wydania postanowienia o umorzeniu tego postępowania. W rozpoznawanej sprawie stwierdzenie braku zaistnienia warunku uznaniowego umorzenia postępowania egzekucyjnego z art. 59 § 2 u.p.e.a. uwzględniało sytuację majątkową skarżącej. Wobec zatem trafnego stwierdzenia, że posiada ona majątek lub źródła przychodów, z których może być prowadzona egzekucja, a zatem i pokrywanie wydatków egzekucyjnych, organ obowiązany był – na podstawie art. 59 § 3 u.p.e.a. – odmówić umorzenia postępowania egzekucyjnego. Na wydane w tym zakresie rozstrzygnięcie nie mogła mieć żadnego wpływu okoliczność, że zdaniem skarżącej, posiadany przez nią majątek może nie wystarczyć do pokrycia całości jej zobowiązań, albowiem oczywiste jest, że ustawodawca nie uzasadnia zasadności dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej od takiego warunku.

Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.