Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 1204/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części

SENTENCJA

Dnia 9 maja 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sądowy WSA Jacek Rejman (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 maja 2023 roku sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w Poznaniu na uchwałę Rady Miejskiej Gminy Pobiedziska z dnia 29 marca 2016 r. nr XXVI/224/2016 w przedmiocie określenia przystanków komunikacyjnych oraz warunków i zasad korzystania z tych przystanków stwierdza nieważność § 3 zaskarżonej uchwały.


UZASADNIENIE

Rada Miejska Gminy Pobiedziska – na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2015 r., poz. 1515 ze zm.) - dalej: u.s.g. oraz m.in. art. 16 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz.U. z 2015 r., poz. 1440 ze zm.) - dalej: u.p.t.z. – podjęła w dniu 29 marca 2016 r. uchwałę nr XXVI/224/2016 w przedmiocie określenia przystanków komunikacyjnych oraz warunków i zasad korzystania z przystanków komunikacyjnych, których właścicielem jest Gmina Pobiedziska. Uchwała ta została opublikowana 5 kwietnia 2016 r. (Dz.Urz.Woj.Wlkp. z 2016 r., poz. 2601) - dalej również: uchwała z dnia 29 marca 2016 r.; uchwała. Przedmiotowa uchwała została następnie zmieniona uchwałą z dnia 25 sierpnia 2016 r. nr XXXII/287/2016 co do zestawienia przystanków komunikacyjnych wskazanych w załączniku nr 1 do uchwały pierwotnej, opublikowaną 5 września 2016 r. (Dz.Urz.Woj.Wlkp. z 2016 r., poz. 5331).

W § 1 uchwały z dnia 29 marca 2016 r. określono przystanki komunikacyjne, zgodnie z wykazem stanowiącym załącznik nr 1 do niniejszej uchwały, stanowiące własność Gminy Pobiedziska udostępnione operatorom i przewoźnikom. W § 2 stwierdzono, że warunki i zasady korzystania z przystanków komunikacyjnych określone zostały w załączniku nr 2 do niniejszej uchwały. Natomiast w § 3 określono zasady odpłatności za korzystanie z tych przystanków w następujący sposób: ust. 1: ustalono stawkę opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z przystanków komunikacyjnych w wysokości 0,05 zł za każde zatrzymanie środka transportu na przystanku; ust. 2: odpłatność miesięczna za korzystanie z przystanków jest wynikiem pomnożenia kwoty podanej w ust. 1 i liczby dziennych zatrzymań oraz ilości dni korzystania z przystanków w ciągu miesiąca; ust. 3: opłata za korzystanie z przystanków jest naliczana i pobierana przez Gminę Pobiedziska w cyklach miesięcznych; ust. 4: Gmina Pobiedziska, w razie zalegania z płatnościami za korzystanie z przestanków za dwa kolejne miesiące może cofnąć zgodę na korzystanie z przystanków komunikacyjnych.

Prokurator Okręgowy w Poznaniu (dalej również: Prokurator) wniósł w dniu 28 listopada 2022 r. (data nadania pocztowego pisma procesowego z dnia 25 listopada 2022 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę z dnia 29 marca 2016 r., w części obejmującej § 3 uchwały, domagając się stwierdzenia nieważności uchwały w zaskarżonej części.

Zakwestionowanej uchwale, w odniesieniu do wskazanego przepisu, zarzucił naruszenie art. 16 ust. 4 u.p.t.z. poprzez wprowadzenie w tym przepisie jednostkowej stawki opłaty w maksymalnej wysokości - 0,05 zł za każde zatrzymanie na środka transportu jakiegokolwiek rodzaju i wielkości na przystanku komunikacyjnym, a więc zastosowanie stawek o dyskryminującym charakterze, wbrew treści art. 16 ust. 4 u.p.t.z., który pozwala na pobieranie opłat za korzystanie przez operatorów i przewoźników z przystanków komunikacyjnych, których właścicielem lub zarządzającym jest jednostka samorządu terytorialnego, z uwzględnieniem niedyskryminujących zasad.

W uzasadnieniu Prokurator podniósł, że w sprawie zasadnicze znaczenie ma fakt, że ustawodawca upoważnił jednostki samorządu terytorialnego do ustalania wysokości opłat za zatrzymywanie się na należących do tych jednostek przystankach, lecz jednocześnie to upoważnienie powiązał z obowiązkiem uwzględnienia przy tym niedyskryminujących zasad (art. 16 ust. 4 u.p.t.z.). Wskazał, na to że dyskryminacja to nierówne traktowanie, prawnie nieusprawiedliwione i nieuzasadnione obiektywnymi przyczynami. Zdaniem Prokuratora, na podstawie samej treści zaskarżonego § 3 uchwały, że nie sposób ustalić, czy organ uchwalający miał na względzie treść przepisu ustawowego i pochylił się nad kwestią ewentualnego dyskryminującego charakteru swojej uchwały. Dodał, że wobec lakonicznej treści uzasadnienia przedmiotowej uchwały nie sposób motywów, którymi kierowała się Rada Miejska Gminy Pobiedziska (dalej: Rada Miejska; Rada) przy ustalaniu stawki opłaty w jednej, maksymalnej wysokości. Protokół z obrad sesji, na której podjęto zakwestionowaną uchwałę również nie zawiera jakichkolwiek motywów, którymi kierowano się przy ustalaniu stawki przedmiotowi opłaty.

Prokurator Okręgowy, odwołując się do stanowiska orzecznictwa, stwierdził, że Rada Miejska, chcąc spełnić kryterium, winna zróżnicować stawki opłaty za zatrzymanie się na przystankach, biorąc pod uwagę przede wszystkim wielkość pojazdów, którymi przewoźnicy lub operatorzy (obecnie funkcjonujący i potencjalni) dokonują przewozów, ale także inne kryteria, przykładowo standard poszczególnych przystanków. Podniósł również, że w orzecznictwie wskazuje się na konieczność wykazania, czym uzasadnione jest ustalenie stawki opłaty w konkretnej wysokości. Opłata za korzystanie z przystanków jest pobierana w związku z konkretnymi celami, wskazanymi w ustawie o publicznym transporcie drogowym, a gmina nie ma swobody wydatkowania środków pozyskanych od operatorów i przewoźników. Rada Miejska, ustalając stawkę pobieranej opłaty powinna więc przeanalizować koszty związane z utrzymaniem przystanków komunikacyjnych, a następnie w jaki dokładnie sposób zostaną spożytkowane pozyskane środki.

Końcowo Prokurator podsumował, że wobec treści uchwały, a także protokołu sesji Rady Miejskiej nie sposób stwierdzić, czy Rada przy podejmowaniu przedmiotowej uchwały (§ 3 ust. 1) kierowała się przesłankami przewidzianymi w ustawie, a więc czy przepis prawa miejscowego jest z nimi zgodny.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska, reprezentowana przez Burmistrza Miasta i Gminy Pobiedziska, wniosła o umorzenie postępowania oraz odstąpienie od obciążenia organu kosztami postępowania. W uzasadnieniu Rada stwierdziła, że po przeanalizowaniu skargi uznała zarzut za zasadny i w dniu 15 grudnia 2022 r. podjęła uchwałę nr LXIX/571/2022 w sprawie zmiany uchwały nr XXVI/224/2016 z dnia 29 marca 2016 r. Podniosła, że w takich warunkach postępowanie jest bezprzedmiotowe.

Uchwałą z dnia 15 grudnia 2022 r. nr LXIX/571/2022 w sprawie zmiany uchwały nr XXVI/224/2016 z dnia 29 marca 2016 r. w sprawie określenia przystanków komunikacyjnych oraz warunków i zasad korzystania z przystanków, których właścicielem jest Gmina Pobiedziska, w § 1 uchylono § 3 uchwały nr XXVI/224/2016 z dnia 29 marca 2016 r. Natomiast w pozostałym zakresie treść uchwały nie uległa zmianom (§ 2 uchwały zmieniającej). Uchwała ta została opublikowana 29 grudnia 2022 r. (Dz.Urz.Woj.Wlkp. z 2022 r., poz. 9961).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna i należało ją uwzględnić.

W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2022 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. Wystąpił o to Prokurator (patrz: pismo procesowe strony z dnia 10 stycznia 2023 r.), a strona przeciwna nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. W takich warunkach zaszły przesłanki do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym (na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów).

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu.

W świetle art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.

Sąd, uwzględniając skargę na uchwałę, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Jednocześnie, zgodnie z art. 91 u.s.g. (aktualnie: Dz.U. z 2023 r., poz. 40 ze zm.) uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne (ust. 1 zd. pierwsze), jednakże w przypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa (ust. 4). Przepis art. 94 u.s.g. stanowi, że nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego (ust. 1). Jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały lub zarządzenia z powodu upływu terminu określonego w ust. 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, sąd administracyjny orzeka o ich niezgodności z prawem (ust. 2).

Ponadto, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Powyższe oznacza, że sąd w ramach kontroli zaskarżonego aktu bada jego zgodność z prawem w pełnym zakresie, z urzędu uwzględniając naruszenia prawa. Przepis ten, wespół z przepisami ustrojowymi, wyznacza zakres kontroli sądowej.

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była uchwała Rady Miejskiej Gminy Pobiedziska z dnia 29 marca 2016 r. nr XXVI/224/2016 w sprawie określenia przystanków komunikacyjnych oraz warunków i zasad korzystania z przystanków komunikacyjnych. W § 3 tej uchwały określono zasady ponoszenia opłat za korzystanie przez operatorów i przewoźników z przystanków komunikacyjnych, których właścicielem jest Gmina. Skargę na przedmiotową uchwałę wywiódł Prokurator Okręgowy w Poznaniu, na podstawie art. 50 § 1 p.p.s.a.

Zaskarżona uchwała należy do aktów prawa miejscowego, które to akty, w konsekwencji zaliczenia ich – na mocy art. 87 ust. 2 w zw. z art. 94 Konstytucji – do źródeł prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania tych organów, które je uchwaliły, winny być tworzone wyłącznie na podstawie i w granicach upoważnienia zawartego w ustawie.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 u.p.t.z. (aktualnie: Dz.U. z 2022 r., poz. 1343 ze zm.) organizowanie publicznego transportu zbiorowego polega w szczególności na określaniu przystanków komunikacyjnych i dworców, których właścicielem lub zarządzającym jest jednostka samorządu terytorialnego, udostępnionych dla operatorów i przewoźników oraz warunków i zasad korzystania z tych obiektów. Przepis art. 15 ust. 2 u.p.t.z. stanowi, że określenie przystanków komunikacyjnych i dworców oraz warunków i zasad korzystania, o których mowa w ust. 1 pkt 6, następuje w drodze uchwały podjętej przez właściwy organ danej jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie zaś z art. 16 ust. 1 u.p.t.z. w transporcie drogowym za korzystanie przez operatora i przewoźnika z przystanków komunikacyjnych lub dworców mogą być pobierane opłaty. Stawki opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z przystanków komunikacyjnych lub dworców oraz standardy, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 3 lit. a, są ustalane w drodze negocjacji między gminą, na obszarze której jest usytuowany przystanek komunikacyjny lub dworzec, i właścicielem albo zarządzającym przystankiem komunikacyjnym lub dworcem (art. 16 ust. 2 u.p.t.z.). Stawki opłat, o których mowa w ust. 2, powinny być ustalane z uwzględnieniem niedyskryminujących zasad dla wszystkich operatorów i przewoźników wykonujących publiczny transport zbiorowy na obszarze właściwości organizatora (art. 16 ust. 3 u.p.t.z.). Jak stanowi art. 16 ust. 4 u.p.t.z., za korzystanie przez operatora i przewoźnika z przystanków komunikacyjnych lub dworców, których właścicielem albo zarządzającym jest jednostka samorządu terytorialnego, mogą być pobierane opłaty. Stawka opłaty jest ustalana w drodze uchwały podjętej przez właściwy organ danej jednostki samorządu terytorialnego, z uwzględnieniem niedyskryminujących zasad. Kolejny przepis - art. 16 ust. 5 u.p.t.z. określa zaś, że stawka opłaty, o której mowa w ust. 4, nie może być wyższa niż 0,05 zł za jedno zatrzymanie środka transportu na przystanku komunikacyjnym.

Obowiązkiem właściwego organu danej jednostki samorządu terytorialnego jest, zgodnie z powołanym art. 16 ust. 4 in fine u.p.t.z., rozważenie w procesie prawodawczym dotyczącym uchwały w przedmiocie ustalenia stawki opłaty za korzystanie z przystanków komunikacyjnych lub dworców, czy nie będzie ona dyskryminować określonego kręgu jej adresatów. Delegacja ustawowa zawarta w art. 16 ust. 4 u.p.t.z. zobowiązuje radę gminy do dokonania uprzedniej analizy wskazującej, że zastosowanie – jak w niniejszym przypadku – jednolitej stawki dla wszystkich przewoźników operujących na przystankach, których gmina jest właścicielem lub zarządzającym, będzie uwzględniać niedyskryminujące zasady. Celem ustalenia, czy uchwała odpowiada ratio legis przepisu upoważniającego, pozostaje zbadanie uzasadnienia uchwały oraz materiałów dokumentujących jej przygotowanie i uchwalenie (por. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2015 r. sygn. akt II GSK 2489/13 - to i dalsze orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu dostępne pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym, w celu weryfikacji motywów działania organu jednostki samorządu terytorialnego nie może być wystarczająca sama treść uchwały, z której nie wynikają racje, jakimi kierował się organ podejmujący rozstrzygnięcie skierowane do adresatów stojących na zewnątrz administracji i dotyczące ich sytuacji prawnej (por. wyrok NSA z dnia 26 października 2016 r. sygn. akt II GSK 1405/16).

Stwierdzić zatem należy, że w przepisach ustawy o publicznym transporcie zbiorowy (w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały) nie zdefiniowano pojęcia "niedyskryminujących zasad". W uzasadnieniu projektu tejże ustawy wskazano, że stawki opłat powinny być ustalane z uwzględnieniem niedyskryminujących zasad dla wszystkich operatorów i przewoźników wykonujących publiczny transport zbiorowy na obszarze właściwości organizatora. W szczególności odnosi się to do takich kwestii jak np.: - jednakowa wysokość stawki opłaty, - uwzględnianie standardu poszczególnych przystanków komunikacyjnych lub dworców, - uwzględnianie wielkości taboru, jakim wykonywany jest przewóz. W sytuacji, gdy przystanki lub dworce są własnością lub w zarządzie jednostki samorządu terytorialnego, za ich korzystanie mogą być pobierane opłaty, których stawka może być ustalona w drodze uchwały podjętej przez właściwy organ danej jednostki samorządu terytorialnego, również z uwzględnieniem niedyskryminujących zasad, o których mowa powyżej. Jednakże w wprowadzona została górna granica, do której właściwy organ może ustalić stawkę omawianej opłaty, co ma służyć ograniczeniu dowolności w jej ustalaniu w nadmiernej wysokości. Przedmiotowa stawka będzie ulegała waloryzacji, o czym mówi projektowany ust. 6 omawianego artykułu. Możliwość nałożenia omawianej opłaty uzasadniona jest tym, że zarówno operatorzy jak i przewoźnicy wykonujący publiczny transport zbiorowy i korzystający przy tym z przystanków lub dworców będących własnością lub w zarządzie jednostki samorządu terytorialnego, partycypowali w kosztach związanych m.in. z korzystaniem z infrastruktury transportowej, z utrzymaniem przystanków lub dworców w należytym stanie, co związane jest z ich sprzątaniem, konserwacją odnawianiem itp.

Dodać należy, że w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego przez dyskryminację uważa się nierówne traktowanie, prawnie nieusprawiedliwione i nieuzasadnione obiektywnymi przyczynami (por. wyroki TK z dnia: 9 marca 1988 r. sygn. akt U 7/87 - OTK z 1988 r., poz. 1; 13 września 1990 r. sygn. akt U 4/90, OTK z 1990 r., poz. 10; 26 kwietnia 1995 r. sygn. akt K 11/94, OTK z 1995 r. nr 1, poz. 12). Odnosząc powyższe uwagi do regulacji z zakresu publicznego transportu zbiorowego, w pełni należy zaakceptować pogląd, według którego niedyskryminujące zasady przy ustalaniu stawek opłat dla wszystkich operatorów i przewoźników muszą uwzględniać zapewnienie traktowania wszystkich przewoźników w sposób równorzędny, by nie doprowadzić do wyeliminowania lub ograniczenia konkurencji wśród przewoźników wykonujących usługi przewozu publicznego (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 marca 2023 r. sygn. akt III SA/Po 990/22).

Przy ustalaniu wysokości opłaty za korzystanie z przystanków komunikacyjnych (lub dworca) należy uwzględnić m.in. takie kwestie jak standard poszczególnych przystanków oraz wielkość taboru, jakim jest wykonywany przewóz. Wysokość kosztów ponoszonych przez gminę na utrzymanie przystanków zależy m.in. od wielkości pojazdów, jakie zatrzymują się na tych przystankach. Tym samym im większa pojemność pojazdu, tym – co do zasady – większa liczba przewożonych pasażerów jednocześnie korzystających z tych przystanków, ale także tym większy ciężar pojazdu, a zarazem stosunkowo większy nacisk na nawierzchnię zatoki przystankowej, tym w konsekwencji wyższe mogą być szkody tym spowodowane.

W ocenie Sądu, ustalenie przez Radę Miejską w § 3 zaskarżonej uchwały stałej stawki opłaty w wysokości 0,05 zł za korzystanie przez operatora i przewoźnika z przystanków komunikacyjnych, których właścicielem jest Gmina, nie uwzględnia ustawowej przesłanki uwzględnienia niedyskryminujących zasad. Skoro wielkość kosztów utrzymania przystanku, z którego korzystają przewoźnicy, jest zasadniczo uzależniona od wielkości pojazdów, które się na nim zatrzymują, to wysokość opłaty powinna zostać ustalona w wysokości proporcjonalnej do wielkości pojazdów, które na danym przystanku się zatrzymują. Oczywistym jest, że przewoźnik realizujący połączenia na regularnych liniach posługując się dużymi autobusami generuje zdecydowanie wyższe koszty aniżeli przewoźnik, który wykonuje takie przewozy pojazdami mogącymi przewieźć jednorazowo kilka bądź kilkanaście osób. W konsekwencji, ustalenie jednej stałej opłaty dla wszystkich przewoźników może pozostawać krzywdzące dla tych, którzy wykonują swoje przewozy stosunkowo niewielkimi pojazdami, albowiem treść § 3 zaskarżonej uchwały oznacza dla nich konieczność partycypowania w kosztach utrzymania przystanków w identycznym stopniu, jak przewoźnik realizujący przewozy dużymi pojazdami, pomimo okoliczności, że to właśnie ci ostatni w zdecydowanie większym stopniu przyczyniają się do generowania kosztów związanych z utrzymaniem przystanków komunikacyjnych.

Nadmienić trzeba, że dla oceny motywów działania organu nie może być wystarczającą sama treść uchwały, z której nie wynikają racje, którymi kierował się organ podejmujący rozstrzygnięcie skierowane do adresatów pozostających na zewnątrz administracji i dotyczące ich sytuacji prawnej. To uzasadnienie uchwały pozwala wykluczyć arbitralność organu, a zarazem umożliwia poznanie motywów, jakie stoją za przyjęciem określonych rozwiązań. Lakoniczne uzasadnienie zaskarżonej uchwały, sprowadzające się do konstatacji o konieczności podjęcia uchwały w omawianym przedmiocie, a tym samym brak uzasadnienia w zakresie uwzględnienia niedyskryminujących zasad ustalania stawek opłat za korzystanie z przystanków, uniemożliwia poznanie motywów, jakimi kierowała się Rada Miejska, ustalając dla wszystkich przewoźników jednakową wysokość stawki opłaty za każe zatrzymanie na przystanku, tj. w kwocie 0,05 zł. W rezultacie brak uzasadnienia uchwały w powyższym zakresie wywołuje skutek, który w konkretnej sytuacji może uzasadniać stwierdzenie nieważności zaskarżonego § 3 uchwały, jeżeli nie jest możliwe ustalenie w inny sposób motywów jej podjęcia w tym zakresie. Taka sytuacja miała właśnie miejsce w niniejszej sprawie.

W ocenie Sądu powody uchwalenia stawki opłaty w takiej, a nie innej wysokości powinny znaleźć odzwierciedlenie w jednoznacznym stanowisku Rady Miejskiej, czego w rozpatrywanej sprawie zabrakło. W rezultacie rację ma Prokurator, że za niezgodny z prawem uznać należy wydany na podstawie art. 16 ust. 4 u.p.t.z. przepis § 3 zaskarżonej uchwały. W załączonym do akt protokole z sesji Rady Miejskiej z dnia 29 marca 2016 r. również nie powołano się na żadne argumenty związane z kryterium niedyskryminacji, które byłyby analizowane i rozważane przez radnych. Należało zatem uznać, że z powodu braku powołania się na przesłankę ustawy stanowiącej podstawę do podjęcia zaskarżonej uchwały, nie jest możliwe przyjęcie, że przedmiotową uchwałę w zaskarżonej części (§ 3) podjęto zgodnie z upoważnieniem ustawowym zawartym w art. 16 ust. 4 u.p.t.z. Stanowi to istotne naruszenie prawa, prowadzące do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały we wskazanym przez Prokuratora zakresie. Wniosek ten dotyczy całości § 3 uchwały, którego poszczególne jednostki redakcyjne pozostają ze sobą we wzajemnym związku.

Odnosząc się do wniosku organu o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego jako bezprzedmiotowego, Sąd stwierdza, że wniosek ten był bezzasadny. Zgodnie z poglądem ugruntowanym w orzecznictwie, zmiana lub uchylenie uchwały podjętej przez organ jednostki samorządu terytorialnego w sprawie z zakresu administracji publicznej nie czyni zbędnym wydania przez sąd administracyjny wyroku, jeżeli zaskarżona uchwała może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego jej uchylenie lub zmianę. Następstwa stwierdzenia nieważności uchwały polegają bowiem na wyeliminowaniu jej postanowień z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc, tj. od daty podjęcia uchwały, są zatem dalej idące niż uchylenie uchwały, które wywiera jedynie skutek ex nunc, tj. od daty uchylenia (por. uchwała TK z dnia 14 września 1994 r. sygn. akt W 5/94, OTK z 1994 r. nr 2, poz. 44 i wyrok NSA z dnia 22 marca 2007 r. sygn. akt II OSK 1776/06). Należy przy tym podkreślić, że chodzi w takim przypadku wyłącznie o możliwość stosowania przepisów uchylonej (odpowiednio: wygasłej) uchwały "nadal" do sytuacji z okresu poprzedzającego uchylenie (odpowiednio: wygaśnięcie) – co wynika jasno z uzasadnienia przywołanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt W 5/94 – a nie o sam fakt, że wcześniej zaskarżony akt był w praktyce stosowany w sytuacjach z okresu poprzedzającego jego uchylenie (odpowiednio: wygaśnięcie), a więc w przeszłości. W uzasadnieniu przywołanego wyżej orzeczenia Trybunał wyjaśnił bowiem, że dopuszczalna jest skarga na uchwałę, która wprawdzie została uchylona lub zmieniona, lecz jej przepisy "nadal obowiązują" w tym znaczeniu, że można je stosować [obecnie - uw. Sądu] do sytuacji z przeszłości, teraźniejszości lub przyszłości. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie taki przypadek zachodzi.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Na koniec Sąd jeszcze wyjaśnia, że wniosek organu o nieobciążanie go kosztami postępowania był bezprzedmiotowy, gdyż stosownie do przepisu art. 239 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Prokurator wnoszący skargę nie miał obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Nadto w sprawie nie wystąpiły jakiekolwiek inne niezbędne koszty postępowania w rozumieniu art. 205 § 1 p.p.s.a., do uiszczenia których Sąd powinien byłby zobowiązać organ.