Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 9/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-03-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano do podjęcia czynności
Powołane przepisy: article: art. 119 pkt 4, art. 149, art. 171
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 6 ust. 1, art. 13
journal: Dz.U. 2020 poz 2176
law: Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Dnia 15 marca 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 marca 2023 roku sprawy ze skargi J. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą J. K. "H. " na bezczynność E. sp. z o.o. z siedzibą w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej: I. zobowiązuje E. sp. z o.o. z siedzibą w P. do załatwienia w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku, wniosku skarżącego z dnia 8 grudnia2020 r. w zakresie żądania udostępnienia informacji czy dostawa będąca przedmiotem postępowania nr [...] została zrealizowana, , II. stwierdza, że E. sp. z o.o. z siedzibą w P. dopuściła się bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność E. sp. z o.o. z siedzibą w P. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od E. sp. z o.o. z siedzibą w P. na rzecz skarżącego kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

E. Sp. z o.o. (dalej także: "spółka", "E.") w 2019 roku prowadziła postępowanie, na podstawie wewnętrznych regulacji zakupowych, na dostawę sprzętu komputerowego. Jednym z podmiotów, który złożył ofertę był J. K. (dalej także: "strona", "skarżący").

Pismem z 4 czerwca 2019 r. spółka poinformowała stronę o wykluczeniu z przedmiotowego postępowania, z uwagi na niespełnienie warunków udziału w nim.

Pismem z 17 listopada 2020 r., złożonym w formie elektronicznej na adres kontakt@e. .pl, strona zwróciła się o udzielenie informacji dotyczących wyników postępowania nr [...], a w szczególności czy dostawa będąca przedmiotem tego postępowania została zrealizowana oraz jaka była wartość wybranej oferty i jaki podmiot ją złożył.

Ponownie J. K. zwrócił się o udzielenie powyższych informacji w formie pisemnej, pismem z 7 grudnia 2020 r., które wpłynęło do spółki 8 grudnia 2020 r.

Pismem z 2 lutego 2021 r. strona złożyła skargę na bezczynność E. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie: 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji publicznej na wniosek, 2) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176, dalej: "u.d.i.p.") w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku, poprzez brak zastosowania przedmiotowego przepisu, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Skarżący wniósł o zobowiązanie spółki do załatwienia wniosku z 17 listopada 2020 r. i udzielenia odpowiedzi oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

E. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie, a ewentualne o oddalenie. Spółka podniosła, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął do niej dopiero 8 grudnia 2020 r. W dalszej kolejności wskazała, że skarżący chce uzyskać wyłącznie na swoje potrzeby informacje dotyczące prowadzonego przez spółkę postępowania zakupowego, w którym sam wziął udział. Złożony przez skarżącego wniosek realizuje tylko prywatny, jednostkowy interes skarżącego, a poznanie wyniku postępowania pozwoli mu na powzięcie informacji o jego konkurencie i zaoferowanych cenach sprzętu. Są to informacje handlowe przydatne skarżącemu w prowadzonej działalności i mogą mu dawać przewagę w przypadku składania ofert w kolejnych, potencjalnych postępowaniach prowadzonych przez spółkę. Żądane informacje nie mają zatem charakteru informacji publicznej i nie stosuje się do nich u.i.d.p. Spółka nie była zobowiązana ustosunkować się do wniosku skarżącego.

Ponadto, E. podała, że 1 lutego wpłynęło mailowo zapytanie o udzielenie informacji od S. W., który okazuje się reprezentować skarżącego w niniejszej sprawie. Odpowiedź na to zapytanie została udzielona 1 lutego 2021 r., spółka odmówiła udostępnienia informacji. Skarga datowana na 2 lutego 2021 r. została nadana 4 lutego 2021 r., a więc już po przekazaniu odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji. Tym samym nawet gdyby uznać, że była zobligowana do udzielenia odpowiedzi w przedmiocie odmowy udzielenia informacji, to załączona korespondencja wskazuje, że dopełniła tego obowiązku i skarga jest niedopuszczalna.

W piśmie procesowym z 16 marca 2021 r. skarżący podniósł, że nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem spółki, iż wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej, a złożony wniosek realizuje tylko prywatny interes. Spółka nie jest uprawniona do arbitralnej oceny przyczyn złożenia wniosku zwłaszcza, że w ustawie nie uzależniono udzielenia informacji publicznej od wykazania odpowiednich powodów, dla których wnioskuje się o dane informacje. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy wnioskuje się o informacje przetworzone, jednak w sprawie mamy do czynienia z informacją prostą. Decydujące znaczenie ma treść wniosku i charakter informacji. Zapoznanie się z kwotą wydatkowaną ze środków publicznych jest sprawą publiczną i domaganie się informacji o tej czynności nie może być poczytywane jako indywidualna sprawa konkretnego podmiotu. Do uznania zaś informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa konieczne jest opatrzenie ich klauzulą przez poszczególnych wykonawców. Informacje, o które wniósł, nie były opatrzone takimi klauzulami. Brak jest zatem podstaw do twierdzenia, że spółka zobligowana jest do ich zachowania w tajemnicy.

Skarżący podniósł również, że u.d.i.p. nie przewiduje załatwienia wniosku przez brak jakiejkolwiek odpowiedzi – milczenie. Konieczne jest wydanie decyzji albo zwykłe pismo informacyjne. Spółka nie udzieliła odpowiedzi na wniosek skarżącego z 8 grudnia 2020 r., tak więc pozostaje w bezczynności. Bez znaczenia jest wniosek wystosowany 1 lutego 2021 r., bowiem S. W. wystąpił w imieniu własnym a nie jako pełnomocnik skarżącego. Nie sposób więc uznać, iż udzielona odpowiedź jest odpowiedzią na wniosek skarżącego z 8 grudnia 2020 r.

W piśmie procesowym z 1 kwietnia 2021 r. E. podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko.

Wyrokiem z 20 maja 2021 r., sygn. akt II SAB/Po [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w pkt I. zobowiązał E. do rozpoznania wniosku skarżącego z 17 listopada 2020 r. – w zakresie zawartego w nim żądania udostępnienia oferty, która została wybrana w postępowaniu nr [...] w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku, w pkt II. stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie określonym w pkt I, w pkt III. stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, w pkt. IV w pozostałym zakresie skargę oddalił, w pkt V zasądził na rzecz skarżącego koszty postępowania.

W uzasadnieniu uznając, że skarga jest dopuszczalna Sąd stwierdził, że w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. E. jest podmiotem obowiązanym do udzielenia informacji publicznej będącej w jej posiadaniu z uwagi na strukturę właścicielską. Koniecznym było ustalenie, czy żądane dokumenty są informacją publiczną w rozumieniu u.d.i.p., a jeżeli tak, czy w związku z tym spółka pozostaje w bezczynności.

Sąd stwierdził, że kwestie związane z możliwością ograniczeni dostępu do żądanych informacji ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy nie miały w sprawie znaczenia. Powyższe mogłoby mieć znaczenie jedynie w sytuacji, gdyby Prezes E. wydał decyzję o odmowie udzielenia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), a decyzja ta byłaby kwestionowana. Tymczasem w sprawie nie doszło ani do wydania decyzji odmownej, ani do udostępnienia informacji publicznej. Z okoliczności faktycznych sprawy nie wynika również, że spółka zamieściła stosowne dane o podmiocie, który wygrał postępowanie na stronie BIP. Z treści wniosku z 17 listopada 2020 r. wynika, że wnioskodawcy chodziło w istocie o udzielenie odpowiedzi na pytanie, która z ofert została wybrana. W ocenie Sądu informacja taka jest informacją publiczną, stanowiąc dane o majątku publicznym, tj. dysponowaniu dochodami spółki prawa handlowego, w której pozycję dominującą mają podmioty publiczne (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. e w zw. z lit. a-c u.d.i.p.). Nie można bowiem uznać, że dysponowanie majątkiem w sytuacji, gdy nie miały zastosowania przepisy Prawa zamówień publicznych, a jedynie postępowanie odbyło się w oparciu o wewnętrzne regulacje podobne w swym przebiegu do zamówień publicznych, to postępowanie to powinno zostać objęte pełną dyskrecją. Nadal bowiem mamy do czynienia z jawnym dysponowaniem majątkiem publicznym. W odniesieniu do tego jaka oferta została wybrana przez E. w ramach przedmiotowego postępowania na dostawę sprzętu komputerowego, to spółka powinna była bądź udzielić stosownej informacji, bądź też wydać decyzję odmowną w tym zakresie.

Mając to względzie Sąd orzekł jak w pkt I sentencji zobowiązując na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. do rozpoznania wniosku z 17 listopada 2020 r.

W dalszej kolejności Sąd stwierdził, że wnioskowana informacja jest informacją prostą, znajduje się bowiem w posiadaniu spółki i nie wymaga żadnego przetworzenia. Czynność ta zatem powinna zostać wykonana przez spółkę przed upływem 14 dni od 8 grudnia 2020 r. W ocenie Sądu organ niewątpliwie pozostawał zatem w bezczynności, albowiem w przewidzianym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminie nie udzielił stosownej informacji, jak również nie wydał decyzji odmownej w tym zakresie do dnia orzekania.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. stwierdził, że spółka dopuściła się bezczynności oraz, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II i III sentencji wyroku). Nie może bowiem być mowy o tym, że organ w sposób intencjonalny zaniechał udzielenia informacji. Powodem zwlekania była jedynie określona przez podmiot odmienna kwalifikacja prawna informacji.

Odnośnie żądania udzielenia informacji w zakresie jaka była wartość oferty i jaki podmiot ją złożył, Sąd wskazał, iż informacje te nie mają charakteru informacji publicznych, a zatem w tym zakresie spółka nie miała obowiązku podejmować jakichkolwiek czynności zgodnie z u.d.i.p. We wskazanym bowiem zakresie żądanie udostępnienia danych dotyczących składanych ofert wraz z wartością tych ofert są danymi pochodzącymi z dokumentów od podmiotów prywatnych, które przedstawiają zindywidualizowaną propozycję i warunki dostawy komputerów dla spółki. Jednocześnie chodzi tutaj o zamówienia realizowane poza przepisami o zamówieniach publicznych, do którego nie mają zastosowania przepisy o jawności ofert. Oferty bowiem złożone w wewnętrznym postępowaniu, które nie zostały ostatecznie wybrane, nie stają się publicznie dostępne w trybie u.d.i.p. Skoro informacja o tym jakie podmioty złożyły oferty i jakie zaoferowały za nie kwoty nie podlega udostepnieniu w trybie u.d.i.p., gdyż nie stanowi informacji publicznej, to nie mogło dojść ani do jej udostępnienia (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ani do odmowy wydania decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), zatem E. nie pozostawała w bezczynności co do tej części wniosku z 17 listopada 2020 r. Skarga w tym zakresie podlegała oddaleniu, o czym orzeczono w pkt IV sentencji wyroku.

Skargę kasacyjną na powyższy wyrok złożyła spółka zaskarżając go w części, tj. w zakresie pkt I, II, III i V sentencji i wnosząc o jego uchylenie w zaskarżonej części i odrzucenie skargi, a ewentualnie jej oddalenie w części nie oddalonej wyrokiem sądu I instancji. W skardze kasacyjnej sformułowano zarówno zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 11 stycznia 2023 r., sygn. akt III OSK [...], uchylił pkt I, II, III i V zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd kasacyjny podzielił podniesione zarzuty naruszenia art. 134, art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 153 oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. Zasadnie skarżąca kasacyjnie podniosła, że Sąd I instancji nie wyjaśnił należycie okoliczności faktycznych kształtujących granice rozpoznawanej sprawy, a przedstawione w tej materii stanowisko w uzasadnieniu wyroku jest wewnętrznie sprzeczne.

Po pierwsze, WSA podzielił argumenty spółki, że wniosek dostępowy z 17 listopada 2020 r. został skierowany na adres mailowy konatkt@e. .pl, który jest adresem kontaktowym dla klientów E. S.A., a nie adresem kontaktowym wobec uczestników postępowania o udzielenie zamówienia prowadzonego przez E. . Obie spółki, E. S.A. i E. to dwa odrębne podmioty. Wniosek dostępowy został złożony do E. 8 grudnia 2020 r. Skoro więc wniosek dostępowy z 17 listopada 2020 r. nie wpłynął do E. , nie doszło do zainicjowania nim postępowania o udostępnienie informacji publicznej przez tą spółkę. Z akt sprawy wynika, że wniosek z datą 17 listopada 2020 r., skierowany drogą mailową do E. S.A., nie jest tym samym wnioskiem, który został złożony 8 grudnia 2020 r. do E. . W takim skonfigurowaniu jest zdaniem NSA niezrozumiałe dlaczego wydając zaskarżony wyrok, WSA działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. zobowiązał E. do rozpoznania wniosku z 17 listopada 2020 r. Spółka nie pozostawała w bezczynności w związku z nierozpoznaniem wniosku z 17 listopada 2020 r., lecz ewentualnie w związku z nierozpoznaniem wniosku z 8 grudnia 2020 r. Taką też ocenę ostatecznie sformułowała strona skarżąca w piśmie procesowym z 16 marca 2021 r., modyfikując swoje stanowisko prezentowane pierwotnie w skardze. Sąd a quo w uzasadnieniu wyroku zdaje się zgadzać w tym zakresie ze stronami. Samo rozstrzygnięcie pkt I wyroku jest jednak niespójne z argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu.

Po drugie, z treści wyroku wynika wprost, że skarżąca kasacyjnie została zobowiązana przez Sąd I instancji do rozpoznania zawartego we wniosku dostępowym żądania udostępnienia oferty, która została wybrana w postępowaniu nr [...] w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku. W ocenie NSA słusznie eksponuje skarżąca kasacyjnie, że zarówno wniosek z 17 listopada 2020 r., jak i z 8 grudnia 2020 r. nie zwierają w swej treści żądania udostępnienia oferty. Przedmiotowo oba wnioski są tożsame i zawierają żądanie "udzielenia informacji dot. wyników postępowania nr [...] z dnia 8.05.2019 r. a w szczególności czy dostawa będąca przedmiotem w/w postępowania została zrealizowana oraz jaka była wartość wybranej oferty i jaki podmiot ją złożył." Nie można wobec tego podzielić stanowiska, że wniosek dostępowy zawierał żądanie udostępnienia wybranej oferty.

Po trzecie, treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku zawiera nieprecyzyjne oceny prawne, które nie pozwalają na jednoznaczne odtworzenie stanowiska Sądu i w konsekwencji sformułowanych przez niego wskazań co do dalszego postępowania. Sąd stwierdza, że żądana wnioskiem dostępowym informacja, jaka oferta została wybrana w ramach postępowania na dostawę sprzętu komputerowego powinna zostać albo udostępniona, albo spółka powinna odmówić jej udostępnienia decyzją administracyjną. Dalej Sąd stwierdził, że "żądana informacja stanowi informację publiczną, której udostępnienia mógł żądać skarżący". Jednocześnie, WSA wyraził pogląd, że "żądania udzielenia informacji w zakresie jaka była wartość oferty i jaki podmiot ją złożył, to informacje te nie mają charakteru informacji publicznych, a zatem we wskazanym wyżej zakresie spółka nie miała obowiązku podejmować jakichkolwiek czynności zgodnie z u.d.i.p." Przytoczone fragmenty uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie dają zdaniem Sądu kasacyjnego precyzyjnej odpowiedzi co do tego, jakich informacji w ocenie WSA żądano wnioskiem dostępowym i jaki był ich charakter w kontekście postanowień u.d.i.p.

Po czwarte, w odpowiedzi na skargę spółka podniosła dwie istotne w jej przekonaniu okoliczności, mające wpływ na ocenę zasadności skargi. Wywiodła, że żądane przez skarżącego informacje nie stanowią informacji publicznej, gdyż skarżący domaga się ich udostępnienia na swoje prywatne potrzeby, jako podmiot, który złożył ofertę w postępowaniu zakupowym prowadzonym przez E. . Podała również, że 1 lutego 2021 r. do E. Sp. z o.o. wpłynął wniosek od S. W. o udostępnienie informacji publicznej. S. W. w ocenie spółki działał jako pełnomocnik skarżącego. W dniu 15 lutego 2021 r. spółka udzieliła odpowiedzi na wniosek pełnomocnika skarżącego, a zatem nie pozostawała w bezczynności. Do przedmiotowych kwestii WSA – jak wskazał NSA – się nie odniósł naruszając w ten sposób art. 141 § 4 P.p.s.a.

Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. uchylił pkt I, II, III i V zaskarżonego wyroku i w tym zakresie przekazał sprawę WSA w Poznaniu do ponownego rozpoznania. Rzeczą Sądu I instancji będzie prawidłowe ustalenie: 1) czy skarżący zwrócił się do spółki z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej (kiedy złożono wniosek i w jaki sposób); 2) czy żądane informacje stanowiły informację publiczną; 3) czy spółka pozostawała w bezczynności w związku z nierozpoznaniem wniosku dostępowego. WSA weźmie pod uwagę oceny prawne formułowane przez NSA w części zważającej niniejszego uzasadnienia oraz fakt, że rozstrzygnięcie pkt IV wyroku z 20 maja 2021 r., sygn. akt II SAB/Po [...] jest prawomocne. WSA odniesie się również do okoliczności przedstawionych przez spółkę w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga - w zakresie podlegającym ponownemu rozpoznaniu - zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać trzeba, że niniejsza sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "P.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W rozpatrywanym przypadku skarżący uczynił przedmiotem skargi bezczynność spółki E. , wobec czego ostatnio przywołany przepis znajduje zastosowanie. Jak stanowi natomiast art. 120 P.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Jest to odstępstwo od wyrażonej w art. 10 P.p.s.a. zasady jawnego rozpoznania spraw.

Stosownie do art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta, co wynika z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność. Zakres sądowej kontroli sprowadza się wówczas do oceny, czy dana sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze wydania określonego aktu administracyjnego bądź podjęcia czynności materialnotechnicznej oraz czy ich wydanie nastąpiło w ustawowo przewidzianym terminie. Zgodnie z art. 149 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a.: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności (§ 1). Jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a).

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność E. w udostępnieniu informacji publicznej, jakiej skarżący dochodzić ma od spółki we wniosku z 8 grudnia 2020 r. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek, o czym stanowi art. 13 ust. 1 u.d.i.p., następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 tej ustawy. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, co wynika już z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Przed przystąpieniem do dalszych uwag spostrzec trzeba, że w rozpatrywanej sprawie brak było podstaw do odrzucenia skargi. Chociaż wniosek taki jest konsekwentnie podnoszony przez E. Sp. z o.o., to jednocześnie z tym wnioskiem nie jest prezentowana żadna argumentacja, która świadczyć by miała o niedopuszczalności skargi. Wszelka argumentacja prezentowana przez spółkę zmierza w istocie do zakwestionowania stanu bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, to jest stanowi merytoryczne odniesienie się do zarzutów skarżącego. Poza sporem pozostaje przy tym to, że spółka ani nie udzieliła skarżącemu informacji objętych wnioskiem, ani też nie wydała decyzji o odmowie ich udzielenia, bądź decyzji o umorzeniu postępowania. Twierdzenie o niedopuszczalności skargi w tych okolicznościach pozbawione jest zatem jakichkolwiek podstaw.

W tym miejscu zauważyć trzeba, że w sprawie skarżącego wydany już został przez tut. Sąd wyrok z 20 maja 2021 r., sygn. II SAB/Po [...], który wobec jego częściowego niezaskarżenia stał się prawomocny w części obejmującej pkt IV. sentencji, a więc w części, w jakiej orzeczono w nim o oddaleniu skargi w pozostałym zakresie. Analiza zarówno sentencji tego wyroku, jak i jego uzasadnienia prowadzi do wniosku, że oddalenie skargi odnosiło się do tej części wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, w której zwrócił się on o podanie, jaka była wartość oferty wybranej przez E. Sp. z o.o. w postępowaniu nr [...] na dostawę sprzętu komputerowego, a także jaki podmiot ofertę tę złożył. Jak uznał z kolei tut. Sąd, co nie zostało zakwestionowane w skardze kasacyjnej, w zakresie tym żądanie skarżącego dotyczy danych pochodzących z dokumentów od podmiotów prywatnych, które przedstawiają zindywidualizowaną propozycję i warunki dostawy komputerów dla spółki. Skoro informacja o tym jakie podmioty złożyły oferty i jakie zaoferowały kwoty nie podlega udostępnieniu w trybie u.d.i.p., gdyż nie stanowi informacji publicznej, to nie mogło dojść ani do jej udostępnienia (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ani do odmowy wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Zatem – jak stwierdził tut. Sąd, a która to ocena jest wiążące wedle art. 171 P.p.s.a. – E. Sp. z o.o. nie pozostawała w bezczynności co do tej części wniosku i skarga w tym zakresie podlegała oddaleniu.

Wobec powyższego przedmiotem ponownego rozpoznania pozostaje aktualnie kwestia pozostawania przez E. Sp. z o.o. w bezczynności co do pozostałego zakresu wniosku skarżącego, to jest tej jego części, w której zwrócił się on o podanie, czy dostawa będąca przedmiotem powyższego postępowania została zrealizowana.

W tym też zakresie konieczne staje się uwzględnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 stycznia 2023 r., sygn. akt III OSK [...], w którym uchylono pkt I, II, III i V przywołanego powyżej wyroku Sądu I instancji i przekazano w tym zakresie sprawę do ponownego rozpoznania. Jak przewiduje art. 190 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez NSA.

Przed przystąpieniem do dalszych rozważań jednoznacznego wyjaśnienia wymaga, że punktem odniesienia dla merytorycznej oceny w niniejszej sprawy uczynić trzeba wniosek skarżącego z 8 grudnia 2020 r., to jest wniosek zawarty w piśmie datowanym na 7 grudnia 2020 r., który wpłynął do kancelarii spółki E. Sp. z o.o., zgodnie ze znajdującą się na nim pieczątką, dnia 8 grudnia 2020 r. Jak dostrzegł NSA w wyroku z 11 stycznia 2023 r., sygn. akt III OSK [...], choć wniosek ten jest treściowo tożsamy z wcześniejszym wnioskiem z 17 listopada 2020 r., to ten ostatni skierowany został na adres kontakt@e. .pl, który jest adresem kontaktowym dla klientów E. S.A., a nie adresem kontaktowym dla uczestników postępowania o udzielenie zamówienia prowadzonego przez E. Sp. z o.o.

Skoro wniosek z 17 listopada 2020 r. nie wpłynął do skarżonej Spółki. to nie doszło do zainicjowania nim postępowania o udostępnienie informacji publicznej przed tą Spółką. Taką też ocenę ostatecznie sformułował skarżący w piśmie procesowym z 16 marca 2021 r., modyfikując swoje stanowisko prezentowane pierwotnie w skardze. W piśmie tym skarżący stwierdził bowiem, że spółka nie udzieliła odpowiedzi na wniosek z 8 grudnia 2020 r. i zdaniem skarżącego pozostaje w bezczynności. Skoro okoliczność powyższa jest bezsporna pomiędzy stronami, uznać trzeba, że dopiero wniosek z 8 grudnia 2020 r. mógł po stronie spółki E. zaktualizować obowiązek podjęcia czynności wymaganych na gruncie regulacji u.d.i.p.

Na obecnym etapie postępowania nie budzi przy tym wątpliwości to, że spółka E. Sp. z o.o. jest podmiotem, do którego przepisy tejże ustawy mogą w ogóle znaleźć zastosowanie. E. Sp. z o.o. jest spółką prawa handlowego, której jedynym wspólnikiem jest E. S.A., a więc polskie przedsiębiorstwo branży energetycznej.

Jak wynika przy tym z powszechnie dostępnych danych zawartych Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego jedynym akcjonariuszem E. S.A. jest Skarb Państwa - Ministerstwo Skarbu Państwa (Rubryka 7 Informacji odpowiadającej odpisowi pełnemu z Rejestru Przedsiębiorców – dostępnego jak wyżej).

W myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. spółka E. Sp. z o.o. jest zatem podmiotem obowiązanym do udzielania informacji publicznej będącej w jej posiadaniu z uwagi na strukturę właścicielską. Ten ostatni przepis przewiduje, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

W ocenie Sądu, w składzie rozpoznających sprawę, nie można natomiast zgodzić się ze spółką, że informacja żądana przez skarżącego we wniosku z 8 grudnia 2020 r. w obecnie rozpatrywanym zakresie, a więc w zakresie podania czy dostawa będąca przedmiotem postępowania o udzielenie zamówienia została zrealizowana, nie stanowi informacji publicznej.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. Tą ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot: "w szczególności". W art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p. wprost przy tym sprecyzowano, że udostępnieniu podlega informacja publiczna o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 tej ustawy, w tym o majątku, którym dysponują. Jednocześnie art. 2 u.d.i.p. przewiduje, że każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej" (ust. 1). Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (ust. 2).

Wniosek skarżącego w podanym powyżej zakresie odnosi się zatem w istocie do wykazania przez spółkę E. Sp. z o.o. posiadanego przez nią majątku, jak i majątku posiadanego przez E. Sp. z o.o. (spółki należącej do tej samej grupy kapitałowej i także będącej spółką prawa handlowego, której jedynym wspólnikiem jest – jak wynika z powszechnie dostępnych danych rejestrowych E. S.A.). Skoro bowiem spółka E. Sp. z o.o. jako zamawiający udzielała przedmiotowego zamówienia w imieniu własnym, jak również w imieniu i na rzecz E. Sp. z o.o.), to jest sprzętu komputerowego, który dostarczony został w wyniku realizacji umowy ramowej, jaka została zawarta na skutek przeprowadzonego postępowania nr [...] Jak wynika z pkt. 11.7. Rozdziału II Warunków zamówienia, to co za tym idzie również ta spółka jako zamawiający potwierdzała prawidłowo wykonaną dostawę i odsyłała wykonawcy podpisany protokół zdawczo-odbiorczy, o którym mowa w pkt 11.3., potwierdzający włączenie do majątku spółek w których Skarb Państwa, ma pozycję dominującą określonych składników majątkowych w postaci objętych tym zamówieniem rzeczy ruchomych.

Bez znaczenia dla oceny charakteru powyższej informacji są okoliczności podnoszone przez spółkę E. . Skoro na gruncie art. 2 ust. 2 u.d.i.p. od wnioskodawcy nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego, to nie jest także rzeczą podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej wskazywanie, jaki interes po stronie wnioskodawcy miałby przemawiać za udostępnieniem takiej informacji. Innymi słowy są to okoliczności, które z wyraźnej woli ustawodawcy - co do zasady - uważane są za obojętne (prawnie indyferentne) dla rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Przede wszystkim jednak, wbrew sugestiom E. interes prywatny, którym miałby kierować się skarżący, pozostaje bez znaczenia dla uznania, czy informacja objęta wnioskiem stanowi informację publiczną. Orzecznictwo, na które powołuje się w tym względzie spółka, odnosi się do innych przypadków niż ten, który zaistniał w niniejszej sprawie. Bez wątpienia, co wynika już z dotychczasowych uwag, wniosek skarżącego nie dotyczy jego własnego majątku, a majątku, który miał zostać pozyskany w wyniku przeprowadzonego przez spółkę jako zamawiającego postępowania o udzielenie zamówienia. Nie sposób zatem oderwać informacji objętych tym wnioskiem – w rozważanym zakresie – od sprawy publicznej i twierdzić, że chodzi o indywidualną, prywatną sprawę skarżącego. O przeciwnej konstatacji nie może przesądzać to, że sam skarżący został wykluczony z rzeczonego postępowania. To że skarżący złożył w nim ofertę, która z takich czy innych przyczyn nie została wybrana, nie powoduje, że majątek uzyskany w wyniku przeprowadzonego tak postępowania zostaje wyłączony spod regulacji u.d.i.p. i że skarżący nie może dochodzić jakiejkolwiek informacji z nim związanej.

Także kwestie związane z możliwością ograniczenia dostępu do żądanych informacji ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy nie miały w sprawie znaczenia. Powyższe mogłoby mieć znaczenie jedynie w sytuacji, gdyby wydano decyzję o odmowie udzielenia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), a decyzja ta byłaby kwestionowana przed tut. Sądem. Tymczasem w sprawie nie doszło do wydania takiej decyzji.

Równie bez znaczenia pozostaje odpowiedź, jaką E. udzieliła 1 lutego 2021 r. Po pierwsze, analiza przedstawionych wraz z odpowiedzią na skargę wydruków prowadzi do jednoznacznego wniosku, iż była to odpowiedź nie na wniosek skarżącego, a wystosowany drogą mailową - tego samego dnia - wniosek S. W.. Nie ma przy tym znaczenia, że ten ostatni okazał się w postępowaniu prowadzonym przed tut. Sądem profesjonalnym pełnomocnikiem skarżącego, bowiem w skierowanym do spółki wniosku z 1 lutego 2021 r. nie wskazał, aby także działał w takim charakterze. Po drugie, nawet gdyby uznać, że odpowiedź z 1 lutego 2021 r. w istocie skierowana była do skarżącego, to i tak nie sposób uznać ją za czynność, jaką w świetle regulacji u.d.i.p. spółka powinna w odpowiedzi na ten wniosek podjąć.

Pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w praktyce oznacza niepodjęcie stosownych czynności w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p. Bezczynność polega zatem zasadniczo na nieudostępnieniu informacji (zaniechaniu rozpatrzenia wniosku), względnie na niewydaniu decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), jak też na niepoinformowaniu wnioskodawcy, że organ nie dysponuje żądaną informacją lub też, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej. Z kolei w stosunku do informacji, która ze względu na swój charakter jest informacją publiczną i może być udostępniona, stan bezczynności ustaje zasadniczo w sytuacji, gdy organ udostępni żądaną informację w zakresie i w formie określonej we wniosku przez podmiot zainteresowany jej uzyskaniem. Jako że w realiach niniejszej sprawy - w zakresie objętym obecnie rozważaniami - wniosek skarżącego odnosił się do informacji publicznej E. nie mogła poprzestać na wskazaniu, że "zamawiający nie udostępnia informacji na temat rozstrzygnięcia do publicznej wiadomości", jak uczyniła w odpowiedzi z 1 lutego 2021 r. Spółka zobowiązana była do udostępnienia żądanej w tym zakresie informacji, względnie do wydania decyzji o odmowie jej udzielenia bądź decyzji o umorzeniu postępowania, albo do poinformowania skarżącego, że żądaną informacją nie dysponuje (od razu trzeba jednak zauważyć, że temu ostatniemu sprzeciwia się przywołany już powyżej pkt 11.7. Rozdziału II Warunków zamówienia). Żadna z tych czynności pomimo upływu terminu z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (termin ten upływał 22 grudnia 2020 r.) nie została zrealizowana, co oznacza, że E. w poddanym ocenie zakresie pozostaje bezczynna w rozpoznaniu wniosku skarżącego.

Wobec powyższego w oparciu o art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w pkt I. sentencji wyroku zobowiązano E. do załatwienia w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku wniosku skarżącego z 8 grudnia 2020 r. w zakresie żądania udostępnienia informacji czy dostawa będąca przedmiotem postępowania nr [...] została zrealizowana, zaś na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w pkt II. sentencji wyroku stwierdzono, że spółka dopuściła się bezczynności.

Jednocześnie na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. w pkt III. sentencji wyroku stwierdzono, że bezczynność spółki nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie nie jest bezczynny. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że bezczynność organu będzie miała charakter rażący, gdy odpowiednio brak działania lub poważne opóźnienia w podejmowanych przez organ czynnościach oczywiście pozbawione są jakiegokolwiek racjonalnego usprawiedliwienia (por. wyroki NSA z 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 3374/18 oraz z 7 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 2311/17, wyroki WSA w Krakowie z 23 lipca 2019 r., sygn. akt III SAB/Kr 67/19 oraz z 28 czerwca 2019 r., sygn. akt II SAB/Kr 73/19, CBOSA). W realiach rozpatrywanego przypadku trzeba z kolei dostrzec okoliczności z racjonalnego punktu widzenia usprawiedliwiające postawę spółki, na które obok wewnętrznego charakteru postępowania o udzielenie zamówienia i dokonanej na jego tle oceny wniosku skarżącego, jako nie dotyczącego informacji publicznych, aktualnie składa się także postępowanie prowadzone przed tut. Sądem i wywołane poprzednio złożoną skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

W pkt IV wyroku postanowiono o kosztach postępowania w oparciu o art. 200 P.p.s.a. i art. 205 § 2 oraz art. 206 P.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów w łącznej kwocie 357 zł. Motywując wysokość zasądzonych kosztów wyjaśnić należy, że poza równowartością uiszczonego wpisu od skargi (100 zł) wzięto pod uwagę koszty związane z zastępstwem procesowym strony. Na te ostatnie składały się z kolei kwota 17 zł tytułem uiszczonej opłaty od pełnomocnictwa, a także 240 zł wynagrodzenia profesjonalnego początkowo działającego w sprawie.

Sąd uznał za zasadne przyznać obniżone wynagrodzenia pełnomocnika, mając na uwadze treść art. 206 P.p.s.a. oraz okoliczności niniejszej sprawy, w tym w szczególności nieskomplikowany charakter sprawy oraz fakt, iż skarga został ostatecznie uwzględniona jedynie w części.