Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 590/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2023-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne: Służba więzienna
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 96 ust. 2 pkt 6, art. 117 ust. 3
journal: Dz.U. 2022 poz 2470
law: Ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (t.j.)
article: par. 3
journal: Dz.U. 2014 poz 1168
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 sierpnia 2010 r. w sprawie stosowania do funkcjonariuszy Służby Więziennej przepisów  Kodeksu pracy w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (t. j.)
article: art. 229 par. 2, par. 4 i  4a
journal: Dz.U. 2022 poz 1510
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski Protokolant starszy inspektor sądowy Anita Jałoszyńska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 października 2023 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w K. z dnia 19 kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zakładu Karnego w [...] z dnia 2 lutego 2023 r., nr [...], II. zasądza od Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w K. na rzecz skarżącego T. P. kwotę 497 (czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z 2 lutego 2023 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 218 ust. 1 pkt 1 i

ust. 2-4 oraz art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy z 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej

(Dz. U. z 2022 r., poz. 2470 ze zm.), Dyrektor Zakładu Karnego w C. (zwany dalej: "organem I instancji") zwolnił kapitana T. P. (zwany dalej: "stroną" lub "skarżącym") z dniem 15 marca 2023 r. ze służby w Służbie Więziennej w związku z nieobecnością w służbie spowodowaną chorobą, trwającej nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ wskazał, że w okresie od 6 maja 2021 r. do dnia wydania przedmiotowej decyzji strona była nieobecna w służbie z powodu choroby. Jak stwierdził organ I instancji, okres ponad 12-miesięcznej nieobecności

w służbie, obejmuje zarówno okresy poświadczone zwolnieniami lekarskimi, jak i okresy pozostawania poza służbą z powodu oczekiwania na rozstrzygnięcie Rejonowej Komisji Lekarskiej, nieusprawiedliwionej nieobecności oraz niedopuszczenia ww. do służby przez lekarza Medycyny Pracy.

Na potwierdzenie powyższego organ I instancji przytoczył w decyzji dowody

w postaci druków ZUS ZLA obejmujące okres od dnia zaprzestania służby z powodu choroby czyli od 6 maja 2021 r. do nieprzerwanego korzystania ze zwolnień lekarskich do dnia 8 marca 2022 r., co łącznie stanowiło o 307 dniach zwolnienia lekarskiego. Okres od 9 marca 2022 r. do dnia 24 kwietnia 2022 r. organ I instancji uznał za nieobecność nieusprawiedliwioną, albowiem organ nie otrzymał kolejnego zwolnienia lekarskiego strony po dniu 8 marca 2022 r., ani informacji o zamiarze powrotu do służby. Pismem z 8 kwietnia 2022 r., strona została wezwana przez organ do usprawiedliwienia nieobecności w terminie 5 dni od jego otrzymania. W dniu 25 kwietnia 2022 r. strona przesłała drogą mailową zaświadczenie z 1 kwietnia 2022 r. wystawione przez lekarza psychiatrę o zakończeniu leczenia z dniem 8 marca 2022 r. oraz deklaracją chęci powrotu do służby.

W dalszej kolejności, w związku z niezdolnością do służby, trwającą dłużej niż

30 dni, zgodnie z art. 229 § 2 Kodeksu pracy, w dniu 26 kwietnia 2022 r. organ skierował stronę do lekarza Zakładu Opieki Zdrowotnej Medycyny Pracy SW w K. (w skrócie: "ZOZ MP SW w K.").

Jak wskazał organ, z pisma z 18 października 2022 r. sporządzonego przez kierownika ZOZ MP SW w K. wynika, że w trakcie przeprowadzonych badań stwierdzono odchylenia od stanu zdrowia powodujące dalszą niezdolność strony

do pracy. Nie były one związane ze stanem psychicznym, a wymagały konsultacji

i leczenia przez lekarza innej specjalności. Strona poinformowała, że ma już ustalony termin takiego badania w celu diagnozy i dalszego leczenia. Lekarz Medycyny Pracy polecił dostarczyć stronie inne dokumenty dotyczące schorzeń. Lekarz Zakładu Opieki Zdrowotnej w dniu 11 maja 2022 r. wydał zaświadczenie o konieczności skierowania strony do Komisji lekarskiej, celem ustalenia jego zdolności do służby, co było już procedowane.

Organ I instancji podniósł, że w trakcie zwolnienia lekarskiego, trwającego

od 6 maja 2021 r., strona pozostawała w procedurze orzeczniczej przed P. Rejonową Komisją Lekarską w G., albowiem organ w związku z długoterminową nieobecnością strony w dniu 2 września 2021 r., działając na podstawie art. 111 ust. 1 pkt 1 ustawy o Służbie Więziennej, skierował stronę do ww. komisji, celem przeprowadzenia badania lekarskiego i wydania orzeczenia w celu oceny stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności psychicznej i fizycznej funkcjonariusza do służby. Rejonowa Komisja Lekarska dokonywała próby powiadomienia strony o terminie odbioru karty skierowań na badania i konsultacje lekarskie wyznaczając funkcjonariuszowi na dokonanie powyższej czynności dzień 24 listopada 2021 r. Strona powyższej korespondencji nie podejmowała, wobec czego Komisja wyznaczyła drugi termin stawienia się na dzień 20 grudnia 2021 r., również bezskutecznie. Strona wskazywała, że powodem nie odebrania przesyłki był remont klatki schodowej w miejscu zamieszkania.

Wskazana wyżej Rejonowa Komisja Lekarska decyzją z 3 lutego 2022 r. zawiadomiła organ I instancji o umorzeniu postępowania w sprawie oceny stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej funkcjonariusza do służby w związku z dwukrotnym niepodjęciem zawiadomienia o terminie zgłoszenia się po obiór kart skierowań na badania i konsultacje lekarskie, a tym samym brakiem badań niezbędnych do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Strona odwołała się od ww. decyzji Rejonowej Komisji Lekarskiej. Decyzją

z 23 czerwca 2022 r. Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu

do spraw wewnętrznych w Warszawie utrzymała w mocy ww. decyzję Rejonowej Komisji Lekarskiej. W ocenie organu lekarskiego II instancji, wskazany przez stronę remont klatki schodowej w miejscu zamieszkania nie może stanowić przesłanki usprawiedliwiającej niemożność doręczenia korespondencji, tym bardziej, ze korespondencja została ostemplowana "zwrot nie podjęto w terminie", awizowano dwukrotnie.

Jak wskazał dalej organ I instancji, od 27 kwietnia 2022 r. do dnia zwolnienia,

tj. 14 marca 2023 r. strona przebywała na nieobecności usprawiedliwionej płatnej.

Organ I instancji z dniem 16 listopada 2022 r. wszczął postępowanie administracyjne dotyczące decyzji w sprawie zwolnienia strony ze Służby Więziennej,

pouczając stronę o przysługujących prawach i wyznaczając termin 7 dni od otrzymania zawiadomienia na przedstawienie wyjaśnień, składanie oświadczeń, żądań, wniosków i zastrzeżeń w sprawie. Zawiadomienie zostało doręczone w dniu 26 listopada 2022 r.

Pismem z 5 grudnia 2022 r. strona została wezwana do zapoznania się z aktami sprawy prowadzonego postępowania administracyjnego, dotyczącego zwolnienia go ze służby - w terminie 4 dni od otrzymania przedmiotowego pisma. W dniu 6 grudnia2022 r. do organu I instancji wpłynął raport strony z informacją o zmianie stałego miejsca zamieszkania. Wobec tego podjęto próbę doręczenia korespondencji ponownie na nowy adres, co nastąpiło w dniu 3 stycznia 2023 r. Organ wskazał, że strona nie skorzystała z prawa zapoznania się z aktami sprawy prowadzonego postępowania administracyjnego, tym samym, nie stawiając się w wyznaczonym terminie.

Organ I instancji wyjaśnił, że bieg ww. 12-miesięcznego okresu, mógł ulec przerwaniu jedynie na skutek dopuszczenia strony do służby, co nie miało miejsca, a chęć podjęcia pracy, zgłoszona drogą mailową, nie była do tego wystarczająca, z uwagi na to, że badanie kontrolne wykonane przez lekarza Medycyny Pracy SW nie pozwoliło na dopuszczenie funkcjonariusza do wykonywania obowiązków służbowych. Wobec tego organ I instancji uznał, że przesłanka określona art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej została spełniona.

Organ przedstawił dotychczasowy przebieg służby strony w Służbie Więziennej. W przebiegu służby strona była wyróżniana, posiada opinie służbowe z wnioskiem o przydatności na zajmowanym stanowisku, szczególnie dobrze oceniano dyspozycyjność, a dobrze przestrzeganie etyki zawodowej w ostatniej opinii służbowej (20 lipca 2017 r.), kilkukrotnie przyznawano nagrody uznaniowe. Organ stwierdził, iż nie może ujść uwadze, że w okresie ostatnich trzech lat, tj. 2020 - 2022 z powodu korzystania ze zwolnień lekarskich strona nie pełniła służby. Zdaniem organu, liczba przedstawionych przez stronę zaświadczeń i okres pozostawania na zwolnieniach lekarskich była znaczna, albowiem łączna liczba nieobecności, od dnia zaprzestania służby z powodu choroby do dnia wydania decyzji trwała nieprzerwanie 638 dni.

Według organu bezspornym jest, że od 6 maja 2021 r. do dnia wydania decyzji, strona nie uzyskała i nie przedłożyła zaświadczenia potwierdzającego zdolność do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku, tj. że ustała przyczyna zaprzestania służby z powodu choroby. Strona przedstawiała natomiast kolejne zwolnienia. Organ uznał, że w tych okolicznościach zgodnie z stanowiskiem wyrażonym przez WSA w Opolu z 20 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Op 468/13, nie doszło do przerwania biegu terminu, o którym mowa w art. 96 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy.

Organ I instancji podał, że uwzględnił również treść art. 38 pkt 8 ustawy o Służbie Więziennej, zgodnie z którym w Służbie Więziennej może pełnić służbę osoba posiadająca zdolność fizyczną i psychiczną do jej pełnienia. Podkreślił, że postawa strony, jak wykazywał organ powyżej, a także dotychczasowy stan zdrowia strony przeczy tej zasadzie. Podkreślał, że w interesie służby leży możliwość takiego doboru kadry, aby mogła ona efektywnie realizować powierzone zadania określone w art. 2 ustawy o Służbie Więziennej. Długotrwała nieobecność wiązała się z koniecznością obciążenia innych funkcjonariuszy zadaniami służbowymi.

W tym stanie rzeczy organ I instancji uznał, że całokształt okoliczności, jakie zaistniały w sprawie, sprawiają, że dalsze pozostawanie strony w służbie jest niecelowe, a długotrwałość i częstotliwość przebywania przez nią na zwolnieniach lekarskich ocenił jako brak rokowań na prawidłowe pełnienie służby.

Strona wniosła odwołanie od ww. decyzji organu I instancji z 2 lutego 2023 r., której zarzuciła:

1. niewłaściwe zastosowanie art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej, który przewiduje, że funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku nieobecności spowodowanej chorobą, trwającej nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy, a w przypadku strony nastąpiło skuteczne przerwanie tego okresu, ponieważ pozostawał na zwolnieniu lekarskim od 6 maja 2021 r., a w dniu 1 kwietnia 2022 r. uzyskał zaświadczenie lekarskie z SP ZOZ w C. o zakończeniu leczenia i braku konieczności zwolnienia lekarskiego z pracy;

2. chybioną i nieprawidłową interpretację art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej, przyjętą przez organ na podstawie orzeczenia Sądu wydanego w sprawie II SA/Op 468/13;

3. zwłokę w skierowaniu funkcjonariusza na badania kontrolne przez Lekarza Medycyny Pracy w K.;

4. subiektywne uznanie, że usprawiedliwienie strony w zakresie niewiedzy o przesyłkach pocztowych z komisji lekarskiej z powołaniem się na remont klatki schodowej w miejscu zamieszkania nie stanowiło przesłanki usprawiedliwiającej niemożność odebrania korespondencji;

5. prawdziwość informacji dotyczących raportu z dnia 31 marca 202 r. kierownika działu o rzekomym nie podaniu informacji przez funkcjonariusza o zamiarze powrotu do służby, podobnie odnośnie rozmowy telefonicznej z kierownikiem działu i rzekomym braku potrzeby zwolnienia lekarskiego;

6. nieprzeprowadzenie żadnych badań z udziałem funkcjonariusza w sprawie skierowania na badania 26 kwietnia 2022 r. do lekarza Medycyny Pracy Służby Więziennej w K.

Decyzją z 19 kwietnia 2023 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej zwanej: "k.p.a.") oraz art. 12 ust. 3, art. 96 ust. 2 pkt 6, art. 218 ust. 1 pkt 4, ust. 2, ust. 4 - 5 ustawy o Służbie Więziennej, Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Koszalinie (zwany dalej: "organem II instancji") utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z 2 lutego 2023 r.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że za nietrafne uznaje zarzuty strony dotyczące skutecznego przerwania 12-miesięcznego okresu nieobecności z powodu choroby, w związku ze sporządzonym zaświadczeniem z 1 kwietnia 2022 r. przez lekarza psychiatrę o zakończonym leczeniu. Organ ten wskazał, że w dniu 26 kwietnia 2022 r. strona została skierowana do lekarza ZOZ MP SW w K., a następnie celem ustalenia jego zdolności do służby na zajmowanym stanowisku, zgodnie z zaleceniami lekarza medycyny pracy, skierowana na komisję lekarską MSWiA.

Według organu II instancji, bezsprzecznie strona do 14 marca 2023 r., czyli do dnia zwolnienia ze służby, nie uzyskała i nie przedłożyła zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego zdolność do pełnienia służby. Organ I instancji słusznie przytoczył fragment wyroku II SA/Op 468/13, gdyż orzeczenie rozstrzygało kwestie związane z tym, czy stawienie się funkcjonariusza do jednostki macierzystej i skierowanie go przez przełożonego - w tym samym dniu oraz w następnym dniu do lekarza medycy pracy, przerwało wskazany w art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej, okres nieobecności w służbie spowodowanej chorobą. Przekładając powołany wyrok na grunt niniejszej sprawy organ II instancji stwierdził, że i w tym przypadku przerwanie okresu nieobecności w służbie spowodowanej chorobą nie nastąpiło, ani wtedy gdy w dniu 1 kwietnia 2022 r. strona uzyskała zaświadczenie lekarskie z SP ZOZ w C. o zakończeniu leczenia i braku konieczności zwolnienia lekarskiego z pracy; czy w dniu 25 kwietnia 2022 r., gdy strona zgłosiła za pośrednictwem poczty e-mail chęć podjęcia pracy.

Zdaniem organu II instancji, bezspornym jest, że od 6 maja 2021 r. do dnia zwolnienia, strona nie przedłożyła zaświadczenia potwierdzającego zdolność do pełnienia służby, tj. że ustała przyczyna zaprzestania służby z powodu choroby. Organ ten ponownie przywołał wyrok o sygn. akt II SA/Op 468/13 i dodał, że przez obecność w służbie należy rozumieć stawienie się do służby w stanie zdrowotnym umożliwiającym jej pełnienie, a więc przystąpienie do wykonywania obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku służbowym. Nie stanowi o obecności w służbie informacja funkcjonariusza o zakończeniu przez niego leczenia i otrzymanie skierowania na przeprowadzenie badań. Skierowanie zaś funkcjonariusza na badania nie świadczy, że funkcjonariusz został dopuszczony do służby po okresie długotrwałego zwolnienia lekarskiego. NSA w uzasadnieniu wyroku z 24 lutego 2010 r., sygn. I OSK 1188/09 uznał, że samo zgłoszenie się funkcjonariusza do służby nie przerywa ciągłości zwolnienia. Strona przede wszystkim nie podjęła tej służby faktycznie, ta okoliczność jest bezsporna. Nie została bowiem dopuszczona do służby z uwagi na brak stosownego zaświadczenia lekarskiego, że jest osobą zdrową, mogącą podjąć służbę na danym stanowisku.

Zdaniem organu II instancji, to na stronie ciążył obowiązek przedstawienia stosownego zaświadczenia lekarskiego, bowiem przełożony nie mógł dopuścić strony do służby bez takiego aktualnego orzeczenia lekarskiego. Organ dodał, że zgodnie z art. 38 pkt 8 ustawy o Służbie Więziennej służbę w tej formacji mogą pełnić osoby posiadające fizyczną i psychiczną zdolność do jej pełnienia. Zatem przerwanie biegu okresu wskazanego w art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej może nastąpić w przypadku ustalenia zdolności funkcjonariusza do pełnienia służby. Przy czym przepis ten odnosi się do stanu zdrowia funkcjonariusza, a nie do samego faktu przedłożenia zwolnienia lekarskiego (wyrok WSA w Warszawie z 1 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 2230/13). Na gruncie, co prawda służby w Policji, Sąd ocenił, że sama gotowość do podjęcia służby w sytuacji gdy brak jest stosownego obligatoryjnego zaświadczenia lekarskiego, iż ustała przyczyna zaprzestania służby z powodu choroby, nie stanowi podstawy przerwania biegu okresu 12 miesięcy z powodu choroby (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 1188/09).

Organ II instancji stwierdził, że nie jest zasadny zarzut odwołania dotyczący niewłaściwego zastosowania art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej, albowiem absencja strony wypełnia równocześnie trzy przesłanki: zaprzestania służby, choroby funkcjonariusza powodującej to zaprzestanie oraz upływ 12 miesięcy. Bezsporne jest, iż funkcjonariusz w okresie od 6 maja 2021 r. do 8 marca 2022 r. r. przebywał na zwolnieniu lekarskim, jednakże okres od dnia 9 marca 2022 r. oraz od dnia 14 marca 2023 r. jest również okresem niepełnienia służby z powodu choroby, gdyż funkcjonariusz nie podejmuje jej z uwagi na nie dopuszczenie go do służby przez lekarza Medycyny Pracy Służby Więziennej, a co za tym idzie brak zaświadczenia potwierdzającego zdolność do pełnienia służby czy orzeczenia stwierdzającego zdolność do jej pełnienia. O chorobie strony stanowi treść pisma z 18 października 2022 r. sporządzonego przez kierownika ZOZ MP SW w K., który wskazał, iż w trakcie przeprowadzonych badań stwierdził odchylenia od stanu zdrowia powodujące dalszą niezdolność strony do pracy. Nadmieniając, iż nie były one związane ze stanem psychicznym, a wymagały konsultacji i leczenia przez lekarza innej specjalności. Funkcjonariusz w trakcie wizyty poinformował, że ma już ustalony termin takiego badania w celu diagnozy i dalszego leczenia. Lekarz Medycyny Pracy polecił ww. dostarczyć inne dokumenty dotyczące schorzeń. W dostarczonym do Medycyny Pracy dokumencie od lekarza psychiatry, tego samego, który wystawił zaświadczenie o zakończonym leczeniu z dniem 8 marca 2023r., opisał on schorzenia uniemożliwiające powrót strony do służby. Skutkowało to wydaniem w dniu 11 maja 2022r. zaświadczenia o konieczności skierowania strony do Komisji lekarskiej, celem ustalenia jego zdolności do służby, co zresztą było już procedowane.

Za niezasadne organ II instancji uznał zarzut, m.in. dotyczący prawdziwości danych zawartych w dokumentacji odnośnie rozmów prowadzonych ze stroną, bowiem organ I instancji wykazał się w aktach sprawy dokumentacją w tym względzie. Potwierdzeniem powyższego jest notatka kierownika działu penitencjarnego z 31 marca 2022 r. Pismem z 8 kwietnia 2022 r. strona została wezwana przez organ do usprawiedliwienia nieobecności. Strona miała prawo wypowiedzieć się, co do zebranych dowodów i zgłosić swoje zastrzeżenia choćby odnośnie treści sporządzonych notatek i powołać stosowne dowody, czego nie uczyniła.

Organ II instancji podniósł, że nie ma podstaw by sądzić, że jak podaje to strona, nastąpiła zwłoka w skierowaniu jej na badania kontrolne przez Lekarza Medycyny Pracy w K.. Dopiero w dniu 25 kwietnia 2022 r. strona przesłał drogą e-mailową zaświadczenie z 1 kwietnia 2022 r., wystawione przez lekarza psychiatrę o zakończeniu leczenia z dniem 8 marca 2022 r. oraz deklaracją chęci powrotu do służby. Następnego dnia po otrzymaniu przedmiotowego zaświadczenia, tj. w dniu 26 kwietnia 2022 r., strona została skierowana na badanie kontrolne do lekarza ZOZ MP SW w K.. Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku (art. 229 § 4 k.p.). Fakt ten mógł nastąpić po dniu 25 kwietnia 2022 r., gdy strona złożyła zaświadczenie z 1 kwietnia 2022 r. o zakończeniu leczenia.

Następnie organ II instancji odniósł, się do zarzutu strony co do niewiedzy o strony przesyłkach pocztowych z komisji lekarskiej. Stwierdził, że rozstrzygnięciem, czy ww. przesłanka może zostać uznana za wystarczającą zajęła się Centralna Komisja Lekarska w decyzji z 23 czerwca 2022 r., która stwierdziła, że wskazany przez stronę remont klatki schodowej w miejscu zamieszkania nie może stanowić przesłanki usprawiedliwiającej niemożność doręczenia korespondencji.

Organ II instancji nie podzielił też zarzutu odwołania, którym strona wskazywała, że nie została wezwana do jednostki ani nie przeprowadzono żadnych badań z jej udziałem. Organ wskazał, że zgodnie z treścią pisma z 2 kwietnia 2020 r. Kierownika Zespołu Służby Medycyny Pracy i Bezpieczeństwa i Higieny Pracy Centralnego Zarządu Służby Więziennej, "przeprowadzenie badania medycyny pracy i wydanie orzeczenia może nastąpić zdalnie; z takiego rozwiązania może skorzystać każdy lekarz, w tym lekarz medycyny pracy - wynika to z art. 2 ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o wykonywaniu zawodu lekarza i lekarza dentysty, zgodnie z którym lekarz może udzielać świadczeń zdrowotnych, w tym badać stan zdrowia i wydawać orzeczenia lekarskie, za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności". Przedstawione procedury zostały wprowadzone z dniem 31 marca 2020 r. zgodnie ze znowelizowaną ustawą z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.). Wobec powyższego, organ nie zgodził się z zarzutem, że wydanie zaświadczenia przez lekarza ZOZ MP SW w K. o niedopuszczeniu strony do służby odbyło się bez posiadania jakichkolwiek dokumentów, potwierdzających jej zły stan zdrowia. Prośba o dosłanie dodatkowej dokumentacji medycznej od lekarza prowadzącego odnoście rozpoznania, przebiegu leczenia, rokowania oraz ewentualnych sugestii, co do dalszej służby w SW została wysłana do strony przez pielęgniarkę ZOZ Medycyny Pracy SW w K., w dniu 27 kwietnia 2022 r., za pośrednictwem poczty e-mail. Fakt dostarczenia przez funkcjonariusza dokumentacji niezbędnej do wydania takiego zaświadczenia oraz informacja o dalszym diagnozowaniu i leczeniu strony, potwierdza pismo z 18 października 2022 r. kierownika ZOZ MP SW w K.. Lekarz Medycyny Pracy po analizie posiadanej dokumentacji badanego stwierdził, że w dostarczonym do Medycyny Pracy dokumencie od lekarza psychiatry (tego samego, który wystawił zaświadczenie o zakończonym leczeniu z dniem 8 marca 2022 r.), opisał on schorzenia uniemożliwiające powrót strony do służby. Powyższe skutkowało wydaniem w dniu 11 maja 2022 r. zaświadczenia, na podstawie którego nie dopuszczono strony do służby.

Błędne jest również – według organu II instancji - stwierdzenie strony, że w październiku 2022 r. kierownik ZOZ MP SW w K. stwierdził dalszą niezdolność do powrotu do służby strony. Rzeczona niezdolność stwierdzona została w dniu 11 maja 2022 r., natomiast w dniu 18 października 2022 r. lekarz Medycyny Pracy odpowiedział wyłącznie na zapytanie organu o wyjaśnienie przyczyn niedopuszczenia, w tamtym czasie, strony do służby. Organ nie zwolnił strony ze służby zaraz po upływie 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby, bowiem w pierwszej kolejności miał zamiar ustalić, czy funkcjonariusz będzie w stanie wykonywać obowiązki służbowe oraz czy ustała choroba będąca powodem zaprzestania służby. Zwolnienie ze służby nastąpiło po ponad 21 miesiącach, z powodu choroby.

Zdaniem organu II instancji, w przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że strona z dniem 6 maja 2021 r. zaprzestała służby z powodu choroby i od tej daty do dnia 15 marca 2023 r. nie podjęła służby, a co za tym idzie został przekroczony okres 12 miesięcy, o którym mowa w powyższym przepisie ustawy.

Jak argumentował dalej organ II instancji, strona z uwagi na stan zdrowia wykazuje zupełny brak dyspozycyjności, który niezależnie od ich przyczyny, jest w oczywisty sposób sprzeczny z interesem służby. W ocenie organu odwoławczego okres pozostawania na zwolnieniach lekarskich miał wpływ nie tylko na sposób pełnienia służby przez stronę, ale również miał dezorganizujący wpływ na pracę całej jednostki.

Jak zaznaczył organ II instancji, w art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej mowa jest o nieprzerwanym okresie nieobecności w służbie z powodu choroby, nie zaś o nieprzerwanym okresie korzystania przez funkcjonariusza ze zwolnień lekarskich. Zdaniem tego organu, okresu wskazanego ww. przepisem nie przerywa brak zaświadczenia lekarskiego o dalszym trwaniu choroby za pewien okres nieobecności w służbie po 8 marca 2022 r.

Zdaniem organu II instancji, strona wprawdzie nie wyartykułowała zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., to jednak organ odwoławczy dostrzegł, że strona pismem z 5 grudnia 2022 r. została wezwana do zapoznania się z aktami sprawy. Wprawdzie organ I instancji nie przytoczył wprost treści przywołanego przepisu, to jednak przyjąć należy, że owo "zapoznanie się z aktami" postępowania miało służyć zapoznaniu się przez stronę z zebranymi materiałami i dowodami. Nadto, w przedmiotowym piśmie organ nie zawiadomił strony wprost o możliwości składania wniosków i wypowiedzenia się co do treści zebranego materiału dowodowego, jednakże stwierdzenie tego uchybienia mogłoby odnieść skutek w postaci konieczności uchylenia decyzji tylko wówczas, gdyby strona wykazała, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Organ dodał, że strona był pouczona o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 k.p.a., w piśmie z 16 listopada 2022 r., z których nie skorzystała.

T. P., zastępowany przez radcę prawnego, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ze skargą na decyzję organu II instancji z 24 kwietnia 2023 r. wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący wniósł też o orzeczenie o zwrocie skarżącemu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci zaświadczenia Z. Spółki z o.o. w S. na fakt iż w okresie od 13 maja 2021 r. do 10 listopada 2021 r. odbywał się remont klatek schodowych pod adresem zamieszkania skarżącego.

Wydanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

a) prawa materialnego w postaci art. 96 ust 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej, poprzez dowolne uznanie, iż nieobecność skarżącego w służbie z powodu choroby trwała nieprzerwanie 12 miesięcy kiedy w rzeczywistości skarżący pozostawał na zwolnieniu chorobowym od 6 maja 2021 r., a w dniu 1 kwietnia 2022 roku uzyskał zaświadczenie lekarskie z SP ZOZ w C. o zakończeniu leczenia i braku konieczności dalszego zwolnienia lekarskiego z pracy z dniem 8 marca 2022 r.;

b) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy,

tj. art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a., poprzez nie dopełnienie obowiązku dokonania dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli; poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez organ administracji publicznej całego materiału dowodowego, tj. oparcie się organu o subiektywną ocenę, iż skarżący nie podjął w terminie przesyłek pocztowych z Komisji Lekarskiej a jego twierdzenia i dowody na remont klatki schodowej w miejscu zamieszkania (co wiązało się z demontażem skrzynek pocztowych) nie stanowią przesłanki usprawiedliwiającej niemożność odebrania korespondencji, kiedy już zasady logiki podpowiadają, iż skarżący nie miał interesu nie odbierać listów poleconych związanych z jego pracą zawodową; a udokumentował z wysokim prawdopodobieństwem zarówno remont klatki schodowej jak i brak skutecznego doręczania przesyłek listownych.

c) art. 136 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie przez organ II instancji uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, m.in. kwestii związanych z podnoszonymi przez skarżącego okolicznościami w postaci: nie zapoznania go z powołaną decyzją Centralnej Komisji Lekarskiej z 23 czerwca 2022 r.; okoliczności sporządzenia notatki kierownika działu penitencjarnego z 31 marca 2022 r.; okoliczności rzekomej rozmowy telefonicznej skarżącego z funkcjonariuszem działu kadr w tym samym dniu; okoliczności sporządzenia wiadomości e-mail w dniu 25 kwietnia 2022 r. (na czyją prośbę) i okoliczności wcześniejszych rozmów skarżącego z działem kadr - po dniu 8 marca 2022 r.; nie zweryfikowania powodów dla których psychiatra w dniu 8 marca 2022 r. stwierdził zdolność do pracy skarżącego, nawet odmiennie twierdząc po 51 dniach;

d) rażące naruszenie zasady legalności działania organów administracji z art. 6 k.p.a.. zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa z art. 8 k.p.a.. zasady przekonywania obywateli z art. 11 k.p.a.

Zdaniem skarżącego, niezaprzeczalne lekarz psychiatra stwierdził, iż od 8 marca 2022 r. skarżący nie wymaga dalszego zwolnienia lekarskiego z pracy i aktywne leczenie zostało zakończone. Nawet wskazując na zmianę stanowiska po 51 dniach, należało wyjaśnić co wydarzyło się ze stanem zdrowia skarżącego, że lekarz wskazał na konieczność leczenia farmakologicznego i psychoterapii. Organy nie wyjaśniły tej okoliczności, a pominęły fakt, iż funkcjonariusz nie może ponosić negatywnych skutków orzeczeń lekarskich. Bezspornym pozostaje, że skarżący pozostawał na zwolnieniu chorobowym od 6 maja 2021 r., a w dniu 1 kwietnia 2022 r. uzyskał zaświadczenie lekarskie z SP ZOZ w C. o zakończeniu leczenia i braku konieczności dalszego zwolnienia lekarskiego z pracy z dniem 8 marca 2022 roku (dowód: odpis zaświadczenia w aktach sprawy). Tym samym okres 12 miesięcy został skutecznie przerwany.

Skarżący podniósł, że na bieżąco informował dział kadr w Zakładzie Karnym

o sytuacji zdrowotnej i o fakcie uzyskania zaświadczenia w dniu 1 kwietnia 2022 r. oraz swojej gotowości do pracy. Na prośbę działu kadr w kwietniu 2022 r. skarżący wysłał ww. zaświadczenie do Zakładu. Zakład Karny skierował skarżącego na badania do lekarza medycyny pracy, które wbrew twierdzeniom organu I instancji, nigdy się nie odbyły. Powoływanie się przez organ II instancji na możliwości badania medycyny pracy zdalnie, nie zmienia faktu, iż badania nie przeprowadzono i nie zażądano żadnej dokumentacji z historii leczenia.

Według skarżącego, twierdzenie organu, iż usprawiedliwienie w zakresie niewiedzy o przesyłkach pocztowych z Komisji Lekarskiej, z powołaniem się na remont klatki schodowej w miejscu zamieszkania (co wiązało się z demontażem skrzynek pocztowych), nie stanowi przesłanki usprawiedliwiającej niemożność odebrania korespondencji, jest całkowicie bezzasadne. Skarżący podnosił bowiem fakt nie zapoznania się przez niego z powołaną decyzją Centralnej Komisji Lekarskiej

z 23 czerwca 2022 r. oraz wobec faktu, iż udokumentował z wysokim prawdopodobieństwem zarówno remont klatki schodowej jak i brak skutecznego doręczania przesyłek listownych.

Odnosząc się do dokumentów wewnętrznych w postaci raportu z 31 marca

2022 r. poświadczających o rzekomym nie podaniu informacji przez obwinionego o zamiarze powrotu do służby, skarżący zaprzeczył prawdziwości wskazanych informacji. Podobnie jeśli chodzi o rozmowę telefoniczną z kierownikiem działu i rzekomym braku potrzeby zwolnienia lekarskiego. Skarżący konsekwentnie podał, iż takie zdarzenia nie miały miejsca. Przeciwnie, skarżący twierdzi, że na bieżąco informował kadry zarówno o zwolnieniach lekarskich jak i o gotowości do służby.

Zdaniem skarżącego, interpretacja art. 96 ust 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej, przyjęta przez organ na podstawie orzeczenia WSA w Opolu sygn. akt II SA/Op 468/13, jest nieprawidłowa i chybiona. Po pierwsze Sąd orzekał w innym stanie faktycznym, a po drugie tenże Sąd wyraźnie stwierdził, że jedynie brak zaświadczenia lekarskiego o ustaniu przyczyny zaprzestania służby z powodu choroby stanowi podstawę przerwania biegu okresu 12 miesięcy. Skarżący zaznaczył, że przedłożył zaświadczenie lekarskie z 1 kwietnia 2022 r. o zakończonym leczeniu i braku przesłanek do kontynuacji zwolnienia lekarskiego stąd powoływanie się na przedmiotowe orzeczenie Sądu jest bezprzedmiotowe.

Skarżący uważa, że nie spełniona została przesłanka z art. 96 ust 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej. Okres od 6 maja 2021 do 1 kwietnia 2022 roku to niespełna jedenaście miesięcy. Na marginesie wskazał, iż pracodawca mając wątpliwości co do rzetelności czy prawdziwości zaświadczeń lekarskich z 1 kwietnia i 28 kwietnia 2022 r., winien dochodzić weryfikacji, dysponując ku temu odpowiednimi instrumentami.

W ocenie skarżącego, organy w niniejszej sprawie nie przeprowadziły

w wystarczającym zakresie postępowania dowodowego, opierając się w przeważającej części na subiektywnych interpretacjach pewnych faktów i powoływaniu rzekomych okoliczności (bez poparcia ich dowodami chociażby w postaci wysłuchaniu funkcjonariuszy działu kadr, działu penitencjarnego) co jest niedopuszczalne.

Skarżący powołał się na art. 94 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej podnosząc, że zawieszenie w czynnościach służbowych możliwe jest jedynie w wypadku rocznej, nieprzerwanej nieobecności oraz, że ma ono charakter fakultatywny i od uznania organu zależy zastosowanie tej sankcji. Nie oznacza to jednak całkowitej dowolności organu w jej zastosowaniu. Każdorazowo podjęcie decyzji o zawieszeniu funkcjonariusza w czynnościach służbowych poprzedzone powinno być wnikliwą analizą stanu faktycznego konkretnej sprawy, a samo rozstrzygnięcie winno być należycie umotywowane. Ustawodawca pozostawiając organowi swobodę w zastosowaniu art. 94 ust. 2 ustawy

o Służbie Więziennej nie zwalnia go bowiem z obowiązku stosowania się do ogólnych reguł postępowania administracyjnego, w szczególności z obowiązku uzasadnienia decyzji zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Na poparcie swej argumentacji skarżący powołał się na stanowisko przedstawione w uzasadnieniu wyroku WSA w Bydgoszczy z 24 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Bd 444/14.

Odnosząc się do stanu faktycznego sprawy skarżący wskazał, że pełni służbę od 15 lat. Nigdy nie był karany. Nigdy nie wszczęto przeciwko wobec skarżącego postępowania dyscyplinarnego. Uważa, że jest wykwalifikowanym funkcjonariuszem. Wskazywanie, iż interes funkcjonariusza jest o wiele mniej ważny niż dobro służby

i społeczeństwa wydaje się skarżącemu kontrowersyjny. Choroba jest okolicznością niezawinioną i trudno karać kogoś za to, że niedomaga i podlega procesowi leczenia.

To po stronie pracodawcy pozostaje zorganizowanie pracy w taki sposób aby nie dochodziło do dezorganizacji i obciążania innych funkcjonariuszy obowiązkami nieobecnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 12 października 2023 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i argumenty w niej zawarte. Pełnomocnik organu wniósł i wywiódł jak w odpowiedzi na skargę. Na pytanie Sądu: czy organ jest w stanie wskazać na jaką chorobę chorował skarżący po 8 marca 2022 r., pełnomocnik organu nie był w stanie udzielić odpowiedzi na to pytanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.

Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu jawnym, rozprawa prowadzona była w trybie zdalnym, czyli przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość

z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku na podstawie art. 15 zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązania związanych

z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.).

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.).

Sądowa kontrola zgodności z prawem działań organu sprawowana

w ww. granicach rozstrzygania sądu administracyjnego wykazała, że kwestionowana skargą decyzja narusza ona prawo w stopniu powodującym konieczność jej uchylenia.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2022 r., poz. 2470 ze zm.). Zgodnie z art. 96 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy, funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku nieobecności w służbie spowodowanej chorobą, trwającej nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. Możliwość zastosowania ww. normy prawnej zachodzi wówczas, gdy: nieobecność w służbie spowodowana jest chorobą i nieobecność ta trwa nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. Przepis ten stanowi jedną z fakultatywnych podstaw zwolnienia funkcjonariusza ze służby.

Z poczynionych przez organ ustaleń wynika, że skarżący nie był obecny w służbie od 6 maja 2021 r., a następnie w dniu 25 kwietnia 2022 r. skarżący przesłał organowi drogą e-mail zaświadczenie z dnia 1 kwietnia 2022 r. wystawione przez lekarza psychiatrę o zakończeniu leczenia z dniem 8 marca 2022 r. oraz złożył deklarację chęci powrotu do służby. W związku z otrzymanym zaświadczeniem lekarskim z dnia 1 kwietnia 2023 r., organ w dniu 26 kwietnia 2022 r. skierował skarżącego na badania kontrolne. W dniu 11 maja 2022 r. lekarz Zakładu Opieki Zdrowotnej Medycyny Pracy Służby Więziennej w K. wystawił zaświadczenie o konieczności skierowania skarżącego na komisję lekarską MSWiA celem ustalenia stopnia zdolności do służby. Z pisma kierownika Zakładu Opieki Zdrowotnej Medycyny Pracy Służby Więziennej w K. z 18 października 2022 r. wynikało, że w trakcie przeprowadzonych badań stwierdzono odchylenia od stanu zdrowia powodujące dalszą niezdolność skarżącego do pracy. Nie były one związane ze stanem psychicznym, ale wymagały konsultacji i leczenia innej specjalności. Skarżący informował organ, że ma już ustalony termin takiego badania w celu diagnozy i dalszego leczenia. Organy obu instancji uznały, że w świetle ww. ustaleń w kontrolowanej sprawie występuje ponad 12-miesięczny okres nieobecności skarżącego w służbie, co wypełniało przesłankę z art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej.

Skarżący uważa, że przedstawienie zaświadczenia lekarskiego z dnia 1 kwietnia 2022 r. i zgłoszenia chęci powrotu do służby, co miało miejsce w dniu 25 kwietnia 2022 r., nastąpiło przed upływem okresu 12 miesięcy od daty zaprzestania służby z powodu choroby i spowodował przerwanie terminu, o którym mowa w art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej. W sprawie nie wystąpiły zatem przesłanki do zwolnienia wyżej wymienionego funkcjonariusza ze służby w Służbie Więziennej.

W zaistniałym sporze Sąd przyznaje trafność zarzutom skargi.

Sąd uznaje za niesporne, że skarżący był nieobecny w służbie z powodu choroby od 6 maja 2021 r. do 8 marca 2021 r., nieprzerwanie przebywając na zwolnieniach lekarskich. Zdaniem Sądu z okoliczności sprawy należy wnioskować, że skarżący zgłosił się do służby w dniu 25 kwietnia 2022 r. Z uwagi na nieobecność w służbie spowodowanej chorobą trwającą powyżej 30 dni, nie mógł zostać do służby dopuszczony na dotychczas zajmowanym stanowisku, co w sposób jednoznaczny wynika z § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 sierpnia 2010 r. w sprawie stosowania do funkcjonariuszy Służby Więziennej przepisów Kodeksu pracy w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2014 r., poz. 1168 ), wydanego na podstawie upoważnienia zawartego w art. 117 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej. Przepis ten stanowi, że kierownik jednostki organizacyjnej Służby Więziennej w celu realizacji zadań w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny służby przestrzega przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy określonych w art. 217-2221, art. 228 § 3, art. 229 § 2-7, art. 2373 i art. 2375 Kodeksu pracy. Zgodnie z art. 229 § 2 Kodeksu pracy, pracownik podlega okresowym badaniom lekarskim. W przypadku niezdolności do pracy trwającej dłużej niż 30 dni, spowodowanej chorobą, pracownik podlega ponadto kontrolnym badaniom lekarskim w celu ustalenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku. Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku (§ 4). Z art. 229 § 4a Kodeksu pracy wynika, że wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie przeprowadza się na podstawie skierowania wydanego przez pracodawcę.

Sąd zauważa, że w aktach sprawy znajduje się skierowanie kierownika działu kadr Zakładu Karnego z dnia 26 kwietnia 2022 r. Wydane w następstwie wskazanego skierowania, w dniu 11 maja 2022 r. przez lekarza Zakładu Opieki Zdrowotnej Medycyny Pracy SW w K. przeprowadzającego badanie profilaktyczne zaświadczenie lekarskie zawiera jedynie informację o konieczności skierowania skarżącego na komisję lekarską MSWiA celem ustalenia zdolności do służby, ustalenia zdolności do służby na zajmowanym stanowisku.

W ocenie Sądu, przedmiotowe zaświadczenie lekarskie nie wyjaśnia kwestii zasadniczej w tej sprawie, a mianowicie, czy wyżej skarżący na dzień 11 maja 2022 r. był zdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku, czy też stwierdzono przeciwwskazania do jej pełnienia.

Tymczasem organy obu instancji, przyjęły, że przedmiotowe zaświadczenie lekarskie stwierdzało przeciwwskazania do pełnienia przez skarżącego służby na zajmowanym stanowisku służbowym, a zatem, że jest on nadal nieobecny w służbie z powodu choroby. Sąd nie podziela trafności przyjętego przez organy założenia.

O nieobecności w służbie z powodu choroby, nie może również świadczyć pismo kierownika Zakładu Opieki Zdrowotnej Medycyny Pracy SW w K.

z 18 października 2022 r., w którym na wezwanie organu I instancji, wyjaśniono,

że w trakcie badania stwierdzono odchylenia stanu zdrowia powodujące dalszą niezdolność skarżącego do pracy. Kierownik ZOZ wskazywał, że odchylenia stanu zdrowia nie były związane ze stanem psychicznym, a wymagały konsultacji i leczenia przez lekarza innej specjalności.

Ponadto zauważyć należy, iż z akt sprawy wynika, że organ I instancji w związku z długotrwałym przebywaniem na zwolnieniu lekarskim od dnia 6 maja 2021 r. wystawił skarżącemu w dniu 2 września 2021 r. skierowanie do P. Rejonowej Komisji Lekarskiej w G.. Wskazana Rejonowa Komisja Lekarska decyzją z 3 lutego 2022 r. zawiadomiła organ I instancji o umorzeniu postępowania w sprawie oceny stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej skarżącego do służby w związku z dwukrotnym niepodjęciem zawiadomienia o terminie zgłoszenia się po odbiór kart skierowań na badania i konsultacje lekarskie, a tym samym brakiem badań niezbędnych do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. Centralna Komisja Lekarska decyzją z 23 czerwca 2022 r. utrzymała w mocy ww. decyzję z 25 lutego 2022 r. wskazując, że PRKL w G. dopełniła wszystkich obowiązujących prawem czynności, tj. dwukrotnie zawiadomiła orzekanego o terminie komisji.

W ocenie Sądu, przedmiotowe decyzje organów lekarskich odnosić się mogą co najwyżej do stanu zdrowia skarżącego, w okresie przed zgłoszeniem skarżącego gotowości powrotu do służby, a więc kiedy pozostawał on na zwolnieniu lekarskim. Jak wskazała Centralna Komisja Lekarska w uzasadnieniu swej decyzji, odwołujący się być może w dalszym ciągu przebywa na zwolnieniu lekarskim i wezwanie orzekanego na komisję mogło być aktualnie niemożliwe. Nawiązując w tym miejscu do pisma kierownika Zakładu Medycyny Pracy z 18 października 2022 r., Sąd wskazuje, że w związku z badaniem kontrolnym (odbyło się w dniu 11 maja 2022 r.), skarżący przedłożył zaświadczenie lekarza psychiatry potwierdzające zakończone leczenie, a tym samym potwierdzające zdolność skarżącego do pełnienia służby.

Jednocześnie zauważyć należy, iż w aktach sprawy brak jest informacji, czy P. Rejonowa Komisja Lekarska MSWiA w G. w wykonaniu zaświadczenia lekarskiego z 5 maja 2022 r. wydała orzeczenie, w którym ustaliła zdolność bądź niezdolność skarżącego do służby oraz do służby na zajmowanym stanowisku służbowym.

Zdaniem Sądu, w kontrolowanej sprawie organy Służby Więziennej obu instancji, nie wyjaśniły kwestii spełnienia przesłanki określonej w art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej, tj. czy nieobecność skarżącego w służbie spowodowana chorobą trwała nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy. Jak wyżej wskazano, uwzględniając treść zaświadczenia lekarskiego z 11 maja 2022 r., dla oceny możliwości zastosowania przez organ w niniejszej sprawie tego przepisu niezbędne było ustalenie przez komisję lekarską MSWiA, czy wyżej wymieniony funkcjonariusz w okresie od 8 marca 2022 r. do 11 maja 2022 r. był zdolny do służby na zajmowanym stanowisku służbowym oraz ustalenie stopnia zdolności do służby. Konsekwencją stwierdzenia tej zdolności w okresie do dnia 11 maja 2022 r. byłoby przyjęcie, że okres 12 miesięcy, o którym mowa w powołanym przepisie został przerwany. Natomiast ustalenie niezdolności w tym przedmiocie skutkowałoby uznaniem, że okres ten nie został przerwany, a więc zostały spełnione przesłanki do zastosowania w sprawie omawianego przepisu. Oznacza to, że sam fakt stawienia się skarżącego do służby w dniu 8 marca 2022 r. nie stanowił podstawy do uznania, że okres z art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej został przerwany. Konieczne było bowiem dokonanie omówionych wyżej ustaleń.

Wyjaśnić należy, iż przepis art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej stanowi instrument kształtowania polityki kadrowej w tej Służbie w sposób umożliwiający zwolnienie funkcjonariusza, który jest nieobecny w służbie z powodu choroby nieprzerwanie przez okres 12 miesięcy, to jednak nie może być on wykładany w sposób umożliwiający jego nadużycie przez organ poprzez niewyjaśnienie, czy funkcjonariusz, który stawi się do służby, poddany badaniu lekarskiemu jest zdolny do jej pełnienia. Stanowisko takie, które skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, przedstawił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 25 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 3343/18 (opubl. w internetowej bazie – orzeczenia.nsa.gov.pl).

W niniejszej sprawie brak prawidłowego ustalenia, czy okres, o którym mowa

w art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej został nieprzerwany, skutkuje stwierdzeniem zasadności podniesionego w skardze zarzutu naruszenia tego przepisu oraz przepisów dotyczących reguł prowadzenia postępowania administracyjnego wyjaśniającego i oceny czy dana okoliczność została udowodniona (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego). Przepis art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej nie obejmuje sytuacji, w której funkcjonariusz przed upływem 12-miesięcznego okresu, o którym w nim mowa, stawia się do służby w celu jej podjęcia, a następnie właściwy organ lekarski wydaje zaświadczenie lekarskie informujące jedynie o konieczności skierowania na komisję lekarską MSWiA celem ustalenia zdolności do służby, ustalenia zdolności do służby na zajmowanym stanowisku, które organ przyjmuje jako dokument stwierdzający przeciwwskazania do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku.

Waga dostrzeżonych wad kontrolowanego postępowania administracyjnego, powoduje, że dla końcowego załatwienia sprawy konieczne jest nie tylko uchylenie zaskarżonej decyzji, ale także uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji

z 2 lutego 2022 r.

Ponownie rozpatrujący sprawę organ uwzględni przedstawioną w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia ocenę prawną na gruncie art. 96 ust. 2 pkt 6 ustawy o Służbie Więziennej. Organ zobligowany jest do podjęcia ustaleń stanu faktycznego co do zdolności do służby na zajmowanym stanowisku służbowym oraz ustalenia stopnia zdolności do służby w okresie od 8 marca 2022 r. do 11 maja 2022 r. i dopiero wówczas rozważy, czy okres 12 miesięcy, o którym mowa w ww. przepisie został czy nie został w badanej sprawie przerwany.

Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł

w pkt I sentencji wyroku o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz o uchyleniu poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia 2 lutego 2022 r. O kosztach postępowania zasądzonych na rzecz strony skarżącej od organu, Sąd orzekł, jak w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ww. ustawy.