Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 815/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-10-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 października 2023 r. sprawy ze skargi K.R. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 4 kwietnia 2023 r. nr NWXIV.7581.6.8.2023 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 30 stycznia 2023 r. (data wpływu do organu - 31 stycznia 2023 r.), złożonym w Urzędzie Miasta J., K. R. (skarżący) zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot części nieruchomości w oparciu o treść art. 15zzzzzn2 ust. 1-3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem C0VID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm. - dalej "ustawa o COVID-19"). Skarżący wskazał, że dnia 16 września 2020 r. wystąpił do Prezydenta Miasta J. (organ I instancji) z wnioskiem o zwrot nieruchomości oznaczonej dawniej działkami o numerach 1 i 2, które zostały wywłaszczone na podstawie decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 13 lipca 1962 r., nr [...]. Zdaniem skarżącego pomimo treści wskazanego przepisu ustawy o C0VID-19 organ I instancji nie wyznaczył mu dodatkowego 30- dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Skarżący "jak tylko dowiedział się o istnieniu przepisu, który umożliwia mu wnioskowanie o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, co miało miejsce 6 dni temu - niniejszym złożył przedmiotowy wniosek". W załączeniu do rzeczonego wniosku zostało dołączone pismo z dnia 30 stycznia 2023 r. zatytułowane "wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości".

Organ I instancji na podstawie art. 58 § 1 i art. 59 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm. -dalej "K.p.a.") w związku z art. 135 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1899 z późn. zm.-dalej "u.g.n."), postanowieniem z dnia 20 lutego 2023 r., nr [...] odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości położonej w J., obrębie M., oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr 3 ([...]). W uzasadnieniu przedmiotowego rozstrzygnięcia organ zwrócił uwagę na regulacje art. 15zzr i art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 oraz wskazał, że termin na złożenie wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości upłynął 7 lipca 2020 r. i nie może zostać przywrócony, jako termin materialnoprawny.

Dalej organ I instancji wyjaśnił, że przepis art. 58 § 1 K.p.a. ma zastosowanie jedynie do czynności procesowych dokonywanych przez stronę, nie ma jednak zastosowania do uchybień terminów materialnoprawnych. Terminy prawa materialnego nie podlegają modyfikacji przez organ, z tego względu niedopuszczalne jest ich przywrócenie.

W zażaleniu na postanowienie organu I instancji skarżący zarzucił mu naruszenie art. 15 zzzzzn2 ust. 1-3 ustawy COVID-19 oraz art. 61 § 1 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez przywrócenie terminu w oparciu o art. 59 § 1 K.p.a. w związku z art. 15 zzzzzn2 ust. 1-3 ustawy o COVID-19 oraz o wszczęcie postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości. W uzasadnieniu wskazał, że 16 września 2020 r. złożył wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości (który nazywa wnioskiem pierwotnym), zaś organ - wbrew treści art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 - nie wyznaczył mu wówczas 30-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości. Skarżący wskazał, że "pierwotny wniosek o zwrot nieruchomości złożył jak tylko było to możliwe, jednakże było to już po terminie, a organ nie pouczył go o możliwości wnioskowania o przywrócenie terminu".

Wojewoda Śląski (Wojewoda) postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2023 r., nr NW.XVI.7581.6.8.2023, utrzymał w mocy postanowienie organu I Instancji. W uzasadnieniu przedstawił przebieg postępowania według chronologii zdarzeń. W motywach rozstrzygnięcia stwierdził, że możliwość występowania z żądaniem o zwrot wywłaszczonej nieruchomości jest ograniczona czasowo. Uprawnienie do żądania zwrotu wygasa, jeżeli od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, upłynęło 20 lat, a w tym terminie uprawniony nie złożył wniosku o zwrot (art. 136 ust. 7 u.g.n.). Wojewoda wyjaśnił równocześnie, że ustawodawca w art. 2 ust. 1 ustawy z 4 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami w sprawie nie została spełniona przesłanka braku winy wnioskodawcy w uchybieniu terminowi. (Dz. U. z 2019 r., poz. 801 - dalej "ustawa nowelizująca") wskazał, że w przypadku gdy termin, o którym mowa w art. 136 ust. 7 u.g.n., upłynął przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, wniosek o zwrot nieruchomości mógł zostać złożony w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy. Ustawa nowelizująca została opublikowana w Dzienniku Ustaw w dniu 29 kwietnia 2019 r. (poz. 801). Stosownie do postanowień przepisu przejściowego (art. 5), weszła ona w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, tj. 14 maja 2019 r. Termin do składania wniosków o zwrot nieruchomości upływał więc 14 maja 2020 r.

W okresie obowiązywania ww. regulacji zaistniały jednak szczególne wydarzenia związane z wystąpieniem zjawiska pandemii. Stosownie do postanowień art. 15zzr ust. 1 ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 568) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg niektórych przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów, m.in. takich, których niezachowanie powoduje wygaśnięcie roszczeń - nie rozpoczynał się, a rozpoczęty ulegał zawieszeniu na ten okres.

Rozwiązanie to oznaczało, że termin, w którym strona mogła złożyć stosowny wniosek o zwrot nieruchomości w okresie zawieszenia nie płynął, a termin 14 maja 2020 r., jako końcowy termin do złożenia wniosku, ulegał przesunięciu. Ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875) uchylono ww. art. 15zzr. W związku z tym faktem terminy, których bieg uległ wcześniej zawieszeniu, biegły dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie ww. ustawy (16 maja 2020 r.). Od dnia 23 maja 2020 r. przywoływany termin znów zaczął biec i upłynął dnia 5 lipca 2020 r., a w przypadku uwzględnienia faktu, że rozpoczęcie tego terminu następowało w dniu wolnym od pracy, to upływ jego nastąpił dnia 7 lipca 2020 r. W świetle powyższych ustaleń, termin dnia 7 lipca 2020 r. jest dniem upływu terminu do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości. Termin na złożenie wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości jest terminem o charakterze materialnym. Uchybienie temu terminowi stanowi przeszkodę dla uznania, że istnieje przedmiot postępowania. Wojewoda wskazał, że skarżący wniosek o zwrot nieruchomości złożył w organie I instancji dnia 16 września 2023 r., a więc bezsprzecznie po upływie ww. terminu. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości został złożony w organie I instancji w dniu 31 stycznia 2023 r.

Dalej Wojewoda wyjaśnił, że wniosek o przywrócenie terminu w analizowanym stanie faktycznym i prawnym winien być rozpoznany wyłącznie w oparciu o treść art. 58 K.p.a. Przepis nie daje podstaw do domagania się przywrócenia terminu o charakterze materialnym, a w konsekwencji przyjąć należy, że przysługujące skarżącemu roszczenie wygasło. Termin na zgłoszenie przedmiotowego żądania jest terminem prawa materialnego, który co do zasady nie podlega przywróceniu.

Wskazał jednocześnie, że przepis art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 ma charakter szczególny i - jak wskazuje się w orzecznictwie - odnosi się również do terminów materialnych prawa administracyjnego. Zgodnie z jego treścią, w razie uchybienia m.in. takiemu terminowi przewidzianemu przepisami prawa administracyjnego, którego niezachowanie powodowało wygaśnięcie roszczeń, organ winien był zawiadomić stronę o uchybieniu terminu i wyznaczyć jej termin 30 dni na złożenie wniosku o jego przewrócenie. Jednakże w dacie orzekania zarówno przez organ I instancji (tj. 20 lutego 2023 r.) jak i organ drugiej instancji przepis art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 już nie obowiązywał. Na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r., poz. 1027) stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 został odwołany. Przepis ten z kolei nie obowiązuje w okresie trwania stanu zagrożenia epidemicznego, co wynika z jego literalnego brzmienia.

Odnosząc się do podniesionego przez skarżącego zarzutu niezastosowania regulacji art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 i niezawiadomienia go przez organ I instancji o uchybieniu terminu w stosunku do "pierwotnego wniosku" z dnia 16 września 2020 r., Wojewoda wskazał, że kwestia ta stanowi odrębną sprawę administracyjną, co do której organ nie może się wypowiadać w ramach aktualnie prowadzonego postępowania. Wniosek z dnia 16 września 2020 r. został ostatecznie i prawomocnie rozpatrzony - z treści postanowienia z dnia 20 lutego 2023 r. wynika, że organ I instancji postanowieniem z dnia 7 października 2020 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie tego wniosku.

Wojewoda uznał, że termin do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości jako termin prawa materialnego, w obecnych realiach prawnych, nie może podlegać przywróceniu, a skutkiem jego niezachowania jest jednoznaczna i bezpowrotna utrata uprawnienia do skutecznego ubiegania się o zwrot wywłaszczonej nieruchomości.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na postanowienie Wojewody z dnia 4 kwietnia 2023 r., skarżący zaskarżył je w całości zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 61a § 1 K.p.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 136 ust. 3 i ust. 7 u.g.n. poprzez niezasadne utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji; art. 15zzzzzn2 ust. 1-6 ustawy o COVID-19 poprzez jego niezastosowanie; art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a., art. 80 K.p.a. poprzez niezbadanie, czy uchybienie terminu miało miejsce z przyczyn zawinionych przez skarżącego. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia I instancji oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu przywołał fragment uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 6 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Bd 270/22 wskazując, że zarówno wstrzymanie rozpoczęcia biegu terminów, jak i zawieszenie biegnących już terminów, przewidzianych w przepisach prawa administracyjnego, odnosi się także do stanu zagrożenia epidemicznego obowiązującego od dnia 14 marca 2020 r. Zawieszenie terminu, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 15zzr ust. 1 ustawy o COVID-19 do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, rozpoczętego w dniu 14 maja 2019 r. i wynoszącego 12 miesięcy, objęło okres od dnia 14 marca 2020 r. do dnia 24 maja 2020 r. Okres zawieszenia wynoszący 62 dni podlegał doliczeniu od dnia 24 maja 2020 r. Zdaniem skarżącego upływ terminu do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nastąpił dnia 23 lipca 2020 r.

Podkreślił, że wniosek o zwrot nieruchomości skarżący złożył w czasie trwania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19. W świetle regulacji art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 obowiązkiem organów było merytoryczne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości, w oparciu o reguły wynikające z art. 58 § 1 K.p.a. Co prawda art. 15zzzzzt2 ustawy o COVID-19 nie obowiązywał w dacie upływu terminu do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości tj. 23 lipca 2020 r., jednakże ustawodawca przesądził, iż przepisy dotyczące uchybienia terminu należy odnosić np. do czynności w "okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19", czyli od dnia 20 marca 2020 r. do dnia 16 maja 2022 r. W ocenie skarżącego organy naruszyły przepisy art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a., art. 80 K.p.a. poprzez niezbadanie, czy uchybienie terminu miało miejsce z przyczyn zawinionych po stronie skarżącego, a w konsekwencji poprzez zastosowanie art. 61a § 1 K.p.a. Naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. Podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko i argumentację prawną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) określonego przejawu działalności administracji publicznej. Na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a.

Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 4 kwietnia 2023 r. utrzymująca w mocy postanowienie organu I instancji.

W toku sądowej kontroli zaskarżonego postanowienia, przeprowadzonej na podstawie kryterium zgodności z prawem, w kontekście sformułowanego w skardze zarzutu, kluczową i najistotniejszą sporną kwestią w niniejszej sprawie jest ocena zasadności stanowiska organu w kwestii odmowy przywrócenia skarżącemu terminu do złożenia wniosku o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka 3, obręb M., k.m. [...], księga wieczysta [...].

Na wstępie rozważań wskazać należy, że zgodnie z art. 136 ust. 3 u.g.n. poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu (...). Przepis art. 136 ust. 7 u.g.n. stanowi, że uprawnienie do zwrotu, o którym mowa w ust. 3, wygasa, jeżeli od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, upłynęło 20 lat, a w tym terminie uprawniony nie złożył wniosku, o którym mowa w ust. 3.

Ten ostatni przepis został dodany ustawą z dnia 4 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2019 r. poz. 801 – w skrócie: "ustawa zmieniająca"), która weszła w życie 14 maja 2019 r. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej, w przypadku gdy termin, o którym mowa w art. 136 ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1, upłynął przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy albo gdy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy do upływu tego terminu pozostało nie więcej niż 12 miesięcy, wniosek, o którym mowa w art. 136 ust. 3 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, może zostać złożony w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Stosownie do art. 216 ust. 2 pkt 3 u.g.n., przepisy rozdziału 6 działu III stosuje się odpowiednio do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa albo gminy odpowiednio na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r., Nr 30, poz. 127 ze zm.).

Z powołanych powyżej regulacji wynika, że termin na złożenie wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości upływał z dniem 14 maja 2020 r., tj. 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, która weszła w życie 14 maja 2019 r.

W rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie ma fakt, że w dniu 8 marca 2020 r., w związku z zagrożeniem rozprzestrzeniania się zakażeń wirusem SARS-CoV-2, weszła w życie ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm. – w skrócie: "ustawa o COVID-19"). W związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 został wprowadzony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez Ministra Zdrowia rozporządzeniem z dnia 13 marca 2020 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 433) stan zagrożenia epidemicznego, który obowiązywał od 14 marca 2020 r. Odwołano go rozporządzeniem z dnia 20 marca 2020 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 490). Następnie, rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 491) ogłoszono od 31 marca 2020 r. stan epidemii. Kolejnym rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2022 r. (Dz. U. z 2022 r., poz. 1027) od dnia 16 maja 2022 r. odwołano stan epidemii, bowiem na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 marca 2022 r. (Dz. U. 2022 r., poz. 1028) ponownie od dnia 16 maja 2022 r. został wprowadzony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stan zagrożenia epidemicznego.

Ponadto ustawą z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 568) dodany został przepis art. 15zzr ust. 1, który stanowi, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed sądem lub organem; 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki; 3) przedawnienia; 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie; 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony; 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju – nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. W powołanym przepisie ustawodawca określił więc, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 następuje wstrzymanie rozpoczęcia biegu terminów przewidzianych w przepisach prawa administracyjnego i dokonuje się zawieszenia tych terminów, które rozpoczęły już bieg. Nie ulega wątpliwości, że przepis art. 15zzr ust. 1 wskazanej ustawy ma zastosowanie do stanu epidemii, który wprowadzono od dnia 31 marca 2020 r., a więc jednocześnie z wejściem w życie tego przepisu. Zaznaczyć także należy, że zarówno wstrzymanie rozpoczęcia biegu terminów, jak i zawieszenie biegnących już terminów, przewidzianych w przepisach prawa administracyjnego, odnosi się także do stanu zagrożenia epidemicznego obowiązującego od 14 marca 2020 r.

Mając na względzie powyższe Sąd stwierdza, że zawieszenie terminu, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej w zw. z art. 15zzr ust. 1 u.c-19 do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, rozpoczętego w dniu 14 maja 2019 r. i wynoszącego 12 miesięcy, objęło okres od 14 marca 2020 r. do 24 maja 2020 r. Okres zawieszenia wynoszący 62 dni podlegał doliczeniu od 24 maja 2020 r. Zatem, upływ terminu do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nastąpił w dniu 25 lipca 2020 r., a nie w dniu 7 lipca 2020 r., jak błędnie podał organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Wskazane uchybienie nie miało jednak istotnego wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy, albowiem nawet przy bardziej korzystnym dla skarżącego sposobie interpretacji tego zagadnienia w sposób przedstawiony przez Sąd niewątpliwym jest, że wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości został złożony po upływie tego terminu. Z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy wynika bowiem bezspornie, że skarżący złożył wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości w dniu 16 września 2020 r. (pierwotny wniosek), to jednak postępowanie wywołane tym wnioskiem zostało rozstrzygnięte postanowieniem 7 października 2020 r. z którego treści wynika, że organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie tego wniosku, a to z uwagi na brak podstawy materialnoprawnej do wszczęcia postępowania (wniosek złożony po terminie).

Następnie wnioskiem z dnia 30 stycznia 2023 r. (data wpływu do organu I instancji - 31 stycznia 2023 r.), skarżący zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot nieruchomości

Przechodząc do oceny legalności wydanego w sprawie postanowienia w zakresie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, Sąd wskazuje, że badanie okoliczności braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminowi powinno być każdorazowo odniesione do indywidualnych, specyficznych dla sprawy uwarunkowań, a samo ustanie przyczyny uchybienia terminu musi mieć charakter realny (por. wyrok NSA z 16 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1822/15). W tym kontekście Sąd stwierdza, że skarżący we wniosku o przywrócenie terminu w żaden sposób nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. W rozpoznawanej sprawie skarżący, jako przyczynę złożenia wniosku po terminie podał, że pomimo treści art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 organ I instancji nie wyznaczył mu dodatkowego 30- dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Zdaniem Sądu z treści art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 wynika, że wprowadza on instytucję przywrócenia terminów prawa materialnego. Świadczy o tym jednoznacznie posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem: w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki (ust 1 pkt 2) organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (ust 2). Jednakże w dacie orzekania zarówno przez organ I instancji (tj. 20 lutego 2023 r.) jak i organ drugiej instancji przepis art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 już nie obowiązywał.

Odnosząc się do zawartej w skardze argumentacji Sąd wskazuje, że słusznie organy uznały, że art. 58 K.p.a. nie daje podstaw do domagania się przywrócenia terminu o charakterze materialnym, a w konsekwencji przyjąć należy, że przysługujące skarżącemu roszczenie wygasło. Z powyższych względów, Sąd stwierdza, że również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a., art. 80 K.p.a., nie są zasadne. Organy obu instancji dokonały prawidłowej subsumpcji stanu faktycznego do przepisów prawa materialnego.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.