Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 647/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-07-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 1 § 1, art. 1 § 2
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 36a ust. 5 pkt 2, art. 48 uts. 1 pkt 2, art. 48 ust. 2, art. 48 ust. 3, art. 48 ust. 4, art. 48 ust. 5, art. 50, art. 51
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 141  § 4, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 141 § 4, art. 179, art. 183 § 1, art. 183 § 2, art. 182 § 2, art. 184, art. 193
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tomasz Bąkowski Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia del. WSA Jan Szuma (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 września 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1200/21 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. oddala wniosek [...] sp. z o.o. o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 10 września 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1200/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w Andrzejewie, uchylił zaskarżone postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwanego dalej "Wojewódzkim Inspektorem") z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] oraz utrzymane przez nie w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 22 lutego 2021 r., nr [...] . Drugim z nich wstrzymano wobec [...] sp. z o.o. budowę obiektu socjalno-biurowego z zespolonych ze sobą dwóch kontenerów konstrukcji stalowej wraz z dobudowaną kotłownią konstrukcji drewnianej na działce nr [...] położonej w miejscowości [...] , gmina [...] (powiat ostrowski) bez wymaganej decyzji pozwoleniu na budowę oraz informujące o możliwości złożenia - w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia – wniosku o legalizację obiektu i konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej, w wysokości [...] zł.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Wojewódzki Inspektor zarzucając naruszenie:

1. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (na datę zaskarżonego wyroku tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137, dalej "P.u.s.a.") w zw. z art. art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (na datę zaskarżonego postanowienia tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z późn. zm., dalej "K.p.a.") oraz art. 48, art. 36a ust. 5 pkt 2, art. 50 i 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (na datę zaskarżonego postanowienia tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 z późn. zm., dalej "P.b.") poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora niezasadnie przyjęto, że organ nie wykazał, iż powstał zupełnie inny obiekt stanowiący samowolę budowlaną i wobec tego przedwcześnie zastosowano art. 48 P.b. Prawidłowo i wyczerpująco ustalono, że obiekt objęty postępowaniem stanowi samowolę budowlaną i jest zupełnie innym obiektem budowanym aniżeli objęty pozwoleniem na budowę z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...]. Zatem zasadnie zostało wszczęte postępowanie legalizacyjne w oparciu o art. 48 P.b.;

2. art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (na datę zaskarżonego wyroku Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") w zw. z art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., art. 48, art. art. 36a ust. 5 pkt 2 i art. 50 oraz art. 51 P.b. poprzez uwzględnienie skargi wniesionej przez [...] sp. z o.o. pomimo, że organy wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności faktyczne i prawne oraz podjęły rozstrzygnięcie w trybie art. 48 ust. 1 pkt 1, ust. 3, 4 i 5 P.b. zgodnie z obowiązującymi przepisami;

3. art. 141 § 4 w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie wydanego w sprawie wyroku, nieodpowiadające wymaganiom zawartym w treści art. 141 P.p.s.a., polegające na dokonaniu nieprawidłowych ustaleń faktycznych, niezgodnie ze stanem rzeczywistym w oparciu o znajdujący się w aktach materiał dowodowy, który doprowadził do wydania zaskarżonego wyroku;

4. art. 141 § 4 w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez zawarcie w uzasadnieniu wadliwego wskazania co do dalszego trybu postępowania pomimo tego, że istniały przesłanki do oddalenia skargi [...] sp. z o.o.;

5. art. 48 P.b. poprzez uznanie, że doszło do jego przedwczesnego zastosowania, podczas gdy stan faktyczny został prawidłowo ustalony przez organy i spełnione były przesłanki legalizacji w oparciu o ten przepis;

6. art. 36a w zw. z art. 50 i 51 P.b. poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym.

Wskazując na powyższe skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi [...] sp. z o.o. poprzez jej oddalenie, względnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Inspektor wystąpił także o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania.

W motywach skargi kasacyjnej Wojewódzki Inspektor podkreślił, że nie zgadza się z wydanym wyrokiem. Zaznaczył, że w toku postępowania właściwie ustalono stan faktyczny w zakresie wykonania obiektu budowlanego socjalno-biurowego z zespolonych ze sobą dwóch kontenerów konstrukcji stalowej wraz z dobudowaną kotłownią konstrukcji drewnianej. Wedle organu można stwierdzić, że nie jest to obiekt objęty decyzją Starosty [...] o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] . Decyzją tą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę dla budynku socjalnego, dwóch budynków magazynowych, dwóch hal magazynowych do czasowego użytkowania, wagi towarowej wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] , [...] , [...] i [...] w miejscowości [...] , gmina [...] , powiat ostrowski. W opisie technicznym projektu zespołu budynków wskazano, że powierzchnia zabudowy budynku socjalnego wynosić będzie 92,31 m2, a powierzchnia użytkowa 69,18 m2. W danych konstrukcyjno-budowlanych przewidziano, że budynek socjalny zaprojektowano w technologii tradycyjnej murowanej ze stropami opartymi na ścianach konstrukcyjnych i podciągach, posadowienie na ścianach fundamentowych i ławach.

Wojewódzki Inspektor wywodził dalej, że obiekt będący obecnie przedmiotem postępowania nie jest tożsamym obiektem, który został objęty pozwoleniem na budowę nr [...] . Zrealizowany budynek nie jest murowany, nie został wykonany w technologii tradycyjnej (składa się natomiast z dwóch kontenerów konstrukcji stalowej trwale ze sobą połączonych oraz dobudowaną drewnianą kotłownią), ani nie został usytułowany na ścianach fundamentowych i ławach (usytuowany na płytach betonowych). Ponadto zatwierdzony projekt budowlany przewidywał stropodach pokryty blachą termozgrzewalną, a wykonany obiekt posiada dach jednospadowy konstrukcji drewnianej. Zmieniono także usytuowanie kotłowni, które według rzutu przyziemia będącego elementem projektu budowlanego miała znajdować się we wschodniej części budynku (została dobudowana do dwóch zespolonych ze sobą kontenerów stalowych od strony południowej).

Kontynuując powyższe skarżący kasacyjnie organ wyraził przekonanie, że sprawa dotyczy zupełnie innego obiektu budowlanego aniżeli opisany w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją nr [...] . Zrealizowanie obiektu o innych parametrach, konstrukcji oraz o innym układzie funkcjonalnym nie można uznać za obiekt tożsamy, który został objęty pozwoleniem na budowę. Wobec powyższego zasadnie stwierdzono, że obiekt powstał w warunkach samowoli budowlanej, a zatem organ pierwszej instancji trafnie wszczął postępowanie administracyjne w trybie art. 48 P.b. Stanowisko Sądu o przedwczesnym zastosowaniu tego przepisu jest zdaniem Wojewódzkiego Inspektora nietrafne i nie ma oparcia w materiale dowodowym zebranym w spawie.

Organ nie zgodził się także z Wojewódzkim Sądem Administracyjny w Warszawie, że kwestia różnic pomiędzy obiektami (zaprojektowanym a wykonanym) może być badana w kategoriach istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego w rozumieniu art. 36a ust. 5 P.b. Przepis ten dotyczy sytuacji, kiedy inwestor realizuje inwestycję w oparciu o pozwolenie na budowę, projekt co do zasady jest realizowany, a jedynie w konkretnych szczegółach realizacja różni się od zatwierdzonych pierwotnych założeń. Natomiast jeżeli inwestor realizuje całkowicie inną inwestycję niż wskazana w pozwoleniu na budowę, to działanie takie nie stanowi prowadzenia robót z odstępstwami. Rozważyć należy stan ewentualnej samowoli budowlanej, o której mowa w art. 48 P.b ze wszystkimi płynącymi z tego faktu konsekwencjami.

Wobec powyższego Wojewódzki Inspektor stwierdził, że nie jest tak, że rozpoznając niniejszą sprawę organy zaniechały dopełnienia obowiązków przewidzianych w art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., nie wykazując niezbędnej dbałości o dokładne wyjaśnienie sprawy. Wszystkie istotne w sprawie fakty i zdarzenia zostały ustalone oraz w dostateczny sposób rozważone, a motywy podjętego rozstrzygnięcia należycie przedstawione.

Końcowo skarżący kasacyjnie organ zwrócił uwagę na niekonsekwencję wywodu zawartego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie najpierw wskazał, że wykonanie obiektu w zupełnie innej technologii, inne usytuowanie kotłowni oraz inna konstrukcja dachu stanowią odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego oraz nakazał zbadanie tych odstępstw w oparciu o art. 36a P.b. w kontekście ewentualnego przeprowadzenia postępowania w trybie art. 51 P.b. Następnie jednak zaznaczył, że art. 48 P.b. został zastosowany przedwcześnie. Taka ocena prawna wyklucza dalsze prawidłowe działanie organu wojewódzkiego w omawianej sprawie.

W piśmie z dnia [...] grudnia 2021 r. [...] sp. z o.o. przedstawiła odpowiedź na skargę kasacyjną domagając się jej oddalenia i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania na podstawie art. 204 pkt 2 [powinno być "§"] w zw. z art. 205 § 5 P.p.s.a. Spółka wywodziła, że art. 36a ust. 5 pkt 2 P.b. zawiera pojęcie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego przez co rozumie się powierzchnię zabudowy, wysokość, długość lub szerokość oraz liczbę kondygnacji. Kwestia zmiany konkretnych parametrów co do obiektu wykonanego w porównaniu do projektowanego rzutuje na możliwości wprowadzenia zmian w projekcie, a tym samym zastosowanie innego aniżeli art. 48 P.b. trybu ujednolicenia stanu rzeczywistego i prawnego obiektu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie należy wskazać, że art. 193 zd. drugie P.p.s.a. (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 259 z późn. zm.) wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. pierwsze P.p.s.a. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W takim uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji.

W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpatrywanej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania sądowego, określone w art. 183 § 2 pkt 1-6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.

Przystępując do rozpoznania zarzutów skargi kasacyjnej, zważając na związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami, należy tytułem wstępu wyjaśnić, że część z nich została niewystarczająco doprecyzowana. W zarzucie oznaczonym numerem 2. (według listy na s. 1 i 2 niniejszego uzasadnienia) wskazano na art. 77 K.p.a. bez określenia jednostki redakcyjnej. To samo dotyczy wymienionych dalej: art. 48, 50 i 51 P.b. Podobne uogólnienie znaleźć można w zarzutach 5. i 6., gdzie wskazano na art. 48, art. 36a oraz art. 50 i 51 P.b. Pomimo wadliwości (braku precyzji) zarzutów skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny, zważając aby dostęp do wymiaru sprawiedliwości dla stron w niniejszej sprawie nie doznał nieuzasadnionego uszczerbku, odczytał przedstawione zarzuty w kontekście treści całego środka zaskarżenia. Na stronie 7 uzasadnienia skargi kasacyjnej Wojewódzki Inspektor wyraźnie doprecyzowuje, że wypowiadając się w kwestii naruszenia art. 77 K.p.a. miał na myśli § 1 tego artykułu. Z wywodu na stronie 4 uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika też, że w przypadku art. 48 P.b., autor skargi kasacyjnej wskazuje na naruszenie ust. 2 i 3 tego artykułu. Wreszcie z treści zawartej na s. 2 skargi kasacyjnej wynika, że wskazując na art. 36a P.b. Wojewódzki Inspektor odnosił się do art. 36a ust. 5 pkt 2 P.b.

Niestety, pomimo analizy całej skargi kasacyjnej, nie można ustalić jakie jednostki redakcyjne tekstu prawnego organ zakwestionował w przypadku art. 50 i art. 51 P.b. Zarzutu dotyczącego naruszenia tych ostatnich przepisów nie można były zatem niejako "konwalidować" (przez jego doprecyzowanie w oparciu o treści zawarte w samej skargi kasacyjnej), jak i w konsekwencji merytorycznie rozpoznać. Dodać przy tym należy, że art. 50 i 51 P.b. są rozbudowanymi przepisami, o wielu ustępach i punktach, stąd wykluczone jest, aby Naczelny Sąd Administracyjny domniemywał, które z wyrażonych w nich norm zostały naruszone.

Wojewódzki Inspektor – choć przedstawił zarzuty naruszenia szeregu regulacji prawnych – skargę kasacyjną w istocie rzeczy opiera na wyraźnie wyartykułowanym wspólnym założeniu wyjściowym, które zostało szerzej już zrelacjonowane w części sprawozdawczej niniejszego uzasadnienia. Organ konsekwentnie uważa, że obiekt zidentyfikowany na działce [...] , składający się z dwóch połączonych ze sobą trwale kontenerów konstrukcji stalowej, usytuowany na betonowej płycie z przybudowaną kotłownią na paliwo stałe konstrukcji drewnianej oraz z dachem jednospadowym krytym blachą trapezową, nie jest obiektem tożsamym z budynkiem socjalnym wskazanym w projekcie zatwierdzonym decyzją Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] . Z wywodu skargi kasacyjnej Wojewódzkiego Inspektora wynika, że jego zdaniem takie stwierdzenie było wystarczające, aby stwierdzić samowolę budowlaną i zastosować art. 48 ust. 2 i 3 P.b. przez wydanie stosownego postanowienia o wstrzymaniu budowy. Zdaniem organu Sąd pierwszej instancji naruszył zatem ten przepis, podważając potrzebę takiego rozstrzygnięcia. Konsekwentnie w ocenie organu zaskarżony wyrok naruszył art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a., jako że Sąd miał nieprawidłowo przeprowadzić kontrolę legalności postanowienia, dopatrując się nietrafnie po stronie organu konieczności dodatkowego badania sprawy (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a.) w kontekście istotnych odstąpień od projektu w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego (art. 36a ust. 5 pkt 2 P.b.). Organ akcentował też, że zaskarżony wyrok wadliwie uzasadniono, dokonując nieprawidłowych ustaleń faktycznych i wywodząc niespójne wskazania co do dalszego postępowania (art. 141 § 4 i art. 151 P.p.s.a.).

Naczelny Sąd Administracyjny, po przeanalizowaniu argumentacji Wojewódzkiego Inspektora, doszedł do przekonania, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie ma usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że charakterystyczne i dość częste dla prawa budowlanego są spory dotyczące kwalifikacji określonych stanów faktycznych pod siatkę pojęciową tego prawa, czy względnie pod zakresy przedmiotowe określonych instytucji tego prawa. Niniejsza sprawa wpisuje się w tego rodzaju obszary problemowe: konkretnie spór rozchodzi się o to, czy zaistniały stan wymaga wdrożenia postępowania legalizacyjnego (art. 48 i nast. P.b.) czy naprawczego (art. 50 i 51 P.b.). Okoliczności ustalone przez organy, w każdym razie w zakresie dotyczącym identyfikacji przedmiotu postępowania, są jasne. Postępowaniem objęto obiekt socjalno-biurowy z zespolonych ze sobą dwóch kontenerów konstrukcji stalowej wraz z dobudowaną kotłownią konstrukcji drewnianej na działce nr [...] . Nie ulega wątpliwości, że obiekt taki jest w swej charakterystyce znacząco inny od zaprojektowanego w zatwierdzonym decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. projekcie budowlanym tradycyjnego budynku murowanego posadowionego na ścianach fundamentowych i ławach. Z materiału zebranego w aktach wynika jednak, a przynajmniej takie ustalenia są najbardziej prawdopodobne (co do kwestii dowodowych – patrz niżej), że faktycznie wybudowano budynek socjalny przyłożony od północy do części ściany istniejącego budynku magazynowego (w projekcie oznaczonego zapewne jako "B", znajdującego się w centralnej części działki). Tak też, jak zdaje się wynikać z rysunku na k. 63, 70 czy 71 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, miał być położony budynek socjalny przewidziany w zatwierdzonym decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. projekcie budowlanym.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, mając oczywiście świadomość technologicznych i przestrzennych różnic pomiędzy obiektem jaki powstał a obiektem zaprojektowanym (kształt, wymiary, konstrukcja dachu) uznał, że w stanie faktycznym sprawy mamy najpewniej do czynienia nie, jak uważa organ, z samowolą budowlaną, ale z budową obiektu budowlanego z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Należy bowiem uwzględnić, że dla nieruchomości [...] sp. z o.o. było wydane ostateczne pozwolenie na budowę między innymi dla budynku socjalnego, a obiekt o takiej właśnie funkcji i (wedle ustaleń) w tym samym obszarze działki został przez organy nadzoru budowlanego zidentyfikowany podczas kontroli. W takiej sytuacji należy uznać, iż najpewniej mamy do czynienia z wzniesieniem obiektu z odstępstwami od projektu, a ich kwalifikacja wymaga weryfikacji od kątem przesłanek istotnego odstąpienia art. 36a ust. 5 P.b. i w następstwie (stosownie do ustaleń) wdrożenia procedury z art. 50 i 51 P.b. Stanowcze stwierdzenie organu, że mamy do czynienia z samowolą budowlaną wymagającą legalizacji z art. 48 P.b., nie było więc zasadne.

W tym miejscu Naczelny Sąd Administracyjny zaznacza, że przedstawiając w poprzednich akapitach stanowisko posłużył się celowo zwrotami "prawdopodobne" czy "najpewniej". W aktach administracyjnych znajdujemy elementy projektu architektoniczno-budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia 7 kwietnia 2015 r., ale zabrakło projektu zagospodarowania działki lub terenu. Na k. 29 akt administracyjnych organu pierwszej instancji utrwalono tylko opracowanie geodezyjne działki, lecz nie wynika z niego, że jest to element projektu, zresztą spornego budynku na nim nie wyrysowano. Na części rzutów architektoniczno-budowlanych (k. 63, 70 czy 71 akt administracyjnych organu pierwszej instancji) wskazuje się natomiast na położenie objętego pozwoleniem na budowę budynku socjalnego względem budynku magazynowego B. Wobec braku w aktach projektu zagospodarowania działki lub terenu, nie można jednak upewnić się, że zidentyfikowany przez organy nadzoru budowlanego podczas kontroli obiekt budowlany z całą pewnością znajduje się w tym samym obszarze działki [...] , co zaprojektowany, stosownie do zatwierdzonego projektu budowlanego, budynek socjalny.

Powyższa uwaga ma znaczenie także z punktu widzenia zarzutów skargi kasacyjnej, a konkretnie z punktu widzenia zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 P.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sformułowane właściwie i to także w obszarze wskazań do dalszego postępowania. Obowiązkiem organów nadzoru budowlanego jest bowiem zweryfikowanie położenia na działce spornego obiektu budowlanego i ustalenie, czy znajduje się on w tym samym miejscu, co zaprojektowany uprzednio budynek socjalny (w oparciu o projekt zagospodarowania działki lub terenu). Jeżeli potwierdzone zostanie, że powstały obiekt zlokalizowano w tym samym miejscu co zaprojektowany budynek socjalny, wówczas organy przeprowadzą postępowanie w kierunku weryfikacji zaistnienia istotnych odstąpień od projektu budowlanego i, jeżeli wyniknie taka potrzeba, przeprowadzą postępowanie naprawcze.

Końcowo Naczelny Sąd Administracyjny przyznaje, że niefortunnym było posłużenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny sformułowaniem, że naruszono art. 48 P.b. przez jego "przedwczesne" zastosowanie. Właściwszym byłoby stwierdzenie, że zebrany materiał dowodowy wymaga uzupełnienia, gdyż najpewniej doszło do budowy obiektu budowlanego w miejscu określonym w zatwierdzonym projekcie budowlanym, tyle tylko, że z odstępstwami.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, uznając przedstawione przez Wojewódzkiego Inspektora zarzuty za nieusprawiedliwione, w punkcie 1. sentencji wyroku orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 P.p.s.a.

W punkcie 2. sentencji wyroku oddalono natomiast wniosek [...] sp. z o.o. o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw do zasądzenia na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, bowiem odpowiedź na skargę kasacyjną została wniesiona po upływie 14 dni od daty otrzymania skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 179 P.p.s.a. strona, która nie wniosła skargi kasacyjnej, może wnieść do wojewódzkiego sądu administracyjnego odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie czternastu dni od doręczenia jej skargi kasacyjnej. Po upływie terminu na wniesienie odpowiedzi lub po zarządzeniu doręczenia odpowiedzi wnoszącemu skargę kasacyjną, wojewódzki sąd administracyjny niezwłocznie przedstawi skargę kasacyjną wraz z odpowiedzią i aktami sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu. W niniejszej sprawie odpis skargi kasacyjnej został doręczony [...] sp. z o.o. w dniu [...] grudnia 2021 r. Skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika wniosła odpowiedź na skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 15 grudnia 2021 r. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 17 grudnia 2021 r. przekazał odpowiedź na skargę kasacyjną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W związku z powyższym za datę wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną do Sądu pierwszej instancji, zgodnie z art. 179 P.p.s.a., uznaje się datę 17 grudnia 2021 r., to jest datę przekazania tego pisma przez Naczelny Sąd Administracyjny do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2023 r., I GSK 584/19, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Skargę kasacyjną rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 182 § 2 P.p.s.a.