Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 759/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-08-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono pkt 4 zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art 136 ust 3  i art 137
journal: Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Fronc (spr.) Sędziowie: ASR WSA Anna Kopeć WSA Sebastian Pietrzyk Protokolant: starszy referent sądowy Kamila Maśloch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi L. C. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 18 marca 2024 r., znak: WS-VI.7534.3.152.2022.KP w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości I. uchyla pkt 4 zaskarżonej decyzji; II. w pozostałym zakresie skargę oddala; III. zasądza od Wojewody Małopolskiego na rzecz skarżącej L. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

L. C. złożyła wniosek o zwrot nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] poł. w obr. [...] jedn. ewid. K. m. K. , powstałej z części działki nr [...] obr. [...] B. , która zdaniem wnioskodawczyni stała się zbędna na cel, na jaki została wywłaszczona.

Decyzją z dnia 10 listopada 2022 r. nr GN.II.6821.1.86.2016.JM Starosta Krakowski orzekł:

- w pkt 1 – 3 o zwrocie udziału wynoszącego 1/6 część w nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], powstałej z podziału działki nr [...], w granicach wywłaszczonej na rzecz Skarbu Państwa części działki nr [...], na rzecz L. C.,

- w pkt 4 o odmowie zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], stanowiącej część działki nr [...], w granicach wywłaszczonej na rzecz Skarbu Państwa części działki nr [...], obr. 2.

- w pkt 5 o odmowie zwrotu udziału wynoszącego [...] części w nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...].

Organ ustalił, że Skarb Pastwa nabył część działki nr [...] obr. [...] na podstawie zarządzenia nr 5 Naczelnika Dzielnicy Kraków-Krowodrza w Krakowie z dnia 12 lutego 1979 r. w sprawie terenu budownictwa jednorodzinnego os. B. i jego podziału na działki budowlane, w trybie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27, poz. 192).

Jak wynika z treści Lwh [...] działka nr [...] stanowiła własność W. R., a jego następcami prawnymi było 6 osób, w tym L. C..

Z działki nr [...] została wydzielona m.in. działka nr [...], która – jak wynika z planu podziału nieruchomości – przeznaczona była pod budowę ulicy S. G. na terenie budownictwa jednorodzinnego.

W celu wydzielenia przedmiotu zwrotu, dokonano podziału działki nr [...], w wyniku którego powstały działki nr [...], nr [...] i nr [...].

Za zasadne organ I instancji uznał żądanie zwrotu działki nr [...], jednakże tylko w [...] części (z uwagi na wielkość udziału wnioskodawczyni we własności wywłaszczonej nieruchomości). Wprawdzie L. C. uważa się za wyłącznego właściciela wywłaszczonej nieruchomości w świetle umowy darowizny z dnia 22 stycznia 1981 r., jednakże przeniesienie udziałów było nieskuteczne w związku z faktem, że nastąpiło po wywłaszczeniu, gdy nieruchomość była już własnością Skarbu Państwa.

Działka nr [...] nie podlegała natomiast zdaniem Starosty zwrotowi z uwagi na to, że cel wywłaszczenia – w zmodyfikowanej wersji – został na niej zrealizowany. Na działce tej powstała bowiem droga dojazdowa, teren zielony oraz ekran akustyczny.

Działka nr [...], która jak się okazało nie była częścią wywłaszczonej działki nr [...] – nie została objęta decyzją organu I instancji, wniosek dotyczył bowiem tylko wywłaszczonej części działki nr [...], która powstała z części działki nr [...].

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła Gmina Kraków oraz L. C..

Gmina wskazała, że organ nie mógł orzec o zwrocie działki nr [...], powstałej z działki nr [...], ponieważ Sąd orzekł, że część działki nr [...] z dniem 2 czerwca 2009 r. nabyły przez zasiedzenie osoby trzecie.

L. C. z kolei domagała się zwrotu działki nr [...] i nr [...] – w całości.

O tym, że przysługuje jej wyłączne prawo do przedmiotowych działek świadczyć ma umowa darowizny z dnia 22 stycznia 1981 r., na podstawie której nabyła wszystkie udziały w tej działce, a ponadto fakt, że urzędy traktowały ją jako wyłączną właścicielkę tej nieruchomości.

Odwołująca nie zgodziła się również z oceną, że utworzenie na działce nr [...] drogi dojazdowej do działki nr [...] oznacza, że cel wywłaszczenia został zrealizowany. Zapewnienie dojazdu z drogi publicznej do działki osoby prywatnej nie stanowi celu publicznego. Potwierdzeniem powyższego jest zawarta przez Urząd Miasta Krakowa z właścicielką działki nr [...] umowa dzierżawy działki nr [...].

W decyzji z dnia 18 marca 2024 r. nr WS-VI.7534.3.152.2022.KP Wojewoda Małopolski uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł:

- w pkt 1-3 o zwrocie na rzecz L. C. udziału wynoszącego 1/6 części w nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], powstałej z podziału działki nr [...], w granicach wywłaszczonej części działki nr [...];

- w pkt 4 o odmowie zwrotu działki nr [...], w granicach wywłaszczonej części działki nr [...];

- w pkt 5 o odmowie zwrotu udziału wynoszącego [...] części w nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] w granicach wywłaszczonej części działki nr [...].

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem postępowania jest sprawa zwrotu nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] (w zaskarżonej decyzji określonej jako część działki nr [...]), w granicach działki nr [...], tj. działek nr [...] i nr [...] (w zaskarżonej decyzji określonych jako działki: nr [...] i nr [...]). Zmiana numeracji działek wynikała z aktualizacji map.

Jeżeli chodzi o uprawnienie do żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji, że przysługuje ono skarżącej, jednakże ma ona uprawnienie do żądania wyłącznie 1/6 części nieruchomości. Zarządzeniem nr 5 Naczelnika Dzielnicy Kraków - Krowodrza z dnia 12 lutego 1979 r. w sprawie terenu budownictwa jednorodzinnego os. B. i jego podziału na działki budowlane, wydanym w trybie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach, Skarb Państwa nabył z mocy prawa działkę nr [...], obr. [...], po upływie 2 miesięcy od wejścia w życie ww. zarządzenia w dniu 2.04.1979 r., tj. w dniu 2.06.1979r. (Dziennik Urzędowy Rady Narodowej Miasta Krakowa nr 3 z dnia 20.02.1979r. póz. 9 - akta tom l, karta akt nr 271).

Jak wynika z Iwh [...] gm. kat. B. działka nr [...] weszła w teren pod budownictwo jednorodzinne osiedla B. na podstawie ww. zarządzenia, a wykaz jako wyczerpany zamknięto. W wykazie ww. działka wpisana była jako własność W. R.. Następnie działkę tę przeniesiono do księgi wieczystej nr [...], a jako właściciela ujawniono L. C. m.in. w oparciu o umowę darowizny z dnia 22.01.1981 r.

Mając na uwadze, że zgodnie z przepisami ww. ustawy i zarządzenia działka stanowiła już własność Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 2.06.1979 r., w którym to dniu jako właściciel działki wskazany był W. R., organ stwierdził, że wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości przysługuje wszystkim jego spadkobiercom.

Powyższej oceny nie zmieniają zdaniem organu przedstawione przez stronę argumenty. Urząd kierował zawiadomienia o możliwości złożenia wniosku o zwrot nieruchomości tylko do skarżącej, gdyż niejednokrotnie takie pisma kierowane są do tych spośród właścicieli, których ustalenie jest możliwe. Informacja udzielona skarżącej, że ma ona wyłączną legitymację do złożenia tego wniosku również nie jest wiążąca dla Wojewoda.

W związku z powyższym, zgodnie z art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami organ orzekł jedynie w zakresie udziału przypadającego na rzecz skarżącej, zwracając skarżącej udział wynoszący 1/6 części w prawie własności działki nr [...], uznając, że na tym obszarze cel wywłaszczenia nie został zrealizowany (pkt 1-3 decyzji), a w pozostałej części odmówił zwrotu tej nieruchomości (pkt 5 decyzji).

W pkt 4 decyzji Wojewoda odmówił zwrotu działki nr [...], zgadzając się w tym zakresie z organem I instancji, że cel wywłaszczenia został na tym terenie zrealizowany.

W ramach uzasadnienia organ wskazał, że na wywłaszczonej nieruchomości planowano zrealizować drogę wewnątrzosiedlową (ul. S. G.). Jak wynika ze zgromadzonych w aktach zdjęć lotniczych z lat: 1975, 1982, 1993, 1997 i 2003 r. oraz aktualnego stanu zagospodarowania nieruchomości oznaczonej jako projektowana działka nr [...], (w zaskarżonej decyzji nr [...]) oraz projektowana działka nr [...] (w zaskarżonej decyzji działka nr [...]) nie zostały zagospodarowane przez planowaną ulicę.

Na działce nr [...] została jednak zrealizowana we własnym zakresie przez właściciela działki nr [...], ale za zgodą właściwego urzędu, droga dojazdowa do drogi publicznej do ww. działki.

Zdaniem Wojewody, zrealizowanie drogi dojazdowej (wewnętrznej - tzw. "sięgacza") z własnych środków finansowych i we własnym zakresie przez właściciela nieruchomości jest uznawane za element osiedla domów jednorodzinnych.

Mając zatem na uwadze, że jak wynika ze zdjęć lotniczych ww. droga została zrealizowana w wymaganych w art. 137 u.g.n. terminach i z uwzględnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2014 r., sygn. akt P 38/11, na części wywłaszczonej nieruchomości odpowiadającej nowo projektowanej działce nr [...] cel jakim była realizacja osiedla domów jednorodzinnych i sieci dróg wewnętrznych na osiedlu został zrealizowany w zmodyfikowanej formie. Droga dojazdowa (sięgacz) do domu jednorodzinnego została bowiem zrealizowana na nieruchomości przeznaczonej na ulicę wewnątrzosiedlową.

Funkcja jaką ta droga dojazdowa pełni jest ściśle związana z głównym celem wywłaszczenia tj. budową osiedla mieszkaniowego B. W związku z powyższym taki sposób zagospodarowania wywłaszczonych nieruchomości przed dniem 2004 r. potwierdza, że działka nr [...] nie jest zbędna na cel wywłaszczenia, tj. budowę osiedla.

W odpowiedzi na zarzuty odwołania Wojewoda potwierdził, że działka nr [...] jest przedmiotem umowy dzierżawy zawartej przez Urząd Miasta Krakowa z J. K., aktualną właścicielką działki nr [...].

L. C. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na pkt 4 i 5 decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 8 marca 2024r. znak sprawy WS-VI.7534.3.152.2020.KP, zarzucając:

1. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 6 kpa, art.7 kpa, art. 7a kpa, art. 7b kpa, art. 8 kpa, art.9 kpa, art. 10 kpa, art. 11 kpa, art. 12 kpa, art. 14a kpa, art. 16 kpa, art. 35 kpa, art. 36 kpa, art.75 kpa, art. 76 kpa, art. 77 § 1 i art. 77 § 4 kpa, art. 80 kpa, art. 81a kpa, art. 107 § 1 kpa w zw. z art. 6 ust. 1 lit.c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 poprzez ich niezastosowanie;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 112 ust. 3, art. 136 § 1, art. 136 § 2 i § 2a, art. 136 § 3 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2023, poz.344); art. 1- art.7 ustawy z dnia 16 listopada 1964 r. o przekazaniu państwowym biurom notarialnym prowadzenie ksiąg wieczystych (Dz.U. Nr 41, poz. 276,277 i 278); oraz art. 7 § 1, art. 8 § 1, art. 1 § 1 pkt 1, art. 15, art. 16 § 1 i art. 16 § 2, art. 18 § 1, art. 22, art. 26 § 1 i art. 26 § 4, art. 39 ustawy z dnia 25 maja 1951r. Prawo o notariacie (Dz.U. Nr 36 poz.276); oraz art. 65 § 1 i art. 65 § 2 kc poprzez ich błędną wykładnię.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w pkt 4 i w pkt 5 oraz orzeczenie o zwrocie nieruchomości na rzecz skarżącej.

Organ odwoławczy wniósł w odpowiedzi o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje.

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz.U z 2023 r. poz. 1634), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 P.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych – o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty – w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania.

Kontroli sądu w niniejszej sprawie poddana jest ocena legalności decyzji o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, a jej podstawą prawną były przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 344, zwana dalej u.g.n.).

Zgodnie z dyspozycją art. 136 ust. 3 u.g.n. poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość lub jej część stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ gospodarujący zasobem nieruchomości. Warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej nieruchomości albo części wywłaszczonej nieruchomości lub udziału w tej części jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140. Przepis art. 137 ust. 1 ustawy stanowi natomiast, iż nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Z kolei art. 216 ust 2 pkt 2 przesądza, iż przepisy rozdziału 6 działu III stosuje się odpowiednio do nieruchomości nabytych na rzecz Skarbu Państwa albo gminy na podstawie ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach (Dz. U. poz. 192, z 1973 r. poz. 282 oraz z 1985 r. poz. 99).

Przedmiotem niniejszego postępowania jest żądanie zwrotu nieruchomości wywłaszczonej w oparciu o przepisy w/w aktu, a żądanie zwrotu tej nieruchomości zostało złożone przez osobę uprawnioną – spadkobiercę byłego właściciela.

Sąd podziela przy tym stanowisko wyrażone przez organy obu instancji, zgodnie z którym skarżącej nie przysługuje prawo żądania zwrotu całości wywłaszczonych nieruchomości, lecz jest ono ograniczone udziałem, który skarżącej przysługiwał w związku z dziedziczeniem tej nieruchomości, w tym przypadku do 1/6.

Powyższej oceny nie zmienia fakt zawarcia umowy darowizny, na podstawie której pozostali spadkobiercy przenieśli na skarżącą swoje udziały w nieruchomości. Powyższy wniosek wynika z prostego zestawienia dat wywłaszczenia oraz zawarcia rzeczonej umowy. Otóż Skarb Państwa nabył z mocy prawa działkę nr [...], po upływie 2 miesięcy od wejścia w życie zarządzenia nr 5 Naczelnika Dzielnicy Kraków - Krowodrza z dnia 12 lutego 1979 r., tj. w dniu 2 czerwca 1979 r. (Dziennik Urzędowy Rady Narodowej Miasta Krakowa nr 3 z dnia 20.02.1979r. póz. 9 - akta tom l, karta akt nr 271). Umowę darowizny zawarto z kolei półtora roku później, w dniu 22 stycznia 1981 r.

Zgodnie z art. 155 § 1 k.c. umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły. Jeżeli przedmiotem umowy zobowiązującej do przeniesienia własności są rzeczy oznaczone tylko co do gatunku, do przeniesienia własności potrzebne jest przeniesienie posiadania rzeczy.

Nie budzi żadnych wątpliwości, że nie można przenieść własności rzeczy cudzej, zgodnie z maksymą nemo plus iuris in alium transferre potest quam ipse habet, która oznacza, że nikt nie może przenieść więcej praw niż sam posiada. W orzecznictwie ukształtował się pogląd, że umowa, w której zbywca przeniósł prawa, które mu nie przysługiwały nie jest wprawdzie nieważna, ale jest bezskuteczna erga imnes i nie wywołuje skutku rozporządzającego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 1997 r., sygn. akt III CKN 22/97).

Skoro zatem w dacie zawarcia umowy darowizny, darczyńcy nie byli już właścicielami udziałów, które przenosili w umowie, umowa ta nie wywołała zatem oczekiwanych przez nich skutków prawnych.

Prawdą jest, że powyższa okoliczność nie została wychwycona przez organy od razu i skarżąca była traktowana jako wyłącznie uprawniona osoba do żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Powyższa opinia i pisma, które skarżąca otrzymywała w tym przedmiocie, nie wpływają jednak na prawnorzeczowe skutki wadliwej umowy darowizny. W szczególności nie mogą sprawić, jak życzyłaby sobie tego skarżąca, aby umowa darowizny stała się skuteczna.

Wobec powyższego oddaleniu podlegało żądanie uchylenia pkt 5 zaskarżonej decyzji Wojewody, który był prawidłowy.

Zasadne okazały się natomiast zarzuty podniesione względem pkt 4 zaskarżonej decyzji wobec bezpodstawnego uznania, że cel wywłaszczenia został zrealizowany na działce nr [...].

Pojęcie "zbędności na cel wywłaszczenia" było szeroko interpretowane w orzecznictwie. Często akcentuje się w nim, że akty wywłaszczenia, dokonywane w innym systemie prawnym, nie odpowiadały aktualnie obowiązującym standardom. Jak wynikało z ówcześnie obowiązujących przepisów i praktyki, cel wywłaszczenia nie musiał być precyzyjnie określony a podmioty przejmujące własność nieruchomości nie były ograniczone czasowo w realizacji tego celu. Często kwestie - co konkretnie miało być realizowane na danym obszarze wywłaszczonym, określane było już po wywłaszczeniu w planach realizacyjnych czy planach generalnych, które zresztą (także legalnie) były zmieniane bądź korygowane. Gdy cel wywłaszczenia nie był precyzyjnie określony, nie można też precyzyjnie ustalić, co w ramach tego celu miało być zrealizowane. Istotnym jest ustalenie, że w następstwie wywłaszczenia, w którym cel określony był szeroko lub nieprecyzyjnie, wykonano roboty, których skutki z tym celem można powiązać funkcjonalnie tj. ustalić, że efekt wykonanych prac dotyczących zagospodarowania danego terenu pozostaje w związku z celem na jaki ten teren wywłaszczono.

W przedmiotowej sprawie sytuacja wygląda jednak inaczej. Na terenie wywłaszczonej nieruchomości miała powstać publiczna, ogólnodostępna droga w postaci ul. S. G. na terenie budownictwa jednorodzinnego. Choć osiedle mieszkaniowe w wywłaszczanych terenach powstało, bezdyskusyjnie nie wykonano na działce nr [...] żadnej ogólnodostępnej drogi. Przyznaje to sam organ, który zanalizował zarówno stan obecny, jak i zdjęcia lotnicze z lat: 1975, 1982, 1993, 1997 i 2003 r.

Zamiast tego, Urząd Miasta wydzierżawił teren osobie prywatnej i wyraził zgodę na urządzenie na tym terenie drogi dojazdowej do nieruchomości prywatnej, przy czym koszty wykonania tej drogi poniósł właściciel tej nieruchomości. W żadnej mierze nie można w takiej sytuacji mówić o modyfikacji celu wywłaszczenia, a argumentacja organu jest w tym zakresie chybiona.

Przede wszystkim, skoro teren został wydzierżawiony na rzecz osoby prywatnej, osoba ta nabywa prawo do korzystania z tego terenu z wyłączeniem osób trzecich. Sam fakt, że w niniejszej sprawie osobą uprawnioną do korzystania z wywłaszczonej nieruchomości jest wyłącznie dzierżawca tej nieruchomości świadczy o tym, że nie mamy do czynienia z terenem użyteczności publicznej, a tym samym cel wywłaszczenia na przedmiotowej nieruchomości nie został zrealizowany.

Trudno zaakceptować sytuację, w której odbiera się własność nieruchomości prywatnym właścicielom na rzecz podmiotu publicznego z uwagi na cele publiczne, a następnie gmina w drodze umowy cywilnoprawnej udostępnia te nieruchomości innym osobom prywatnym, do tego odpłatnie.

Po drugie o realizacji celu publicznego nie może być mowy w związku z faktem, że na nieruchomości powstała droga do prywatnej nieruchomości. Celem wywłaszczenia była przecież budowa drogi publicznej, ogólnodostępnej, do tego na koszt publiczny. Tymczasem w przedmiotowej sprawie powstała droga prywatna, służąca wyłącznie jako dojazd do jednej z działek, a do tego została ona zrealizowana w całości z inicjatywy, ze środków prywatnych i przez właściciela działki, do której droga ta prowadzi. Powyższa inwestycja – całkowicie prywatna – nie spełnia cech inwestycji celu publicznego.

Podobne orzecznictwo zapadło w kontekście nieruchomości, które zostały wywłaszczone na cele mieszkaniowe, lecz z czasem zostały włączone do przydomowych ogródków i tym samym wyłączone z użytku publicznego. W kontekście takich nieruchomości Sądy sprzeciwiały się uznaniu ich za pasy zieleni, stanowiące realizację celu wywłaszczenia w postaci osiedli mieszkaniowych (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 18 lipca 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 575/23, z dnia 17 stycznia 2023 r. sygn. akt II SA/Kr 956/22).

W świetle powyższego organ naruszył przepisy prawa materialnego tj. art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami błędnie przyjmując, że w niniejszej sprawie doszło do realizacji celu wywłaszczenia.

Z tych względów Sąd uchylił pkt 4 zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., a w pozostałym zakresie skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.

O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.