Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 1121/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2024-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2, art. 148 § 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 lutego 2024 r. sprawy ze skargi G. S. - T. na postanowienie Wojewody Lubelskiego z dnia 26 października 2023 r., znak: IF-VII.7840.7.24.2023.BZ w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

G. S. - T. (dalej jako "strona", "skarżąca", "wnioskodawczyni"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na postanowienie Wojewody Lubelskiego z dnia 26 października 2023 r.

w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wnioskiem z dnia 23 sierpnia 2023 r. (data wpływu do organu 25 sierpnia 2023 r.) skarżąca wystąpiła do Prezydenta Miasta Zamość z wnioskiem o wznowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. postępowania zakończonego decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Zamość z dnia 28 października 2015 r., znak: U-OZ.6740.1.274.2015.JS, Nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą R. B. pozwolenia na nadbudowę kamienicy ze zmianą konstrukcji dachu i adaptacją poddasza na funkcję użytkową mieszkalną na terenie działki nr [...] przy ul. [...] róg ul. [...] w [...]. Ponadto strona wniosła o wstrzymanie wykonania wskazanej decyzji. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała m.in., że podstawą do wydania powołanej decyzji było złożone przez R. B. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w sytuacji, gdy nie posiadał on tego prawa. Wnioskodawczyni zaprzeczyła, aby inwestor powiadomił współwłaścicieli o swoim zamierzeniu. Ponadto strona podniosła, że Prezydent Miasta Zamość decyzją z dnia 20 lutego 2023 r. przeniósł na rzecz P. K. wskazaną decyzję z dnia 28 października 2015 r., nr [...]. W celu uzyskania decyzji przenoszącej pozwolenie należało wykazać, że poprzednie pozwolenie nie wygasło. Zdaniem strony w tym celu zostały sfałszowane wpisy w dzienniku budowy przez A. K.. Wnioskodawczyni wskazała, że wydana decyzja rodzi poważną szkodę dla współwłaścicieli kamienicy, którzy o działaniach R. B. i P. K. nie mieli jakiejkolwiek świadomości. Strona chce chronić swoją własność przed nieuprawnionym działaniem innych współwłaścicieli.

Postanowieniem z dnia 21 września 2023 r. Prezydent Miasta Zamość odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Zamość z dnia 28 października 2015 r., w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlany i udzielającej pozwolenia na nadbudowę. W ocenie organu żądanie wznowienia postępowania zostało wniesione po upływie terminu określonego w art. 148 k.p.a. Organ I instancji wyjaśnił, że skarżąca wiedziała od kilku miesięcy o zamierzeniach inwestycyjnych R. B. (dalej również jako "inwestor"), ponieważ brała udział w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją z dnia 28 października 2015 r. Na etapie zawiadomienia o wszczęciu postępowania strona nie wnosiła zastrzeżeń oraz nie złożyła odwołania od wskazanej decyzji. Organ I instancji wskazał także, że z wniosku z dnia 21 kwietnia 2023 r. skierowanym do Wojewody Lubelskiego o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 28 października 2015 r. nr [...] wynika, iż wnioskodawczyni w tym czasie posiadała wiedzę o okolicznościach dających jej zdaniem podstawę do wznowienia postępowania. Natomiast wniosek o wznowienie postępowania został złożony w dniu 25 sierpnia 2023 r., co oznacza, że z uchybieniem miesięcznego terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a.

W wyniku rozpatrzenia zażalenia skarżącej od ww. postanowienia Wojewoda postanowieniem z dnia 26 października 2023 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie

Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wyjaśnił instytucję wznowienia postępowania oraz wskazał, że decyzja Prezydenta Miasta Zamość z dnia 28 października 2015 r., Nr [...], o pozwoleniu na budowę jest decyzją ostateczną i pozostaje nadal w obrocie prawnym. Wojewoda Lubelski decyzją z dnia 10 sierpnia 2023 r., odmówił stwierdzenia nieważności przedmiotowego pozwolenia na budowę, postępowanie odwoławcze prowadzone przed Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego jest w toku. Skarżącej jako współwłaścicielce kamienicy i działki, na której jest ona usytuowana, przysługują uprawnienia do skutecznego wszczęcia postępowania w przypadku zachowania terminu złożenia wniosku.

Wskazano także, że we wniosku o wznowienie postępowania skarżąca powołała się na przepis art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe (pkt 1), decyzja wydana została w wyniku przestępstwa (pkt 2).

Zwrócono uwagę, że w zażaleniu strona poinformowała, iż z decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 10 sierpnia 2023 r., (otrzymała ją w dniu 10 sierpnia 2023 r.) dowiedziała się o podstawie wznowienia, to jest o możliwości popełnienia przestępstwa przez R. B. przez złożenie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i jednocześnie oceniła, że inwestor podpisał oświadczenie niezgodnie z prawdą. Zdaniem organu odwoławczego to nie sam fakt podpisania oświadczenia ma wagę powodu do wznowienia postępowania, tylko formułowane przez skarżącą zarzuty związane z kwestionowaniem uprawnień inwestora. Ocenę tej kwestii skarżąca przedstawiała już wcześniej. Podkreślił, że przesłany do Wojewody Lubelskiego wniosek z dnia 21 kwietnia 2023 r. o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Prezydenta Miasta Zamość z dnia 28 października 2015 r., Nr [...], o pozwoleniu na budowę zawiera zarzut wydania orzeczenia z naruszeniem przepisów prawa przez brak zgody wszystkich współwłaścicieli budynku na inwestycję, a więc brak uprawnień inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Organ odwoławczy wskazał również, że we wniosku o wznowienie postępowania strona zarzuciła, że dziennik budowy dotyczący przedmiotowej inwestycji został sfałszowany. Zdaniem Wojewody strona takie zdanie prezentowała już wcześniej, gdyż organowi znane jest pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 maja 2023 r., znak: [...], z którego wynika, że w czasie kontroli prowadzonej przez organ nadzoru budowlanego w dniu 9 maja 2023 r. skarżąca oświadczyła do protokołu, że wpisy w dzienniku budowy zostały sfałszowane.

Mając na względzie powyższe okoliczności Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania określony w art. 148 § 1 k.p.a. w przedmiotowej sprawie nie został zachowany.

W powołanej na wstępie skardze do tut. Sądu skarżąca postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 148 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że przekroczyła termin jednego miesiąca umożliwiający złożenie wniosku o wznowienie postępowania, podczas gdy strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia tj. o możliwości popełnienia przestępstwa przez R. B. w dniu otrzymania decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 10 sierpnia 2023 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Zamość z dnia 28 października 2015 r. nr [...] dotyczącej pozwolenia na budowę wydanego na [...], w której treści organ wskazał, że pod rygorem odpowiedzialności karnej złożył on oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a zatem dopiero wówczas dowiedziała się, że podpisał on takie oświadczenie niezgodnie z prawdą.

Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi strona podniosła m.in., że o podstawie wznowienia dowiedziała się w momencie otrzymania decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 10 sierpnia 2023 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Zamość z dnia 28 października 2015 r. nr [...] dotyczącej pozwolenia na budowę wydanego na R. B.. W treści tej decyzji organ wskazał, że pod rygorem odpowiedzialności karnej inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a zatem dopiero wówczas skarżąca dowiedziała się, że R. B. podpisał takie oświadczenie. Wcześniej skarżąca nie miała wiedzy o istnieniu takiego oświadczenia. Była przekonana, że R. B. uzyskał pozwolenie na budowę i rozpoczął prace budowlane bez uzyskania zgody skarżącej, ale nie miała wiedzy, że do wydania pozwolenia na budowę doszło na skutek złożenia przez inwestora niezgodnego z prawdą oświadczenia. O istnieniu takiego dokumentu skarżąca dowiedziała się dopiero z treści uzasadnienia otrzymanej decyzji z dnia 10 sierpnia 2023 r.

Skarżąca nie zgodziła się z twierdzeniami organu, że wcześniej wiedziała o podstawie wznowienia. Wskazała, że fakt, iż we wcześniejszych pismach (np. we wniosku z 21 kwietnia 2023 r. o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji o pozwoleniu na budowę) kwestionowała uprawnienie inwestora do uzyskania pozwolenia na budowę z powodu braku zgody wszystkich współwłaścicieli budynku na inwestycję nie oznacza, że już wówczas wiedziała o podstawie wznowienia. Podstawę wznowienia stanowi uzyskanie przez skarżącą wiedzy o tym, że istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe, a decyzja została wydana w wyniku przestępstwa. Skarżąca wyjaśniła, że w kwietniu 2023 r. jeszcze nie wiedziała, że R. B. podpisał niezgodne z prawdą oświadczenie, a zatem popełnił przestępstwo. Wnioskodawczyni wskazywała wówczas jedynie, że nie miał on zgody współwłaścicieli na inwestycję, a nie jest to jednoznaczne z jej świadomością, że inwestor podpisał dokument o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a zatem, że doszło do popełnienia przez niego przestępstwa. O podpisaniu takiego dokumentu przez inwestora wnioskodawczyni dowiedziała się dopiero w momencie otrzymania decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 10 sierpnia 2023 r .

Skarżąca wskazała, że zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste. Powyższe oznacza, że skarżąca mogła zwrócić się o wznowienie postępowania także po stwierdzeniu sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa. Nie można zatem stwierdzić, że składając wniosek o wznowienie przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub przed stwierdzeniem popełnienia przestępstwa uczyniła do zbyt późno, skoro zgodnie z przepisem art 148 § 1 k.p.a. mogła to uczynić jeszcze później.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. - zwanej dalej: "p.p.s.a.".). Zgodnie z treścią powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności zaskarżonego aktu, czyli ocenia jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty jego podjęcia, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest wyłącznie sprawdzenie, czy zaskarżony akt prawny został wydany zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz czy przy jego wydaniu nie zostały naruszone przepisy postępowania w stopniu wymagającym jego uchylenia.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że brak jest podstaw do jego wyeliminowania z obrotu prawnego.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania daje możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli została ona wydana w postępowaniu dotkniętym przynajmniej jedną z wad określonych w art. 145 § 1 k.p.a. lub w sytuacji przewidzianej w art. 145a albo art. 145b k.p.a. Postępowanie o wznowienie postępowania składa się z dwóch etapów. Podanie o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, które powinno się zakończyć załatwieniem sprawy w sposób przewidziany w art. 149 k.p.a., a więc wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania lub o odmowie jego wznowienia. Pierwszy etap ogranicza się do badania przesłanek formalnych wniosku, do których należy stwierdzenie: czy podanie pochodzi od osoby uprawnionej do złożenia wniosku, czy wniosek dotyczy ostatecznego rozstrzygnięcia organu, czy wskazano podstawę wznowienia, a także czy zachowany został termin do złożenia wniosku. Na tym etapie organ nie bada, czy wskazana we wniosku podstawa wznowienia rzeczywiście istnieje. Jeżeli zostały spełnione wszystkie przesłanki formalne, organ wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania, o którym mowa w art. 149 § 1 k.p.a. Natomiast, gdy z wniosku o wznowienie postępowania wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, wniosek składa podmiot w sposób oczywisty niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany organ wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). W myśl art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Wskazany w powołanym przepisie miesięczny termin na wniesienie wniosku jest terminem ustawowym, którego uchybienie nie podlega przywróceniu. Jednocześnie to strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) powzięła wiadomość o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od tego dnia. Obowiązkiem organu jest natomiast jednoznaczne ustalenie kwestii dochowania przez stronę terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a.

Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, zwrot "strona dowiedziała się" należy rozumieć w ten sposób, że strona miała możliwość uzyskania informacji pozwalających zidentyfikować i zweryfikować podnoszoną przez nią wadliwość w zakresie okoliczności istotnej dla wyniku sprawy zakończonej ostateczną decyzję, w stopniu pozwalającym na sformułowanie podstawy wznowienia. Zawarte w tym przepisie sformułowanie "strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania", należy rozumieć zatem jako konkretny moment, w którym strona powzięła informację, która pozwoliła na zidentyfikowanie podstawy wznowienia postępowania. Nie czyni zadość wymogom ustawowym wskazanie przez stronę wyłącznie daty. Wskazana data musi bowiem znaleźć uzasadnienie w okolicznościach faktycznych sprawy. Strona musi w tym wypadku przedstawić dowody na podstawie, których organ wznowieniowy mógłby zweryfikować twierdzenia o dacie dowiedzenia się przez stronę o istnieniu okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia. Redakcja art. 148 § 1 k.p.a. jest jednoznaczna – wniosek o wznowienie składa się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona "dowiedziała się" o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

W rozpoznawanej sprawie w ramach postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji nie doszło do przejścia do drugiego ze wskazanych powyżej etapów. Wznowienie postępowania okazało się bowiem w ocenie tego organu niedopuszczalne z uwagi na uchybienie przez skarżącą terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. Na skutek wniesionego zażalenia Wojewoda utrzymał w mocy odmowę wznowienia postępowania.

W ocenie Sądu stanowisko organów jest prawidłowe.

W przedmiotowej sprawie skarżąca jako podstawę wznowienia wskazała art. 145 § 1 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli: - pkt 1 dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe; pkt 2 - decyzja wydana została w wyniku przestępstwa. Strona podniosła, że o przyczynach wznowienia postępowania, dowiedziała się w dniu otrzymania decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 10 sierpnia 2023 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Zamość z dnia 28 października 2015 r.

Sąd podziela ustalenia i ocenę organów, że w rozpoznawanej sprawie okoliczności stanowiące podstawę wznowienia, na które powołuje się skarżąca znane jej były w okresie wcześniejszym. Z akt sprawy wynika, że argumentację dotyczącą kwestionowania posiadania przez R. B. zgody na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane strona podnosiła we wniosku z dnia 21 kwietnia 2023 r. skierowanym do Wojewody Lubelskiego o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Zamość z 28 października 2015 r. (k. 27 akt adm. organu I instancji). Również we wniosku z dnia 21 kwietnia 2023 r. o stwierdzenie nieważności decyzji w zakresie przeniesienia pozwolenia na budowę Prezydenta Miasta Zamościa z dnia 20 lutego 2023 r. nr [...] strona wskazywała, że nie wydawała zgody pierwotnemu inwestorowi – R. B. na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane (k. 29 akt adm. organu I instancji). Natomiast kwestia dotycząca sfałszowania dziennika budowy była przez stronę wskazywana w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 9 maja 2023 r. (k. 10 akt adm. organu II instancji).

W związku z powyższym nie można przyjąć, że skarżąca o okolicznościach i dowodach mających stanowić podstawę do wznowienie postępowania dowiedziała się w momencie otrzymania decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 10 sierpnia 2023 r.

Sąd podkreśla, że termin na wniesienie podania o wznowienie postępowania administracyjnego liczony jest od dnia uzyskania informacji o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a nie od dnia, w którym strona powzięła informację, że okoliczność ta może stanowić podstawę wznowienia postępowania. Świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznych, jako podstawy wznowienia, nie ma wpływu dla oceny zachowania terminu przewidzianego w art. 148 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 2020 r. sygn. akt I OSK 1135/20 – Lex nr 3082219).

W tym stanie rzeczy, należy stwierdzić, że rozstrzygnięcie organów orzekających o niedopuszczalności wznowienia postępowania, z uwagi na uchybienie terminu do skutecznego złożenia wniosku o jego wznowienia, skutkujące wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, jest prawidłowe. Mając na względzie powyższej poczynione rozważania za niezasadne należy uznać zarzuty skargi. Wobec przekroczenia przez skarżącą terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, obowiązkiem Wojewody było wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Należy bowiem podkreślić, że wszczęcie w tej sytuacji postępowania wznowieniowego prowadziłoby do naruszenia zasady trwałości decyzji administracyjnych.

Na marginesie Sąd wskazuje, że zaistnienie przesłanki wznowieniowej opisanej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. ("w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe") wiąże się zasadniczo z uprzednim prawomocnym stwierdzeniem przez sąd lub inny organ faktu sfałszowania tego dowodu. Wyjątkowo wznowienie postępowania jest możliwe w przypadku stwierdzenia sfałszowania dowodu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Powyższe rozważania aktualne są wobec drugiej z powołanych w sprawie przesłanek wznowieniowych, mianowicie wydania decyzji w wyniku przestępstwa (art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a.). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał, że konstrukcja prawna przesłanek wznowienia z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. jest w znacznej części identyczna. Przestępstwo co do zasady powinno być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu i w tym zakresie jest to wymóg analogiczny jak w przypadku stwierdzenia fałszu dowodu (dokumentu). Tak więc nawet strona postępowania administracyjnego, która domagałaby się wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z powołaniem się na zaistnienie powyższych przesłanek, musi przedłożyć organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego tę okoliczność (por. wyroki NSA z 29 stycznia 2021 r., sygn. II OSK 2721/20, z 16 lutego 2023 r. sygn. II OSK 2858/21). Jednocześnie wyrażane jest stanowisko, że organ rozpatrując wniosek o wznowienie postępowania nie może prowadzić postępowania dowodowego w celu ustalenia wystąpienia przesłanek określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. (por. wyroki NSA z 7 grudnia 2021 r. sygn. II GSK 1930/21, z 24 listopada 2022 r. II OSK 4024/19). Nie może on bowiem wstępować w kompetencje nieprzewidziane dla niego, ryzykując dodatkowo dokonanie odmiennej oceny od oceny przeprowadzonej przez powołane do tego sądy i organy (por. wyrok NSA z 16 lutego 2022 r. I OSK 664/19).

Jak wynika z akt sprawy strona jedynie złożyła zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa poświadczenia nieprawdy przez inwestora i osobę, na którą nastąpiło przeniesienia pozwolenia na budowę, którzy oświadczyli, że posiadają prawo do dysponowania mizeruchnością na cele budowlane (art. 233 § 1 k.k.).

W pełni podzielając przedstawione wyżej stanowiska stwierdzić należy, że w rozpatrywanej sprawie nie przedstawiono orzeczeń właściwego organu lub sądu, stwierdzających, że ostateczna decyzja Prezydenta Miasta Zamościa z dnia 28 października 2015 r. została wydana na podstawie sfałszowanych dowodów, bądź w wyniku przestępstwa.

W rozpatrywanej sprawie nie zachodziły też okoliczności z art. 145 § 2 lub § 3 k.p.a. Zgodnie z art. 145 § 2 k.p.a. istnieje możliwość wznowienia postępowania, jeszcze przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu, jeżeli jest ono oczywiste, a wznowienie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Do zastosowania tego przepisu konieczne jest łączne wystąpienie obu przesłanek tj. oczywistość fałszu oraz niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego. Fałszerstwo dowodu musi być bezsporne, pewne, nie może budzić jakichkolwiek wątpliwości (por. wyrok NSA z 26 listopada 2018 r., II OSK 348/18). W przypadku przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., o ile ich wystąpienie nie jest ewidentne, a wznowienia postępowania nie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego i nie powoduje zagrożenia, podstawą wznowienia z urzędu będzie dopiero powzięcie wiadomości organu o rozstrzygnięciu sądu stwierdzającym okoliczność sfałszowania dowodu albo wydania decyzji w warunkach tzw. przestępstwa urzędniczego.

Z tych względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd oddalił skargę, na podstawie art. 151 p.p.s.a.