Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1562/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-07-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 50 ust. 20, art. 50 ust. 17
journal: Dz.U. 2020 poz 1398
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
article: art. 15zzr ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 15 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2020 poz 1842
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.
article: art. 46 pkt 20 i art. 68 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 875
law: Ustawa z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS- CoV-2
article: art 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit c) w zw. z art. 133 § 1, art. 145 § 3 , art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) sędzia del. WSA Izabella Janson Protokolant Paweł Cholewski po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 lutego 2022 r. sygn. akt I SA/Kr 1018/21 w sprawie ze skargi Z. C. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 18 czerwca 2021 r. nr 235/06/2021/KL w przedmiocie ustalenia obowiązku poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (dalej zwany "WSA" lub "Sądem pierwszej instancji") wyrokiem z 18 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 1018/21, po rozpoznaniu skargi Z. C. (dalej zwanej "skarżącą"), na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259; dalej zwanej "p.p.s.a."), uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej zwanego "Prezesem NFZ") z 18 czerwca 2021 r. w przedmiocie ustalenia obowiązku poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

Na podstawie danych zawartych w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych stwierdzono, że skarżąca w dniach: 16, 19 maja 2016 r. oraz w okresie od 30 maja 2016 r. do 1 lipca 2016 r. nie posiadała prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Pomimo braku tego prawa, świadczenia te zostały jej udzielone, a NFZ poniósł koszty ich udzielenia.

Pismem z 10 marca 2021 r. Prezes NFZ zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu oraz o możliwości złożenia wyjaśnień oraz dodatkowych dokumentów w sprawie, mogących mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie, w szczególności dokumentów potwierdzających posiadanie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych w wyżej wskazanym okresie, w którym stwierdzono brak tegoż prawa. W piśmie pouczono też o możliwości dokonania wstecznego zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego – w terminie 30 dni od dnia udzielenia świadczenia, albo 30 dni od dnia poinformowania przez NFZ o wszczęciu postępowania, jeżeli przyczyną braku prawa do świadczeń opieki zdrowotnej było niezgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego mimo podlegania takiemu zgłoszeniu.

Pismem z 16 kwietnia 2021 r., Prezes NFZ – w związku z prośbą skarżącej z 30 marca 2021 r. – wystąpił do Burmistrza M. z prośbą o rozważenie możliwości wydania na rzecz skarżącej decyzji w trybie art. 54 ust. 5 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych na okres zawierający czas udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej. W odpowiedzi na powyższe pismo, Burmistrz M. poinformował, że Gmina C. nie będzie wszczynać ww. postępowania w sprawie skarżącej.

Na podstawie zebranego materiału dowodowego oraz dokonanych ustaleń, Prezes NFZ, działając na podstawie art. 50 ust. 18 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn. Dz. U. 2020 r., poz. 1398 z późn. zm., dalej zwanej "u.ś.o.z." lub "ustawa o świadczeniach"), 28 czerwca 2021 r. wydał decyzję, w której ustalił obowiązek poniesienia przez skarżącą kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych w dniach: 16 i 19 maja 2016 r. oraz w okresie od 30 maja 2016 r. do 1 lipca 2016 r., pomimo braku prawa do świadczeń opieki zdrowotnej, w wysokości 19 753,40 zł.

W skardze na powyższą decyzję skarżąca zarzuciła przedawnienie roszczenia organu, oraz naruszenie przepisów nakazujących umożliwienie stronie zapoznanie się z materiałem dowodowym i czynny udział w sprawie. W uzasadnieniu podkreśliła, iż nie została poinformowana w trakcie leczenia o wygaśnięciu jej ubezpieczenia zdrowotnego, nadto nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji tego, iż nie poinformowano jej w odpowiednim czasie o obowiązku uiszczenia opłaty, kiedy leczenie miało miejsce tzn. w 2016 r. Akcentowała, że pracując za granicą nie została poinformowana, że jej ubezpieczenie wygasło, a lecząc się była pewna, że ubezpieczenie jest ważne.

WSA w Krakowie skargę uwzględnił.

W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że w stosunku do świadczeń zdrowotnych udzielonych skarżącej w dniach: 16 maja 2016 r., 19 maja.2016 r. oraz od 30 maja 2016 r. do 17 czerwca 2016 r. w dniu wydania zaskarżonej decyzji brak było możliwości jej wydania ze względu na upływ okresu pięciu lat od ich udzielenia.

WSA zaznaczył także, że w niniejszej sprawie nie ziściły się przesłanki zawieszenia biegu terminu ustawowego do wydania decyzji, o którym mowa w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach. W ocenie WSA bowiem, przepis art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 z późn. zm.) nie znajdował zastosowania. Przepis ten, zdaniem WSA, dotyczy przedawnienia ustalonych zobowiązań, a w przedmiotowej sprawie należność taka w ogóle nie powstała ponieważ powstaje ona dopiero na podstawie decyzji Prezesa NFZ. Sąd pierwszej instancji podkreślił także, że w niniejszej sprawie przedawnienie nastąpiło wcześniej, przed wejściem w życie wyżej opisanych regulacji prawnych.

Ponadto, w ocenie WSA, Prezes NFZ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności mających znaczenie dla treści rozstrzygnięcia. Nie rozważył ewentualnej możliwości odstąpienia od stosowani art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach ze względu na fakt, że osoba składająca oświadczenie działała w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, iż posiada prawo do świadczeń opieki zdrowotnej.

Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, zdaniem Sądu również charakter udzielonych skarżącej świadczeń, a w szczególności nie wynika, czy miały one charakter świadczeń gwarantowanych z podstawowej opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach, czy też były to inne świadczenia, niepodlegające zwolnieniu z opłaty. Są to niewątpliwie okoliczności istotne dla sprawy, ponieważ obowiązek uiszczenia na rzecz NFZ kosztów świadczeń udzielonych osobie nieuprawnionej nie dotyczy kosztów świadczeń udzielonych w ramach podstawowej opieki zdrowotnej.

Prezes NFZ zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości i wniósł o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a., albo uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., organ zarzucił:

I. naruszenie prawa materialnego, tj.:

1) art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że 5-letni termin na wydanie decyzji administracyjnej nie jest materialnym terminem przedawnienia prawa administracyjnego; w tym nie jest terminem, o którym mowa w art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.; dalej zwaną też "ustawą z 2 marca 2020 r.") i w konsekwencji przyjęcie, że doszło do przekroczenia tegoż terminu odnośnie świadczeń udzielonych w dniach 16 maja 2016 r., 19 maja 2016 r. oraz od 30 maja 2016 r. do 17czerwca 2016 r.;

2) art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. w zw. z art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie m.in że ww. art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. dotyczy wyłącznie przypadków przedawnienia należności już ustalonych na mocy decyzji lub powstałych z mocy prawa oraz niezastosowanie go do terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach i w konsekwencji przyjęcie, że doszło do przekroczenia tegoż terminu odnośnie świadczeń udzielonych w dniach 16 maja 2016 r., 19 maja 2016 r. oraz od 30 maja 2016 r. do 17 czerwca 2016 r.;

3) art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. oraz art. 46 pkt 20 i art. 68 ust. 2 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. poz. 875) w zw. z art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, poprzez ich błędną wykładnię, w szczególności poprzez przyjęcie, że brak wyraźnego uregulowania skutków zawieszenia terminów prawa materialnego "powoduje, że Sąd nie może domniemywać skutku w postaci automatycznego przedłużenia terminu materialnego na wydanie decyzji przez organ" i w konsekwencji przyjęcie, że doszło do przekroczenia terminu wskazanego w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach odnośnie świadczeń udzielonych w dniach: 16 maja 2016 r., 19 maja 2016 r. oraz od 30 maja 2016 r. do 17 czerwca 2016 r.;

4) art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że podnoszona przez skarżącą okoliczność, że "pracując za granicą nie została poinformowana, że jej ubezpieczenie wygasło, a lecząc się było pewna, że ubezpieczenie jest ważne" mogła powodować u niej działanie w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiada prawo do świadczeń opieki zdrowotnej, o którym mowa w art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, podczas gdy ww. okoliczność ze swej natury nie mogła powodować u skarżącej działania w takim przekonaniu, ponieważ ww. przepis nie dotyczy przypadków nieznajomości prawa, a "usprawiedliwione błędne przekonanie o posiadaniu prawa do świadczeń" należy rozumieć jako usprawiedliwioną nieznajomość faktów mogących uzasadniać błędne przekonanie, co do posiadania prawa do świadczeń opieki zdrowotnej;

II. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a w zw. z art 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r kodeksu postępowania administracyjnego. (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 735; dalej zwanej "k.p.a.") poprzez ich błędną wykładnię lub zastosowanie i przyjęcie potrzeby wyjaśnienia i rozważenia, czy podnoszona "w toku postępowania" przez skarżącą okoliczność, że "pracując za granicą nie została poinformowana, że jej ubezpieczenie wygasło, a lecząc się była pewna, że ubezpieczenie jest ważne" mogła powodować u skarżącej działanie w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiada prawo do świadczeń opieki zdrowotnej, o którym mowa w art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, podczas gdy ww. okoliczność ze swej natury nie mogła powodować u skarżącej działania w takim przekonaniu, bo ww. przepis nie obejmuje sytuacji nieznajomości prawa, a więc brak było potrzeby dalszego wyjaśniania i rozważania tych kwestii. Ponadto – wbrew ww. ustaleniom sądu – w toku postępowania skarżąca nie podnosiła ww. okoliczności, a więc powyższe ustalenie poczynione zostało na własnych ustaleniach sądu, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy. Powyższe miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy ponieważ stanowiło podstawę do uchylenia decyzji, chociaż skarga powinna zostać oddalona;

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez ich błędną wykładnię lub zastosowanie poprzez poczynienie ustaleń z pominięciem części akt sprawy, co wynika z uzasadnienia wyroku: "(...) ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika charakter udzielonych skarżącej świadczeń, a w szczególności nie wynika, czy miały one charakter świadczeń gwarantowanych z podstawowej opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 1) ustawy, czy też były to inne świadczenia, niepodlegojące zwolnieniu z opłaty. (...) Ani z akt sprawy, ani z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, aby okoliczność ta była w ogóle przedmiotem analizy organu". Tymczasem – wbrew ww. twierdzeniom – w aktach sprawy znajduje się tabela (karty nr 18 – 23 akt administracyjnych), z której jasno wynika, że skarżącej zostały udzielone świadczenia nie w poradni podstawowej opieki zdrowotnej, ale w innych oddziałach i poradniach (świadczenia w oddziale ginekologii, onkologii i chemioterapii oraz oddziale radioterapii, tj. z zakresu leczenia szpitalnego, o którym mowa w art. 15 ust. 2 pkt 3 ustawy o świadczeniach oraz świadczenia w poradni radioterapii tj. z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, o którym mowa w art. 15 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach oraz recepty, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 14 ustawy o świadczeniach); powyższe miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy ponieważ stanowiło podstawę do uchylenia decyzji, chociaż organ prawidłowo ustalił wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym ustalił, że sporne świadczenia opieki zdrowotnej nie należą do zakresu podstawowej opieki zdrowotnej, o którym mowa w art. 15 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach, co znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy;

3) z najdalej posuniętej ostrożności – na wypadek uznania przez Wysoki Sąd, że ww. przepisy mają charakter przepisów postępowania – art. 145 §1 lit a) u. p.p.s.a. oraz art. 145 § 3 u. p.p.s.a. w zw. z art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. oraz art. 46 pkt 20 i art. 68 ust. 2 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. poz. 875) poprzez ich błędną wykładnię lub zastosowanie, w szczególności poprzez przyjęcie, że brak wyraźnego uregulowania skutków zawieszenia terminów prawa materialnego "powoduje, że Sąd nie może domniemywać skutku w postaci automatycznego przedłużenia terminu materialnego na wydanie decyzji przez organ" w konsekwencji niezastosowanie ww. przepisów do terminu wskazanego w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach oraz przyjęcie, że doszło do przekroczenia terminu wskazanego w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, co miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy w części dot. kosztów świadczeń udzielonych w dniach: 16 maja 2016 r., 19 maja 2016 r., oraz od 30 maja 2016 r. do 17 czerwca 2016 r.; uzasadnienie tego zarzutu zawarte jest łącznie z uzasadnieniem zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego w poniższej części pisma (pkt 1,1);

4) art. 145 §1 lit a) i lit c) u. p.p.s.a. w zw. z art. 151 u p.p.s.a. poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, chociaż skarga powinna być oddalona, co miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy.

Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie organ przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., których istnienia w rozpoznawanej sprawie nie stwierdzono.

Zgodnie z treścią art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego, które może polegać na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu albo na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Prezesa NFZ w przedmiocie ustalenia obowiązku poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej stwierdził, że decyzja ta nie jest zgodna z prawem, co uzasadniało jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Zdaniem Sądu pierwszej instancji – jak wynika to z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – o braku zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należało wnioskować przede wszystkim na tej podstawie, że została ona podjęta po upływie 5 lat licząc od dnia, w którym zakończono udzielanie części świadczeń opieki zdrowotnej, a więc innymi słowy, z naruszeniem terminu, o którym jest mowa w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, którego bieg nie uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych.

Zarzuty skargi kasacyjnej, oparte na obu podstawach z art. 174 p.p.s.a., które zgodnie z zasadą dyspozycyjności wyznaczają granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku po pierwsze zmierzają do zakwestionowania ww. stanowiska Sądu pierwszej instancji (zarzuty z pkt I, 1, 2 i 3 oraz pkt II, 3 petitum skargi kasacyjnej).

Ich wspólnym mianownikiem jest zarzut naruszenia przepisów art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach oraz art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawą z 2 marca 2020 r. przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji – jak wynika to z uzasadnienia skargi kasacyjnej – przez ich niewłaściwe zastosowanie, co tym samym – wobec ich komplementarnego charakteru – uzasadnia, aby rozpoznać je łącznie.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej, w punkcie wyjścia przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach nie wydaje się decyzji, o której mowa w ust. 18 – to jest decyzji administracyjnej ustalającej obowiązek poniesienia kosztów udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej i ich wysokość oraz termin płatności – jeżeli od dnia, w którym zakończono udzielanie świadczenia opieki zdrowotnej, o którym mowa w ust. 15, upłynęło 5 lat. Z kolei, z art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. wynikało, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów przedawnienia, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, podejście Sądu pierwszej instancji do rozumienia – a co za tym idzie zastosowania w stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy – przywołanych przepisów prawa, a w tym kontekście podejście tego Sądu do ich wzajemnej relacji, nie jest prawidłowe, co w pełni zasadnie podważa skarżący kasacyjnie organ.

Jeżeli bowiem, z art. 15zzr ust. 1 pkt 3 przywołanej ustawy z dnia 2 marca 2020 r. wynikało, że we wskazanym w nim okresie, nie rozpoczyna się lub ulega zawieszeniu bieg terminów przedawnienia przewidzianych przepisami prawa administracyjnego, to z punku widzenia istoty spornej w sprawie kwestii, a co za tym idzie prawidłowej rekonstrukcji normatywnej treści przywołanego przepisu prawa w relacji do art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, zasadnicze znaczenie miało zagadnienie odnoszące się do oceny charakteru terminu, w którym zgodnie z tym ostatnim przepisem prawa może być wydana decyzja administracyjna ustalająca obowiązek poniesienia kosztów udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej, który to termin został określony na 5 lat licząc od dnia, w którym zakończono udzielanie świadczenia opieki zdrowotnej, i wraz z którego upływem następuje ten skutek, że "[...] nie wydaje się decyzji, o której mowa w ust. 18 [...]".

Przechodząc do istoty rzeczy wymaga przede wszystkim podkreślenia, że w odniesieniu do zagadnienia upływu czasu, jako zdarzenia prawnego z zakresu prawa administracyjnego, przyjmuje się, że obejmuje ono dwojakiego rodzaju przypadki, a mianowicie: 1) gdy norma prawa uzależnia zaistnienie skutków prawnych od pewnych zaszłości, które będą miały znaczenie prawne, jeśli nastąpią w ściśle określonym czasie (punkcie czasowym lub okresie czasu), co uzasadnia wniosek, że upływ czasu stanowi jeden z warunków, od łącznego zaistnienia których uzależnione jest wystąpienie określonych skutków prawnych; 2) gdy z normy prawnej wynika, że w oznaczonym czasie powinny nastąpić określone skutki prawne, co odnosi się do sytuacji, gdy na gruncie tej normy określono termin, przed upływem albo po upływie którego dokonuje się (należy dokonać) określonej czynności, co uzasadnia wniosek, że w tego rodzaju sytuacji upływ czasu jest samodzielnym zdarzeniem prawnym (zob. A. Wasilewski, Upływ czasu jako zdarzenie prawne w prawie administracyjnym, Państwo i Prawo, 1966, z. 1, s. 57 i n.).

Termin, rozumiany jako zastrzeżenie dodatkowe czynności, przez które jej skutek zostaje ograniczony w czasie i w odniesieniu do którego brak jest elementu niepewności, może stanowić i często stanowi, istotny element konstrukcji instytucji prawa administracyjnego, tak materialnego, jak i procesowego, co znajduje swoje potwierdzenie w treści przywołanych przepisów prawa, w tym zwłaszcza w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach oraz – o czym jeszcze mowa dalej – w art. 68 ust. 2 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2.

Wielość i różnorodność instytucji prawnych, których konstrukcja, z woli prawodawcy, tego rodzaju element zawiera powoduje, że samo pojęcie terminu posiada przez to wielowymiarowy charakter.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w zakresie odnoszącym się do swoistej metodyki identyfikowania i definiowania terminu, jako terminu prawa materialnego albo terminu prawa procesowego, zwraca się uwagę na to, że rekonstrukcja normatywnej treści przepisu, na gruncie którego termin został ustanowiony (zastrzeżony), nie może być dokonywana w oderwaniu od analizy pozostałej części aktu normatywnego, w którym dany przepis funkcjonuje. Nie może więc pomijać kontekstu normatywnego tego aktu, w tym przedmiotu jego regulacji, celu jego ustanowienia, ani jego konstrukcji (systematyki, tak ogólnej, jak i szczegółowej).

O charakterze terminu, a mianowicie, czy stanowi on termin prawa materialnego, czy też prawa procesowego, przesądza więc cel, jakiemu dany termin służy.

Terminy wyznaczone do dokonania czynności procesowych są terminami prawa procesowego, gdy jest nim natomiast kształtowanie praw i obowiązków podmiotów w ramach stosunku prawnego wyznaczonego przepisami prawa materialnego, terminy, po których upływie następuje wygaśnięcie praw lub obowiązków materialnoprawnych albo niemożność uzyskania takich praw lub – co trzeba podkreślić – niemożność nałożenia obowiązków, mają charakter terminów prawa materialnego (zob. wyrok składu 7 sędziów NSA z 14 marca 2011 r., sygn. akt I FPS 5/10; treść tego, jak i dalej powoływanych orzeczeń jest dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Operując więc – jako podstawowym – kryterium skutku prawnego uchybienia terminu, na podstawie którego przeprowadzany jest zasadniczy podział na terminy materialne i terminy procesowe, konsekwentnie przyjmuje się, że terminem materialnym jest okres, w którym może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków podmiotu w formie autorytatywnej konkretyzacji norm prawa materialnego lub bezpośrednio z mocy prawa, co zmierza do ostatecznego ukształtowania w określonym czasie konkretnej sytuacji prawnej i zapewnienia w ten sposób stabilności stosunków prawnych.

W tym też kontekście, w zakresie odnoszącym się do ustalenia wszystkich konsekwencji wynikających z faktu ustanowienia terminu materialnoprawnego, nie bez powodu podkreśla się, że w prawie administracyjnym chodzi nie tylko o wygaśnięcie prawa podmiotowego lub niemożność jego realizacji przez jednostkę na skutek upływu terminu, lecz również – w związku z tym, że normy prawa administracyjnego nadają organom administracji publicznej prawo dokonywania czynności prawnych w ramach przyznanych im kompetencji – o brak możliwości realizacji kompetencji przez organ administracji w sytuacji upływu materialnoprawnego terminu do jej wykonania, co oznacza, że konkretyzacja normy prawnej nie jest dopuszczalna w przypadku upływu określonego dla niej i wyraźnie powiązanego z nią materialnego terminu ustanowionego w przepisie kompetencyjnym, którego adresatem jest organ administracji publicznej (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Glosa do wyroku NSA z 26 stycznia 1993 r., sygn. akt II SA 930/92, "Radca Prawny" 1993, nr 3).

Przepisem takim, jest niewątpliwie przywołany powyżej art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach.

Określając treść kompetencji organu administracji do wydania decyzji, o której w nim mowa, przepis ten określa jednocześnie materialny termin, w którym kompetencja ta może być wykonania, i wraz z upływem którego wygasa. Nie wydaje się bowiem decyzji administracyjnej ustalającej obowiązek poniesienia kosztów udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej i ich wysokość oraz termin płatności, jeżeli od dnia, w którym zakończono udzielanie świadczenia opieki zdrowotnej, o którym mowa w ust. 15, upłynęło 5 lat, co innymi słowy oznacza, że wobec tak określonych skutków upływu wskazanego terminu, ma on charakter przedawniający. Wraz z jego upływem przedawnia się bowiem prawo do wydania decyzji administracyjnej ustalającej obowiązek poniesienia kosztów udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej i ich wysokość oraz termin płatności. Zasadność właśnie tego rodzaju wniosku potwierdza – w korespondencji do dotychczas przedstawionych – argument natury systemowej zewnętrznej, a mianowicie, jak równie trafnie podnosi skarżący kasacyjnie organ (s. 6 – 7 skargi kasacyjnej), argument z tożsamego w swej istocie – gdy chodzi o treść oraz funkcje – przepisu art. 69 § 1 i § 2 ustawy – Ordynacja podatkowa, który co nie mniej istotne, został usytuowany w Rozdziale 8 "Przedawnienie", Działu III tej ustawy "Zobowiązania podatkowe".

Wbrew zaś stanowisku wyrażonemu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, wniosku przeciwnego w żadnym stopniu, ani też zakresie nie potwierdza argument z treści art. 50 ust. 21 ustawy o świadczeniach.

Eksponując znaczenie tej okoliczności, że na jego gruncie ustawodawca operuje pojęciem "przedawnienia", którym nie posłużył się w ust. 20 art. 50 – co miałoby mieć swoje dalej idące konsekwencje – Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił jednak w dostatecznym stopniu tego, że proces rekonstrukcji treści, istoty, funkcji oraz celu ustanowienia konkretnej instytucji prawa administracyjnego, nie może nie uwzględniać całokształtu uwarunkowań towarzyszących tworzeniu i obowiązywaniu prawa administracyjnego, o czym była też mowa powyżej w zakresie odnoszącym się do instytucji terminu. Wobec tego, że prawo administracyjne charakteryzuje się sobie właściwym przedmiotem regulacji, o stosunkowo wysokim stopniu zróżnicowania jej materii, często o mieszanym charakterze – nie ma przy tym własnej, rozbudowanej części ogólnej w zakresie dotyczącym podstawowych instytucji prawnych oraz ich konstrukcji (kompleksowa regulacja odnosi się bowiem wyłącznie do skodyfikowania procedur administracyjnej) – omawiany proces powinien być więc zasadniczo przeprowadzany na gruncie regulacji "macierzystej", z tylko ewentualnym – o ile jest to konieczne i uzasadnione potrzebą przeprowadzenia analizy porównawczej – posiłkowym i ograniczonym do niezbędnego zakresu wykorzystaniem regulacji prawa cywilnego, którego instytucje (jako odrębne) nie mogą być co do zasady – oraz bez wyraźnego rozstrzygnięcia ustawodawcy – transponowane na grunt prawa administracyjnego.

Z przedstawionego powodu, eksponowanie znaczenia argumentu treści art. 50 ust. 21 przywołanej ustawy nie może być uznane za przydatne.

Zwłaszcza, gdy w analizowanym zakresie odwołać się do znaczenia konsekwencji wynikających z konwencji językowej, którą na gruncie art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawą z 2 marca 2020 r. operuje ustawodawca, czego Sąd pierwszej instancji również nie uwzględnił w dostatecznym stopniu. W korespondencji do dotychczas przedstawionych argumentów należałoby bowiem przyjąć, że ustawodawca nie bez powodu – a to właśnie wobec właściwego prawu administracyjnemu przedmiotu regulacji oraz jego autonomiczności – stanowi o "przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminach przedawnienia", których bieg, w okresie wskazanym w wymienionym przepisie prawa, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres.

W związku z tym więc, że – o czym była mowa powyżej – ustanowienie terminu materialnoprawnego prawo administracyjne wiąże również z realizacją kompetencji przez organ administracji w sytuacji upływu materialnoprawnego terminu do jej wykonania, za uzasadniony trzeba uznać wniosek – podzielając w tej mierze pogląd prawny wyrażony w wyroku NSA z 22 lipca 2022 r., sygn. akt II GSK 662/22 oraz nie podzielając z przedstawionych powodów odmiennego stanowiska prezentowanego w orzeczeniu z 5 kwietnia 2022 r., w sprawie sygn. akt II GSK 200/22 – że przepis art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. stanowiąc, że "bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów przedawnienia, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu" odnosi się również do terminu, o którym mowa art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach, a mianowicie terminu wydania decyzji administracyjnej ustalającej obowiązek poniesienia kosztów udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej i ich wysokość oraz termin płatności.

Z przedstawionego punktu widzenia – co należy podnieść w opozycji do stanowiska Sądu pierwszej instancji – nie ma zasadniczego znaczenia regulacja zawarta w art. 15zss ustawą z 2 marca 2020 r. Nie dość bowiem, że – jak trafnie podnosi w tej mierze skarżący kasacyjnie organ (s. 10 skargi kasacyjnej) – zawieszenie biegu terminu prawa materialnego (art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r.) jest w oczywisty wręcz sposób niezależne od zawieszenia biegu terminów procesowych w toku konkretnego postępowania administracyjnego (art. 15zzs ustawy z 2 marca 2020 r.), to za nie mniej uzasadniony z punktu widzenia argumentów natury funkcjonalnej i celowościowej należałoby uznać i ten wniosek, że z całą pewnością – jak trafnie podnosi skarga kasacyjna (s. 8 – 9) – celem regulacji zawartej w art. 15zzr i art. 15zss przywołanej ustawy z 2 marca 2020 r. było stworzenie warunków bezpiecznego udziału strony w postępowaniu administracyjnym oraz obrony jej praw i interesów (art. 15zzs ust. 1 pkt 6 i ust. 9), ale jednak w powiązaniu z zawieszeniem biegu materialnych terminów przedawnienia prawa administracyjnego, co wynikało z oczywistej wręcz potrzeby równoległego zabezpieczenia interesów, których ochrona została powierzona właściwemu w danych sprawach organowi administracji publicznej (art. 15zzr ust. 1 pkt 3). Celem "zamrożenia" działalności organu nie było więc, ani "uprzywilejowane" traktowanie przypadkowej grupy osób (poprzez de facto jej zwolnienie z obowiązku zwrotu kosztów świadczeń zdrowotnych), ani też tym samym, nieuzasadnione merytorycznie uszczuplanie finansów publicznych. Celem postępowań prowadzonych na podstawie art. 50 ust. 18 – 20 ustawy o świadczeniach jest bowiem odzyskanie kosztów leczenia poniesionych przez Fundusz na rzecz osób nieuprawnionych.

W korespondencji do wszystkich przedstawionych argumentów należy więc podważyć – a to wobec braku racjonalności i daleko idącej dysfunkcjonalności – prawidłowość stanowiska Sądu pierwszej instancji, z którego wynika, że art. 15zzr ust. 1 pkt 3 ustawy z 2 marca 2020 r. mając zastosowanie do terminu przedawnienia dochodzenia należności ustalonej na podstawie decyzji, o której mowa w art. 50 ust. 18 ustawy o świadczeniach (art. 50 ust. 21), nie ma jednocześnie zastosowania do terminu przedawnienia (prawa do) wydania wymienionej decyzji ustalającej (art. 50 ust. 20), i to w sytuacji, gdy we wskazanym w art. 15zrr ust. 1 i art. 15zss ust. 1 okresie, ustawodawca dopuścił wyłącznie możliwość podejmowania decyzji, o których mowa w art. 15zss ust. 9 tej ustawy, a mianowicie decyzji w całości uwzględniających żądanie strony, uniemożliwiając tym samym wydawanie decyzji, które charakteru takiego nie mają, a więc również decyzji administracyjnej ustalającej obowiązek poniesienia kosztów udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej i ich wysokość oraz termin płatności.

W konsekwencji, wobec treści art. 68 ust. 2 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 – który stanowi, że terminy, o których mowa w art. 15zzr ust. 1 ustawy zmienianej w art. 46, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art. 15 zzr ust. 1 tej ustawy, biegną dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, i co oznacza, że wobec daty wejścia w życie wskazanej ustawy nowelizującej, kontynuacja biegu zawieszonych terminów nastąpiła 24 maja 2020 r. – za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że w rozpatrywanej sprawie zaskarżona decyzja mogła być wydana 18 czerwca 2021 r. Wobec bowiem, zakończenia udzielenia części świadczeń opieki zdrowotnej 17 czerwca 2016 r. i rozpoczęcia z tym dniem biegu terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 20 ustawy o świadczeniach , a następnie jego zawieszenia w okresie od 14 marca do 23 maja 2020 r. – termin do wydania tej decyzji nie upłynął.

Mimo jednak trafności omawianej grupy zarzutów, odnoszących się do stanowiska Sądu pierwszej instancji w zakresie przedawnienia (prawa do) wydania ww. decyzji ustalającej (art. 50 ust.18 ustawy o świadczeniach) należy podkreślić, że zarzuty te nie obejmują całości problematyki objętej kontrolowanym wyrokiem.

Druga grupa zarzutów dotyczy tej części stanowiska WSA – będącego również podstawą wyrokowania – w której Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa także z tego powodu, że Prezes NFZ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności mających znaczenie dla treści rozstrzygnięcia. Organ nie rozważył bowiem ewentualnej możliwości odstąpienia od stosowania art. 50 ust. 16 ustawy o świadczeniach ze względu na fakt, że osoba składająca oświadczenie działała w błędnym przeświadczeniu, iż posiada prawo do świadczeń opieki zdrowotnej. WSA podkreślił ponadto, że ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika charakter udzielonych skarżącej świadczeń, w szczególności czy miały one charakter gwarantowany – z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 1 ustawy.

Odnosząc się najpierw do zarzutów dotyczących pierwszego z ww. zagadnień (zarzuty z pkt I, 4 i II 1,4 petitum skargi kasacyjnej) i uznając, że zarzuty te – naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania – są komplementarne względem siebie mogą więc zostać rozpoznawane łącznie, należało stwierdzić, że nie są one zasadne.

Zgodnie z przepisem art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, obowiązku, o którym mowa w ust. 16, tj. uiszczenia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych pomimo braku prawa do świadczeń nie stosuje się do osoby, która w chwili złożenia pisemnego oświadczenia o przysługującym jej prawie do świadczeń opieki zdrowotnej działała w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiada prawo do świadczeń. Zauważono w doktrynie, że w odniesieniu do wyjątku uregulowanego w art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach skorzystanie z niego wiąże się z koniecznością ustalenia istnienia po stronie osoby nieuprawnionej "usprawiedliwionego błędnego przekonania", jednakże ustawodawca nie zdefiniował pojęcia ""działania w usprawiedliwionym przekonaniu posiadania prawa do świadczeń" (Daniel Eryk Lach, Powszechne prawo do świadczeń podstawowej opieki zdrowotnej, PiZS 2017, z. 2, s. 7 – 13). Podkreślić należy, że na ulgowe traktowanie powinny zasługiwać te sytuacje, w których brak prawa do świadczeń wynika z działania (zaniechania) innych podmiotów niż osoba składająca przedmiotowe oświadczenie, czyli np. z przyczyn zawinionych przez płatnika składki na ubezpieczenie zdrowotne (Daniel Eryk Lach, Powszechne prawo do świadczeń podstawowej opieki zdrowotnej, PiZS 2017, z. 2, s. 7 – 13), to jednak w ocenie NSA nie są to jedyne przypadki, do których ma zastosowanie omawiany wyjątek.

Skoro bowiem ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "działania w usprawiedliwionym przekonaniu posiadania prawa do świadczeń", to zasadne jest przyjęcie, że każdy taki przypadek "należy analizować i oceniać indywidualnie" (Daniel Eryk Lach, Powszechne prawo do świadczeń podstawowej opieki zdrowotnej, PiZS 2017, z. 2, s. 7 – 13).

W ocenie NSA w realiach niniejszej sprawy prawidłowa jest konstatacja WSA, iż z akt sprawy wyłaniają się okoliczności, które powinny być należycie rozpatrzone przy badaniu przez organ przesłanki działania przez skarżącą w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że posiadała prawo do świadczeń opieki zdrowotnej. W toku postępowania skarżąca podnosiła, że lecząc się była przekonana, że ubezpieczenie jest ważne, a pracując za granicą nie była poinformowana, że ubezpieczenie już nie działa. Przy czym nie jest tak, jak wskazuje organ w skardze kasacyjnej, że błędne przekonanie, na które powoływała się skarżąca, ograniczało się tylko do tego, że "nie została poinformowana, że jej ubezpieczenie wygasło", co czyniło zdaniem organu, zbędne dalsze rozważanie tych kwestii. Należy zauważyć, że skarżąca wskazywała, iż pracowała w Holandii na kontrakcie od września 2014 r., który był ważny do 30 sierpnia 2016r., zachorowała na chorobę nowotworową w kwietniu 2016 r. – i wtedy rozpoczęła leczenie będąc przekonana, że ubezpieczenie w tym czasie działa, następnie kontynuowała leczenie – od końca maja do lipca w szpitalu, przez cały czerwiec rejestrowała się codziennie i nie miała żadnych sygnałów, że ubezpieczenie już nie obowiązuje, rejestrację przechodziła bez żadnych problemów, leczenie zakończyła w lipcu i dopiero wówczas dostała informację, że była nieubezpieczona już od 13 maja 2016 r. do 10 lipca 2016 r., gdyż ubezpieczenie z Holandii wygasło. To właśnie te wszystkie okoliczności tworzą kontekst całej sytuacji i w połączeniu faktem, że u skarżącej ujawniła się choroba nowotworowa powinny zostać poddane analizie przez organ w świetle przesłanek z art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach, a nie tylko wyrwane z kontekstu oświadczenie, że nie była ona poinformowana o wygaśnięciu ubezpieczenia.

Nie można też zgodzić się z organem, że wskazywane przez WSA okoliczności podlegające rozważeniu pod kątem zastosowania art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach zostały oparte na własnych ustaleniach Sądu, gdyż nie znajdowały one odzwierciedlenia w aktach sprawy.

Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy, na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi. Przyjmuje się, że sformułowany w art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w tych aktach. Do naruszenia art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. doszłoby, gdyby Sąd pierwszej instancji oparł rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie na materialne innym niż ten, który został zawarty w aktach sprawy. Należy jednak wyjaśnić, że w rozumieniu tego przepisu aktami sprawy są, zarówno akta sądowe, jak i przedstawione sądowi administracyjnemu akta administracyjne. W aktach sprawy prowadzonej przez Sąd pierwszej instancji pod sygnaturą I SA/Kr 1018/21 znajduje się skarga Z. C., w której zostały podniesione ww. okoliczności, mogące mieć znaczenie pod kątem zastosowania art. 50 ust. 17 ustawy o świadczeniach i wymagające zatem rozważenia, a czemu nie sprzeciwia się również brzmienie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.

Dlatego też omawiane zarzuty nie podlegały uwzględnieniu, tym samym nie podważyły stanowiska WSA w ww. zakresie.

Trafnie natomiast podnosi skarżący kasacyjnie organ (zarzut z pkt II, 2 petitum skargi kasacyjnej), że nie budzi wątpliwości, wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji, jakiego rodzaju świadczenia zostały udzielone skarżącej i że nie były to świadczenia z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej. Można to stwierdzić na podstawie znajdującej się w aktach administracyjnych tabeli (karty 18 – 23), stąd okoliczność ta nie wymaga dalszych ustaleń.

W rezultacie jednak zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiadał prawu, dlatego skarga kasacyjna nie mogła doprowadzić do jego uchylenia.

Z tych przyczyn, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił.