Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 486/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2023-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.215 § 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art.22 ust.3 , art. 26 ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 1857
law: Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Dudar, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 października 2023 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi "P" sp. z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 17 maja 2023 r. nr 2001-IOD.4823.27.2023 w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności.

Decyzją z 17.02.2023r. Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku nałożył na przewoźnika P. Sp. z o.o. w W. karę pieniężną w wysokości 20 000 złotych za nieprzedstawienie na wezwanie organu środka transportu wraz z towarem objętym zgłoszeniem SENT [...] w Oddziale Celnym w Suwałkach. Jako podstawę nałożenia kary pieniężnej organ I instancji wskazał przepis art. 22 ust. 1 pkt 3 ustawy z 9.03.2017r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (tj. Dz. U. z 2021r, poz. 1875).

W odwołaniu od tej decyzji przewoźnik podniósł między innymi zarzut naruszenia art. 121§ 1 oraz 210 § 4 Ordynacji podatkowej o czym świadczy sprzeczność pomiędzy końcowym stwierdzeniem w uzasadnieniu decyzji, że strona nie złożyła wniosku o udzielenie pomocy de minimis a wcześniejszym wskazaniem, że strona przedłożyła formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis.

Przed przekazaniem odwołania organowi II instancji, organ I instancji postanowieniem z 21.03.2023r. sprostował z urzędu oczywistą omyłkę pisarską w uzasadnieniu decyzji z 17.02.2023r. poprzez zastąpienie słów uzasadnienia "strona nie złożyła wniosku o udzielenie pomocy de minimis" słowami "strona złożyła wniosek o udzielenie pomocy de minimis". W podstawie prawej postanowienia organ powołał się na przepis art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 26 ust. 5 ustawy z 9.03.2017r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (tj. Dz. U. z 2021r, poz. 1875).

W zażaleniu na powyższe postanowienie przewoźnik podniósł zarzut niedopuszczalności sprostowania zapisu w uzasadnieniu decyzji. Stwierdził, że zakres prostowania oczywistych omyłek pisarskich dotyczy jedynie błędów rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek pisarskich. Sprostowanie może dotyczyć błędu ortograficznego, przestawienia liter w wyrazie, zamiany wyrazów, działania matematycznego a nie wykreślenia całych wyrazów w decyzji. Wykreślenie wyrazu w decyzji prowadzi do zmiany sensu uzasadnienia decyzji. W konkretnym przypadku nie może być mowy o oczywistej omyłce. Sprostowanie zmienia bowiem sens zdania a tym samym sens decyzji z 17.02.2023r.

Zażalenie nie zostało uwzględnione. Postanowieniem z 17.05.2023r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że zawarty w treści art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej tryb rektyfikacji decyzji podatkowej został przewidziany do usuwania oczywistych wadliwości. Oczywista omyłka to błąd polegający na tym, że przez przeoczenie, niewłaściwy dobór słów czy też omyłkę pisarską w decyzji czy postanowieniu zostało wyrażone coś, co w sposób oczywisty i widoczny jest sprzeczne z myślą wyrażoną niedwuznacznie przez organ. Zatem oczywistość omyłki będzie również wynikać z porównania rozstrzygnięcia z jego uzasadnieniem. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ podkreślił, że sprostowanie omyłki nie może prowadzić do merytorycznej zmiany orzeczenia, czy ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego. Nawiązując do okoliczności sprawy organ wskazał, że przesłanką do wydania postanowienia było omyłkowe wskazanie na stronie 14 uzasadnienia w wierszu 20 decyzji, że "strona nie złożyła wniosku o udzielenie pomocy de minimis" podczas gdy w rzeczywistości strona złożyła wniosek o udzielenie pomocy de minimis a fakt ten został przez organ I instancji zauważony i omówiony na stronie 9 uzasadnienia decyzji. Organ podkreślił, że sprostowanie w żadnym stopniu nie dotyczyło merytorycznej treści decyzji i nie doprowadziło do zmiany bądź zniekształcenia decyzji.

W skardze wniesionej do sądu administracyjnego na powyższe ostateczne postanowienia P. Sp. z o.o. w W. podniosła zarzut naruszenia art. 120 i 121 § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 215 §1 Ordynacji podatkowej. Powtórzyła argumentację zażalenia i wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje;

Skarga podlegała oddaleniu albowiem sprostowanie oczywistej omyłki nie naruszyło art. 215§ 1 Ordynacji podatkowej a nadto skarżąca spółka nie wykazała, by zaskarżone sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy głównej a wyłącznie powiązanie stwierdzonego naruszenia prawa procesowego z istotnym wpływem tego naruszenia na wynik sprawy, pozwalałoby sądowi na uwzględnienie skargi. Stosownie bowiem do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b)naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

Przedmiotem zaskarżenia jest sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej w końcowej części uzasadnieniu decyzji z 17.02.2023r. polegające na zastąpieniu słów uzasadnienia "strona nie złożyła wniosku o udzielenie pomocy de minimis" słowami "strona złożyła wniosek o udzielenie pomocy de minimis". W podstawie prawej postanowienia organ powołał się na przepis art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 26 ust. 5 ustawy z 9.03.2017r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (tj. Dz. U. z 2021r, poz. 1875). Do sprostowania uzasadnienia decyzji doszło po zapoznaniu się z treścią odwołania przewoźnika od decyzji organu I instancji, w którym przewoźnik wytknął organowi błędne wskazanie w uzasadnieniu decyzji, że nie złożył w toku postępowania wniosku o udzielenie pomocy de minimis, podczas gdy o taką pomoc wystąpił a ponadto wytknął, że to błędne stwierdzenie pozostaje w sprzeczności z wcześniejszym wskazaniem przez organ, że strona przedłożyła formularz informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis. W stanie faktycznym sprawy, bezspornym jest, że skarżąca spółka przy wniosku o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku wynikającego z art. 12a ust.3 ustawy SENT, przedłożyła wypełniony formularz wniosku o pomoc de minimis. Mimo uzupełnienia wniosku o formalne wystąpienie o udzielenie pomocy de minimis, decyzją z 17.02.2023r. Naczelnik Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku nałożył na przewoźnika P. Sp. z o.o. w W. karę pieniężną w wysokości 20 000 złotych za nieprzedstawienie na wezwanie organu środka transportu wraz z towarem objętym zgłoszeniem SENT [...] w Oddziale Celnym w Suwałkach. Jako podstawę nałożenia kary pieniężnej organ I instancji wskazał przepis art. 22 ust. 1 pkt 3 ustawy z 9.03.2017r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (tj. Dz. U. z 2021r, poz. 1875).

Zdaniem sądu, sprostowanie błędnego zapisu w jednym fragmencie uzasadnienia decyzji, można było potraktować w kategoriach sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej albowiem we wcześniejszym fragmencie uzasadnienia decyzji przy opisywaniu toku postępowania organ jednoznacznie stwierdził, że strona wystąpiła z wnioskiem o odstąpienie od kary bo "dodatkowo przedłożyła formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis". Zatem zamieszczone w późniejszym fragmencie uzasadnienia decyzji stwierdzenie, że "strona nie złożyła wniosku o udzielenie pomocy de minimis" pozostawało w sprzeczności nie tylko ze stanem faktycznym sprawy ale także z wcześniejszą odmienną wypowiedzią organu. Ujawniona sprzeczność wewnętrzna poszczególnych wypowiedzi uzasadnienia powinna była zostać wyeliminowana w drodze sprostowania. Zgodnie z art.215 § 1 Ordynacji podatkowej sprostowaniu w drodze postanowienia podlegają bowiem błędy rachunkowe oraz inne oczywistsze omyłki w wydanej przez organ decyzji. Oczywistość omyłkowego zamieszczenia w uzasadnieniu decyzji stwierdzenia, które stało w sprzeczności z wcześniejszą wypowiedzią organu, nie powinna budzić wątpliwości.

Sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej nie prowadziło do merytorycznej zmiany treści decyzji albowiem nie mogło mieć wpływu i nie miało wpływu na wynik sprawy głównej.

Przepis art.22 ust.3 ustawy SENT stanowi bowiem, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 albo 2, z uwzględnieniem art. 26 ust. 3. Z kolei w art. 26 ust. 3 ustawy SENT zostały wymienione enumeratywnie dodatkowe kryteria i warunki odstąpienia od nałożonej kary. Stosownie do tej regulacji organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, jeżeli to odstąpienie:

1) nie stanowi pomocy publicznej albo

2) stanowi pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, udzieloną z uwzględnieniem warunków dopuszczalności tej pomocy, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, albo

3) stanowi pomoc publiczną spełniającą warunki określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 4.

Z przepisu wynika zatem, że formalne złożenie wniosku o udzielenie pomocy de minimis przy ubieganiu się o odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenia przepisów ustawy SENT stanowi jedynie dodatkowy warunek odstąpienia od nałożenia kary ale decyzje o odstąpieniu organ podejmuje w oparciu o ocenę dwóch przesłanek wymienionych w art. 22 ust. 3 ustawy SENT tj. zaistnienie "ważnego interesu przewoźnika" lub "interesu publicznego"

Odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej może bowiem stanowić pomoc publiczną w formie de minimis. Każde odstąpienie od kary zarówno ze względu na interes publiczny jak i interes strony należy rozważać poprzez pryzmat art. 26 ust. 3 ustawy i zbadać czy odstąpienie nie jest pomocą publiczną, ewentualnie dopuszczalną pomocą "de minimis". Zgodnie z linią orzeczniczą TSUE, np. w sprawie TS z 17.06.1999 r., C-295/97 (EU:C:1999:313), "przyznanie przez organ administracji publicznej decyzją administracyjną ulgi w wykonywaniu administracyjnej kary pieniężnej spełnia pierwsze kryterium kwalifikowania danego środka jako pomocy publicznej". Odstąpienie od kary ze względu na interes strony jak i interes publiczny spełnia kryterium udzielenia pomocy "de minimis", a co za tym idzie z strona ubiegając się o odstąpienie od nałożenia kary, powinna złożyć wniosek o udzielenie takiej pomocy zgodnie z wymogami ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 743, ze zm.). W niniejszej sprawie strona taki wniosek złożyła ale z uwagi na brak wystąpienia "ważnego interesu przewoźnika" i "interesu publicznego" pomocy nie uzyskała, czemu organy obu instancji dały wyraz w uzasadnieniu decyzji.

Mając powyższe na uwadze sąd skargę oddalił (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).