Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 95/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2015-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust 1  ustawy znowelizowanej- t.j. Dz.U. 2014 r. poz. 1438)
journal: Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Kazimierz Włoch / spr./ Sędziowie NSA Jacek Surmacz WSA Grzegorz Panek Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 marca 2015r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności do zwrotu w wysokości 878,47 złotych - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...]Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w R. po rozpatrzeniu odwołania K.M., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w T. z dnia [...] listopada 2014r. nr [...]o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

W toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, że skarżący w dniu 8 maja 2012r. złożył wniosek o przyznanie mu płatności bezpośredniej na ten rok, deklarując działki rolne do przyznania jednolitej płatności obszarowej o łącznej powierzchni 1,20 ha oraz działki rolne do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej da powierzchni grupy upraw podstawowych o powierzchni 0,82 ha.

Decyzją z dnia [...] listopada 2012 nr [...]Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w T. przyznał K.M. płatność na 2012 rok w łącznej wysokości 1052,15 zł., w tym z tytułu jednolitej płatności obszarowej - 878,47 zł. oraz z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych - 173,68 zł. Przyznana płatność została w dniu 4 stycznia 2013 r. przekazana na rachunek bankowy wnioskodawcy.

W dniu [...] sierpnia 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w T. [...], na podstawie art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a., wznowił z urzędu postępowanie administracyjne, z uwagi na stwierdzenie rozbieżności pomiędzy powierzchnią, do której przyznano płatności ma mocy wyżej opisanej decyzji pierwotnej a powierzchnią kwalifikującą się do płatności w kampanii 2012. W ramach wznowionego postępowania, na podstawie ortofotomap wykonanych w oparciu o zdjęcia lotnicze z 2012 roku, czyli oddających stan faktyczny na działkach w roku składania wniosku, stwierdzono, że powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza (PEG) ustalona dla działki ewidencyjnej nr 74/2 (działka rolna B o powierzchni 0,31 ha) wynosi 0,00 ha. Powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1290/2005, rozporządzenie (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009 r. str.16).

Po wykluczeniu niekwalifikującej się do płatności działki rolnej B (0,31 ha) łączna powierzchnia działek rolnych uprawnionych do przyznania płatności na 2012 rok wyniosła 0,89 ha.

Decyzją z dnia [...] września 2014r. Nr [...]Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w T. uchylił uprzednio wydaną decyzję z dnia [...] listopada 2012r. oraz odmówił K.M. przyznania jednolitej płatności obszarowej i uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych na rok 2012. Powyższa decyzja została skutecznie doręczona w dniu 9 września 2014 r. Strona nie wniosła odwołania od ww. decyzji w związku, z czym decyzja ta stała się prawomocna i ostateczna w sprawie.

Wobec powyższego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w T. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przyznanych K. M. na mocy decyzji z dnia 27 listopada 2012 roku w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 w wyniku którego decyzją z dnia [...] listopada 2014r. nr [...] ustalił K.M kwotę nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2012 w wysokości 878,47zł. Decyzja ta została skutecznie doręczona w dniu 6 listopada 2014r.

W odwołaniu od powyższej decyzji, skarżący, wnosząc o uchylenie decyzji podkreślił, że decyzja jest chybiona i bezpodstawna gdyż łąka zadeklarowana na działkach ewidencyjnych nr 74/1 i 74/2 była wykoszona w 2012 roku i nadal jest użytkowana.

Po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w R., powołując się na art. 29 ust 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t. j. Dz.U. 2014 r. poz. 1438) stwierdził iż kwestią istotną w przedmiotowej sprawie jest ustalenie, czy doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków z wymienionych w tym przypisie funduszy. Sytuacja, w której dochodzi do nienależnego pobrania takich środków ma miejsce niewątpliwie wówczas, gdy wspomniane środki zostaną przyznane i wypłacone na podstawie decyzji administracyjnej, która następnie zostanie ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego. W takim przypadku zadaniem organu nie jest kontrolowanie zasadności wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej środki, a jedynie ustalenie, czy wyeliminowanie to jest prawnie skuteczne,

W przedmiotowej sprawie, na podstawie decyzji z dnia [...] listopada 2012 Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w T. przyznał K. M. płatność na 2012 rok w łącznej wysokości 1052,15 zł., która to kwota została przekazana na rachunek bankowy strony. Decyzja ta jednak została uchylona w całości, wydaną w wyniku wznowienia postępowania - decyzją tego organu z dnia [...]września 2014r. Nr [...]. Tym samym płatność na 2012 pozbawiona została podstawy prawnej i stała się płatnością pobraną nienależnie w rozumieniu art. 29 ust 1 ustawy o Agencji.

Odnosząc się do wniesionego odwołania, organ uznał, iż nie zawiera ono żadnych wyjaśnień i argumentów mogących mieć wpływ na wynik przedmiotowego rozstrzygnięcia. Zarzuty podnoszone przez stronę nie dotyczą bowiem postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, a dotyczą jedynie zakończonego już postępowania w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2012 r. w ramach którego stwierdzono, że działka ewidencyjna nr 74/2 o zadeklarowane do płatności powierzchni 0,31 ha nie kwalifikuje się do przyznania płatności ze względu na widoczne na ortofotomapie zadrzewienia i zakrzaczenia uniemożliwiające prowadzenie działalności rolniczej. Postępowanie to zostało prawomocnie zakończone, gdyż strona nie skorzystała z prawa wniesienia odwołania. Zatem podnoszenie na obecnym etapie postępowania jakichkolwiek zarzutów dotyczących zakończonego uprzednio postępowania, jest bezcelowe.

Organ, na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm.), odstąpił od żądania zwrotu, wypłaconej stronie płatności z tytułu uzupełniającej płatności podstawowej, gdyż kwota tej płatności nie przekroczyła równowartości 100 euro.

Tym samym decyzją z dnia [...] listopada 2014r. ustalono kwotę nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w wysokości 878,47 zł.

W uzasadnieniu podkreślono że zgodnie z art. 80 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r., ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. L 316 z 02.12.2009r., str.65), w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zobowiązany jest do jej zwrotu. Przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności zostały określone w art. 80 ust 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Obowiązek zwrotu nienależnej płatności nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwej władzy lub innej władzy oraz jeśli błąd nie mógł w zwykłych okolicznościach zostać wykryty przez rolnika. Jednakże w przypadku, gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, obowiązek zwrotu nienależnej płatności nie występuje wtedy, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności.

Opisane przesłanki nie wystąpiły w przedmiotowej sprawie. Rolnik otrzymując wstępnie wypełniony formularz wniosku ma obowiązek dokonać zmian danych na tym formularzu w przypadku, kiedy stwierdzi, iż wyznaczony maksymalny kwalifikowany obszar w ramach poszczególnych działek ewidencyjnych nie znajduje potwierdzenia w oparciu o aktualny stan faktyczny. Zatem zarówno we wniosku o przyznanie płatności, jak i na załączniku graficznym, rolnik powinien zadeklarować kwalifikujące się do objęcia płatnościami grunty spełniające kryteria. Skoro rolnik, wnioskując o płatność, zadeklarował powierzchnię działki rolnej niespełniającą warunków do przyznania płatności - nie można uznać, iż był to błąd organu.

W przedmiotowej sprawie, nie zostały spełnione przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2012.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, K. M. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucił Agencji nieprawidłowość postępowania w przedmiocie przyznawania płatności. Wyraził niezadowolenie z faktu, iż organ państwowy, powołany do profesjonalnego zajmowania się sprawami dopłat, nie poniósł odpowiedzialności za utwierdzanie strony przez lata w przekonaniu o nienależnych jej płatnościach za posiadany sad, podczas gdy strona z uwagi na przekroczenie 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania od krzywdzącej ją decyzji, nie jest w stanie dochodzić swoich praw.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w R. wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zarzuty podniesione przez skarżącego nie odniosły się do postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, ale dotyczą postępowania w sprawie przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na 2012r., które zostało zakończone prawomocną decyzją z dnia [...] września 2014r. Nr [...] wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w T..

Postępowanie dotyczące przyznania płatności do gruntów rolnych, poprzedziło postępowanie w sprawie ustalenia obowiązku zwrotu płatności nienależnych lub pobranych w nadmiernej wysokości. Podczas kontroli administracyjnej wykryte zostały nieprawidłowości szczegółowo opisane w uzasadnieniu do decyzji z dnia [...] września 2014r.

Z tego względu doszło do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 kpa. W wyniku wznowionego postępowania decyzją z dnia [...] września 2014r. Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa uchylono decyzję z dnia [...] listopada 2012r. i odmówiono przyznania płatności na 2012r. tj. jednolitej płatności obszarowej i uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych na 2012r.

Skarżący nie odwoływał się od decyzji z [...] września 2014r., wobec czego stała się prawomocna i ostateczna.

Decyzja z dnia [...] września 2014r. została skutecznie doręczona stronie w dniu 9 maja 2014r. i zawierała prawidłowe pouczenie o możliwości złożenia odwołania.

Rozstrzygnięcie w decyzji z dnia [...] XI 2014r. [...]opiera się i jest konsekwencją rozstrzygnięcia zawartego w decyzji z dnia 4 września 2014r.

Skarżący był informowany przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w T. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia odnośnie zebranych w sprawie dowodów.

Zważywszy na powyższe, ponieważ organy nie naruszyły prawa materialnego jak i procesowego skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu w oparciu o art. 151 P.p.s.a.