Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 560/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2024-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Waldemar Śledzik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi K. C. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Wojewodę [...] do rozpoznania wniosku K. C. z dnia [...] lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy: 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej K. C. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W piśmie z dnia [...] sierpnia 2023 r. K.C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.

Ww. wnioskiem, w z związku z obsługą prawną dewelopera rozpoczynającego realizację przedsięwzięcia deweloperskiego w P. oraz mając na uwadze nałożony na deweloperów mocą ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym (zwanej dalej ustawą deweloperską) obowiązek dotyczący opracowania nowej, poszerzonej treści prospektu informacyjnego, na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (zwanej dalej u.d.i.p.) K.C. wniosła o udostępnienie informacji publicznej poprzez wskazanie:

I. aktów planowania przestrzennego i innych aktów prawnych obowiązujących na terenie objętym przedsięwzięciem deweloperskim, tj. na działkach gruntu [...] oraz [...], obręb [...] oraz dla obszaru w promieniu 1 km od terenu objętego ww. przedsięwzięciem deweloperskim w tym w szczególności aktów prawnych (rozporządzenia, zarządzenia, uchwały, decyzje) w sprawie:

a) dokonania rezerwacji obszaru inwestycji (Centralny Port Komunikacyjny),

b) ustanowienia strefy ochronnej terenu ochrony bezpośredniej i terenu ochrony pośredniej ujęcia wody,

- wraz z podaniem informacji umożliwiających identyfikację aktu;

II. czy wymienione poniżej decyzje zostały wydane dla terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim - tj. działek o numerze ew. [...] oraz [...], obręb [...] oraz dla obszaru w promieniu 1 km od terenu objętego ww. przedsięwzięciem deweloperskim, tj.:

1. decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej,

2. decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej,

3. decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego, decyzja o pozwoleniu na realizację inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych,

4. decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie budowy obiektu energetyki jądrowej,

5. decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej,

6. decyzja o ustaleniu lokalizacji regionalnej sieci szerokopasmowej,

7. decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie Centralnego Portu Komunikacyjnego,

8. decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie infrastruktury dostępowej,

9. decyzja o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w sektorze naftowym.

Ponadto, jeżeli którakolwiek z wymienionych powyżej, w pkt II ppkt. 1-10 decyzji została wydana dla terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim lub obszaru w promieniu 1 km od tego terenu, to wniosła o podanie:

– która z decyzji wymienionych w pkt II ppkt. 1-10 została wydana,

– jakiej inwestycji celu publicznego dotyczy ta decyzja,

– organu wydającego decyzję,

– numeru (znaku) i daty wydania decyzji oraz

– ustaleń decyzji w zakresie rozmieszczenia inwestycji celu publicznego, mogących mieć znaczenie dla terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim (działki gruntu o numerach ew. [...] oraz [...], obręb [...]).

Wnioskodawczyni zaznaczyła jednocześnie, że na wypadek uznania, iż udzielenie informacji żądanych we wniosku stanowi informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., to ich udostępnienie spełnia kryterium szczególnej istotności dla interesu publicznego, ponieważ na wskazanych działkach deweloper zamierza wybudować budynki mieszkalne wielorodzinne, które zaspokoją potrzeby mieszkaniowe co najmniej kilkuset mieszkańców miasta P.. W ocenie wnioskodawczyni, szczególna istotność dla interesu publicznego wynika w sprawie również z tego, że uzyskanie ww. danych zostało nałożone na deweloperów przez ustawodawcę, a obowiązek prawidłowego i pełnego wypełnienia prospektu informacyjnego obarczony jest odpowiedzialnością karną po stronie dewelopera i zagrożony karą grzywny, ograniczenia wolności albo karą pozbawienia wolności do lat 2. Deweloper nie widzi natomiast innych możliwości prawnych w uzyskaniu opisanych niniejszym wnioskiem informacji, niż przez uzyskanie ich od organu administracji publicznej, w tym przypadku od wojewody właściwego dla miejsca położenia przedsięwzięcia. Interes publiczny odnosi się zatem w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa. Skoro bowiem Państwo nakłada na obywateli obowiązki, dodatkowo za ich niewykonanie zastrzega odpowiedzialność karną, to z całą stanowczością Państwo winno umożliwić w sposób realny i skuteczny wywiązanie się z tych obowiązków.

Jednocześnie wnioskodawczyni określiła, że wnosi o udostępnienie wnioskowanych informacji w formie papierowej, poprzez przesłanie na wskazanych adres, lub w formie elektronicznej, poprzez przesłanie na wskazany e-mail, a w razie niemożności udzielenia którejkolwiek z wnioskowanych informacji w związku z brakiem dostępu do tychże informacji – o wskazanie właściwego podmiotu, do którego winien zostać skierowany wniosek.

W związku z wpływem powyższego wniosku, Wojewoda [...] pismem z dnia [...] sierpnia 2023 r., powołując się na art. 64 § 2 K.p.a., wezwał wnioskodawczynię do usunięcia, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, braków wniosku poprzez:

1) doprecyzowanie podania i wskazanie numeru decyzji oraz daty jej wydania lub znaku sprawy, której dotyczy wniosek o udzielenie informacji publicznej w powyższym zakresie, mając na uwadze, że wskazanie wnioskowanych informacji musi być na tyle precyzyjne i jasne, by przedmiot i zakres wniosku nie budził wątpliwości,

2) wskazanie szczególnie istotnej dla interesu publicznego przyczyny udostępnienia informacji publicznej, stanowiącej informację przetworzoną.

Jednocześnie poinformował wnioskodawczynię, że nie usunięcie powyższych braków w wyznaczonym terminie spowoduje pozostawienie sprawy bez rozpoznania.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie wnioskodawczyni w piśmie z dnia [...] sierpnia 2023 r. wyjaśniła, że nie ma możliwości wskazania precyzyjnych danych poprzez podanie numeru decyzji, daty jej wydania oraz znaku, dlatego też, aby uzyskać szczegółowe informacje (właśnie dotyczące wydanych decyzji) wystąpiła z wnioskiem do Wojewody, który w żądanym zakresie jest dysponentem tych informacji. Wnioskodawczyni nie posiada wiedzy, gdzie może zapoznać się z żądanymi informacjami, a ponadto nie jest dysponentem rejestru zawierającego zbiór informacji objętych wnioskiem, którym jest właśnie organ. Występując z wnioskiem o dostęp do informacji publicznej wnioskodawczyni chce się dowiedzieć, czy dla obszaru, na których planowane jest przedsięwzięcie deweloperskie planowane są inwestycje celu publicznego oraz wnosi o wskazanie miejsca, gdzie znajdują się pożądane informacje. Bez wskazania szczegółowych informacji przez Wojewodę oraz bez wskazania ścieżki dostępu do zbioru informacji publicznych, którymi dysponuje Wojewoda, wnioskodawczyni niestety nie może nie tylko wskazać szczegółowych danych, lecz również nie ma możliwości dotarcia do tych informacji.

Dalej wnioskodawczyni podkreśliła, że art. 4 ust. 1 u.d.i.p. nakłada na Wojewodę obowiązek udostępnienia informacji publicznej, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, zwłaszcza treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Wydane akty prawa w zakresie przez nią wskazanym pozostają w zakresie przedmiotowej właściwości Wojewody, co wynika z przepisów szczególnych, a zatem organ posiada informacje publiczne, o które wnioskuje i jest zobowiązany do udzielenia szczegółowych informacji ze wskazaniem treści i postaci dokumentów, bez przerzucania na wnioskodawczynię obowiązku precyzyjnego określenia żądanych danych.

W odniesieniu do kwestii wykazania "szczególnie istotnego interesu publicznego" jako przesłanki udostępnienia informacji publicznej przetworzonej wnioskodawczyni podniosła, że żądane informacje mają charakter informacji prostych. Domaga się bowiem wyłącznie wskazania rodzaju aktu prawnego, z podaniem numeru i daty wydania oraz miejsca, w którym akt jest dostępny, a organ jest w posiadaniu tych informacji w swych zasobach.

Zaznaczyła nadto, że przyjmując nawet argumentację, iż żądane informacje mają charakter informacji przetworzonej, to już na etapie wniosku uzasadniła przyczynę udostępnienia informacji publicznej dla istoty interesu publicznego, podkreślając, że posiada realną możliwość uczynienia z uzyskanej informacji publicznej użytku dla dobra ogółu, ponieważ działa na rzecz dewelopera planującego realizować inwestycję (bloki mieszkalne) na terenie miasta P..

Podkreśliła również, że posługiwanie się przez dewelopera informacjami publicznymi jest zgodne z wolą i oczekiwaniem ustawodawcy, który w ustawie deweloperskiej z góry ustalił wzór prospektu informacyjnego i nałożył na dewelopera obowiązek uzyskania informacji publicznych do takiego prospektu.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2023 r., powołując się na przepis art. 64 § 2 K.p.a., Wojewoda [...] poinformował K.C. o pozostawieniu sprawy bez rozpoznania, z uwagi na nieuzupełnienie braków wskazanych w wezwaniu. Organ wyjaśnił, że wnioskodawczyni nie określiła podania poprzez wskazanie numeru decyzji, daty wydania, znaku sprawy, której dotyczy wniosek o udzielenie informacji publicznej.

Nadto, zdaniem organu, wnioskodawczyni nie wykazała, że udzielenie żądane informacji jest uzasadnione szczególnie istotnym interesem publicznym. Udzielenie żądanej informacji w żaden sposób nie będzie bowiem miało wpływu na funkcjonowanie państwa, a także nie usprawni funkcjonowania jego organów, co oznacza, że żądana informacja nie jest szczególnie istotna dla interesu publicznego. Jest ona bowiem potrzebna wnioskodawczyni do realizacji niepublicznego celu dewelopera. Tym samym żądana informacja nie jest szczególnie istotna dla interesu publicznego.

W skardze na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, K.C. zarzuciła organowi naruszenie prawa, tj. art. 4 ust. 1 i ust. 4 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 Konstytucji, poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądaniem wniosku w ustawowym terminie oraz naruszenie art. 64 § 1 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.

Mając na uwadze powyższe wniosła o:

1) zobowiązanie Wojewody [...] do udzielenia skarżącej wnioskowanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi,

2) stwierdzenie, że Wojewoda [...] dopuścił się bezczynności, i że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa,

3) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych,

4) dopuszczenie dowodów zawnioskowanych w skardze oraz znajdujących się w aktach sprawy.

W uzasadnieniu skargi skarżąca w pierwszej kolejności podniosła, że ustawa o dostępnie do informacji publicznej nie reguluje formalnej procedury udzielenia informacji publicznej, a co więcej nie przewiduje ustawowej formy wniosku o dostęp do informacji publicznej. Wniosek nie wymaga uzasadnienia oraz wykazania interesu prawnego, a zatem powołanie się organu na art. 64 § 2 K.p.a. w świetle przepisów u.d.i.p. i wezwanie do uzupełnieniem braków formalnych wniosku o odstęp do informacji publicznej jest bezprzedmiotowe. Organ winien udostępnić informacje zgodnie żądaniem, gdy wnioskowane informacje znajdują się w jego zasobach lub powinien wydać decyzję o odmowie dostępu do informacji publicznej.

Skarżąca nie zgodziła się też z prezentowanym stanowiskiem organu w odniesieniu do interesu publicznego. Podkreśliła, że Wojewoda nie tylko nie udzielił jej wnioskowanych informacji, ale też nie wydał decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej, pozostawiając wniosek bez rozpoznania, czym naruszył przepisy art. 4 ust. 1 i ust. 4 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Organ nie wskazał też innego organu, który udzieliłby wnioskowanych informacji.

Skarżąca podkreśliła, że żądane przez nią informacje stanowią informację publiczną, a Wojewoda jest organem zobowiązanym do udostępnienia takich informacji. Nadto, w ślad za uzasadnieniem do ustawy deweloperskiej, że informacje objęte wnioskiem skarżącej, a źródłowo formularzem prospektu informacyjnego, stanowią dane w publicznie dostępnych dokumentach dotyczące inwestycji planowanych w promieniu 1 km od nieruchomości, na której prowadzone jest przedsięwzięcie deweloperskie. Tym samym, już sam ustawodawca wskazał, że danych do uzupełnienia treści prospektu informacyjnego należy szukać w dokumentach stanowiących informację publiczną, w konsekwencji czego Wojewoda jest prawidłowym adresatem wniosku skarżącej. Jednocześnie skarżąca podkreśliła, że dane objęte prospektem informacyjnym nie dotyczą wyłącznie przedsięwzięcia deweloperskiego sensu stricto, lecz w przeważającej części odnoszą się do okolicy, w której planowana inwestycja zostanie umiejscowiona, stąd do ich pozyskania potrzebna jest pomoc właściwych organów administracji. Ponadto, zgodnie z art. 75 ust. 1 Konstytucji RP, władze publiczne zobowiązane są popierać działania obywateli zmierzające do uzyskania własnego mieszkania, a w zakresie tego poparcia, powinno się mieścić również udostępnianie obywatelom - jako docelowym odbiorcom prospektu informacyjnego, informacji wymaganych ustawą deweloperską.

Zdaniem skarżącej, wbrew stanowisku organu, wnioskowane informacje są istotne dla obywateli chcących zaspokoić chronione Konstytucją RP potrzeby mieszkaniowe. Deweloperzy pozyskują informacje przewidziane w prospekcie informacyjnym, gdyż ustawodawca przeniósł na nich ciężar gromadzenia informacji przydatnych nabywcom lokali, a interes nabywców lokali mieści się w interesie publicznym o charakterze powszechnym. W ocenie skarżącej pojęcie informacji publicznej szczególnie istotnej dla interesu publicznego nie odnosi się wyłącznie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa i nie musi wiązać się z możliwością realnego wpływu na funkcjonowanie określonych instytucji państwa.

Skarżąca z ostrożności wskazała również, że jeżeli któraś z informacji publicznych objętych wnioskiem, została upubliczniona w BIP Województwa [...], to w razie rezygnacji przez organ z udzielenia informacji indywidualnej (co nie jest wykluczone nawet w sytuacji, gdy informacja została umieszczona w BIP), udzielenie informacji publicznej zgodne z przepisami prawa winno polegać na podaniu konkretnego adresu (linku) do strony internetowej BIP, pod którym to adresem zamieszczone zostały poszukiwane przez wnioskodawcę informacje publiczne, jak np. decyzja administracyjna, a nie podanie adresu internetowego strony głównej Biuletynu Informacji Publicznej. W braku ww. treści, odpowiedź organu o udostępnieniu informacji publicznej w BIP ma charakter pozorny, gdyż obywatel pozbawiony przez organ niezbędnych instrumentów i danych (np. informacji o numerze decyzji, przy jednoczesnym braku zaawansowanego narzędzia do wyszukiwania treści/filtrów na stronie BIP), nie otrzymuje informacji prostej.

W ocenie skarżącej, organ dopuścił się rażącego naruszenia prawa nie rozstrzygając jej wniosku w sposób przewidziany przepisami u.d.i.p., jednocześnie potwierdzając swoją bierność pozostawieniem wniosku bez rozpoznania.

W konkluzji skarżąca podniosła, że zakres żądanych przez nią informacji został wskazany na tyle precyzyjnie, że organ bez przeszkód mógł zidentyfikować zakres informacji, o które wnioskuje, chociażby w oparciu o załączoną mapę. Przedstawione wyjaśnienie, co do przyczyn uzyskania wnioskowanych informacji było natomiast na tyle czytelne, aby nawet kwalifikując informacje jako przetworzone, organ mógł udostępnić skarżącej wnioskowane informacje.

Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w przedmiotowej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), dalej: "P.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), dalej: "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

Przechodząc do oceny merytorycznej skargi wskazać należy, że zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Stosownie zaś do art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 bądź przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

W myśl art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). W myśl art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia, czy też innego aktu lub nie podjął stosownych czynności. Skarga na bezczynność organu ma na celu ochronę procesową strony przez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia, czy też - jak w sprawie niniejszej - przez rozpoznanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W świetle powołanej ustawy, aby nie narazić się na zarzut bezczynności, podmiot zobowiązany powinien: udostępnić wnioskowaną informację publiczną, jeśli znajduje się w jego posiadaniu (art. 10 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 3 u.d.i.p.); wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia, jeśli stwierdzi istnienie ograniczeń w dostępie do informacji publicznej bądź jeśli stwierdzi, że brak jest szczególnie uzasadnionego interesu publicznego w udostępnieniu informacji publicznej przetworzonej (art. 16 i art. 17 u.d.i.p. w związku z art. 5 i art. 3 ust. 1 u.d.i.p.); poinformować, że w danej sprawie przysługuje odrębny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.); poinformować, że nie posiada żądanej informacji publicznej (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.); poinformować, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.).

Przypomnieć jednocześnie należy, że co do zasady postępowanie wszczynane na podstawie u.d.i.p. ma charakter odformalizowany. Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku, co uzasadnia przyjęcie, iż postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest uproszczone. Ustawa nie przewiduje także jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku składanego w formie pisemnej. Wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 K.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów K.p.a. Minimalne wymogi odnośnie do takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej (vide: wyrok NSA z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 1701/16, publ. CBOSA).

Na gruncie regulacji zawartych w u.d.i.p. istotne jest wyróżnienie dwóch etapów postępowania o różnym charakterze. W pierwszym rzędzie, jeżeli organ (lub inny zobowiązany podmiot) dysponuje żądaną informacją publiczną i istnieje podstawa do jej udostępnienia bez opłat, to w postępowaniu tym nie mają w ogóle zastosowania przepisy K.p.a., bowiem informacja publiczna jest wtedy po prostu udostępniana, co przybiera postać czynności materialno-technicznej. Dla wszczęcia takiego postępowania wystarczy wniosek ustny bądź złożony w innej niesformalizowanej formie, wniosek ten nie musi być poparty żadnym uzasadnieniem ani wskazaniem szczególnego interesu. Sytuacja wygląda jednak inaczej, gdy w sprawie chociażby potencjalnie zachodzi możliwość podjęcia decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub decyzji o umorzeniu postępowania, albo też jakiegokolwiek innego aktu administracyjnego. Wówczas, zgodnie z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p., konieczne jest zastosowanie formy decyzji administracyjnej. Powyższa regulacja ma charakter gwarancyjny, pozwalający stronie niezadowolonej z decyzji złożyć od niej odwołanie, a tym samym spowodować przeprowadzenie postępowania odwoławczego, zgodnie z przepisami K.p.a.

Na gruncie art. 16 ust. 2 u.d.i.p. przyjęto w orzecznictwie sądowym, że przepisy K.p.a. mają zastosowanie do całego procesu wydawania decyzji, a więc także do kwestii usuwania braków formalnych wniosku o dostęp do informacji publicznej, o ile zobowiązany organ zmierza do wydania takiej decyzji. W wyroku z dnia 16 grudnia 2009 r. o sygn. akt I OSK 1002/09, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że wszystkie te przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna (odmowna oraz o umorzeniu postępowania), bezwzględnie wymagać będą własnoręcznego podpisu wnioskodawcy (podpisu elektronicznego) na wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak winien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 K.p.a. Stanowisko to zostało zaaprobowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, (vide: wyroki NSA: z dnia 4 lutego 2016 r. o sygn. akt I OSK 873/15; z dnia 26 maja 2017 r. o sygn. akt I OSK 2534/16; z dnia 27 września 2017 r. o sygn. akt I OSK 7/17; z dnia 12 października 2017 r. o sygn. akt I OSK 430/17; z dnia 18 stycznia 2018 r. o sygn. akt I OSK 758/16; z dnia 22 czerwca 2018 r. o sygn. akt I OSK 2957/17; z dnia 18 stycznia 2019 r. o sygn. akt I OSK 1742/18; z dnia 14 czerwca 2019 r. o sygn. akt I OSK 88/18 publ. CBOSA).

W stanie faktycznym niniejszej sprawy Wojewoda [...], w oparciu art. 64 § 2 K.p.a., wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez jego doprecyzowanie oraz wskazanie szczególnie istotnej dla interesu publicznego przyczyny udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, stanowiącej informację przetworzoną.

Skarżąca odpowiedziała na powyższe wezwanie w piśmie z dnia [...] sierpnia 2023 r. w którym wyjaśniła, że nie jest w stanie doprecyzować wniosku poprzez podanie numeru decyzji, daty jej wydania oraz znaku. Jednocześnie skarżąca wyjaśniła, że występując z wnioskiem o dostęp do informacji publicznej chce się dowiedzieć, czy dla obszaru, na których planowane jest przedsięwzięcie deweloperskie planowane są inwestycje celu publicznego oraz wnosi o wskazanie miejsca, gdzie znajdują się pożądane informacje. Zaznaczyła też, że wydane akty prawa w zakresie przez nią wskazanym pozostają w zakresie przedmiotowej właściwości Wojewody, co wynika z przepisów szczególnych, a zatem organ posiada informacje publiczne, o które wnioskuje.

W odniesieniu natomiast do kwestii wykazania "szczególnie istotnego interesu publicznego" jako przesłanki udostępnienia informacji publicznej przetworzonej skarżąca stwierdziła, że żądane informacje mają charakter informacji prostych. Domaga się bowiem wyłącznie wskazania rodzaju aktu prawnego, z podaniem numeru i daty wydania oraz miejsca, w którym akt jest dostępny, a organ jest w posiadaniu tych informacji w swych zasobach.

Zaznaczyła jednocześnie, że przyjmując nawet argumentację, iż żądane informacje mają charakter informacji przetworzonej, to już na etapie wniosku uzasadniła przyczynę udostępnienia informacji publicznej dla istoty interesu publicznego, podkreślając, że posiada realną możliwość uczynienia z uzyskanej informacji publicznej użytku dla dobra ogółu, ponieważ działa na rzecz dewelopera planującego realizować inwestycję (bloki mieszkalne) na terenie miasta P..

Organ po otrzymaniu powyższej odpowiedzi, ani nie udostępnił skarżącej wnioskowanej informacji publicznej, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia jako informacji publicznej przetworzonej, lecz powołując się na przepis art. 64 § 2 K.p.a., poinformował skarżącą o pozostawieniu sprawy bez rozpoznania, z uwagi na nieuzupełnienie braków wskazanych w wezwaniu.

Oceniając powyższe działania organu Sąd stwierdził, że Wojewoda [...] dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej.

Przepis art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że "informacją publiczną" jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie "sprawa publiczna" oznacza natomiast przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która jest ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto szeroką definicję pojęcia "informacja publiczna" wskazując, że jest to każda wiadomość wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych o charakterze publicznym (por. wyroki NSA: z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt I OSK 123/06, publ. LEX nr 291357; z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14; z dnia 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1574/19, publ. CBOSA).

W świetle powyższego uprawniony jest pogląd, że każda informacja dotycząca spraw załatwianych przez organ administracji publicznej i każdy wydany przez ten organ akt administracyjny jest informacją publiczną. Ponadto informacją o sprawie publicznej jest również informacja o podmiotach zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej oraz o zasadach ich funkcjonowania w zakresie dotyczącym publicznej działalności tych podmiotów. Z tą wykładnią koresponduje treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (por. wyroki NSA: z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, z dnia 27 października 2013 r. sygn. akt III OSK 2285/22; publ. CBOSA).

Przedmiot wniosku o udostępnienie informacji publicznej w niniejszej sprawie obejmował informacje dotyczące terenu objętego przedsięwzięciem deweloperskim, tj. działek gruntu [...] oraz [...], obręb [...] oraz obszaru w promieniu 1 km od terenu objętego ww. przedsięwzięciem deweloperskim, które zgodnie z wzorem stanowiącym załącznik do ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. z 2021 r. poz. 1177) deweloper ma obowiązek zamieścić w prospekcie informacyjnym.

W świetle powyższego nie można zgodzić się z organem, że zakres żądania wniosku nie był wystarczająco sprecyzowany. We wniosku wskazano bowiem jednoznacznie teren objęty przedsięwzięciem deweloperskim, którego dotyczą żądane informacje oraz zakres żądanych informacji wynikających z przepisów wskazanej we wniosku ustawy. Biorąc zatem pod uwagę minimalne wymagania wniosku jakie przewiduje ustawa o dostępie do informacji publicznej, należało uznać, iż ww. wniosek winien podlegać rozpoznaniu w trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p.

Rozpatrując zatem wniosek K.C. organ mógł albo udostępnić żądaną informację lub też, kierując się dyspozycją art. 3 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., odmówić w drodze decyzji jej udostępnienia jako informacji przetworzonej uznając, że skarżąca nie wykazała szczególnie istotnego interesu publicznego w jej udostępnieniu. Brak udostępnienia informacji publicznej i brak rozstrzygnięć procesowych w tym zakresie powoduje, że organ pozostaje w bezczynności.

Przepis art. 13 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Mając zatem na względzie treść powyższego przepisu Sąd, uwzględniając skargę K.C. na bezczynność Wojewody [...], zakreślił organowi termin 14 - dniowy do rozpoznania wniosku, liczony od dnia doręczenie prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.

Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Tymczasem regulacje ustawy o dostępie do informacji publicznej mogą powodować i niejednokrotnie powodują wątpliwości interpretacyjne, zatem wymagają dokonywania ich wykładni, a nie wyłącznie ich mechanicznego stosowania. Tak więc nawet niewłaściwa ich interpretacja czy zastosowanie, nie mogą stanowić o tym, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa jest bowiem postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i powinno być interpretowane ściśle. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego pojęcia, "rażące" to "ponad miarę", "niewątpliwe", "wyraźne", "oczywiste". Ocena, czy mamy do czynienia z rażącą postacią bezczynności, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami sprawy, rozpatrywanej indywidualnie. W niniejszej sprawie bezczynność organu nie polegała na jego milczeniu wobec wniosku skarżącej, ale na błędnym zastosowaniu przepisów u.d.i.p.. Nie można zatem uznać, że stwierdzona bezczynność w sposób rażący uchybia przepisom tej ustawy.

Rozpoznając ponownie wniosek K.C. o udostępnienie informacji publicznej, w przypadku, gdy Wojewoda [...] zmierzać będzie do wydania decyzji o odmowie ich udostępnienia, powinien pamiętać o tym, że wszystkie te przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna, bezwzględnie wymagać będą własnoręcznego podpisu wnioskodawcy (podpisu elektronicznego) na wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak winien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 K.p.a.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a P.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania, obejmujących uiszczony wpis sądowy, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a., jak w punkcie 3 sentencji wyroku.