Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1502/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-05-29 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok z art. 179a ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 179a, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 11, art. 12
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
article: art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
article: art. 7,  art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Dziuk (spr.), Sędzia WSA Renata Siudyka, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 maja 2023 r. sprawy ze skargi kasacyjnej E. P., J. W. i H. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 1502/22 w sprawie ze skargi E. P., J. W. i H. W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 16 sierpnia 2022 r. nr NWXIV.7581.2.19.2022 w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną 1. uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 lutego 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 1502/22, 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty B. z dnia 31 maja 2022 r. nr [...], 3. zasądza od Wojewody Śląskiego solidarnie na rzecz skarżących 811 (osiemset jedenaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 29 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 1502/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę E.P., J.W. i H. W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 16 sierpnia 2022 r., nr NWXIV.7581.2.19.2022, w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną.

W uzasadnieniu powyższego wyroku zawarto następujące ustalenia faktyczne:

Wnioskiem z 28 listopada 2005 r. E. P., H.W. i J.W. (dalej zwani wnioskodawcami lub skarżącymi) zwrócili się do Starosty B. o wypłatę odszkodowania "za grunt zajęty pod pas drogi publicznej ul. [...] (przy działkach [...])". We wniosku podano numer działki drogowej [...], której dotyczyć miało odszkodowanie. Wnioskodawcy wskazali jednocześnie, że został zgłoszony wniosek do Wojewody Śląskiego "o uregulowanie stanu prawnego tej działki".

Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w dniu 22 grudnia 2005 r. wydał postanowienie o zawieszeniu z urzędu postępowania o ustalenie odszkodowania. Jako powód zawieszenia podał, że w sprawie zachodzi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż niezbędnym jest wcześniejsze uzyskanie ostatecznej decyzji Wojewody Śląskiego, potwierdzającej fakt przejścia na własność Gminy B. działek usytuowanych w B. oznaczonych nr [...] k.m. 47 zajętych pod drogę gminną – ul. W..

Decyzją z 21 grudnia 2016 r. Wojewoda Śląski odmówił stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę B. własności nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej B. , oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,2206 ha, ujawnionej w księdze wieczystej nr [...]. Jako powód odmowy organ wskazał, że przedmiotowa nieruchomość nie spełnia wszystkich przesłanek wynikających z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. z 1998 r. nr 133, poz. 872 ze zm., dalej jako "ustawa reformująca"), gdyż w dacie 31 grudnia 1998 r. stanowiła już własność Gminy B. . Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy decyzją Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 11 czerwca 2019 r. W decyzji tej Minister wskazał na znajdujące się w aktach sprawy prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...]r. sygn. [...], stwierdzające, że Skarb Państwa nabył przez zasiedzenie z dniem 1 stycznia 1989 r. prawo własności nieruchomości m.in. działki nr [...]o powierzchni 0,2206 ha w B. . Minister wskazał także na wydaną później decyzję Wojewody Śląskiego z 1 lipca 2013 r. o stwierdzeniu nabycia działki nr [...] przez Gminę B. , z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r.

Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2022 r. Starosta podjął z urzędu zawieszone postępowanie w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za przedmiotową nieruchomość.

Następnie decyzją z 31 maja 2022 r. Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, odmówił ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w B. , oznaczoną działką nr [...], k.m. 47. Jako powód odmowy podał, że w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiła ona własność Gminy B. , co potwierdza decyzja Wojewody Śląskiego z 1 lipca 2013 r. o stwierdzeniu nabycia działki nr [...]przez Gminę B. , z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r., a prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej nr [...].

Od powyższej decyzji Starosty, odmawiającej ustalania odszkodowania, wnioskodawcy wnieśli odwołanie. Jednak decyzją z 16 sierpnia 2022 r. Wojewoda Śląski utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że według księgi wieczystej nr [...] przedmiotowa nieruchomość została nabyta przez Skarb Państwa w drodze zasiedzenia, zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z [...]r. sygn. akt [...]. Przejęcie nieruchomości przez podmiot publiczny nastąpiło zatem w trybie cywilnym. W związku z tym brak jest podstaw do ustalenia decyzją administracyjną odszkodowania z tytułu jej nabycia przez Skarb Państwa. Z tego też względu, a także mając na uwadze skomunalizowanie nieruchomości potwierdzone decyzją Wojewody Śląskiego z 1 lipca 2013 r. nr NW/XY/77230/563/11, organ ten decyzją z 21 grudnia 2016 r. nr NW/III/77234/2053/05 odmówił stwierdzenia nabycia jej z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę B. , w trybie art. 73 ustawy reformującej, a Minister Inwestycji i Rozwoju utrzymał tę decyzję w mocy. Przedmiotowa nieruchomość w dniu 31 grudnia 1998 r. stanowiła już bowiem własność podmiotu publicznego.

Skoro nabycie nieruchomości przez Skarb Państwa nastąpiło w drodze cywilnej przez zasiedzenie z dniem 1 stycznia 1989 r., to według Wojewody art. 73 ust 4 ustawy reformującej nie znajduje zastosowania. W konsekwencji brak jest podstaw do ustalenia odszkodowania w trybie art. 129 ust. 5 u.g.n.

Organ zaznaczył także, że zgodnie z art. 16 ustawy z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym (tj. do 31 maja 2017r.).

W skardze na decyzję Wojewody wnioskodawcy zarzucili:

- naruszenie art. 73 ust 4 ustawy reformującej w zw. z art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez jego niezastosowanie i pozbawienie skarżących własności bez ustalenia i wypłacenia odszkodowania, a przy tym pominięcie celu regulacji wskazanej w art. 73 ust. 4 ustawy reformującej, jakim jest zapewnienie odszkodowania właścicielom nieruchomości przejętych na drogi publiczne;

- błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że brak prawomocności i ostateczności decyzji Ministerstwa Inwestycji i Rozwoju z 11 czerwca 2019 r. nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, podczas gdy uniemożliwia to rozstrzygnięcie i wydanie stosownej decyzji w przedmiotowej sprawie, co jak organ I instancji wskazał, "stanowiło zagadnienie wstępne".

W związku z podniesionymi zarzutami skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji.

W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że zarówno w dniu 31 grudnia 1998 r., jak i w dniu złożenia wniosku o odszkodowanie, przedmiotowa nieruchomość nie stanowiła własności publicznej lecz stanowiła ich własność. Zasiedzenie tej nieruchomości, zakończone postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] r. nie niweczy prawa własności przysługującego im w dniu 31 grudnia 1998 r. Skarżący zaakcentowali przy tym, że orzeczenie sądowe w sprawie zasiedzenia potwierdza nabycie własności z upływem terminu zasiedzenia , a nie wcześniejszym. Ponadto zasiedzenie nie zmienia uprawnień podmiotów jakie przysługiwały im w dniu 31 grudnia 1998 r.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Organ wniósł także o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Wspomnianym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wskazał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

W uzasadnieniu Sąd zaakcentował, że istota sporu sprowadza się do kwestii, czy w dacie 31 grudnia 1998 r. skarżący byli właścicielami przedmiotowej działki. Skarżący domagają się bowiem odszkodowania, którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy reformującej. Przepis ten zaś stanowi, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Z przepisu tego wynika, że odszkodowanie przysługuje za nieruchomości, które w dniu 31 grudnia 1998 r. nie stanowiły własności ani Skarbu Państwa ani jednostek samorządu terytorialnego i jednocześnie pozostawały w ich władaniu, i które zarazem z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się własnością Skarbu Państwa. Tym samym w sytuacji, w której w dacie 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa działka stanowiła już własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, brak jest podstaw do przyznania odszkodowania.

Sąd szczególną uwagę zwrócił na skutki postanowienia o stwierdzeniu zasiedzenia wydanego w dniu [...] r. sygn. [...]. Postanowieniem tym stwierdzono zasiedzenie przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa z dniem 1 stycznia 1989 r. (Na taką datę, podaną przez Sąd Rejonowy w postanowieniu o zasiedzeniu, wskazał Wojewoda w uzasadnieniu zaskarżonej obecnie decyzji, a skarżący podaniu tej daty przez Sąd Rejonowy nie zaprzeczyli w skardze). Oznacza to, że nabycie własności przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa nastąpiło nie w dacie uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego w B. , lecz w dacie wskazanej w tym postanowieniu, czyli w dacie, w której upłynął wymagany przepisami kodeksu cywilnego okres zasiedzenia.

Ponadto jak wynika z akt sprawy Wojewoda Śląski decyzją z dnia 1 lipca 2013 nr NW/XV/77230/563/11 stwierdził nabycie przez Gminę B. z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. własności przedmiotowej działki (przedmiotem tej decyzji były także inne działki). Decyzja ta stała się ostateczna dnia 18 lipca 2013 r, co wynika z zamieszczonej na niej klauzuli ostateczności.

Podstawą prawną tej decyzji był art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę i pracownikach samorządowych (Dz.U. z 1990 r. nr 32, poz. 191). Według tego przepisu mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego z wyłączeniem mienia określonego w art. 11 i art. 12 tej ustawy, staje się w dniu wejścia w życie ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin. Wskazana powyżej ustawa weszła w życie 27 maja 1990 r. Oznacza to, że przywoływana tutaj decyzja z 1 lipca 2013 r. potwierdziła zmianę właściciela przedmiotowej nieruchomości, która nastąpiła z mocy prawa w dniu 27 maja 1990. W tej dacie nieruchomość ta, stanowiąc już wcześniej własność Skarbu Państwa stała się własnością Gminy. Dla zaistnienia takiej zmiany własnościowej bez znaczenia pozostaje to, że decyzja komunalizacyjna została wydana ponad 23 lata później. Nabycie nastąpiło bowiem z mocy prawa we wskazanej przez ustawodawcę dacie. Wydana później decyzja komunalizacyjna jedynie potwierdziła ten fakt. Gmina stała się właścicielem przedmiotowej nieruchomości 27 maja 1990 r. Nie doszłoby do wydania takiej decyzji, gdyby wcześniej tj. z dniem 1 stycznia 1989 r. nieruchomość ta nie stała własnością Skarbu Państwa (nabycie własności przez Skarb Państwa nastąpił przy tym w trybie cywilnoprawnym).

Sąd odnotował jednocześnie, ze przedstawione powyżej okoliczności dotyczące zmian własności przedmiotowej nieruchomości znajdują pełne odzwierciedlenie w treści księgi wieczystej nr [...], której wydruki znajdują się w aktach administracyjnych.

Sąd podniósł ponadto, że organy obu instancji, uzasadniając odmowne dla skarżących rozstrzygnięcie wskazują m.in. na treść decyzji Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 11 czerwca 2019 r., utrzymującej w mocy decyzję Wojewody z dnia 21 grudnia 2016 r., odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę przedmiotowej działki. Skarżący zarzucają natomiast, że decyzja Ministra nie została im doręczona. Podnoszą przy tym, że wbrew stanowisku organu odwoławczego brak tego doręczenia ma znaczenie w sprawie. W związku z tym Sąd zauważył, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, aby organ odwoławczy prowadził dodatkowe ustalenia, dotyczące prawidłowości doręczenia powyższej decyzji wydanej przez Ministra. Jednak zdaniem Sądu nie dyskwalifikuje to kontrolowanego obecnie rozstrzygnięcia. Jak już bowiem wcześniej wskazano prawo własności przedmiotowej nieruchomości zostało nabyte najpierw przez Skarb Państwa, a późnej przez Gminę z mocy samego prawa. Wskazane zaś powyżej postanowienie sądu powszechnego stwierdzające zasiedzenie nieruchomości z dniem 1 stycznia 1989 r. oraz późniejsza decyzja komunalizacyjna stanowią wyłącznie potwierdzenie faktu wcześniejszego nabycia własności przez te podmioty. Zdaniem Sądu stanowią one wystarczającą podstawę do tego, aby przyjąć, że w dacie 31 grudnia 1998 r. skarżący nie byli już właścicielami przedmiotowej działki.

Na marginesie Sąd zauważył, że w aktach organu odwoławczego znajduje się kopia kierowanego do Wojewody pisma przewodniego Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 5 września 2019 r., z którego treści wynika, że organ ten zwraca Wojewodzie akta sprawy i informuje, że do Ministerstwa nie wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wskazaną powyżej decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 11 czerwca 2019 r.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli skarżący reprezentowani przez pełnomocnika będącego adwokatem.

W skardze kasacyjnej zarzucono:

a) naruszenie prawa materialnego, a to art. 73 ust. 4 ustawy reformującej administrację publiczną w zw. z art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji oddalenie skargi, co skutkowało pozbawieniem skarżącego własności bez ustalenia i wypłacenia odszkodowania, a przy tym pominięcie celu regulacji wskazanej w art. 73 ust 4 ustawy reformującej, jakim jest zapewnienie odszkodowania właścicielom nieruchomości przejętych na drogi publiczne;

b) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 145 § 1 pkt c p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 p.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy poprzez niedostrzeżeniu przez Sąd naruszenia przez organy administracyjne art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., tj. brak zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia w całości materiału dowodowego, brak zwrócenia się o akta cywilne [...] Sądu Rejonowego w B. , a w konsekwencji brak weryfikacji przez Sąd treści wydanego postanowienia, okoliczności zasiedzenia nieruchomości, twierdzeń wskazanych przez organ, co skutkowało nieprawidłową kontrolą wydanych decyzji administracyjnych;

c) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 145 § 1 pkt c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy poprzez niedostrzeżeniu przez Sąd naruszenia przez organy administracyjne art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez brak ustalenia przymiotu prawomocności i ostateczności decyzji Ministerstwa Inwestycji i Rozwoju z dnia 11 czerwca 2019 roku, podczas, gdy uniemożliwiło to rozstrzygnięcie i wydanie stosownej decyzji w przedmiotowej sprawie, co "stanowiło zagadnienie wstępne".

Skarżący wnieśli o "uchylenie zaskarżonego wyroku decyzji i przekazanie do ponownego rozpoznania", a ponadto o zasądzenie od organu administracyjnego kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Wnieśli także o dopuszczenie dowodu:

1) akt postępowania cywilnego Sądu Rejonowego w B. [...] na okoliczność ustalenia treści wydanego przez Sąd postanowienia, którego strona nie jest w posiadaniu, a nie znajduje się w aktach niniejszej sprawy administracyjnej oraz okoliczności zasiedzenia nieruchomości, stron postępowania cywilnego;

2) z dokumentów - decyzja o ustaleniu kosztów urządzenia ulic z dnia [...] (dot. kwoty 9 419 zł); decyzja o ustaleniu kosztów urządzenia ulic z dnia [...] (dot. kwoty 8 662 zł); postanowienie z dnia [...] (stanowiące o urządzeniach KW); pismo z dnia 26 września 1974 - zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną; postanowienie z dnia [...](wykreślenie hipoteki związanej z opłatą za drogę); pismo z dnia [...]kierowane do SR w B. na okoliczność potwierdzenia własności nieruchomości przez J. i H.W., a także spadkobierców J. W., na okoliczność zajęcia nieruchomości w/w na drogę publiczną;

3) z dokumentu - wniosku o wyrażenie zgody na wgląd do akt na okoliczność próby ustalenia treści postanowienia [...], okoliczności zasiedzenia nieruchomości, stron postępowania cywilnego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor przedstawił argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 179a p.p.s.a., jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę.

W ocenie Sądu zaistniały wskazane w wymienionym przepisie przesłanki do uchylenia uprzednio wydanego w sprawie wyroku, gdyż wskazana w pkt b petitum skargi kasacyjnej podstawa kasacyjna okazała się oczywiście usprawiedliwiona. Za oczywiście uzasadniony należało bowiem uznać zarzut naruszenia przepisów postępowania, a to art. 145 § 1 pkt c p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 p.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy poprzez niedostrzeżeniu przez Sąd naruszenia przez organy administracyjne art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., tj. niedostrzeżenie braku zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia w całości materiału dowodowego, braku zwrócenia się o akta cywilne [...], co w konsekwencji spowodowało brak weryfikacji przez Sąd treści wydanego postanowienia Sądu Rejonowego w B. – sygn. [...], okoliczności zasiedzenia nieruchomości, twierdzeń wskazanych przez organ, co skutkowało nieprawidłową kontrolą wydanych decyzji administracyjnych.

W zaskarżonym kasacyjnie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny kluczowe znaczenie przypisał postanowieniu SR w B. o stwierdzeniu zasiedzenia, wydanemu w dniu [...]r. sygn. [...]. Sąd przyjął, że postanowieniem tym stwierdzono zasiedzenie przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa z dniem 1 stycznia 1989 r. Sąd zaakcentował jednocześnie, że na taką datę, podaną w postanowieniu o zasiedzeniu, wskazał Wojewoda w uzasadnieniu zaskarżonej obecnie decyzji, a skarżący podaniu takiej właśnie daty w postanowieniu o zasiedzeniu nie zaprzeczyli w skardze. W tym kontekście Sąd zauważył, że nabycie własności przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa nastąpiło nie w dacie uprawomocnienia się postanowienia SR w B. o stwierdzeniu zasiedzenia, lecz w dacie wskazanej w tym postanowieniu, czyli w dacie, w której upłynął wymagany przepisami kodeksu cywilnego okres zasiedzenia.

Tymczasem jak słusznie zarzucono w skardze, Sąd, wydając poprzednio wyrok oddalający skargę, nie dokonał weryfikacji treści wspomnianego postanowienia SR w B. z [...]r. sygn. [...] o stwierdzeniu zasiedzenia. W przedstawionym przez organy administracji materiale dowodowym wspomnianego tutaj postanowienia brak. Pomimo tego braku Sąd ustalił treści tego postanowienia opierając się na wskazaniu, jakie w tym zakresie zawarł Wojewoda w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji tj. na wskazaniu, że "nabycie nieruchomości przez Skarb Państwa nastąpiło w drodze cywilnej przez zasiedzenie z dniem 1 stycznia 1989 r.". Zaś jako potwierdzenie zgodności tego wskazania ze stanem faktycznym Sąd przyjął brak wyraźnego zaprzeczenia przez skarżących podanym przez Wojewodę okolicznościom faktycznym. Zgodzić się należy ze stroną skarżącą kasacyjnie, że było to niewystarczające do poczynienia przez Sąd ustaleń dotyczących treści powyższego postanowienia o stwierdzeniu zasiedzenia. Zamiast tych ustaleń należało stwierdzić, że materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania administracyjnego jest niekompletny. Akta administracyjne nie zawierają bowiem postanowienia SR w B. z [...]r. stwierdzającego zasiedzenie przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa. Bez tego zaś postanowienia nie można jednoznacznie stwierdzić z jaką datą Skarb Państwa nabył własność tej nieruchomości i czy była to faktycznie data 1 stycznia 1989 r. - jak przyjął to Wojewoda w zaskarżonej decyzji.

Wbrew poprzedniemu zapatrywaniu Sądu informacji w tym zakresie nie mogły również dostarczyć znajdujące się w aktach sprawy wydruki z księgi wieczystej. Zawierają one bowiem jedynie informację o dacie wydania postanowienia SR w B. oraz o sygnaturze akt tego postanowienia. Zarazem brak tam wskazania daty, w której zgodnie z postanowieniem SR w B. miało dojść na nabycia własności przez Skarb Państwa.

W konsekwencji ramach sprawowanej poprzednio kontroli zaskarżonej decyzji Wojewody Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien był stwierdzić, że zarówno organ odwoławczy, jak i organ I instancji naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., przy czym naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Bez przeprowadzenia dowodu jednoznacznie potwierdzającego, że Skarb Państwa z dniem 1 stycznia 1989 r. nabył przedmiotową nieruchomość, przedwczesnym było dokonywanie oceny spełnienia wskazanych w art. 73 ust. 1 ustawy reformującej przesłanek przyznania wnioskowanego odszkodowania. Z tego względu zarzut sformułowany w pkt. b petitum skargi należało obecnie uznać za oczywiście uzasadniony. Za oczywiście uzasadnione nie sposób natomiast uznać zarzutów z pkt. a i c petitum skargi. Jednak wobec zasadności zarzutu sformułowanego w punkcie b petitum skargi pozostaje to bez wpływu na wyrok wydany obecnie w niniejszej sprawie.

Mając powyższe na uwadze, po ponownym rozpoznaniu sprawy w trybie art. 179a p.p.s.a., Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszają powołane wyżej przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym ich uchylenie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a.

O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 179a w związku z art. 200 i art. 203 pkt 1, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a., a także § 14 ust. 1 pkt 1c i § 14 ust. 1 pkt 2b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800). Na wysokość zasądzonych kosztów postępowania sądowego składają się: uiszczony wpis od skargi - 200 zł, opłata od uzasadnienia wyroku WSA - 100 zł, wpis od skargi kasacyjnej -100 zł, wynagrodzenie adwokata za postępowanie przed sądem administracyjnymi w drugiej instancji 360 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictw – 51 zł (od trzech pełnomocnictw).

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym (art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 p.p.s.a.). Wyjaśnić przy tym przyjdzie, że skoro autokontroli dokonuje ten sam skład, to również na takim samym posiedzeniu co w sprawie pierwotnej (kontrolowanej). Jeżeli sędzia sprawozdawca (członek składu orzekającego) stwierdzi dopuszczalność zastosowania art. 179a p.p.s.a., kieruje sprawę do rozpoznania przez sąd na rozprawie albo na posiedzeniu niejawnym w składzie i terminie wyznaczonym przez przewodniczącego wydziału orzeczniczego (zob.: B. Dauter, Komentarz do art.179a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX-el., teza 8). Skoro zatem pierwotna sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stąd i posiedzenie w ramach autokontroli miało taki charakter.

Prowadząc ponownie postępowanie organ I instancji zbada treść postanowienia SR w B. z [...]r. sygn. [...]o stwierdzeniu zasiedzenia i ustali wynikającą z niego datę nabycia przez Skarb Państwa własności nieruchomości, objętej wnioskiem skarżących o wypłatę odszkodowania. W tym celu przeprowadzi dowód z akt administracyjnych w sprawie zakończonej decyzją Ministra Inwestycji i Rozwoju z 11 czerwca 2019 r. utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Śląskiego z 21 grudnia 2016 r. nr NW/III/77234/2053/05, odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę B. prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]o powierzchni 0,2206 ha. Z treści decyzji Ministra wynika bowiem, że prawomocne postanowienie o stwierdzeniu zasiedzenia znajduje się w aktach właśnie tej sprawy. W przypadku zaś braku tego postanowienia w aktach wskazanej powyżej sprawy administracyjnej organ zwróci się bezpośrednio do SR w B. o wydanie jego odpisu. Jeżeli według treści tego postanowienia data nabycia własności przez Skarb Państwa przypada przed 31 grudnia 1998 r., to tym samym żądanie skarżących o wypłatę odszkodowania wykracza poza hipotezę normy prawnej wynikającej z art. 73 ust. 1 ustawy reformującej.