Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 7572/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 115a
journal: Dz.U. 2019 poz 161
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
article: art. 9 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1610
law: Ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra  właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędziowie Sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak Sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 sierpnia 2021 r. sygn. akt III SA/Kr 197/21 w sprawie ze skargi M.S. na czynność materialno-techniczną Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 12 sierpnia 2021r., sygn. akt III SA/Kr 197/21, po rozpoznaniu sprawy ze skargi M.S. na czynność materialno-techniczną Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...], w przedmiocie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy stwierdził bezskuteczność czynności w zakresie ustalenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r.

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych

i prawnych:

Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie (dalej jako Komendant lub organ skarżący kasacyjnie) informacją nr [...] z dnia [...] listopada 2020 r. zawiadomił M.S. (dalej jako strona lub skarżący) o dokonanej czynności materialno-technicznej ustalenia oraz wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe. Ekwiwalent został wypłacony i ustalony w związku ze zwolnieniem skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] kwietnia 2020 r. w kwocie [...] zł brutto za 70 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego za okres przed 6 listopada 2018 r. oraz w kwocie [...] zł brutto za 84 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego za okres od 6 listopada 2018 r.

Jako podstawę rozstrzygnięcia Komendant wskazał art. 114 ust. 1 pkt 2 i art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 360 ze zm., zwanej dalej ustawą o Policji lub w skrócie u.oP.) oraz art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 1610, zwanej dalej ustawą o szczególnych rozwiązaniach lub w skrócie u.s.r.).

W uzasadnieniu tej informacji Komendant podniósł, że ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed 6 listopada 2018 r. został ustalony na zasadach wynikających z art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed 6 listopada 2018 r., tj. w wysokości 1/30 miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego, natomiast ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres od 6 listopada 2018 r. został ustalony w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego.

Strona zaskarżyła ww. czynność materialno-techniczną w części dotyczącej ustalenia i wypłacenia ekwiwalentu naliczonego za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. zarzucając, że ekwiwalent został naliczony niezgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15.

Stwierdzając bezskuteczność czynności w zaskarżonej części Sąd pierwszej instancji wskazał, że przywołanym wcześniej wyrokiem z dnia 30 października 2018r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 115a ustawy o Policji w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za jeden dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji RP.

Sąd Wojewódzki podkreślił, że w momencie opublikowania wyroku Trybunału zostaje obalone domniemanie konstytucyjności normy prawnej, której dotyczy orzeczenie, a skutek uchylenia domniemania konstytucyjności przepisu następuje od momentu jego wejścia w życie. W rezultacie, z dniem opublikowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego, czyli od dnia 6 listopada 2018 r., część art. 115a u.oP. (w poprzednim brzmieniu) została wyeliminowana z obrotu prawnego i nie mogła stanowić podstawy orzekania o wysokości ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. W konsekwencji, skoro niekonstytucyjny przepis stracił moc obowiązującą, to nie może być podstawą orzeczenia w procesie stosowania prawa niezależnie od tego czy rozstrzygnięcie dotyczy stanu faktycznego sprzed ogłoszenia orzeczenia Trybunału czy też zaistniałego po tej dacie.

Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, iż w doktrynie podnosi się, że orzeczenie przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności normy prawnej z Konstytucją RP, może być uznane za wprowadzające swoistego rodzaju normę intertemporalną, mającą zgodnie z art. 8 ust. 1 Konstytucji RP, pierwszeństwo przed normami intertemporalnymi wprowadzanymi przez ustawodawcę zwykłego co do ewentualnych skutków wyroku Trybunału.

Sąd Wojewódzki wskazał, że myśl art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed 6 listopada 2018 r., a nie w wysokości wynikającej z przepisów ww. ustawy. Odwołanie się przez ustawodawcę do zasad, a nie do wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym oznacza, że nie powtórzył on niekonstytucyjnych zapisów tej ustawy, wbrew wyrokowi Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. i nie nakazał stosowania do obliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop z okresu przed 6 listopada 2018 r. (czyli sprzed daty publikacji orzeczenia Trybunału) uregulowań, które utraciły moc w wyniku tego wyroku.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu jest zatem wynagrodzenie za jeden dzień roboczy, przy czym należy pamiętać, że przepis art. 115a u.oP. odwołuje się do ostatniego uposażenia należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym, bez odniesienia do jakiegokolwiek okresu rozliczeniowego służby. Oznacza to, że w rozpoznawanej sprawie należy 70 dni urlopu przysługującego skarżącemu za okres przed 6 listopada 2018 r. pomnożyć przez wysokość 1/21 wynagrodzenia przysługującego skarżącemu za 1 dzień roboczy na dzień zwolnienia ze służby.

Sąd Wojewódzki uznał więc, że Komendant naruszył art. 66 ust. 2 i art. 190 ust. 4 Konstytucji RP oraz art. 115a u.oP. w związku z art. 9 u.s.r. poprzez ich błędną wykładnię w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy, co skutkowało na podstawie art. 146 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej w skrócie u.p.p.s.a.) stwierdzeniem bezskuteczności czynności w zakresie ustalenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r.

Sąd pierwszej instancji odnosząc się z kolei do żądania skarżącego co do zasądzenia na jego rzecz ustawowych odsetek wskazał, że zarówno przepisy ustawy o Policji, jak i wydane na jej podstawie akty wykonawcze, nie zawierają regulacji, która przyznaje organowi Policji kompetencje do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej sprawy odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności pieniężnych. Skoro zatem ustawa o Policji nie przewiduje prawa funkcjonariusza do odsetek, a niewypłacenie w terminie uposażenia funkcjonariuszowi Policji stanowi opóźnienie się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, to żądanie odsetek na podstawie art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego można dochodzić przed sądem powszechnym.

Skargę kasacyjną złożył Komendant, zaskarżając powyższy wyrok w całości. Zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego:

1) art. 146 u.p.p.s.a. w zw. z art. 115a u.oP. w zw. z art. 9 ust. 1 u.s.r. poprzez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że w stanie prawnym określonym cytowanymi przepisami na dzień wydania zaskarżonej decyzji, organ był zobowiązany do wyrównania świadczenia należnego skarżącemu na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 2 u.oP. za urlopy nabyte w okresie przed dniem 6 listopada 2018 r. na podstawie "wyceny" jednego, ostatniego dnia roboczego na dzień zwolnienia ze służby lub poprzez pomnożenie przysługującego urlopu przez 1/21 wysokości wynagrodzenia przysługującego za 1 dzień roboczy na dzień zwolnienia ze służby, podczas gdy z mocy ustawy ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy nabyty przed dniem 6 listopada 2018 r. winien być ustalany na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r.;

2) art. 146 u.p.p.s.a. w zw. z art. 66 ust. 2 i art. 81 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię, wynikającą z pominięcia art. 81 Konstytucji RP, co doprowadziło do uznania, że organ jest zobowiązany do rekonstruowania normy prawnej art. 115a u.oP. w sposób zgodny z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, w celu realizacji prawa gwarantowanego w art. 66 ust. 2 Konstytucji RP, pomimo zastrzeżenia w art. 81 Konstytucji RP, iż prawa tego można dochodzić w granicach określonych w ustawie oraz pomimo określenia przez ustawodawcę w odniesieniu do art. 115a u.oP., że ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy nabyty przed dniem 6 listopada 2018 r. winien być ustalany na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r.

W oparciu o tak sformułowany zarzut Komendant wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także złożył oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy.

Organ skarżący kasacyjnie alternatywnie wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Konstytucyjny pytania prawnego zadanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w sprawie o sygn. akt II SA/Bk 866/20.

W sprawie nie wniesiono odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie zauważyć należy, że przedmiotowa sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., zwanej dalej u.p.p.s.a.), gdyż pełnomocnik strony wnoszącej skargę kasacyjną zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o przeprowadzenie rozprawy.

Stosownie do art. 183 § 1 u.p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 u.p.p.s.a., jak też nie zachodzi żadna z przesłanek wskazanych w art. 189 u.p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonej podstawy kasacyjnej.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do wniosku o zawieszenie niniejszego postępowania wskazać należy, iż przed Trybunałem Konstytucyjnym zawisła sprawa o sygn. akt P 7/21, zainicjowana wystąpieniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, postanowieniem z dnia 21 stycznia 2021r., sygn. akt II SA/Bk 866/20, z pytaniem prawnym: "Czy art. 9 ust. 1 u.s.r. w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie przepisu art. 115a u.oP. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2020 r. do spraw dotyczących ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych po dniu 6 listopada 2018 r. w odniesieniu do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018 r. jest zgodny z art. 2, art. 8 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 190 ust. 1, 3 i 4 Konstytucji RP?".

Trybunał Konstytucyjny, w sprawie zainicjowanej wspomnianym pytaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, pomimo upływu blisko trzech lat od jej zarejestrowania, nie wyznaczył rozprawy, ani nie rozpoznał sprawy w inny sposób. W tej sytuacji zawieszenie niniejszego postępowania sądowego byłoby rażącym naruszeniem prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, czego wyznacznikiem jest uzasadnienie wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu (dalej jako ETPCz) z dnia 21 lipca 2022 r. w sprawie Bieliński przeciwko Polsce, nr 4862/19, w którym uznano, że długotrwałe zawieszenie sprawy w oczekiwaniu na rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego narusza art. 6 i art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Zdaniem ETPCz, gdy długość postępowania sądowego uzależniona jest w znacznym stopniu od zwłoki w rozpoznaniu sprawy przez Trybunał Konstytucyjny dochodzi do naruszenia praw obywatela do skutecznego środka odwoławczego.

Kierując się zatem własnymi kompetencjami orzeczniczymi i jednocześnie obowiązkiem stosowania prokonstytucyjnej wykładni przepisów prawa Naczelny Sąd Administracyjny nie dostrzega przeszkód prawnych uniemożliwiających rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.

Podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 146 u.p.p.s.a. w zw. z art. 115a u.oP. w zw. z art. 9 ust. 1 u.s.r. przez ich błędną wykładnię, sprowadza się w głównej mierze do negowania interpretacji skutków prawnych wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, szczególnie w kontekście znaczenia treści nowelizacji art. 115a ustawy o Policji wprowadzonej ustawą o szczegółowych rozwiązaniach.

Sformułowany w ten sposób zarzut należy uznać za pozbawiony uzasadnionych podstaw.

Przypomnieć w tym miejscu należy, iż z art. 9 ust. 1 ustawy o szczegółowych rozwiązaniach wynika, że art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu znowelizowanym stosuje się do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych i niezakończonych przed dniem 6 listopada 2018 r. oraz do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 6 listopada 2018 r. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r. W procesie wykładni art. 9 ust. 1 u.s.r. zasadnicze znaczenie ma treść zdania drugiego tego przepisu, zgodnie z którym ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r. Regulacja zdania drugiego art. 9 ust. 1 u.s.r. odwołuje się do zasad ustalania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wynikających z przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r. Przywołując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, wskazać należy, że posłużenie się przez ustawodawcę słowem "ekwiwalent" na oznaczenie świadczenia pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy uzasadnia wniosek, że chodzi o równowartość niewykorzystanych urlopów. Ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy jest niczym innym niż "zastępczą formą" wykorzystania urlopu w sytuacji zwolnienia ze służby, która powoduje prawną i faktyczną niemożliwość realizacji tych świadczeń w naturze. Można zatem także powiedzieć, że po ustaniu stosunku służby, prawo do urlopu przekształca się w świadczenie pieniężne określane mianem "ekwiwalentu". Obowiązek wypłaty tego świadczenia obciąża pracodawcę funkcjonariusza Policji, ponieważ w czasie służby w tej formacji nabył on powyższe uprawnienia, których z powodu wykonywania obowiązków służbowych nie mógł zrealizować w naturze.

Odwołanie się zatem przez ustawodawcę w zdaniu drugim art. 9 ust. 1 u.s.r. do "zasad", a nie do niekonstytucyjnego przelicznika w wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego funkcjonariuszowi Policji na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym nie może być interpretowane jako powtórzenie niekonstytucyjnych przepisów ustawy o Policji, wbrew wyrokowi Trybunału Konstytucyjnego, i nakazanie stosowania, do obliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop z okresu przed dniem 6 listopada 2018 r. (czyli sprzed daty publikacji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego) uregulowań, które utraciły moc w następstwie wydania wskazanego wyroku. Przyjęcie zaś jako prawidłowej, zastosowanej przez organ, wykładni przepisów przejściowych unicestwiałoby definitywnie doniosłość skutków wynikających z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Innymi słowy, akceptacja tego sposobu rozumienia wskazanych regulacji oznaczałaby dopuszczenie możliwości ograniczenia - za pomocą regulacji o charakterze intertemporalnym - zakresu zastosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2023 r., sygn. akt III OSK 5129/21). Bez wątpienia tego typu interpretacja narusza wyrażoną w art. 190 ust. 1 Konstytucji RP zasadę powszechnej mocy obowiązującej wyroków Trybunału Konstytucyjnego, które wiążą również ustawodawcę.

Zasady, o których mowa w art. 9 ust. 1 zdanie drugie u.s.r., wymagają zatem uwzględnienia przy wykładni art. 115a u.oP. wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, na co wielokrotnie już zwracały uwagę sądy administracyjne obu instancji, a także projektodawca w uzasadnieniu projektu ustawy o szczególnych rozwiązaniach, wskazując, iż przedstawiony projekt przewiduje wprowadzenie rozwiązań prawnych mających na celu wdrożenie omawianego wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Jeżeli zatem orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. usunęło z systemu prawnego niekonstytucyjne brzmienie art. 115a u.oP. w zakresie współczynnika 1/30, to posłużenie się przez ustawodawcę w art. 9 ust. 1 zdanie drugie u.s.r. sformułowaniem "na zasadach wynikających z przepisów ustawy" oznacza, że należy stosować właśnie art. 115a u.oP. w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, jednakże z wyłączeniem tej jego części (dotyczącej zakwestionowanego współczynnika ekwiwalentu w wysokości 1/30), która została uznana za sprzeczną z przepisami ustawy zasadniczej i którą należy wypełnić treścią wyroku wydanego przez Trybunał Konstytucyjny. Z tej też przyczyny, na mocy art. 190 Konstytucji RP, nie tylko sądy, ale również organy administracji publicznej, powinny dokonywać wykładni art. 115a u.oP. w związku z art. 9 ust. 1 u.s.r. zgodnie z ustawą zasadniczą.

Przyznać trzeba, iż przeciwne rozumienie omawianego przepisu ustawy o szczególnych rozwiązaniach prowadziłoby do stosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego jedynie na przyszłość (tj. od dnia jego publikacji), z wyłączeniem skutku retroaktywnego, co niewątpliwie narusza art. 190 ust. 4 Konstytucji RP. Wprawdzie przyznanie (naliczenie w wymaganej wysokości) i wypłata ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany przez funkcjonariusza Policji urlop stanowi czynność materialno-techniczną i nie wymaga wydania decyzji administracyjnej, a więc uruchomienia nadzwyczajnego trybu wznowienia postępowania z art. 145a K.p.a., to jednak nie uzasadnia odstąpienia od konieczności przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Wówczas trudno byłoby mówić o ekwiwalentności wypłaconego funkcjonariuszowi Policji przed 6 listopada 2018 r. świadczenia za niewykorzystany urlop, o czym wyraźnie rozstrzygnął Trybunał Konstytucyjny w wyroku o sygn. akt K 7/15, a tym samym o zrealizowaniu zagwarantowanego w art. 66 ust. 2 Konstytucji RP prawa do urlopu.

Podobnie za nietrafiony należy uznać zarzut naruszenia art. 146 u.p.p.s.a. w zw. z art. 66 ust. 2 i art. 81 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię, która miała doprowadzić do uznania, że organ jest zobowiązany do rekonstruowania normy prawnej art. 115a u.oP. w sposób zgodny z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. sygn. akt K 7/15 w celu realizacji prawa gwarantowanego w art. 66 ust. 2 Konstytucji RP, pomimo zastrzeżenia określonego w art. 81 Konstytucji RP.

Wbrew argumentacji podnoszonej przez organ skarżący kasacyjnie, wykrystalizowana w art. 81 Konstytucji RP reguła dochodzenia w granicach wskazanych w ustawie praw określonych w art. 65 ust. 4 i 5, art. 66, art. 69, art. 71 i art. 74-76 Konstytucji RP, nie może być interpretowana w ten sposób, że podmiot uprawniony nie może dochodzić konstytucyjnego prawa chronionego przez art. 66 ust. 2 Konstytucji RP w zakresie mu należnym. Szczególnego podkreślenia wymaga, że Trybunał Konstytucyjny uznał za niekonstytucyjny art. 115a ustawy o Policji tylko w takim zakresie, w jakim określał on współczynnik ułamkowy 1/30 uposażenia funkcjonariusza Policji jako podstawę ustalenia wysokości ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Bezsprzecznie oznacza to zatem, że w systemie prawnym pozostała norma prawna gwarantująca konstytucyjne prawo do ekwiwalentu, wskazująca podstawę wymiaru i prawo do ekwiwalentu za czas wolny od służby. Nie można przy tym zapomnieć, iż w uzasadnieniu wyroku trybunalskiego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, wskazano wprost sposób obliczania ekwiwalentu pieniężnego. Zastosowanie zatem innego przelicznika stanowiącego podstawę ustalenia wysokości ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, niż wskazany w powyższym wyroku, prowadzić musiało do uznania, iż działanie organu było niezgodne z prawem (podobnie w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 października 2023 r., sygn. akt III OSK 5359/21 i III OSK 7455/21 oraz z dnia 25 października 2023 r., sygn. akt III OSK 5605/21).

Niezależnie od powyższego wskazać należy, że powołany w obu zarzutach art. 146 u.p.p.s.a. jest jednostką redakcyjną aktu prawnego złożoną z dwóch paragrafów. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zgodnie przyjmuje się, że w odniesieniu do jednostki redakcyjnej aktu prawnego, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z paragrafów, ustępów, punktów i innych pomniejszych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionego zarzutu skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje on konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (zob. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 22/15, oraz z dnia 14 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 1799/12). Naruszony przez sąd pierwszej instancji przepis musi być zatem wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony, w realiach sprawy - skarżącego kasacyjnie organu. W związku z tym również z tej przyczyny zarzuty naruszenia art. 146 u.p.p.s.a. nie zasługiwały na uwzględnienie.

Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, dlatego na podstawie art. 184 u.p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.