Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SAB/Po 13/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
658
Hasła tematyczne: Pełnomocnik procesowy
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
Powołane przepisy: article: art. 3 § 1, § 2 pkt 8, art. 52 § 1 i 2, art. 53 § 2b, art. 134 § 1, art. 149 § 1 pkt 3, art. 149 § 1a
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 33 § 1 i 3, art. 37 § 1 pkt 1, § 3 pkt 1, art. 40 § 2, art. 64 § 2
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: § 13 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1196
law: Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 lipca 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz  zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie  pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020

SENTENCJA

Dnia 5 września 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędzia WSA Mirella Ławniczak Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 września 2023 roku sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. w przedmiocie przyznania pomocy na operacje typu: "Premie na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" I. stwierdza, że Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. dopuścił się bezczynności, II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zobowiązuje Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. do wydania aktu w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy, IV. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych, V. w pozostałym zakresie oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z 15 maja 2023 r. K. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Dyrektora Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. (dalej: Dyrektor OR ARiMR lub organ) dotyczącej rozpatrzenia wniosku o przyznania pomocy na operację typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.

Skarżący zarzucił organowi naruszenie:

- art. 7, 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: k.p.a.) poprzez niewyjaśnienie, czy wezwanie do uzupełnienia braków formalnych z 9.08.2022 r., jak i czy zawiadomienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania z 176.11.2022 r. skutecznie doręczono, a tym samym, czy istnieją podstawy, aby skarżący ponosił konsekwencje nieuzupełnienia tychże braków,

- art. 8 i 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnianie, dlaczego skarżący nie uzupełnił braków formalnych we wskazanym przez organ terminie i czy wynikało to z błędnego doręczenia wezwania do usunięcia tychże braków;

- art. 9 i 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek pozostawienia wniosku skarżącego bez rozpoznania,

- art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 33 § 3 k.p.a. oraz 40 § 2 k.p.a. poprzez brak prawidłowego wezwania pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych (w tym nadesłania pełnomocnictwa), co skutkować winno tym, że wezwanie strony do usunięcia braków nie może wywoływać skutków prawnych,

- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na bezzasadnym przyjęciu, że skarżący nie uzupełnił braków formalnych we wskazanym terminie, podczas gdy wezwania do ich uzupełnienia nie doręczono skutecznie.

Uzasadniając skargę K. M. podniósł, iż wystąpił do Dyrektora OR ARiMR wnioskiem z 30 maja 2022 r. o przyznania pomocy na operację typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego PROW 2014-2020. Organ pismem z 9.08.2022 r. wezwał wnioskodawcę do usunięcia braków formalnych złożonego wniosku. Wezwania skarżący nie odebrał, pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki. Usunął braki formalne wniosku 26.10.2022 r., poza dołączeniem odpisu pełnomocnictwa. W złożonym do organu wniosku, w sekcji IV wskazano bowiem dane pełnomocnika.

Organ pismem z 16 listopada 2022 r. zawiadomił stronę o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Dyrektor OR ARiMR powołał się na § 9 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 lipca 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. 2016 poz. 1196, ze zm., dalej: rozporządzenie) podając, iż w razie wskazania w treści wniosku danych pełnomocnika strony, obowiązkowe jest dostarczenie odpisu pełnomocnictwa lub upoważnienia udzielonego przez podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy do występowania w jego imieniu.

Skarżący zważył, iż wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku nadano bezpośrednio do strony, z pominięciem pełnomocnika. Kierując się art. 33 § 3 k.p.a. strona przyjęła, że w razie braku dokumentu pełnomocnictwa, organ powinien zwrócić się o uzupełnienie braku formalnego do wskazanego we wniosku pełnomocnika. Ustawodawca zobowiązał bowiem pełnomocnika, a nie stronę postępowania, do wykazania umocowania do działania w sprawie. Z tych względów strona przyjęła, iż wezwania do uzupełnienia braków formalnych i zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania nie doręczono skutecznie. Pominięto osobę pełnomocnika, a zatem nie mogły one wywoływać skutków prawnych.

Mając powyższe na uwadze, strona pismem z 2 grudnia 2022 r. wystosowała ponaglenie do organu. Postanowieniem z 10 stycznia 2023 r. nr [...] Prezes ARiMR uznał ponaglenie za nieuzasadnione.

Skarżący wskazał, iż nierozpoznanie wniosku w terminie i pozostawienie go bez rozpoznania stanowiło bezczynność organu, ponieważ nieprzesłanie pełnomocnictwa wynikał z braku skutecznego doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych, nie zaś z niewłaściwej postawy strony, czy jej pełnomocnika.

Z tych względów skarżący wniósł o zobowiązanie Dyrektora OR ARiMR w P. do rozpatrzenia wniosku w terminie 30 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, a nadto o stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, zasądzenie od organu sumy pieniężnej w wys. [...] zł oraz kosztów postępowania, wg norm przepisanych.

W odpowiedzi Dyrektor OR ARiMR wniósł o oddalenie skargi. Wyjaśnił, że w postępowaniu dotyczącym przedmiotowej pomocy jego obowiązkiem jest każdorazowa weryfikacja szeregu składanych przez stronę dokumentów. Konsekwencją nieusunięcia w terminie braków formalnych złożonego wniosku z 30.05.2022 r. o przyznanie pomocy było jego pozostawienie bez rozpoznania, zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. Pozostawienie bez rozpoznania wniosku K. M. z 30.05.2022 r. było zasadne i zgodne z prawem. Sformułowania zawarte w wezwaniu z 9.08.2022 r. do usunięcia braków formalnych w sposób wyczerpujący i konkretny określiły stwierdzone braki formalne, uzasadniały konieczność ich usunięcia oraz zawierały szczegółowe wskazówki, które pozwalałyby bez wątpliwości określić stronie, jakich czynności musi dokonać. Organ zaznaczył, że wystąpienie z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej jest dobrowolne, a podmiot ubiegający się o tę pomocy zobowiązany jest do przestrzegania przepisów rozporządzenia, w szczególności kryteriów i wymogów przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, które są jednolite dla wszystkich podmiotów ubiegających się o przyznanie pomocy. Strona we wniosku o przyznanie pomocy potwierdza własnoręcznym podpisem znajomość zasad przyznawania pomocy finansowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: P.p.s.a.) sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie w zasadniczej jej części.

Stosownie do art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z kolei w myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dani 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: k.p.a.) pod pojęciem bezczynności organów rozumie stan rzeczy, w którym nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1. Natomiast w myśl art. 37 § 1 pkt 2 K.p.a. przewlekłym jest postępowanie prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. W sytuacji, gdy organ dopuszcza się bezczynności lub przewlekłości w prowadzonym postępowaniu, stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia. Stosownie do art. 37 § 3 pkt 1 k.p.a., ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie. Organ, o którym mowa w § 3, rozpatruje ponaglenie w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania (art. 37 § 5 k.p.a.). Z kolei zgodnie z art. 53 § 2b P.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.

Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest bezczynność Dyrektora OR ARiMR w P. co do rozpoznania wniosku K. M. z 30 maja 2022 r. w sprawie przyznania pomocy na operację typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Skarżący przed wniesieniem skargi spełnił wymóg określony w art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., tj. złożenie niniejszej skargi poprzedziło wniesienie ponaglenia z 29 listopada 2022 r. do Prezesa ARiMR.

Zaznaczyć należy, iż w myśl uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 września 2013 r. sygn. I OPS 2/13 (publ. ONSAiWSA 2014/1/2 na pozostawienie podania bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Jak wskazano w.. uchwale, pozostawienie podania bez rozpoznania jest formą zakończenia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy strona nie usunęła braków podania w terminie, mimo prawidłowego wezwania i pouczenia. Jeżeli więc organ prowadzący postępowanie pozostawia podanie bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki uzależniające podjęcie tej czynności materialno-technicznej (np. wezwanie organu wystosowane na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. było wadliwe), to pozostaje on w bezczynności, bo odmawia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. Brak jest bowiem innych mechanizmów kontroli sądowej czynności organu sprowadzającej się do odmowy wszczęcia postępowania wobec nieusunięcia przez wnioskodawcę braków formalnych. Tym samym stronie, która nie zgadza się z takim rozstrzygnięciem organu administracji publicznej, przysługuje skarga na bezczynność.

Zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia, Dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie przyznania pomocy w terminie 180 dni od dnia zakończenia terminu składania wniosków o przyznanie pomocy. W rozpoznawanej sprawie termin składania wniosków o przyznanie pomocy upływał 31 maja 2022 r. (pierwotnie termin trwania naboru określono od 28 lutego do 28 kwietnia 2022 r. ale na mocy decyzji Prezesa ARiMR termin uległ wydłużeniu do dnia 31 maja 2022 r.), zatem termin na wydanie decyzji w sprawie przyznania pomocy przez dyrektora oddziału regionalnego Agencji mijał 28 listopada 2022 r. We wskazanym terminie organ nie wydał decyzji co do istoty sprawy, natomiast pismem z 16 listopada 2022 r. na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. pozostawił wniosek strony bez rozpoznania.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do oceny działania Dyrektora OR ARiMR w zakresie wezwania strony do usunięcia braków formalnych wniosku – z pominięciem ustanowionego pełnomocnika, a także w konsekwencji prawidłowości pozostawienia wniosku strony bez rozpoznania.

Dokonując oceny zasadności pozostawienia przez Dyrektora OR ARiMR w P. wniosku strony bez rozpoznania należy wskazać, iż w treści wypełnionego przez stronę formularza wniosku z 30 maja 2022 r. w sekcji IV - Dane pełnomocnika osoby fizycznej ubiegającej się o przyznanie pomocy, strona wskazała dane ustanowionego w sprawie pełnomocnika w osobie M. B., w tym w szczególności dane teleadresowe. Również w piśmie przewodnim do wniosku strona zaznaczyła, iż w razie jakichkolwiek problemów związanych ze złożonym wnioskiem należy kontaktować się z ustanowionym pełnomocnikiem. Do przedmiotowego wniosku strona nie dołączyła jednak wymaganych załączników, w tym w szczególności dokumentu pełnomocnictwa.

Dostrzegając niekompletność złożonej dokumentacji, Dyrektor OR ARiMR pismem z 9 sierpnia 2022 r. wezwał stronę do usunięcia braków formalnych, między innymi poprzez przedłożenie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa lub upoważnienia udzielonego przez podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy do występowania w jego imieniu. Zważyć należy jednak, że przedmiotowe wezwanie zostało skierowane bezpośrednio do wnioskodawcy, z pominięciem ustanowionego w sprawie pełnomocnika. Przesyłka zawierająca przedmiotowe wezwanie, po jej podwójnym awizowaniu, została zwrócona organowi jako niepodjęta w terminie (k. 18-22 akt adm.).

W Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy na operacje typu "Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej" w ramach poddziałania 6.2 "Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, w zakresie wypełnienia części IV - Dane pełnomocnika osoby ubiegającej się o przyznanie pomocy, wskazano, iż w sprawach związanych z uzyskaniem pomocy, realizacją operacji oraz jej rozliczeniem, w imieniu Wnioskodawcy może występować pełnomocnik, jeżeli Wnioskodawca działa przez pełnomocnika. Jeżeli ta sekcja zostanie wypełniona, wszelka korespondencja związana z realizacją operacji będzie przesyłana wyłącznie na wskazany we wniosku adres pełnomocnika. W przypadku ustanowienia pełnomocnictwa (w tym dotyczącego odbioru korespondencji) cała korespondencja będzie kierowana na adres ustanowionego pełnomocnika. Jednocześnie zastrzeżono, iż dane dotyczące pełnomocnika zamieszczone w tej sekcji powinny być zgodne z załączonym do wniosku pełnomocnictwem.

Należy również wskazać, iż zgodnie z art. 33 § 1 k.p.a., pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu (§ 2). Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Organ administracji publicznej może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony (§ 3). Jak natomiast stanowi art. 64 § 1 k.p.a., jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, podanie pozostawia się bez rozpoznania. Z kolei w myśl art. 64 § 2 k.p.a., jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

Konsekwencją ustanowienia w sprawie pełnomocnika jest obowiązek organu doręczania pism na adres ustanowionego pełnomocnika. Zgodnie z art. 40 § 2 ab initio k.p.a. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi.

Na tle powyższych przepisów w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż w sytuacji, gdy organ może mieć wątpliwości co do skuteczności ustanowienia w sprawie pełnomocnika, art. 33 § 3 k.p.a. nakłada na pełnomocnika obowiązek polegający na dołączeniu do akt sprawy oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa. Zatem ustawodawca zobowiązał właśnie pełnomocnika, a nie stronę postępowania do wykazania umocowania do działania w sprawie. Skoro zgodnie z art. 33 § 3 k.p.a. to na pełnomocniku ciąży formalny obowiązek przedstawienia organowi dokumentu pełnomocnictwa, w razie braku takiego dokumentu, organ powinien zwrócić się o uzupełnienie tego braku formalnego właśnie do pełnomocnika. Organ nie może w takiej sytuacji, z pominięciem pełnomocnika, wzywać do uzupełnienia braku formalnego poprzez nadesłanie pełnomocnictwa wyłącznie strony postępowania, gdyż stanowiłoby to zaprzeczenie celowi, w jakim ustanawia się pełnomocnika (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2014 r. II GSK 1586/13, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że organ, dostrzegając braki formalne wniosku K. M. z 30 maja 2022 r. winien był skierować wezwanie do usunięcia braków formalnych na adres ustanowionego w sprawie (we wniosku) pełnomocnika – M. B.. Samo tylko niezłożenie wraz z dokumentacją oryginału lub poświadczonego za zgodność z oryginałem dokumentu pełnomocnictwa nie może prowadzić do uznania, iż w sprawie do jego ustanowienia w ogóle nie doszło. Sąd podziela w tym zakresie argumentację strony skarżącej, iż w toku postępowania wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku z 30 maja 2022 r. nie zostało skutecznie doręczone.

W tym stanie rzeczy nieuprawnione było zastosowanie przez organ art. 64 § 2 k.p.a. i pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Niedopuszczalne jest bowiem, by uchybienia organu w zakresie wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku obciążały wnioskodawcę.

Stosownie do treści art. 27 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2422 ze zm.) w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie stoi na straży praworządności, jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a także udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Nie stanowi przejawu praworządnego działania zachowanie organu polegające na skierowaniu wezwania bezpośrednio do strony, która we wniosku w sposób bezsprzeczny udzieliła pełnomocnictwa innej osobie. W takiej sytuacji, w momencie stwierdzenia uchybienia przepisom art. 40 § 2 w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. obowiązkiem Dyrektora OR ARiMR było ponowienie wezwania (o tożsamej do pierwotnie treści) i skierowanie go do pełnomocnika strony. Dopiero ewentualny brak odpowiedzi pełnomocnika strony na takie wezwanie uprawniałby organ do pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

Wobec przyjęcia, że wezwanie do usunięcia braków formalnych złożonego wniosku nie zostało skutecznie doręczone, należy stwierdzić, iż w konsekwencji również nieuprawnione było pozostawienie przez organ wniosku skarżącego bez rozpoznania. Zważywszy zatem, że wbrew § 13 ust. 1 rozporządzenia w terminie 180 dni od dnia zakończenia terminu składania wniosków o przyznanie pomocy (tj. do 28 listopada 2022 r.) organ nie rozpoznał sprawy, Sąd stwierdził na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a., że organ dopuścił się bezczynności (pkt I. wyroku). Tak w dacie wniesienia skargi, jak i wydania przez Sąd wyroku organ pozostawał nadal w bezczynności.

Wobec stwierdzenia bezczynności organu, w pkt II. wyroku Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Z kwalifikowaną postacią bezczynności mamy do czynienia, gdy stan niezgodności z prawem (niezałatwienia sprawy) trwa przez dłuższy okres w sytuacji, gdy rodzaj i stan sprawy tego nie usprawiedliwia, a także nadto gdy organ nie podejmuje żadnych czynności bądź podejmowane czynności nie są celowe z punktu widzenia przedmiotu rozpatrywanej sprawy i nie zmierzają do jej jak najszybszego zakończenia (por. np. wyrok NSA z 14 lipca 2020 r., sygn. II GSK 1159/19, dostępny jak wyżej). W niniejszej sprawie termin do wydania decyzji wynosił 180 dni. Podczas biegu wskazanego terminu organ podejmował czynności i choć błędnie pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania, było to wynikiem nieprawidłowej oceny zagadnienia uzupełnienia braków formalnych, a nie intencjonalnego wydłużania postępowania w sposób rażący. Dlatego Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zwłoka organu nie była rażąca na gruncie art. 37 § 1 k.p.a. w zw. z § 13 ust. 1 rozporządzenia.

Jednocześnie, wobec stwierdzenia bezczynności organu, w myśl art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd zobowiązał organ do wydania w niniejszej sprawie decyzji w terminie miesiąca od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy (pkt III. wyroku).

O kosztach postępowania orzeczono w pkt IV. wyroku na podstawie art. 200 P.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem poniesionych przez stronę kosztów sądowych uiszczonego wpisu od skargi.

Sąd w pkt V. wyroku na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. oddalił skargę w pozostałym zakresie, obejmującym żądanie strony zasądzenia od organu sumy pieniężnej [...] zł. Aprobując pogląd prezentowany w orzecznictwie, iż suma pieniężna stanowi środek o charakterze kompensacyjnym w tym sensie, że ma zrekompensować stronie dolegliwości, niedogodności, negatywne przeżycia, na jakie została ona narażona wskutek bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania (por. wyrok NSA z 9 sierpnia 2023 r., sygn. I OSK 1186/21, dostępny j.w.) Sąd wskazuje, iż wniosek skarżącego o w tym przedmiocie nie został w żaden sposób uzasadniony w treści skargi.