Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 851/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję organu II i I instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędziowie: WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Sebastian Pietrzyk Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Migda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2023 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 8 maja 2023 r. znak SKO-PW-4171-17/23 w przedmiocie odmowy wydania decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu na rzecz S. M. kwotę 300,00 zł (trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Burmistrz Rabki – Zdroju decyzją z dnia 28 lutego 2023 r. nr IRG.6331.6.2022 działając na podstawie art. 234 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne oraz na podstawie art. 104 i art. 107 K.p.a. po rozpatrzeniu wniosku S. M. odmówił wydania decyzji nakazującej przywrócenie stanu poprzedniego oraz wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. W uzasadnieniu organ wskazał, że w treści swojego pisma wnioskodawca podniósł, że właściciel działki nr [...] zniwelował teren tak, że nachylona pod dużym kontem skarpa ziemi o wysokości około 1,7 m kończy się tuż przy granicy działek i napiera wraz z wodą na ogrodzenie, który już przybiera kształt łuku oraz pochyliło się w stronę mojej działki. Dodatkowo z budynku znajdującego się na ww. posesji nie są zagospodarowane wody opadowe i te wody kierowane są bezpośrednio na działkę i następnie spływają one w kierunku między innymi mojej nieruchomości, jako położonej poniżej. Podczas oględzin ustalono, że na działce nr [...] został wykonany nasyp, nie stwierdzono wycieków wody. J. D. oświadczył, że ziemia została przywieziona ponad 25 lat temu oraz, że ma wykonane odwodnienie budynku do studni chłonnej. W wyniku rozprawy administracyjnej oraz wizji lokalnej w terenie przeprowadzonej w dniu 29.09.2022 roku została sporządzona opinia. Na podstawie powyższego ustalono, że: działka nr ewid.[...] będąca własnością J. D. położona jest na zboczu, poniżej położona jest działka nr ewid.[...] S. M.. Naturalny spadek terenu jest od strony działki nr ewid.[...] w kierunku działki nr ewid.[...] Na terenie działki nr ewid.[...] powierzchnia terenu w części została wyrównana - został wykonany nasyp, który przy granicy działek nr ewid.[...] i nr ewid.[...] ma wysokość ok 1,5 -1,7 m. Ogrodzenie pomiędzy działkami nr ewid.[...] a nr ewid.[...] jest odchylone od pionu o kilka stopni w kierunku spadku terenu, murek pomiędzy słupkami na części ogrodzenia, przy nasypie jest wygięty w kierunku spadku terenu. Według ustaleń z S. M. - ogrodzenie pomiędzy działkami nr ewid.[...] a ewid. [...] powstało ok. 30 lat temu, słupki wkopane są na głębokości około 80 cm, murek pomiędzy słupkami o wysokości około 40 cm jest wkopany w grunt około 10 cm. Podczas wizji na terenie działki S. M. (działka nr ewid.[...]) nie stwierdzono podmokłości terenu, zastoisk wody, ani wysięków wody ze skarpy nasypu (podczas wizji w terenie, jak również przez kilka dni wcześniej występowały opady deszczu). Budynek na działce nr ewid.[...] jest niezamieszkały, wody deszczowe z dachu budynku na działce nr ewid.[...] zbierane są przez rynny i kierowane do odpływów. Odpływy w znacznej części nie są połączone z rurami spustowymi, które to są w większości pourywane. Z rur spustowych dalej woda opadowa kierowana jest bezpośrednio na grunt (z powodu braku wylewek) oraz do studzienek zlokalizowanych w narożnikach budynku skąd jest odprowadzana do systemu odwodnienia -opaski drenażowej wykonanej wkoło budynku i kierowana do studni chłonnej (rozsączającej wodę w grunt) oddalonej ok 2m od budynku. Studnia chłonna wykonana została ok. 30 lat temu z betonowych kręgów o średnicy ok 1 m. W czasie wizji terenowej studnia wypełniona była wodą do głębokości ok 0,5 m poniżej krawędzi. Podczas wizji na terenie działki J. D. (działka nr ewid.[...]) nie stwierdzono zastoisk wody, podmokłości, teren w miejscu wykonanego nasypu nie był grząski. Nie zaobserwowano spływu wody z powierzchni terenu działki ewid. 5700, spływu wody ze skarpy, ani tez zniszczenia skarpy nasypu wywołanego spływającą wodą (podczas wizji w terenie, jak również przez kilka dni wcześniej występowały opady deszczu). W rejonie ww. działek nie jest wykonana sieć kanalizacji deszczowej, wykonana jest jedynie sieć kanalizacji sanitarnej. We wnioskach końcowych opinii sporządzonej przez biegłego stwierdził, że: na terenie działki J. D. (działka nr ewid.[...]) nie stwierdzono zastoisk wody, podmokłości, w miejscu wykonanego nasypu teren nie był grząski. Ogrodzenie pomiędzy działkami nr ewid.[...] a nr ewid.[...] przechylone w kierunku spadku terenu, murek pomiędzy słupkami na części ogrodzenia, przy nasypie jest wygięty w kierunku spadku terenu. Wygięcie ogrodzenia spowodowane jest najprawdopodobniej naporem materiału ziemnego - powolnym i długotrwałym procesem obsuwania się skarpy z którego wykonano nasyp, który przy granicy działek nr ewid.[...] i nr ewid.[...] ma wysokość około 1.5 - 1.7 m, dodatkowo od strony działki nr ewid.[...] teren jest również pochylony, co w również sprzyja niestabilności wbudowanego gruntu. Na górze nasypu nie stwierdzono szczelin w powierzchni terenu, które świadczyłyby jednoznacznie o procesie osuwiskowym. Jednak przyczyn powstawania ruchów osuwiskowych jest wiele. Wynikają one przede wszystkim z warunków środowiskowych danego terenu (budowa geologiczna, czynniki atmosferyczne), jak również z czynników antropogenicznych - przede wszystkim sposobu i intensywności zagospodarowania terenu. W treści wniosków końcowych biegły podkreślił w szczególności, że nie stwierdzono na terenie działki nr ewid.[...] przejawów mogących być przyczyną zmiany kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na gruncie wód opadowych lub roztopowych - ze szkodą dla gruntów sąsiednich, jak również wprowadzaniem ścieków na grunty sąsiednie, a tym samym zmiany stosunków wodnych na działce nr ewidencyjny [...]. W wyniku powyższego brak jest podstaw do zastosowania przepisów 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Biegły w treści opinii zwrócił uwagę, że wyrównanie powierzchni terenu tj. zmniejszenie naturalnego spadku terenu na działce nr ewid.[...], które może spowodować zmianę (zmniejszenie) natężenia spływu wód powierzchniowych - pozwalając tym samym na zwiększoną infiltracje w głąb terenu wód opadowych lub roztopowych, nasiąknięcie gruntu wodą na skutek opadów atmosferycznych lub topnienia śniegu i dalej możliwą przyczyną zmniejszenia sił tarcia i spójności gruntu, co w konsekwencji może sprzyjać powstawaniu ruchów osuwiskowych, a w tym przypadku osuwaniem się skarpy nasypu na istniejące ogrodzenie. Kwestia ewentualnego osuwania się mas ziemi skutkująca pochyleniem się ogrodzenia, wygięciem murku tj. występowania osuwiska na granicy działek wymaga odrębnego opracowania geologiczno - inżynierskiego, badań terenowych (wierceń/sondowań), kartowania geologiczno - inżynierskiego, badań laboratoryjnych i nie jest przedmiotem niniejszego opracowania, które to dotyczy zmiany stosunków wodnych - ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Analizując zgromadzoną dokumentację Burmistrz Rabki – Zdroju uznał, że brak jest dowodów wskazujących, że w wyniku wykonania nasypu doszło do zmiany stanu wody na gruncie szkodliwe wpływających na grunty sąsiednie. W wyniku powyższego brak jest podstaw do zastosowania przepisów 234 ustawy Prawo wodne.

Od tej decyzji odwołanie wniósł S. M. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz orzeczenia co do istoty sprawy poprzez przyznanie, że doszło do zmiany stosunków wodnych przez właściciela działki nr [...] poprzez nawiezienie i uformowanie wysokiej ostro nachylonej skarpy, która kończy się tuż przy granicy działki [...], względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z dnia 8 maja 2023 r. nr SKO-PW-4171-17/23 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że w trakcie prowadzonego postępowania ustalono, że działka nr [...] położona jest na zboczu, poniżej położona jest działka nr ewid.[...] Naturalny spadek terenu jest od strony działki nr [...] w kierunku działki nr [...]. Na terenie działki nr [...] powierzchnia terenu w części została wyrównana - został wykonany nasyp, który przy granicy działek nr ewid.[...] i nr ewid.[...] ma wysokość ok 1,5 - 1,7 m. Ogrodzenie pomiędzy działkami nr ewid.[...] a nr ewid.[...] jest odchylone od pionu o kilka stopni w kierunku spadku terenu, murek pomiędzy słupkami na części ogrodzenia, przy nasypie jest wygięty w kierunku spadku terenu. Według ustaleń ze S. M. -ogrodzenie pomiędzy działkami nr ewid.[...] a ewid. [...] powstało ok. 30 lat temu, słupki wkopane są na głębokości około 80 cm, murek pomiędzy słupkami o wysokości około 40 cm jest wkopany w grunt około 10 cm. Podczas wizji na terenie działki S. M. (działka nr ewid.[...]) nie stwierdzono podmokłości terenu, zastoisk wody, ani wysięków wody ze skarpy nasypu (podczas wizji w terenie, jak również przez kilka dni wcześniej występowały opady deszczu). Budynek na działce nr ewid.[...] jest niezamieszkały, wody deszczowe z dachu budynku na działce nr ewid.[...] zbierane są przez rynny i kierowane do odpływów. Odpływy w znacznej części nie są połączone z rurami spustowymi, które to są w większości pourywane. Z rur spustowych dalej woda opadowa kierowana jest bezpośrednio na grunt (z powodu braku wylewek) oraz do studzienek zlokalizowanych w narożnikach budynku skąd jest odprowadzana do systemu odwodnienia -opaski drenażowej wykonanej wkoło budynku i kierowana do studni chłonnej (rozłączającej wodę w grunt) oddalonej ok 2 m od budynku. Studnia chłonna wykonana została ok. 30 lat temu z betonowych kręgów o średnicy ok 1 m. W czasie wizji terenowej studnia wypełniona była wodą do głębokości ok 0,5 m poniżej krawędzi. Podczas wizji na terenie działki nr ewid.[...] nie stwierdzono zastoisk wody, podmokłości, teren w miejscu wykonanego nasypu nie był grząski. Nie zaobserwowano spływu wody z powierzchni terenu działki ewid. [...], spływu wody ze skarpy, ani tez zniszczenia skarpy nasypu wywołanego spływającą wodą (podczas wizji w terenie, jak również przez kilka dni wcześniej występowały opady deszczu). W trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono, że mamy do czynienia z sytuacją, gdzie wybudowanie nasypu nastąpiło około 27 lat temu i jest to okoliczność bezsporna. Około 2 lata temu, jak twierdzi wnioskodawca, zauważył " przekrzywienie się ogrodzenia". Jak wynika z opinii biegłego w tym okresie nasyp istniał bez zmian, a jedynie jak ustalono wg. informacji uzyskanych podczas rozprawy administracyjnej oraz wizji w terenie przeprowadzonej w dniu 29.09.2022r. w roku poprzednim na rogu skarpy (w części północno-zachodniej) J. D. dosypał gruz, co nie zmieniło kierunku ani natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych - ze szkodą dla gruntów sąsiednich. W szczególności w miejscu, gdzie został dosypany w zeszłym roku gruz, ogrodzenie nie jest wygięte (pochylone), o czym świadczy dokumentacja zdjęciowa, dołączona do akt sprawy (opinia uzupełniająca). Równocześnie biegły dwukrotnie w swoich opiniach stwierdził, że nie zaobserwowano spływu wody z powierzchni terenu działki [...], spływu wody ze skarpy, ani zniszczenia skarpy nasypu wywołanego spływająca wodą. Z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego wynika, że podczas rozprawy administracyjnej oraz wizji przeprowadzonej w terenie w dniu 29.09.2022r. w czasie opadów deszczu oprócz powyższego nie zaobserwowano również zniszczenia skarpy nasypu wywołanego spływającą wodą- np. wyżłobień w powierzchni terenu wywołanych płynącą wodą. Zdaniem biegłego fragmenty obsypanego gruzu z powierzchni skarpy są skutkiem niedogęszczania wbudowanego materiału ( gruzu) na skarpie i jego obsypywaniem się po powierzchni skarpy. W opinii uzupełniającej, biegły skorygował błędnie podany pierwotnie kierunek nachylenia stoku oraz odniósł się do zarzutów S. M.. Biegły wyjaśnił ni.in., że istniejąca studnia "w skarpie nasypu" (widoczna na wykonanych zdjęciach) jest studnią kanalizacji sanitarnej, a nie studnią chłonną kanalizacji deszczowej. Natomiast kwestia ewentualnego osuwania się mas ziemi skutkująca pochyleniem się ogrodzenia, wygięciem murku tj. występowania osuwiska na granicy działek nie jest przedmiotem niniejszego opracowania, które to dotyczy zmiany stosunków wodnych ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Biegły podkreślił, że " Nie zaobserwowano spływu wody z powierzchni terenu działki [...], spływu wody ze skarpy, ani zniszczenia skarpy nasypu wywołanego spływającą wodą", gdyż podczas rozprawy administracyjnej oraz wizji lokalnej w terenie przeprowadzonej w dniu 29.09.2022 roku, w czasie opadów deszczu nie zaobserwowano spływu wody z powierzchni terenu działki [...], spływu wody ze skarpy, ani też zniszczenia skarpy nasypu wywołanego spływającą wodą - np. wyżłobień w powierzchni terenu (nasypu czy też skarpy nasypu) wywołanych płynącą wodą, a fragmenty obsypanego gruzu z powierzchni skarpy są w ocenie biegłego skutkiem niedogęszczania wbudowanego materiału (gruzu) na skarpie i jego obsypywaniem się po powierzchni skarpy." Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji iż biegły precyzyjnie określił sytuację w terenie oraz warunki hydrogeologiczne w obrębie działek, których dotyczy niniejsze postępowanie, a jego wniosek końcowy jest logiczny i rzeczowy.

Na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł S. M. zarzucając naruszenie art. 234 ust. 1 i 3 Prawa wodnego, art. 104 oraz art. 107 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie, ze doszło do zmiany stosunków wodnych przez właściciela działki nr [...], gdyż poprzez nawiezienie i uformowanie wysokiej, ostro nachylonej skarpy, która kończy się tuż przy granicy działki nr [...], doszło do zmiany natężenia odpływu wód opadowych lub roztopowych ze szkodą dla gruntów sąsiednich. W uzasadnieniu skarżący rozwinął powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji i postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia.

Kontroli sądu w niniejszym postępowaniu, poddana jest ocena legalności decyzji wydanej w postępowaniu o naruszenie stosunków wodnych, a odmawiającą nakazania właścicielowi działki nr [...] przywróceniu stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. W ocenie organów obu instancji zmiany dokonane na tej działce, polegające na podwyższeniu terenu, nie wpływają negatywnie na działkę sąsiednią, której właścicielem jest skarżący. Decyzja została wydana w oparciu o ekspertyzę biegłego z zakresu hydrogeologii i geologii. W ocenie sądu decyzja jest wadliwa.

Zgodnie z dyspozycją art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2233 z późn. zm. dalej; ustawa) właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:

1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;

2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie (ust 1).

Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności (ust 3).

W postępowaniu o naruszenie stosunków wodnych powinnością organu jest ustalenie, czy doszło do zmiany stosunków wodnych na gruncie. Jeżeli odpowiedź jest pozytywna, organ winien jednoznacznie ustalić, kto i kiedy zmiany tej dokonał, na czym zmiana ta polegała, jaki był stan wód przed dokonaniem zmiany i jaki po jej dokonaniu, oraz jak zmiana wpłynęła na stosunki wodne w terenie, a przede wszystkim czy wpływ ten jest szkodliwy dla terenów sąsiednich tj. czy powoduje lub może powodować powstanie szkody na gruncie lub gruntach, nie należących do sprawcy naruszenia. Dla przypisania odpowiedzialności za zmianę stosunków wodnych niezbędne jest ustalenie związku przyczynowego między działaniem (naruszeniem stosunków wodnych) a szkodą. (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 4 kwietnia 2012 r. II SA/Sz 1381/11 LEX nr 1138839, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 marca 2012 r. II SA/Gl 890/11 LEX nr 1138468, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 sierpnia 2011 r. II SA/Rz 393/11 LEX nr 1153201). Samo naruszenie stosunków wodnych należy rozumieć, jako ingerencję w teren działki, skutkującą zmianą zastanego stanu gospodarki wodnej na tym gruncie np. ingerencją, na skutek której nastąpiła zmiana kierunku czy też intensywności spływu wód z terenu działki, z której naruszenia dokonano na teren działek sąsiednich. Jak zasadnie wskazuje Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 8 kwietnia 2019 II SA/Gl 714/18 spowodowanie przez właściciela działki zmiany stanu wody na gruncie, dające organom podstawę do zastosowania sankcji, o jakich mowa w art. 29 ust. 3 ustawy prawo wodne, to takie działanie właściciela lub innych osób na jego gruncie, które ingeruje w naturalny stan wody na danym terenie, związany przykładowo z jego ukształtowaniem, warunkami przyrodniczymi, czy też hydrologicznymi. Podkreślić też należy, iż naruszenie stosunków wodnych, to świadome czy też nieświadome działanie właściciela terenu, które w jakikolwiek sposób zmienia dotychczasowy stan wód na tym terenie (jej zaleganie czy odprowadzanie) ze szkodą dla terenów do niego nie należących.

W orzecznictwie podkreśla się, iż wydanie decyzji w trybie art. 29 ust 3 ustawy wymaga przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego. Wszędzie tam, gdzie sprawa nie jest oczywista i w drodze logicznego rozumowania nie da się ustalić tych dwóch elementów tj. faktu naruszenia stosunków wodnych i szkody z tym związanej dla nieruchomości sąsiednich, organy administracji z reguły obowiązane są w prowadzonym postępowaniu, do pozyskania stosownej ekspertyzy biegłego z zakresu hydrologii, która okoliczności te ustali (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 2015 r. II OSK 1621/13, Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2012 r. II OSK 1538/11). Postępowanie w sprawie naruszenia stosunków wodnych prowadzone jest na wniosek lub z urzędu. Niezależnie od trybu wszczęcia tego postępowania pełne zastosowanie mają ogólne reguły rządzące postępowaniem przed organami administracji. Mowa tu o wyrażonej w art. 7 K.p.a. zasadzie, iż w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (zasada prawdy obiektywnej]) a także zasada oficjalności, zgodnie z którą organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1). W postępowaniu tym bezwzględnie istotną jest prawidłowe stosowanie przez organ administracji reguły o której mowa w art. 80 K.p.a. - organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W ocenie sądu, organy obu instancji nie oceniły w sposób prawidłowy zgromadzonych w sprawie dowodów, w aspekcie kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia. Ustalenia swe organy oparły na ekspertyzie (opinii) sporządzonej przez biegłego z zakresu hydrogeologii i geologii P. D.. W ocenie sądu ekspertyza ta jest jednak nieprzydatna do dokonania ustalań, mających wyjaśnić czy na działce nr [...] doszło do zmiany stanu wód ze szkodą dla działki nr [...] – własności skarżącego. Opinia ta jest bowiem w ocenie sądu wewnętrznie sprzeczna. Zawiera bowiem stwierdzenia, że nie doszło do naruszeniu stosunków wodnych, ze szkodą dla działki skarżącego, jednocześnie wskazanie, że nie można takiej możliwości wykluczyć. Opinia nie udziela też odpowiedzi na zasadniczą kwestię dla jakiej postępowanie zostało zainicjowane pismem skarżącego z dnia 30 czerwca 2022 r. Skarżący wskazuje w nim że niwelacja działki nr [...] przez nawiezienie ziemi i gruzu tak, że powstała skarpa o wysokości ok. 1,7 m (prawie wysokość ogrodzenia ) o bardzo dużym spadku i kończąca się przy jego nieruchomości, naruszyła stosunki wodne, co uwidacznia przekrzywione ogrodzenie ogrodzenia. Podnieść w tym miejscu należy, że szkody na gruncie powstałe na skutek naruszenia stosunków wodnych, to nie tylko szkody dotyczące podtapiania gruntów sąsiednich, ale też szkody w postaci degradacji, niszczenia obiektów i urządzeń budowlanych znajdujących się na gruncie sąsiednim, powstałych na skutek zmian dotyczących kierunku i intensywności przepływu wód z gruntów, na których zmiany stosunku wodnych dokonano, ale też zmian hydrogeologicznych powstałych na skutek zmian naturalnego przepływu wody. Skarżące szkody występującej na jego działce dopatrywał się w niszczeniu ogrodzenia na skutek zmian stosunków wodnych na gruncie sąsiednim.

Wskazać należy, że podwyższenie terenu działki, w stosunku do działki sąsiedniej i to znaczne, musi mieć wpływ na naturalny kierunek spływu wód opadowych i roztopowych, ale też na warunki hydrogeologiczne w obszarze, w którym zmian dokonano, czemu w zasadzie opinia nie przeczy. Opinia ta konkluduje, że zmiana na działce nr [...] nie wpływa szkodliwie na działkę nr [...] jednocześnie wprost opisuje, że "Wygięcie ogrodzenia spowodowane jest najprawdopodobniej naporem materiału ziemnego - powolnym i długotrwałym procesem obsuwania się skarpy z którego wykonano nasyp, który przy granicy działek [...] ma wysokość około 1.5 - 1.7 m". Jak mowa wyżej, naruszenie stosunków wodnych na gruncie ze szkodą dla działki sąsiedniej może dotyczyć takich zmian spływu wód na gruncie, które wpływają na warunki hydrogeologiczne negatywnie oddziałujące na działki sąsiednie a sama szkoda może powstać nie tylko na gruncie, ale też na obiektach i urządzeniach budowlanych (na. ogrodzeniach) na tym gruncie posadowionym.

W końcu wskazać należy na ten fragment opinii który wyraźnie świadczy, że biegły nie wyklucza negatywnego oddziaływania na działkę nr [...], sztucznie usypanej skarpy, na działce nr [...]. Biegły bowiem wskazuje "Jednakże należy zwrócić uwagę, że wyrównanie powierzchni terenu tj. zmniejszenie naturalnego spadku terenu na działce nr ewide[...], które może spowodować zmianę (zmniejszenie) natężenia spływu wód powierzchniowych - pozwalając tym samym na zwiększoną infiltracje w głąb terenu wód opadowych lub roztopowych, nasiąknięcie gruntu wodą na skutek opadów atmosferycznych lub topnienia śniegu i dalej możliwą przyczyną zmniejszenia sił tarcia i spójności gruntu co w konsekwencji może sprzyjać powstawaniu ruchów osuwiskowych a w tym przypadku osuwaniem się skarpy nasypu na istniejące ogrodzenie. Kwestia ewentualnego osuwania się mas ziemi skutkująca pochyleniem się ogrodzenia, wygięciem murku tj. występowania osuwiska na granicy działek Pana D. i M. wymaga odrębnego opracowania geologiczno - iżynierskiego, badań terenowych (wierceń / sondowań), kartowania geologiczno - inżynierskiego, badań laboratoryjnych i nie jest przedmiotem niniejszego opracowania, które to dotyczy zmiany stosunków wodnych - ze szkodą dla gruntów sąsiednich." (str 13 opracowania).

Opinia biegłego hydrologa z zakresie naruszenia stosunków wodnych ze szkodą dla gruntów sąsiednich takie właśnie ustalenia powinna zawierać aby rzetelnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy. Opinia biegłego nie służy temu by "na oko" ocenić stan wód na gruncie, ale temu ,by dokonać ustaleń w oparciu o badania, jakie powinien być w stanie wykonać biegły, dysponujący wiedzą specjalną i mający uprawnienia z zakresu hydrogeologii i geologii, na posiadanie których to uprawnień biegły się powołuje w sporządzonym opracowaniu. Badania takie nie zostały przeprowadzone. Organ nie ustalił zatem stanu faktycznego sprawy. Dokonując rozstrzygnięcia sprawy pomimo tych ustaleń, organ naruszył zatem zasady wskazane wyżej tj. art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a art. 80 K.p.a

Rozpoznając sprawę, organ ponowi dowód z opinii biegłego w celu ustalenia, czy zmiana dokonana na działce nr [...] (znaczne podwyższenie działki) wpłynęły na stosunki wodne, ze szkodą dla działki nr [...] a jeżeli tak się stało, jakie środki należy podjąć, aby to szkodliwe oddziaływanie zniwelować

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a oraz c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.