Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 741/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone orzeczenie
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 270
law: Ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania  wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
article: art. 7, 77 par. 1, 107 par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, sędzia WSA Monika Sawa, asesor WSA Anna Milicka-Stojek (spr.), Protokolant starszy referent Aleksandra Cymerska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2023 r. sprawy ze skargi Miasta [...] na orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie podwyższenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego 1. uchyla zaskarżone orzeczenie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz Miasta [...] kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej jako "Kolegium" lub "organ") orzeczeniem z 17 czerwca 2020 r. nr KOX/5507/Po/19, działając na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 2019 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz.U. z 2019 r. poz. 270), powoływanej dalej jako "ustawa zmieniająca", umorzyło postępowanie z wniosku [...] w [...] (dalej jako "Spółdzielnia") o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego udziału wynoszącego 0,010173 części w nieruchomości oznaczonej jako dz. nr [...] z obrębu [...], położonej przy ul. [...] w [...], jest nieuzasadniona.

Orzeczenie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Prezydent m.st. Warszawy (dalej jako "Prezydent") pismem z 23 listopada 2018 r. wypowiedział Spółdzielni, ze skutkiem na dzień 31 grudnia 2018 r., wysokość dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu udziału w użytkowaniu wieczystym przedmiotowego gruntu, związanego z lokalem użytkowym nr [...], ustalając od 1 stycznia 2019 r. nową wysokość opłaty rocznej. Wypowiedzenie powyższe doręczone zostało Spółdzielni w dniu 12 grudnia 2018 r.

Spółdzielnia w dniu 10 stycznia 2019 r. (data prezentaty Urzędu m.st. Warszawy) wystąpiło z wnioskiem o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste przedmiotowego gruntu jest nieuzasadniona. We wniosku zarzucono nieprawidłowe ustalenie wartości nieruchomości.

Kolegium orzeczeniem z 17 czerwca 2020 r., po rozpoznaniu wniosku Spółdzielni, umorzyło postępowanie w sprawie podwyższenia opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ww. nieruchomości. W uzasadnieniu orzeczenia wskazało, że zgodnie z art. 1 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz.U. z 2020 r. poz. 139) z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe należy rozumieć nieruchomości zabudowane wyłącznie budynkami mieszkalnymi wielorodzinnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią lokale mieszkalne. W niniejszej sprawie przedmiotowy lokal znajduje się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej, z dniem wejścia w życie tej ustawy umarza się postępowania, jeżeli postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego zostało wszczęte po dniu 5 października 2018 r., a wypowiedzenia dotychczasowej wysokości tej opłaty nie zostały skutecznie doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości przed dniem 1 stycznia 2019 r., roczna opłata przekształceniewa jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywała przed aktualizacją. Z wyżej wskazanych przyczyn Kolegium zobowiązane było do umorzenia postępowania zainicjowanego pismem Prezydenta z 23 listopada 2018 r.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższe orzeczenie Miasto Stołeczne Warszawa (dalej jako "skarżący") wniosło o jego uchylenie oraz przywrócenie terminu do wniesienia skargi, zarzucając Kolegium naruszenie:

1) art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (w dacie wydania zaskarżonego orzeczenia Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego i zebrania stosownego materiału dowodowego w sytuacji, gdy zmiana stanu prawnego w toku postępowania skutkowała powstaniem konieczności przeprowadzenia takiego postępowania;

2) art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej poprzez niewłaściwe zastosowanie do stanu faktycznego sprawy;

3) art. 21 ust. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów przez niezastosowanie do stanu faktycznego sprawy.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że w toku postępowania przed Kolegium wywołanego wnioskiem Spółdzielni wraz z wejściem w życie ustawy zmieniającej, nastąpiła zmiana przepisów, która odnosiła się do będących w toku postepowań o aktualizacje opłat rocznych za użytkowanie wieczyste. Zgodnie z 4 tej ustawy toczące się postępowania, w których wypowiedzenia zostały dokonane po 5 października 2018 r. i nie zostały doręczone przed 1 stycznia 2019 r. podlegają umorzeniu. Wcześniejszy stan prawny nie uzależniał bytu postępowania od konieczności wykazywania okoliczności daty dokonania wypowiedzenia i doręczenia wypowiedzeń wszystkim współużytkownikom przed 1 stycznia 2019 r., w związku z czym dowody na potwierdzenie tych okoliczności nie były przedstawione do Kolegium. Wraz ze zmianą przepisów organ był w świetle art. 77 § 1 K.p.a. zobowiązany do zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący. Zgodnie zaś z art. 77 § 2 K.p.a. żądnie przez Kolegium uzupełnienia materiału dowodowego było możliwe na każdym etapie postępowania, mimo tego nie podjęło ono żadnych działań w tym zakresie. Skarżący zwrócił uwagę, że było to o tyle istotne w okolicznościach tej sprawy, że wypowiedzenia dotychczasowej opłaty rocznej zostały skutecznie doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] przed 1 stycznia 2019 r., na którą to okoliczność do skargi załączono dowody doręczenia wypowiedzeń wszystkim użytkownikom wieczystym. Skarżący nie miał realnej możliwości zajęcia stanowiska w tym przedmiocie, gdyż po wpłynięciu wniosku Spółdzielni do Kolegium, nie wezwano go do przedstawienia dowodu wypełnienia tej przesłanki, zaś w dacie skierowania sprawy do organu brak było przepisu uzależniającego dalszy byt postępowania od wykazania doręczenia wszystkich wypowiedzeń (tj. art. 4 ust 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej), toteż składanie takich dowodów nie było wówczas konieczne. Kolegium wydając orzeczenie o umorzeniu postępowania nie dysponowało zatem jakimkolwiek materiałem dowodowym pozwalającym mu na uznanie, że skarżący nie wywiązał się z obowiązku doręczenia wypowiedzenia wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości. Skoro zatem wypowiedzenia te zostały skutecznie doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości przed 1 stycznia 2019 r., to nie zaistniały łącznie obie przesłanki umorzenia postepowania w trybie art. 4 ust. 2 ustawy zmieniającej. Konsekwencją naruszenia ww. przepisu było również naruszenie art. 21 ust. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów, przez niezastosowanie do stanu faktycznego sprawy. Zgodnie bowiem z tym przepisem postępowania w sprawach aktualizacji opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego oraz aktualizacji lub ustalenia stawek procentowych tych opłat, wszczęte i niezakończone przed dniem przekształcenia, toczą się nadal po tym dniu na podstawie przepisów dotychczasowych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie.

Spółdzielnia w piśmie procesowym z 15 maja 2023 r. również wniosła o odrzucenie skargi jako wniesionej z uchybieniem terminu, ewentualnie o jej oddalenie, jak też o pominięcie załączonych do skargi dowodów z dokumentów (kopii potwierdzeń doręczenia wypowiedzeń pozostałym współużytkownikom wieczystym nieruchomości [...] w [...]), wobec braku czytelnych podpisów, co nie pozwala zweryfikować prawidłowości doręczenia w stosunku do: G. J. (podpis K.), W. S., M. i T. K., A. C. (brak podpisu), B. S., L. E. (brak podpisu), M. R. (brak podpisu), M. F.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 25 maja 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 741/23 przywrócił skarżącemu termin do wniesienia skargi.

Skarżący w piśmie procesowym z 26 czerwca 2023 r. wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 1 września 2023 r. sygn. akt I OZ 352/23 oddalił zażalenie Spółdzielni od postanowienia z 25 maja 2023 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie zauważyć należy, że wniosek Kolegium i Spółdzielni o odrzucenie skargi nie jest zasadny. Prawomocnym postanowieniem z 25 maja 2023 r. sygn. akt I SA/Wa 741/23 Sąd przywrócił bowiem skarżącemu termin do wniesienia skargi.

Przechodząc do merytorycznego rozpatrzenia sprawy Sąd uznał natomiast, że skarga podlegała uwzględnieniu, bowiem zaskarżone orzeczenie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawę prawną zaskarżonego orzeczenia stanowił art. 4 ustawy zmieniającej, zgodnie z którym jeżeli postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego zostało wszczęte po dniu 5 października 2018 r., a wypowiedzenia dotychczasowej wysokości tej opłaty nie zostały skutecznie doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości przed dniem 1 stycznia 2019 r., roczna opłata przekształceniowa jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywała przed aktualizacją (ust. 1). Postępowania, o których mowa w ust. 1, niezakończone w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy umarza się (ust. 2).

Mając na uwadze treść powyższego przepisu, Kolegium zaskarżonym orzeczeniem umorzyło postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu (zainicjowane wnioskiem użytkownika wieczystego o ustalenie, że aktualizacja opłaty z tytułu użytkowania wieczystego gruntu jest nieuzasadniona lub uzasadniona w innej wysokości), wskazując, że postępowanie zostało wszczęte po dniu 5 października 2018 r. i nie zostało zakończone do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, a nadto uznało, że strony wiąże dotychczasowa wysokość opłaty rocznej.

Zwrócić jednak należy uwagę, że art. 4 ustawy zmieniającej wskazuje na dwie przesłanki uzasadniające umorzenie postępowania w sprawie opłaty rocznej, które powinny być spełnione łącznie, tj.:

- postępowanie winno być wszczęte po 5 października 2018 r. i niezakończone do daty wejścia w życie ustawy tj. do 13 lutego 2019 r.;

- wypowiedzenie dotychczasowej wysokości tej opłaty nie zostało skutecznie doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym przed dniem 1 stycznia 2019 r.

Inaczej mówiąc, z brzmienia art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej wynika, że Kolegium miało obowiązek umorzyć tylko te postępowania, które zostały wszczęte po 5 października 2018 r. i nie zostały zakończone do 13 lutego 2019 r. (tj. do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, która w art. 2 zmieniła ustawę z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów), w sytuacji gdy wypowiedzenia dotychczasowej opłaty nie zostały doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości przed 1 stycznia 2019 r.

Jeżeli więc wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty nie zostały doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r. to roczna opłata przekształceniowa jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywała przed aktualizacją (opłata dotychczasowa). Natomiast jeśli wypowiedzenia dotychczasowej wysokości opłaty zostały doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r. to roczna opłata przekształceniowa jest równa wysokości opłaty zaktualizowanej, a prawidłowość dokonanego wypowiedzenia takiej opłaty podlega skontrolowaniu przez Kolegium w trybie art. 79-80 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2023 r. poz. 344 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.g.n.", a następnie przed sądem powszechnym, jeżeli użytkownik wieczysty złoży sprzeciw od orzeczenia Kolegium wydanego w tym przedmiocie.

Z akt sprawy wynika natomiast, jak już wskazano powyżej, że postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego zostało wszczęte po 5 października 2018 r. (operat szacunkowy wskazujący na aktualną wartość przedmiotowej nieruchomości nosi datę 22 października 2018 r. i wykonano go na skutek zlecenia z 8 października 2018 r., zaś wypowiedzenia opłaty rocznej dokonano pismem z 23 listopada 2018 r.). Bezsporne jest także, że do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, tj. do 13 lutego 2019 r. postępowanie to nie zostało zakończone. Została zatem spełniona pierwsza z przesłanek art. 4 ustawy zmieniającej. Jednak spełnienie tylko tej przesłanki nie uprawniało organu do umorzenia postępowania zainicjowanego wnioskiem Spółdzielni. Organ bowiem w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia w żaden sposób nie odniósł się do drugiej z przesłanek i nie ustalił, czy została ona spełniona, tj. czy wypowiedzenie wysokości dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu zostało doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości. Tymczasem z akt sprawy oraz z treści tego orzeczenia można wywieść, że przedmiotowa nieruchomość stanowi przedmiot współużytkowania wielu podmiotów. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie sposób zaś skontrolować, w jaki sposób organ ustalił, że wypowiedzenia nie zostały doręczone wszystkim współużytkownikom przed 1 stycznia 2019 r., a w związku z tym, że obowiązuje opłata dotychczasowa.

Sąd podziela w tym względzie stanowisko wyrażone w orzeczeniach tutejszego Sądu wydanych w sprawach o sygn. akt I SA/Wa 2255/21, I SA/Wa 1253/21, I SA/Wa 1770/21 (https://cbois.nsa.gov.pl), gdzie wskazano, że istotnie w art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej mowa jest o tym, że skutkiem wypowiedzenia dokonanego po 5 października 2018 r. w stosunku nie do wszystkich współużytkowników wieczystych przed 1 stycznia 2019 r. jest pozostawienie dotychczasowej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego i w takiej sytuacji postępowanie umarza się. Ustawodawca przesądzając o warunkach uzasadniających umorzenie jasno bowiem skonkretyzował ww. warunki. Nie można zatem przyjąć, że spełnienie tylko jednego z tych warunków jest wystarczające do umorzenia postępowania. W sytuacji bowiem, gdy w postępowaniu zostanie wykazane, że wypowiedzenie nie zostało doręczone wszystkim współużytkownikom lub był tylko jeden współużytkownik, któremu skutecznie doręczono wypowiedzenie przed 1 stycznia 2019 r. to organ nie może umorzyć postępowania lecz powinien, co już zasygnalizowano wyżej, wniosek o ustalenie, że podwyższenie opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu jest nieuzasadnione, na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów lub jest uzasadnione w innej wysokości, rozpoznać na podstawie art. 79-80 u.g.n. i ewentualnie przekazać do sądu cywilnego jeżeli użytkownik złoży sprzeciw. Postępowanie w sprawie aktualizacji opłaty rocznej przebiega bowiem w dwóch fazach, z których pierwsza prowadzona jest przed samorządowym kolegium odwoławczym, zaś druga, jeśli do niej dojdzie, toczy się przed sądem powszechnym w drodze procesu cywilnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 sierpnia 2015 r. sygn. akt I OSK 2894/13, LEX nr 1796891).

Trzeba również pamiętać, na co zwracał także uwagę Sąd w ww. wyrokach, że użytkowanie wieczyste jest ograniczonym prawem rzeczowym, niepodzielnym. Przysługuje ono do danej nieruchomości jako całości a zasady jego ustanawiania są jednakowe dla każdego z użytkowników wieczystych. Nie może zatem w takiej sytuacji organ przyjmować, że kwestia wysokości opłaty (za poszczególne udziały w nieruchomości wspólnej) może być różnie ukształtowana dla użytkowników wieczystych, nawet jeżeli nie każdy z nich złoży wniosek o ustalenie, czy została ta opłata ukształtowana prawidłowo. Różnica w wysokości opłaty za użytkowanie wieczyste każdego współużytkownika może wynikać wyłącznie z różnicy wielkości udziału, gdyż każdy z nich uiszcza opłatę w wysokości zależnej właśnie od przysługującego udziału w tym prawie, jednakże podstawa jej wymiaru musi być zawsze taka sama. W przeciwnym razie doszłoby do naruszenia zasady równości wobec prawa, co w demokratycznym Państwie nie powinno mieć miejsca. Zatem w sytuacji, gdy chociażby jednemu ze współużytkowników wieczystych wypowiedzenie zostanie doręczone po 1 stycznia 2019 r. to opłata za użytkowanie wieczyste pozostaje w dotychczasowej wysokości dla każdego ze współużytkowników. Sąd zwrócił jednocześnie uwagę na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 marca 2022 r. sygn. akt I OSK 164/22 (LEX nr 3329950), w którym sąd w sposób jednoznaczny wypowiedział się na temat wykładni art. 4 ustawy zmieniającej, przyjmując, że przesłankami umorzenia postępowania dotyczącego weryfikacji aktualizacji opłaty rocznej są: po pierwsze – wszczęcie postępowania po dniu 5 października 2018 r. oraz po drugie – brak skutecznego doręczenia wypowiedzeń dotychczasowej wysokości opłaty wszystkim współużytkownikom wieczystym nieruchomości przed dniem 1 stycznia 2019 r., tj. dniem przekształcenia z mocy prawa dotychczasowego prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że "ustawa przekształceniowa łączy skutek przekształcenia prawa z koniecznością uiszczenia opłaty przekształceniowej, jej wysokość jest określana zgodnie z art. 7 tej ustawy, co do zasady w powiązaniu z wysokością opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste. Artykuł 4 ust. 1 ustawy zmieniającej zawiera zatem normę materialną, która w sytuacji określonej w hipotezie tego przepisu, wyznacza wysokość rocznej opłaty przekształceniowej na wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywała przed aktualizacją. Z kolei ust. 2 art. 4 ustawy przekształceniowej przewiduje umorzenie postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej, o jakim mowa w art. 4 ust. 1 tej ustawy (wszczętego po dniu 5 października 2018 r., gdy wypowiedzenie dotychczasowej wysokości opłaty nie zostało skutecznie doręczone wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r.)". (...) Konieczność umorzenia postępowania dotyczącego sporu co do wysokości opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste jest konsekwencją tego, że spór ten, wobec materialnoprawnej regulacji art. 4 ust. 1 ustawy zmieniającej, stał się bezprzedmiotowy: w wyniku przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności, brak jest podstaw do aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste na przyszłość, zaś określenie wysokości opłaty przekształceniowej następuje na podstawie opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste obowiązującej przed aktualizacją".

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał, że nieustalenie przez Kolegium, czy wypowiedzenie dotychczasowej wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu nastąpiło wobec wszystkich współużytkowników wieczystych przed 1 stycznia 2019 r. powoduje, że organ przedwcześnie umorzył postępowanie administracyjne. Ustalenie bowiem, na podstawie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego (zgodnie z art. 77 K.p.a.), że wypowiedzenie zostało doręczone wszystkim współużytkownikom przed tą datą spowoduje, że organ postępowania nie będzie mógł umorzyć.

Z podanych wyżej przyczyn zarzuty skargi są uzasadnione gdyż organ nie zgromadził rzetelnie materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.). W konsekwencji co najmniej przedwcześnie uznał, że w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do umorzenia na podstawie art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej postępowania w sprawie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu. Organ naruszył ponadto art. 107 § 1 K.p.a. poprzez wadliwe pouczenie o środku zaskarżenia (sprzeciw do sądu powszechnego) w sytuacji, w której od orzeczenia o umorzeniu postępowania, jako rozstrzygnięcia o charakterze wyłącznie formalnym, nie przysługiwał tego rodzaju środek zaskarżenia, co zostało prawomocnie przesądzone wydanym w sprawie postanowieniu sądu powszechnego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ, mając na względzie dokonaną przez Sąd wykładnię prawa, dokona dokładnych ustaleń faktycznych we wskazanym zakresie (tj. doręczenia wypowiedzenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu wszystkim współużytkownikom wieczystym przed 1 stycznia 2019 r.) i w zależności od ich wyniku wyda orzeczenie odpowiadające prawu, mając na względzie, że umorzenie postępowania jest możliwe tylko wtedy, gdy wypowiedzenie nie zostało doręczone przed 1 stycznia 2019 r. wszystkim użytkownikom wieczystym. Przy czym m.st. Warszawa powinno brać czynny udział w tym postępowaniu i złożyć do akt zwrotne potwierdzenia odbioru wypowiedzeń dotyczące wszystkich współużytkowników wieczystych tej nieruchomości, które jak podniosło w skardze posiada.

Na koniec zauważyć trzeba, że z uwagi na niewyjaśnienie i nieodniesienie się do powyższych okoliczności przez Kolegium w toku prowadzonego postępowania, Sąd nie był uprawniony do badania, czy załączone do skargi kopie wypowiedzeń opłat rocznych i kopie zwrotnych potwierdzeń ich odbioru dotyczą wszystkich użytkowników wieczystych przedmiotowej nieruchomości, a jeśli tak, to czy wypowiedzenia te zostały im skutecznie doręczone przed 1 stycznia 2019 r. Kwestia bowiem spełnienia, bądź też nie, wszystkich łącznie przesłanek z art. 4 ustawy zmieniającej, należała do organu, zaś podnoszone w skardze okoliczności (odnoszące się do skutecznego doręczenia wszystkim współużytkownikom wieczystym wypowiedzeń przed 1 stycznia 2019 r.), czy też przez Spółdzielnię w piśmie procesowym z 15 maja 2023 r. (dotyczące nieskutecznego doręczenia tych wypowiedzeń niektórym przez współużytkowników wieczystych), zmierzają w istocie do zastąpienia organu przez Sąd w ustaleniu, które przepisy w sprawie faktycznie znajdowały zastosowanie. Powyższe skutkowałoby również pozbawieniem stron możliwości kwestionowania wydanego w tym przedmiocie, w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym, rozstrzygnięcia bądź to przed sądem administracyjnym (w przypadku umorzenia postępowania), bądź przed sądem powszechnym (w przypadku wydania orzeczenia merytorycznego).

Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) orzekł jak w sentencji. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 tej ustawy w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1935). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.