Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 766/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2023-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151;
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 30 ust. 1, ust. 2 pkt 2, ust. 2b, ust. 7 i ust. 8
journal: Dz.U. 2023 poz 390
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.)
article: art. 2 ust. 1, ust. 2 pkt 2, art. 3 ust. 1 i 2;
journal: Dz.U. 2023 poz 1630
law: Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (t.j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak Sędziowie Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Asesor WSA Bartłomiej Pastucha po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia [...] 2023 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu świadczeń nienależnie pobranych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2023 r., znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego R. S., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy A. z dnia [...] 2022 r., znak [...], w przedmiocie nienależnie pobranego dodatku węglowego oraz zobowiązania do jego zwrotu.

Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

W dniu [...] 2022 r. skarżący R. S. złożył wniosek o wypłatę dodatku węglowego. We wniosku skarżący wskazał, że zamieszkuje pod adresem [...] i tworzy wieloosobowe gospodarstwo domowe z B. S., A. S. i Z. S..

W dniu 8 października 2022 r. Wójt Gminy A. wydał informację o przyznaniu skarżącemu R. S. jednorazowego dodatku węglowego w wysokości 3.000 zł.

W dniu 15 września 2022 r. A. S. – wskazana we wniosku jako członek gospodarstwa domowego skarżącego, złożyła wniosek o wypłatę dodatku węglowego., wskazując, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe pod adresem [...] W dniu 15 listopada 2022 r. pracownicy socjalni Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w A. udali się pod adres [...], w celu zweryfikowania faktycznego stanu jednoosobowego gospodarstwa domowego A. S.. Dom pod adresem [...] otworzyła B. S., która oświadczyła, że mieszka pod tym adresem. Po przeprowadzeniu czynności pod adresem [...] pracownicy socjalni przeszli wraz z B. S. do domu pod adresem [...]. Podczas wywiadu środowiskowego B. S. poinformowała pracowników socjalnych, że w domu pod adresem [...] nie pali się w piecu, jest zimno, ponieważ nikt tam nie mieszka. Dom przeznaczony jest do remontu, który rozpocznie się w grudniu, po powrocie męża B. S. z zagranicy. Córka A. S. wprowadzi się do domu pod adresem [...], a B. S. z mężem przeprowadzi się do domu pod adresem [...]

Decyzją z dnia [...] 2022 r. organ pierwszej instancji uznał przyznany skarżącemu dodatek węglowy za nienależnie pobrany oraz zobowiązał skarżącego do jego zwrotu wraz z odsetkami. W ramach podstawy prawnej decyzji organ wskazał na przepisy art. 2 ust. 1, ust. 2 pkt 2, art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. ustawy o dodatku węglowym (aktualnie Dz. U. z 2023 poz. 1630, powoływanej dalej również jako "u.d.w.") oraz art. 30 ust. 1, ust. 2 pkt 2, ust. 2b, ust. 7 i ust. 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (aktualnie Dz. U. z 2023 r. poz. 390 z późn. zm.).

Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy A..

Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o dodatku węglowym do postępowania w sprawie wypłaty dodatku węglowego stosuje się odpowiednio przepis art. 30 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych. Jak wynika zaś z art. 30 ustawy o świadczeniach rodzinnych, osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu. Za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się: 1) świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania; 1a) świadczenia rodzinne wypłacone w związku z zastosowaniem przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu - po ustaleniu, że wystąpiły okoliczności, o których mowa w art. 5 ust. 4c; 2) świadczenia rodzinne przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą te świadczenia; 3) świadczenia rodzinne wypłacone w przypadku, o którym mowa w art. 23a ust. 5, za okres od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń rodzinnych w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, do dnia wydania decyzji o uchyleniu decyzji przyznającej świadczenia rodzinne; 4) świadczenia rodzinne przyznane na podstawie decyzji, której następnie stwierdzono nieważność z powodu jej wydania bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa albo świadczenie rodzinne przyznane na podstawie decyzji, która została następnie uchylona w wyniku wznowienia postępowania i osobie odmówiono prawa do świadczenia rodzinnego; 5) świadczenia rodzinne wypłacone osobie innej niż osoba, która została wskazana w decyzji przyznającej świadczenia rodzinne, z przyczyn niezależnych od organu, który wydal tę decyzję. Od kwot nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3 i 5, naliczane odsetki ustawowe za opóźnienie.

Kolegium ustaliło, że w dniu [...] 2022 r. skarżący złożył wniosek o wypłatę dodatku węglowego, wskazując adres zamieszkania: [...] gmina A.. We wniosku skarżący oświadczył, że prowadzi czteroosobowe gospodarstwo domowe, w skład którego wchodzi również żona B. S. oraz A. S. i Z. S.. Dodatek węglowy został skarżącemu przyznany i wypłacony.

W dniu 15 listopada 2022 r. pracownicy socjalni udali się pod adres [...], w celu zweryfikowania faktycznego stanu jednoosobowego gospodarstwa domowego A. S.. Pracownicy przeprowadzili wywiad środowiskowy. Pod adresem [...] pracownicy socjalni zastali B. S., która oświadczyła, że budynek pod adresem [...] jest niezamieszkały i nieogrzewany, przeznaczony do remontu. Z informacji uzyskanej od B. S. wynikało, że remont budynku zaplanowano na grudzień 2022 r., po powrocie męża B. S. z zagranicy. Po przeprowadzeniu remontu B. S. wraz z mężem planują przeprowadzić się do budynku pod adresem [...], natomiast budynek pod adresem [...] będzie przeznaczony dla ich córki A. S.. B. S. zaprowadziła pracowników specjalnych do domu pod adresem [...], gdzie pokazała im piec znajdujący się w piwnicy.

Kolegium ustaliło, że skarżący wraz z rodziną tworzą razem gospodarstwo domowe. Mieszkają i gospodarują pod adresem [...], a nie – jak wskazuje wnioskodawca – pod adresem [...]. Dom pod adresem [...] jest niezamieszkały i nieogrzewany. Kolegium podkreśliło, że okoliczności te zostały potwierdzone przez pracowników socjalnych Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w A. oraz B. S..

Organ odwoławczy wskazał, że warunki uzyskania dodatku węglowego, w tym zasady ustalenia, przyznania i wypłacenia tego dodatku określa art. 2 ustawy o dodatku węglowym, w brzmieniu nadanym przez art. 50 ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. z 2022r., poz. 1967 z późn. zm.) oraz art. 26 ustawy z dnia 27 października 2022 r. o zakupie preferencyjnym paliwa stałego dla gospodarstw domowych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2236).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.w. dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2022 r. poz. 438 z późn. zm.), do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu - w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków.

Natomiast stosownie do art. 2 ust. 2 u.d.w. przez gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 1, rozumie się: 1) osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe) albo 2) osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe). Z treści art. 2 ust. 6 u.d.w. wynika, że na potrzeby składania wniosków o wypłatę dodatku węglowego przyjmuje się, iż jedna osoba może wchodzić w skład tylko jednego gospodarstwa domowego.

W świetle powyższych przepisów Kolegium podniosło, że warunkiem przyznania dodatku węglowego z tytułu ogrzewania budynku, obok warunków dotyczących rodzaju zainstalowanych i eksploatowanych źródeł ogrzewania oraz stosowanych paliw, konieczne jest równoczesne zamieszkiwanie i gospodarowanie w tym budynku osób wchodzących w skład gospodarstwa domowego.

Natomiast, jak wynika z materiału dowodowego, skarżący faktycznie nie zamieszkuje i nie gospodaruje pod adresem [...]. Dom jest niezamieszkany i nieogrzewany. Powyższa okoliczność bezspornie wynika z ustaleń wywiadu środowiskowego przeprowadzonego przez pracowników socjalnych. Ponadto sam skarżący w odwołaniu od decyzji wskazał, że od około 15 lat sezonowo pracuje za granicą tj. od marca do grudnia - z przerwą 2-tygodniową w maju oraz przez cały sierpień. Jednocześnie zawarte w odwołaniu twierdzenie, że skarżący pozostaje w faktycznej separacji z żoną oraz zamieszkuje pod adresem [...] podczas gdy żona wraz córkami zamieszkuje pod adresem [...], jest sprzeczne z treścią wniosku o wypłatę dodatku węglowego. We wniosku skarżący wymienił bowiem żonę i córki jako wchodzące w skład jego gospodarstwa domowego.

Organ odwoławczy zwrócił także uwagę na inne sprzeczności w twierdzeniach skarżącego. Skarżący wskazał bowiem, że pozostaje w faktycznej separacji z żoną, jednakże pomimo powyższego zaznaczył, że żona posiadała stosowne pełnomocnictwo udzielone w formie aktu notarialnego do prowadzenia pod jego nieobecność wszelkich spraw, w tym administracyjnych. Ponadto z informacji uzyskanej od B. S. w ramach wywiadu środowiskowego wynika, że po przeprowadzeniu remontu B. S. wraz z mężem przeprowadzą się do budynku pod adresem [...], natomiast budynek pod adresem [...] będzie przeznaczony dla córki. Powyższe okoliczności zdaniem Kolegium potwierdzają, że skarżący nie prowadzi jednoosobowego gospodarstwa domowego.

W konsekwencji, w ocenie Kolegium skarżący nie spełnia określonego w art. 2 ust. 1 u.d.w. warunku przyznania dodatku węglowego w postaci faktycznego zamieszkiwania i prowadzenia gospodarstwa domowego oraz eksploatowania źródła ciepła.

Mając na względzie powyższe, Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, że dodatek węglowy wypłacony skarżącemu został nienależnie pobrany.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżący R. S. zarzucił naruszenie:

1. art. 2 ust. 2 pkt 2 u.d.w., poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że "zamieszkanie" polega na przebywaniu w sposób stały pod wskazanym adresem, podczas gdy czasowe świadczenie pracy poza granicami kraju i przebywanie tam w pewnych okresach roku nie stanowi zmiany miejsca zamieszkania, co ostatecznie skutkowało wydaniem nieprawidłowej decyzji;

2. art. 33 k.p.a. w zw. z art. 32 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a., poprzez niedopuszczenie żony skarżącego do czynności końcowego zapoznania się z materiałami postępowania i zgłoszenia co do nich wniosków oraz uwag, pomimo iż od członka najbliższej rodziny, w sprawach mniejszej wagi takich jak niniejsza, organ nie powinien żądać pełnomocnictwa, gdyż nie istnieją wątpliwości co do istnienia i zakresu upoważnienia żony skarżącego do występowania w jego imieniu; ponadto posiadała ona pełnomocnictwo w formie aktu notarialnego do prowadzenia spraw skarżącego, w tym również administracyjnych, o którym informowała pracowników gminy;

3. art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 15 d u.d.w., poprzez przeprowadzenie wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania skarżącego w sposób powierzchowny, ograniczając się jedynie do wizyty w kotłowni (piwnica domu) celem zrewidowania źródła ciepła, całkowicie pomijając pomieszczenia na parterze, gdzie znajdują się w pełni umeblowane i zamieszkałe przez skarżącego pokoje, w których znajdują się przedmioty codziennego i osobistego użytku, co skutkowało nieprawidłowym przyjęciem, że skarżący nie zamieszkuje pod wskazanym we wniosku adresem;

4. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a., poprzez działanie organu administracji publicznej w sprzeczności z przepisami prawa, a mianowicie brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie oraz brak wszechstronnej oceny wszelkich okoliczności sprawy i niezasadne, a także nieznajdujące oparcia w przepisach prawa przekonanie, że faktyczna separacja z żoną uniemożliwia skarżącemu udzielenie żonie pełnomocnictwa do prowadzenia spraw w trakcie nieobecności skarżącego w kraju, podczas gdy relacje skarżącego z żoną są poprawne, skarżący darzy żonę zaufaniem uzasadniającym udzielenie pełnomocnictwa do prowadzenia spraw, a życie w faktycznym rozłączeniu pozostaje bez znaczenia dla możliwości podejmowania przez B. S. czynności w imieniu skarżącego.

Powołując się na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, zważył co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu.

Przedmiot kontroli Sądu w niniejszej sprawie stanowiła decyzja uznająca wypłacony skarżącemu dodatek węglowy za nienależnie pobrany i zobowiązująca skarżącego do zwrotu nienależnie pobranego dodatku węglowego wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie.

Po przeprowadzeniu kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., dalej powoływanej jako "p.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie nie miało miejsca naruszenie prawa, które uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 2 ust. 1, ust. 2 pkt 2, art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (aktualnie Dz. U. z 2023 poz. 1630) oraz art. 30 ust. 1, ust. 2 pkt 2, ust. 2b, ust. 7 i ust. 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (aktualnie Dz. U. z 2023 r. poz. 390 z późn. zm.).

Na mocy art. 2 ust. 1 u.d.w. dodatek węglowy przysługuje osobie w gospodarstwie domowym w przypadku, gdy głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego jest kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa lub piec kaflowy na paliwo stałe, zasilane paliwami stałymi, wpisane lub zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2022 r. poz. 438, 1561, 1576, 1967 i 2456), do dnia 11 sierpnia 2022 r., albo po tym dniu - w przypadku głównych źródeł ogrzewania wpisanych lub zgłoszonych po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy. Przez gospodarstwo domowe, o którym mowa w ust. 1, rozumie się: 1) osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe) albo 2) osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe) (art. 2 ust. 2 u.d.w.).

Przyznanie przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta dodatku węglowego nie wymaga wydania decyzji. Odmowa przyznania dodatku węglowego, uchylenie oraz rozstrzygnięcie w sprawie nienależnie pobranego dodatku węglowego wymagają wydania decyzji (art. 2 ust. 16 u.d.w.).

W sprawach nieuregulowanych ustawą o dodatku węglowym stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803) (art. 3 ust. 3 u.d.w.).

Natomiast stosownie do art. 3 ust. 1 u.d.w. do postępowania w sprawie wypłaty dodatku węglowego przepisy art. 23 ust. 3, 12 i 13, art. 24a ust. 1 i 2, art. 25 ust. 3 i 4, art. 29, art. 30 i art. 30a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych stosuje się odpowiednio, przy czym ilekroć w tych przepisach jest mowa o rodzinie, rozumie się przez to gospodarstwo domowe, o którym mowa w art. 2 ust. 2.

Art. 30 ustawy o świadczeniach rodzinnych normuje instytucję świadczeń nienależnie pobranych. Przepis ten w ust. 1 przewiduje, że osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu. Przypadki nienależnie pobranych świadczeń wymienione są w ust. 2 art. 30 tej ustawy. Zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych nienależnie pobrane są świadczenia rodzinne przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą te świadczenia. Od kwot nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3 i 5, naliczane są odsetki ustawowe za opóźnienie (art. 30 ust. 2b ustawy o świadczeniach rodzinnych).

Wbrew zarzutom podniesionym w skardze uznać należy, że sytuacja opisana w art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych wystąpiła w niniejszej sprawie.

W świetle przytoczonego wyżej przepisu art. 2 ust. 1 i ust. 2 u.d.w. zgodzić się należy ze stanowiskiem, że warunkiem przyznania dodatku węglowego jest faktyczne zamieszkiwanie i prowadzenie gospodarstwa domowego w określonym budynku wyposażonym w źródło ciepła, o jakim mowa w art. 2 ust. 1 ustawy. Zamieszkiwanie w budynku jest konieczną przesłanką do otrzymania dodatku węglowego. Zamieszkiwanie oznacza pobyt osoby lub osób wspólnie gospodarujących cechujący się zaspokajaniem codziennych potrzeb życiowych tej osoby lub osób w budynku faktycznie zajmowanym, stanowiącym centrum życia domowego w danym okresie.

Składając wniosek o przyznanie dodatku węglowego skarżący w treści wniosku podał, że zamieszkuje w budynku pod adresem [...], gmina A. oraz, że w skład jego wieloosobowego gospodarstwa domowego wchodzą B. S. – żona skarżącego oraz córki A. S. i Z. S.. Także złożona do akt sprawy deklaracja dotycząca źródeł ciepła i źródeł spalania paliw dotyczyła budynku położonego pod adresem [...]. W oparciu o powyższe dane wynikające z wniosku, zawierającego oświadczenia skarżącego złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, skarżącemu został przyznany dodatek węglowy.

Tymczasem w sprawie niniejszej ustalono, że wskazany we wniosku skarżącego budynek pod adresem [...] nie jest zamieszkany i w związku z tym nie jest opalany przy użyciu określonego we wniosku źródła ciepła, ale jest przeznaczony do remontu, planowanego po powrocie skarżącego z zagranicy. Dopiero po remoncie budynku miał w nim zamieszkać skarżący wraz z żoną B. S., a córka skarżącego A. S. miała zamieszkiwać w budynku pod adresem [...].

Nietrafne są zarzuty skarżącego kwestionujące powyższe ustalenia. Wynikają one bowiem jednoznacznie z treści dokumentów obejmujących wywiady środowiskowe przeprowadzone w dniu 15 listopada 2022 r. przez pracowników socjalnych Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w A. pod adresami [...] oraz [...] W wywiadzie środowiskowym stwierdzono jednoznacznie, iż podczas wizyty pracowników socjalnych w domu pod adresem [...] widać było, że dom aktualnie nie jest zamieszkany. Zostało to także wyraźne potwierdzone przez żonę skarżącego B. S., która w toku wywiadu środowiskowego poinformowała, że w domu pod adresem [...] nie pali się w piecu i jest zimno, ponieważ nikt tam nie mieszka. B. S. aktualnie mieszka w budynku pod adresem [...] (k. 6 i k. 5 akt administracyjnych). Zgodnie z art. 2 ust. 15d u.d.w. w toku wywiadu środowiskowego ustala się, czy stan faktyczny danego gospodarstwa domowego jest zgodny z informacjami podanymi we wniosku o wypłatę dodatku węglowego. Wywiad środowiskowy przeprowadza się w miejscu zamieszkania wnioskodawcy (art. 2 ust. 15c). W taki też sposób został przeprowadzony wywiad środowiskowy w okolicznościach sprawy niniejszej.

Brak jest jakichkolwiek podstaw do kwestionowania ustaleń wywiadu środowiskowego przeprowadzonego na miejscu przez dwóch pracowników socjalnych Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej lub też uznania wywiadu za przeprowadzony w sposób powierzchowny. Ustalenia te mają charakter szczegółowy, dokładnie odzwierciedlający zastany stan faktyczny oraz treść spontanicznej wypowiedzi B. S., która potwierdziła, że budynek nie jest zamieszkany. Nie zachodzą przesłanki do uznania, iż wypowiedzi te, szczegółowo odnotowane, mogły nie odpowiadać rzeczywistości, w tym co do faktu niezamieszkiwania nikogo w domu pod adresem [...] i nieopalania tego budynku. Jak wskazano już wyżej, ostatnio wymienione okoliczności stwierdzili też pracownicy socjalni. Przytoczone w treści wywiadu środowiskowego wypowiedzi B. S. nie pozostawiają wątpliwości. W konsekwencji, ustaleń organu co do faktu niezamieszkiwania budynku nie mogą podważyć powołane w skardze twierdzenia, jakoby w pokojach przedmiotowego budynku miały znajdować się meble oraz rzeczy osobiste skarżącego.

Zgromadzone w postępowaniu dowody były też wystarczające do wydania rozstrzygnięcia w sprawie i nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia dalszych dowodów. Wywiad środowiskowy pozwolił bowiem na dokonanie ustaleń bezpośrednio w miejscu wskazanym we wniosku jako miejsce zamieszkania wnioskodawcy i osób z nim wspólnie gospodarujących. Ustalenia wywiadu środowiskowego wskazują zaś, że budynek podany we wniosku nie był zamieszkany. Przy tym, w świetle ustaleń wywiadu środowiskowego praca skarżącego za granicą nie miała związku z niezamieszkiwaniem budynku, który był przeznaczony do remontu. Kolegium mylnie odwołało się do tej okoliczności, jednak tylko pobocznie i nie ma to wpływu na wynik sprawy.

W związku z tym chybione są podniesione w skardze argumenty, iż czasowe świadczenie pracy poza granicami kraju i przebywanie tam w pewnych okresach roku nie stanowi zmiany miejsca zamieszkania. Z prawidłowych ustaleń dokonanych w sprawie wynika bowiem, że dom pod adresem [...] jest w ogóle niezamieszkany, co było okolicznością decydującą dla rozstrzygnięcia.

Zatem wyniki przeprowadzonego postępowania wskazują, że dane w podpisanym przez skarżącego wniosku, podane przez skarżącego pod rygorem odpowiedzialności karnej, nie były zgodne ze stanem faktycznym. Wbrew bowiem treści wniosku skarżący nie zamieszkiwał i nie gospodarował w domu pod wskazanym we wniosku adresem. Podanie przez skarżącego we wniosku takich danych skutkowało zaś wprowadzeniem organu w błąd co do zaistnienia przesłanek do przyznania skarżącemu dodatku węglowego. Tym samym zachodziły podstawy do uznania wypłaconego dodatku węglowego za nienależnie pobrany w rozumieniu art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z art. 3 ust. 1 u.d.w.

Bez wpływu na wynik niniejszej sprawy pozostają podniesione w skardze okoliczności dotyczące przyczyn złożenia drugiego wniosku o wypłatę dodatku węglowego w odniesieniu do budynku pod adresem [...]

Niezasadne są zarzuty naruszenia przepisów art. 33 k.p.a. w związku z art. 32 k.p.a. oraz w związku z art. 10 k.p.a.

Przepis art. 33 § 3 k.p.a. przewiduje, że pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Organ administracji publicznej może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony. Przy tym, na mocy art. 33 § 4 k.p.a. w sprawach mniejszej wagi organ administracji publicznej może nie żądać pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a nie ma wątpliwości co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony.

W niniejszej sprawie, zważywszy na podaną przez B. S. w dniu 28 listopada 2022 r. okoliczność pozostawania w konflikcie z mężem (notatka służbowa k. 7v. akt), organ mógł mieć wątpliwości, o jakich mowa w art. 33 § 4 k.p.a. Jak wynika zaś z notatki służbowej sporządzonej w dniu 28 listopada 2022 r., B. S. nie przedstawiła pełnomocnictwa do działania w imieniu męża w postępowaniu administracyjnym. Co więcej, pełnomocnictwo takie nie zostało złożone ani przed wydaniem decyzji organu pierwszej instancji w dniu [...] 2022 r., a zatem w okresie trzech tygodni od dnia stawienia się przez B. S. w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w A. , ani też przed wydaniem decyzji organu odwoławczego. Kopia pełnomocnictwa została dołączona dopiero do skargi. Natomiast w okresie trzech tygodni niewątpliwie istniała możliwość przedstawienia pełnomocnictwa. Jednocześnie można zauważyć, że w dniu 28 listopada 2022 r. do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej przybyła razem z B. S. córka skarżącego A. S., która stawiła się celem poprawienia własnego wniosku o wypłatę dodatku węglowego i złożenia w tej sprawie wyjaśnień. A. S. została zapoznana z wywiadem środowiskowym sporządzonym pod adresem [...], którego kopia znajduje się w aktach niniejszej sprawy i w obecności pracownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w A. poinformowała o treści wywiadu środowiskowego matkę B. S..

Nie budzi też wątpliwości, że skarżącemu zostało przesłane pouczenie zgodne z treścią art. 10 k.p.a. (k. 11 i 12 akt).

W konsekwencji nie zachodzą podstawy do uznania, iż w sprawie doszło do mogącego mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów postępowania, uzasadniającego uchylenie zaskarżonej decyzji.

W ocenie Sądu, wbrew zarzutom podniesionym w skardze, organ ustalił stan faktyczny sprawy prawidłowo, uwzględniając wszystkie przeprowadzone w sprawie dowody, które zostały właściwie rozpatrzone. Organ podjął wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy. Należy zauważyć, że w dniu 30 listopada 2022 r., a więc już po stawieniu się B. S. w organie w dniu 28 listopada 2022 r., pracownicy socjalni Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w A. ponownie udali się na posesję, na której znajdują się budynki pod adresami [...] i [...], jednakże nikt nie otworzył wejścia na posesję (notatka służbowa k. 8). Zarzuty naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. są więc nieuzasadnione. Organ wskazał w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., dowody, na których się oparł i ocenił je, przyjmując za podstawę ustaleń faktycznych. Uzasadnienie prawne decyzji zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.

Sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, wniosek taki został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę, a skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.