Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 650/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2023-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 92a ust. 1, art. 92a ust. 7 pkt 1, art. 92c ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2022 poz 180
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)
article: art. 151.
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) Sędziowie Asesor WSA Krzysztof Szydłowski, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska Protokolant starszy inspektor sądowy Anita Jałoszyńska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi Spółka na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w Warszawie z dnia 9 maja 2023 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 14 września 2022 r., nr [...], L. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy

z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r., poz. 180 ze zm.), dalej jako "u.t.d.", nałożył na przedsiębiorcę, E. L. Sp. z o.o. S.K.A. w S., karę pieniężną w wysokości 2000 zł, za wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu drogowego niektórych pojazdów na drogach.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu 22 lipca 2022 r.,

o godzinie 18:24, na drodze ekspresowej S3 został zatrzymany do kontroli zespół pojazdów składający się z ciągnika siodłowego marki MAN nr rej. [...] oraz naczepy ciężarowej marki Krone, nr rej. [...] Pojazdem kierował P. S., który oświadczył, że wykonuje międzynarodowy, zarobkowy przewóz drogowy rzeczy, na trasie z Polski do Szwecji i Danii, w imieniu przedsiębiorcy E. L. Sp. z o.o. S.K.A. w S. . Powyższa informacja została potwierdzona i zweryfikowana na podstawie dokumentu CMR oraz kontroli przestrzeni ładunkowej naczepy ciężarowej. W wyniku analizy zapisów z karty kierowcy oraz urządzenia rejestrującego ustalono, że pojazd porusza się od godziny 15:21 do momentu zatrzymania do kontroli o godz. 18:24, co oznacza, że kierujący nie zastosował się do § 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 31 lipca 2007 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach (Dz. U. z 2021 r. poz. 783).

Organ I instancji podał, iż w okolicznościach sprawy nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania i postanowił nałożyć na podmiot karę pieniężną, na podstawie art. 92a ust. 1, 7, 11 ustawy o transporcie drogowym i zał. nr 3 lp. 1.11 za naruszenie w zakresie wykonywania przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach.

Od powyższej decyzji E. L. Spółka z o.o. w S. wniosła odwołanie, w którym zarzuciła naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji na podmiot, który nie istnieje. Ponadto, w przypadku nieuznania ww. zarzutu, spółka zarzuciła decyzji naruszenie prawa materialnego:

- art. 92a ust. 7 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez jego błędne zastosowanie i zakwalifikowanie jej jako podmiotu wykonującego przewóz drogowy w sytuacji, gdy jedynie zlecała wykonanie transportu,

- art. 92c ust. 1 pkt 1 ww. ustawy poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy zachodziły przesłanki pozwalające na odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej.

W uzasadnieniu odwołania spółka podała, że w dniu 5 lipca 2022 r. do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wpisana została spółka E. L. Sp. z o.o. (nr [...]), która powstała wskutek przekształcenia, w trybie art 551 § 1 Kodeksu spółek handlowych, spółki E. L. Sp. z o. o. S.K.A. (nr [...]). Poza tym, podmiotem wykonującym transport był P. S., a nie spółka. Kierujący pojazdem, w chwili zatrzymania do kontroli zespołu pojazdów, nie był pracownikiem przedsiębiorstwa, lecz wykonywał przewóz na podstawie umowy cywilno-prawnej. W związku z tym, nie można uznać, iż to spółka jest podmiotem wskazanym w art. 92 ust. 7 pkt 1 ww. ustawy.

Niezależnie od powyższego, odwołująca się podkreśliła, że zapewniła właściwą organizację przewozu, pozwalającą na zachowanie wymaganych przerw i zakazu ruchu. Zapewniła również szkolenia w zakresie przepisów dotyczących przerw i zakazu poruszania się. Z danych zawartych w raporcie Transics wynika, iż zlecenie zostało zorganizowane w taki sposób, aby umożliwić kierowcy zatrzymanie się jeszcze przed godzinami obowiązującego zakazu.

W ocenie strony, nieprzestrzeganie zakazu stanowiło samowolne działanie P. S. i było również rażącym i rozmyślnym niestosowaniem się do obowiązujących przepisów i poleceń, na które nie miała i nie mogła mieć realnego wpływu. W związku z powyższym zaistniały przesłanki do zastosowania art. 92 c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym i tym samym do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 9 maja 2023 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, zwanej dalej "k.p.a."), art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 oraz lp. 1.11 załącznika nr 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 ze zm. - "u.t.d.") i § 1, § 2 ust. 3 lit. a rozporządzenia z dnia 31 lipca 2007 r. Ministra Transportu w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy opisał stan faktyczny sprawy, w tym ustalenia z protokołu kontroli z dnia 22 lipca 2022 r. nr [...]

Organ odwoławczy podkreślił, że z protokołu wynika, iż skontrolowanym zespołem pojazdów wykonywany był transport drogowy rzeczy, z Polski do Szwecji i Danii, w imieniu i na rzecz E. L. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. z siedzibą w m. S. . Wymieniony zespół pojazdów został zatrzymany do kontroli o godzinie 18:24 w piątek, w czasie wakacji, a zatem poruszał się z naruszeniem zakazu z § 2 ust. 3 lit. a rozporządzenia w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach. Przy czym, w sprawie nie zachodzi wyłącznie z § 3 ww. rozporządzenia. Nadto, strona w toku postępowania złożyła wyjaśnienia w piśmie z dnia 2 sierpnia 2022 r., w którym wskazała przede wszystkim na samowolne działanie kierowcy.

Wobec powyższego, zdaniem organu II instancji, zasadne jest utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł tytułem popełnienia naruszenia z lp. 1.11 załącznika nr 3 załącznika nr 3 do u.t.d.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, organ II instancji stwierdził, iż prawidłowo ustalono, że wykonawcą przewozu poddanym kontroli zespołem pojazdów była E. L. Spółka z o.o. S.K.A. z siedzibą w S. . Podczas kontroli kierowca okazał m.in. licencję nr [...] dotyczącą międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy, wydaną ww. spółce, a także dokumenty przewozowe, w tym dokument CMR dotyczący pustych pojemników po kleju, w którym jako przewoźnika wpisano E. L. Spółka z o.o. S.K.A. Ponadto, z dokumentu pozwolenia czasowego naczepy wynika, że jej właścicielem była, na dzień kontroli, ww. spółka. Ustalenia z kontroli zostały stwierdzone w protokole kontroli, który został podpisany przez kierowcę bez zastrzeżeń. Ponadto, w toku prowadzonego postępowania strona złożyła wyjaśnienia, w których wskazała na winę kierowcy, natomiast nie zakwestionowała swojej legitymacji w sprawie. W odwołaniu wskazano, że wykonawcą przewozu był kierowca P. S., jednak nie przedstawiono żadnych dowodów na tę okoliczność.

Organ II instancji wskazał, że na podstawie informacji z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego ustalił, iż E. L. Spółka z o.o. S.K.A. w S. (nr [...]) została wykreślona z KRS w dniu 9 stycznia 2023 r., a zaskarżona decyzja została wydana 14 września 2022 r. Jednocześnie z informacji dotyczących E. L. Spółki z o.o. w S. wynika, że w dniu 18 lutego 2022 r. E. L. Spółka z o.o. S.K.A. w S. została przekształcona w trybie art. 551 § 1 k.s.h. w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, której firma otrzymała brzmienie E. L.. Uchwałę o przekształceniu podjęto w dniu 18 lutego 2022 r. Natomiast na dzień wydania decyzji strona nie poinformowała organu I instancji o przekształceniu.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że odpowiedzialność przedsiębiorcy za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym nie jest oparta na zasadzie winy, a więc do stwierdzenia takiej odpowiedzialności wystarczające jest ustalenie zaistnienia naruszenia. Przesłanką odpowiedzialności jest jedynie stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków. To przedsiębiorca powinien zadbać o to i dołożyć należytej staranności, aby nie wykonywać przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach. Tymczasem, strona przedstawiła jedynie wykaz czynności kierowcy z zaznaczeniem, że załadunek rozpoczął się o 15:06 i zakończył o 15:24, co nie stanowi wystarczającego dowodu, że zadbała o niewykonywanie przez kierującego przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach. Zdaniem organu odwoławczego, załadunek towaru przed rozpoczęciem obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu nie stanowi okoliczności uzasadniającej należytą staranności przewoźnika.

Ponadto, w ocenie organu odwoławczego, materiał dowodowy sprawy nie wskazuje na zaistnienie przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c u.t.d., i które powinien wykazać sam przedsiębiorca. Organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu w przedmiocie naruszenia lp. 1.11 załącznika nr 3 do u.t.d. i pouczył stronę o prawie do złożenia wyjaśnień oraz o treści art. 92c u.t.d. Strona złożyła wyjaśnienia wskazując na samowolne działalnie kierowcy. Tymczasem, zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, wina pracownika nie stanowi przesłanki egzoneracyjnej wyłączającej odpowiedzialności przedsiębiorcy. Okolicznościami, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest wprowadzenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem i eliminować naruszenia.

Na powyższą decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego E. L. Spółka z o.o. w S. reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę, w której zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 552 ustawy Kodeks spółek handlowych poprzez wadliwe wydanie decyzji na nieistniejący podmiot, który nie jest (i nie mógł być) stroną niniejszego postępowania oraz błędne przyjęcie, iż o posiadaniu statusu strony świadczy fakt, iż E. L. Sp. z o.o. S.K.A została wykreślona z rejestru KRS w dniu 9 stycznia 2023 r.

Ponadto, skarżąca zarzuciła decyzji (w sytuacji nieuwzględnienia ww. zarzutu) naruszenie art. 92a ust. 7 pkt 1 u.t.d. poprzez jego błędne zastosowanie i zakwalifikowanie E. L. Sp. z o. o. jako podmiotu wykonującego przewóz drogowy, w sytuacji gdy jedynie zlecała wykonanie transportu oraz naruszenie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy w sprawie zachodziły przesłanki pozwalające na odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej.

Skarżąca wskazała, iż w dniu 5 lipca 2022 r. do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego wpisana została spółka E. L. Sp. z o.o., która powstała wskutek przekształcenia w trybie art. 551 § 1 Kodeksu spółek handlowych ("k.s.h.") spółki E. L. Sp. z o. o. S.K.A. (dowód: postanowienie Sądu o wpisie E. L. Sp. o. o. do rejestru KRS). Natomiast do stwierdzenia naruszenia doszło w dniu 22 lipca 2022 r., zaś decyzja została wydana w dniu 14 września 2022 r., co oznacza, iż oba zdarzenia miały miejsce po przekształceniu spółki. Ponadto, jak stanowi treść art. 552 k.s.h., spółka przekształcana staje się spółką przekształconą z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru (dzień przekształcenia). Jednocześnie sąd rejestrowy z urzędu wykreśla spółkę przekształcaną. Oznacza to, iż w dniu 5 lipca 2022 r. (dzień wpisania spółki E. L. Sp. z o.o. do rejestru KRS) spółka E. Sp. z o.o. S.K.A. przestała istnieć i straciła zdolność oraz osobowość prawną, a co za tym idzie nie mogła być stroną przedmiotowej decyzji. Zdaniem skarżącej, nie mają znaczenia twierdzenia organu, iż spółka E. L. Sp. z o.o. S.K.A. została wykreślona z rejestru KRS dopiero w dniu 9 stycznia 2023 r. Data wykreślenia spółki przekształcanej nie ma bowiem żadnego znaczenia prawnego.

Skarżąca powołała się w tym miejscu na orzecznictwo sądów administracyjnych.

W ocenie strony, za niezasadny uznać należy również zarzut organu odwoławczego, iż nie poinformowała organu I instancji o przekształceniu. Zgodnie bowiem z art. 14 ust. 1 pkt 2 u.t.d. dokonała zgłoszenia przekształcenia w Starostwie Powiatowym w S. oraz złożyła wniosek o przeniesienie licencji. Nie miała natomiast wpływu na termin, w którym organ rejestrowy wykreśli E. L. Sp. z o.o. S.K.A. z rejestru. Brak wpisu o wykreśleniu ww. spółki z rejestru KRS wynika z przewlekłego postępowania sądu rejestrowego, za które nie może ponosić odpowiedzialności.

Zdaniem skarżącej, niezasadne są również twierdzenia organu odwoławczego, iż o posiadaniu przez E. L. Sp. z o.o. S.K.A statusu strony postępowania świadczy to, iż przedstawiona przez kierowcę, w toku kontroli, licencja została wydana na ww. spółkę oraz to, iż w dokumencie CMR to spółka E. L. Sp. z o.o. S.K.A wpisana została jako przewoźnik. Skarżąca wyjaśniła, iż decyzję w przedmiocie przeniesienia licencji otrzymała dopiero w dniu13 września 2022 r. W związku z tym, na dzień kontroli, oczekując na wydanie ww. decyzji, zasadnie posługiwała się dokumentem wydanym na rzecz E. L. Sp. z o.o. S.K.A. Posługiwanie się ww. licencją nie zmienia jednak faktu, iż na dzień przeprowadzenia kontroli oraz wydania decyzji o nałożeniu kary pieniężnej spółka E. L. Sp. z o.o. S.K.A. nie posiadała i nie mogła posiadać statusu strony w postępowaniu (dowód: decyzja o przeniesieniu licencji wspólnotowej dnia 13 września 2022 r.).

Skarżąca, tak jak w odwołaniu, podkreśliła, że sporny przewóz nie był wykonywany przez nią, a przez P. S., który nie był pracownikiem przedsiębiorstwa i wykonywał przewóz na podstawie umowy cywilnoprawnej z dnia 10 kwietnia 2017 r. Zdaniem strony, skoro P. S. przejął i wykonywał transport, to właśnie jego należy zakwalifikować jako podmiot wykonujący przewóz drogowy, wskazany w art. 92 ust. 7 pkt 1 u.t.d. Ponadto, skarżąca zaznaczyła, iż nie ma wpływu na fakt co zleceniobiorca wpisze w dokumencie CMR i czym będzie się posługiwał. Zdaniem skarżącej, liczy się tu fakt kto bezpośrednio wykonywał przewóz.

Skarżąca wskazała nadto, że zapewniła właściwą organizację przewozu, szkolenia w zakresie przepisów dotyczących przerw i zakazu poruszania się, w którym wziął udział również P. S.. Zdaniem strony, niezasadne jest także uznanie przez organ odwoławczy, iż dane z systemu Transics nie stanowią wystarczającego dowodu do uznania, iż zadbała o niewykonywanie przez kierującego przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu. Z załączonego raportu w sposób jednoznaczny wynika jak została zaplanowana trasa oraz, że respektowała obowiązek zapewnienia odpoczynku i obowiązujący zakaz poruszania się. Zlecenie dla P. S. zostało zorganizowane w taki sposób, aby umożliwić mu zatrzymanie się jeszcze przed godzinami obowiązującego zakazu, zaś naruszenie przez niego zakazu ruchu stanowiło jego samowolne naruszenie przepisów. Nie można więc uznać, iż spółka w jakikolwiek sposób przyczyniła się do powstania stwierdzonego naruszenia, co więcej, kwestia obowiązującego zakazu poruszania się została kierowcom przypomniana poprzez komunikaty SMS (dowód: zaświadczenie ze szkolenia wewnętrznego, raport, wiadomość sms z dnia 22 lipca 2022r. SMS z dnia 7 czerwca 2022 r.).

W ocenie skarżącej, powyższe wskazuje, iż egzekwuje obowiązujące przepisy oraz regularnie monitoruje przebiegi przewozów transportowych w zakresie przestrzegania dopuszczalnych godzin przemieszczania się, nie tylko wobec swoich kierowców (zatrudnionych na podstawie umowy o pracę), ale również wobec innych, wykonujących przewozy drogowe na podstawie umów cywilnoprawnych.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Organ wyjaśnił, iż podmiot powstały w wyniku przekształcenia spółki jest kontynuatorem poprzednika, w wyniku przekształcenia którego powstał, zgodnie z treścią art. 553 § 1 k.s.h. Ponadto, w piśmie z dnia 2 sierpnia 2022 r., stanowiącym odpowiedź na zawiadomienie organu I instancji o wszczęciu postępowania, wskazano "Działając w imieniu E. L. Sp. z o. o. S.K.A.", a więc podmiotu przekształconego. Przy czym, w treści wskazywanego pisma brak jest jakiejkolwiek wzmianki o dokonanym przekształceniu.

Zdaniem organu II instancji, nieprawdziwe są zawarte w skardze sugestie, jakoby strona nie miała wpływu na to jakimi dokumentami dysponował kierowca oraz na to jakie dane były w nich zawarte. Niewątpliwie to skarżąca musiała wyposażyć kierowcę w udzieloną jej licencję dotyczącą międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy, którą ten okazał do kontroli. Nieprawdą jest także, jakoby to kierowca miał wpisać skarżącą jako przewoźnika w dokumencie CMR, bowiem dokument ten został wystawiony przez stronę, a jej dane w pkt 16 (przewoźnik) zostały wpisane maszynowo, odręcznie dopisane jest jedynie nazwisko kierowcy oraz numer rejestracyjny pojazdu. Ponadto, w ocenie organu, wbrew przekonaniu strony, nie sposób uznać, że za zastosowaniem w sprawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. przemawia okoliczność poinformowania kierowcy smsem o obowiązujących ograniczeniach w ruchu. Należy zauważyć, że wiadomość ta miała zostać wysłana do kierowcy w dniu 7 czerwca 2022 r., a więc na półtora miesiąca przed kontrolowanym przewozem, co nie może zostać uznane za wypełniające znamiona należytej, bieżącej kontroli przedsiębiorcy nad kierowcami.

W piśmie z dnia 21 sierpnia 2023 r. skarżąca podtrzymała swoje zarzuty zgłoszone w skardze i ponowiła argumenty w niej zawarte.

Na rozprawie, w dniu 7 grudnia 2023 r., na pytanie Przewodniczącej, pełnomocnik wyjaśnił, że w piśmie z dnia 2 sierpnia 2022 r. prawdopodobnie pracownik nie zmienił szablonu pisma i dlatego widnieje tam nazwa E. L. Spółka z o.o. S.K.A. Pełnomocnik oświadczył, że nie ma wiedzy dlaczego w tym piśmie nie poinformowano organu o zmianie formy działalności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:

Skarga jest niezasadna, albowiem przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji, dokonana w oparciu o art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, j.t.), wykazała, że akt ten nie narusza prawa.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 9 maja 2023 r. (skierowana do skarżącej E. L. Sp. z o. o. w S. ), utrzymująca w mocy decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 14 września 2022 r. o nałożeniu na przedsiębiorcę E. L. Sp. z o.o. S.K.A. w S. kary pieniężnej w wysokości 2000 zł za wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu drogowego niektórych pojazdów na drogach.

Przypomnieć należy, że stosownie do art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie.

Zgodnie z art. 92a ust. 7 pkt 1 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9 załącznika nr 3 do ustawy.

Z protokołu kontroli drogowej nr [...] wynika, iż w dniu 22 lipca 2022 r. kierujący zespołem pojazdów składającego się z ciągnika siodłowego marki MAN oraz naczepy ciężarowej marki Krone, łącznie ponad 12 ton P. S., realizując transport drogowy rzeczy, poruszał się w okresie obowiązywania okresowego ograniczenia ruchu pojazdów, o którym mowa w § 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 31 lipca 2007r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach (Dz. U. z 2021 r. poz. 783).

Powołane rozporządzenie określa okresowe ograniczenia oraz zakaz ruchu pojazdów i zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 12 ton, z wyłączeniem autobusów (§ 1). Stosownie do § 2 pkt 3 lit. a ww. rozporządzenia, wprowadza się okresowe ograniczenia ruchu pojazdów, o których mowa w § 1, poprzez zakaz ich ruchu na drogach na obszarze całego kraju, w następujących terminach w okresie od najbliższego piątku po zakończeniu zajęć dydaktyczno-wychowawczych albo w piątek, w który kończą się zajęcia dydaktyczno-wychowawcze w szkołach do ostatniej niedzieli przed rozpoczęciem zajęć dydaktyczno-wychowawczych w szkołach, z zastrzeżeniem pkt 1 lit. h, od godziny 18:00 do godziny 22:00 w piątek.

Według lp. 1.11 załącznika nr 3 do u.t.d. - wykonywanie przewozu drogowego w czasie obowiązywania ograniczeń oraz zakazów ruchu niektórych rodzajów pojazdów na drogach, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 2.000 zł.

Jak wynika z akt skarżąca nie kwestionuje samego faktu naruszenia przez kierującego zespołem pojazdów zakazu ruchu w czasie wakacyjnym, w dniu 22 lipca 2022 r., po godzinie 18.00 w piątek. Natomiast kwestionuje swoją odpowiedzialność za stwierdzone naruszenie oraz niezastosowanie w sprawie art. 92 c ust. 1 pkt 1 u.t.d.

Ponadto, powołując się na art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., skarżąca zgłasza zarzut nieważności decyzji, z uwagi na to, iż decyzja organu I instancji została skierowana do nieistniejącego w dniu kontroli i na dzień wydania decyzji podmiotu, który nadto nie jest stroną postępowania w tej sprawie.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że Sąd nie dopatrzył się podstaw do stwierdzenia nieważności rozstrzygnięć organów obu instancji.

Zdaniem Sądu, nałożenie kary pieniężnej na E. L. Sp. z o.o. Spółka komandytowo-akcyjna w S. , która przed datą wydania decyzji organu I instancji, została przekształcona w trybie art. 551 § 1 Kodeksu spółek handlowych ("k.s.h.") w Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością o firmie E. L. - nie stanowi przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej w oparciu o art. 156 §1 pkt 4 k.p.a.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 551 § 1 k.s.h., spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa, spółka komandytowo-akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, prosta spółka akcyjna oraz spółka akcyjna (spółka przekształcana) może być przekształcona w inną spółkę handlową (spółkę przekształconą).

W myśl art. 552 k.s.h., spółka przekształcana staje się spółką przekształconą z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru (dzień przekształcenia). Jednocześnie sąd rejestrowy z urzędu wykreśla spółkę przekształcaną.

Jednocześnie art. 553 k.s.h, określa ciągłość podmiotową spółki przekształcanej, stanowiąc w § 1, że spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej oraz w § 2, że spółka przekształcona pozostaje podmiotem w szczególności zezwoleń, koncesji oraz ulg, które zostały przyznane spółce przed jej przekształceniem, chyba że ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji albo ulgi stanowi inaczej.

Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że z powyższych norm wynika, iż spółka poddana procesowi przekształcenia jest tym samym podmiotem, a na skutek przekształcenia zmienia się tylko forma prawna prowadzonej działalności. Innymi słowy, przekształcenie spółki nie prowadzi do zmiany podmiotu, lecz tylko do zmiany typu spółki, nie wywierając żadnych skutków względem osób trzecich.

Z chwilą przekształcenia (wpisu spółki przekształconej do rejestru) następuje transformacja struktury prawnej spółki, a spółka przekształcana staje się spółką przekształconą, z wywołaniem wszelkich przepisanych w tym zakresie przez prawo skutków (zob. uchwała SN z 29 listopada 2017 r. III CZP 68/17; LEX nr 2405318). Tym samym spółka przekształcona staje się stroną - na zasadzie kontynuacji - wszelkich stosunków prawnych spółki przekształcanej i postępowań z nimi związanych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 sierpnia 2013 r., II FSK 2289/11, Lex). W istocie wpływ przekształcenia spółki, w trybie art. 551 § 1 k.s.h., na tok trwającego postępowania administracyjnego, którego jest stroną, sprowadza się tylko do konieczności zmiany oznaczenia formy prawnej spółki (por. wyrok Sądu Najwyższego z 16 czerwca 2016r., III PK 125/15).

Sąd zauważa, że organ I instancji oznaczył stronę postępowania tak jak wynikało to z aktualnego wpisu w KRS oraz z dokumentów przewozowych, zaś skarżąca nie poinformowała konkretnie tego organu, choćby w piśmie z dnia 2 sierpnia 2022 r., o przekształceniu spółki z dniem 5 lipca 2022 r.

Nie ulega jednak wątpliwości, co wynika wprost z dokumentów akt administracyjnych, w tym dokumentów rejestracyjnych, że skarżąca E. L. Spółka z o. o. to nadal ten sam podmiot co E. L. Spółka z o. o. S.K.A, czyli przedsiębiorstwo transportowe - przewoźnik, którego transport został poddany kontroli drogowej w dniu 22 lipca 2022 r.

Wobec powyższego, nie ma racji skarżąca, że wskazanie jako adresata decyzji organu I instancji E. L. Spółka z o. o. S.K.A skutkować powinno nieważnością decyzji z uwagi na skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną postępowania.

Analizując kolejne zarzuty skarżącej, Sąd stwierdził, że w świetle zebranego materiału dowodowego i przepisów prawa, nie mogły one odnieść oczekiwanego przez skarżącą skutku w sprawie.

Należy wskazać, że przepisy ustawy o transporcie drogowym przewidują odpowiedzialność trzech grup podmiotów, przy czym tylko dwie z nich ponoszą odpowiedzialność na zasadzie winy, są nimi kierujący pojazdem (art. 92 ust. 1) oraz osoba zarządzająca przedsiębiorstwem lub zarządzająca transportem w przedsiębiorstwie (art. 92 ust. 3).

Natomiast inny charakter ma odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy – przewoźnika.

Za naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiot ten podlega karze pieniężnej, a wykaz naruszeń i wysokość kar określa zaś załącznik nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 6). Kary pieniężne, o jakich mowa w art. 92a u.t.d. nakładane są na przedsiębiorcę, a celem ich jest zapewnienie należytego wykonywania działalności gospodarczej w postaci świadczenia przewozów drogowych i zagwarantowanie bezpieczeństwa innym uczestnikom ruchu drogowego.

W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że kierowca, niezależnie od formy zatrudnienia (stosunek pracy, umowa zlecenie czy zasada samozatrudnienia), wykonuje jedną z czynności składającą się na sekwencję działań, których suma dopiero jest transportem drogowym w rozumieniu u.t.d., za które (jako całość) odpowiada przedsiębiorca, czy osoba w jego imieniu zarządzająca transportem i to na nich spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi przy wykonywaniu działalności przedsiębiorca się posługuje, niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z taką osobą (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 22 czerwca 2021 r. III SA/Lu 124/21; Lex).

Odpowiedzialność przedsiębiorcy ma charakter obiektywny, nie jest uzależniona od winy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego (por. np. wyrok NSA z 23 listopada 2018 r., sygn. akt II GSK 3554/16; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W świetle zebranego materiału dowodowego, Sąd nie ma wątpliwości, że podmiotem, który wykonywał międzynarodowy transport drogowy rzeczy w dniu 22 lipca 2022 r. jest skarżąca spółka działająca jako przedsiębiorca - przewoźnik, nie zaś kierowca świadczący na jej rzecz usługę kierowania powierzonym zespołem pojazdów. Twierdzenie strony skarżącej, że to kierowca wykonywał przewóz drogowy, który został mu przekazany mu na podstawie zlecenia i to wyłącznie on ponosi odpowiedzialność za stwierdzone naruszenie obowiązków przewozu drogowego jest, w świetle przedstawionych rozważań zupełnie bezpodstawne.

Przede wszystkim z międzynarodowego listu przewozowego CMR wprost wynika, że przewoźnikiem realizującym sporny przewóz drogowy była skarżąca spółka. Jest to dokument wygenerowany wprost z danymi spółki jako przewoźnika, podpisany i ostemplowany w rubryce 23 "Podpis i stempel przewoźnika" przez E. L. Spółka z o. o. S.K.A i podpisany odręcznie przez kierowcę w rubryce nr 16 przez P. S..

Nie sposób więc uznać za wiarygodne argumentów skarżącej, iż to kierujący dowolnie wypełnił list przewozowy wpisując dane spółki jako przewoźnika, jak też dowolnie posługiwał się licencją wspólnotową spółki dotyczącą międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy.

Natomiast przedmiotem umowy zlecenia "Umowa ramowa o świadczenie usług w zakresie obsługi pojazdów ciężarowych", na którą powołuje się spółka, jest odpłatne świadczenie usług (na zlecenie) przez P. S. w zakresie wyłącznie kierowania pojazdami ciężarowymi należącymi bądź użytkowanymi przez E. L., obecnie Spółka z o. o.

Zdaniem Sądu, w żaden sposób nie wynika z przedstawionej umowy, jak to podnosi skarżąca, że P. S. na jej podstawie przejął i wykonywał przewóz drogowy. Postanowienia tej umowy dotyczą ogólnych praw i obowiązków kierowcy i zasad wykonywania zleconej usługi kierowania pojazdami przedsiębiorcy w ramach wykonywanego przez niego przewozu drogowego.

Sąd dostrzega niekonsekwencję w wywodach skarżącej, która jednej strony wskazuje, że P. S. nie jest kierowcą zatrudnionym w jej przedsiębiorstwie i nie realizował spornego transportu jako kierowca przedsiębiorstwa, z drugiej zaś strony, w celu wykazania właściwej organizacji pracy, przedstawia dokumenty świadczące o tym, iż jest on kierowcą firmy, przeszedł szkolenie nowoprzyjętych kierowców i był monitorowany jako kierowca w trakcie świadczenia usługi kierowania pojazdami skarżącej.

W ocenie Sądu, dokumenty i okoliczności sprawy jednoznacznie wskazują, że skarżąca wykonywała przewóz drogowy rzeczy w dniu 22 lipca 2022 r. i jest odpowiedzialna za jego przebieg, zaś P. S. jest wyłącznie kierowcą, który kierował w danym dniu zespołem pojazdów na jej zlecenie.

Sąd stwierdził także, że wbrew temu co uważa skarżąca, stan faktyczny sprawy nie dawał podstaw do zastosowania przez organy orzekające art. 92c ust. 1 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

Przepis ten odnosi się jedynie do wyjątkowych sytuacji i to takich, których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie przewidzieć.

W ocenie Sądu, skarżąca nie wykazała, że naruszenie przepisów w trakcie realizacji przewodu drogowego było wynikiem niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń, na które miała wpływu. Skarżąca powołała się w toku postępowania jedynie na samowolne działanie kierowcy. Jednakże, okoliczności tej nie można kwalifikować w kategoriach "braku wpływu" czy okoliczności, których "nie można przewidzieć", bowiem przedsiębiorca ma obowiązek organizowania kierowcom pracy w taki sposób, aby nie dochodziło do naruszeń w zakresie czasu pracy. Fakt, że kierowca sam prowadzi pojazd, jest w tym przypadku bez znaczenia, taka jest bowiem typowa sytuacja w stosunkach tego rodzaju. Wyłączenie odpowiedzialności w przypadku, który należy uznać za typowy, godziłoby w specyfikę obowiązku nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem czasu pracy, z którego to obowiązku przedsiębiorca winien się wywiązać. Brak stosowania przez przedsiębiorcę w tym zakresie właściwych rozwiązań obciąża go jako pracodawcę.

Skarżąca twierdzi również, że zapewniła właściwą organizację pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców obowiązujących przepisów. Jednakże, z akt administracyjnych to nie wynika. Strona, w toku postępowania, przedłożyła wyłącznie wyjaśnienia, iż jest to samowolne działanie kierowcy. Dopiero wraz ze skargą spółka przedstawiła zaświadczenie o szkoleniu kierowcy, czy treść smsów do kierowcy, które i tak - zdaniem Sądu - nie pozwalają na uznanie, że wystąpiły okoliczności uzasadniające wyłączenie odpowiedzialności skarżącej.

Jak trafnie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, za zastosowaniem art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. w tej sprawie, nie przemawia okoliczność poinformowania kierowcy, na półtora miesiąca przed kontrolowanym przewozem, smsem o obowiązujących ograniczeniach w ruchu. Zgodzić się należy z Inspektorem Transportu, iż fakt ten nie może zostać uznany za należytą, bieżącą kontrolę przedsiębiorcy nad kierowcami. Ponadto, rację ma organ, iż wykaz czynności kierowcy z zaznaczeniem, że załadunek rozpoczął się o 15:06 i zakończył o 15:24 nie stanowi wystarczającego dowodu, że spółka jako przedsiębiorca zadbała o należyte wykonywanie przez kierującego przewozu drogowego, z uwzględnieniem ograniczeń i zakazu w ruchu na drogach.

Należy tu podkreślić, że podmiot wykonujący transport ma zapewnić właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, a nie jedynie stworzyć warunki do przestrzegania przez kierowców czasu pracy.

Zdaniem Sądu wobec zgromadzonego materiału dowodowego nie sposób podważyć prawidłowości rozstrzygnięcia zarówno Wojewódzkiego Inspektor Transportu Drogowego jaki i Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Ponadto w działaniu organów Sąd nie dopatrzył się żadnych nieprawidłowości, zarówno w ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego oceny. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia oraz ustosunkowano się wyczerpująco do zarzutów odwołania.

Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił skargę, o czym orzekł na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.