Postanowienie NSA, sygn. akt III OSK 1613/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-07-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184, 134, 141, 145, 58, 3
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej F. D. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1819/23 o odrzuceniu skargi F. D. na pismo Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 18 lipca 2023 r., nr WENOZ.050.291.2023.1/S w przedmiocie rozpoznania skargi indywidualnej na akt inny niż decyzja administracyjna postanawia: 1. oddalić skargę kasacyjną; 2. sprostować z urzędu oczywiste omyłki w punkcie 2 postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1819/23 w ten sposób, że w miejsce "skarżącej" wpisać "skarżącemu", a w miejsce kwoty "100 (sto) złotych" wpisać kwotę "200 (dwieście) złotych".


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w punkcie 1 postanowienia z dnia 27 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1819/23, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odrzucił skargę F. D. (dalej także jako: skarżący) na pismo Krajowej Rady Sądownictwa (dalej także jako: KRS) z dnia 18 lipca 2023 r., nr WENOZ.050.291.2023.1/S w przedmiocie rozpoznania skargi indywidualnej na akt inny niż decyzja administracyjna, a w punkcie 2 postanowienia zwrocił skarżącemu kwotę 100 złotych tytułem wpisu od skargi. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że skarga F. D. na pismo Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 18 lipca 2023 r., nr WENOZ.050.291.2023.1/S w przedmiocie rozpoznania skargi indywidualnej na akt inny niż decyzja administracyjna nie mieści się w katalogu spraw objętych kontrolą sądów administracyjnych określonych w art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zatem skargę jako niedopuszczalną należało w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wywiódł skarżący zaskarżając to postanowienie w całości i wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego. Rozstrzygnięciu zarzucono, na podstawie art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, naruszenie:

1) art. 3 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez błędne przyjęcie, że skarga F. D. na pismo Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 18 lipca 2023 r., nr WENOZ.050.291.2023.1/S w przedmiocie rozpoznania skargi indywidualnej na akt inny niż decyzja administracyjna nie mieści się w katalogu spraw objętych kontrolą sądów administracyjnych określonych w art. 3 § 2 ww. ustawy, co doprowadziło do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podczas gdy wywiedziona skarga na pismo Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 18 lipca 2023 r., nr WENOZ.050.291.2023.1/S mieści się w katalogu spraw objętych kontrolą sądów administracyjnych określonych w art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;

2) art. 134 § 1 w związku z art. 3 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez niedokonanie wszechstronnych ustaleń faktycznych sprawy i tym samym nierozpoznanie istoty sprawy;

3) art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez pominięcie w uzasadnieniu wyroku ważnych aspektów rozpatrywanej sprawy, co uniemożliwia stronie ocenę i kontrolę toku rozumowania Sądu, a co za tym idzie pozbawia ją możliwości polemizowania z jego oceną stanu faktycznego i prawnego sprawy i nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia;

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niedostrzeżenie przez Sąd I instancji, że Rada Sądownicza nie podjęła wszelkich czynności niezbędnych do załatwienia sprawy, gdyż pominęła przy swoim rozstrzygnięciu przywołane powyżej regulacje, nie oceniła prawnie umocowania Prezesa Sądu i co najważniejsze pominęła niezgodności regulacji skarżonego regulaminu z prawem, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, w tym Sąd ten nie dostrzegł, że organy nie zebrały w sposób wyczerpujący całości materiału dowodowego oraz dokonały błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego z całkowitym pominięciem słusznego interesu odwołującej;

5) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 10 § 1 k.p.a. wyrażające się w niezapewnieniu skarżącemu możliwości wzięcia czynnego udziału w sprawie przed wydaniem stanowiska przez Krajową Radę Sądownictwa, w tym pominięcie prawa skarżącego do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czym organ II instancji naruszył naczelną zasadę postępowania administracyjnego;

6) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 54 § 16 pkt 10 Prawa o ustroju sądów powszechnych, zmienionego ustawą o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego, ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, która to zmiana weszła w życie w dniu 28 września 2023 r., poprzez utrzymywanie w mocy regulaminu oczywiście niezgodnego z prawem powszechnie obowiązującym;

7) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej (równość wobec prawa; zakaz dyskryminacji jednostki), poprzez jego niezastosowanie, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że skarżona decyzja prowadzi do dyskryminacji jednej grupy zawodowej wobec innej grupy zawodowej znajdującej się w tej samej sytuacji prawnej i wobec tych samych okoliczności faktycznych;

8) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 22 § 1 Prawa o ustroju sądów powszechnych, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że Krajowa Rada Sądownictwa nie podjęła wszelkich czynności niezbędnych do uchylenia skarżonego zarządzenia Prezesa Sądu Okręgowego jako skierowanego do osób trzecich, które nie podlegają kognicji Prezesa Sądu i przez to ukształtowanie praw i obowiązków osób trzecich z przekroczeniem kompetencji Prezesa Sądu Okręgowego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący kasacyjnie wskazał, że przesłanki określające zakres przedmiotowy sądowej kontroli można podzielić na ogólne (art. 3 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), szczegółowe (art. 3 § 2, art. 2a i art. 3, art. 4 ustawy) oraz negatywne (art. 5 ustawy), a sprawa podlega kognicji sądów administracyjnych wówczas, gdy wystąpią łącznie: przesłanka ogólna oraz choćby jedna z przesłanek szczegółowych. Natomiast wystąpienie choćby jednej z przesłanek negatywnych oznacza, że sprawa nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Ponadto, skarżący kasacyjnie podkreślił, że sądy administracyjne są uprawnione do kontrolowania spraw dotyczących działania administracji publicznej wykonującej funkcje władcze, a zatem sądy administracyjne nie mają uprawnień do kontroli tych działań administracji, w których występuje ona tak jak każdy inny uczestnik obrotu prawnego, np. jako strona umowy cywilnoprawnej.

Następnie, skarżący kasacyjnie podniósł, że kontrola przez sądy decyzji administracyjnych nie jest w żaden sposób ograniczona, bowiem ustawodawca dopuszcza generalną możliwość kontroli tego rodzaju aktów prawnych. Skarżący kasacyjnie dodał, że w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że o tym, iż dany akt jest decyzją administracyjną, nie decyduje jego nazwa, ale cechy, a żeby określony akt prawny mógł zostać uznany za decyzję administracyjną powinien posiadać cztery cechy: 1) być zewnętrznym aktem organu administracji skierowanym do osoby lub jednostki niebędącej organem administracji; 2) być aktem opartym na przepisach prawa, przy czym jego podstawę poza przepisami kodeksu postępowania administracyjnego powinny stanowić także przepisy prawa materialnego; 3) być aktem władczym, któremu niepodporządkowanie się przez podmiot, do którego został skierowany, rodzi konsekwencje prawne; 4) decyzją organ administracji rozstrzyga sprawę w całości albo w części (P. Szustakiewicz, w: Postępowanie administracyjne, s. 180).

Wreszcie, skarżący kasacyjnie wskazał, że właściwość sądów administracyjnych w zakresie tego rodzaju postanowień "została wyznaczona dwoma kryteriami: po pierwsze, kryterium wydania postanowienia w postępowaniu administracyjnym, po drugie kryterium rodzaju postanowień" (6. Adamiak, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Metodyka pracy sędziego, s. 103). Pierwsze kryterium obejmuje postępowanie prowadzone na podstawie przepisów k.p.a., w tym postępowanie o wydanie zaświadczenia, postępowanie prowadzone na podstawie Ordynacji podatkowej oraz inne postępowania administracyjne, np. postępowanie dyscyplinarne uregulowane w rozdziale 10 ustawy o Policji. Drugie kryterium dotyczy trzech rodzajów postanowień: 1) na które służy zażalenie, a więc tylko te, gdy k.p.a., Ordynacja podatkowa lub inna ustawa regulująca postępowanie administracyjne wyraźnie określają, że od danego postanowienia strona może złożyć zażalenie; 2) kończące postępowanie, czyli takie, które powodują, że nie można uruchomić toku instancji w stosunku do określonej decyzji, np. postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania wydane na podstawie art. 134 k.p.a.; 3) rozstrzygające sprawę co do istoty, a więc takie, które niejako zastępują decyzję administracyjną, np. postanowienie o odmowie zatwierdzenia ugody administracyjnej wydane na podstawie art. 106 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, skarżący kasacyjnie nie zgodził się ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zgodnie z którym skarga F. D. na pismo Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 18 lipca 2023 r. w przedmiocie rozpoznania skargi indywidualnej na akt inny niż decyzja administracyjna nie mieści się w katalogu spraw objętych kontrolą sądów administracyjnych określonych w art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z tym w ocenie skarżącego kasacyjnie Sąd I instancji winien przyjąć skargę wywiedzioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i dostrzec powołane przez skarżącego uchybienia KRS.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do art. 182 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U z 2024 r. poz. 935) - dalej: p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Znajdując podstawę do zastosowania powołanego przepisu, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, nie uwzględniając przy tym wniosku strony skarżącej kasacyjnie o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta wyłącznie na zarzutach naruszenia przepisów postępowania. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw.

W pierwszej kolejności jako zarzut naruszenia przepisów postępowania strona skarżąca kasacyjnie wskazała na art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a., których naruszenia przez Sąd I instancji upatruje w błędnym przyjęciu, że skarga F. D. na pismo KRS z dnia 18 lipca 2023 r., nr WENOZ.050.291.2023.1/S w przedmiocie rozpoznania skargi indywidualnej na akt inny niż decyzja administracyjna nie mieści się w katalogu spraw objętych kontrolą sądów administracyjnych określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a., co doprowadziło do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., podczas gdy wywiedziona skarga w ocenie skarżącego kasacyjnie mieści się w katalogu spraw objętych kontrolą sądów administracyjnych określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a.

W odniesieniu do tak skonstruowanego zarzutu należy stwierdzić przede wszystkim, że art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Jak wynika bowiem z utrwalonych poglądów wyrażonych w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przepis art. 3 (w tym jego § 1 i § 2) p.p.s.a. w istocie nie zawiera samodzielnej treści normatywnej, określa wyłącznie zakres postępowania sądowoadministracyjnego i nie może być podstawą zarzutu kasacyjnego bez powiązania z innymi przepisami procesowymi (por. wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2008 r., I FSK 277/07; wyrok NSA z dnia 4 września 2008 r., I OSK 266/08, LEX nr 490087; postanowienie NSA z dnia 9 grudnia 2009 r., II OSK 1375/09, LEX nr 582850). Przepis ten ma charakter ustrojowy, określając w sposób najbardziej ogólny i generalny zakres sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez sądy administracyjne. Zawarte w nim unormowania nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej albowiem sądy administracyjne realizują swoje ustawowe kompetencje w ramach wykonywania kontroli legalności administracji publicznej na podstawie i w trybie szeregu konkretnych, określonych przepisów prawa, które w przypadku zarzutu ich naruszenia, winny być wskazane w skardze kasacyjnej z towarzyszącym temu sprecyzowaniem i umotywowaniem: do jakiego przekroczenia bądź niedopełnienia prawa doszło i na czym ono polegało. Powyższe nie oznacza, że podniesienie w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. automatycznie dyskwalifikuje tę skargę. Należy bowiem mieć na uwadze, że mimo że art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. ma zasadniczo charakter ustrojowo-procesowy i bezpośrednio nie podpada wprost pod żadną z dwóch podstaw kasacyjnych określonych w art. 174 p.p.s.a., to jednak z uwagi na fakt, że w wyniku działania danego organu w oparciu o przepisy prawa ustrojowego mogą powstać, ustać lub przekształcić się stosunki prawne, uprawnione jest przyjęcie, że zarzuty naruszenia przepisów ustrojowych mogą być powołane w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2012 r., I GSK 748/11, LEX nr 12439680), o ile zarzut naruszenia art. 3 p.p.s.a. powiązany jest z innymi przepisami procesowymi (por. cytowane wyżej: postanowienie NSA z dnia 9 grudnia 2009 r., II OSK 1375/09, LEX nr 582850; wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2008 r., I FSK 277/07, LEX nr 481336; wyrok NSA z dnia 11 maja 2012 r., I OSK 70/12, LEX nr 1166069). Dlatego z uwagi na to, że w ramach omawianego zarzutu nie powiązano art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. z zarzutami naruszenia innych przepisów, to uznać należało pierwszy zarzut skargi kasacyjnej za bezskuteczny.

Ponadto, dodać należy, że na ocenę omawianego zarzutu jako bezskutecznego wpływ ma także to, że sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 3 § 2 p.p.s.a. nie zawiera wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej tego przepisu, która zdaniem autora skargi kasacyjnej została naruszona. W odniesieniu zatem do tak skonstruowanego zarzutu, należy przypomnieć, że przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd I instancji zarzuca skarga kasacyjna. W odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065; wyrok NSA z dnia 7 marca 2014 r., II GSK 2019/12, LEX nr 1495144; wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2013 r., II OSK 552/12, LEX nr 13562450; wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2013 r., II GSK 1573/12, LEX nr 1354882; wyrok NSA z dnia 27 marca 2012 r., II GSK 218/11, LEX nr 1244607; wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., II OSK 2496/10, LEX nr 1145608; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2012 r., II OSK 2232/10, LEX nr 1138117; wyrok NSA z dnia 19 października 2022 r., I OSK 1407/19; wyrok NSA z dnia 11 października 2022 r., III OSK 5368/21; wyrok NSA z dnia 8 września 2022 r., II GSK 713/19). Warunek przytoczenia podstawy zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające Sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis skarżący miał na uwadze, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Naruszony przez Sąd I instancji przepis musi być wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony (por. wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2008 r., II FSK 557/07; Lex nr 422065; wyrok NSA z dnia 6 lutego 2014 r., II GSK 1669/12, LEX nr 1450654; wyrok NSA z dnia 14 marca 2013 r., I OSK 1799/12, LEX nr 1295809; wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2014 r., II OSK 1977/12, LEX nr 1502246).

Bezzasadny okazał się także drugi z zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w ramach którego strona skarżąca kasacyjnie tym razem powiązała zarzut naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. o – jak już wskazywano – ogólnym charakterze z zarzutem naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie art. 134 § 1 p.p.s.a. Strona skarżąca kasacyjnie upatruje tego naruszenia w niedokonaniu przez Sąd I instancji wszechstronnych ustaleń faktycznych sprawy i tym samym nierozpoznaniu istoty sprawy. Odnosząc się do konstrukcji zarzutu, w nawiązaniu do ponownie przywołanego art. 3 § 1 p.p.s.a., podkreślić należy, że aktualne pozostają tu rozważania przedstawione w ramach omówienia pierwszego z zarzutów naruszenia przepisów postępowania. W odniesieniu zaś do przywołanego przez stronę skarżącą kasacyjnie art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a", wyjaśnić należy, że przepis ten określa granice rozpoznania skargi przez sąd administracyjny pierwszej instancji, zaś granice danej sprawy wyznacza jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego działania organu administracji publicznej. Oznacza to, że o naruszeniu normy wynikającej z powyższego przepisu można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo – mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku – nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez stronę skarżącą, a które Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu. Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oceniając dopuszczalność skargi na pismo KRS z dnia 18 lipca 2023 r. niewątpliwie orzekał w granicach sprawy, a zatem nie orzekał w granicach (w znaczeniu podmiotowym i przedmiotowym) innej sprawy niż ta, w której została wniesiona skarga. Ponadto, istotne jest także to, że "strona nie może ograniczyć się do wytyku wyłącznie naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., gdyż wówczas przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej. W takiej sytuacji strona zobowiązana jest powiązać art. 134 § 1 p.p.s.a. z takimi przepisami, których złamania przez organ administracji miał nie dopatrzyć się Sąd I instancji" (zob. wyrok NSA z dnia 22 maja 2014 r., I OSK 782/13). Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. jest tak skonstruowany, że powoływanie się w skardze kasacyjnej na jego naruszenie musi być zawsze powiązane z przywołaniem przepisu, którego naruszenia przez organy nie zauważył Sąd I instancji (por. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2007 r., II OSK 610/06, Lex nr 337811; wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2013 r., I OSK 1353/12; wyrok NSA z dnia 15 marca 2013 r., I OSK 1033/12). Tego wymogu autor skargi kasacyjnej również nie dopełnił w związku z omówioną już wadliwością powiązania art. 134 § 1 p.p.s.a. z art. 3 § 1 p.p.s.a.

W ramach kolejnego zarzutu naruszenia przepisów postępowania strona skarżąca kasacyjnie wytknęła WSA w Warszawie naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a., którego upatruje w pominięciu "w uzasadnieniu wyroku" ważnych aspektów rozpatrywanej sprawy, co uniemożliwiło ocenę i kontrolę toku rozumowania Sądu I instancji, a co za tym idzie pozbawiło skarżącego kasacyjnie możliwości polemizowania z jego oceną stanu faktycznego i prawnego sprawy, co nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. W odniesieniu do omawianego zarzutu podkreślić należy przede wszystkim, że skargę kasacyjną wywiedziono w niniejszej sprawie od wydanego przez Sąd I instancji postanowienia z dnia 27 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1819/23, a nie - jak wskazał autor skargi kasacyjnej – wyroku. Ponadto, przypomnieć należy, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku (postanowienia) nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, LEX nr 552012, wyrok NSA z dnia 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 568/08, LEX nr 513044). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, jak i niemożliwe jest kwestionowanie stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku (postanowienia) z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Wadliwość uzasadnienia orzeczenia może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku (postanowienia) (por. postanowienie NSA z dnia 22 maja 2014 r., II OSK 481/14). Tymczasem w uzasadnieniu zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Sąd I instancji odniósł się do wszystkich kwestii istotnych z punktu widzenia oceny dopuszczalności wniesionej przez skarżącego kasacyjnie skargi i wskazał powody, dla których uznał ww. skargę za niedopuszczalną i tym samym podlegającą odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Treść uzasadnienia zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie czyni go zatem w pełni poddającym się kontroli kasacyjnej i wprost wynika z niego rezultat i wnioski kontroli działalności administracji publicznej przeprowadzonej pod kątem zbadania dopuszczalności wniesionej skargi. Dlatego też omawiany zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie mógł odnieść skutku.

Na podstawie kolejnych dwóch zarzutów naruszenia przepisów postępowania skarżący kasacyjnie wskazał na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, a także art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.) – dalej zwanej k.p.a. Na podstawie tych dwóch zarzutów skarżący kasacyjnie zarzucił "niedostrzeżenie przez Sąd I instancji, że KRS nie podjęła wszelkich czynności niezbędnych do załatwienia sprawy, gdyż pominęła przy swoim rozstrzygnięciu przywołane powyżej regulacje, nie oceniła prawnie umocowania Prezesa Sądu i co najważniejsze pominęła niezgodności regulacji skarżonego regulaminu z prawem, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, w tym Sąd ten nie dostrzegł, że organy nie zebrały w sposób wyczerpujący całości materiału dowodowego oraz dokonały błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego z całkowitym pominięciem słusznego interesu odwołującej". Ponadto, skarżący kasacyjnie wytknął niezapewnienie mu możliwości wzięcia czynnego udziału w sprawie przed wydaniem stanowiska przez KRS, w tym pominięcie jego prawa do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czym w jego ocenie naruszono naczelną zasadę postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do wymienionego w obu zarzutach naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. podkreślenia wymaga na wstępie to, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, że przywołany w zarzucie przepis art. 145 § 1 p.p.s.a. (w tym w zakresie lit. c) ma charakter ogólny (blankietowy) i określa kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania. Tego typu przepis nie może stanowić więc samodzielnej podstawy kasacyjnej, a strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się na zarzut jego naruszenia zobowiązana jest bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – Sąd I instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Wymaganiu temu nie czyni zadość powołanie się w ramach omawianego zarzutu na przepisy k.p.a., bowiem sąd administracyjny sprawując kontrolę działalności organów administracji publicznej przepisów k.p.a. nie stosuje, a jedynie dokonuje oceny ich zastosowania przez organy i podmioty zobowiązane do stosowania przepisów k.p.a. w odpowiednim zakresie, przy czym w realiach niniejszej sprawy Sąd nie przeszedł do fazy merytorycznego orzekania. Niezależnie od tego zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w powiązaniu z przywołanymi przepisami k.p.a. nie mogły okazać się zasadne przede wszystkim dlatego, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucając skargę w niniejszej sprawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., ponad wszelką wątpliwość nie mógł stosować i nie stosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., a zatem nie mógł naruszyć tego przepisu, zgodnie z którym sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W kolejnych zarzutach skarżący kasacyjnie wytyka Sądowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w powiązaniu z: art. 54 § 16 pkt 10 oraz art. 22 § 1 ustawy z dnia 21 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 334). Odnosząc się do przywołanego przez skarżącego kasacyjnie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. aktualne pozostają rozważania dotyczące blankietowego charakteru ww. przepisu, którego zarzut naruszenia nie mógł okazać się zasadny, w sytuacji gdy Sąd I instancji odrzucając skargę w niniejszej sprawie przepisu tego nie stosował, a także z uwagi na to, że zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. powiązano tym razem z zarzutem naruszenia przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, a których ponad wszelką wątpliwość Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – jako sąd administracyjny - także nie mógł stosować.

Wreszcie, bezzasadny okazał się także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 32 Konstytucji RP, poprzez jego niezastosowanie, co w konsekwencji doprowadziło w ocenie skarżącego kasacyjnie do tego, ze skarżona decyzja powoduje dyskryminację jednej grupy zawodowej wobec innej grupy zawodowej znajdującej się w tej samej sytuacji prawnej i wobec tych samych okoliczności faktycznych. W kontekście naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. aktualna pozostaje argumentacja przedstawiona w ramach omówienia wcześniejszych zarzutów, ale o nieskuteczności omawianego zarzutu świadczy także jego treść, która ewidentnie wskazuje na to, że strona skarżąca kasacyjnie na jego podstawie kwestionuje prawidłowość wydanego przez KRS pisma z dnia 18 lipca 2023 r., stanowiącego przedmiot skargi w niniejszej sprawie. Tymczasem Sąd I instancji nie badał merytorycznej zasadności wniesionej przez skarżącego skargi, gdyż poprzedzająca badanie merytoryczne analiza wymogów jej dopuszczalności doprowadziła Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do konstatacji, że skarga ta winna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Na marginesie dodać jedynie można, że w świetle treści zarzutów skargi kasacyjnej oraz jej uzasadnienia, na podstawie których autor skargi kasacyjnej zmierza do próby podważenia stanowiska Sądu I instancji co do oceny wniesionej w niniejszej sprawie skargi na pismo KRS z dnia 18 lipca 2023 r. jako niedopuszczalnej i tym samym konieczności jej odrzucenia, istotne znaczenie w niniejszej sprawie ma brak podniesienia w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w sytuacji gdy to ten przepis stanowił podstawę odrzucenia skargi przez Sąd I instancji.

W związku z powyższym skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Stosownie do treści art. 156 § 1 p.p.s.a., sąd może z urzędu sprostować niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Dostrzegając zaistniałe omyłki w zaskarżonym postanowieniu, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 156 § 1 i 3 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 2 sentencji.