Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 494/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-03-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 2 , art. 17 ust. 1 m art. 17 ust. 1  pkt 1  lit a i ust. 5 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Maciej Dybowski sędzia del. WSA Anna Wesołowska Protokolant: starszy sekretarz sądowy Aleksandra Białek po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2021r., sygn. akt I SA/Wa 216/21 w sprawie ze skargi D. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 1 grudnia 2020r. nr KOC/899/Sr/20 w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 kwietnia 2021 r. oddalił skargę D. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 1 grudnia 2020 r. nr KOC/899/Sr/20 w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne.

Wnioskiem z 17 czerwca 2016 r. D. G. wniosła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad córką M. G. Prezydent m. st. Warszawy decyzją z 4 lipca 2016 r. odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia powołując się na przepis art. 17 ust. 5 lit. 1 a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (u.ś.r.), zgodnie z którym świadczenie nie przysługuje m.in. w sytuacji, gdy osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury. Od powyższej decyzji D. G. wniosła odwołanie, w którym oświadczyła, że gotowa jest zrezygnować z prawa do emerytury w sytuacji, w której zostałoby jej przyznane świadczenie pielęgnacyjne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 26 września 2016 r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta m. st. Warszawy. Powyższa decyzja została zaskarżona przez D. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 25 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 1818/16 oddalił skargę.

Wyrokiem z dnia 26 czerwca 2019 r., sygn. akt SK 2/17 (Dz. U. z 2019 r., poz. 1257) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. jest niezgodny z art. 71 ust. 1 zd. drugie w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz traci moc obowiązującą po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Urzędowym Rzeczpospolitej Polskiej, tj. z dniem 9 stycznia 2020 r. Wnioskiem z 6 lutego 2020 r. D. G. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 26 września 2016 r. w związku z ww. wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego

Postanowieniem z 22 czerwca 2020 r. SKO w Warszawie wznowiło postępowanie zakończone ostateczną decyzją z 26 września 2016 r.

Decyzją z 1 grudnia 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 145a § 1 k.p.a. w pkt 1 uchyliło w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 26 września 2016 r. oraz decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z 4 lipca 2016 r. i w punkcie 2 przyznało D. G. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną córką M. G. w wysokości 1.830 zł miesięcznie na czas nieokreślony. SKO uznało, że zostały spełnione przesłanki do wznowienia postępowania i wskazało, że podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wskazało, że w rozpatrywanej sprawie zarówno organ pierwszej instancji, jak i Kolegium w decyzji z 26 września 2016 r. kierowali się jedynie literalnym brzmieniem art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. odmawiając przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawną córką. Organ uznał, że takie postępowanie uznać należy za błędne, ponieważ w niniejszej sprawie nie wystarczy odwołać się do literalnego brzmienia tego przepisu. Istota ograniczenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla emeryta, wynikająca z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. musi być interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, powinna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie emerytury. Wybór ten może zaś realizować przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach. Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 ustawy, skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty emerytury poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2). Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w postaci posiadania prawa do emerytury. W ocenie Kolegium, powyższe oznacza, że skarżącej może być przyznane świadczenie pielęgnacyjne, ale strona powinna dokonać wyboru świadczenia. Stosownie zaś do art. 24 ust. 4 u.ś.r., prawo do zasiłku pielęgnacyjnego lub świadczenia pielęgnacyjnego ustala się na czas nieokreślony, chyba że orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony. W przypadku wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności na czas określony prawo do zasiłku pielęgnacyjnego lub świadczenia pielęgnacyjnego ustala się do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia. Znajdująca się w aktach sprawy decyzja komisji lekarskiej do spraw inwalidztwa i zatrudnienia z dnia 20 czerwca 1990 r. zalicza córkę skarżącej do pierwszej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia na stałe, a zatem prawo do świadczenia pielęgnacyjnego należy ustalić na czas nieokreślony.

W związku z powyższym, Kolegium postanowiło przyznać skarżącej świadczenie pielęgnacyjne na czas nieokreślony, pod warunkiem zawieszenia przez skarżącą prawa do emerytury. Oznacza to, że od niej samej zależy termin, od jakiego przysługiwać jej będzie wnioskowane świadczenie. Zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, czyli w sprawach wymagających rezygnacji z emerytury od miesiąca, w którym strona przedstawi decyzję o wstrzymaniu wypłaty emerytury. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła D. G. zaskarżając ją w części dot. pkt 2 rozstrzygnięcia w zakresie w jakim nie określa od jakiej daty przyznaje skarżącej świadczenie pielęgnacyjne w wysokości 1.830 zł na czas nieokreślony oraz nie określa możliwości przyznania tegoż zasiłku wraz z odsetkami w wysokości ustawowej do dnia zapłaty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, tym samym w sprawach wymagających rezygnacji z emerytury prawo do świadczenia pielęgnacyjnego będzie przysługiwać skarżącej od miesiąca, w którym przedstawi decyzję o wstrzymaniu wypłaty emerytury. Sformułowanie "ustala się" można bowiem utożsamiać z "przyznaje się", tylko w sytuacji stwierdzenia spełnienia w miesiącu złożenia wniosku wszystkich przesłanek pozytywnych i braku występowania przesłanek negatywnych do uwzględnienia wniosku. Organ zatem do czasu przedstawienia przez skarżącą decyzji o wstrzymaniu wypłaty emerytury nie mógł określić daty od której świadczenie to skarżącej będzie przysługiwało. Określenie precyzyjnej daty od której świadczenie skarżącej będzie przysługiwało uzależnione jest bowiem od dokonania określonej czynności przez skarżącą – złożenia decyzji ZUS o wstrzymaniu wypłaty emerytury. Wydanie natomiast przez organ decyzji przyznającej jej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego przed przedstawieniem tej decyzji o wstrzymaniu wypłaty emerytury na córkę zapobiega sytuacji pozostania jej i jej córki bez należnego i niezbędnego dla egzystencji świadczenia nawet przez krótki czas pomiędzy zawieszeniem prawa do emerytury a przyznaniem świadczenia pielęgnacyjnego. W ocenie Sądu I instancji, organ zasadnie zatem wskazał, że przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego pod warunkiem wstrzymania wypłaty emerytury oznacza, że to od niej samej zależy termin, od jakiego przysługiwać jej będzie wnioskowane świadczenie. Organ powinien w sentencji zawrzeć wspomniany warunek jednak uchylenie decyzji w tej sytuacji z tego powodu działałoby na niekorzyść strony zwłaszcza, że termin wypłaty świadczenia wynika wprost z treści powołanego na wstępie przepisu, co z kolei powoduje, że decyzja jest wykonalna. Nie jest bowiem możliwe kumulatywne pobieranie zarówno świadczenia pielęgnacyjnego, jak i emerytury, warunkiem przyznania nowego świadczenia jest rezygnacja z uprzednio przyznanego świadczenia, która nie może sprowadzać się tylko do deklaracji, ale jej wyrazem musi być decyzja w tym wypadku decyzja o wstrzymaniu wypłaty emerytury. Z akt administracyjnych wynika, że decyzją z 17 grudnia 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych na wniosek skarżącej z 11 grudnia 2020 r. wstrzymał wypłatę emerytury oraz dodatku pielęgnacyjnego od 1 stycznia 2021 r. Tym samym od tej daty – 1 stycznia 2021 r. - organ winien wypłacać na rzecz skarżącej świadczenie pielęgnacyjne. Świadczenie natomiast nie może być wypłacone od 17 czerwca 2016 r. gdyż w okresie do 31 grudnia 2020 r. skarżąca pobierała emeryturę. W dacie złożenia wniosku do 31 grudnia 2020 r. nie zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do przyznania tego świadczenia, wystąpiła bowiem przesłanka negatywna w postaci pobierania emerytury. Powołany natomiast przez skarżącą wyrok Trybunału Konstytucyjnego wskazuje, że art. 71 ust 1 zdanie drugie u.ś.r jest niezgodny z Konstytucją w zakresie w jakim stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Niemniej orzeczenie to uzasadnia przyjęcie wykładni celowościowej tego przepisu pozwalającej osobie uprawnionej na dokonanie wyboru świadczenia także w sytuacji gdy przysługuje jej prawo do emerytury.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca wnosząc o jego uchylenie w całości oraz rozpoznanie skargi i jej uwzględnienie poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji w zakresie dot. pkt 2 rozstrzygnięcia organu. Na podstawie art. 145a § 1 P.p.s.a. w zw z art. 193 P.p.s.a. strona wniosła również o zobowiązanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie do wydania w rozsądnym terminie nowej decyzji, w której organ ten uwzględni prawo skarżącej do wypłaty świadczenia pielęgnacyjnego, bądź różnicy pomiędzy tym świadczeniem a emeryturą, począwszy od 16 czerwca 2016 r. do 31 grudnia 2020 r., wraz z odsetkami w wysokości ustawowej do dnia zapłaty. W przypadku nieuwzględnienia powyższych wniosków strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi, który wydal orzeczenie, a w każdym przypadku – o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

I. naruszenie prawa materialnego, a to:

1) art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych, (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 111, ze zm., dalej: u.ś.r.) w zw. art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.ś.r. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżącej przysługuje świadczenie pielęgnacyjne począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, tj. od stycznia 2021 r., w oderwaniu od stanu faktycznego przedmiotowej sprawy i faktu wznowienia postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem skarżącej z 16 czerwca 2016 r., w sytuacji gdy prawidłowa interpretacja ww. przepisu winna uwzględniać fakt wznowienia postępowania administracyjnego w rezultacie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r. sygn. akt SK 2/17, na mocy którego przepis art. 17 ust. 5. pkt I lit. a) u.ś.r. stanowiący podstawę odmowy świadczenia wnioskodawczyni uznany został za niezgodny z art. 71 ust. 1 zd. drugie w zw. art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i utracił moc obowiązującą po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dz.U. RP, tj. z dniem 9 stycznia 2020 r., przepisy dotyczące skutków wznowienia postępowania ich wykładnię oraz wykładnię skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niekonstytucyjność przepisów;

2) art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r. w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.ś.r. w zw. z art. 32 Konstytucji RP, poprzez ich błędną wykładnię, co doprowadziło do nieprzyznania świadczenia pielęgnacyjnego w części stanowiącej różnicę między kwotą świadczenia pielęgnacyjnego, a emeryturą uzyskiwaną przez skarżąca, mimo istnienia wszystkich przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego już od 16 czerwca 2016 r., w szczególności wobec faktu wznowienia postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem skarżącej z 16 czerwca 2016 r., w sytuacji gdy prawidłowa interpretacja ww. przepisu winna uwzględniać fakt wznowienia postępowania administracyjnego wobec skarżącej na skutek wyroku TK z 26 czerw ca 2019 r. sygn. akt SK 2/17, na mocy którego, przepis art. 17 ust. 5. pkt 1 lit. a) u.ś.r. stanowiący podstawę odmowy świadczenia uznany został za niezgodny z art. 71 ust. 1 zd. drugie w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP i utracił moc obowiązującą po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dz.U. RP, tj. z dniem 9 stycznia 2020 r.,

3) art. 2 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji zastosowanie wykładni art. 17 ust. 5 lit. a u.ś.r. w sposób powodujący, że tak rozumiany przepis jest niezgodny z ustawą zasadniczą, albowiem rażąco narusza zasady sprawiedliwości społecznej pozbawiając rzeczywistego, a nie formalnego, beneficjenta, czyli osobę niepełnosprawną, świadczenia pielęgnacyjnego i to z uwagi na okoliczności całkowicie od mej niezależne,

4) art. 67 Konstytucji RP i art. 69 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji zastosowanie wykładni przepisu art. 17 ust. 5 lit. a u.ś.r. w sposób powodujący, że tak rozumiany przepis jest niezgodny z ustawą zasadniczą, co skutkuje pozbawieniem osoby niepełnosprawnej zabezpieczenia społecznego i pomocy w zabezpieczeniu egzystencji z uwagi na okoliczności niezależne od tej osoby;

5) art. 2 w zw. z art. 69 Konstytucji RP w z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji zastosowanie wykładni przepisu art. 24 ust. 2 u.ś.r. w sposób powodujący, że tak rozumiany przepis jest niezgodny z ustawą zasadniczą, w zakresie w jakim pozbawia możliwości skorzystania przez skarżącą ze skutków wznowienia postępowania administracyjnego w zw. z sytuacją opisaną w art 145a k p a., tj. w wyniku orzeczenia przez TK o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucja, na podstawie którego to przepisu została wydana decyzja, obejmująca przede wszystkim fakt, iż przepis uznany za niekonstytucyjny uznany jest za takowy od dnia jego uchwalenia, a w konsekwencji odmowa faktycznej wypłaty korzystniejszego świadczenia pielęgnacyjnego aniżeli emerytura, czy to poprzez wypłatę różnicy między tymi świadczeniami, czy w inny sposób przewidziany przez organ - od dnia wznowienia postępowania zainicjowanego wnioskiem z 16 czerwca 2016 roku, w szczególności że już od tej daty skarżąca konsekwentnie deklarowała chęć zrzeczenia się / wstrzymania pobierania świadczenia emerytalnego;

II. naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a to:

1) art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ II instancji w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy zawartych w skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego przepisów, a o których to naruszeniach pośrednio traktuje również niniejsza skarga, w sytuacji gdy przy prawidłowym zastosowaniu norm prawa powszechnie obowiązującego jak i ich wykładni, skarga winna zostać uwzględniona.

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. poprzez:

- niewzięcie pod uwagę, że skarżąca od początku postępowania administracyjnego w celu uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego zainicjowanego przez nią wnioskiem z 16 czerwca 2016 r. konsekwentnie deklarowała chęć wstrzymania prawa do emerytury w zamian za otrzymanie korzystniejszego zasiłku pielęgnacyjnego, a w konsekwencji odmowę przyznania jej zasiłku pielęgnacyjnego od 16 czerwca 2016 r.,

- niewzięcie pod uwagę faktu wznowienia postępowania administracyjnego jak i jego konsekwencji dla sytuacji skarżącej, co skutkowało nieprzyznaniem jej zasiłku pielęgnacyjnego od 16 czerwca 2016 r.;

- brak wyczerpującego i prawidłowego ustalenia stanu faktycznego objawiającego się nieustaleniem różnicy wysokości świadczeń, tj. emerytury w stosunku do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od 16 czerwca 2016 r. do dnia wydania zaskarżonej skargą do WSA decyzji, a w konsekwencji brak rozważenia czy różnica wysokości tych świadczeń, tj. emerytury wnioskodawczymi w stosunku do świadczenia pielęgnacyjnego, uzasadnia przyznanie tego świadczenia, chociażby w części stanowiącej tę różnicę, oraz brak uwzględnienia przy orzekaniu interesu społecznego i słusznego interesu strony, który wyraża się w pominięciu celu, w jakim ustawodawca przewidział istnienie świadczenia pielęgnacyjnego;

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez usankcjonowanie przez WSA niepoinformowania skarżącej, od jakiej dokładnie daty przyznaje jej świadczenie pielęgnacyjne, czy też niepoinformowanie jej o możliwości wypłaty różnicy pomiędzy świadczeniami, czy też wobec braku wskazania jakiegokolwiek dalszego jej postępowania uwzględniającego istotę wznowienia postępowania w oparciu o art. 145a § 1 k.p.a., co znacząco wpłynęło na możliwość wykonania zaskarżonej decyzji (np. przez ZUS lub Prezydenta m.st. Warszawy), w sytuacji, gdy od wznowienia przedmiotowego postępowania administracyjnego pierwotnie zainicjowanego wnioskiem skarżącej z 16 czerwca 2016 r. i wydaniu kolejnych decyzji odmownych w jej sprawie, tj. decyzji ostatecznej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 26 września 2016 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta m.st Warszawy z 4 lipca 2016 r. 2016 w sprawne odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w celu sprawowania opieki nad córką, a następnie w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r. sygn. akt SK 2/17 na mocy którego, przepis art. 17 ust. 5. pkt 1 lit. a) u.ś.r. stanowiący podstawę odmowy świadczenia uznany został za niezgodny z art 71 ust. 1 zd. drugie w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, utracił moc obowiązującą po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dz.U. RP, tj. z dniem 9 stycznia 2020 roku, minęło ponad 5 i pól roku, zaś skarżąca pozbawiona była prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przez ponad 4 i pól roku, zatem organ w zaskarżonej decyzji winien dokładnie określić datę, od której zasiłek skarżącej zostaje przyznany jak i dokładnie określić, jakie kroki ma podjąć w celu uzyskania tego zasiłku właśnie od czerwca 2016 r. do 31 grudnia 2020 r., wraz z przyznaniem jej odsetek w wysokości ustawowej do dnia zapiały,

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez zrównanie sytuacji skarżącej do sytuacji każdej osoby uprawnionej do zasiłku pielęgnacyjnego w związku wyrokiem TK z 26 czerwca 2019 r. sygn. akt SK 2/17 zgłaszającej wniosek o wypłatę tego zasiłku po utracie mocy obowiązującej przepisów zakwestionowanych przez Trybunał Konstytucyjny w ww. wyroku, tj. od stycznia 2020 r., chociaż, pomimo aktywnego udziału w postępowaniu administracyjnym przez skarżącą już od czerwca 2016 r., pomimo wznowienia postępowania i wydania zaskarżonej decyzji, która, choć w sposób prawidłowy i zgodny z prawem w pkt 1 uchyla decyzję ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 26 września 2016 r. w związku z wyrokiem TK z dnia 26 czerwca 2019 r. sygn. akt SK 2/17, to dalej Wojewódzki Sąd Administracyjny, jak i organ II instancji zdaje się nie dostrzegać, iż sytuacja skarżącej w zakresie daty przyznania świadczenia winna diametralnie się różnić od osób składających wniosek jedynie po ogłoszeniu ww. orzeczenia TK i półrocznym terminie utraty jego mocy obowiązującej, albowiem zasiłek powinien być jej przyznany od daty pierwotnie złożonego wniosku w pierwotnie toczącymi się postępowaniu administracyjnym, tj. od czerwca 2016 r., czego na próżno można szukać tak w sentencji, jak i w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku WSA oddalającego skargę.

5) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 150 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 190 ust. 3 i 4 Konstytucji RP oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak uznania zarówno przez WSA jak i organ II instancji, że przepis uznany przez TK za niekonstytucyjny ma taki charakter od samego początku, tj. od dnia jego wejścia w życie, co w przedmiotowej sytuacji skarżącej winno skutkować przyznaniem korzystniejszego świadczenia pielęgnacyjnego, czy też wypłaty różnicy pomiędzy emeryturą a korzystniejszym świadczeniem pielęgnacyjnym, począwszy od daty pierwotnie przez nią zainicjowanego, w tej materii, postępowania, tj. wnioskiem z dnia 16 czerwca 2016 r., szczególnie, że sama skarżącą już od tej daty deklarowała gotowość do zrzeczenia się, czy też zawieszenia, prawa do emerytury,

6) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nieodniesienie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do wszystkich zarzutów skargi, w szczególności tych dotyczących pominięcia sytuacji skarżącej, wobec której wznowione zostało postępowanie administracyjne zainicjowane wnioskiem z dnia 16 czerwca 2016 r., co w powoduje utrudnioną kontrolę instancyjną orzeczenia w kluczowym dla sprawy zakresie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej jako: P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Analiza okoliczności sprawy, a w szczególności treści zarzutów kasacyjnych wskazuje, iż niezgodność poglądów na obecnym etapie postępowania ogranicza się do kwestii określenia daty początkowej należnego skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W związku ze zbiegiem prawa do tegoż świadczenia z prawem do świadczenia emerytalnego organ prawo to przyznał od początku miesiąca, w którym skarżąca przedłożyła organowi decyzję organu rentowego zawieszającą wypłatę emerytury, co w okolicznościach niniejszej sprawy nastąpiło od 1 stycznia 2021 r. Stanowisko to zostało zaakceptowane zaskarżonym wyrokiem. Skarżąca natomiast uważa, iż świadczenie pielęgnacyjne winno zostać jej przyznane od początku miesiąca, w którym złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, tj. od 16 czerwca 2016 r. z uwagi na fakt wznowienia postępowania administracyjnego w jej sprawie w rezultacie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r., sygn. akt SK 2/17.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, w niniejszej sprawie zarówno organ administracji, jak i Sąd I instancji dokonały wykładni przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz.111 ze zm., dalej jako: u.ś.r.) właśnie z zastosowaniem dyrektyw wykładni systemowej i celowościowej, uwzględniając przy tym jednocześnie skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r., sygn. akt SK 2/17. Co więcej, dokonały jej - w ocenie składu orzekającego - w sposób prawidłowy i zgodny z aktualnie obowiązującą linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Z kolei na mocy art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym.

Literalna wykładnia cytowanego wyżej art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. niewątpliwie prowadzi więc do wniosku, iż osobom, które mają ustalone prawo do renty, nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Tak też przepis ten początkowo interpretowano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Obecnie jednak linia orzecznicza w tym zakresie uległa zmianie, gdyż nowa linia nie ogranicza się jedynie do wykładni językowej, lecz ma na względzie głównie dyrektywy wykładni systemowej i funkcjonalnej. Podnosi się bowiem, że literalna wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. prowadzi do niedopuszczalnego i niczym nieuzasadnionego zróżnicowania sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych, polegającego na wyłączeniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w tym przepisie, w sytuacji, gdy świadczenie to jest niższe od świadczenia pielęgnacyjnego.

W przywoływanym wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 czerwca 2019 r. (sygn. akt SK 2/17 - Dz. U. z 2019 r. poz. 1257), który wszedł w życie w dniu 9 stycznia 2020 r. stwierdzono, iż art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2220 i 2354 oraz z 2019 r. poz. 60, 303, 577, 730 i 752) w zakresie, w jakim stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, jest niezgodny z art. 71 ust. 1 zdanie drugie w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (pkt I); Przepis wymieniony w części I, w zakresie tam wskazanym, traci moc obowiązującą po upływie 6 (sześciu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej (pkt II). W uzasadnieniu powyższego wyroku Trybunał Konstytucyjny przyjął zaś, że różnicowanie sytuacji prawnej osób rezygnujących z pracy w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnymi w oparciu o przyjęte przez ustawodawcę kryterium posiadania przez takie osoby ustalonego prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy jest niedopuszczalne. Prowadzi ono bowiem do wyłączenia opiekunów-rencistów z kręgu podmiotów uprawnionych do świadczeń pielęgnacyjnych, pomimo że sytuacja faktyczna takich osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi (gdy nie podejmują oni zatrudnienia, które mogli podjąć przy jednoczesnym pobieraniu świadczenia rentowego) jest tożsama z sytuacją osób zdolnych do pracy, lecz rezygnujących z niej w celu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem. Jednocześnie Trybunał dostrzegł, że realna wysokość renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy może być zdecydowanie niższa niż wysokość świadczenia pielęgnacyjnego. Dalej Trybunał stwierdził, że w systemie świadczeń rodzinnych brak jest rozwiązana pośredniego, które pozwoliłoby tę sytuację rozwiązać dzięki np. obniżeniu wysokości przyznanego świadczenia proporcjonalnie do wysokości pobieranej renty. Sprzeczna z zasadą równości jest jedynie sytuacja, gdy samo przyznanie prawa do takiej renty skutkuje odebraniem świadczenia.

Mając powyższe na względzie, zgodzić się należy z Sądem I instancji, iż interpretacja art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., także przy uwzględnieniu poglądów wyrażonych w ww. wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r. o sygnaturze akt SK 2/17 nie pozwala jednak na równoczesne pobieranie świadczenia emerytalnego i świadczenia pielęgnacyjnego. Jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 2 marca 2022 r. sygn. akt I OSK 1623/21 (cyt.): "stwierdzenie częściowej niekonstytucyjności art. 17 ust. 5 pkt lit. a u.ś.r. wspomnianym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego wykreowało z dniem 9 stycznia 2020 r. (wejście w życie wyroku Trybunału) nowy stan prawny, w którym zaistniała konieczność odnalezienia istniejących w systemie prawa instrumentów prawnych pozwalających w praktyce stosowania prawa urzeczywistnić ten wyrok Trybunału. Jakkolwiek kształtujące się w powyższym zakresie orzecznictwo sądowe nie było początkowo jednolite, to aktualnie nie budzi już wątpliwości, że w sytuacji zbiegu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ze świadczeniami wskazanymi w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. zachodzi konieczność podjęcia przez osobę uprawnioną do świadczeń emerytalno-rentowych działań prowadzących do zawieszenia prawa do renty na podstawie art. 103 ust. 3 u.f.u.s. W ten sposób, w następstwie realizacji prawa wyboru świadczenia, usunięta zostaje przeszkoda w uzyskaniu świadczenia pielęgnacyjnego."

Aktualnie w orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że prawidłowa wykładnia ww. przepisu przemawia za umożliwieniem osobie uprawnionej dokonania wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalno-rentowego. Źródłem zaś takiego uprawnienia strony jest właśnie przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. odczytywany z uwzględnieniem wykładni prokonstytucyjnej (gdyż zawarta w art. 27 ust. 5 u.ś.r. regulacja umożliwiająca wypłatę świadczenia wybranego przez osobę uprawnioną dotyczy tylko zbiegu uprawnień do rożnych świadczeń rodzinnych). Wyboru świadczenia wnioskodawca może zaś dokonać przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: u.e.r.f.u.s.). Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 u.e.r.f.u.s., skutkować będzie natomiast wstrzymaniem jej wypłaty poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2 u.e.r.f.u.s.). Choć bowiem emerytura jest prawem niezbywalnym, to jednak uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Istota ograniczenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla emeryta, wynikająca z ww. przepisu musi być przy tym interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to przyjąć należy, że w ten sposób dochodzi do eliminacji negatywnej przesłanki, wyłączającej nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Stosownie zaś do treści do art. 24 ust. 2 u.ś.r., prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami. Moment, od którego ustala się prawo do świadczeń rodzinnych oznacza początek miesiąca, w którym spełnione zostały wszystkie przesłanki pozytywne, a jednocześnie nie występują przesłanki negatywne do uwzględnienia wniosku. Skoro zawieszenie prawa do świadczenia emerytalno-rentowego skutkuje wstrzymaniem jego wypłaty i eliminuje negatywną przesłankę nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, to prawo do tegoż świadczenia ustala się począwszy od miesiąca, w którym strona zaniecha pobierania świadczenia emerytalnego wskutek decyzji organu rentowego o wstrzymaniu wypłaty. Należy uznać, iż wówczas wpłynął do organu wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, o którym mowa w art. 24 ust. 2 u.ś.r., bowiem w tym momencie usunięta została ostatnia przesłanka tamująca możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego (vide: wyrok NSA z dnia 19 maja 2021 r., I OSK 209/21; wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2022 r., I OSK 1590/21; wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2022 r., I OSK 1586/21; wyrok NSA z dnia 26 sierpnia 2022 r., I OSK 1970/21; wyrok NSA z dnia 22 września 2022 r., I OSK 2312/21, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ).

Jednocześnie strona nie może żądać przyznania świadczenia pielęgnacyjnego za okres sprzed daty zawieszenia wypłaty emerytury lub renty i to bez względu na powody wcześniejszego niewstrzymania jej pobierania. Przepis art. 24 ust. 2 u.ś.r. jakkolwiek ma procesowy charakter, to reguluje także materialne prawo strony, określając m.in. moment początkowy prawa do świadczeń rodzinnych. W sytuacji zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i świadczeń emerytalno-rentowych, okoliczności i przyczyny wcześniejszego niezłożenia wniosku z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, w tym także ewentualny brak winy strony w tym zakresie, nie mają znaczenia dla ustalenia początkowej daty przyznania świadczenia pielęgnacyjnego (vide: wyrok NSA z dnia 15 października 2021 r., I OSK 642/21; wyrok NSA z dnia 3 września 2021 r., I OSK 207/19; wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r., I OSK 1315/21; wyrok NSA z dnia 22 września 2022 r., I OSK 2312/21). Z powyższych względów okoliczność, że zaskarżona decyzja zapadła w wyniku wznowienia postępowania w oparciu o wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r., sygn. akt SK 2/17, pozostawała bez wpływu na określenie daty początkowej należnego skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Jak już bowiem wyżej wskazano, dopiero zawieszenie prawa do emerytury eliminowało negatywną przesłankę prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. i umożliwiało przyznanie świadczenia. Prawo do tegoż świadczenia, ustala się zaś począwszy od miesiąca, w którym strona zaniecha pobierania świadczenia emerytalnego wskutek decyzji organu emerytalnego o wstrzymaniu wypłaty.

Niezasadne jest zatem upatrywanie w okolicznościach niniejszej sprawy naruszenia przez Sąd I instancji przepisów art. 17 ust. 1 pkt 1, art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 5 pkt 1 lit. a oraz art. 24 ust. 2 u.ś.r., jak również art. 2, art. 32, art. 67 i art. 69 Konstytucji RP.

Nie można także zgodzić się z zarzutem naruszenia powyższych przepisów, podnoszonym w kontekście możliwości przyznania za sporny okres częściowego świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości różnicy pomiędzy uzyskiwanym świadczeniem emerytalnym a kwotą świadczenia pielęgnacyjnego. Z treści art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a i art. 27 ust. 5 u.ś.r. wynika zasada wypłaty jednego świadczenia, wybranego przez osobę uprawnioną w razie zbiegu uprawnień do różnych świadczeń rodzinnych. W orzecznictwie wskazuje się przy tym, że wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością świadczenia emerytalno-rentowego (netto) pozostawałaby w sprzeczności z treścią art. 17 ust. 3 u.ś.r., który wysokość świadczenia pielęgnacyjnego jednoznacznie określa kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. Praktyka taka spowodowałaby także dalsze wątpliwości co do zachowania zasady równości oraz komplikacje w zakresie ustalenia przez organ wysokości należnej wypłaty świadczenia w sytuacji otrzymania np. trzynastej emerytury, czy też w zakresie odprowadzanych składek na ubezpieczenie zdrowotne i ubezpieczenie emerytalno-rentowe. Osoby pobierające świadczenie pielęgnacyjne i osoby pobierające świadczenie emerytalno-rentowe podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tym, że osoby pobierające świadczenie pielęgnacyjne wtedy gdy nie podlegają obowiązkowi ubezpieczenia z innego tytułu (art. 66 ust. 1 pkt 16 i 28 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1373 ze zm.)), dalej jako "u.ś.o.z.". Podstawą wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne dla osób pobierających emeryturę lub rentę jest kwota emerytury, renty (art. 81 ust. 8 pkt 2 u.ś.o.z.), a dla osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne – kwota odpowiadająca wysokości świadczenia pielęgnacyjnego przysługującego na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych (art. 81 ust. 8 pkt 9b u.ś.o.z.). W sytuacji, gdy dana osoba będzie otrzymywała emeryturę i część świadczenia pielęgnacyjnego, podstawa wymiaru jej składek na ubezpieczenie zdrowotne będzie inna niż osób pobierających tylko świadczenie pielęgnacyjne. Pobierana emerytura stanowić bowiem będzie inny tytuł ubezpieczenia w rozumieniu ww. art. 66 ust. 1 pkt 28 u.ś.o.z. i tylko ona (w kwocie niższej niż świadczenie) stanowić będzie podstawę wymiaru składek. W przypadku składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe opłacanych za osoby pobierające świadczenie pielęgnacyjne przez okres wskazany w art. 6 ust. 2a pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2019 r., poz. 300 ze zm.), pojawi się także realna trudność w ustaleniu podstawy wymiaru tych składek (vide: wyrok WSA w Poznaniu z 13 stycznia 2020 r., sygn. akt IV SA/Po 824/19; wyrok WSA w Rzeszowie z 20 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1265/19; wyrok NSA z 27 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 2375/19; wyrok NSA z 18 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 254/20).

Mając na uwadze powyższe rozważania oraz stan faktyczny niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skoro w dniu 16 czerwca 2016 r. (data złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego) skarżąca pobierała świadczenie emerytalne, to nie było prawnie możliwe przyznanie jej świadczenia pielęgnacyjnego od początku miesiąca, w którym wpłynął wniosek w tym przedmiocie, czyli od czerwca 2016 r. W tym zakresie Sąd I instancji słusznie uznał, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje skarżącej od 1 stycznia 2021 r., tj. począwszy od miesiąca, w którym skarżąca przedstawiła decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wstrzymaniu wypłaty emerytury.

Konsekwencją tego jest bezzasadność pozostałych zarzutów kasacyjnych ściśle powiązanych z powyższymi kwestiami materialnoprawnymi, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., jak również art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 9 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 150 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 190 ust. 3 i 4 Konstytucji RP i art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a.

Z tych względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 P.p.s.a.