Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 91/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: par. 4 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2007 nr 159 poz 1128
law: Rozporzadzenie Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart  kierowców oraz warunków przechowywania tych danych.
journal: Dz.U.UE.L 2010 nr 168 poz 16 art. 1 pkt 3 lit. b)
law: Rozporządzenie Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z  jednostek pojazdowych oraz kart kierowców

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant ref. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2017 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego M. N. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, decyzją z [...] maja 2016 r., działając na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. Nr 1414, z późn. zm.), zwanej dalej: "u.t.d.", zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr: [...] z dnia [...] maja 2016 r., nałożył na M. N. (skarżącego) prowadzącego działalność gospodarcza [...] karę pieniężną w wysokości: 500 zł.

Do wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Podczas kontroli drogowej samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] nr rej. [...], przeprowadzonej w dniu [...].05.2016 r. w miejscowości [...] na drodze krajowej nr [...] stwierdzono naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy. Podczas analizy danych cyfrowych zawartych na karcie kierowcy ustalono, iż karta kierowcy nie była wczytywana od [...] marca 2016 r. tj. 40 dni od momentu kontroli. Termin wczytywania danych z kart kierowców został przekroczony o 12 dni. Kierowca zeznał do protokołu przesłuchania świadka, że zagapił się i nie przedłożył karty do wczytania osobie za to odpowiedzialnej w terminie. W związku z powyższym stwierdzono naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę (dowody: protokół przesłuchania kierowcy oraz kserokopie wypisu z licencji, dowodów rej., prawa jazdy i karty kierowcy, dokumentu przewozowego oraz wydruk raportu danych cyfrowych o karcie kierowcy B. M.) Ponadto zabezpieczono dane cyfrowe z urządzenia rejestrującego i z karty kierowcy.

Skarżący został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w związku ze stwierdzonymi w protokole kontroli naruszeniami.

Pan M. N. - skarżący wyjaśnił, że przed wyjazdem w trasę, tj.: dnia [...].04.2016 r. kierowca M. B. został poinformowany o natychmiastowej konieczności pobrania danych z karty kierowcy. Do momentu kontroli w dniu [...].05.2016 r. kierowca nie zastosował się jednak do wydanego polecenia. Strona podniosła ponadto, że naruszenia de facto nie było ponieważ w okresie pomiędzy ostatnim wczytaniem danych, tj. [...].03.2016 r., a [...].05.2016 r., dzień kontroli był 27 dniem roboczym, a w związku z powyższym termin 28 dni nie został przekroczony.

Wymierzając przedmiotową karę pieniężną organ I instancji powołał się na treść § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. Nr 159, poz. 1128 ze zm.) dane z karty kierowcy podmiot pobiera:

1) co najmniej raz na 28 dni;

2) przed ustaniem stosunku pracy danego kierowcy;

3) przed upływem terminu rozwiązania umowy, na podstawie której świadczone były przewozy na rzecz podmiotu wykonującego przewozy drogowe;

4) w przypadku utraty ważności karty kierowcy;

5) w oznaczonym terminie - w przypadku żądania przez uprawnione organy administracji publicznej lub uprawnione podmioty. Dane z karty kierowcy mogą być pobierane częściej niż co 28 dni, jeżeli ich pobieranie zgodnie z ust. 1 pkt 1 stwarzałoby ryzyko utraty danych związanych z prowadzeniem pojazdu wykonującego przewóz drogowy.

Organ I instancji wskazał, że w związku z powyższym przedsiębiorca M. N. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...], jako podmiot wykonujący przewozy drogowe, będący właścicielem lub użytkownikiem "pojazdów samochodowych objętych obowiązkiem instalacji i użytkowania tachografu cyfrowego", o którym mowa w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 16572014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r. (Dz. Urz. UE. L Nr 60, str. 1), miał bezwzględny obowiązek wczytywania danych z karty kierowcy M. B. co najmniej raz na 28 dni. Taki termin ma na celu uniknięcie ryzyka utraty danych związanych z prowadzeniem pojazdów przez w/w kierowcę.

Odnosząc się do wyjaśnień strony skarżącej organ podkreślił, że gdyby ustawodawca miał na myśli dni robocze o których mowa w przytoczonym przez stronę Rozporządzeniu Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (Dz. Urz. UE.L nr 168, str. 16), z pewnością określił by to w rozporządzeniu krajowym. Należy przy tym podkreślić fakt, że rozporządzenie Komisji nr 581/2010 określa maksymalne okresy wczytywania danych w art. 1:

Do celów niniejszego rozporządzenia "odpowiednie dane" oznaczają wszelkie dane zarejestrowane przez tachograf cyfrowy oprócz szczegółowych danych dotyczących prędkości.

Maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie przekracza:

a) 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej;

b) 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy.

Odpowiednie dane należy wczytywać w sposób zapobiegający ich utracie.

Obowiązujący natomiast art. 10 ust. 5 lit. a) ppkt. ii) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 daje Państwom Członkowskim kompetencję do określenia krótszych terminów wczytywania danych ze wskazaniem, że dopuszczalne jest określenie krótszych terminów wczytywania danych. Powyższe zostało zrealizowane poprzez cytowane już wcześniej rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych. Dlatego też organ stoi na stanowisku, że opinia strony w tym względzie jest nieuprawniona.

W ustawie o transporcie drogowym ustawodawca wskazał wyraźnie w art. 50, iż do zadań inspekcji należy kontrola m. in. przestrzegania obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 4 pkt 22 ustawy. Zatem podczas kontroli inspektor jest zobowiązany m. in. do kontroli poprawności działania nie tylko samego urządzenia jakim jest tachograf, ale również poprawności pobierania przez przedsiębiorcę danych z tachografu i karty kierowcy. Zgodnie z art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ. 2. Przepisy ust. 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio w przypadku nałożenia kary przez uprawniony zagraniczny organ.

Organ I instancji zważył, że w przedmiotowym naruszeniu nie miał zastosowania żaden z przepisów art. 92c. Jeden z nich dotyczy sytuacji, gdy nie dokonano jeszcze wszczęcia postępowania ponieważ stanowi, iż postępowania administracyjnego wobec przedsiębiorcy lub podmiotu, o którym mowa w art. 92 a ust. 1 nie wszczyna się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Drugi przepis stanowi, iż w sytuacji, gdy stwierdzone zostanie, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć, organ, wydaje decyzję, o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Regulacja tego przepisu odnosi się zatem do sytuacji wyjątkowych, np. siły wyższej jak katastrofa, klęska żywiołowa, itp.

W niniejszej sprawie strona w wyjaśnieniach nie wskazała okoliczności, których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. W ocenie organu w przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna taka okoliczność, która pozwoliłaby uwolnić się stronie od odpowiedzialności za nieterminowe sczytanie danych z karty kierowcy. Przedsiębiorca jako podmiot wykonujący profesjonalnie działalność gospodarczą w dziedzinie transportu ponosi odpowiedzialność za skutki działania lub zaniechania osób, którymi się posługuje w wykonywanej działalności gospodarczej. Reguła ta obowiązuje zarówno na gruncie prawa cywilnego jak i administracyjnego. Należy również wskazać, iż znowelizowany art. 92c ust. 1 pkt 1 w/w ustawy o transporcie drogowym, wskazuje tożsame przesłanki z tymi wyrażonymi w poprzednim stanie prawnym (sprzed 01.01.2012 r.) w art. 92a ust. 4 art. 93 ust. 7 tejże ustawy. Wobec czego zasadne staje się przywołanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2009 r. (sygn. akt II GSK 989/08), gdzie stwierdzono, iż okoliczności objęte hipotezą przepisów art. 92a ust. 4 i art. 93 ust. 7 u.t.d. powinien udowodnić przedsiębiorca, gdyż to on wywodzi skutki prawne wynikające z tych przepisów, które zwalniają go od odpowiedzialności za wykroczenie kierowcy pojazdu. Skarżący powinien więc przedłożyć dowody na okoliczności objęte hipotezami omawianych wyżej przepisów, a mianowicie, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia prawa przez kierowcę pojazdu lub, że naruszenie przepisów nastąpiło wskutek zdarzeń bądź okoliczności, których skarżący nie mógł przewidzieć. Zatem brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć i nie wystarczy tylko zakwestionować swoją odpowiedzialność. Prowadzenie właściwej kontroli i nadzoru pracy kierowców leży w interesie przedsiębiorcy, a sam normodawca nie określa katalogu czynności jakich należy dokonać aby prawidłowo zabezpieczyć pracę kierowców, wobec czego może to być kontrola telefoniczna, GPS, czy też każda inna formy nadzoru nad pracownikiem. Ponadto strona nie przesłała także w toku postępowania żadnych informacji, dowodów aby przedmiotowe naruszenie było uprzednio sankcjonowane karą przez inny organ krajowy lub zagraniczny. Mając na uwadze wyjaśnienia strony warto w tym miejscu podkreślić, że przedsiębiorca suwerennie wyłania kadrę, a co za tym idzie powinien w taki sposób dobierać pracowników, ażeby zapewnić prawidłowe funkcjonowanie firmy, zgodne z przepisami prawa. Przedsiębiorca posiada również szereg środków dyscyplinujących, które może zastosować wobec niesubordynowanych pracowników. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że przedsiębiorca nie dopełnił obowiązku sczytywania danych z karty kierowcy Pana M. B. w określonym w/w przepisami terminie.

Zgodnie z art. 92a ust. 1, 3 i 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414 ze zm.), podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10 000 złotych za każde naruszenie. Konsekwencją tego jest zastosowanie Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do ww. ustawy, który karą 500 zł za każdego kierowcę sankcjonuje naruszenie obowiązku wczytania danych z karty kierowcy.

Skarżący złożył odwołanie od przedmiotowej decyzji podnosząc, że organ błędnie wskazał dni zarejestrowanej działalności kierowcy. Zdaniem skarżącego dokonał on sczytania danych w ustawowym terminie.

Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 23), art. 4 pkt 22 lit. h, art. 92a, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz. U. z 2013r., poz. 1414 ze zm.), lp. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz z kart kierowców (Dz. U. UE L z dnia 2 lipca 2010 r.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wskazał między innymi, że analiza danych cyfrowych z karty kierowcy Pana M. B. wykazała, iż w dniach [...].04.2016-[...].05.2016 kierowca rejestrował swoją działalność, tj. przez 23 dni karta kierowcy była włożona do slotu tachografu, natomiast dni, w których karta kierowcy nie była włożona do tachografu, tj. [...]-[...],[...]-[...].04.2016r., [...].05.2016r. zgodnie z przesłaną przez stronę ewidencją czasu pracy ww. kierowcy miał dzień wolny lub odpoczywał lub odbierał niedzielę, czyli dzień wolny, który stanowił rekompensatę za pracę w okresie niedzielno-świątecznym. W związku z powyższym kierowca rejestrował swoją działalność przez 28 dni, a przedsiębiorca powinien spełnić ciążący na nim obowiązek wczytania danych cyfrowych z kart kierowców.

Odnosząc się do zarzutu niewskazania liczby dni zarejestrowanej działalności, organ odwoławczy zważył, iż z danych cyfrowych z karty kierowcy wynika, iż ostatnie wczytanie danych z karty kierowcy Pana M. B. miało miejsce [...].03.2016r., tj. 40 dni przed dniem kontroli. Ponadto, jak wskazano wyżej przedsiębiorca przekroczył ustawowy termin na wczytanie danych cyfrowych z karty kierowcy, gdyż kierowca rejestrował swoją działalność przez co najmniej 28 dni. Z powyższego jednoznacznie wynika, iż przedsiębiorca nie dochował ciążącego na nim obowiązku wczytania danych z karty kierowcy. W związku z powyższym zarzuty strony zawarte w odwołaniu są bezzasadne.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wywiódł skarżący M. N.. Decyzję zaskarżył w całości zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 10 ust. 5 lit. a-b rozporządzenia (WE) nr 561/2006 w zw. z § 1 pkt 1 oraz § 2 pkt 2 rozporządzenia 2007 r. w zw. z lit. s w rozdziale I załącznika IB do rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w zw. z art. 1 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdów oraz kart kierowców, poprzez ich błędną wykładnię, przejawiającą się w przyjęciu, że pojęcie "wczytywania danych", odnosi się również do czystych, niezapisanych kart kierowców, podczas gdy z ww. przepisów prawa wynika, że "wczytywanie danych" odnosi się do danych zapisanych na nośnikach pamięci, jakimi są karty kierowców, a "odpowiednie dane" oznaczają wszelkie dane zarejestrowane przez tachograf cyfrowy, oprócz szczegółowych danych dotyczących prędkości;

b) przepisu § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2007 r. w zw. z art. 1 ust. 1-3 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, poprzez jego błędną wykładnię, przejawiającą się w przyjęciu, iż dane z karty kierowcy podmiot pobiera co najmniej raz na 28 dni, również wówczas kiedy na karcie kierowcy nie została zarejestrowana (zapisana) żadna aktywność, podczas gdy, zgodnie z pkt 3 preambuły do ww. Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 "określając maksymalne okresy na wczytywanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności";

c) art. 92a ust. 1 u.t.d. w zw. z przepisem Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do u.t.d. przez jego niewłaściwe (niesłuszne) zastosowanie, albowiem w przedmiotowym stanie faktycznym sprawy nie doszło do naruszenia przepisów regulujących obowiązek wczytywania danych z karty kierowcy.

Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie od organu administracyjnego na rzecz skarżącego kosztów postępowania także rozpoznanie sprawy pod nieobecność skarżącego. Wskazał, że dzień kontroli był 27 dniem zarejestrowanej działalności, a zatem termin 28 dni na wczytanie danych nie został przekroczony.

Podkreślił, że w zaskarżonej decyzji została naruszona zasada prymatu prawa unijnego nad prawem krajowym gdyż w niniejszej sprawie pominięto, iż dniami zarejestrowanej działalności (pkt 3 preambuły rozporządzenia Komisji) są dni, w których działalność kierowcy powinna być rejestrowana dla potrzeb skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006. Okresami składającymi się z dni nierejestrowanej działalności są te okresy, gdzie nie można przedsiębiorstwu przypisać ustawowego obowiązku rejestrowania działalności kierowcy, czyli dni w których kierowca nie prowadzi pojazdu i jednocześnie nie podlega obowiązkowi odpoczynku. Innymi słowy, nie są to wszystkie dni kalendarzowe czy też dni zarejestrowanej działalności samego przedsiębiorstwa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest zatem kontrola zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, a więc zgodności z obowiązującym prawem. Stosownie do treści art. 134 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 z późn. zm.), sąd administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

W ocenie Sądu złożona w niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie.

Organy obu instancji naruszyły bowiem przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem postępowanie administracyjne prowadzące do wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji nie było kompletne. Organy nie wyjaśniły wszystkich elementów stanu faktycznego, które miały w niniejszej sprawie znaczenie dla jej rozstrzygnięcia.

Istota problemu w niniejszej sprawie sprowadza się bowiem do udzielenia odpowiedzi na następujące pytanie, jak należy liczyć 28 - dniowy okres wczytywania danych z karty kierowcy, o którym mowa w § 4, ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych.

W niniejszej sprawie konieczne jest uzupełnienie postępowania wyjaśniającego na okoliczność ustalenia dni zarejestrowanej działalności w rozumieniu pkt 3 preambuły rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 r. z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej oraz kart kierowców (Dz.U.UE.L.10.168.16). Trafnie zarzuca skarżąca, że organy w niniejszej sprawie naruszyły prawo, pomijając ten przepis. W ocenie Sądu treść tego rozporządzenia należy uwzględnić przy ustalaniu częstotliwości pobierania danych z karty kierowcy, stanowi ono bowiem część krajowego porządku prawnego i korzysta z pierwszeństwa jego stosowania w zakresie niedającym się pogodzić z przepisami krajowymi. Maksymalne okresy wczytywania danych z tachografów i kart kierowców uregulowane są zatem zarówno w w/w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 581/2010 r. z dnia 1 lipca 2010 r., jak i rozporządzeniu Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. z 2007r., Nr 159, poz. 1128) i przepisy obu tych aktów winny być przez organ wzięte pod uwagę w niniejszej sprawie przy ustalaniu dochowania przez skarżącą wynikających z nich wymogów co do częstotliwości wczytywania danych, co wymaga uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia dni zarejestrowanej działalności.

Treść pkt 3 ww. preambuły w opublikowanym jego tłumaczeniu stanowi, że "określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności". Na konieczność przestrzegania tego przepisu zwraca uwagę orzecznictwo sądowo-administracyjne. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 maja 2016 r. o sygn. akt II GSK 2719/14 Naczelny Sąd Administracyjny podzielając w tym zakresie stanowisko zaprezentowane w wyroku NSA z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2396/14 oraz Dyrektor Departamentu Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju w piśmie z dnia 6 maja 2015 r., w których wyrażono pogląd, iż w myśl § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. (Dz. U. Nr 159, poz. 1128 ze zm.), dane z karty kierowcy pobiera się, co najmniej raz na 28 dni. Natomiast według art. 1 pkt 3 lit. b rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. (Dz.U.UE.L.2010.168.16) w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (zwane dalej rozporządzeniem Komisji) maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie może przekraczać 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy.

Tak więc kwestią zasadniczą w niniejszej sprawie jest to, czy przy realizacji tego obowiązku, podmiot obowiązany powinien uwzględnić każdy dzień kalendarzowy, czy też wyłącznie dni zarejestrowanej działalności kierowcy, którego dane mają zostać sczytane.

Na tle podobnego stanu prawnego wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 5 maja 2016 r. o sygn. akt II GSK 2719/14 wskazał, że przepisy rozporządzenia Ministra Transportu nie dokonują jakichkolwiek rozróżnień na tle sposobu obliczania 28-dniowego terminu. NSA wskazał na konieczność odniesienia się do obowiązku stosowania pkt 3 preambuły do rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 r. z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej oraz kart kierowców. Naczelny Sąd Administracyjny podziela w pełni pogląd o tym, że rozporządzenie Komisji nie mogło zostać pominięte przy ustalaniu okresu, w jakim skarżący miał sczytywać dane z kart kierowców (wyroku NSA z 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2396/14 oraz wyrok NSA z 14 kwietnia 2016 r., sygn. akt II GSK 2677/14). O obowiązku stosowania się organu do przepisów rozporządzenia Komisji, decydowała treść art. 91 ust. 3 Konstytucji RP oraz związana z tym przepisem zasada zobowiązująca organy administracji do przestrzegania pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa krajowego i odmowy stosowania prawa krajowego niezgodnego z prawem wspólnotowym. Należy zwrócić uwagę na treść art. 2 rozporządzenia Komisji, w myśl którego rozporządzenie to wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich zgodnie z traktatami.

Naruszając zasadę prymatu prawa unijnego nad prawem krajowym w niniejszej sprawie pominięto, iż dniami zarejestrowanej działalności (pkt 3 preambuły rozporządzenia Komisji) są dni, w których działalność kierowcy powinna być rejestrowana dla potrzeb skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006. Okresami składającymi się z dni nierejestrowanej działalności są te okresy, gdzie nie można przedsiębiorstwu przypisać ustawowego obowiązku rejestrowania działalności kierowcy, czyli dni w których kierowca nie prowadzi pojazdu i jednocześnie nie podlega obowiązkowi odpoczynku. Innymi słowy, nie są to wszystkie dni kalendarzowe czy też dni zarejestrowanej działalności samego przedsiębiorstwa.

Nie można zatem wymagać od adresata normy ustanawiającej wymóg wczytywania danych rejestrowanych, aby realizował ten wymóg także za dni, w których obowiązek rejestracji danych nie istniał. Stosowanie sankcji administracyjnej (np. kary pieniężnej) może wchodzić w grę tylko wówczas, gdy istnieje w porządku prawnym wyraźna norma prawna podlegająca sankcjonowaniu (norma sankcjonowana). Ponieważ nie można powiązać wymogu rejestracji czasu pracy kierowcy z okresem jego zatrudnienia u przedsiębiorcy, to nie można karać za brak rejestracji danych, gdy kierowca nie wykonuje przewozu lub nie jest obowiązany odpocząć od wykonywania przewozu. Dlatego też organ winien uwzględniać w toku swych działań kontrolnych jedynie dni rejestrowane, czyli takie które powinny interesować organ z uwagi na cele regulacji nakładających ograniczenia w zakresie czasu pracy kierowcy. Wątpliwości co do tej kwestii nie pozostawiają opisane wyżej przepisy rozporządzenia Komisji (por.: wyrok NSA z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt II GSK 2396/14).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że organy obu instancji nie wyjaśniły w zaskarżonych decyzjach jak liczyły 28- dniowy okres na wczytanie danych z karty kierowcy. Organ I instancji przyjął, że 28- dniowy okres równa się 28 dniom kalendarzowym, co wynika wprost z uzasadnienia decyzji str. 2, gdzie wskazano, że karta nie była wczytywana od [...] marca 2016 r. tj. przez 40 dni do dnia [...] maja 2016 r., zatem termin został przekroczony o 12 dni. Organ II instancji dokonując analiza danych cyfrowych z karty kierowcy Pana M. B. wykazała, iż w dniach [...].04.2016-[...].05.2016 kierowca rejestrował swoją działalność, tj. przez 23 dni karta kierowcy była włożona do slotu tachografu, natomiast dni, w których karta kierowcy nie była włożona do tachografu, tj. [...]-[...],[...]-[...].04.2016r., [...].05.2016r. zgodnie z przesłaną przez stronę ewidencją czasu pracy ww. kierowcy miał dzień wolny lub odpoczywał lub odbierał niedzielę, czyli dzień wolny, który stanowił rekompensatę za pracę w okresie niedzielno-świątecznym. W związku z powyższym organ II instancji uznał, że kierowca rejestrował swoją działalność przez 28 dni. Podkreślenia wymaga, że organ formułując takie stanowisko nie wyjaśnił szczegółowo, które z dni kiedy karta kierowcy, kiedy nie była ona włożona do tachografu należy uznać za dni podlegające rejestracji.

Dokonując powyższych obliczeń organ II instancji nie wyjaśnił dlaczego przyjął, że kierowca rejestrował swoją działalność przez 28 dni. W związku z powyższym uzasadnienie organu w tym zakresie nie poddaje się ocenie Sądu. Zgodnie z pkt 3 preambuły rozporządzenia Komisji organ winien wyjaśnić dlaczego poszczególne dni 28 dniowego okresu uznaje za dni zarejestrowanej działalności tzn. dni, w których działalność kierowcy powinna być rejestrowana dla potrzeb skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006. Okresami składającymi się z dni nierejestrowanej działalności są te okresy, gdzie nie można przedsiębiorstwu przypisać ustawowego obowiązku rejestrowania działalności kierowcy, czyli dni w których kierowca nie prowadzi pojazdu i jednocześnie nie podlega obowiązkowi odpoczynku.

Dlatego też istotnym w sprawie było poczynienie ustaleń w zakresie podanej przez skarżącego informacji, dotyczących ewidencji czasu pracy kierowcy.

Ponownie rozpoznając sprawę organ zobowiązany będzie uwzględnić przedstawioną powyżej argumentację Sądu oraz uzupełnić materiał dowodowy w podanym powyżej zakresie, dokonując rozważań, czy ustalone fakty miały wpływ na ustalenie wymaganego okresu do pobierania danych z karty kierowcy, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. z 2007. Nr 159, późn. zm.), jak w rozumieniu pkt 3 ww. preambuły rozporządzenia Komisji.

Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, jako wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.