Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 74/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-05-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 10a ust. 1, art. 22 ust. 2a
journal: Dz.U. 2018 poz 2332
law: Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant St. sekretarz sądowy Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2023 r. sprawy ze skargi T sp. z o.o. s.k.a. w T. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 18 listopada 2022 r. nr 2401-IOA.48.83.2022.AB w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 18 listopada 2022 r., nr 2401-IOA.48.83.2022.AB Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. z 24 sierpnia 2022 r. nr [...] nakładającą na skarżącą T Sp. z o.o. sp. k.-a. karę pieniężną w kwocie 10.000 zł z tytułu niewykonania obowiązków przewoźnika polegających na zapewnieniu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu realizującego przewóz towaru podlegający zgłoszeniu w systemie SENT.

Z uzasadnienia decyzji wynika, że [...] r. o godz. [...] na stacji paliw w P., funkcjonariusze [...] Urzędu Celno-Skarbowego w K. przeprowadzili kontrolę przewozu drogowego towarów dokonywanego samochodem ciężarowym należącym do skarżącej. Przedmiotem przewozu było 25 000 kg oleju słonecznikowego, podlegającego rejestracji w systemie SENT.

Z protokołu dokumentującego przebieg kontroli wynika, że funkcjonariusze stwierdzili brak aktualnej pozycji lokalizatora GPS nr [...], wpisanego do SENT. System zaczął pokazywać aktualną lokalizację GPS dopiero po konsultacji kierowcy ze spedytorem. Kontrolowany pojazd posiadał również drugi, zapasowy lokalizator GPS o numerze [...] - wpisany w zgłoszeniu SENT - który także był nieaktywny w momencie przystąpienia do kontroli.

W toku przesłuchania kierowca oświadczył, że dopiero w trakcie kontroli okazało się, że ktoś przy tworzeniu SENT zamienił numery lokalizatora głównego na zapasowy, o czym on nie wiedział. Jednocześnie oświadczył, że nie miał dostępu do urządzenia, które jest zamontowane na stałe pod deską rozdzielczą; nie miał też możliwości sprawdzenia, czy urządzenie jest aktywne, a pracodawca zapewnił go, że urządzenie lokalizacyjne działa poprawnie.

W oparciu o powyższe ustalenia, postanowieniem z 30 kwietnia 2019r. Naczelnik [...] Urzędu Celno-Skarbowego wszczął wobec Spółki postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej w związku z naruszeniem przepisów ustawy SENT, które zakończył opisaną wyżej decyzją, wymierzając m. in. na podstawie art. 22 ust. 2a ustawy SENT karę pieniężną w kwocie 10.000 zł z tytułu niewykonania obowiązków przewoźnika polegających na zapewnieniu przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu realizującego przewóz towaru. Organ nie stwierdził okoliczności, które mogłyby skutkować odstąpieniem od wymierzenia kary.

Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania ewentualnie - po uchyleniu - o odstąpienie od wymierzenia kary. W odwołaniu podniosła m.in., że niewidoczność zespołu pojazdów w systemie wynikała z niezależnych od przewoźnika zakłóceń w działaniu systemu SENT.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Stwierdził, że efektem przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej kontroli na drodze [...] roku było stwierdzenie, iż w trakcie przewozu geolokalizator nr [...] nie był odnotowany jako aktywny, tym samym nie przekazywał aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem SENT[...]. Na podstawie formularza SENT[...], który zawiera dane potwierdzające ważność numeru SENT oraz dane o ostatniej zapisanej w systemie SENT-GEO lokalizacji urządzenia GPS stwierdzono następujące dane:

- szerokość geograficzna: [...],

- długość geograficzna: [...],

- czas: [...].

- godz: [...].

Z kolei na podstawie wydruku z systemu SENT-GEO zakładki Monitorowanie Lokalizacji Pojazdów w rubryce "lista zdarzeń" widnieje zapis, że dokładnie o godzinie [...] w dniu kontroli (tj. [...] roku) pojazd zatrzymał się, co jednoznacznie wskazuje, iż włączenie lokalizatora nastąpiło dopiero w trakcie przeprowadzania kontroli, która rozpoczęła się o godzinie [...].

Natomiast zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy SENT przewoźnik w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. Na podstawie art. 22 ust 2a ustawy SENT w przypadku niewywiązania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1 ustawy na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10 000 zł.

W związku z zawartym w odwołaniu zarzutem dot. wadliwego działania systemu SENT, organ wystąpił do Dyrektora Izby Administracyjnej [...], który jest administratorem systemu SENT GEO z prośbą o udzielenie niezbędnych informacji dotyczących okoliczności niniejszej sprawy.

W odpowiedzi z 19 listopada 2019 roku Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał, że:

1. W dniu [...] roku do godziny [...] faktycznie odnotowano wadliwe działanie systemu SENT GEO, które mogło wpłynąć na przyjmowanie danych od operatorów ZSL oraz z Aplikacji Mobilnych Kierowcy.

2. W okresie od [...] roku do [...] roku odnotowano wiele zgłoszeń w systemie Help Desk związanych z lokalizatorami, jednakże nie odnotowano zgłoszenia z systemie odnośnie zapasowego lokalizatora o numerze [...] (dane z tego lokalizatora stwierdzono w systemie SENT GEO [...] roku o godz. [...]).

3. Po konsultacji z Instytutem Łączności w analizowanym okresie od [...] roku od godziny [...] do [...] roku do godziny [...] stwierdzono, że żaden komunikat dla urządzenia GPS o numerze [...] nie został odrzucony przez system.

4. We wskazanym okresie nie odnotowano w systemie SENT GEO danych przekazywanych zarówno przez lokalizator o numerze [...], jak i lokalizator zapasowy o numerze [...], natomiast dane przekazywane przez powyższe urządzenia stwierdzono w systemie dopiero od [...] od godziny [...]. (Natomiast czynności kontrolne na drodze według protokołu kontroli rozpoczęły się [...] o godz. [...] i trwały do godziny [...]).

Dodatkowo Centrum Informatyki Resortu Finansów [...] pismem z 22 czerwca 2022 roku poinformowało, że w bazach danych systemu SENT GEO nie stwierdzono żadnych danych geolokalizacyjnych przekazywanych przez lokalizator nr [...] i nr [...] w analizowanym okresie. Odnośnie zanotowanych utrudnień od [...] roku, godz. [...] do [...] roku godz. [...] poinformowano, że dotyczyły one wyłącznie problemu niepoprawnej obsługi czasu letniego przez aplikacje lokalizatorów zainstalowanych na niektórych modelach urządzeń mobilnych, które dostarczają wyłącznie czas zimowy jako czas zebranych lokalizacji, a otrzymane dane mogły posiadać niepoprawne stemple czasowe przesunięte o około jedną godzinę.

Na podstawie tych informacji, organ stwierdził, że zarejestrowane w systemie dane, dotyczące zarówno lokalizatora nr [...], jak i [...] nie pozwalały na prawidłowe odtworzenie trasy przejazdu środka transportu wykonującego przewóz drogowy objęty zgłoszeniem, gdyż ani lokalizator główny, ani zapasowy, nie przekazywały danych lokalizacyjnych do systemu. Skoro przewoźnik zobowiązany był zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu na całej trasie przewozu towaru objętego zgłoszeniem czego nie uczynił, zasadne jest wymierzenie kary, o której mowa w art. 22 ust.2a ustawy SENT.

W dalszej części uzasadnienia decyzji organ odwoławczy podniósł, że nie ma podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary. Nie zachodzi bowiem ani ważny interes przewoźnika ani interes publiczny, który by za tym przemawiał.

Organ ustalił, że skarżąca wchodzi w skład Grupy Kapitałowej [...] i świadczy usługi z zakresu transportu płynnych ładunków chemicznych i spożywczych. Głównymi odbiorcami usług spółki są duże europejskie zakłady petrochemiczne, pośrednicy zajmujący się handlem płynnymi produktami chemicznymi oraz firmy zajmujące się przetwarzaniem produktów spożywczych. Przewozy zagraniczne stanowią ponad 80% przychodów netto ze sprzedaży. Poza środkami pieniężnymi, spółka ma zagwarantowane finansowanie poprzez kredyt na rachunku bieżącym. Podmiot posiada pełną zdolność do wywiązywania się z zaciągniętych zobowiązań oraz stabilną płynność finansową. Jeśli chodzi o zagrożenia, spółka wskazała na ryzyko kredytowe, ryzyko kursu walut, ryzyko związane ze zmianami stóp procentowych oraz ryzyko cenowe związane głównie z czynnikiem kosztotwórczym w postaci cen paliw.

Przychody strony wykazują wyraźną tendencję wzrostową, co świadczy o rozwoju firmy i potencjale do generowania coraz większych zysków. Spółka charakteryzuje się wysokim stopniem rentowności, zatem jest w stanie pokryć swoje zobowiązania, zwłaszcza krótkoterminowe. Również rosnąca tendencja wskaźnika bieżącej płynności finansowej świadczy o polepszającej się zdolności do regulowania zobowiązań. Wskaźnik płynności gotówkowej, który odzwierciedla możliwości spółki do natychmiastowego regulowania wszystkich bieżących zobowiązań z posiadanych przez nią środków pieniężnych również uległ znacznej poprawie w badanym okresie, zatem nie występują żadne symptomy zagrażające zdolności do kontynuowania dalszej działalności. Zaprezentowane wyniki sugerują wysoką wiarygodność przedsiębiorstwa w zakresie efektywnego zarządzania zasobami finansowymi, co przekłada się na zapewnienia bezpieczeństwa finansowego i stabilizacji spółce, zatem sytuacja podmiotu pozwala na wywiązanie się z obowiązku uregulowania nałożonej kary w wysokości 10.000 zł, bez obaw o jego dalsze funkcjonowanie. Kara pieniężna zawsze stanowi dodatkowe obciążenie finansowe dla przedsiębiorstwa, jednakże niedogodność ta nie może być traktowana w kategorii ważnego interesu podmiotu uzasadniającego odstąpienie od jej nałożenia.

Analizując przesłankę interesu publicznego organ stwierdził, iż powyższe pojęcie należy rozpatrywać na dwóch płaszczyznach:

- ekonomicznej sytuacji zobowiązanego, niosącej doniosłe w skutkach pogorszenie sytuacji finansowej jego przedsiębiorstwa mogące doprowadzić do ograniczenia, bądź nawet upadku prowadzonej przez niego działalności, co w konsekwencji spowoduje konieczność sięgania przez niego do środków pomocowych państwa,

- pozaekonomicznej sytuacji zobowiązanego, związanej z takimi wartościami jak sprawiedliwość, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej, co nie powinno jednakże nieść ze sobą negatywnych skutków dla sprawności działania aparatu państwowego; w przypadku towarów "wrażliwych", objętych ustawą SENT, sprawność państwa można osiągnąć poprzez bezwzględne i skrupulatne przestrzeganie przez wszystkich uczestników rynku przepisów wynikających z tejże ustawy.

Odnośnie płaszczyzny ekonomicznej organ oświadczył, że od właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego organ uzyskał informację, że Spółka nie posiada zaległości podatkowych ani zajęć wierzytelności. Nie było w stosunku do niej prowadzone postępowanie egzekucyjne w okresie ostatnich pięciu lat. Z kolei Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował, że przedmiotowa spółka nie zalega z opłatą składek, oraz brak jest prowadzonego postępowania egzekucyjnego wobec niej. W oparciu o te ustalenia stwierdził, że nie występują przesłanki "interesu publicznego" na płaszczyźnie ekonomicznej, gdyż nie zachodzi ryzyko, że na skutek nałożenia kary pieniężnej firma będzie zmuszona do korzystania ze środków państwa.

Co do płaszczyzny pozaekonomicznej organ stwierdził, że celem ustawy jest skuteczne monitorowanie rynku towarów wrażliwych. Zatem nawet jeśli uchybienie powstało na skutek nieumyślnego błędu, okoliczność ta nie zwalnia z sankcji. Brak możliwości lokalizacji przewozu towarów wrażliwych godzi w bezpieczeństwo społeczeństwa jako nadrzędnej wartości wspólnej. W interesie publicznym, na który składa się pobór podatków we właściwych wysokościach jest to, aby system kontroli był szczelny, skuteczny i bezpieczny, bez możliwości omijania go. Wyjaśnił też, że do strony nie znajduje zastosowania art. 30 ust. 4 ustawy SENT, który stanowi o niewszczynaniu postępowania, jeśli ustalono, że stwierdzone naruszenia nie miały wpływu na uszczuplenie należności budżetowych, gdyż jest to możliwe tylko wówczas, gdy nieprawidłowości zostały stwierdzone ex post, w toku kontroli prowadzonych po zakończeniu przewozu, innych, niż kontrola na drodze w czasie przejazdu. Nadto przepisu tego nie odnosi się do przewoźników. Natomiast wysokość kary wynika z ustawy i nie ma podstaw prawnych do jej miarkowania.

Z rozstrzygnięciem tym strona się nie zgodziła wywodząc skargę do sądu administracyjnego.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 120, art. 121 § 1 i art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 ustawy - Ordynacja podatkowa poprzez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę zaufania obywateli do organów podatkowych i zasadę legalizmu oraz poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całości materiału dowodowego;

- art. 187 § 1 w zw. z art. 188 w zw. z art. 191 ustawy - Ordynacja podatkowa poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z oświadczenia kierującego opatrzonego datą 17 maja 2019 r. i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący i wszechstronny całości zgromadzonego materiału dowodowego, co skutkowało błędnym uznaniem, że doszło do naruszenia obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1 ustawy SENT;

- art. 120, art. 121 § 1 i art. 122, art. 187 § 1, art. 191, ustawy - Ordynacja podatkowa poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę zaufania obywateli do organów podatkowych oraz zasadę legalizmu, co doprowadziło do uznania, że w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 22 ust. 3 ustawy SENT;

2) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 10a ust. 1 w zw. z art. 22 ust. 2a ustawy SENT poprzez uznanie, że skarżąca nie zapewniła przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego zgłoszeniem, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy wskazują na to, że brak widoczności zestawu pojazdów w systemie wynikał z całkowicie niezależnych od przewoźnika zakłóceń w działaniu systemu SENT;

- art. 22 ust. 3 w zw. z art. 22 ust. 2a i art. 10a ust. 1 ustawy SENT poprzez błędną i zawężającą wykładnię pojęcia "ważnego interesu przewoźnika", co skutkowało niesłusznym uznaniem, że nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej;

- art. 22 ust. 3 w zw. z art. 22 ust. 2a i art. 10a ust. 1 ustawy SENT poprzez błędną i zawężającą wykładnię pojęcia "interesu publicznego" polegającą na nieuwzględnieniu zasady proporcjonalności, rzeczywistych założeń leżących u podstaw wprowadzenia ustawy SENT, a także szeregu okoliczności dotyczących stwierdzonego naruszenia, w tym m.in. postawy przewoźnika w trakcie i po przeprowadzeniu kontroli, dotychczasowego sposobu prowadzenia działalności przez przewoźnika, zarejestrowania trasy w systemie przewoźnika i tym samym możliwości odtworzenia całej trasy przejazdu, w tym także do miejsca kontroli, braku uszczuplenia podatku, co skutkowało niesłusznym uznaniem, że nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej;

- art. 22 ust. 3 w zw. z art. 26 ust. 3 ustawy SENT poprzez ich niezastosowanie i nałożenie kary pieniężnej, w sytuacji, gdy w okolicznościach niniejszej sprawy zarówno interes publiczny, jak i ważny interes przewoźnika przemawiały za odstąpieniem od nałożenia kary pieniężnej;

3) art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji naruszającej zasadę proporcjonalności i zastosowanie środków (kary) niewspółmiernych względem celu, jaki realizować ma ustawa SENT.

Wobec powyższych zarzutów strona wniosła o:

1. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji,

2. uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji organu I instancji,

3. umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,

4. przeprowadzenie rozprawy,

5. wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji,

6. zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 259, ze zm. dalej także: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy).

Badając zaskarżoną decyzję pod kątem wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, że nie narusza ona prawa.

Zasady systemu monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, obowiązki podmiotów uczestniczących w tym przewozie oraz odpowiedzialność za ich naruszenie reguluje ustawa z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów (t.j. Dz. U. z 2023r., poz.104) – dalej powoływana jako ustawa SENT.

Jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy SENT, ma ona za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi w wyniku przeprowadzonych analiz przez krajowego prawodawcę za "wrażliwe", ułatwić walkę z "szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów. W uzasadnieniu projektu argumentowano, że obecnie wyspecjalizowane grupy przestępcze działające na rynkach towarów wrażliwych nie płacą należnych podatków oraz dokonują wyłudzeń nienależnych zwrotów, wykorzystując do tego sfałszowane dokumenty (faktury). Istnieje więc konieczność powiązania przepływu dokumentów oraz faktycznego przepływu towarów. Dzięki danym z rejestru możliwe ma być dokonywanie analiz schematów działań podmiotów biorących udział w przewozie towarów. Z drugiej strony łatwiejsze będzie ujawnianie przewozów towarów niedeklarowanych jako opodatkowane. Wprowadzany projektowaną ustawą obowiązek dokonywania zgłoszenia przewozu towaru do rejestru nakłada na podmioty prowadzące działalność gospodarczą dodatkowe obowiązki. Oceniono je jednakże jako w pełni uzasadnione i proporcjonalne w stosunku do obszarów, które będą podlegały ochronie, ponieważ przedmiotem monitorowania przewozu towarów będą towary określane jako "wrażliwe", należące do grupy najwyższego ryzyka w kraju ze względu na naruszenia przepisów prawa podatkowego oraz negatywny wpływ na konkurencję (druk nr 1244 rządowy projekt ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów; publ. sejm.gov.pl, prace sejmu, druki sejmowe).

Zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy SENT w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli czyli [...]r. ( t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 2332) przewoźnik, w trakcie całej trasy przewozu towaru objętego zgłoszeniem, jest obowiązany zapewnić przekazywanie aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu objętego tym zgłoszeniem. W myśl ust. 2 przewoźnik jest obowiązany wyposażyć środek transportu, o którym mowa w ust. 1, w lokalizator.

Konsekwencje naruszenia powołanych przepisów określa art. 22 ust. 2a SENT, który stanowi, że w przypadku niewywiązywania się z obowiązku, o którym mowa w art. 10a ust. 1, na przewoźnika nakłada się karę pieniężną w wysokości 10 000 zł.

Odnosząc treść cytowanych przepisów do stanu faktycznego sprawy stwierdzić należy, że spełnione zostały przesłanki do nałożenia kary określonej w art. 22 ust. 2a ustawy. Nie ulega bowiem wątpliwości, że przewoźnik nie dopełnił obowiązku zapewnienia przekazywania danych, o którym mowa w art. 10a SENT; nie działał bowiem ani lokalizator główny, ani zapasowy. Nie potwierdziło się też oświadczenie strony, jakoby było to wynikiem szczególnych okoliczności, w szczególności wadliwym działaniem rejestru przyjmującego zgłoszenia. Z wyjaśnień złożonych przez kierowcę wynika jedynie, że nie wie on, dlaczego sygnał GPS nie był odbierany przez służby celno – skarbowe oraz że nie otrzymał informacji o wadliwym działaniu urządzenia. Podkreślić należy i to, że kara administracyjna ma charakter obiektywny i jest niezależna od winy. Dlatego wobec spełnienia przesłanek ustawowych, nałożenie kary na stronę było zasadne.

Wobec powyższego konieczne stało się rozstrzygnięcie, czy prawidłowo organy rozważyły przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej określonej w art. 22 ust. 2a ustawy.

Stosownie do art. 22 ust. 3 SENT, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem przewoźnika lub interesem publicznym, na wniosek przewoźnika lub z urzędu, organ może odstąpić od nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 -2a. z uwzględnieniem art. 26 ust. 3.

Przy wykładni pojęcia "interes publiczny" na gruncie art. 22 ust. 3 SENT nie można stracić z pola widzenia celu, jaki przyświecał ustawodawcy we wprowadzeniu tej ustawy.

Z uzasadnienia projektu ustawy wynika, że ma ona za zadanie chronić legalny handel towarami uznanymi w wyniku przeprowadzonych analiz przez krajowego prawodawcę za "wrażliwe", ułatwić walkę z "szarą strefą" oraz ograniczyć poziom uszczupleń w kluczowych dla budżetu państwa podatkach, tj. podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, a także zwiększyć skuteczność kontroli w obszarach obarczonych istotnym ryzykiem naruszenia obowiązujących przepisów, o czym była już mowa powyżej.

Skoro zaś cel ten polega na uszczelnieniu obrotu towarami wrażliwymi, to odstępowanie od nałożenia kary winno mieć charakter wyjątkowy. W ocenie Sądu odstępowanie od kary w przypadku, gdy organ stwierdził, że doszło do lekceważenia ustawowo nałożonych obowiązków z pewnością nie leży w interesie publicznym, gdyż może godzić w sens przyjętych w ustawie rozwiązań, a tym samym zniweczyć jej cel. Brak konsekwencji i nadmierny liberalizm w nakładaniu i egzekwowaniu kar mógłby prowadzić do wypaczenia sensu ustawy i spowodować lekceważenie nałożonych nią obowiązków. Wreszcie należy wziąć pod uwagę, że w interesie publicznym jest płacenie kar, a nie odstępowanie od nich.

Nawet gdyby podzielić pogląd strony, że przy nakładaniu kar należałoby w pierwszej kolejności analizować rodzaj naruszenia, a nie sytuację majątkową strony, to również nie przełożyłoby się na odmienne rozstrzygnięcie. Należy bowiem zauważyć, że zarzucane stronie uchybienie jest najpoważniejsze; poprzez brak wskazań geolokalizatora transport towaru był niewidoczny dla służb kontrolnych, przez co cel ustawy został całkowicie zniweczony.

Nie przemawia za odstąpieniem także interes publiczny analizowany w kontekście ewentualnego sięgania przez skarżącą po pomoc publiczną na skutek zapłacenia kary. Jak bowiem ustaliły organy, sytuacja majątkowa skarżącej jest dobra, przychody wykazują tendencję wzrostową i nie zachodzi obawa, że skutkiem kary będzie zaprzestanie działalności lub konieczność udzielenia ulg ze środków publicznych.

Za odstąpieniem od nałożenia kary nie przemawia także ważny interes strony, która takiego interesu nie wykazała. Sytuacja majątkowa strony jest dobra a przychody wykazują tendencję wzrostową. Posiada ona płynność finansową, nie posiada zaległości z tytułu podatków i składek ZUS.

Co prawda pojęcia ważnego interesu strony nie można ograniczać tylko do interesu ekonomicznego, jednak w sprawie nie zachodziły jakieś sytuacje nadzwyczajne czy zdarzenia losowe, które takie odstąpienie by uzasadniały. Sąd orzekający podziela pogląd WSA w Kielcach, że kryterium "ważnego interesu podatnika" co do zasady wymaga wykazania konkretnych okoliczności, które są wyjątkowe, niezależne od woli oraz sposobu postępowania podatnika i jednocześnie uniemożliwiają mu wywiązanie się z ciążących na nim obowiązków względem Skarbu Państwa, które w żaden sposób nie mogą zostać zaspokojone bez doraźnej pomocy ze strony organów skarbowych (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt I SA/Ke 33/17).

W ocenie Sądu takich wyjątkowych okoliczności w sprawie nie było. To strona nie wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku zapewnienia geolokalizacji pojazdu, którym wykonywała przewóz, co było wynikiem tego, że nie został włączony ani lokalizator główny, ani zapasowy. W toku przesłuchania kierowca wyjaśniał, że doszło do zamiany i jako lokalizator główny zostało zgłoszone urządzenie zapasowe. Tym niemniej zauważyć należy, że nie zmienia to faktu, że żadne z tych urządzeń nie było czynne i nie wskazywało położenia pojazdu, zatem ewentualna pomyłkowa zamiana numerów urządzeń nie miała znaczenia. Powinność wyposażenia kierowcy w urządzenie geolokalizacyjne i zapewnienie jego działania obciążała przewoźnika.

Z tego względu nie mógł odnieść skutku ten z zarzutów skargi, który zarzuca błędną i zawężającą wykładnię pojęcia interesu publicznego, jak i ważnego interesu strony, które w okolicznościach sprawy uzasadniały odstąpienie od nałożenia kary.

Nie doszło także do naruszenia przepisów o postępowaniu dowodowym, gdyż organy zebrały materiał wystarczający do ustalenia stanu faktycznego i wydania na jego podstawie rozstrzygnięcia.

Wbrew zarzutom skargi na powstanie naruszenia nie miała wpływu wadliwość działania systemu SENT-GEO. Pytany o to organ administrujący systemem wyjaśnił, że istotnie były zakłócenia w działaniu systemu związane ze zmianą czasu na letni, ale wiązały się one z przesunięciem czasu rejestracji trasy przejazdu o ok. godzinę. Natomiast w przedmiotowej sprawie spór nie dotyczy ewentualnych różnic czasowych w rejestracji czasu i trasy przejazdu lecz to, że do rozpoczęcia kontroli żadne dane nie były do systemu przesyłane, gdyż pojazd nie miał włączonego lokalizatora. Nie chodzi więc o nieścisłości czasowe, lecz o to, że lokalizatory nie funkcjonowały w ogóle. Nadto o poprawności działania systemu świadczy tez fakt, że gdy kierowca w trakcie kontroli włączył lokalizator, został on natychmiast tj. o godz. [...] odnotowany przez system (karta 70 akt administracyjnych).

Odnośnie naruszenia zasady proporcjonalności zauważyć można, że kara przewidziana za popełnione naruszenie, podobne zresztą jak inne kary w ustawie SENT mają charakter obiektywny i zostały przez ustawodawcę ustalone w kwocie sztywnej, co oznacza, że organ nie ma podstaw prawnych do tego, aby czynić rozważania co do jej proporcjonalności. Zgodnie bowiem z art. 6 Kpa organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Zatem w sytuacji zaistnienia przesłanek do nałożenia kary zobowiązane są do jej wymierzenia. Jedyną formą ulgi jest odstąpienie od nałożenia kary z uwagi na ważny interes strony lub interes publiczny, jednak te przesłanki nie wystąpiły, o czym była już mowa wyżej.

W kwestii oświadczenia kierowcy z 17 maja 2019r, którego –jak zarzuca strona – organ nie uwzględnił (karta 27) Sąd stwierdza, że brak w nim twierdzeń, które mogłyby zmienić ustalenia co do stanu faktycznego. Po pierwsze, kierowca zarzuca w nim, że treść spisana w protokole znacznie odbiega od przebiegu zdarzeń. Tym niemniej w dniu kontroli podpisał go bez zastrzeżeń, co wskazuje, że nie jest to twierdzenie prawdziwe. Nawet jeśli wskazania innego lokalizatora po zmianie widoczne były z opóźnieniem ok. 2 godzin, jak zarzuca strona, to przez rozpoczęciem kontroli nie były widoczne w ogóle i tego twierdzenia strona nie podważyła. Nadto nie wiadomo na czym strona opiera swe twierdzenie, bo kontrola trwała jedynie godzinę – od [...] do [...] [...]r. (karta 2). Faktem jest natomiast, że do rozpoczęcia kontroli do przekazywania danych nie doszło i nie było to wynikiem wadliwości działania rejestru, co ustalono na podstawie informacji uzyskanej od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] oraz Centrum Informatyki Resortu Finansów [...].

Po wtóre, sprowadza się ono nie do naprowadzenia nowych faktów, a jedynie polemiki z twierdzeniami organu co do stanu przez niego stwierdzonego. I tak kierowca oświadczył np., że "przed wjazdem do kraju dopełniłem obowiązku włączenia lokalizatora", co pozostaje w sprzeczności zarówno z treścią protokołu, który kierowca podpisał, jak i wyjaśnieniami Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...], który jasno oświadczył, że system nie odnotował wskazań żadnego z lokalizatorów [...]r. aż do godz. [...]. Również dalej opisany kontakt ze spedytorem, zamiana lokalizatorów nie zmienia faktu, że do czasu kontroli żaden z nich nie przekazywał lokalizacji pojazdu. To, czy zmiana lokalizatora w trakcie kontroli nastąpiła wskutek sugestii kontrolującego czy z własnej inicjatywy kierowcy nie ma żadnego znaczenia, bo w chwili rozpoczęcia kontroli lokalizatory nie przekazywały pozycji samochodu. Fakt, że zaczęły wskazywać pozycje pojazdu od [...] tj. na skutek czynności podjętych podczas kontroli (niezależnie od tego, z czyjej inicjatywy nastąpiły) potwierdza, że system był sprawny i wadliwość dotyczyła strony, skoro w czasie kontroli zgłoszenie do systemu okazało się skuteczne.

Tym samym nie znalazły potwierdzenia zarzuty wadliwego prowadzenia postępowania dowodowego, skutkującego zgromadzeniem materiału niepełnego, jak również jego nierozpatrzenia i dowolnej oceny. Organy zgromadziły bowiem pełny materiał konieczny do wydania rozstrzygnięcia. W szczególności przeprowadziły postępowanie dowodowe w zakresie najpoważniejszego zarzutu strony odnoszącego się do wadliwości w działaniu systemu SENT-GEO, który jednak nie znalazł potwierdzenia. Zgromadził także i poddał analizie liczne dane, w tym dot. sytuacji majątkowej strony, konieczne do podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie odstąpienia od wymierzenia kary.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.