Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 636/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28, art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2024 poz 572
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

[...] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Elżbieta Polody po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi T. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 sierpnia 2024 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 08 sierpnia 2024 r., nr [...], umorzyło postępowanie odwoławcze od decyzji Wójta Gminy K. z dnia 24 czerwca 2024 r. nr [...], w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku obory dla bydła [...] - bukaciarni o obsadzie 122,4 DJP wraz z infrastrukturą towarzyszącą na terenie położonym w miejscowości K. oznaczonym w ewidencji gruntów jako dz. nr [...], obręb K. .

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia przytoczono przebieg postępowania administracyjnego zakończonego opisaną powyżej decyzją Wójta Gminy K.1 z dnia 24 czerwca 2024 r. nr [...] oraz wskazano, że odwołanie od powyższej decyzji wniósł T. J..

Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, że w razie wniesienia odwołania obowiązkiem organu jest należyte zbadanie w postępowaniu wstępnym, czy odwołanie zostało wniesione przez stronę postępowania administracyjnego w przewidzianym terminie. Przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. 2024, poz. 1130 ze zm., dalej jako: "u.p.z.p." albo "ustawa"), nie zawierają definicji strony postępowania w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego (oraz decyzji o warunkach zabudowy), a zatem katalog stron ustalany jest w oparciu o treść art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej jako: "K.p.a."). Zgodnie z powyższym przepisem stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy więc to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji.

Kolegium wyjaśniło, że co do zasady w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że stroną postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy może być właściciel (użytkownik wieczysty) działki bezpośrednio graniczącej z działką, której dotyczy postępowanie w sprawie warunków zabudowy, ale również innej działki znajdującej się w granicach obszaru analizowanego w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy. Stronami tego postępowania nie są natomiast podmioty, którym przysługuje jedynie prawo obligacyjne do nieruchomości sąsiedniej, np. prawo dzierżawy czy użyczenie.

W przedmiotowej sprawie T. J. swój interes prawny w sprawie wywodzi z umowy użyczenia zawartej w dniu 05 lipca 2018 r. pomiędzy nim a rodzicami: B. J. i W. J.. Przedmiotem umowy bezterminowego użyczenia jest działka na cele budowlane: - działka nr [...] w miejscowości K. , obręb K., gmina K.1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło, że właścicielami działki o numerze [...] obręb K., gmina K.1 są B. i W. J.. T. J. do akt sprawy załączył również decyzję Starosty T. z dnia 25 marca 2019 r. nr [...], sygn. akt [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla T. J., obejmującego budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wg. załączonego projektu zlokalizowanego na działce o numerze ewid. [...] obręb K..

Zdaniem Kolegium prawo o charakterze zobowiązaniowym do nieruchomości, nie wynika wprost z przepisu prawa materialnego, lecz jego treść jest przede wszystkim kształtowana przez postanowienia umowy cywilnoprawnej jaką jest umowa nieodpłatnego użyczenia, stąd twierdzenie, że źródło interesu prawnego stanowi umowa użyczenia, jest bezzasadne. Użyczenie jako stosunek zobowiązaniowy - w przeciwieństwie do stosunków prawnorzeczowych, m.in. użytkowania, wywierających skutek erga omnes - nie wiąże się z prawem do gruntu, a jedynie daje uprawnienie do używania danej nieruchomości (art. 710 k.c.). Prawo użyczenia nieruchomości jest prawem obligacyjnym oraz względnym, tj. skutecznym inter partes - pomiędzy użyczającym a biorącym w używanie. Legitymowanie się prawem do cudzej rzeczy wynikającym ze stosunku zobowiązaniowego (umowy użyczenia), może stanowić jedynie o interesie faktycznym, nie zaś o interesie prawnym, który jest decydujący dla przyznania statusu strony w postępowaniu administracyjnym.

Umowa nieodpłatnego użyczenia nieruchomości jest stosunkiem zobowiązaniowym, niedającym jednak podstaw do występowania przed organami w przedmiocie wydawania nakazów czy zakazów, które organy administracji publicznej mogą kierować jedynie do podmiotów zobowiązanych. Tak więc posiadanie zależne nieruchomości (branie w użyczenie), nie daje podstawy do przyjęcia, że wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego. T. J. jako biorący w użyczenie nieruchomość może mieć jedynie interes faktyczny w niniejszej sprawie, co jak wyżej wskazano nie jest wystarczające dla uznania legitymacji do wniesienia odwołania.

W dalszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że T. J. wskazuje, iż jest właścicielem domu budowanego na działce o nr ewid.[...] obręb K., na podstawie umowy użyczenia z dnia 05 lipca 2018 r. oraz decyzji Starosty T. nr [...] z dnia 25 marca 2019 r. o pozwoleniu na budowę. Problematyka prawa własności regulowana jest przez postanowienia Kodeksu cywilnego (K.c.). Jak podaje art. 46 K.c. - nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. W rezultacie nieruchomościami są zasadniczo grunty. Budynki są uznawane za nieruchomości wyłącznie w sytuacji, gdy na mocy szczególnych przepisów stanowią rzecz odrębną od gruntu. Równocześnie, zgodnie z art. 48 K.c., z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki, natomiast art. 47 K.c. wskazuje, że część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności. Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Oznacza to, że budynek stanowi część składową gruntu. Część składowa nie może natomiast być przedmiotem odrębnego prawa własności (z zastrzeżeniem pewnych wyjątków). W rezultacie zasada ogólna wskazuje, że budynek, jako element nieruchomości, stanowi własność tej osoby, która jest właścicielem gruntu. Budynki stają się częścią składową gruntu już z momentem rozpoczęcia budowy. W konsekwencji również rozpoczęta budowa czy nieukończony budynek także stanowią własność właściciela gruntu. Co więcej, budynek wybudowany na cudzym gruncie staje się własnością właściciela tego gruntu nawet w przypadku, gdy środki finansowe poniesione na wzniesienie tego budynku pochodziły od budującego. Z umowy polegającej na udostępnianiu rzeczy, bez przenoszenia jej własności, nie wynika uprawnienie strony takiej umowy do występowania w charakterze strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Interes prawny musi bowiem mieć źródło w prawie materialnym, a nie w stosunku zobowiązaniowym. W szczególności taki interes może wynikać z prawa własności czy prawa użytkowania wieczystego - a więc z praw rzeczowych, znajdujących źródło w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

W konsekwencji przyjąć należało, że T. J. nie ma interesu prawnego w przedmiotowej sprawie, a wniesione przez niego odwołanie było niedopuszczalne, co uzasadniało konieczność umorzenia postępowania odwoławczego.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu T. J. podnosząc zarzuty naruszenia: art. 28 K.p.a. w zw. z art. 31 K.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu skarżącego, jako strony postępowania oraz poprzez bezpodstawną odmowę przyznania statusu strony w postępowaniu, podczas gdy zapadłe rozstrzygnięcie wiąże się wbrew stanowisku Samorządowego Kolegium Odwoławczego z uzyskaniem przez skarżącego interesu prawnego uzasadniającego dopuszczenie go do udziału strony, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; art. 7 i 8 K.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącemu udziału i uczestniczenia w postępowaniu, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; art. 8 § 1 K.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania strony do organów administracji publicznej polegające w szczególności na lakonicznym powieleniu uzasadnienia organu I instancji i co mogło mieć wpływ na wynik sprawy; art. 8 § 1 oraz art.11 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez naruszenie w tych przepisach zasady przekonywania, polegające na niewystarczającym wyjaśnieniu w uzasadnieniach zaskarżonego orzeczenia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji przesłanek, jakimi kierowały się organy przy wydawaniu decyzji, które to decyzje z całą pewnością nie pogłębiają zaufania adresata działań władzy publicznej do organów tejże władzy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że uzasadnienie Kolegium jest nie tylko niezrozumiałe, ale co najmniej przedwczesne. Skarżący nie brał udziału w postępowaniu, nie znał materiałów tego postępowania, a z decyzją I instancji zapoznał się, gdy otrzymał ją jego ojciec. Zdaniem skarżącego orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w odniesieniu jest zupełnie nie na temat, gdyż jego. celem było by Kolegium uchyliło orzeczenie organu I instancji i przekazało temu sprawę do ponownego rozpoznania, w celu uznania go za stronę i przeprowadzenia ponownie postępowania z moim udziałem z poszanowaniem i respektowaniem moich praw. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem Kolegium, że skoro prawo do gruntu, na którym legalnie wzniósł budynek mieszkalny opiera się o umowę cywilnoprawną tj. użyczenie, to nie może być stroną w postępowaniu administracyjnym, gdyż ma jedynie w tym postępowaniu interes faktyczny. Odwołując się do treści przepisów ustawy Prawo budowlane skarżący podniósł, że w jego ocenie powinien być stroną postępowania.

Podczas trwania rozprawy sądowadministracyjnej w dniu 12 grudnia 2024 r. skarżący wskazał, że przyszły inwestor nie jest właścicielem działki na terenie której próbuje zrealizować inwestycje oraz wyjaśnił, że w dalszym ciągu dysponuje jednie umową użyczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Przedmiotem sądowej kontroli pozostaje w niniejszej sprawie prawidłowość decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 08 sierpnia 2024 r., nr [...], które umorzyło postępowanie odwoławcze od decyzji Wójta Gminy K.1 z dnia 24 czerwca 2024 r. nr [...], w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku obory dla bydła [...] - bukaciarni o obsadzie 122,4 DJP wraz z infrastrukturą towarzyszącą na terenie położonym w miejscowości K. oznaczonym w ewidencji gruntów jako dz. nr [...], obręb K. .

Jak wskazuje analiza akt sprawy istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy skarżącemu przysługiwał w niniejszej sprawie interes prawny, a wiec czy mógł skutecznie wnieść odwołanie od decyzji organu I instancji.

Niewątpliwie, jak zasadnie wywiedziono w zaskarżonej decyzji przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zawierają definicji strony postępowania w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego (oraz decyzji o warunkach zabudowy), a zatem katalog stron ustalany jest w oparciu o treść art. 28 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.

Równocześnie, stwierdzenie przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 K.p.a., następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999 r., sygn. akt OPS 16/98, publ. ONSA 1999/4/119).

Status strony w postępowaniu administracyjnym określa art. 28 K.p.a. Zgodnie z jego brzmieniem stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy wynik postępowania, czy też ten kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny jest konkretnym interesem indywidualnym, którego istnienie musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych konkretnej sprawy i w określonych przepisach prawa materialnego. Za stronę, będzie zatem uważany podmiot, który na podstawie obowiązującego prawa może uzyskać określone korzyści lub może być zobowiązany do określonego zachowania, które wyznacza konkretna decyzja administracyjna wydana przez organ administracji publicznej. Interes prawny winien wyrażać się w możliwości zastosowania normy prawa materialnego w konkretnej sytuacji danego podmiotu prawa. Należy zaznaczyć, że problem ustalenia, kto jest stroną postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy wywoływał wątpliwości w orzecznictwie i w związku z tym doszło do podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały, w której wyjaśniono, że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści sąsiednich działek (uchwała z 25 września 1995 r. w sprawie o sygn. akt VI SA 13/95, opublikowana w ONSA nr 4 z 1995 r., poz. 154).

Cechą decyzji o warunkach zabudowy jest wiążący charakter tej decyzji, o czym stanowi nie między innymi art. 35 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, nakazujący organowi badanie zgodności projektu zagospodarowania działki z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy. Jeśli tak, to decyzja o warunkach zabudowy niewątpliwie wkracza w sferę praw i obowiązków właściciela nieruchomości, a w każdym razie może wykraczać w rozumieniu art. 28 K.p.a.

Równocześnie, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy jest nie tylko właściciel (użytkownik wieczysty) działki bezpośrednio graniczącej z działką, której dotyczy postępowanie w sprawie warunków zabudowy ale i właściciel innej działki w granicach obszaru analizowanego, w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy. Tym samym uprawnione jest twierdzenie, że przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy mają także ci z właścicieli (użytkowników wieczystych) działek, na które potencjalnie oddziałuje dana inwestycja. Podkreślenia wymaga fakt, że interes prawny uzasadniający posiadanie statusu strony postępowania powinien być konkretny i realny. Źródłem interesu prawnego lub uprawnienia jest zawsze norma prawna ogólna i abstrakcyjna (akt normatywny) lub jednostkowa i konkretna (decyzja), mająca źródło w przepisach prawa materialnego (nie tylko w przepisach prawa administracyjnego materialnego).

W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się jednak, że krąg stron postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy co do zasady jest wyznaczany na podstawie ogólnej reguły ustanowionej w art. 28 K.p.a. Reguła ta bazuje na przesłance interesu prawnego pojmowanego jako konkretny, indywidualny, aktualny, realny związek sytuacji prawnej danego podmiotu z treścią regulacji materialnoprawnej lub procesowej podlegającej konkretyzacji w danej sprawie administracyjnej. W przypadku sprawy o ustalenie warunków zabudowy krąg stron (podmiotów posiadających interes prawny) musi być ustalany z uwzględnieniem jej charakteru, który jest ściśle związany z określonym obszarem oddziaływania projektowanej inwestycji. Określając krąg podmiotów posiadających status strony w wymienionym postępowaniu nie można pominąć art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z którego wynika, że każdy ma prawo do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych.

O istnieniu interesu prawnego danego podmiotu w sprawie o ustalenie warunków zabudowy decydują zatem z jednej strony (w sferze faktycznej) charakter, cechy i skutki planowanej inwestycji (w tym rodzaj, stopień i zakres możliwych uciążliwości) dla całego obszaru potencjalnego jej oddziaływania, z drugiej zaś strony (w sferze normatywnej) - treść przepisów prawa materialnego, które ze względu na zasadnicze parametry planowanej inwestycji i terytorialny zasięg jej oddziaływania mogą i powinny mieć zastosowanie w sprawie.

W rozpoznawanej sprawie skarżący nie jest ani właścicielem, ani użytkownikiem wieczystym. Dysponuje nieruchomością na podstawie umowy cywilnoprawnej. Taka umowa nie stanowi samoistnego źródła interesu prawnego, gdyż nie przenosi uprawnień w zakresie prawa własności czy użytkowania wieczystego na stronę tej umowy. Stąd przyjmuje się, że strona stosunku obligacyjnego może mieć jedynie interes faktyczny. Włada nieruchomością, korzysta z niej, ale tylko w granicach określonych umową.

Skarżący jest użytkownikiem nieruchomości, na podstawie umowy użyczenia zawartej w dniu 05 lipca 2018 r. pomiędzy nim a rodzicami: B. J. i W. J.. Przedmiotem umowy bezterminowego użyczenia jest działka na cele budowlane: - działka nr [...] w miejscowości K. , obręb K., gmina K.1. Kolegium zasadnie uznało, że prawo o charakterze zobowiązaniowym do nieruchomości, nie wynika wprost z przepisu prawa materialnego, lecz jego treść jest przede wszystkim kształtowana przez postanowienia umowy cywilnoprawnej, jaką jest umowa nieodpłatnego użyczenia. W szczególności użyczenie, jako stosunek zobowiązaniowy nie wiąże się z prawem do gruntu, a jedynie daje uprawnienie do używania danej nieruchomości (art. 710 k.c.). Prawo użyczenia nieruchomości jest prawem obligacyjnym oraz względnym, tj. skutecznym inter partes - pomiędzy użyczającym a biorącym w używanie. Legitymowanie się prawem do cudzej rzeczy wynikającym ze stosunku zobowiązaniowego (umowy użyczenia), może stanowić jedynie o interesie faktycznym, nie zaś o interesie prawnym, który jest decydujący dla przyznania statusu strony w postępowaniu administracyjnym.

W powyższym świetle konkluzja Kolegium, że umowa nieodpłatnego użyczenia nieruchomości jest stosunkiem zobowiązaniowym, niedającym jednak podstaw do występowania przed organami w przedmiocie wydawania nakazów czy zakazów, które organy administracji publicznej mogą kierować jedynie do podmiotów zobowiązanych. Konsekwentnie T. J., jako biorący w użyczenie nieruchomość, może mieć jedynie interes faktyczny w niniejszej sprawie, co nie jest wystarczające dla uznania legitymacji do wniesienia odwołania.

Również fakt, że T. J. podnosi, iż jest właścicielem domu budowanego na działce o nr ewid.[...] obręb K., na podstawie umowy użyczenia z dnia 05 lipca 2018 r. oraz decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 25 marca 2019 r. o pozwoleniu na budowę, nie ma wpływu na prawidłowość zaskarżonej decyzji. W świetle Kodeksu cywilnego za nieruchomość może być uznany budynek trwale z gruntem związane lub część takiego budynku, jedynie, gdy na mocy przepisów szczególnych stanowi odrębny od gruntu przedmiot własności. Innymi słowy, budynki są uznawane za nieruchomości wyłącznie w sytuacji, gdy na mocy szczególnych przepisów stanowią rzecz odrębną od gruntu. Równocześnie, zgodnie z art. 48 K.c., z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki, natomiast art. 47 K.c. wskazuje, że część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności. Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Oznacza to, że budynek stanowi część składową gruntu. Część składowa nie może natomiast być przedmiotem odrębnego prawa własności (z zastrzeżeniem pewnych wyjątków). W rezultacie zasada ogólna wskazuje, że budynek, jako element nieruchomości, stanowi własność tej osoby, która jest właścicielem gruntu, a budynek wybudowany na cudzym gruncie staje się własnością właściciela tego gruntu nawet w przypadku, gdy środki finansowe poniesione na wzniesienie tego budynku pochodziły od budującego. Kolegium prawidłowo przyjęło, że z umowy polegającej na udostępnianiu rzeczy, bez przenoszenia jej własności, nie wynika uprawnienie strony takiej umowy do występowania w charakterze strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Interes prawny musi bowiem mieć źródło w prawie materialnym, a nie w stosunku zobowiązaniowym. W szczególności taki interes może wynikać z prawa własności czy prawa użytkowania wieczystego - a więc z praw rzeczowych, znajdujących źródło w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Mając powyższe na względzie Kolegium zasadnie uznało, że T. J. nie ma interesu prawnego w przedmiotowej sprawie, a wniesione przez niego odwołanie było niedopuszczalne, co uzasadniało konieczność umorzenia postępowania odwoławczego.

Odnosząc się do zarzutów skargi, a w szczególności konieczności uwzględnienia regulacji ustawy Prawo budowlane, Sąd zauważa, że w postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę interes prawny ocenia się inaczej niż w przypadku wydania decyzji o warunkach zabudowy. Oznacza to, że fakt, że skarżący mógł skutecznie wystąpić o pozwolenie na budowę dla budynku mieszkalnego, nie oznacza, że może on być stroną w prowadzonym obecnie postępowaniu.

Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.