Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1654/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 24 ust. 2b
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: Art. 7, art. 77, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Par. 9 ust. 1, par. 44 pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: Art. 1, art. 7, art. 17, art. 21, art. 40 ust. 1
journal: Dz.U. 1952 nr 4 poz 31
law: Dekret z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec Sędziowie WSA Tadeusz Wołek (spr.) WSA Maria Zawadzka Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi S. H. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 30 lipca 2014r. nr [ ] w przedmiocie ewidencji gruntów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz strony skarżącej kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] 2014 r. znak: [...] nr [...], orzekł z urzędu o zmianie danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów i budynków dla obrębu nr [...] j.ewid. K polegającej na wydzieleniu w działce ewidencyjnej nr [...] o pow. 0.0757 ha ulica W, o niejednorodnym stanie prawnym, różnych nieruchomości, w wyniku którego powstały nowe działki ewidencyjne nr:

- [...] o pow. 0.0016 ha objętej księgą wieczystą nr [...] oraz orzeczeniem o wywłaszczeniu [...],

- [...] o pow. 0.0741 ha objętej księgą wieczystą nr [...] i inne księgi wieczyste,

zgodnie z mapą uzupełniającą wraz z wykazem zmian sporządzoną w dniu 19 listopada 2013 r. nr ks.rob. [...] przez geodetę uprawnionego, wpisanym do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 29 listopada 2013 r. pod nr [...].

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 7d pkt 1, art. 20 ust. 1, art. 21 ust. 1 i art. 22 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j.:Dz.U. z 2010 r., nr 193, poz.1287 ze zm.), dalej "P.g.k." § 2 ust. 2 pkt 2, § 9 ust. 1 i 2 pkt 2, § 36 pkt 5, § 45 ust. 1, § 46 ust. 1 i § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r., nr 38, poz. 454 ze zm.) dalej "rozporządzenie", art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej "K.p.a.".

W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że Kierownik Oddziału Wydziału Geodezji UM pismem z dnia 4 marca 2014 r. wystąpił o zmianę z urzędu wskazanych danych ewidencyjnych, zgodnie ze sporządzonym operatem pomiarowym.

Organ odwołując się do treści art. 2 pkt 8, art. 20, art. 22 P.g.k., a także § 44 pkt 2, § 45 ust. 1 § 46 ust. 2 pkt 2, § 47 ust. 1 i 3 rozporządzenia wskazał, że na podstawie analizy materiałów źródłowych znajdujących się w zasobie Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, ustalono iż faktycznie w działce ewidencyjnej nr [...] o pow. 0.0757 ha, położonej w obrębie nr [...] j.ewid. K, znajdują się różne ciała hipoteczne w tym:

- objęte księgą wieczystą nr [...], składające się z parceli katastralnej l.kat [...] o pow. 0.0016 ha b. gm. kat. P, stanowiącej na podstawie orzeczenia o wywłaszczeniu [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. własność Skarbu Państwa w całości,

- objęte księgą wieczystą nr [...], składające się z parcel katastralnych:

- l.kat. [...] o pow. 0.0325 ha, [...] o pow. 0.0002 ha b.gm.kat. P oraz działki nr [...] o pow. 0.0075 ha obręb [...] K, stanowiące własność Skarbu Państwa w całości - i inne księgi wieczyste.

Zgodnie z § 12 rozporządzenia stan ujawniony w operacie ewidencji gruntów i budynków musi być oparty na wpisach w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeniach sądowych, aktach notarialnych, ostatecznych decyzjach administracyjnych lub aktach normatywnych.

Mając na uwadze powyższe ustalenia należało jednoznacznie stwierdzić, iż działka nr [...] obejmuje obszar niejednorodny pod względem prawnym, gdyż w swych granicach ewidencyjnych zawiera różne nieruchomości.

W świetle definicji działki ewidencyjnej zawartej w § 9 ust. 1 rozporządzenia stan w ewidencji gruntów i budynków, w którym działka ewidencyjna obejmuje obszar niejednorodny prawnie, jest stanem niezgodnym z zasadami prowadzenia ewidencji gruntów i budynków. Dlatego też uznano, iż w zakresie działki ewidencyjnej nr [...] zasadnym jest podjęcie działań aktualizacyjnych mających na celu wydzielenie w przedmiotowych działkach odrębnych nieruchomości.

Zgodnie z § 45 rozporządzenia aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych, przy czym do aktualizacji operatu ewidencyjnego przepis § 35 stosuje się odpowiednio. Wskazuje on źródła danych ewidencyjnych niezbędnych do aktualizacji operatu ewidencyjnego wśród których znajdują się: materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, wyniki pomiarów fotogrametrycznych, wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych. Z kolei przepis § 36 rozporządzenia określa rodzaj dokumentacji geodezyjnej, na podstawie której wykazuje się w ewidencji przebieg granic działek ewidencyjnych. Organ zauważył, że ma być to dokumentacja przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a sporządzona: w postępowaniu rozgraniczeniowym, w celu podziału nieruchomości, w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów, w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości, na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, przy zakładaniu na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków, przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji gruntów, w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych. W razie braku dokumentacji wymienionej w § 36, lub stwierdzenia, że dane w niej zawarte nie są wiarygodne - co wynika wyraźnie z treści § 37. dane dotyczące przebiegu granicy pozyskuje się w sposób wynikający z tego przepisu, przy czym, szczegółowe zasady ustalania przebiegu granic na gruncie wynikają z § 38, a więc w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych poprzedzonych ustaleniem przebiegu granic na gruncie.

Według szkicu rozdzielenia ciał hipotecznych w operacie nr [...] przebieg linii granicznych działki ewidencyjnej nr [...] opisują współrzędne punktów 1533-911-625-1192-1587-48-1162-1655-1549-112-35-P1. Współrzędne punktu P1 zostały pozyskane w drodze pomiaru kartometrycznego bez uprzedniej identyfikacji położenia punktu w terenie. W tym celu wykonawca operatu pomiarowego nr [...] dokonał porównania mapy ewidencyjnej w skali 1:1000 obręb nr [...] j.ewid. K z mapą katastralną b.gm.kat. P. Wykonał skanowanie ww. map, a następnie skalibrował otrzymane rastry zgodnie z § 48 i 49 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Powyższe czynności pozwoliły na pozyskanie współrzędnych punktu granicznego P1. W ocenie organu, wykonawca pracy geodezyjnej nie miał faktycznych możliwości przeprowadzenia ustalenia przebiegu granic działki nr [...] na gruncie. Działka ta stanowi ulicę.

W zaistniałej sytuacji, w ocenie organu, współrzędne punktu granicznego P1 można było pozyskać jedynie w drodze pomiaru kartometrycznego, bez uprzedniego ustalenia położenia tego punktu w terenie. Pozwoliło to na dokonanie numerycznego opisu granicy działki ewidencyjnej, co dało podstawę do określenia pola jej powierzchni z dokładnością do 0,0001, o której mowa w § 62 w/w rozporządzenia. Dokumentacja tak sporządzona zgodnie z § 45 ust. 2 rozporządzenia ma status równy dokumentacji wskazanej w § 36 pkt 6.

W świetle powyższych uregulowań prawnych oraz ustaleń faktycznych uznano, iż dokumentacja wpisana do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 29 listopada 2013 r. pod nr [...] stanowi podstawę do dokonania aktualizacji operatu ewidencyjnego w zakresie wnioskowanym, a nowopowstałe działki spełniają wymogi § 9 ust. 1 rozporządzenia.

Obecnie na podstawie sporządzonych wykazów zmian gruntowych (równoważników) ustalono, że parceli katastralnej l.kat. [...] b.gm.kat. P odpowiada działka ewidencyjna nr [...] położona w obrębie nr [...] j.ewid. K , działka [...] stanowi ulicę W.

Zawiadomieniem z dnia 17 marca 2014 r. poinformowano strony o wszczęciu postępowania z urzędu oraz o tym, że został zebrany materiał dowodowy niezbędny dla rozstrzygnięcia przedmiotowego postępowania oraz o możliwości zaznajomienia się i wypowiedzenia co do zebranego materiału dowodowego.

Zastrzeżenia złożył S. H. podnosząc iż zgodnie z orzeczeniem Ministra Spraw Wewnętrznych w Warszawie z dnia 7 sierpnia 1956 r. uchylono wywłaszczenie na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej przy ulicy Ł objętej Iwh [...].

Z analizy zebranego materiału dowodowego oraz przesłanej przez S. H. kopii orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej [...] z dnia 19 października 1956 r. wynika, iż tym orzeczeniem uchylono orzeczenie o wywłaszczeniu z dnia 19 lutego 1953 r. nr [...] dotyczące nieruchomości położonych w gm.kat. K Dz. P przy ulicy Ł objętej Iwh [...] stanowiącej własność M. K., E. B. i Z. W. tj. p.bud l.kat. [...] o powierzchni 1026,40 m2, p.bud l.kat. [...] o powierzchni 131 m2, p.bud. l.kat. [...] o powierzchni 1882,40 m2, p.bud. l.kat. [...] o powierzchni 308,30 m2, p.bud. l.kat. [...] o powierzchni 462,90 m2, p.bud. l.kat. [...] o powierzchni 469 m2 i p.bud. l.kat. [...] o powierzchni 18 m2 wraz ze znajdującymi się na powyższych parcelach zabudowaniami.

Równocześnie umorzono postępowanie wywłaszczeniowe wszczęte zarządzeniem b. Urzędu Wojewódzkiego z dnia 13 stycznia 1950 r. [...] oraz zobowiązano wnioskodawcę do oddania przedmiotowej nieruchomości wraz z domem i domkiem w/w współwłaścicielkom w posiadanie - z wyjątkiem części parcel p.bud. l.kat. [...], [...], [...] i [...] - wywłaszczonych orzeczeniem z 4 stycznia 1956 r. [...] na cele budowy szkoły i boiska.

Powyższe wskazuje, iż orzeczenie o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. jest ważne i może stanowić podstawę prowadzonego postępowania.

S. H. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, wyjaśniając, że nie zgadza się na podział działki ewidencyjnej nr [...]. Do odwołania skarżący załączył kopie:

1. orzeczenia o wywłaszczeniu z dnia 19.X.1956r. [...],

2. wykazu zmian gruntowych z dnia 17.12.1970 r.,

3. zawiadomienia z dnia 20.04.1977 r.,

4. wykazu zmian gruntowych z dnia 8.04.1989 r. dot. podziału działki ewidencyjnej nr [...] na działkę ewidencyjną [...], [...].

Skarżący podniósł, że wywłaszczenie nie dotyczyło mających powstać z podziału działki ewid. nr [...] działki nr [...], [...], [...]. Wywłaszczeniu uległa tylko część parcel l.kat. [...], [...], [...] i [...] na cele budowy szkoły i boiska; na powyższych parcelach cel wywłaszczeniowy został zrealizowany; z decyzji wynika, iż całe parcele zostały wywłaszczone co nie jest zgodne ze stanem faktycznym ani prawnym, wywłaszczeniu zgodnie z decyzją nie podlegały w ogóle l.kat. [...] o pow. 308.3 m2, [...] o pow. 462.90 m2., [...] o pow. 462 m2. , [...] o pow. 18 m2 oraz część l.kat. [...], [...], [...] i [...] oraz nieruchomości wraz z domem i domkiem.

Działka ewid. nr [...] jest w znacznej części pod budynkiem, gdyż zgodnie z powołanym orzeczeniem została uchylona decyzja wywłaszczeniowa dot. domu.

Ponadto nie jest możliwe, aby na mającej powstać działce ewid. [...] o pow. 28 m2 był realizowany cel budowy boiska czy też szkoły, gdyż działka ta przylega do drogi i nie ma tam ani boiska, ani szkoły. Jest niezbędna do funkcjonowania budynku.

Skarżący podniósł, że mająca powstać działka ewid. nr [...] stanowi jego własność. Działka ta stanowi część ulicy W. Zgodnie zaś z decyzją o wywłaszczeniu dotyczyła ona wywłaszczenia pod budowę szkoły i boiska, a nie ulicy.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 30 lipca 2014 r. znak: [...], nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2, art. 24 ust. 2b P.g.k. oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że mając na uwadze okoliczności sprawy aktualizacja operatu ewidencyjnego winna nastąpić w tym przypadku w drodze decyzji administracyjnej - zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 2 ustawy.

Wnioskowana zmiana obejmowała jednak nie tylko informacje dotyczące nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, ale również innych podmiotów, które wniosku o dokonanie aktualizacji na podstawie przedłożonej dokumentacji geodezyjnej nie wnosiły.

Reasumując powyższe organ stwierdził, że również w zmienionym stanie prawnym zachodziły okoliczności do dokonania aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w drodze decyzji administracyjnej. Wydanie w powyższych sprawach decyzji, nałożyło na organ obowiązek stosowania przepisów K.p.a., a w szczególności art. 7, 10 oraz 77 oraz obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do załatwienia sprawy.

Organ odwoławczy zaznaczył, że w myśl § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia działka ewidencyjna stanowi najmniejszą jednostkę podziału kraju dla celów ewidencji. Z kolei § 9 ust. 1 rozporządzenia definiuje działkę ewidencyjną jako ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych.

Podstawową zasadą prowadzenia ewidencji jest zasada aktualności, to jest utrzymywania systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 24 ust. 1 pkt 1 P.g.k., utrzymania operatu ewidencyjnego w zgodności z aktualnymi dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 rozporządzenia). Stosownie do § 46 ust. 1 i 2 tegoż rozporządzenia, dane zawarte w ewidencji mogą podlegać aktualizacji także z urzędu lub na wniosek osób organów i jednostek administracyjnych, o których mowa w § 10 i 11. Zmiany danych ewidencyjnych wprowadza się z urzędu, jeżeli wynikają m.in. z opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych.

Analizując zgromadzony materiał dowodowy organ odwoławczy ustalił, że zawarta w aktach sprawy dokumentacja geodezyjno-kartograficzna, wykonana przez geodetę uprawnionego, przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dnia 29.11.2013 r. [...], aktualizująca obowiązujący operat ewidencji gruntów i budynków obrębu nr [...], jednostka ewidencyjna K - mapa ewidencyjna w wersji cyfrowej i numerycznej ([...]), jednoznacznie określa przebieg granic nowych działek nr [...] i [...] o jednorodnym stanie prawnym, wyodrębnionych w działkach nr [...].

W dokumentacji geodezyjno-kartograficznej [...] przebieg granic zewnętrznych działki nr [...] jest zgodny z przebiegiem tych granic wykazanym w obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu nr [...] ([...]) a także z ich faktycznym przebiegiem na gruncie.

Zgodnie z § 61 rozporządzenia w obecnie obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków przebieg granic działki nr [...] określają współrzędne punktów granicznych nr 412, 402, 674, 271, 1644, 1783, 933, 825, 1533, 911, 625, 1192, 1587, 48, 1162, 1655, 1549, 112, 35, 700, 483, 358, 1355, 1970, 93 - o zachowanym formacie danych i zachowanych standardach technicznych tych danych. Z tabeli wykazu punktów granicznych dla działki nr [...] wynika, że dla 6 punktów granicznych źródłem ich danych jest atrybut nr 1 - pomiar geodezyjny z ustaleniem granic, natomiast dla 1 punktu granicznego źródłem ich danych - jest atrybut nr 5 —podziały nieruchomości, dla pozostałych punktów granicznych tj. 18 punktów źródłem ich danych jest atrybut 2 – pomiar geodezyjny bez ustalenia granic.

W granicach działki nr [...], określonych ww. punktami w sposób informatyczny, zachowując topologię położenia punktów granicznych, odtworzono w oparciu o jedyny materiał źródłowy skalibrowany raster nieobowiązującej mapy ewidencyjnej (katastralnej) w skali 1:1000 i plan sytuacyjny podziału parcel między innymi l. kat.: [...] i [...] L. dz. ewid. [...] z dnia 11.IX.1957 r. przebieg granic wewnętrznych parcel gruntowych zawierających się w niej:

- l. kat [...] (odpowiadającej nowej działce nr [...]) objętej księgą wieczystą [...] i prawomocnym orzeczeniem o wywłaszczeniu [...] z dnia 4 stycznia 1956 r., stanowiącej własność Skarbu Państwa.

Zachowano przepisy § 48 i 49 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

I tak: - działkę nr [...] (parcela gruntowa l. kat. [...]) określają punkty graniczne nr: [...].

Zatem, w wyniku tego opracowania powstały nowe działki, m.in.:

- nr: [...] o pow. 0,0016 ha o jednorodnym stanie prawnym, wyodrębnione z działki nr [...] o pow. 0,0757 ha stanowiącej ulicę W.

Dokumentacja zawarta w operacie numer [...] oraz dokumentacja źródłowa zgromadzona w aktach sprawy dowodzą, iż powyższa zmiana danych ewidencyjnych w zakresie działki nr [...] była konieczna, ponieważ stan ewidencji, w którym działka ewidencyjna obejmuje obszar niejednorodny prawnie, jest stanem niezgodnym z obecnie obowiązującymi zasadami prowadzenia ewidencji gruntów i budynków i przeprowadzenie tzw. "rozdzielenia" zawartych w jednej działce ewidencyjnej działek będących przedmiotem odrębnej własności, należy co do zasady zaakceptować jako formę aktualizacji ewidencji. § 9 ust. 1 rozporządzenia definiuje bowiem działkę ewidencyjną jako ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych. W świetle cytowanej definicji działki ewidencyjnej taka zmiana ma charakter przedmiotowo - podmiotowy, gdyż z jej istoty wynika konieczność określenia podmiotów prawa własności, którym w świetle aktualnych wpisów w księgach wieczystych przysługuje to prawo względem nowo wydzielonych.

Dokumentacja geodezyjno-kartograficzna wykonana w celu aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków ([...]) w zakresie działki nr [...], przyjęta do zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawiera między innymi mapę uzupełniającą aktualizacji operatu ewidencji gruntów wykazy zmian gruntowych oraz wykazy synchronizacyjne nawiązujące do ustanowionych stanów prawnych nieruchomości objętych księgą wieczystą odpowiednio: 1. [...], 2. [...], i prawomocnym orzeczeniem o wywłaszczeniu [...] z dnia 4 stycznia 1956 r.

Zgodnie z art. 24 ust. 2a P.g.k. i § 46 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, z urzędu informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji wynikające z opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych.

Operat [...] sporządzony do celu aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie działki nr [...] spełnia powyższe, gdyż został przyjęty do zasobu, oraz zawiera wykaz zmian danych ewidencyjnych.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ odwoławczy stwierdził, że nie zasługują na uwzględnienie, gdyż nie znajdują oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym, jak również z uwagi na obowiązujące przepisy prawa.

Przede wszystkim Prezydium Miejskiej Rady Narodowej orzeczeniem o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. wywłaszczyło na rzecz Skarbu Państwa - na cele budowy szkoły i boiska między innymi nieruchomości wykazane w wykazie w pozycji drugiej objęte LWH [...] b. gm. kat. P : tj. parcele l. kat.: [...] o pow. 1026,40 m2, [...] o pow. 131 m2, [...] o pow. 462,90 m2, [...] o pow. 1882,40 m2. Orzeczenie to z dniem 4.02.1956 r. stało się ostateczne za wyjątkiem pozycji 3,4,6.

Z historii treści wypisu z księgi wieczystej LWH [...] b. gm. kat. P c.d. KW [...] wynika, że w dziale I (jak karta A ) wpisane były: l. kat. [...] - ogród, o pow. 1026,40 m2, l. kat. [...] - ogród, o pow. 131 m2, l. kat. [...] - ogród, o pow. 1882,40 m2, l. kat [...] budowlana, o pow. 308 m2, l. kat. [...]- ogród, o pow. 462,90 m2.

Na wniosek z dnia 14 kwietnia 1977 r. ks. rob. [...] i na podstawie wykazu zmian ks. rob. [...] dokonano wpisu, że:

- parcela l. kat. [...] została podzielona na parcele l. kat. [...] i [...],

- parcela l. kat. [...] została podzielona na parcele l. kat. [...], [...], [...],

- po czym z parcel l. kat. [...], [...], [...] i [...] utworzono działkę nr [...] obręb [...].

Na wniosek z dnia 24 sierpnia 1999 r. [...] parcele l. kat. [...], [...], [...] i [...] odłączono do KW [...].

W dziale III tej księgi KW [...] był wpisany zapis i nadal nie został z niej wykreślony, że odbyło się "Wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego odnośnie działek l. kat. [...], [...], [...] i [...] o obszarze 1026,40, 131, 462,90 i 1882,40 m2 na rzecz Skarbu Państwa na cele Prez.M.R.N Wydział Oświatowy. Na wniosek z dnia 18 października 1954 r [...] na podstawie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowe Wydział Społeczno-Administracyjny z 15 października 1954 r. [...], wpisano 10 grudnia 1954 r."

W księdze wieczystej [...] w dziale I ujawniono między innymi parcelę l. kat. [...], [...], [...], [...], zaś w dziale II prawo własności do nieruchomości wpisano na rzecz Skarbu Państwa na podstawie prawomocnego orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r.

Planem sytuacyjnym L.dz. ewid. [...]

- parcela l. kat. [...] o pow. 1882,40 m2 została podzielona na [...] o pow. 1495, 40 m2 i [...] o pow. 387 m2,

- parcela l. kat. 80 o pow. 1026,40 m2 została podzielona na [...] o pow. 978,20 m2, [...] o pow. 16,30 m2, [...] o pow. 31,90 m2,

- parcela l. kat. [...] o pow. 469 m2 została podzielona na [...] o pow. 262,80 m2 i 81/4 o pow. 206,20 m2 .

Z wykazu zmian gruntowych (równoważników ) sporządzonego w 1977 r. nr ks. rob. [...] jednoznacznie wynika, że działka nr [...] obr. [...] powstała z parcel katastralnych l. kat. [...], [...], [...], [...] objętych LWH [...] c.d. KW [...] i postępowaniem wywłaszczeniowym. Zatem zawierała nieruchomości stanowiące własność osób fizycznych (l. kat. [...] i [...]) a także stanowiące własność Skarbu Państwa (l. kat. [...] i [...]).

Powyższy wykaz zmian gruntowych jedynie wskazywał zgodność przebiegu granic działki ewidencyjnej nr [...] według faktycznego użytkowania, z przebiegiem parcel l. kat. [...], [...], [...], [...] wydzielonych planem sytuacyjnym odzwierciedlającym sytuację w terenie, a nie stan prawny ustanowiony prawomocnym orzeczeniem o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r., które w trybie nadzwyczajnym nie zostało wzruszone.

Prawomocna (ostateczna) decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości stanowi zgodnie z art. 123 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2004 r., nr 261, poz.2603 ze zm.) podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej. Decyzja taka, jak długo nie zostanie usunięta z obrotu prawnego na podstawie innego ostatecznego aktu, korzysta z przymiotu domniemania zgodności z prawem i jest wiążąca dla innych organów i sądów. Z tych względów organy ewidencji gruntów i budynków związane są treścią rozstrzygnięcia tej decyzji, z której wynika, iż parcele l. kat [...], [...], [...], [...] położone w b. gm. kat. P stanowią własność Skarbu Państwa.

Operatem technicznym [...] dokonano aktualizacji powyższego wykazu dla działek nr [...], [...], [...], [...] i [...] - zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wykazy synchronizacyjne nawiązują do ustanowionego stanu prawnego nieruchomości prawomocnym orzeczeniem o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. stanowiących własność Skarbu Państwa i własność osób fizycznych.

Z kolei za podstawę wpisów, stosownie do art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (t. j.: Dz.U. z 2001 r., nr 124, poz. 1361 ze zm.) dane z rejestru nieruchomości tj. ewidencji gruntów stanowią podstawę oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej.

Podnoszona przez odwołującego kwestia, że cel wywłaszczenia na budowę szkoły i boiska został zrealizowany co do części parcel l. kat. [...], [...], [...] i [...], nie może być uwzględniona przez organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków, które jedynie rejestrują ustanowione stany prawne do nieruchomości. Natomiast w myśl art. 136 w związku z art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami może stanowić podstawę do zwrotu nieruchomości uznając ją za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, po uprzednim jej ujawnieniu w księgach wieczystych.

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji zasadnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami, w oparciu o całokształt materiału dowodowego w tym dokumentację geodezyjno-kartograficzną [...] przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierającą stosowne wykazy zmian gruntowych, doprowadził do zgodności z dyspozycją zawartą w § 9 ust. 1 rozporządzenia.

Organ I instancji działając z urzędu dokonał aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków mającej na celu doprowadzenie do zgodności stanu ewidencyjnego działki nr [...] z jej stanem prawnym wynikającym z prawomocnego orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r.

W oparciu o dokumentację geodezyjno-kartograficzną [...] i materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, wydał zasadną decyzję zgodną z dyspozycją art. 24 ust. 2b pkt 2 P.g.k. i § 44 pkt 2 rozporządzenia.

Ponieważ w pojęciu "aktualizacji" ewidencji gruntów i budynków, mieści się także usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów bazy danych ewidencyjnych, zatem przeprowadzenie tzw. "rozdzielenia" (wyodrębnienia) zawartych w jednej działce, nieruchomości będących przedmiotem odrębnej własności, należy co do zasady zaakceptować jako formę aktualizacji ewidencji gruntów i budynków.

S. H. wniósł od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzucił w szczególności:

1) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy a to: art. 6, art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 77 oraz art. 107 § 3 K.p.a.

2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 24 ust. 2a P.g.k.

W uzasadnieniu zarzutów podniósł, że decyzja jest nieuzasadniona i w istocie zmierza do wyzucia skarżącego z prawa własności, pod pozorem wprowadzenia zmian ewidencji gruntów i budynków.

Decyzja dotyczy nieruchomości objętej księgą wieczystą KW [...]. Stanowi ona własność S. H. i M. H. - D. W dziale IV księgi wieczystej wpisana była hipoteka przymusowa kaucyjna w wysokości 98,94 zł; obecnie wpis został wykreślony, gdyż skarżący dokonał spłaty wierzytelności hipotecznej. Gdyby nieruchomość istotnie została wywłaszczona i stanowiła własność Skarbu Państwa, Skarb Państwa nie ustanawiałby hipoteki na nieruchomości stanowiącej jego własność. W dziale księgi wieczystej nie ma wzmianki o postępowaniu, którego efektem miałoby być orzeczenie o wywłaszczeniu [...]; jak wskazuje bowiem numer L.dz. postępowanie wszczęto w 1955 r.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w granicach działki [...] określonych wskazanymi w decyzji punktami w sposób informatyczny, zachowując topologię położenia punktów granicznych, odtworzono w oparciu o jedyny materiał źródłowy skalibrowany raster nieobowiązującej mapy ewidencyjnej (katastralnej) w skali 1:1000 i plan sytuacyjny podziału parcel między innymi l.kat. [...] L.dz.ewid [...] z dnia 11.IX.1957 r. przebieg granic wewnętrznych parcel gruntowych zawierających się w niej: l/kat. [...] odpowiadającej nowej działce nr [...].

Podstawą decyzji jest zatem skalibrowany raster nieobowiązującej mapy ewidencyjnej i plan sytuacyjny podziału parcel z 1957 r. W aktach sprawy nie ma dokumentu źródłowego, co uniemożliwia weryfikację trafności decyzji i wskazuje na to, że również organ nie zapoznał się z tymi dokumentami przed wydaniem decyzji.

Decyzja nie wyjaśnia ponadto, w jaki sposób i na jakiej podstawie przebiegały podziały nieruchomości. Organ nie zebrał w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzył całości materiałów dowodowych i nie odniósł się do odwołania stron.

Zaskarżona decyzja budzi wątpliwości co do zgodności z prawem. Ani obecni współwłaściciele ani ich poprzednicy prawni nigdy nie mieli okazji zetknąć się ze wskazanym orzeczeniem o wywłaszczeniu [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. i nie zostało ono im doręczone.

Zdaniem skarżącego nie ma podstaw, aby dokonać zmiany w ewidencji gruntu (art. 24 ust. 2a P.g.k.) a zaskarżona decyzja godzi w prawo własności skarżących.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

W piśmie procesowym z dnia 12 stycznia 2015 r. skarżący precyzując skargę wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący wskazał, że ustalenie treści orzeczenia o wywłaszczeniu nie może sprowadzać się jedynie do zapoznania się z jego kserokopią, z pominięciem akt sprawy [...], w których znajdują się stosowne mapy na których uwidoczniony jest obszar objęty wywłaszczeniem. Akta wywłaszczeniowe Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej [...], zostały, bowiem wypożyczone do Urzędu Miasta a następnie do Urzędu Wojewódzkiego na wniosek z dnia 15.10.2012 r. Akta te zostały zwrócone Prezydentowi Miasta dopiero pod koniec listopada 2014 r. Nie dysponując aktami wywłaszczeniowymi organy obu instancji nie podjęły jakiejkolwiek próby zweryfikowania granic wywłaszczenia. Pełnomocnik skarżącego ustaliła w grudniu 2014 r., że w aktach sprawy znajduje się mapa-Załącznik do zezwolenia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego na nabycie nieruchomości. Z mapy tej stanowiącej element zezwolenia, które było warunkiem wydania orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. wynika, że dokonana z urzędu zmiana danych ewidencyjnych jest bezpodstawna. Skarżący odwołał się do treści art. 5 dekretu o nabywaniu nieruchomości niezbędnych do realizacji narodowych planów gospodarczych z dnia 26 kwietnia 1946 r. podnosząc, że orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. musiało być zgodne z przedmiotowym zezwoleniem z dnia 24 sierpnia 1954 r. Tymczasem dokonana obecnie zmiana danych ewidencyjnych pozostaje w sprzeczności z obszarem objętym orzeczeniem o wywłaszczeniu nieruchomości [...]. Do pisma dołączono nieczytelną kopię mapy z akt [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.". Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 P.p.s.a.

Stosując powyższe kryterium do sprawy poddanej kontroli zdaniem Sądu, skarga jest zasadna.

Nie ulega wątpliwości, że trafnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że mając na uwadze przepisy znowelizowanej ustawy P.g.k., aktualizacja danych ewidencyjnych może nastąpić w dwojakim trybie: albo w trybie czynności materialno-technicznej albo w drodze decyzji administracyjnej. Art. 24 ust. 2b ustawy wskazuje, że "Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje:

1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:

a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców;

2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.

Mając na uwadze okoliczności sprawy organ stwierdził, że aktualizacja operatu ewidencyjnego winna nastąpić w rozpatrywanym przypadku w drodze decyzji administracyjnej - zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 2 ustawy.

Podstawowa zasada prowadzenia ewidencji gruntów i budynków sprowadza się do ciągłej aktualizacji w operacie ewidencyjnym zbioru informacji podmiotowych i przedmiotowych, na podstawie dokumentów powstałych w zasadzie poza postępowaniem ewidencyjnym (decyzji administracyjnych, orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, aktów normatywnych), czy wytworzonych w toku postępowania ewidencyjnego w związku z obowiązkiem utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu prowadzącego ewidencję dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków). W pojęciu "aktualizacji" ewidencji gruntów i budynków, mieści się także, usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów bazy danych ewidencyjnych.

Przeprowadzenie więc tzw. "rozdzielenia" (wyodrębnienia) zawartych w jednej działce, nieruchomości będących przedmiotem odrębnej własności, należy co do zasady zaakceptować jako formę aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, skoro § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, definiuje działkę ewidencyjną jako ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych.

Prawo własności nieruchomości wynika ze stanu prawnego ukształtowanego treścią decyzji o wywłaszczeniu, a nie z treści zapisów w ewidencji gruntów i budynków oraz w księdze wieczystej. Ujawnienie w nich prawa własności ma charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny co oznacza, że wpisy te są wtórne w stosunku do stanu prawnego i nie mogą kształtować nowego stanu prawnego. Ewentualne nieprawidłowości ewidencji nie pozbawiają nabytego prawa własności.

Organy rozstrzygając w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencyjnego w drodze decyzji administracyjnej w oparciu o normę wynikającą z obowiązującej od 12 lipca 2014 r. treści art. 24 ust. 2b pkt 2 P.g.k. zobowiązane są, zatem do przestrzegania podstawowych zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7, 77, 107 § 3 K.p.a.

Zdaniem Sądu, niewątpliwie w postępowaniu w przedmiocie aktualizacji operatu ewidencyjnego w drodze decyzji administracyjnej nie jest dopuszczalne kwestionowanie ostatecznej decyzji o wywłaszczeniu. Jednakże organy przyjmując za podstawę rozstrzygnięcia taką decyzję winny przy zachowaniu powyżej wskazanych zasad postępowania administracyjnego poddać analizie treść tej decyzji w odniesieniu do skutków jakie ona wywołała w zakresie prawa własności, a w szczególności do granic wywłaszczenia. Nie jest również dopuszczalne aby w takim postępowaniu organy uzupełniały lub usuwały ewentualne wadliwości ostatecznej decyzji o wywłaszczeniu. W sprawie zdaniem Sądu, organy uchybiły tym zasadom w zakresie poniżej określonym.

Istota sporu w sprawie dotyczy skutków prawnych jakie wywołało - w odniesieniu do parceli katastralnej l. kat. [...] b.gm.kat. P, ostateczne orzeczenie Prezydium Miejskiej Rady Narodowej o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r., w którym rozstrzygnięto o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa - na cele budowy szkoły i boiska m. in. nieruchomości wykazane w wykazie w pozycji drugiej objęte LWH [...] b. gm. kat. P : tj. parcele l. kat.: [...], [...], [...], [...].

Organ I instancji działając z urzędu dokonał aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków mającej na celu doprowadzenie do zgodności stanu ewidencyjnego działki nr [...] z jej stanem prawnym wynikającym z ksiąg wieczystych i prawomocnego orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. wskazując, że wskazane orzeczenie o wywłaszczeniu nieruchomości jest ważne i może stanowić podstawę prowadzonego postępowania. Stanowisko to podzielił organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji.

W szczególności organ I instancji orzekł z urzędu o zmianie danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów i budynków dla obrębu nr [...] j. ewid. K polegającej na wydzieleniu w działce ewidencyjnej nr [...] o pow. 0.0757 ha ulica W, o niejednorodnym stanie prawnym, różnych nieruchomości, w wyniku którego powstały nowe działki ewidencyjne nr:

- [...] o pow. 0.0016 ha objętej księgą wieczystą nr [...] oraz orzeczeniem o wywłaszczeniu [...],

- [...] o pow. 0.0741 ha objętej księgą wieczystą nr [...] i innymi księgami,

- zgodnie z mapą uzupełniającą wraz z wykazem zmian sporządzoną w dniu 19 listopada 2013 r. Nr ks.rob. [...] przez geodetę uprawnionego, wpisanym do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 29 listopada 2013 r. pod nr [...].

Organ ustalił że:

- działka nr [...] o pow. 0,0016 ha powstała z działki nr [...] o niejednorodnym stanie prawnym, stanowiącej ulicę W - odpowiada parceli l. kat. [...] o pow. 0,0016 ha powstałej z podziału dawnej parceli katastralnej l. kat. [...] o pow. 1026,40 m2 b. gm. Kat. P, stanowiącej zdaniem organu - własność Skarbu Państwa na podstawie ostatecznej decyzji o wywłaszczeniu [...] z dnia 4 stycznia 1956 r.

- działka [...] stanowi ulicę W odpowiada parceli l.kat. [...] obj. [...] gdzie właścicielem jest Skarb Państwa.

Zdaniem organów, aktualnie w księdze wieczystej [...] w dziale I ujawniona jest parcela l. kat [...], dla której stan prawny został ustanowiony prawomocnym orzeczeniem o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r., które w trybie nadzwyczajnym nie zostało wzruszone.

Należy zauważyć, że w księdze wieczystej [...] w dziale II jako ostatni właściciele ujawnieni są: S. H., M. H. D. W dziale III tej księgi wieczystej wpisane jest ostrzeżenie o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego odnośnie działek l.kat. [...], [...], [...] i [...] o obszarze 1026,40, 131, 462,90 i 1882,40 na cele Prez. M.R.N. Wydział Oświaty na podstawie orzeczenia [...] z dnia 15.10.1954 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Wydział Społeczno-Gospodarczy na wniosek DzKw [...] z dnia 18.10.1954 r., wpisano 10.12.1954 r.

Z akt sprawy wynika, że w odniesieniu do parceli katastralnej l.kat. [...] wydano trzy decyzje o wywłaszczeniu.

Prezydium Miejskiej Rady Narodowej ostatecznym orzeczeniem o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. wywłaszczyło na rzecz Skarbu Państwa - na cele budowy szkoły i boiska m. in. nieruchomości wykazane w wykazie w pozycji drugiej objęte LWH [...] b. gm. kat. P: tj. parcele l. kat.: [...], [...], [...],[...].

Z kopii orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej [...] z dnia 19 października 1956 r. wynika, iż tym orzeczeniem uchylono orzeczenie o wywłaszczeniu z dnia 19 lutego 1953 r. nr [...] dotyczące nieruchomości położonych w gm.kat. K Dz. P przy ulicy Ł objętej Iwh [...] stanowiącej własność M. K., E. B. i Z. W. tj. p.bud l.kat. [...], [...], [...], [...], [...], [...] wraz ze znajdującymi się na powyższych parcelach zabudowaniami.

Równocześnie orzeczeniem tym umorzono postępowanie wywłaszczeniowe wszczęte zarządzeniem b. Urzędu Wojewódzkiego z dnia 13 stycznia 1950 r. [...] oraz zobowiązano wnioskodawcę do oddania przedmiotowej nieruchomości wraz z domem i domkiem w/w współwłaścicielkom w posiadanie - z wyjątkiem części parcel p.bud. l.kat. [...], [...], [...] i [...] - wywłaszczonych orzeczeniem z 4 stycznia 1956 r. [...] na cele budowy szkoły i boiska.

Powyższe wskazuje, że orzeczenie o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. zostało skorygowane orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej [...] z dnia 19 października 1956 r.

W konsekwencji organy winny poddać szczególnej analizie treść orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. dla ustalenia jakie skutki ta decyzja wywołała w zakresie prawa własności m. in. parceli l. kat [...]. Takiej analizy brak w uzasadnieniu decyzji organów obu instancji.

Orzeczenie o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. zostało wydane na podstawie art. 1, 10, 21 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r., nr 4, poz. 31).

Dekret w art. 1 stanowił, że nieruchomości lub ich części niezbędne dla realizacji narodowych planów gospodarczych mogą być przejmowane, nabywane, zbywane i przekazywane zgodnie z przepisami niniejszego dekretu.

Zgodnie z art. 40 ust. 1 dekretu orzeczenie o wywłaszczeniu przenosi prawo własności nieruchomości na rzecz wywłaszczającego z dniem zgłoszenia wniosku o wywłaszczenie. Orzeczenie to stanowi podstawę do ujawnienia praw w księdze wieczystej.

Przepisy zawarte w rozdziale 3 Działu III dekretu regulowały postępowanie wywłaszczeniowe. Należy, zatem przywołać ich treść.

Art. 17. 1. Wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego następuje na wniosek ubiegającego się o wywłaszczenie. Wniosek składa się do prezydium wojewódzkiej rady narodowej.

2. We wniosku należy:

1) wskazać nieruchomość, której wniosek dotyczy,

2) wymienić powierzchnię całej nieruchomości oraz powierzchnię jej części, przeznaczonej do wywłaszczenia, z powołaniem się na plan sytuacyjny, jak również opisać ogólnie to, co się na nieruchomości znajduje,

3) wymienić właściciela nieruchomości oraz wskazać - jeżeli jest znane - jego miejsce zamieszkania,

4) wskazać, na czym ma polegać wywłaszczenie,

5) wskazać w sposób ogólny cel wywłaszczenia.

3. Do wniosku należy dołączyć:

1) zezwolenie Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego,

2) dowód wezwania właściciela stosownie do art. 8,

3) plan sytuacyjny nieruchomości z oznaczeniem granic powierzchni, przeznaczonej do wywłaszczenia,

4) poświadczony odpis z księgi wieczystej, stwierdzający prawo własności nieruchomości, albo - jeżeli nieruchomość nie ma urządzonej księgi wieczystej lub księga wieczysta zaginęła - odpis dokumentu ze zbioru dokumentów, stwierdzającego prawo własności nieruchomości, poświadczony przez właściwy sąd powiatowy z zaznaczeniem, że stwierdza on prawo własności nieruchomości według stanu zbioru dokumentów na dzień wydania odpisu,

5) jeżeli nieruchomość nie ma urządzonej księgi wieczystej i nie jest dla niej prowadzony zbiór dokumentów - zaświadczenie właściwego sądu powiatowego, stwierdzające tę okoliczność.

W powiązaniu z powyższą regulacja pozostawał zawarty w rozdziale 1 Działu III dekretu - art. 7 - określający dokumentacją jaka winna być złożona przez ubiegającego się o zezwolenie o którym mowa w art. 17 ust. 3 pkt 1 dekretu Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego,

Art. 7. 1. Ubiegający się o zezwolenie na nabycie nieruchomości powinien złożyć Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego wniosek o udzielenie zezwolenia z załącznikami.

2. We wniosku o udzielenie zezwolenia na nabycie nieruchomości należy:

1) wymienić nieruchomość, której wniosek dotyczy,

2) wymienić powierzchnię całej nieruchomości oraz powierzchnię jej części, przeznaczonej do nabycia, z powołaniem się na plan lub szkic sytuacyjny, wskazać sposób użytkowania nieruchomości i opisać ogólnie to, co się na nieruchomości znajduje,

3) wskazać, czy dla osób mieszkających na nieruchomości potrzebne są mieszkania zastępcze oraz czy i w jaki sposób wykonawca zamierza dostarczyć mieszkań,

4) wymienić właściciela nieruchomości oraz wskazać jego miejsce zamieszkania, jeżeli jest znane,

5) wskazać, na czym polegać ma nabycie,

6) wskazać cel nabycia.

3. Do wniosku, przewidzianego w ust. 1, należy dołączyć:

1) zezwolenie właściwego ministra na zgłoszenie wniosku, stwierdzające jednocześnie, że starania o uzyskanie odpowiedniej nieruchomości, podjęte zgodnie z art. 3, nie dały wyniku bądź też że dla realizacji narodowych planów gospodarczych zamierzona inwestycja może być zlokalizowana jedynie na nieruchomości, określonej we wniosku,

2) odpis opinii prezydium wojewódzkiej rady narodowej (art. 5 ust. 2),

3) zaświadczenie prezydium wojewódzkiej rady narodowej (organu do spraw planowania zabudowy miast i osiedli w porozumieniu z wojewódzką komisją planowania gospodarczego) co do przeznaczenia nieruchomości na cele, wskazane we wniosku,

4) plan lub szkic sytuacyjny w odpowiedniej skali w dwóch egzemplarzach z wymienieniem powierzchni przeznaczonej do nabycia i z oznaczeniem jej granic.

Z kolei art. 21 dekretu stanowił, że:

Art. 21. 1. Po przeprowadzeniu rozprawy prezydium wojewódzkiej rady narodowej orzeka o wywłaszczeniu albo odmawia wywłaszczenia, jeżeli odpadły powody, stanowiące podstawę do wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego.

2. Orzeczenie powinno w szczególności zawierać:

1) ustalenie przedmiotu i rozmiaru wywłaszczenia,

2) wskazanie, na czyją rzecz wywłaszczenie nastąpiło,

3) jeżeli wpłynęły wnioski lub sprzeciwy - uzasadnienie ich przyjęcia lub odrzucenia.

3. W przypadku gdy wniosków lub sprzeciwów nie zgłoszono, orzeczenie może zapaść bez rozprawy.

Powyższe uregulowania w związku z treścią orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. w powiązaniu z treścią orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej [...] z dnia 19 października 1956 r. wskazywały dla zachowania obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy poddanej kontroli Sądu, na konieczność zgromadzenia i poddania analizie dowodu w postaci dokumentów znajdujących się w aktach postępowania, które zakończyło się wydaniem orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r.

Niewątpliwie aktami tego postępowania organy obu instancji nie dysponowały, a tym samym nie poddały ich analizie przed wydaniem kwestionowanych decyzji, co trafnie skarżący zarzucili. Okoliczność ta zresztą wynikała nie tylko z zawartości akt przedłożonych wraz z odpowiedzią na skargę, z uzasadnień decyzji, ale przede wszystkim wprost z treści informacji zawartej w dokumentacji geodezyjno-kartograficznej, wykonanej przez geodetę uprawnionego przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dnia 29.11.2013 r. [...], aktualizującej obowiązujący operat ewidencji gruntów i budynków obrębu nr [...], jednostka ewidencyjna K- Ś.

W sprawie zdaniem Sądu, zgromadzenie całości dokumentacji poprzedzającej decyzję o wywłaszczeniu winno umożliwić określenie, w sposób konkretny, zakresu wywłaszczenia wynikającego z treści orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości [...] z dnia 4 stycznia 1956 r. w powiązaniu z treścią orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej [...] z dnia 19 października 1956 r.

W konsekwencji uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w zakresie wyżej opisanym, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.

Zgodnie z art. 152 P.p.s.a. uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Przy ponownym prowadzeniu postępowania organy uwzględnią oceny prawne i wskazania powyżej wyrażone zgodnie z dyspozycją art. 153 P.p.s.a.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.