Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 147/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.28, art.156 par.1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca) po rozpoznaniu w Wydziale IV w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 września 2019 r. sprawy ze skargi E. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] stycznia 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności I. oddala skargę w całości. II. przyznaje radcy prawnemu E. K. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwotę 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 23 % VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] Prezydent W. przyznał H. W. zaliczki alimentacyjne w kwocie po 300,00 zł miesięcznie na Z. W. i na F. W. na okres od 1 października 2007 r. do 31 sierpnia 2008 r. Następnie decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] Prezydent W. zmienił decyzję z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w części dotyczącej terminu przyznania świadczeń, w ten sposób że zaliczki alimentacyjne przyznane na Z. W. i F. W. przysługują do 30 września 2008 r.

Wnioskiem z dnia 7 sierpnia 2018 r. E. W. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w związku z decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] oraz decyzji wcześniejszych na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., ponieważ zostały one wydane z rażącym naruszeniem prawa, tj. pomimo braku wystąpienia przesłanki bezskuteczności egzekucji. Wnioskodawca podał, że decyzje te zostały wydane w oparciu o zaświadczenia Komornika Sądowego [...] Rewiru przy Sądzie Rejonowym [...] we W. o bezskuteczności prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Jednakże nigdy w okresie poprzedzającym wydanie decyzji nie wystąpiła sytuacja, aby w ciągu trzech kolejnych miesięcy wyegzekwowano od dłużnika alimentacyjnego kwoty niższe niż należność wynikająca z tytułu wykonawczego (łącznie 600,00 zł). Wynika to z kart rozliczeń i wpłat, uzyskanych z kancelarii komorniczej. Egzekucja prowadzona w okresie od listopada 2005 r. do maja 2010 r. była cały czas skuteczna, a egzekwowane kwoty zazwyczaj przewyższały należność wskazaną w tytule wykonawczym.

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. odmówiło wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...].

Natomiast postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. odmówiło wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia SKO uznało, że z przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.) nie wynika, aby wnioskodawca posiadał interes prawny, pozwalający uznać go za stronę postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, zmieniającej decyzję, ustalającą prawo do zaliczek alimentacyjnych. Stroną postępowania w przedmiocie zmiany decyzji o ustaleniu prawa do zaliczki alimentacyjnej jest jedynie osoba uprawniona do alimentów, orzeczonych wyrokiem sądu lub ustalonych ugodą, zawartą przed sądem. Takie postępowanie bezpośrednio nie wywołuje w sytuacji prawnej zobowiązanego do alimentów żadnych nowych praw czy obowiązków, a wobec tego decyzja zmieniająca decyzję o ustaleniu prawa do zaliczki alimentacyjnej nie wpływa na sytuację prawną zobowiązanego do alimentów, w sposób nadający status strony. Skoro wnioskodawca nie posiadał interesu prawnego w sprawie zmiany decyzji przyznającej zaliczki alimentacyjne, to i nie posiada interesu prawnego, umożliwiającego mu skuteczne wystąpienie z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2008 r.

W zażaleniu na powyższe postanowienie wnioskodawca ponownie wniósł o stwierdzenie nieważności wskazanej we wniosku decyzji. Zdaniem wnioskodawcy, brak w przepisach ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. wyraźnego unormowania, wskazującego na legitymację procesową dłużnika alimentacyjnego jako strony w postępowaniu w sprawach przyznawania świadczeń z tytułu zaliczki alimentacyjnej nie wyklucza istnienia po stronie tego podmiotu interesu prawnego lub obowiązku w tym postępowaniu. W świetle art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest zarówno podmiot, który powołując się na swój interes prawny lub obowiązek "żąda czynności organu" (ujęcie czynne), jak i ten, którego "dotyczy postępowanie" (ujęcie bierne). Nie można dłużnikowi alimentacyjnemu odmówić prawa do udziału w postępowaniu, choćby z tego powodu, aby dać mu możliwość ewentualnego kwestionowania bezskuteczności egzekucji. Udział dłużnika w postępowaniu będzie gwarantował mu możliwość obrony swoich praw. Wtórny charakter obowiązku zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z tytułu zaliczek alimentacyjnych osobie uprawnionej, implikuje powstanie po stronie dłużnika alimentacyjnego obowiązku w ramach nowego stosunku prawnego.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie, wyjaśniając że dłużnik alimentacyjny nie jest stroną postępowania w sprawie zaliczek alimentacyjnych przyznanych na rzecz osób uprawnionych do świadczonych alimentów. Kwestionowanie bezskuteczności egzekucji nie stanowi interesu prawnego w postępowaniu, które jako przedmiot nie ma alimentów, lecz świadczenie wobec tych alimentów substytucyjne. W postępowaniu tym nie nakłada się na dłużnika alimentacyjnego żadnego obowiązku. Obowiązek alimentacyjny wynika bowiem z orzeczenia sądu, nie zaś z decyzji organu administracji publicznej. Analogicznie, to nie decyzja administracyjna stanowi podstawę do żądania od dłużnika zwrotu świadczenia alimentacyjnego na rzecz podmiotu, wypłacającego zaliczki alimentacyjne. W wyniku przyznania zaliczek następuje jedynie swego rodzaju cesja uprzednio zasądzonej wierzytelności.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia lub o stwierdzenie jego nieważności, zarzucając naruszenie art. 32 Konstytucji RP, art. 28 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 i art. 11 k.p.a., art. 106 § 1 k.p.a., art. 107 § 2 i § 3 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a., art. 147 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 28 k.p.a., art. 157 § 2 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 1 pkt 1 i pkt 2, art. 2 pkt 1 oraz pkt 5, art. 3 pkt 1, art. 4 pkt 1 i pkt 2 i art. 10 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych.

Skarżący wyjaśnił, że nigdy w okresie poprzedzającym wydanie decyzji nie wystąpiła sytuacja, aby w ciągu trzech kolejnych miesięcy, poprzedzających wydanie decyzji, wyegzekwowano kwoty niższe niż należność wynikająca z tytułu wykonawczego, co wynika z kart rozliczeń i wpłat, uzyskanych z kancelarii komorniczej. Prowadzona egzekucja, była w okresie od listopada 2005 r. do maja 2010 r. cały czas skuteczna. Działanie komornika należy uznać za niezgodne z prawem i winno to doprowadzić do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji. Zdaniem skarżącego, wydanie decyzji o przyznaniu świadczeń z funduszu alimentacyjnego nakłada na dłużnika nowe obowiązki w rozumieniu art. 28 k.p.a. W postępowaniu o zwrot przez dłużnika alimentacyjnego należności, organ ocenia tylko, czy wydano decyzję pozytywną dla wierzyciela i czy doszło do wypłaty świadczenia z funduszu alimentacyjnego. W postępowaniu tym dłużnik nie może zasłaniać się faktem wykonania zobowiązania alimentacyjnego w sposób, który nie wywołał stanu bezskuteczności egzekucji. Wszystkie przesłanki badane są w postępowaniu o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego, a nie w postępowaniu o zwrot świadczenia przez dłużnika alimentacyjnego. Interes dłużnika wymaga ochrony już w postępowaniu o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Dłużnik alimentacyjny jest zatem stroną postępowania o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Dłużnikowi alimentacyjnemu jako stronie postępowania winna zostać doręczona decyzja o przyznaniu osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia odwołania.

Skarżący, uzasadniając zarzut naruszenia art. 9 i art. 11 k.p.a., stwierdził że argumentacja organu jest pokrętna, nieobiektywna i niezrozumiała. Naruszenie art. 8 oraz art. 107 § 2 i 3 k.p.a. jest jego zdaniem oczywiste z uwagi na orzecznictwo NSA w tożsamych stanach faktycznych i prawnych. Organ powołuje orzecznictwo z lat 2007-2011, nie zauważając zmian w doktrynie i orzecznictwie, co narusza art. 106 § 1 k.p.a. Ocenie organu nie podlegały dokumenty przedstawione przez skarżącego, co narusza art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. Naruszenie art. 147 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 28 k.p.a. polegało na przyjęciu, że skarżący nie ma legitymacji procesowej do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Natomiast naruszenie art. 157 § 2 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nastąpiło wskutek nie zbadania sprawy z urzędu, pomimo dysonowania przez organ stosownymi dokumentami.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej p.p.s.a.), uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga w rozpatrywanej sprawie nie jest zasadna, ponieważ w toku rozpoznania sprawy organ nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania administracyjnego.

Zgodnie z art. 157 § 2 k.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Z przepisu tego wynika, że legitymację do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ma wyłącznie strona, a więc podmiot, który spełnia przesłanki, o których mowa w art. 28 k.p.a. Obowiązkiem zaś organu w przypadku wpłynięcia tego rodzaju wniosku, w pierwszej kolejności jest zbadanie, czy pochodzi on od podmiotu uprawnionego do jego wniesienia, tj. będącego stroną w postępowaniu. Ustalenie tej kwestii warunkuje zatem prowadzenie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji i rozpoznanie sprawy merytorycznie. W razie stwierdzenia przez organ, że składający wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nie jest stroną, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.

Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Decydujące znaczenie ma zatem określenie istoty interesu prawnego. Pojęcie interesu prawnego, od którego uzależnione jest pojęcie strony postępowania, mimo braku określenia jego istoty w samym przepisie, kojarzone jest jednoznacznie z wyraźnym przepisem prawa, który może stanowić jego podstawę. Co do zasady jest to przepis prawa materialnego, głównie, ale nie wyłącznie prawa administracyjnego, chociaż nie jest wykluczone oparcie interesu prawnego także na przepisie proceduralnym, powiązanym wyraźnie z przedmiotem postępowania. Sama kategoria interesu prawnego natomiast winna się cechować jego indywidualnością, konkretnością, aktualnością oraz bezpośredniością. Brak podstaw do wiązania interesu danego podmiotu z przepisem prawa materialnego oznacza możliwość przypisania temu podmiotowi jedynie interesu faktycznego, co z kolei nie czyni tego podmiotu stroną postępowania, a tym samym stroną uprawnioną do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Interes prawny powinien wynikać z konkretnej i zindywidualizowanej normy prawa materialnego, wpływającej na sytuację prawną wnoszącego. Interes prawny musi charakteryzować się tym, że jest indywidualny, konkretny, istniejący obiektywnie i potwierdzony okolicznościami faktycznymi, które stanowią podstawę zastosowania przepisu prawa materialnego (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006 r., s. 225). Podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle komentowanego przepisu i nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania.

Podmiot składający wniosek o wszczęcie postępowania ma interes prawny, o ile istnieje związek pomiędzy jego indywidualną sferą praw lub obowiązków, a obowiązującym systemem prawa zapewniającym ochronę tej sfery. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, który polega na tym, że podmiot wprawdzie jest zainteresowany wynikiem sprawy, ale swojego interesu nie może poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego. O tym, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola, czy też subiektywne przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danego podmiotu jako interes prawny. Kwestia posiadania interesu prawnego, który warunkuje występowanie w danym postępowaniu w charakterze strony, uzależniona jest od okoliczności konkretnej sprawy oraz przepisów znajdujących do niej zastosowanie.

W rozpatrywanej sprawie SKO trafnie oceniło w zaskarżonym postanowieniu, że skarżący nie posiada interesu prawnego do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, przyznającej wierzycielowi zaliczki alimentacyjne.

Kwestia braku przymiotu strony u dłużnika alimentacyjnego w postępowaniu o przyznanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego, a co za tym idzie również w sprawie ustalenia nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, była przedmiotem rozważań w orzecznictwie sądów administracyjnych. Stanowisko wyrażone w tych orzeczeniach ma zastosowanie również do postępowania w kwestii przyznania zaliczki alimentacyjnej. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 29 listopada 2016 r., I OSK 1725/16 i 1726/16 oraz z 24 stycznia 2017 r., I OSK 2027/16, dłużnik alimentacyjny nie jest stroną w postępowaniu o przyznanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

O tym, czy określonemu podmiotowi służy prawo strony w postępowaniu, rozstrzyga norma prawna, z której dla strony wynikają prawa lub obowiązki. Istnienie interesu prawnego nie może być rozpatrywane w oderwaniu od konkretnego postępowania administracyjnego. Zatem rozstrzygnięcie, czy dłużnikowi alimentacyjnemu przysługuje status strony w postępowaniu o przyznanie zaliczek alimentacyjnych osobie uprawnionej, musi uwzględniać specyfikę szeroko pojętego postępowania w sprawie przyznawania zaliczek alimentacyjnych, prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. z 2005 r. Nr 86, poz. 732). Stroną takiego postępowania jest osoba uprawniona, co wynika z art. 10 ust. 2 ustawy, który stanowi, że ustalenie prawa do zaliczki następuje na wniosek osoby uprawnionej do zaliczki, jej przedstawiciela ustawowego albo opiekuna prawnego. Ustawa nakłada na wnioskodawcę obowiązki związane z wykazaniem uprawnienia do otrzymania zaliczki alimentacyjnej (art. 10 ust. 1 i ust. 5 ustawy). Zważyć należy, że przepisy rozdziału 3 ustawy zatytułowanego "Zaliczka alimentacyjna" nie przewidują aktywnej roli dłużnika alimentacyjnego w toczącym się postępowaniu o przyznanie zaliczek alimentacyjnych.

Należy też wyjaśnić, że źródłem obowiązków i ograniczeń, o jakich mowa w art. 12 ust. 1, ust. 3 i ust. 4, art. 3 ust. 1-3, art. 4 ust. 1 – 3, art. 5 ust. 1 - 3 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej jest relewantna prawnie okoliczność uzyskania przez osobę zobowiązaną do alimentów statusu dłużnika alimentacyjnego w rozumieniu art. 2 pkt 2 tej ustawy (dłużnikiem alimentacyjnym jest osoba zobowiązana do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, wobec której egzekucja jest bezskuteczna). Ani w postępowaniu o przyznaniu zaliczki alimentacyjnej, ani w postępowaniu o zwrocie nienależnie pobranych zaliczek alimentacyjnych, organ administracji nie orzeka o prawach i obowiązkach dłużnika alimentacyjnego, nie nakłada na niego obowiązków, które są przewidziane przez ustawę i stanowią skutek bezskuteczności egzekucji. Osoba zobowiązana do alimentów ma zaś instrument chroniący jej interes w sprawie uznania jej za dłużnika alimentacyjnego przez kwestionowanie ustaleń organu egzekucyjnego.

Należy zaznaczyć, że zaświadczenie o bezskuteczności egzekucji nie może być przedmiotem kontroli organu administracyjnego prowadzącego postępowanie w sprawie przyznania świadczenia. Jest to bowiem czynność organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne i może być kwestionowana w trybie przewidzianym przez przepisy postępowania egzekucyjnego; w przypadku prowadzenia egzekucji przez komornika w trybie skargi na czynności komornika, o której mowa w art. 767 k.p.c. Czynności podejmowane przez komornika w postępowaniu egzekucyjnym podlegają kontroli sądu powszechnego na zasadach określonych w k.p.c.

Skarżący z datą otrzymania decyzji o przyznaniu zaliczek alimentacyjnych, o ile wcześniej nie miał wiedzy na temat wystawionego zaświadczenia o bezskuteczności egzekucji, miał możliwość wniesienia skargi kwestionującej prawidłowość, czy też niezgodność ze stanem faktycznym zaświadczenia wystawionego przez organ egzekucyjny. O rozstrzygnięciu, jakie zapadnie w wyniku rozpoznania skargi przez Sąd, jeżeli będzie to miało wpływ na prawo do świadczenia zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy, organ egzekucyjny zawiadamia organ administracyjny, który podejmuje dalsze działania w zależności od stanu sprawy. Interes dłużnika alimentacyjnego jest więc dostatecznie chroniony przez przepisy prawa. Wymaga jedynie podjęcia przez niego stosowanych działań. Przyznanie świadczenia i w konsekwencji obowiązek zwrotu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych na rzecz organu jako wierzyciela, może wiązać się z dodatkowym obowiązkiem. Nie daje to jednak podstaw do uznania dłużnika alimentacyjnego za stronę postępowania.

Interesu prawnego nie należy upatrywać w obowiązku zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego kwot wypłaconych na rzecz osób uprawnionych. W tym bowiem przypadku obowiązek świadczeń alimentacyjnych znajduje źródło w wyroku sądu powszechnego opatrzonego klauzulą wykonalności. Zaliczka alimentacyjna oznacza kwotę wypłaconą przez organ właściwy wierzyciela osobie uprawnionej na poczet należnego świadczenia alimentacyjnego, ustalonego na podstawie tytułu wykonawczego, jeżeli egzekucja jest bezskuteczna. Istota zaliczki alimentacyjnej polega na częściowej lub całkowitej spłacie ciążącego na dłużniku alimentacyjnym zobowiązania w postaci świadczenia alimentacyjnego i wobec tego decyzja o przyznaniu zaliczki alimentacyjnej na rzecz osoby uprawnionej nie wpływa na sytuację prawną dłużnika alimentacyjnego, w tym nie powoduje powstania po jego stronie nowych obowiązków prawnych.

Niewątpliwie fakt doręczenia skarżącemu przez organ I instancji decyzji z dnia [...] marca 2008 r. nie przesądza o uznaniu skarżącego za stronę postępowania w sprawie przyznania zaliczek alimentacyjnych i o jego statusie w tym postępowaniu. O tym, czy dany podmiot rzeczywiście jest stroną postępowania, przesądza posiadanie przez ten podmiot interesu prawnego w przedstawionym wyżej rozumieniu, a nie doręczenie decyzji przez organ I instancji. Skoro skarżący, jako dłużnik alimentacyjny, nie ma interesu prawnego w sprawie zaliczek alimentacyjnych, przyznanych jego dzieciom, to doręczenie decyzji przez organ I instancji nie mogło zadecydować o jego statusie w niniejszej sprawie.

Wobec powyższego nietrafny jest zarzut naruszenia art. 28 k.p.a. i art. 32 Konstytucji RP, a w konsekwencji art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a., art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 2 k.p.a. Bezpodstawny jest również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 i art. 147 k.p.a., ponieważ rozpatrywana sprawa nie dotyczy kwestii wznowienia postępowania w przedmiocie przyznania zaliczek alimentacyjnych.

Nieuzasadnione w rozpatrywanej sprawie są zarzuty odnośnie naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 pkt 1 i pkt 2, art. 2 pkt 1 oraz pkt 5, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i ust. 2 i art. 10 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz o zaliczce alimentacyjnej, ponieważ przepisy te nie znajdowały zastosowania w niniejszej sprawie. Zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie wydane zostały w oparciu o art. 28 i art. 61a § 1 k.p.a. Zarzuty skargi nie dotyczące zaskarżonego postanowienia (nie przeprowadzenie wywiadu środowiskowego z dłużnikiem alimentacyjnym w celu skonfrontowania zaświadczenia od komornika o bezskuteczności egzekucji ze stanem faktycznym, nie zweryfikowanie informacji od komornika co do ich prawdziwości), ale decyzji wydanych w dniu [...] listopada 2007 r. i [...] marca 2008 r., przyznających zaliczki alimentacyjne na rzecz osób uprawnionych – są w niniejszej sprawie bezprzedmiotowe. Skoro bowiem na skutek braku interesu prawnego po stronie skarżącego nie doszło w sprawie do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2008 r. i ponownego, merytorycznego rozpatrzenia sprawy zasadności przyznania zaliczek alimentacyjnych, to powyższe zarzuty skargi przekraczają granice rozpoznania niniejszej sprawy przez sąd administracyjny.

Bezpodstawne są również zarzuty naruszenia wskazywanych przez skarżącego przepisów postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu uzasadnienia decyzji SKO spełniają wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., w szczególności organ przedstawił uzasadnienie faktyczne i prawne postanowień obu instancji. Organ powołał jako podstawę prawną postanowienia m. in. art. 28 k.p.a. i wyjaśnił, z jakich względów skarżący nie może być uznany za stronę postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji, przyznającej osobom uprawnionym zaliczki alimentacyjne. W konsekwencji nietrafny jest też zarzut naruszenia art. 9 i art. 11 k.p.a. Nie stanowi naruszenia zasady przekonywania, jeżeli organ nie spowodował zaakceptowania stanowiska organu przez stronę. Należy też zauważyć, że w kwestii przyznania dłużnikowi alimentacyjnemu statusu strony w postępowaniach dotyczących przyznawania świadczeń alimentacyjnych istnieje rozbieżne orzecznictwo NSA, dlatego nietrafny jest zarzut naruszenia art. 8 k.p.a. W rozpatrywanej sprawie nie było również wymagane zajęcie stanowiska przez inny organ (art. 106 § 1 k.p.a.).

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.