Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 69/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2023-05-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18, art. 110u par. 2, art. 110w par. 1-5 i 7, art. 110z par. 1-3, art. 111k par. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 479
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 156 ust. 3-5
journal: Dz.U. 2021 poz 1899
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
article: art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 119 pkt 3, art. 120, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel,, Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 31 maja 2023 r. sprawy ze skargi W.B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia 19 grudnia 2022 r. nr 3201-IEE2.2.711.149.2022.2689; 3201-IEE2.711.152.2022.2 w przedmiocie obwieszczenia o licytacji nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z 19 grudnia 2022 r., nr [...]; [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z 30 listopada 2022 r., nr [...];

[...], którym oddalono skargę W. B.

na obwieszczenie o wyznaczonej na dzień 20 grudnia 2022 r. o godz. 12.00 pierwszej licytacji nieruchomości gruntowej niezabudowanej położonej w miejscowości B., KW nr [...]

Z treści zaskarżonego postanowienia oraz akt administracyjnych sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. (dalej: "organ egzekucyjny", "organ I instancji") prowadzi egzekucję z nieruchomości gruntowej niezabudowanej położonej w miejscowości B., dla której Sąd Rejonowy [...] w S. prowadzi księgę wieczystą KW nr [...]

W ramach działań zmierzających do sprzedaży ww. nieruchomości organ egzekucyjny ogłosił sprzedaż nieruchomości w drodze publicznej licytacji wyznaczonej na dzień 20 grudnia 2022 r. o godz. 12.00. W tym celu:

1) zawiadomił uczestników egzekucji z nieruchomości, doręczając 10 listopada 2022 r. W. B. (dalej: "Zobowiązany", "Skarżący"), pełnomocnikowi Zobowiązanego, a także A. K. obwieszczenie o licytacji z dnia

9 listopada 2022 r.;

2) wywiesił obwieszczenie na tablicy ogłoszeń we własnym urzędzie, a także umieścił

je na stronie internetowej Izby Administracji Skarbowej w S. oraz w Głosie [...] (obwieszczenie ukazało się w wydaniu nr [...] z [...] listopada 2022 r.);

3) przesłał obwieszczenie o licytacji, celem podania do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie obwieszczenia na tablicy ogłoszeń, do: Urzędu Miasta w D. (data doręczenia 15 listopada 2022 r.), Urzędu Miasta i Gminy K. (data doręczenia 10 listopada 2022 r.), Starostwa Powiatowego w K. (data doręczenia 10 listopada 2022 r.);

4) doręczył obwieszczenie Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w K. (data doręczenia 17 listopada 2022 r.), Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. (data doręczenia 16 listopada 2022 r.).

Pismem z 22 listopada 2022 r. Zobowiązany wniósł skargę na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości, wskazując na naruszenie art. 156 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U.2021.815 t.j. ze zm.; dalej: "u.g.n.") oraz art. 110, art. 110s § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U.2022.479 t.j. ze zm.; dalej: "u.p.e.a.").

W skardze Zobowiązany sformułował zarzuty odnoszące się do wyceny nieruchomości dokonanej na podstawie operatu szacunkowego z 12 grudnia 2017 r. sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego G. R. oraz wniósł o uchylenie czynności polegającej na obwieszczeniu o pierwszej licytacji nieruchomości a także o sporządzenie operatu szacunkowego zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Postanowieniem z 30 listopada 2022 r., nr jw., organ I instancji oddalił skargę Zobowiązanego na obwieszczenie o licytacji nieruchomości.

Zażaleniem z 10 grudnia 2022 r. Zobowiązany zaskarżył w całości postanowienie organu I instancji, wnosząc o uchylenie tego postanowienia i przeprowadzenie nowego opisu i oszacowania wartości nieruchomości zgodnie z art. 110u § 2 u.p.e.a. Zobowiązany wskazał na:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 156 ust. 3 u.g.n., poprzez jego niezastosowanie i posłużenie się operatem szacunkowym, który został sporządzony w 2017 r., gdy zgodnie z tym przepisem może być wykorzystany do celu, dla którego został sporządzony przez 12 miesięcy od jego sporządzenia, co miało wpływ na wynik sprawy;

2) naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 110u § 2 u.p.e.a., poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie zarzutów podniesionych w skardze,

gdy zaktualizowała się konieczność sporządzenia nowego operatu. Wartość oszacowanych nieruchomości różni się istotnie od ustalonych operatem z 2017 r. Organ ma możliwość dokonania ponownego oszacowania nieruchomości również z urzędu jeśli zaktualizują się przesłanki uzasadniające, a nie wskazał na brak takich przesłanek;

3) naruszenie art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2022.2000 t.j. ze zm.; dalej: "k.p.a."), poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, czym naruszył zasadę pogłębiania zaufania w działaniach tych organów, co miało wpływ na wynik sprawy;

4) naruszenie art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 11 k.p.a., w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i niewskazanie podstawy prawnej wydanego postanowienia w przedmiocie uznania, iż podniesienie zarzutów względem operatu szacunkowego jest niedopuszczalne w zakresie skargi na czynność dotyczącą obwieszczenia o licytacji, gdy konieczne jest uzasadnienie wydanego postanowienia co do przyczyn faktycznych i prawnych;

5) naruszenie art. 36 § 1 u.p.e.a. oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez niewyjaśnienie przez organ istotnej okoliczności faktycznej w postaci wątpliwości,

czy mimo upływu pięciu lat cena rynkowa nieruchomości nie uległa zmianie;

6) naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 110s § 1 oraz § 2 u.p.e.a., poprzez jego wadliwą subsumpcję i uznanie, że operat spełnia wymagania ustawowe

co do poprawności jak i przez to wartości nieruchomości, gdy zgodnie ze stanem faktycznym od 2017 r. wprowadzono kilka zmian w nieruchomości, które powinny skutkować zwiększeniem jej wartości, a przez to ceny wywoławczej jak również wartości wadium, co miało wpływ na wynik sprawy;

7) naruszenie art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie zebrania materiału dowodowego i rozpatrzenie, czy od czasu sporządzenia pierwszego operatu szacunkowego do chwili podjęcia zawieszonego postępowania nie doszło do istotnych zmian w stanie nieruchomości, brak oceny dowodów przedstawionych w sprawie jak również twierdzeń w zakresie znacznej oraz bardzo istotnej zmiany w nieruchomości oraz ich wartości, co jest obowiązkiem organu zgodnie z przywołanymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, co miało wpływ na wynik sprawy.

Opisanym na wstępie postanowieniem z 19 grudnia 2022 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w S. (dalej: "organ II instancji") utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, stwierdzając brak podstaw do zakwestionowania prawidłowości dokonanego przez organ I instancji obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości oraz do uznania zasadności zarzutów zażalenia.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że z przekazanych akt sprawy wynika, iż obwieszczenie o pierwszej licytacji nieruchomości wyznaczonej na 20 grudnia 2022 r. wywieszono na tablicy ogłoszeń Urzędu Skarbowego w K. w dniu

10 listopada 2022 r., czyli następnym dniu po jego zredagowaniu i nadal tam pozostaje. Obwieszczenie zostało zamieszczone również na stronie BIP Izby Administracji Skarbowej w S. oraz na stronie Ministerstwa Finansów. Obwieszczenie o licytacji wywieszono również w siedzibach: Urzędu Miasta D. (doręczono 15 listopada 2022 r.), Urzędu Miasta i Gminy K. (10 listopada 2022 r.), Starostwa Powiatowego w K. (10 listopada 2022 r.) i do chwili obecnej tam pozostają wywieszone. Nadto, jako że sprawa dotyczy kwoty wyższej niż 83.600 zł, obwieszczenie umieszczono także w dzienniku poczytnym w danej miejscowości, tj. Głosie [...]. W ogłoszeniu w dzienniku podano oznaczenie nieruchomości, termin i miejsce licytacji, oszacowaną wartość nieruchomości i cenę wywoławczą

oraz wysokość wadium, jakie licytant powinien złożyć. Natomiast Zobowiązany,

ani w złożonej skardze, ani w zażaleniu nie przedłożył żadnych dokumentów, które podważałyby wskazane daty i miejsca dokonania ogłoszeń o licytacji. Ponadto akta sprawy wskazują, że doręczenie obwieszczenia Zobowiązanemu oraz A. K. miało miejsce 10 listopada 2022 r. Tym samym organ egzekucyjny uczynił zadość wymogom z art. 110w § 4, 5 i 7 u.p.e.a. i zrealizował wymagania dotyczące upublicznienia przedmiotowego obwieszczenia o licytacji.

Odnosząc się do zarzutów zażalenia, organ II instancji za prawidłowe uznał stwierdzenie organu I instancji, że zarzut prowadzenia egzekucji na podstawie nieaktualnego operatu szacunkowego nie może być przedmiotem skargi na podstawie art. 110z § 1 u.p.e.a., czyli skargi dotyczącej czynności organu egzekucyjnego dotyczących obwieszczenia o licytacji. Takie stanowisko prezentowane jest zarówno

w doktrynie jak i orzecznictwie.

Organ II instancji wskazał także, że kwestionowany przez Zobowiązanego operat szacunkowy z 12 grudnia 2017 r. był podany ocenie zarówno w trybie odwoławczym,

jak i sądowym, oraz że prawomocnym wyrokiem z 12 lipca 2018 r., I SA/Sz 359/18,

WSA w Szczecinie oddalił skargę Zobowiązanego w przedmiocie zarzutów na opis i oszacowanie wartości nieruchomości. Zdaniem organu II instancji, skoro prawidłowość operatu z 12 grudnia 2017 r. została przesądzona prawomocnym wyrokiem, to organ egzekucyjny w sposób jak najbardziej uprawniony miał podstawę, a nawet obowiązek, aby w obwieszczeniu o licytacji posłużyć się właśnie wartością szacunkową wynikającą z tego operatu.

Jednocześnie organ II instancji zauważył, że w sprawie Zobowiązanego egzekucja z nieruchomości zatrzymała się na etapie opisu i oszacowania i nastąpiła długa przerwa w podejmowaniu kolejnych czynności. Wskazując na irrelewantność okoliczności, które ku temu się przyczyniły, organ II instancji stwierdził, że skoro organ egzekucyjny do chwili obecnej nie zadecydował o konieczności przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania, to nie ma podstaw, by hamować dalszy tok tej egzekucji i wstrzymywać przeprowadzenie licytacji. Użyte w art. 110u § 2 sformułowanie "może" ma bowiem charakter ocenny i pozostaje do swobodnego uznania organu egzekucyjnego.

Według założenia organu II instancji, skoro po długiej przerwie w czynnościach, spowodowanej zawieszeniem postępowania egzekucyjnego, organ I instancji zadecydował o przystąpieniu do licytacji, to jego ocena w zakresie dodatkowego opisu i oszacowania jest negatywna. Ponadto organ I instancji w swoim postanowieniu wskazał, że licytacja może zweryfikować cenę rynkową nieruchomości.

Mając na uwadze poczynione w sprawie ustalenie, że dotychczas organ egzekucyjny nie przedstawił Zobowiązanemu swojego stanowiska w formie postanowienia, organ II instancji zobowiązał organ I instancji do wydania w tym zakresie postanowienia.

W podsumowaniu organ II instancji wskazał, że nie znalazł podstaw do uznania naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. Natomiast

przepisy art. 156 ust. 3 u.g.n., art. 110u § 2 u.p.e.a., art. 110s § 1 i 2 u.p.e.a. nie miały zastosowania w sprawie, stąd nie mogło dojść do ich naruszenia.

Pismem z 19 stycznia 2023 r. Zobowiązany złożył skargę na postanowienie organu II instancji, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przeprowadzenie dodatkowego opisu i szacowania wartości nieruchomości zgodnie z art. 110u § 2 u.p.e.a., a także o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz Skarżącego.

Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił:

1. Naruszenie przepisów prawa, tj. art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 7 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a., poprzez nierozpoznanie istoty sprawy polegające na tym, że organ odniósł się jedynie do kwestii proceduralnych związanych z przepisami dotyczącymi ogłoszenia o licytacji, gdy powyższe zasady, wraz z art. 2 Konstytucji RP oraz wynikającą z nich zasadą praworządności, stanowią na organie obowiązek podejmowania czynności zgodnych z prawem, zmierzających do podejmowania decyzji polegających na zasadzie praworządności i zaufania do organów oraz co najważniejsze, podejmowanie czynności zmierzających do załatwienia sprawy bez naruszenia obowiązujących przepisów, gdy zaskarżone postanowienie w sposób zredagowany przez organ wskazuje w sposób bezpośredni, iż w niniejszej sprawie mimo oczywistej wadliwości aktualnego operatu szacunkowego, nie doszło do wzruszenia postępowania w tym zakresie, bowiem Skarżący nie złożył prawidłowego środka prawnego, przy czym skarga na czynność obwieszczenia o licytacji była jedynym środkiem prawnym przysługującym, a przez to organ naruszył zasadę praworządności, zaufanie do organu jak również kierowania się prawdą materialną, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

2. Naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 110w oraz art. 110z § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 110u § 2 u.p.e.a., poprzez jego wadliwą subsumpcję i uznanie,

że w niniejszej sprawie nie można badać poprawności operatu szacunkowego, a jedynie warunki formalne obwieszczenia o licytacji, gdy ze skargi Skarżącego wprost wynikało, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi potrzeba badania prawidłowości operatu, a występuje jego oczywista nieważność ze względu na dezaktualizację,

co prowadzi do wniosku, że czynność organu dotycząca obwieszczenia o licytacji dotyczy postępowania opartego na dokumencie stanowiącym podstawę określenia ceny wywoławczej, a co znów jest elementem licytacji jak również obwieszczenia

o licytacji, przez co organ powinien zbadać wpływ tej okoliczności na spełnienie formalnych warunków z art. 110w u.p.e.a., co miało wpływ na wynik sprawy.

3. Naruszenie przepisów prawa, tj. art. 110u § 2 u.p.e.a. w zw. z art. 156 ust. 3 u.g.n., poprzez jej niezastosowanie i posłużenie się operatem szacunkowym w niniejszej sprawie, który został sporządzony w 2017 r., gdy zgodnie z przywołanym przepisem operat szacunkowy może być wykorzystywany do celu, dla którego został sporządzony, przez 12 miesięcy od jego sporządzenia, a mimo złożenia wniosku Skarżącego w przedmiocie przeprowadzenia dodatkowego operatu szacunkowego, organ nie wydał owej decyzji, czym doprowadził do sytuacji, w której postępowanie egzekucyjne w dalszym ciągu toczone jest na podstawie dokumentów, które nie mogą stanowić rozstrzygnięcia w przypadku przybicia, ze względu na ich oczywistą niezgodność z przepisami prawa, co miało wpływ na wynik sprawy.

4. Naruszenie art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i niewskazanie wszystkich okoliczności sprawy, a w tym wpływu złożonego wniosku z art. 110u § 2 u.p.e.a. na niniejsze postępowanie w zakresie ziszczenia się przesłanek zarówno w zakresie prawnym jak i faktycznym dotyczącym zmiany w nieruchomości oraz ich wpływu na możliwość przeprowadzenia dowodu z dodatkowego oszacowania nieruchomości, a wskazanie jedynie na to, że jeśli organ I instancji nie widzi potrzeby przeprowadzenia takiego operatu, to należy takie stanowisko przyjąć jak za swoje, gdy na organie II instancji również ciążył obowiązek zbadania sprawy oraz okoliczności podnoszonych przez Skarżącego, a w tym w szczególności wpływy wód geotermalnych na zmiany w nieruchomości, co miało wpływ na wynik sprawy.

5. Naruszenie art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie zebrania materiału dowodowego i rozpatrzenie, czy od czasu sporządzenia pierwszego operatu szacunkowego do chwili podjęcia zawieszonego postępowania nie doszło do istotnych zmian w stanie przedmiotowej nieruchomości, brak oceny dowodów przedstawionych w sprawie jak również twierdzeń w zakresie znacznej oraz istotnej zmiany w nieruchomości oraz ich wartości, co jest obowiązkiem organu zgodnie z przywołanymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skargi Skarżący, odwołując się do wydanych w 2022 r. wyroków WSA w Gdańsku, Lublinie i Gliwicach, uszczegółowił swoją argumentację na poparcie stawianych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, w tym co do tego, że zarzut prowadzenia egzekucji na podstawie nieaktualnego operatu szacunkowego nie może być przedmiotem skargi na podstawie art. 110z § 1 u.p.e.a.

Organ II instancji wskazał m.in. na okoliczności, które skutkowały tym,

iż po zakończeniu etapu opisu i oszacowania ustał dalszy bieg egzekucji

z nieruchomości, której dotyczy przedmiotowa skarga. Organ zauważył, że podkreślany przez Skarżącego upływ czasu jest wynikiem tego, że organ egzekucyjny wychodził naprzeciw deklarowanym przez Skarżącego decyzjom na pozyskanie środków pieniężnych. W ocenie organu II instancji, ów upływ czasu nie przesądza jednakże

o konieczności przeprowadzenia dodatkowego postępowania w zakresie opisu

i oszacowania.

Organ II instancji nadmienił także, że równorzędnie z postępowaniem w zakresie skargi na opis i oszacowanie przed organem egzekucyjnym prowadzone było postępowanie w zakresie zasadności przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania. Organ egzekucyjny nie ustalił okoliczności, które by uzasadniały przeprowadzenie dodatkowego opisu i oszacowania. W zakresie braku odmowy przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania organ egzekucyjny wypowiedział

się w postanowieniu z 10 stycznia 2022 r. Obecnie, w związku z zażaleniem Skarżącego z 23 stycznia 2023 r. sprawa zostanie rozpoznana w odrębnie prowadzonym postępowaniu przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. .

Pismem z 16 lutego 2023 r. Skarżący uzupełnił skargę, ponownie wskazując na wadliwość posłużenia się przez organ egzekucyjny operatem szacunkowym

z 12 grudnia 2017 r., który – według Skarżącego – zawiera rażąco zaniżoną wycenę nieruchomości (niższą o ponad [...] zł za każdy metr kwadratowy nieruchomości

od obecnych cen terenów budowlanych położonych w danym rejonie). Na dowód swoich twierdzeń, wraz z pismem, Skarżący przedłożył dwie wyceny nieruchomości sporządzone 23 stycznia 2023 r. i 6 lutego 2023 r.

Pismem procesowym z 25 maja 2023 r., nadesłanym w odpowiedzi na zapytanie Sądu, organ II instancji poinformował Sąd, że w sprawie zainicjowanej zażaleniem Skarżącego z 23 stycznia 2023 r. postanowieniem z 17 lutego 2023 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z 10 stycznia 2023 r. o odmowie przeprowadzenia dodatkowego opisu i szacowania nieruchomości gruntowej niezabudowanej KW [...] Postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącego (radcy prawnemu A. W.) 8 marca 2023 r. i nie wniesiono skargi do WSA na to postanowienie.

Organ II instancji wskazał także, że przeprowadził postępowanie zażaleniowe Zobowiązanego z 30 marca 2023 r. na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie odmowy zwolnienia z egzekucji tej nieruchomości i w tym zakresie wydał postanowienie z 25 kwietnia 2023 r., nr [...], które doręczono pełnomocnikowi 10 maja 2023 r. i na które – dotychczas – nie została wniesiona skarga do WSA.

Do pisma organ II instancji załączył odpisy ww. postanowień z 17 lutego 2023 r. nr [...] i z 25 kwietnia 2023 r. nr [...] wraz ze zwrotnymi potwierdzeniami odbioru dokumentującymi doręczenia tychże postanowień pełnomocnikowi Skarżącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2022.2492 j.t.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

W myśl art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2023.259 t.j. ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie

w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. W takim przypadku, stosownie do art. 119 pkt 3 w zw. z art.120 P.p.s.a., sprawa może być rozpoznana przez sąd w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Jak stanowi art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy

nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie

od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a. lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W razie braku stwierdzenia

ww. naruszeń, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, albowiem przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie organu nadzoru nad organem egzekucyjnym dotyczące obwieszczenie o pierwszej licytacji nieruchomości.

Przeprowadzona kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że akt ten odpowiada prawu a wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Istotę sporu stanowi prawidłowość czynności obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości gruntowej niezabudowanej położonej w miejscowości B., KW nr [...]

Skarżący, który w skardze sformułował zrzuty naruszenia szeregu przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami, podnosi, że konieczne było sporządzenie ponownego operatu szacunkowego, albowiem wycena sporządzona przez rzeczoznawcę była nieaktualna w dniu obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości. Skarżący nie kwestionuje przy tym ani sposobu i terminu publicznego obwieszczenia o licytacji, ani nie wskazuje na nieprawidłowości w zakresie doręczenia obwieszczenia uprawnionym podmiotom.

Organ II instancji stoi natomiast na stanowisku, że: zarzut prowadzenia egzekucji na podstawie nieaktualnego operatu szacunkowego nie może być przedmiotem skargi na podstawie art. 110z § 1 u.p.e.a., czyli skargi na czynności dotyczące obwieszczenia o licytacji; organ egzekucyjny miał podstawę, aby w obwieszczeniu o licytacji posłużyć się wartością szacunkową wynikającą z kwestionowanego przez Skarżącego operatu szacunkowego z 12 grudnia 2017 r., którego prawidłowość została zweryfikowana zarówno w trybie odwoławczym jak i sądowym; oraz że organ egzekucyjny dokonując obwieszczenia o pierwszej licytacji dochował wymogów określonych w art. 110w u.p.e.a. Sąd poglądy te podziela.

Zdaniem Sądu, podjęte przez organ egzekucyjny czynności dotyczące obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości były zgodne z przepisami prawa.

Uzasadniając powyższe, na wstępie zasadne jest przypomnienie kolejności zdarzeń wiążących się z rozpoznawaną sprawą. I tak:

1) zawiadomieniami z dnia 12 czerwca 2017 r. i 28 czerwca 2020 r. organ egzekucyjny zajął przedmiotową nieruchomość;

2) 28 grudnia 2017 r. organ egzekucyjny sporządził protokół opisu i oszacowania wartości nieruchomości w oparciu o operat szacunkowy sporządzony 12 grudnia 2017 r. przez rzeczoznawcę majątkowego G. R.;

3) 8 stycznia 2018 r. Skarżący wniósł zarzuty do opisu i oszacowania wartości nieruchomości;

4) postanowieniem z 26 stycznia 2018 r. organ egzekucyjny uznał ww. zarzuty za nieuzasadnione, a skarga Skarżącego na ostateczne postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z 27 marca 2018 r. w przedmiocie zarzutów została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Szczecinie z 12 lipca 2018 r., I SA/Sz 359/18;

5) na podstawie obwieszczenia z 9 listopada 2022 r. organ egzekucyjny przystąpił do sprzedaży nieruchomości w drodze licytacji wyznaczonej na 20 grudnia 2022 r. na godzinę 12.00;

6) pismem z 22 listopada 2022 r. Skarżący wniósł skargę na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości, a skarga ta została rozpoznana postanowieniami organu egzekucyjnego z 30 listopada 2022 r. oraz organu II instancji z 19 grudnia 2022 r.;

7) licytacja wyznaczona na dzień 20 grudnia 2022 r. nie odbyła się z powodu niestawienia się żadnego licytanta;

8) pismem z 19 stycznia 2023 r. Skarżący złożył do WSA skargę na postanowienie organu II instancji z 19 grudnia 2022 r.;

9) postanowieniem z 10 stycznia 2023 r., po rozpoznaniu wniosku Skarżącego

z 10 grudnia 2022 r., organ egzekucyjny odmówił przeprowadzenia dodatkowego opisu i szacowania przedmiotowej nieruchomości, a postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z 17 lutego 2023 r. – Skarżący nie złożył skargi na ten akt do sądu administracyjnego;

10) 28 lutego 2023 r. przeprowadzono drugą licytację, na której organ egzekucyjny wyłonił potencjalnego nabywcę jednej z działek wchodzących w skład zajętej nieruchomości Skarżącego po cenie wywołania, tj. [...] zł, jednakże

– ze względu na wielość złożonych przez Skarżącego żądań/środków zaskarżenia – organ egzekucyjny postanowieniem z 1 marca 2023 r. zdecydował o wstrzymaniu udzielenia przybicia.

Podstawą materialnoprawną wydanego postanowienia w przedmiocie obwieszczenia o licytacji nieruchomości były przepisy u.p.e.a., a w szczególności art. 110w oraz art. 110z u.p.e.a.

Zgodnie z przepisami art. 110w § 1 i § 2 u.p.e.a., zajętą nieruchomość organ egzekucyjny sprzedaje w drodze licytacji publicznej (§ 1). Termin licytacji nie może

być wyznaczony wcześniej niż po upływie 30 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu opisu i oszacowania nieruchomości (§ 2). Stosownie natomiast do art. 110w § 3 u.p.e.a. o licytacji organ egzekucyjny zawiadamia przez publiczne obwieszczenie, w którym podaje:

1) termin i miejsce licytacji;

2) oznaczenie nieruchomości, która ma być sprzedana, ze wskazaniem miejsca

jej położenia i przeznaczenia gospodarczego oraz księgi wieczystej lub zbioru dokumentów ze wskazaniem sądu, w którym są prowadzone;

3) oszacowaną wartość nieruchomości i cenę wywoławczą;

4) firmę lub imię i nazwisko zobowiązanego;

5) wysokość wadium, jakie licytant przystępujący do przetargu powinien złożyć, z zaznaczeniem, że wadium składa się w gotówce albo w postaci czeku potwierdzonego wystawionego na organ egzekucyjny;

6) czas, w którym w terminie 14 dni przed dniem licytacji będzie wolno oglądać nieruchomość oraz przeglądać w urzędzie skarbowym akta postępowania egzekucyjnego;

7) wzmiankę, że prawa osób trzecich nie będą przeszkodą do licytacji i przyznania nabywcy własności nieruchomości bez zastrzeżeń, jeżeli osoby te nie wystąpiły wcześniej o wyłączenie nieruchomości lub jej przynależności spod egzekucji;

8) wyjaśnienie, że użytkowanie, służebności i prawa dożywotnika, jeżeli nie są ujawnione w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów i nie zostaną zgłoszone najpóźniej na 3 dni przed rozpoczęciem licytacji, nie będą uwzględnione w dalszym toku egzekucji z chwilą, w której postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne.

Stosownie zaś do art. 110w § 4 u.p.e.a., obwieszczenie o licytacji doręcza się:

1) uczestnikom postępowania;

2) właściwej jednostce samorządu terytorialnego oraz organom ubezpieczeń społecznych z wezwaniem, aby najpóźniej w dniu licytacji zgłosiły zestawienie podatków i innych danin publicznych, należnych na dzień licytacji;

3) osobom mającym prawo pierwokupu nieruchomości, jeżeli prawo to zostało wpisane do księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości.

Nadto, obwieszczenie o licytacji – zgodnie z art. 110 w § 5 u.p.e.a. – wywiesza się w siedzibach urzędu skarbowego oraz urzędu właściwej jednostki samorządu terytorialnego, co najmniej na 30 dni przed jej terminem, a jeżeli wartość nieruchomości została oszacowana na kwotę wyższą niż 83.600 zł - także w dzienniku poczytnym w danej miejscowości. W art. 110w § 7 u.p.e.a. przewidziano, że w ogłoszeniu w dzienniku podaje się oznaczenie nieruchomości, termin i miejsce licytacji, oszacowaną wartość nieruchomości i cenę wywoławczą oraz wysokość wadium, jakie licytant powinien złożyć.

Na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji przysługuje skarga. Skargę można wnieść w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia o licytacji, (art. 110z § 1 u.p.e.a.) W sprawie skargi, o której mowa w § 1, postanowienie wydaje organ egzekucyjny (art. 110z § 2 u.p.e.a.). Na postanowienie organu egzekucyjnego oddalające skargę przysługuje zażalenie (art. 110z § 3 u.p.e.a.).

Zatem kluczowe znaczenie dla rozpoznania spornej materii mają przepisy art. 110w § 2-7 i art. 110z § 1 u.p.e.a., które zakreślały organowi egzekucyjnemu zakres i kierunek rozstrzygania meritum sprawy, którymi bezwzględnie musi kierować się organ egzekucyjny, a tym samym wyznaczał Sądowi granice kontroli sądowej w niniejszej sprawie. Prowadzenie bowiem postępowania egzekucyjnego to proces, składający

się z różnych i odrębnych etapów. Dla egzekucji z nieruchomości będą to:

1) zajęcie nieruchomości przez wezwanie zobowiązanego do zapłaty należności pieniężnej pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania wartości nieruchomości oraz przesłanie do sądu właściwego do prowadzenia księgi wieczystej wniosku o dokonanie w księdze wieczystej wpisu o wszczęciu egzekucji lub złożenia wniosku do zbioru dokumentów oraz przesłanie wierzycielowi zawiadomienia o zajęciu nieruchomości (art. 110c u.p.e.a.);

2) opis i oszacowanie wartości nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, o którym mowa w przepisach o gospodarce nieruchomościami (art. 110m-110u u.p.e.a.), w tym też przeprowadzenie dodatkowego opisu i szacowania wartości nieruchomości, jeżeli w stanie nieruchomości, w okresie pomiędzy sporządzeniem opisu i oszacowaniem jej wartości a wyznaczonym terminem licytacji, zajdą istotne zmiany (art. 110u § 2 u.p.e.a.);

3) sprzedaż zajętej nieruchomości w drodze licytacji publicznej (art. 110w-111I u.p.e.a.), która obejmuje: obwieszczenie o licytacji, wpłatę wadium przez przystępujących do licytacji lub osobę składającą wniosek o przejęcie nieruchomości, licytację publiczną;

4) przybicie dokonane po zamknięciu licytacji na rzecz licytanta (art. 111m-111t u.p.e.a.), który zaoferował najwyższa cenę;

5) przyznanie własności (art. 112-112g u.p.e.a.).

Na każdym z poszczególnych etapów egzekucji jej uczestnikom, w tym stronie zobowiązanej, ustawodawca zagwarantował odpowiednie, odrębne środki zaskarżenia, m.in.: zarzuty na podstawie art. 33 u.p.e.a., skarga na czynności egzekucyjne

na podstawie art. 54 u.p.e.a., zażalenie na postanowienie w przedmiocie prowadzenia egzekucji z wydzielonej części nieruchomości i oszacowania jej wartości na podstawie art. 110p u.p.e.a., zarzuty do opisu i oszacowania wartości nieruchomości na podstawie art. 110u u.p.e.a., zażalenie na postanowienie w sprawie powyższych zarzutów na podstawie art. 110u u.p.e.a., skarga na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji na podstawie art. 110z § 1 u.p.e.a., zażalenie na postanowienie oddalające powyższą skargę na podstawie art. 110z § 3 u.p.e.a., skarga na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji na podstawie art. 111l u.p.e.a., czy zażalenie

na postanowienie organu egzekucyjnego co do przybicia na podstawie

art. 111r § 2 u.p.e.a.

Ugruntowaną w postępowaniu egzekucyjnym zasadą jest zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia w ramach u.p.e.a. Ma ona zapobiegać powielaniu środka zaskarżenia i komplikacjom wynikającym z uruchomienia różnych trybów ochrony interesu jednostkowego w tej samej co do przedmiotu sprawie.

Środki różnią się bowiem między sobą z uwagi na przedmiot, którego mogą dotyczyć, kategorię podmiotów, którym przysługują, termin przewidziany do ich wniesienia, wymogi formalne, właściwość i kompetencje organu władnego rozpoznać konkretny środek,

a w konsekwencji - charakter postępowania, jakie wywołuje wniesienie środka zaskarżenia (por. M. Romańska, Skarga na czynności organu egzekucyjnego

lub egzekutora oraz na przewlekłość administracyjnego postępowania egzekucyjnego,

[w:] System egzekucji administracyjnej, red. J. Niczyporuk, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2004, s. 535-557).

Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem wniesienie jednego środka prawnego, a nie dwóch konkurujących wobec siebie (por. wyroki NSA z 24 października 2014 r., II GSK 1377/13, oraz z 23 listopada 2021 r., III FSK 314/21 i III FSK 330/21; wyroki: WSA w Gdańsku z 13 lipca 2021 r., I SA/Gd 384/21, i z 19 października 2021 r., I SA/Gd 183/21; WSA w Szczecinie z 17 listopada 2021 r., I SA/Sz 567/21).

Zakończenie każdego z etapów – zwykle – wiąże się z zamknięciem drogi do kwestionowania czynności po zakończeniu danego etapu. Wobec tego, zarzuty adresowane wobec obwieszczenia o licytacji nie mogą odnosić się do wcześniejszych faz postępowania dotyczących opisu i oszacowania nieruchomości. W konsekwencji, kwestia opisu i oszacowania nieruchomości nie może być już przedmiotem innych środków zaskarżenia, w tym zażalenia oraz skargi sądowoadministracyjnej na obwieszczenie o licytacji nieruchomości.

Mając na uwadze ww. argumentację, wskazać należy, że – zgodnie z art. 110z § 1 u.p.e.a. – na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji nieruchomości przysługuje skarga. Z określenia: "czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o licytacji" nie wynika jasno, czy chodzi o działanie organu egzekucyjnego, czy o zaniechanie pewnych działań. Uznać należy, że w przepisie tym dopuszczono możliwość wniesienia skargi także na zaniechanie dokonania przez organ egzekucyjny określonych czynności dotyczących obwieszczenia. Przedmiotem skargi mogą zatem być:

a) naruszenie przepisów dotyczących sposobu i terminu publicznego obwieszczenia o licytacji,

b) nieprawidłowości w zakresie doręczenia obwieszczenia uprawnionym podmiotom, a określenia: "naruszenie" lub "nieprawidłowości" odnosić się będą do zachowań będących działaniem lub zaniechaniem, jeśli ich konsekwencją będzie spowodowanie naruszeń lub nieprawidłowości (zob. E. Pierzchała, Środki prawne w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, s.120, wyd. C.H.Beck).

Na gruncie przywołanego uregulowania, odnosząc się do podniesionych zarówno w skardze jak i w zażaleniu okoliczności dotyczących prowadzenia egzekucji

na podstawie wadliwego/nieaktualnego operatu szacunkowego, stwierdzić należy,

że zarzut ten nie może być przedmiotem skargi na podstawie wskazanego

art. 110z § 1 u.p.e.a., czyli skargi obejmującej czynności obwieszczenia o licytacji

(por. wyrok WSA w Gdańsku z 15 czerwca 2021 r., I SA/Gd 457/21; zob. wyrok WSA

w Gdańsku z 27 kwietnia 2021 r., I SA/Gd 69/21). Przedmiotem skargi mogą być zatem naruszenia przepisów dotyczących sposobu i terminu publicznego obwieszczenia

o licytacji, jak też doręczenia obwieszczenia uprawnionym podmiotom (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 16 stycznia 2020 r., I SA/Go 707/19).

W konsekwencji zgodzić należy się z organami obu instancji, że w ramach skargi nie można zaskarżyć innych czynności poza te dotyczące wyłącznie obwieszczenia. W ramach skargi można podnosić jedynie kwestie formalnoprawne, które odnoszą

się do prawidłowego przebiegu danej czynności (zmierzającej do realizacji określonego środka egzekucyjnego - egzekucji z nieruchomości, z jej licytacji) na podstawie przepisów regulujących sposób, formę i termin dokonania tych czynności (zob. wyrok WSA w Szczecinie z 16 kwietnia 2020 r., I SA/Sz 142/20). Tym samym nie sposób uznać za zasadny zarzutu skargi w kwestii naruszenia art. 7 i art. 8 k.p.a w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez odniesienie się przez organ jedynie do kwestii proceduralnych związanych

z przepisami dotyczącymi ogłoszenia o licytacji i uchylenie od oceny "oczywistej wadliwości aktualnego operatu szacunkowego".

Brak również podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 110w

oraz art. 110z § 1 u.p.e.a. w zw. z art. 110u §2 u.p.e.a. poprzez jego wadliwą subsumpcję i uznanie, że w niniejszej sprawie nie można badać poprawności operatu szacunkowego, a jedynie warunki formalne obwieszczenia o licytacji. Zauważenia przy tym wymaga, że wbrew stanowisku Skarżącego, ze złożonej przez niego skargi na czynności organu egzekucyjnego dotyczące obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości nie wynika, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi potrzeba badania prawidłowości operatu, a występuje jego oczywista nieważność ze względu na dezaktualizację. Skarżący formułując skargę z 22 listopada 2022 r. wskazywał bowiem nie tylko na wadliwość operatu wynikającą z upływu 12-miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 156 ust. 3 u.g.n., lecz również także na wadliwość jego wykonania polegającą na nierzetelnym sposobie doboru nieruchomości podobnych. Skarżący podniósł, że "operat szacunkowy został wykonany wadliwie i nie powinien stanowić podstawy oznaczenia wartości nieruchomości objętych niniejszym postępowaniem egzekucyjnym. Wniosek ten wynika z faktu, iż w bardzo nierzetelny sposób rzeczoznawca dobierał nieruchomości podobne Większość przyjętych nieruchomości do określenia wartości rynkowej to działki rolne nieobjęte planem zagospodarowania, w odróżnieniu tych będących przedmiotem niniejszego postępowania (...)".

Jak już wskazano powyżej, na etapie skargi na obwieszczenie o pierwszej licytacji nie mogą być podnoszone kwestie związane z opisem i oszacowaniem wartości nieruchomości, gdyż kwestie te mogły być przedmiotem zaskarżenia na etapie wcześniejszym. Co istotne, w niniejszej sprawie Skarżący z uprawnienia tego w pełni skorzystał, a WSA w Szczecinie w wyroku z 12 lipca 2018 r., I SA/Sz 359/18, prawomocnie przesądził o niezasadności jego zarzutów stawianych do opisu i oszacowania wartości zajętej nieruchomości, dokonanego na podstawie operatu sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego. Operat szacunkowy nie został zatem skutecznie podważony w trybie art. 110u § 1 u.p.e.a.

W odniesieniu do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 110u § 2 u.p.e.a. w zw. z art. 156 ust. 3 u.g.n., poprzez jej niezastosowanie i posłużenie

się w niniejszej sprawie operatem szacunkowym, który został sporządzony w 2017 r.,

gdy zgodnie z przywołanym przepisem operat szacunkowy może być wykorzystywany do celu, dla którego został sporządzony, przez 12 miesięcy od jego sporządzenia, a mimo złożenia wniosku Skarżącego w przedmiocie przeprowadzenia dodatkowego operatu szacunkowego, organ nie wydał owej decyzji – jedynie marginalnie wskazać należy, że wbrew stanowisku skargi sam upływ czasu od dnia sporządzenia operatu

nie jest samodzielną podstawą do podważenia tego dowodu. Jak zauważa

się w orzecznictwie, sam upływ czasu między sporządzeniem opisu i oszacowania

a terminem licytacji nie uzasadnia potrzeby dokonania dodatkowego opisu

i oszacowania. Ustawodawca z góry zakłada, że obie czynności są z istoty swej oddalone w czasie, a zatem może dojść do zmiany wartości nieruchomości pomiędzy jej opisem

i oszacowaniem (por. wyrok WSA w Krakowie z 10 sierpnia 2018 r., I SA/Kr 617/18).

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 156 ust. 3 u.g.n., operat szacunkowy może być wykorzystywany do celu, dla którego został sporządzony, przez okres 12 miesięcy od daty jego sporządzenia, chyba że wystąpiły zmiany uwarunkowań prawnych

lub istotne zmiany czynników, o których mowa w art. 154.

Stosownie do 156 ust. 4 u.g.n., operat szacunkowy może być wykorzystywany

po upływie okresu, o którym mowa w ust. 3, po potwierdzeniu jego aktualności przez rzeczoznawcę majątkowego. Potwierdzenie aktualności operatu szacunkowego następuje przez umieszczenie stosownej klauzuli w operacie szacunkowym przez rzeczoznawcę, który go sporządził, oraz dołączenie do operatu szacunkowego analizy potwierdzającej, że od daty jego sporządzenia nie wystąpiły zmiany uwarunkowań prawnych lub istotne zmiany czynników, o których mowa w art. 154. Po potwierdzeniu aktualności operat szacunkowy może być wykorzystywany do celu, dla którego został sporządzony, w kolejnych 12 miesiącach, licząc od dnia upływu okresu, o którym mowa w ust. 3, chyba że wystąpią zmiany uwarunkowań prawnych lub istotne zmiany czynników, o których mowa w art. 154.

Jednakże nie można pomijać regulacji zawartej w art. 156 ust. 5 u.g.n., zgodnie z którą przepisy ust. 3 i 4 nie naruszają uregulowań wynikających z przepisów odrębnych.

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zawiera przepisy szczególne, które w odmienny sposób regulują zakres czasowy wykorzystania operatu szacunkowego (zob. wyrok WSA w Gdańsku z 30 listopada 2021 r., I SA/Gd 1133/21; wyrok WSA w Opolu z 23 września 2022 r., I SA/Op 169/22; por. także pogląd SN przedstawiony w wyroku z 26 stycznia 2018 r., II CSK 117/17), tj. art. 110u § 2 u.p.e.a. (dodatkowy opis i oszacowanie) i art. 111k § 2 u.p.e.a. (nowy opis i oszacowanie).

Jak bowiem wynika z art. 110u § 2 u.p.e.a., jeżeli w stanie nieruchomości, w okresie pomiędzy sporządzeniem opisu i oszacowaniem jej wartości a wyznaczonym terminem licytacji, zajdą istotne zmiany, organ egzekucyjny może przeprowadzić dodatkowy opis i oszacowanie wartości nieruchomości. Natomiast zgodnie z art. 111k § 2 u.p.e.a., jeżeli wniosek o wszczęcie nowej egzekucji złożono przed upływem 3 lat od trzeciej licytacji, organ egzekucyjny dokonuje nowego opisu i oszacowania wartości nieruchomości tylko na wniosek zobowiązanego. Regulacja z art. 111k § 2 u.p.e.a. wskazuje zatem

na dopuszczalność wykorzystania w nowym postępowaniu egzekucyjnym operatu sporządzonego znacznie wcześniej, dla potrzeb innego postępowania egzekucyjnego.

Z powyższych norm wyraźnie wynika, że sam upływ czasu nie jest wystarczającą podstawą do zakwestionowania wartości nieruchomości określonej w operacie. Przesłanką przeprowadzenia dodatkowego opisu i oszacowania wartości nieruchomości jest natomiast, zgodnie z art. 110u § 2 u.p.e.a., istotna zmiana w stanie nieruchomości w okresie pomiędzy sporządzeniem opisu i oszacowaniem jej wartości a wyznaczonym terminem licytacji (por. wyrok WSA w Olsztynie z 18 sierpnia 2022 r., I SA/Ol 328/22).

Odnosząc się do kwestii aktualizacji operatu szacunkowego w kontekście podnoszonego przez Skarżącego naruszenia art. 110u § 2 u.p.e.a. w zw. z art. 156 ust. 3 u.g.n., przypomnieć ponownie należy, że zarzuty adresowane wobec czynności dotyczących obwieszczenia o pierwszej licytacji nieruchomości nie mogą odnosić

się do wcześniejszych faz postępowania dotyczących zajęcia nieruchomości

czy też opisu i oszacowania, w tym sporządzania dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości. Sąd stwierdza zatem, że zarzuty w tej kwestii wykraczają poza zakres sprawy i nie mogą rzutować na ocenę zaskarżonego postanowienia.

Jednocześnie zauważenia wymaga, że Zobowiązany równolegle ze skargą na obwieszczenie o licytacji skierował do organu egzekucyjnego wniosek z 10 grudnia 2022 r. o dokonanie dodatkowego opisu i szacowania nieruchomości, inicjując tym samym odrębne postępowanie. Wniosek ten podlegał rozpatrzeniu na podstawie art. 110u § 2 u.p.e.a. W wyniku rozpoznania zgłoszonego żądania postanowieniem

z 10 stycznia 2023 r., nr [...]; [...], organ egzekucyjny odmówił przeprowadzenia dodatkowego opisu i szacowania przedmiotowej nieruchomości, a rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z 17 lutego 2023 r., nr [...], zaś Skarżący nie złożył skargi na ten akt do sądu administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze, nie sposób również uznać za uzasadnione zarzutów skargi w zakresie naruszenia art. 11 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Organy zgromadziły bowiem materiał dowodowy adekwatny do danej fazy postępowania egzekucyjnego, a jego ocena została wystarczająco przedstawiona w treści uzasadnień podjętych rozstrzygnięć.

Analiza akt sprawy potwierdziła także prawidłowość stanowiska, że organ egzekucyjny, dokonując obwieszczenia o pierwszej licytacji, dochował wymogów określonych w art. 110w u.p.e.a.

Organ egzekucyjny wyznaczył licytację na 20 grudnia 2022 r. na godz. 12.00,

czyli po upływie 30 dni od dnia doręczenia Zobowiązanemu protokołu opisu

i oszacowania nieruchomości z 28 grudnia 2017 r. wraz z operatem szacunkowym

z 12 grudnia 2017 r. (zob. wyrok WSA w Szczecinie z 12 lipca 2018 r., I SA/Sz 359/18). Obwieszczenie o terminie pierwszej licytacji nieruchomości zostało podane do publicznej wiadomości 10 listopada 2022 r. (wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Skarbowego w K. ), a więc co najmniej 30 dni przed jej terminem. Obwieszczenie zostało zamieszczone również na stronie BIP Izby Administracji Skarbowej w S. oraz na stronie Ministerstwa Finansów. Obwieszczenie o licytacji wywieszono również w siedzibach: Urzędu Miasta D. (doręczono 15 listopada 2022 r.), Urzędu Miasta i Gminy K. (10 listopada 2022 r.), Starostwa Powiatowego w K. (10 listopada 2022 r.). Zostało ono także doręczone następującym podmiotom: Zobowiązanemu (10 listopada 2022 r.)., A. K. (10 listopada 2022 r.), Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w K. (17 listopada 2022 r.), Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. (16 listopada 2022 r.).

Nadto ogłoszenie prasowe o licytacji nieruchomości ukazało się w Głosie [...] w wydaniu nr [...] z [...] listopada 2022 r. i zawierało dane przewidziane w art. 110w § 7 u.p.e.a.

Obwieszczenie sporządzone przez organ egzekucyjny zawiera wszystkie wymagane elementy określone w ww. art. 110w § 3 u.p.e.a. Jak bowiem wynika z akt sprawy, w obwieszczeniu tym wskazano:

1) termin i miejsce licytacji (20 grudnia 2022 r., godz. 12.00, budynek Urzędu Skarbowego w K. P. przy ul. [...] [...] (parter));

2) oznaczenie nieruchomości (nieruchomość gruntowa niezabudowana położona w miejscowości B., gmina K. , oznaczona w ewidencji gruntów numerami działek: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], o łącznej powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy w K. IV Wydział Ksiąg wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]);

3) oszacowaną wartość nieruchomości – wartość całości nieruchomości ([...] zł) i cenę wywoławczą (75% wartości całości nieruchomości, tj. [...] zł);

4) firmę lub imię i nazwisko zobowiązanego (W. B.),

5) wysokość wadium, jakie licytant przystępujący do przetargu powinien złożyć

(10% ceny oszacowania wraz z podaniem numeru działki, której dotyczy wadium;

w ujęciu tabelarycznym przedstawiono oszacowane wartości poszczególnych działek wchodzących w skład całej nieruchomości);

6) czas, w którym przed dniem licytacji będzie wolno oglądać nieruchomość

oraz przeglądać w urzędzie skarbowym akta postępowania egzekucyjnego (w terminie 14 dni przed dniem licytacji można oglądać nieruchomość oraz przeglądać akta postępowania egzekucyjnego w budynku Urzędu Skarbowego w K. przy ul. [...] [...] (parter), w dniach od poniedziałku do piątku w godzinach od 9:00 do 13:00 - po uprzednim telefonicznym uzgodnieniu terminu oraz zarejestrowaniu wizyty w urzędzie telefonicznie tel. [...] lub przez stronę internetową – [...]);

7) że prawa osób trzecich nie będą przeszkodą do licytacji i przyznania nabywcy własności nieruchomości bez zastrzeżeń, jeżeli osoby te nie wystąpiły wcześniej o wyłączenie nieruchomości lub jej przynależności spod egzekucji;

8) że użytkowanie, służebności i prawa dożywotnika, jeżeli nie są ujawnione w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru dokumentów i nie zostaną zgłoszone najpóźniej na 3 dni przed rozpoczęciem licytacji, nie będą uwzględnione w dalszym toku egzekucji i wygasną z chwilą, w której postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne.

Obwieszczenie zawierało również pouczenie o prawie wniesienia skargi, zgodnie z art. 110z § 1 u.p.e.a.

Reasumując, Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza obowiązującego prawa. Z tego powodu, na podstawie art.151 P.p.s.a., Sąd orzekł

o oddaleniu skargi jako niezasadnej.

Powołane w niniejszym wyroku orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).