Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 148/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2024-08-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
article: art. 124 ust. 1, ust. 1a i 5
journal: Dz.U. 2023 poz 344
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j.)
article: art. 7,77 § 1, 80, i 107 § 3
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi K. T. i I. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Syn. akt II SA/Go 148/24

UZASADNIENIE

Wnioskiem z [...] maja 2023 r. E. sp. z o.o. w [...] (inwestor), wystąpiła do Starosty [...] o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości położonej w [...], oznaczonej nr działki [...] o pow. 2,0545 ha, zapisanej w księdze wieczystej [...], stanowiącej własność K. T. i I. T. (skarżący) na potrzeby realizacji inwestycji celu publicznego zgodnie z decyzją Burmistrza [...] nr [...].

We wniosku tym wskazano, że potrzeba i zakres ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości związany jest z budową i dalszym funkcjonowaniem po wybudowaniu kablowej linii elektroenergetycznej SN 15 kV j, na odcinku pn. "Wymiana linii napowietrznej na izolowaną w odcinku od [...] do [...]. Powiązanie istniejącego odgałęzienia kablowego w kierunku [...] z projektowaną linią izolowaną. Demontaż istniejącego odgałęzienia linii napowietrznej w kierunku [...]", który obejmuje:

- dla działki nr [...] - zezwolenie na założenie i przeprowadzenie napowietrznych przewodów linii SN 15 kV. Obszar niezbędnej powierzchni gruntu do wykorzystania dla potrzeb tego założenia i przeprowadzenia to powierzchnia całkowita 111,72 m2 o długości 29,40 m, wyznaczona jako pas technologiczny projektowanej linii o szerokości 3,80 m.

Przebieg linii oraz obszar zajęcia nieruchomości, na którym nastąpić ma ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, został przedstawiony na załączniku graficznym do wniosku.

Inwestor jednocześnie wniósł, aby po wydaniu decyzji w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, udzielono mu zezwolenia na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości wraz z nadaniem tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Decyzją z dnia [...] października 2023 r., znak: [...] Starosta [...], powołując się na przepis art. 124 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 344; dalej - u.g.n.), orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości - działki [...] we wskazanym wyżej celu. Określono, że ograniczenie obejmuje prawo wstępu na nieruchomość w celu wykonania w obszarze pasa technologicznego prac budowlano-montażowych oraz innych czynności związanych z konserwacją, usuwaniem awarii i eksploatacją przedmiotowej linii elektroenergetycznej. Nadto, że w obszarze pasa technologicznego obowiązują ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości polegające na korzystaniu z tego pasa w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa i normami dotyczącymi budowy oraz eksploatacji napowietrznych linii elektroenergetycznych.

Decyzją z [...] października 2023 r. znak: [...] Starosta [...], działając na podstawie art. 6 i art. 124 ust. 1a w zw. z art. 124 ust. 1 u.g.n. oraz art. 104 i art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; dalej jako k.p.a.), zezwolił inwestorowi na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości oznaczonej numerem działki [...] o pow. 2,0545 ha ([...]) położonej w [...], będącej własnością K. T. i I. K. na założenie i przeprowadzenie napowietrznych przewodów linii SN 15 kV w z zakresie zgodnym z decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2023 r. znak [...]. Ponadto organ I instancji nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

Skarżący złożyli odwołanie od powyższej decyzji z [...] października 2023 r. wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności do czasu prawomocnego ukończenia postępowania w tej sprawie oraz w sprawie objętej decyzją Starosty [...] z [...] października 2023 r. ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości.

W uzasadnieniu skarżący wskazali, że Starosta [...] uwzględnił wniosek pomimo, że zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości podobnie jak ograniczenie właściciela co do sposobu korzystania z niej może być udzielone dopiero po przeprowadzeniu z nim rokowań o uzyskanie zgody na założenie

i przeprowadzenie na niej przewodów i urządzeń przesyłowych. Rokowania

z właścicielem może prowadzić tylko osoba lub jednostka organizacyjna ubiegająca się o uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. W toku korespondencji poprzedzającej wydanie zaskarżonej decyzji skarżący wskazywali, że żaden przedstawiciel inwestora umocowany do składania oświadczeń woli w imieniu tej spółki nie prowadził z nimi rokowań w przedmiotowych sprawach, a ich nawet pozorną namiastką nie była bezproduktywna wymiana pism z J. M., pracownicą i przedstawicielem podwykonawcy inwestora – E. S.A dotycząca tylko ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu.

Zdaniem skarżących, w przedmiotowej sprawie między stronami nie została rozwiązana ani kwestia ustanowienia na rzecz właściciela nieruchomości odpłatnej służebności przesyłu, ani kwestia braku zgody właściciela nieruchomości na darmowe czasowe zajęcie przedmiotowych nieruchomości w celu założenia

i przeprowadzenia w miejsce istniejącej i sprawnej technicznie nowej napowietrznej linii SN 15 kV i innych urządzeń energetycznych na przedmiotowej nieruchomości. Skarżący wyrazili także swoje niezadowolenie z zaproponowanego przez inwestora wynagrodzenia i skablowania istniejącej linii napowietrznej wzdłuż jej ewidencyjnej granicy. Wskazali również na możliwość skorzystania przez Starostę [...] lub inwestora z nabycia tej nieruchomości w trybie ort. 124 ust. 5 u.g.n.

Reasumując skarżący wskazali, że jak dotąd nie pojawiły się też żadne przeszkody i awarie w przesyłaniu energii elektrycznej dotychczas istniejącymi liniami napowietrznymi, stąd też nie sposób dopatrzyć się w przedmiotowej sprawie ważnego i niecierpiącego zwłoki interesu gospodarczego inwestora poza niekorzystającym jednak z ochrony w przepisach u.g.n. interesem finansowym stroniącej od faktycznych rokowań i wydatków na rzecz właścicieli obciążonych nieruchomości jednostki projektowej. W ocenie strony niedopuszczalne i sprzeczne

z zasadami współżycia społecznego i słusznym interesem obywatela jest żądanie jednostki projektowej pozorującej bez ważnego umocowania prawnego prowadzenie w imieniu inwestora rokowań zastosowanie w tej sprawie przepisów art. 124 ust. 1a u.g.n. umożliwiających inwestorowi niezwłoczne i to nawet bez przeprowadzenia faktycznych rokowań z właścicielem nieruchomości i uregulowania jej stanu prawnego/służebności/, zajęcie prywatnej nieruchomości.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2024 r. nr [...] Wojewoda [...] , na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu Wojewoda przytoczył treść art. 9a u.g.n. oraz art. 124 ust. 1a u.g.n. a także art. 15 k.p.a. i 108 k.p.a. oraz stwierdził, że decyzja w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości wydawana w oparciu o przepis art. 124 ust. 1a u.g.n. jest nieodzownie związana z decyzją ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości wydaną w oparciu o przepis art. 124 ust. 1 u.g.n. Decyzja o niezwłocznym zajęciu nieruchomości daje możliwość rozpoczęcia robót inwestycyjnych na nieruchomości wyłącznie w zakresie rozstrzygniętym w decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości.

Organ II instancji wskazał, iż wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. następuje w przypadku, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W decyzji

o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości organ orzekający zobowiązany jest wykazać, jaka jest przyczyna wydania zezwolenia i jakie miałoby skutki zaniechanie wydania tego zezwolenia, skoro zezwolenie to stanowi podstawę do pozbawienia właściciela i użytkownika wieczystego posiadania nieruchomości

i można je wydać tylko ze względu na niezwłoczność rozpoczęcia realizacji inwestycji celu publicznego.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji realizowane przez inwestora przedsięwzięcie jest inwestycją celu publicznego w rozumieniu u.g.n. Ma ono na celu zwiększenie pewności i jakości zasilania w energię elektryczną oraz umożliwienie ciągłości dostawy energii elektrycznej dla mieszkańców okolicznych gmin. Wydanie zaskarżonej decyzji pozwoli inwestorowi korzystać z prawa wstępu na nieruchomość w celu założenia i przeprowadzenia urządzeń przesyłowych oraz prawa dostępu do nich po wybudowaniu, co samo z siebie świadczy o ważnym interesie gospodarczym i społecznym, umożliwiającym wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości. Realizowanie sieci energetycznej, jako inwestycji liniowej poprawiającej bezpieczeństwo energetyczne, niezbędnej do rozwoju ekonomicznego regionu, o charakterze ogólnospołecznym i zapewniającej stały dopływ energii do licznych gospodarstw i przedsiębiorstw na większym obszarze, samo za siebie świadczy o ważnym interesie gospodarczym i interesie społecznym, więc uzasadnia wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości.

W ocenie Wojewody w przedmiotowej sprawie oczywisty jest także interes gospodarczy. Publicznoprawne zobowiązanie operatora do zapewnienia stałego dopływu energii na znacznym obszarze w tym wielu instytucji pożytku publicznego oraz zakładów przemysłowych, powoduje - po jego stronie oraz w interesie społecznym - konieczność zajęcia nieruchomości w trybie przewidzianym w art. 124 ust. 1a u.g.n., jako elementu niezbędnego dla realizacji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym, mającego strategiczne znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego regionu i Państwa, a służącemu poprawie niezawodności

i sprawności funkcjonowania systemu elektroenergetycznego. Nieprzerwane dostawy energii elektrycznej przy zachowaniu bezpieczeństwa eksploatacji linii - z punktu widzenia jej odbiorców oraz przedsiębiorstwa energetycznego - są niepodważalnie stanem wysoce pożądanym, świadczącym zarówno o zagwarantowaniu bezpieczeństwa energetycznego, jak i realizacji przez operatora sieci przesyłowych powierzonych mu zadań o charakterze publicznym. I nie trzeba tu wystąpienia zagrożenia życia itp., jak też zagrożenia niewykonaniem inwestycji w określonym terminie. Dość, że jest ona niezbędna dla ogółu, stąd do jej wykonania winno dojść w miarę szybko i sprawnie. Dysponowanie zasobami energetycznymi warunkuje możliwość urzeczywistnienia dobra wspólnego, zaś dostęp do zasobów energetycznych ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia istnienia społeczeństwa i poszczególnych jednostek, suwerenności i niepodległości Państwa, a zatem zapewnienia wolności oraz praw człowieka i obywatela. Natomiast obowiązkiem władz publicznych jest zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego,

a więc dążenie do zaspokojenia zarówno istniejących, jak i przewidywanych potrzeb energetycznych.

Mając na względzie powyższe Wojewoda uznał zaistnienie przesłanek pozytywnych do wydania decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości skarżących. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości obligatoryjnie nadawany jest rygor natychmiastowej wykonalności w celu uzyskania natychmiastowego pozyskania posiadania nieruchomości dla rozpoczęcia realizacji celu publicznego.

Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżących wyrażonych w odwołaniu organ II instancji podał, iż poruszone przez skarżących kwestie dotyczące przeprowadzonych rokowań, w tym udzielonych pełnomocnictw i proponowanego przez inwestora wynagrodzenia znane są Wojewodzie, bowiem wnoszone były już w postępowaniu w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości i zdaniem Wojewody pozostają poza rozważaniem organu II instancji w niniejszej sprawie.

Odnośnie żądania nabycia na podstawie art. 124 ust. 5 u.g.n. tej nieruchomości przez organ I instancji lub inwestora Wojewoda poinformował, że nie jest możliwa realizacja roszczenia z art. 124 ust. 5 u.g.n w postępowaniu przed organami administracji publicznej, prowadzącymi postępowanie w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. Roszczenie w postaci żądania wykupu nieruchomości ma charakter cywilnoprawny, co oznacza, że tylko sąd powszechny mógłby taki obowiązek wykupu nałożyć czy to na starostę czy też na osobę występującą z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości.

Odnoście poruszonej kwestii skablowania linii Wojewoda wyjaśnił, że

w postępowaniu o niezwłoczne zajęcie nieruchomości organ nie ma możliwości ingerowania w zakres przebiegu inwestycji. Organ wydający decyzję w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. jest związany treścią decyzji ograniczającej sposób korzystania

z nieruchomości. Zatem wszelkie uwagi i zastrzeżenia wobec lokalizacji inwestycji winny zostać przedłożone przez skarżących w trakcie postępowania poprzedzającego wydanie decyzji lokalizacyjnej, na podstawie której nastąpiło ograniczenie.

Skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] złożyli K. T.

i I. K., zarzucając naruszenie przepisów:

– art. 21 ust. 2 Konstytucji RP przez przyjęcie, że wywłaszczenie przez ograniczanie sposobu korzystania z prywatnej nieruchomości jest dopuszczalne także bez przyznania słusznego odszkodowania;

– art. 124 ust.1a i ust. 3 u.g.n. przez przyjęcie, że starosta może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z prywatnej nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na jej niezwłoczne zajęcie celem założenia i przeprowadzenia na niej m.in. przewodów służących do przesyłania energii elektrycznej pomimo, że nie wyraża na to zgody jej właściciel a operator energetyczny ubiegający się o takie zezwolenie pozoruje prowadzenie z nim rokowań w celu ustanowienia przez niego na rzecz inwestora odpłatnej służebności przesyłu, działając przy tym przez osobę nieuprawnioną do składania w jego imieniu oświadczeń woli oferując właścicielowi nieruchomości jałmużnę zamiast słusznego i godnego odszkodowania;

– art. 205 § 1 k.s.h. oraz art. 104 k.c. przez przyjęcie, że oświadczenia woli za spółkę kapitałową w sferze jej praw majątkowych mogą składać też osoby, które nie są członkami jej zarządu, jej samoistnymi prokurentami ani też nie posiadające ważnego pełnomocnictwa szczególnego w tym zakresie.

Na podstawie tak sformułowanych wniosków skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi II instancji do ponownego rozpoznania oraz o przyznanie im od organu zwrotu kosztów poniesionych w postępowaniu skargowym.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej przeprowadzonej pod względem legalności w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako p.p.s.a.) była opisana powyżej decyzja Wojewody [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] zezwalającą inwestorowi na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości oznaczonej numerem działki [...] o pow. 2,0545 ha ([...]) położonej w [...], będącej własnością skarżących, na założenie i przeprowadzenie napowietrznych przewodów linii SN 15 kV w z zakresie zgodnym z decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2023 r. znak [...].

Materialnoprawną podstawę powyższych decyzji stanowił art. 124 ust. 1a u.g.n. Zgodnie z tym przepisem w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie

z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.

Stosownie do art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

W myśl natomiast art. 108 § 1 k.p.a. decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.

Decyzja wydawana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. ma charakter subsydiarny względem decyzji, o której mowa w art. 124 ust. 1 tej ustawy, tj. decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Subsydiarność decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości oznacza, że może ona istnieć

w obrocie prawnym tylko wtedy, kiedy występuje w obrocie prawnym poprzedzająca ją decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Zatem wydanie decyzji w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. musi każdorazowo być poprzedzone ustaleniem, że istnieje w obrocie prawnym wydana wcześniej decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości, choć nie ma wymogu, aby ostatnia z tych decyzji posiadała walor prawomocności lub ostateczności. Dopiero wyeliminowanie

z obrotu prawnego decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości oznacza automatycznie konieczność uchylenia późniejszej decyzji o niezwłocznym zajęciu (por. wyroki NSA: z 18 kwietnia 2019 r. ,I OSK 64/19 i z 15 maja 2018 r.,

I OSK 482/17).

Z akt sprawy wynika, że opisaną już powyżej decyzją z dnia [...] października 2023 r., znak: [...] Starosta [...], orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości - działki [...]. Decyzja ta następnie została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z [...] stycznia 2024 r., nr [...], a Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] wyrokiem z dnia [...] czerwca 2024 r., [...] oddalił skargę.

Nie ulega zatem wątpliwości, że w momencie orzekania przez organy

w niniejszym postępowaniu decyzja Starosty [...] z [...] października 2023 r.

o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości funkcjonowała w obrocie prawnym.

Przy czym podkreślić należy, że dla zastosowania art. 124 ust. 1a u.g.n. znaczenie ma tylko fakt samego wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 tego przepisu, nie zaś jej wykonalność, skuteczność, prawidłowość, czy nawet skuteczne doręczenie (por. wyrok NSA z 8 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 2418/16).

Decyzja wydawana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. ma przy tym charakter związany, gdyż kwestii wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości,

w przypadku spełnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie, ustawodawca nie pozostawił uznaniu organów orzekających (por. wyrok NSA z 22 marca 2023 r.,

I OSK 244/22). Rozpatrując wniosek o wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości organ orzekający (a następnie sąd administracyjny kontrolując legalność podjętych w tym zakresie rozstrzygnięć) nie sprawdza po raz kolejny spełnienia przesłanek do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, ale uwzględnia sam fakt wydania decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. (por. wyrok WSA w Gdańsku z 8 maja 2024 r. , II SA/Gd 58/24).

Stąd nie mogły być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu zarzuty skargi, w których kwestionowano skuteczność rokowań pomiędzy skarżącymi a inwestorem, w tym w związku z wadliwą jego reprezentacją oraz podnoszone naruszenie art. 21 ust. 2 Konstytucji RP.

Słusznie również organ odwoławczy uznał, iż w postępowaniu administracyjnym nie jest możliwa realizacja roszczenia nabycia własności na podstawie art. 125 ust. 5 u.g.n. Zainteresowany właściciel z takim roszczeniem może wystąpić do sądu powszechnego (por. wyrok NSA z 3lutego 2022 r, I OSK 2980/19).

Organ analizuje natomiast, czy w sprawie wystąpił przypadek określony w art. 108 k.p.a. lub ważny interes gospodarczy. Jeżeli warunki te zostaną spełnione, organ orzekający jest obowiązany zezwolić na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na realizację celu publicznego wskazanego w decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Przy czym przesłanka zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 108 k.p.a. i przesłanka ważnego interesu gospodarczego nie wymagają łącznego ich wystąpienia, a tym samym wykazywania przez organ. Już zaistnienie jednej z nich uprawnia organ do wydania decyzji wyrażającej zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Z brzmienia przepisu art. 124 ust. 1a u.g.n. wynika, że przesłanki w nim wymienione są rozłączne, o czym świadczy użycie spójnika "lub", co oznacza, że wystąpienie którejkolwiek z nich skutkuje spełnieniem dyspozycji uregulowanej tym przepisem. Uprawnione jest przy tym stanowisko, że przesłanki "ważnego interesu gospodarczego" i "interesu społecznego" mogą się przenikać i można je kwalifikować łącznie (por. wyroki NSA: z 16 maja 2023 r., I OSK 1834/18 i z 14 listopada 2019 r. ,

I OSK 1834/18).

W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości, że realizowane przez inwestora przedsięwzięcie jest inwestycją celu publicznego (art. 6 pkt 2 u.g.n.) zgodnie z decyzją Burmistrza [...] z dnia [...] maja 2022 r. nr [...]. Ma ona polegać na wymianie linii napowietrznej na izolowaną w odcinku od [...] do [...], powiązaniu istniejącego odgałęzienia kablowego w kierunku [...] z projektowaną linią izolowaną oraz demontaż istniejącego odgałęzienia linii napowietrznej w kierunku [...]. Przy czym na działce nr [...] inwestycja ma polegać jedynie na przebudowie

i modernizacji istniejącej już linii napowietrznej, po istniejącej już trasie. Planowana przez inwestora przebudowa wiąże się z koniecznością zapewnienia ciągłości

i niezawodności dostaw energii, spowoduje istotną poprawę zasilenia w energię elektryczną wielu odbiorców.

Należy podkreślić, że na aktualnym etapie rozwoju gospodarczego

i społecznego zapewnienie nieprzerwanych dostaw energii elektrycznej ma istotne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania nie tylko wielu gałęzi gospodarki, czy rolnictwa, ale także zapewnienie bezpieczeństwa (w tym ochrony zdrowia i życia) ludności. Trzeba również pamiętać, że z wnioskiem wystąpił podmiot specjalizujący się w przesyłaniu oraz dostawach energii i co za tym idzie posiadający wiedzę fachową pozwalającą na dokonanie oceny, czy potrzeba przeprowadzenia przedmiotowej inwestycji jest zasadna. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że oczywiste jest

i niewymagające dowodzenia, wobec postępującego rozwoju cywilizacyjnego

i rosnącego uzależnienia społeczeństwa od nieprzerwanych dostaw energii, że energia elektryczna posiada szczególną rolę. Zagadnienia zaspokajania potrzeb energetycznych i gospodarka zasobami energii są w judykaturze uznawane za niezwykle ważne, przez co materię tę zalicza się do zadań publicznych (zob. wyroki NSA: 10 października 2013 r. I OSK 1030/13, z 26 września 2013 r. sygn. akt I OSK 831/13 i z 4 kwietnia 2013 r. I OSK 102/13). Wynika to z pierwotnego charakteru energii elektrycznej, w związku z czym nie ma możliwości jej zastąpienia. Takie nośniki jak gaz, czy ciepło mogą zostać zastąpione energią elektryczną, ale nie odwrotnie. Przerwa w dostawie energii elektrycznej powoduje duże straty ekonomiczne, jak i społeczne. Ponadto przyczynia się do osłabienia poczucia bezpieczeństwa mieszkańców. Podejmowanie działań zmierzających do minimalizowania ryzyka awarii w oczywisty sposób leży zatem w interesie społecznym (por. wyrok NSA z 14 listopada 2019 r. , I OSK 1834/18).

Jak już wyżej wskazano przedmiotowe przedsięwzięcie jest realizacją celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. Tym samym, umożliwienie inwestorowi niezwłocznego zajęcia części nieruchomości skarżących jest uzasadnione wystąpieniem przesłanki interesu społecznego oraz ważnego interesu gospodarczego, wyrażających się w konieczności zapewnienia pokrycia zapotrzebowania oraz ciągłości dostaw energii elektrycznej dla obecnych i przyszłych odbiorców oraz dostosowania sieci elektroenergetycznej dla potrzeb rozwoju sektora energetyki.

Jednocześnie ustawodawca w art. 124 ust. 1a z d. 2 u.g.n. przesądził również o obligatoryjnym nadaniu decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości rygoru natychmiastowej wykonalności. Nadanie tego rygoru nie jest zatem pozostawione uznaniu organu, ani uzależnione od jakichkolwiek dodatkowych przesłanek, ale jest nakazane przepisem prawa.

W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, że poddane sądowej kontroli decyzje zostały wydane z zachowaniem wszelkich wymogów określonych w art. 124 ust. 1a u.g.n. Organy miały jedynie obowiązek ustalenia, czy została wydana decyzja

w trybie art. 124 ust. 1 tej ustawy, czy wniosek złożył podmiot, który będzie realizował cel publiczny oraz czy zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 108 k.p.a. lub wniosek jest uzasadniony ważnym interesem gospodarczym. Wszystkie te przesłanki zostały w niniejszej sprawie spełnione.

Podsumowując należy stwierdzić, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, zgodnie z zasadami określonymi

w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Organy zgromadziły materiał dowodowy w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, co pozwoliło na ustalenie stanu faktycznego

i istotnych okoliczności, a następnie dokonały jego oceny, która nie przekracza granic wyznaczonych w art. 80 k.p.a. W rezultacie, w wydanych decyzjach - spełniających wymogi stawiane przez art. 107 § 3 k.p.a. - trafnie przyjęto, że w sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n.

Mając na uwadze powyższe Sąd - na podstawie 151 p.p.s.a. - oddalił skargę.