Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 241/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 15zzzzzn2
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 241/23 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 września 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maria Zawadzka, Sędziowie: WSA Ewa Michna, Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.), Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2023 r., sprawy ze skargi W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 28 września 2022 r. nr SKO.RD/4120/242/2022 w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku zawiadomienia starosty o zbyciu pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz skarżącego W. S. kwotę 190 (sto dziewięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 28 września 2022 r., znak SKO.RD/4120/242/2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty Krakowskiego z dnia 15 czerwca 2022 r. orzekającej o nałożeniu na W. S. (dalej: "skarżący") kary pieniężnej w wysokości 400 zł. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 140 mb pkt 2 w zw. z art. 140n ust. 1 i 4 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 988, dalej: "p.r.d.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 189a § 1, art. 189d oraz 189f ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. Z 2021 r., poz. 735, dalej: "k.p.a.").

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 13 kwietnia 2022 r. do Starostwa Powiatowego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego zawiadamiający o zbyciu pojazdu [...], nr rej. [...] w dniu 18 stycznia 2022 r.

W dniu 17 maja 2022 r. Starosta Powiatowy w Krakowie zawiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia starosty o zbyciu pojazdu marki [...], nr VIN [...], nr rej. [...] z przekroczeniem terminu zgodnie z art. 140 mb ust. 2 p.r.d.

Decyzją z dnia 15 czerwca 2022 r. Starosta Powiatowy w Krakowie nałożył na skarżącego karę w wysokości 400 zł z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia w terminie nieprzekraczającym 30 dni o zbyciu pojazdu [...] nr rej. [...], tj. za uchybienie obowiązkowi, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. Organ wskazał, że skarżący, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą W. S. I., zbył ww. pojazd w dniu 18 stycznia 2022 r. Starosta podniósł, że zgodnie z ustawą z dnia 24 czerwca 2021 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 i innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, na mocy art. 31ia ustawy, w okresie od 1 lipca 2021 r. do 60 dni zostały wydłużone terminy do zawiadomienia organu o zbyciu pojazdu. W rezultacie, termin zawiadomienia w niniejszej sprawie mijał 21 marca 2022 r. Organ wskazał, że skarżący przez 23 dni pozostawał w stanie niezgodności z przepisami. Podkreślił, że skarżący profesjonalnie zajmuje się sprzedażą samochodów, a jest to 11 naruszenie, jakiego dopuścił się skarżący w ocenianym okresie. Brak jest jednakże dowodów, z których wynikałoby, że skarżący odniósł z tego tytułu jakąś korzyść majątkową. Organ wskazał, że w sprawie nie może znaleźć zastosowania przepis art. 189 § 1 k.p.a. ponieważ brak zawiadomienia o zbyciu pojazdu ma charakter jednorazowy, a nie ciągły, a zatem nie jest możliwe zaprzestanie naruszenia. Zdaniem organu nie sposób również uznać naruszenia popełnionego przez skarżącego za naruszenie znikomej wagi. W ocenie organu, skarżący powinien mieć świadomość ciążących na nim obowiązków. Czynność zawiadamiania o zbyciu pojazdu ma na celu zapewnienie aktualności danych m. in. dotyczących właścicieli pojazdów, wpływa na pewność obrotu pojazdami. Brak było również podstaw do zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a., ponieważ organ nie miał wiedzy, aby skarżący już został ukarany za podlegające ocenie naruszenie. W ocenie organu zasadne jest wymierzenie kary w wysokości 400 zł, ponieważ biorąc pod uwagę, że jest to 11 naruszenie skarżącego brak jest podstaw do wymierzenia kary w najniższej wysokości.

W odwołaniu od decyzji skarżący zarzucił:

- naruszenie art. 7, 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie całości materiału dowodowego w sprawie, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy prowadząc do dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego z naruszeniem art. 80 k.p.a.;

- obrazę art. 7 k.p.a., art. 15zzzzzn2 ust. 2 ustawy o COVID-19 poprzez jego niezastosowanie, co miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy z naruszeniem słusznego interesu strony;

- naruszenie art. 189a § 1 ust. 1 k.p.a. poprzez błędną wykładnię sprowadzającą się do błędnej interpretacji treści w sposób niezasadny uznający, że zgłoszenie dokonane po ustawowym terminie nie stanowiło zaprzestania naruszenia prawa;

- błędne ustalenie, że waga naruszenia jest większa niż znikoma, co mogło mieć wpływ na zapadłe rozstrzygnięcie;

- naruszenie art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez zaniechanie rozważenia zastosowania art. 189f k.p.a.

Skarżący wniósł o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania przed organem pierwszej instancji, ewentualnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, ewentualnie odstąpienie od nałożenia na skarżącego kary.

Decyzją z dnia 28 września 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Starosty Krakowskiego. Kolegium wskazało, że decyzja administracyjna o nałożeniu kary na podstawie art. 140n ust. 1 ustawy jest decyzją związaną w zakresie nałożenia kary w przypadku uchybienia terminowi, natomiast uznaniem administracyjnym objęta jest wysokość kary nakładanej na podmiot, który naruszył ustawowy obowiązek. Organ zwrócił uwagę, że w sprawie nie zaistniały przyczyny uzasadniające odstąpienie od nałożenia na skarżącego kary administracyjnej. Skarżący jest bowiem profesjonalistą, tymczasem dopuścił się wielu podobnych naruszeń. W rezultacie, brak było podstaw do przyjęcia, że waga naruszenia była znikoma, co sprawiło, iż okoliczność zaprzestania naruszenia nie dawała podstaw, w świetle art. 189f § 1 k.p.a., do odstąpienia od nałożenia kary. Kolegium ponadto zgłosiło się do pełnomocnika skarżącego o przedłożenie do akt sprawy dokumentów: Urzędowych Poświadczeń Przedłożenia wniosków złożonych za pośrednictwem Profilu Zaufanego, o których mowa w odwołaniu oraz wniosków złożonych za pośrednictwem Profilu Zaufanego, o których mowa w odwołaniu w terminie siedmiu dni pod rygorem wydania decyzji administracyjnej na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Do dnia wydania decyzji nie wpłynęła odpowiedź pełnomocnika skarżącego, a w rezultacie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie stwierdziło, że w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego zasadne jest nałożenie na skarżącego kary w wysokości 400 zł.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił:

- naruszenie art. 7, 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie całości materiału dowodowego w sprawie, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy prowadząc do dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego z naruszeniem art. 80 k.p.a.;

- obrazę art. 7 k.p.a., art. 15zzzzzn2 ust. 2 ustawy o COVID-19 poprzez jego niezastosowanie, co miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy z naruszeniem słusznego interesu strony;

- naruszenie art. 189a § 1 ust. 1 k.p.a. poprzez błędną wykładnię sprowadzającą się do błędnej interpretacji treści w sposób niezasadny uznający, że zgłoszenie dokonane po ustawowym terminie nie stanowiło zaprzestania naruszenia prawa;

- naruszenie art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez zaniechanie rozważenia zastosowania art. 189f k.p.a.

W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I i II instancji, orzeczenie zgodnie ze stanowiskiem skarżącego, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i przekazanie do ponownego rozpoznania organowi I instancji, zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, a na podstawie art. 136 § 1 k.p.a. przeprowadzenie postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko przyjęte w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 5 września 2023 r. Sąd na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "p.p.s.a.") połączył sprawę: III SA/Kr 236/23, III SA/Kr 237/23, III SA/Kr 238/23, III SA/Kr 239/23, III SA/Kr 240/23 oraz III SA/Kr 241/23 do wspólnego rozpoznania. Sąd oddalił wniosek dowodowy skarżącego zawarty w skardze.

Skarżący podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zarówno organ I, jak i II instancji przedwcześnie stwierdziły, że skarżący naruszył obowiązek zgłoszenia zbycia pojazdu poprzez jego dokonanie po terminie określonym w art. 78 ust. 2 u.p.r.d. w zw. z art. 31ia ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j. Dz. U. z 2021, poz. 2095, dalej: "ustawa COVID-19"). Sąd zwraca uwagę, że organ I instancji, stwierdzając uchybienie przez skarżącego terminowi określonemu w art. 78 ust. 2 u.p.r.d., powinien był uwzględnić treść art. 15zzzzzn2 ust. 1 i 2 ustawy COVID-19.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy p.r.d. Zgodnie z art. 78 ust. 2 p.r.d. właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o: 1) nabyciu lub zbyciu pojazdu; 2) zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym. Zasadnie wskazano, że zgodnie z art. 31ia ustawy COVID-19 w okresie od dnia ogłoszenia ustawy z dnia 24 czerwca 2021 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw do dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19: 1) wydłuża się do 60 dni terminy określone w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym; 2) art. 140mb ustawy, o której mowa w pkt 1, stosuje się z uwzględnieniem terminu określonego w pkt 1.

Zgodnie natomiast z art. 140mb p.r.d. kto: 1) będąc właścicielem pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej wbrew przepisowi art. 71 ust. 7 nie rejestruje pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, 2) będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu - podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. Kara jest nakładana w drodze decyzji wydanej przez starostę.

Nie może budzić wątpliwości, że termin o którym mowa w art. 78 ust. 2 p.r.d. jest terminem zawitym. Zgodnie natomiast z art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu (ust. 1). Jak stanowi ust. 2 w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (ust. 3).

Do dnia 16 maja 2022 r. obowiązywał w Polsce stan epidemii, który został zniesiony rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii w związku z zakażeniami SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2022 r., poz. 1027). Rozporządzenie weszło w życie w dniu 16 maja 2022 r., wówczas wprowadzono w Polsce stan zagrożenia epidemicznego, który obowiązuje od dnia 16 maja 2022 r. W sytuacji zatem, gdy w czasie obowiązywania stanu epidemii (do 16 maja 2022 r.) doszło do uchybienia terminu zawitego, z niedochowaniem którego ustawa wiąże negatywne skutki dla strony, Starosta Krakowski powinien był zawiadomić o tym skarżącego oraz wyznaczyć termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu w trybie art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID-19. W niniejszej sprawie uchybienie przez skarżącego terminu do zawiadomienia starosty w sposób niebudzący wątpliwości miało miejsce w czasie obowiązywania stanu epidemii, a zatem zastosowanie w sprawie powinien mieć art. 15 zzzzzn2 ustawy COVID-19. Należy bowiem wskazać, że obowiązek zawiadomienia organu o zbyciu pojazdu powstał w dniu 25 stycznia 2022 r., a naruszenie obowiązku miało miejsce po dniu 28 marca 2022 r.

Mając na względzie powyższe, przedwczesne są zatem ustalenia organów, że skarżący naruszył obowiązek określony w art. 78 ust. 2 p.r.d., a w rezultacie przedwczesne jest nałożenie na skarżącego kary za naruszenie obowiązku zawiadomienia starosty o zbyciu pojazdu.

W tych okolicznościach przedwczesne jest odniesienie się do zarzutów sformułowanych w skardze, które choć wskazują na naruszenie przez organy orzekające przepisów postępowania sprowadzają się w istocie do zakwestionowania wymiaru kary i wskazują na potrzebę odstąpienia od jej wymierzenia. Tymczasem, rozpoznanie niniejszej sprawy wymaga w pierwszej kolejności ustalenia, czy w odniesieniu do skarżącego zachodzą przesłanki przywrócenia terminu do złożenia zawiadomienia, a ewentualnie w dalszej kolejności rozważań nad zasadnością, wysokością ewentualnej kary nakładanej na skarżącej oraz rozważań w zakresie odstąpienia od jej wymierzenia.

Ponownie rozpoznając sprawę Starosta Krakowski zastosuje powołane wyżej przepisy ustawy COVID-19, a następnie w oparciu o ustalone okoliczności sprawy, podejmie rozstrzygnięcie zgodnie z przepisami k.p.a.

Sąd oddalił wnioski dowodowe skarżącego zawarte w skardze, ponieważ zgodnie z treścią art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "p.p.s.a.") ich przeprowadzenie nie było konieczne do oceny legalności zaskarżonych decyzji.

O kosztach postępowania (punkt II wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800) zasądzając na rzecz skarżącego zwrot kwoty 190 (słownie: sto dziewięćdziesiąt) złotych.

Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I wyroku.