Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 382/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2023-09-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 234 ust. 3
journal: Dz.U. 2025 poz 2625
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska (spr.) sędzia WSA Elżbieta Lemańska, Protokolant sekretarz sądowy Natalia Paulina Janowicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 września 2023 r. sprawy ze skargi E. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży z dnia 17 kwietnia 2023 r. nr SKO.411/5/2023 w przedmiocie odmowy nałożenia obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego bądź wykonania urządzeń zapobiegających szkodzie oddala skargę


UZASADNIENIE

Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności faktycznych i prawnych.

We wniosku z 27 czerwca 2019 r. E. J. zwróciła się, na podstawie art. 234 ust. 3 ustawy z 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, o przywrócenie przez Wójta Gminy Wąsosz stanu poprzedniego wód opadowych z dnia przed przebudową przepustu na działce położonej w Ł. o nr [...] na wysokości nieruchomości nr [...], [...], [...]. E. J. wskazała, że problemy z zalewaniem jej działki o nr [...] w Ł. pojawiły się po remoncie ulicy w 2017 r.

Pierwszą decyzją w sprawie z 30 września 2019 r. Wójt Gminy Wąsosz odmówił nałożenia na Gminę Wąsosz, będącą właścicielem działki nr [...] położonej w Ł., obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego bądź wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

Po rozpatrzeniu odwołania E. J., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łomży decyzją z 14 listopada 2019 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i orzekając co do istoty sprawy nakazało Gminie Wąsosz dokonanie naprawy odwodnienia odcinka drogi gminnej nr [...] Ł.-C. w km. roboczym od 0+000 do 0+990 na działkach nr [...] i [...] w obrębie miejscowości Ł. poprzez uzupełnienie istniejących dwóch wpustów deszczowych elementami odwodnienia liniowego DN500 z korytem polimerobetonu i kratą żeliwną typu ciężkiego usytuowanych bezpośrednio przy studni zbiorczej kanału odpływowego, po obu stronach istniejącego wpustu deszczowego. Połączenie koryta odwodnienia liniowego ze studnią zbiorczą rurą PE Dz 315 mm. Studnię zbiorczą DN 1000 mm w chodniku odkryć i w razie konieczności odbudować z uwzględnieniem szczelności i połączeń wlotów z wpustów ulicznych oraz odwodnienia liniowego. Na odcinku drogi najbardziej narażonym na zalewanie, bezpośrednio przylegającej do działki odwołującej wynieść krawężnik chodnika do góry na wysokość normatywną zgodnie z projektem przebudowy +7,5 cm.

Z decyzją Kolegium nie zgodziła się E. J. W wyniku wniesienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z 10 marca 2020 r., II SA/Bk 55/20 uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Wójta Gminy Wąsosz z 30 września 2019 r. Sąd stwierdził, że z dowodów zebranych w sprawie nie wynika jednoznacznie, że na skutek remontu drogi nastąpiła taka zmiana stosunków wodnych, która szkodliwie wpływa na nieruchomość skarżącej. Uznał, że wątpliwości co do istotnych okoliczności faktycznych rozwiać powinien specjalista z zakresu hydrologii. Wskazał również na potrzebę wyjaśnienia, jaki wpływ na stan wody na nieruchomości skarżącej mają jej własne działania polegające na zagospodarowaniu terenu, czy też na wykonaniu systemu rynien z dachu budynku mieszkalnego, które kierują wody opadowe na chodnik i w dalszej kolejności - z powrotem na posesję skarżącej.

Kolejną wydaną w prowadzonym postępowaniu decyzją z 24 listopada 2020 r. Wójt nakazał Gminie Wąsosz wykonanie blokady napływu powierzchniowego wody na szerokości wjazdu na działkę nr [...], zaś E. J. likwidację rur odpływowych z rynien dachowych z wylotem na działkę pasa drogowego (chodnik).

Decyzja ta, po jej zaskarżeniu, została decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży z 7 stycznia 2021 r. uchylona w całości, a sprawa przekazana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Kolegium stwierdziło, że sporządzona na potrzeby prowadzonego postępowania opinia biegłego hydrologa W. Ż. jest niepełna i wymaga uzupełnienia w celu wyjaśnienia w sposób jednoznaczny: czy nastąpiła rzeczywista (nie potencjalna) zmiana stosunków wodnych na gruncie odwołującej i czy zmiana ta spowodowała bądź powoduje rzeczywistą szkodę i na czym ona polega, czy też szkoda ta wystąpi dopiero w przyszłości.

Po rozpatrzeniu sprawy po raz kolejny Wójt Gminy Wąsosz decyzją z 31 maja 2021 r. odmówił nałożenia na Gminę Wąsosz obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego bądź wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. E. J. złożyła odwołanie od powyższej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łomży decyzją z 12 lipca 2021 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił stanowisko, że w sprawie nie doszło do zmiany stosunków wodnych, które skutkowałyby realną szkodą na gruntach sąsiednich należących do odwołującej.

Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego wniosła E. J. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z 23 listopada 2021 r. wydanym w sprawie II SA/Bk 639/21 uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję organu pierwszej instancji. Sąd stwierdził, że zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza, że w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia stosunków wodnych przez Gminę Wąsosz oraz że przyczyną naruszenia była przebudowa drogi w miejscowości Ł. W sprawie pozostało ustalenie wystąpienia szkody na gruncie sąsiednim. Sąd stwierdził, że w toku postępowania nie dokonano żadnych ustaleń w zakresie tego jakie szkody powstały na działce skarżącej, dlatego nie można zaakceptować stanowiska organów, że szkoda ma charakter jedynie potencjalny. Sąd ocenił, że w kontekście dołączonych do odwołania z 8 października 2019 r. płytki z nagraniem dwóch filmów oraz zdjęć potwierdzających zalewanie działki skarżącej w 2019 r., fakt nie wykazania strat przez skarżącą w trakcie wizji w dniu 28 sierpnia 2019 r. czy podczas wizyty biegłego hydrologa w dniu 17 września 2019 r., czy też nie zgłaszanie faktu zalewania Straży Pożarnej nie oznacza, że do takich szkód nie doszło. Zarzucono, że organ rozpoznając odwołanie nie odniósł się do tych dowodów a sąd po zapoznaniu się z tym materiałem dowodowym stwierdził, że skala zalewania działki skarżącej oraz jej rozmiar jest bezsporny. Woda stoi na całej szerokości drogi, wpływa na działkę skarżącej, stoi w budynku gospodarczym (stodole), choć jej drzwi w dolnej części zabezpieczone są blachą. Zdaniem sądu nie trzeba mieć wiadomości specjalnych z zakresu budownictwa czy hydrologii, aby stwierdzić, że jeśli zalewanie się powtarza (świadczą o tym choćby worki z piaskiem) niewątpliwie szkoda skarżącej jest oczywista. W związku z tym w ponownie prowadzonym postępowaniu, nakazano organom ustalić, czy w sprawie wystąpiła szkoda, mając na uwadze także już przedłożone dowody (w tym zdjęcia i filmy).

Rozpatrując sprawę ponownie organ pierwszej instancji decyzją z 28 lipca 2022 r. odmówił nałożenia na Gminę Wąsosz obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego bądź wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. W wyniku złożonego odwołania przez E. J., SKO w Łomży decyzją z 24 sierpnia 2022 r. uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, nakazując uzupełnienie materiału dowodowego w szczególności w zakresie sporządzenia opinii dotyczącej stanu technicznego budynków i wpływu zalewania wodą po 2017 r. na ich aktualny stan techniczny.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy Wąsosz decyzją z 28 lutego 2023 r. nr ROŚ.6331.1.2019 odmówił nałożenia na Gminę Wąsosz obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego bądź wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

W uzasadnieniu wskazano, że wykonane przez Gminę Wąsosz roboty drogowe nie zmieniły kierunku spływu wód z ulicy, jednak ze względu na zmianę poziomu nawierzchni asfaltu, tj. jego podniesienie o ok. 4-5 cm oraz zmianę rodzaju krawężników (najazdowe) i brak krawężnika ograniczającego we wjeździe na działkę nr [...], zmianie uległy stosunki wodne na drodze po jej remoncie. Na obecnym etapie postępowania należało ustalić czy na skutek przebudowy drogi w 2017 r., wystąpiły realne szkody na nieruchomości E. J. W tym celu organ powołał biegłego z zakresu budownictwa ogólnego – W. N. (biegły wpisany na listę biegłych sądowych), któremu zlecił sporządzenie opinii w zakresie:

1) czy zalewanie z działki nr [...] w Ł. po 2017 r. wodą opadową z drogi spowodowało pogorszenie stopnia zawilgocenia, pęknięć, rys i pogorszenie zużycia stanu technicznego budynków w stosunku do normatywnego ich zużycia w normalnych warunkach;

2) jeżeli odpowiedź na powyższe pytanie będzie twierdząca, ustalenie stopnia pogorszenia stanu technicznego budynków w udziale procentowym;

3) ustalenie, czy występowało zalewanie budynków przed 2017 r. i z tego tytułu powstała szkoda;

4) czy biegły może stwierdzić jaki był stopień zużycia budynków, a także ich zawilgocenia i pęknięć przed 2017 r.;

5) czy można stwierdzić szkody w kostce brukowej, którą zostało utwardzone podwórko, jakie spowodowała woda opadowa z drogi przebudowanej w 2017 r.

Biegły, po uprzednim przeprowadzeniu oględzin w dniu 10 stycznia 2023 r., przedłożył do akt opinię z 30 stycznia 2023 r. w której udzielił następujących odpowiedzi na poszczególne pytania:

ad. 1 i 2 - nie stwierdzono, aby po wykonanym w 2017 r. remoncie drogi wody opadowe z niej odprowadzane pogorszyły stopień zawilgocenia i stan techniczny budynków znajdujących się na działce nr [...]. Po zbadaniu zawilgocenia ścian budynków biegły stwierdził, że pozostaje ono w normie - brak śladów świadczących o zawilgoceniu. Widoczne porosty na ścianach budynku gospodarczego są efektem działania wody rozbryzgowej opadającej z dachu. Spękana posadzka w stodole, rysy dylatacyjne na styku budynków gospodarczych, korozja biologiczna murów i drzwi drewnianych przy gruncie, jest wynikiem po pierwsze normatywnego zużycia technicznego, po drugie nieprawidłowego zabezpieczenia przez właściciela budynków przed działaniem wód opadowych poprzez brak orynnowania dachów, czego skutkiem jest rozbryzgiwanie się wody opadowej z dachu na ściany budynków, co powoduje zawilgocenie ścian do poziomu ok. 60 cm. Wynikiem działania wody rozbryzgowej są również widoczne na ścianach porosty. Stan wilgotności ścian biegły uznał za dopuszczalny. Ponadto biegły wskazał na brak izolacji przeciwwilgociowej fundamentów budynków gospodarczych, nieprawidłowo wykonane opaski przy budynkach, jak również brak systemu odwodnienia terenu utwardzonego kostką brukową. Biegły podkreślił, że woda spływa zgodnie z dużym spadkiem terenu na teren niżej ukształtowany, przyległy do budynków gospodarczych, a następnie spływa do kanału za stodołą;

ad. 3 - ustalono, że sporadyczne zalewanie działki nr [...] miało miejsce już przed remontem drogi w 2017 r. Odnosząc się do tych ustaleń organ wskazał, że powyższe potwierdzają także zeznania świadków. Nadto wskazano, że po 2017 r. działka zalewana była tylko kilka razy - udokumentowane dwa przypadki zalania. Biegły nie stwierdził szkody w budynkach mieszkalnym i gospodarczych, która wynikałaby z nawalnych i gwałtownych opadów, w wyniku których wody opadowe napływały z drogi. Biegły podkreślił, że wody opadowe odprowadzane z dachów i terenu utwardzonego na działce nr [...] nie były przyczyną szkód wskazywanych przez wnioskodawczynię, ponieważ z uwagi na duży spadek terenu wody te szybko spływały na teren niżej położony. Podstawowa przyczyna destrukcji budynków gospodarczych to brak rynien dachowych co powoduje rozbryzgiwanie wody na ściany budynków w wysokości ok. 6 cm od poziomu gruntu. Skutkiem powyższego są zauważone porosty i glony na ścianach przy opasce betonowej, degradacja biologiczna drzwi drewnianych. Z kolei nieprawidłowe podbudowy pod opaski betonowe oraz pod posadzką w stodole doprowadziły do ich spękania;

ad. 4 - biegły potwierdził znaczny stopień zużycia budynków już przed rokiem 2017. Normatywne zużycie budynków gospodarczych określił na ok. 50% i wskazał na konieczność ich remontu w zakresie wykonania orynnowania, izolacji przeciwwilgociowej fundamentów, prawidłowej podbudowy i posadzki w stodole, nowej podbudowy i opasek betonowych wokół budynków, naprawy i konserwacji stolarki drzwiowej, zabezpieczenia murów i usunięcia śladów degradacji biologicznej. Konkretyzując ustalenia biegły określił, przy prawidłowej gospodarce remontowej, zużycie budynku mieszkalnego na 20,6%, zaś budynków gospodarczych na 56,2%;

ad. 5 - biegły określił stan kostki brukowej jako właściwy, zaś kostkę wykonaną w sposób prawidłowy. Zauważył uszkodzenia w formie wypłukanej spoiny z uwagi na destrukcyjne działanie wody opadowej spływającej bezpośrednio z dachu budynku gospodarczego z powodu braku orynnowania. Woda spływa na teren przyległy w kierunku stodoły, brak jest wgłębień, tym samym brak zastoisk wody, które by utrudniały korzystanie z posesji.

Biegły oprócz wyżej podanych przyczyn istniejącego stanu rzeczy wskazał również, że wnioskodawczyni swoim działaniem sama pogarsza sytuację, ponieważ we własnym zakresie wyprowadziła ze swojej posesji na przedmiotową drogę rurę spustową przez którą odprowadza wodę, woda ta zaś zgodnie ze spadkiem terenu wraca na jej posesję zwiększając zalewanie.

W oparciu o wnioski tej opinii organ stwierdził, że brak jest jakiegokolwiek związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy wodą opadową napływającą epizodycznie z drogi gminnej, a stanem budynków i budowli na posesji E. J. Jak wynika z opinii stan budynków i budowli na gruncie jest rezultatem wielu czynników leżących po stronie właścicielki. Czynniki te to zaniechania właściwego utrzymania budynków, zwłaszcza braku orynnowania, przeprowadzania prac budowlanych względnie remontowych niezgodnie ze sztuką budowlaną - posadowienie opasek budynków i posadzki w stodole bezpośrednio na gruncie. Również brak właściwego izolowania fundamentów. Sposób odprowadzenia wody z budynku mieszkalnego przez E. J. na drogę gminną, jak już zauważały wcześniej orzekające w sprawie organy, jest niewłaściwy i potęguje zalewanie działki.

W dniu 27 lutego 2023 r. strona złożyła zastrzeżenia do opinii. Organ stwierdził, że są one bezpodstawne, a E. J. nie przedstawiła żadnych dowodów w zakresie podważenia ustalenia poczynionych przez biegłego ustaleń, w szczególności stopnia zawilgocenia budynków przed 2017 r. Stopnia ich zawilgocenia przed 2017 r. biegły nie był w stanie określić ze względu na brak jakiejkolwiek dokumentacji sprzed 2017 r., bądź pomiarów, czy protokołów po zalaniu. Podczas oględzin, przy badaniu stopnia wilgotności ścian budynków biegły nie stwierdził podwyższonej wilgotności ścian. Nieprawdziwym jest przy tym fakt podnoszony przez B. Ł. w załączniku do pisma przewodniego, że przed przebudową drogi w 2017 r. ogrodzenie nieruchomości Ł. [...] było z siatki bez podmurówki, a woda się nie przelewała. Wskazano, że na zdjęciach archiwalnych datowanych na wrzesień 2012 r., tj. co najmniej 5 lat przed remontem drogi (źródło - google maps), widoczne jest nowe ogrodzenie z murkiem z klinkieru i rynna, która nie wystaje jeszcze na ulicę. Stan techniczny stodoły jest analogiczny do dzisiejszego, tj. ślady wilgoci na ścianach i drzwiach są porównywalne do udokumentowanych przez biegłego w dniu oględzin w styczniu 2023 r.

Organ podniósł, że brak wykazania szkód na gruntach wnioskodawczyni powstałych w wyniku zmiany stosunków wodnych stanowi przesłankę negatywną do wydania decyzji pozytywnej zgodnej z wnioskiem E. J. Dla przypisania odpowiedzialności za szkodliwą zmianę stosunków wodnych niezbędne jest ustalenie związku przyczynowego między działaniem a skutkiem. Sam fakt, że po remoncie drogi doszło do zalania działki nie jest wystarczający, aby uznać szkodę, tym bardziej, że analogiczne sytuacje zalewowe, jak bezsprzecznie ustalono występowały również wcześniej. Wskaznao, że już w uprzednich rozstrzygnięciach, przyjmowano, że stan budynków i budowli na działce nr [...] w Ł. nie jest wynikiem oddziaływania wód opadowych z drogi gminnej lecz wiąże się z wiekiem budynków, a zatem i stanem technicznym wykazującym znaczny stopień zużycia i zniszczenia. W konsekwencji stwierdzono, że wskazywana przez wnioskodawczynię szkoda na gruncie nie leży po stronie właściciela drogi.

Odwołanie od tej decyzji wniosła E. J. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łomży decyzją z 17 kwietnia 2023 r. nr SKO.411/5/2023 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ po przytoczeniu treści art. 234 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2625 ze zm.), wskazał, że w przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie mają: rozstrzygnięcie czy przebudowa drogi spowodowała zmianę natężenia spływu wód drogą i czy spowodowało to zmianę kierunku i zalewanie działki skarżącej, oraz ustalenie czy zmiana stanu wody na gruncie spowodowała szkody na działce skarżącej. Obie kwestie zgodnie z tym przepisem muszą wystąpić łącznie, aby właściciel gruntu (drogi) był zobowiązany przywrócić stan poprzedni lub wykonać urządzenia zapobiegające szkodom. Jak wynika z akt, sprawa jest przedmiotem postępowania od 2019 r., przed organem pierwszej instancji rozstrzygana była pięciokrotnie, organem odwoławczym czterokrotnie oraz dwukrotnie w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym.

Organ odwoławczy podniósł, że istotne dla obecnego rozpatrzenia sprawy są ustalenia i zalecenia sądu z wyroków z 10 marca 2020 r., II SA/Bk 55/20 i 23 listopada 2021 r., II SA/Bk 639/21. Sąd w ostatnim wyroku zalecił, aby w ponownie przeprowadzonym postępowaniu organy ustaliły czy w sprawie wystąpiła szkoda pozostająca w związku przyczynowo-skutkowy między zaistniałą na gruncie szkodą, a dokonaną przez właściciela gruntu sąsiedniego zmianą stanu wody na gruncie. Realizując te wytyczne zlecono w sprawie wykonanie opinii. Biegły nie stwierdził, aby po 2017 r. po wykonanym remoncie drogi, wody opadowe odprowadzane z drogi spowodowały pogorszenie stopnia zawilgocenia oraz pogorszenia stanu technicznego budynków znajdujących się na przedmiotowej działce. Stwierdził ponadto, że stan techniczny budynków i budowli jest dobry a ich stopień zużycia technicznego jest naturalnym zużyciem wynikającym z faktu, że budynki zostały wykonane w latach siedemdziesiątych, a częściowo z faktu, że niektóre prace budowlane zostały wykonane niezgodnie ze sztuką budowlaną (brak izolacji przeciwwilgociowej fundamentów budynków gospodarczych, nieprawidłowo wykonane opaski przy budynkach, brak sytemu odwodnienia terenu utwardzonego z kostki brukowej itp.). Ponadto skierowanie rynny z dachu budynku mieszkalnego na teren drogi dodatkowo podwyższa poziom wody w czasie nawalnego deszczu i wraca spływając na przedmiotową działkę. Z opinii biegłego wynika, że napływ wód na działkę skarżącej umożliwia korzystanie z niej w sposób dotychczasowy i nie wpłynął negatywnie na budynki znajdujące się na przedmiotowej działce. Z opinii wynika, że nie istnieje związek przyczynowo-skutkowy między stanem budynków i budowli (zużyciem technicznym), a dokonaną przez właściciela gruntu sąsiedniego zmianą stanu wody na gruncie a wynika on z przyczyn technicznych wykonania tych budynków i budowli oraz okresu ich użytkowania.

Kolegium opinię tę uznało za wiarygodną i stwierdziło, że może stanowić dowód w sprawie, bo została sporządzona rzetelnie z wykonaniem odkrywek gruntowych i opisem stanu faktycznego budynków na działce oraz w obecności stron, z wykorzystaniem wcześniejszych materiałów zgromadzonych w sprawie (zdjęć i innych materiałów) oraz odpowiada na zasadnicze pytanie, czy remont drogi przeprowadzony w 2017 r. pogorszył stan budynków i budowli na przedmiotowej działce. Brak związku przyczyno-skutkowego pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie a stanem budynków na działce skarżącej uzasadniał wydanie decyzji odmownej w zakresie zobowiązania Gminy do przywrócenia stanu poprzedniego bądź wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego wniosła E. J. i zarzuciła naruszenie art. 7, 9, 11 i 12 w zw. z art. 77 i art. 80 K.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia sprawy, zgromadzenia i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego oraz dokonania jego wszechstronnej oceny, a w szczególności:

- ustalenia, że skarżąca nie wykazała poniesionych strat z tytułu zalewania działki w sytuacji gdy organ nie ma badać poniesionych strat, a szkodliwy wpływ zalewania na działkę skarżącej, co nie jest pojęciem tożsamym, nikt dotychczas nie pytał skarżącej o żadne straty, z oględzin w miejscu zalewania nie został sporządzony protokół, skarżąca nie wiedziała i nie miała wpływu na to co zostało tam napisane. Nadto skarżąca na żądanie organu wskazała w pismach, jakie straty z tytułu zalewania dotychczas poniosła, wskazała na zalewanie budynków i ich niszczenie, zniszczenie płodów rolnych podczas pierwszego zalania oraz wilgoć w budynku mieszkalnym -nikt tego nie weryfikował;

- ustalenia w oparciu o zdjęcie z 2019 r., że w 2019 r. w stodole skarżącej nie mogły znajdować się płody rolne, które zdaniem organu nie mogły ulec zniszczeniu;

- braku przesłuchania skarżącej w charakterze strony - na okoliczność szkód powstałych w wyniku zalewania działki;

- ustalenia, że po 2017 r nie nastąpiło pogorszenie stanu technicznego budynków wywołane zalewaniem działki skarżącej, w sytuacji gdy biegły wprost stwierdza, że nie ma dostatecznych danych pozwalających ustalenie stanu budynków przed 2017 r., co skutkowało dowolną i błędną oceną zebranego materiału dowodowego polegającą na ustaleniu, że w wyniku zalewania działki skarżąca nie poniosła szkody, w sytuacji gdy materiał dowodowy, w tym zdjęcia i twierdzenie skarżącej świadczą o tym, że zalewane budynki niszczeją, zniszczeniu uległy znajdujące się w stodole płody rolne, a skarżąca cały czas musi mieć przygotowane worki z piaskiem na wypadek kolejnych opadów;

- brak odniesienia się do opinii biegłego z zakresu budownictwa T. S., który wskazuje szkody powstałe w nieruchomościach skarżącej i ich przyczynę;

- powołanie się na przyczynienie się skarżącej do zalewania działki w sytuacji, gdy skarżąca już dawno usunęła rynnę kierującą wody opadowe na drogę, a mimo to jej działka jest w dalszym ciągu zalewana, co w konsekwencji spowodowało naruszenie art. 234 ust. 3 Prawa wodnego, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że swoimi działaniami Gmina Wąsosz nie wyczerpała znamion tego przepisu i nie doszło do naruszenia stosunków wodnych przez właściciela działki.

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że jej działka od 2017 r. jest sukcesywnie zalewana spływającymi z drogi gminnej wodami opadowymi. Wybudowane w międzyczasie przez gminę dodatkowe kratki odprowadzające wodę niczego w tej materii nie zmieniło. Woda jak leci tak leciała, a skarżąca w dalszym ciągi uważa, że przyczyną takiego stanu rzeczy jest przebudowa znajdującego się przy jej działce przepustu, stanowiącego element odwodnienia drogi. Skarżąca podkreśliła, że we wjeździe na jej działkę cały czas leżą worki z piaskiem, które blokują dopływ wody do posesji przez wjazd, a z pozostałych stron woda jest hamowana betonową, wysoką podmurówką przy ogrodzeniu. Po pierwszym zalaniu w 2017 r. kiedy zniszczeniu uległy płody rolne skarżąca zaprzestała trzymania w zalewanej stodole artykułów mogących ulec zalaniu. Skarżąca podniosła, że w sprawie nie ma żadnych wątpliwości, że doszło do zmiany stanu wody na gruncie, a zmiana ta jest spowodowana przebudową drogi. Aktualnie organ pomimo przedstawionych przez skarżącą dowodów, twierdzi że na działce skarżącej nie powstała z tego tytułu szkoda. Pomijając już fakt, że szkoda powstała przy pierwszym zalaniu i powstaje nadal, zdaniem skarżącej, wpływ zalewania działki na budynki jest oczywisty nawet dla laika. Skarżąca podniosła, że nie bardzo wie jakich działań domaga się od niej organ, żeby szkodę wykazać. Załączyła już bowiem filmy, zdjęcia i oświadczenia o rodzaju szkód. Jeżeli organ ma wątpliwości, że szkody wystąpiły to powinien w tym kierunku prowadzić postępowanie dowodowe. Z uwagi na charakter sprawy niezbędnym dowodem było przeprowadzenie oględzin na gruncie. Zamiast protokołu z oględzin została przeprowadzona w dniu 28 sierpnia 2019 r. wizja lokalna z której sporządzono notatkę urzędową i nie udzielono głosu skarżącej. Skarżąca podniosła, że na żądanie organu wskazała wszelkie szkody spowodowane zalewaniem jej działki. Od 4 lat jej nieruchomość w wyniku przebudowy drogi jest sukcesywnie zalewana, a znajdujące się na działce budynki podmywane spływającą wodą. Wpływ tego zalewania na stan budynków bez wątpienia wymaga wiadomości specjalnych i winien być dokładnie zbadany przez organ, co nie zostało zrobione. Organ stwierdził bez jakiekolwiek badania, że budynki są stare to niszczeją. Są to niczym niepoparte wnioski, mające na celu jedynie przedłużanie postępowania i unikanie przez gminę odpowiedzialności za zaistniałą sytuację. Skarżąca podniosła, że sprawa trwa 6 lat i przez ten czas jej działka jest zalewana wodami opadowymi z drogi gminnej. Przebudowa przepustu przy posesji skarżącej to koszt prawdopodobnie kilkudziesięciu tysięcy złotych. W przypadku decyzji uznającej naruszenie stosunków wodnych, będzie musiała go ponieść Gmina Wąsosz - organ wydający decyzję w sprawie. Zdaniem skarżącej jest to prawdziwy i jedyny powód dla którego postępowanie w tej sprawie trwa tyle lat, a gmina robi wszystko żeby uniknąć odpowiedzialności. Gdyby sprawa nie dotyczyła gminy już dawno byłaby zakończona, a dla każdego byłoby jasne, że obecna sytuacja uniemożliwia skarżącej korzystanie z jej nieruchomości. W czasie deszczu przez działkę nie płynie rzeka tylko wtedy, gdy skarżąca zdąży ułożyć we wjeździe worki z piaskiem, które są cały czas przygotowane na tę okoliczność. Skarżąca nie może wówczas wjechać, ani wyjechać, jak też w inny sposób korzystać ze swojej nieruchomości. Jeżeli działka zostanie zalana, bo worki nie są ułożone na czas, wówczas na działce skarżącej zostaje cały "brud ze wsi", który niesie ze sobą woda: muł, smary, słoma, zwierzęce nieczystości.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli sądu w sprawie niniejszej jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży z 17 kwietnia 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję z 28 lutego 2023 r. Wójta Gminy Wąsosz o odmowie nałożenia na Gminę Wąsosz - właściciela działki nr [...] w Ł. - obowiązku przywrócenia stanu poprzedniego bądź wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że orzekanie w sprawie niniejszej odbywa się w warunkach związania, o których mowa w art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej powoływana jako P.p.s.a.), ponieważ niniejszy wyrok jest poprzedzony prawomocnym wyrokiem tutejszego sądu z 23 listopada 2021 r. (II SA/Bk 639/21).

Zgodnie z powołanym przepisem art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Związanie oceną prawną i wskazaniami oznacza, że zarówno organy, jak i inne sądy, nie mogą formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz są zobowiązane do podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Uwzględniając zasadę ekonomiki postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego, sąd po to wyraża swoją ocenę prawną, by przy ponownym rozpoznaniu sprawy zakres tej oceny nie był już przedmiotem kolejnego rozpoznania. Uregulowania zawarte w art. 153 P.p.s.a. mają zapobiec sytuacji, w której określona kwestia byłaby odmiennie oceniana w kolejnych orzeczeniach sądu (vide: wyrok NSA z 2 września 2016 r., II OSK 2971/14, pub. CBOSA).

Wobec treści art. 153 P.p.s.a, orzekając obecnie, sąd zobowiązany jest zatem skontrolować, czy organ rozpoznający sprawę ponownie, dostosował się do przedstawionych ocen i wskazań wynikających z wyroku z 23 listopada 2021 r. Przed wskazaniem wytycznych zawartych w tym wyroku, sąd w pierwszej kolejności odniesienie się do przesłanek wynikających z zastosowanego w sprawie niniejszej art. 234 ust. 3 ustawy z 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2625 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa).

Zgodnie z tym przepisem, jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności. Prowadzone przez organ administracji w tym przedmiocie postępowanie wyjaśniające, ma zatem wykazać, czy i jakich zmian dokonał na swoim gruncie właściciel, czy zmiany te spowodowały zmiany stosunków wodnych i czy zmiany te szkodzą gruntom sąsiednim.

Ww. wyroku przesądzono, że w sprawie niniejszej doszło do naruszenia stosunków wodnych przez Gminę Wąsosz oraz, że przyczyną naruszenia była przebudowa drogi w miejscowości Ł. Zgodnie z tym wyrokiem w sprawie niniejszej pozostało ustalenie wystąpienia szkody. Sąd nie zaakceptował stanowiska organów o potencjalnym charakterze szkody z tego względu, że organy w tym zakresie nie przeprowadziły żadnego postępowania. W szczególności nie odniosły się do faktu zalewania działki skarżącej w 2019 r. (dowód: dołączone do odwołania z 8 października 2019 r. dwa filmy i zdjęcia). Stąd w ponownie prowadzonym postępowaniu nakazano ustalić czy w sprawie wystąpiła szkoda. Odnośnie interpretacji pojęcia szkody na gruncie tej regulacji sąd wskazał, że musi mieć ona charakter realny a nie hipotetyczny oraz musi być wykazany związek przyczynowo-skutkowy między zaistniałą na gruncie szkodą, a dokonaną przez właściciela gruntu sąsiedniego zmianą stanu wody na gruncie. Przy czym zarówno poszukiwanie szkody na gruncie jak i związku przyczynowo-skutkowego nie jest nieograniczone, albowiem organy nie są zobligowane do ustalania i poszukiwania wszelkich powodów ujemnego dla strony spływu wód.

Z analizy akt sprawy i treści wydanych decyzji wynika, że zagadnienie dotyczące tego, czy na gruncie skarżącej zaistniała realna szkoda pozostająca w związku przyczynowo-skutkowym z remontem drogi w 2017 r. pojawiło się w kasacyjnej decyzji SKO z 7 stycznia 2021 r. w której nakazano ustalić organowi pierwszej instancji czy na gruncie skarżącej nastąpiła rzeczywista szkoda między innymi poprzez uzupełnienie opinii biegłego hydrologa. Ostatecznie z opinii tej wynika, że rozbudowany systemu odwodnieniowy zapewnia swobodny odpływ wszystkich wód przy opadach miarodajnych. Realne zagrożenie istnieje w sytuacjach ekstremalnych, tj. przy stosunkowo rzadko występujących gwałtownych opadach deszczy nawalnych. Podobne sytuacje miały miejsce przed rozbudową. Po obecnej przebudowie systemu odwadniającego o dwie dodatkowe kratki, jak przyznaje sama skarżąca, nie doszło do zalania jej posesji.

W sprawie niniejszej na obecnym etapie postępowania należało uznać jako bezsporną okoliczność dwukrotnego zalania działki skarżącej w sierpniu 2018 r. i na wiosnę 2019 r. W uzasadnieniu wyroku II SA/Bk 639/21 sąd stwierdził, że jeżeli zalewanie działki skarżącej w takim rozmiarze się powtarza to szkoda jest niewątpliwa. W sprawie należało zatem ustalić czy dochodziło do zalewania działki skarżącej oprócz ww. zalewania a w dalszej kolejności czy w wyniku zalewania działki powstała szkoda pozostająca w związku przyczynowo-skutkowym z dokonaną zmianą stanu wody na gruncie.

Z akt sprawy nie wynika aby oprócz tych dwóch udokumentowanych zalań działki miały miejsce inne zalania o takim rozmiarze. Skarżąca pomimo twierdzenia, że dochodzi do notorycznego zalewania jej działki na etapie postępowania administracyjnego, udokumentowała jedynie te dwa przypadki. Podnieść należy, że postępowanie w sprawie toczy się od 2109 r., zagadnienie ustalenia rzeczywistej szkody zostało sformułowane w decyzji SKO z 7 stycznia 2021 r., skarżąca była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W takich okolicznościach, zdaniem sądu, gdyby doszło do zalania działki to fakt ten zostałby wykazany. W tym miejscu podnieść należy, że system odprowadzający wodę z ulicy został przebudowany, a mianowicie wykonano kolejne dwie kraty wyłapujące wodę oraz wyremontowano studnię zbiorczą (roboty zakończono w listopadzie 2019 r.). Po tej dacie nie wykazano zalewania działki. Sama skarżąca podała, że po remoncie nie doszło do zalania działki. Na etapie postępowania sądowego uczestniczka postępowania – B. Ł. (matka skarżącej) przedłożyła 4 zdjęcia z 30 sierpnia 2023 r. na okoliczność zalania przedmiotowej działki po 2018 r. W ocenie sądu ze zdjęć tych wynika jedynie fakt zalegania wody na ulicy. Nie wynika z nich zalanie działki skarżącej. Z kolei zaleganie wody na ulicy po intensywnych opadach, z uwagi na ukształtowanie terenu, w ocenie sądu, jest zjawiskiem naturalnym. Na rozprawie w dniu 5 września 2023 r. na pytanie sądu dlaczego na etapie postępowania administracyjnego nie przedłożono dowodów na okoliczność zalewania działki po 2018 r. uczestniczka postępowania podała, że nikt o tym nie pomyślał i nie było komórki z aparatem fotograficznym. Jeszcze raz podnieść należy, że w ocenie sądu gdyby faktycznie dochodziło do zalewania działki skarżącej po 2018 r., to strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika dowody na tę okoliczność dołączyłaby do akt sprawy. Znamienne przy tym jest też i to, że w przedłożonej przez stronę opinii z 21 maja 2022 r. z zakresu budownictwa, wykorzystano dokumentację fotograficzną z zalania działki, które miało miejsce 3 sierpnia 2018 r.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej udokumentowane zalanie działki miało miejsce w dwóch przypadkach w sierpniu 2018 r. i na wiosnę 2019 r. Po dokonaniu przebudowy systemu odprowadzającego wodę z ulicy do zalewania działki nie dochodziło. Wbrew zarzutom skargi stwierdzić należy, że przebudowa ta wykluczyła intensywne zalewanie działki skarżącej. Stanowisko skarżącej sprowadza się do tego, że tylko przywrócenie odwodnienia sprzed przebudowy drogi rozwiąże problem z zalewaniem jej działki. Z opinii biegłego hydrologa wynika zaś, że aktualne rozwiązanie odwodnienia nie zmieniło w sposób zasadniczy skuteczności odwodnienia deszczowego drogi, którą należy uznać za podobną przed i po modernizacji. Podnieść należy, że przy ulewnych deszczach skuteczne odprowadzenie wód jest niemożliwe nawet dla pełnej kanalizacji, której w sprawie niniejszej nigdy nie było.

Z uwagi na to, że w sprawie nie udokumentowano zalewania działki skarżącej poza ww. dwoma przypadkami, czyli nie wykazano powtarzalności zjawiska a co za tym idzie utrudnień w korzystaniu z nieruchomości, jedyną realną szkodą jak mogła mieć miejsce w sprawie to zgłaszany przez skarżącą pogorszony stan techniczny budynków.

Nie jest przy tym prawdą, że nikt nie pytał skarżącej o jakiekolwiek straty. Jak wynika z akt sprawy organ pierwszej instancji w piśmie z 4 lipca 2021 r. wezwał skarżącą do potwierdzenia konkretnymi dokumentami poniesionych szkód wraz z określeniem daty ich powstania, w sposób nie budzący wątpliwości, że miały miejsce (w szczególności protokołami szkodowymi ubezpieczycieli, rachunkami/fakturami poświadczającymi naprawę poniesionych strat). Zaznaczono przy tym, że samo jednostronne oświadczenie pełnomocnika strony złożone na okoliczność określenia poniesionych szkód, nie jest wystarczające. W odpowiedzi na to wezwanie skarżąca wniosła o powołanie biegłego z zakresu budownictwa w celu określenia czy niszczenie budynków powstaje na skutek zalewania jej posesji z drogi gminnej (vide: pismo z 10 maja 2021 r.).

W związku z tym w sprawie została sporządzona opinia biegłego z zakresu budownictwa z której wynika, że stan techniczny budynków jest adekwatny do ich stopnia zużycia technicznego (budynki zostały wykonane w latach siedemdziesiątych) a także częściowo wynika z faktu, że niektóre prace budowlane zostały wykonane niezgodnie ze sztuką budowlaną (brak izolacji przeciwwilgociowej fundamentów budynków gospodarczych, nieprawidłowo wykonane opaski przy budynkach, brak sytemu odwodnienia terenu utwardzonego z kostki brukowej). Opinia wykluczyła zatem związek pomiędzy stanem budynków a zalaniem działki w 2018 r. i wiosną 2019 r. Sporządzona opinia czyni bezzasadnym twierdzenie skargi, ze stan budynków został ustalony bez jakiegokolwiek badania. Sąd podziela stanowisko organów, że opinia zasługiwała na uwzględnienie, gdyż została sporządzona w sposób rzetelny z wykonaniem odkrywek gruntowych, opisem stanu faktycznego na działce, przy udziale stron oraz odpowiada na zasadnicze pytanie. Opinii tej nie może podważać opinia techniczna z zakresu budownictwa przedłożona przez skarżącą. Przede wszystkim dlatego, że oprócz zdjęć opinia ta nie zawiera właściwie żadnych treści merytorycznych. Opinia ta składa się z 24 stron w tym strony od 3 – 15 to zdjęcia nieruchomości z 27 kwietnia 2022 r. a strony od 16-23 to zdjęcia z zalania nieruchomości z 3 sierpnia 2018 r. We wnioskach stwierdzono, że zalewanie które ma charakter notoryczny doprowadziło do pogorszenia stanu technicznego budynków mieszkalnego i gospodarczego. W ocenie sądu tak sporządzona opinia nie może mieć żadnej mocy dowodowej. Została ona sporządzona tylko na podstawie oględzin bez wykonania odkrywki fundamentów oraz zbadania prawidłowości wykonania elementów konstrukcyjnych budynków. Zawiera tylko wnioski bez jakiejkolwiek analizy. Nadto skarżąca zgłaszała szkodę w postaci zalania płodów rolnych. Nie przedstawiła jednak na tę okoliczność żadnych dowodów, zarzucając jednocześnie organom, że na podstawie jednego zdjęcia ustalono, że w stodole podczas zalania działki znajdował się tylko ciągnik. Z oświadczenia skarżącej wynika, że zaprzestała ona prowadzenia działalności gospodarczej 10 lat temu, następnie zmieniła to stanowisko i podała, że zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej 5 lat temu. W przypadku przyjęcia, że prawdziwa jest wersja o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej 10 lat temu, to przyjąć należy, że istotnie w datach udokumentowanego zalewania działki w stodole nie było płodów rolnych. Nadmienić należy, że nie jest to pierwszy przypadek modyfikowania oświadczeń składanych przez skarżącą w zależności od okoliczności sprawy. I tak skarżąca zmieniła swoje stanowisko odnośnie tego, że do zalewania działki dochodziło również przed przebudową drogi. Nie prawdziwe jest również stanowisko skarżącej, że przed przebudową drogi ogrodzenie było z siatki bez podmurówki a woda się nie przelewała. Jak ustalił organ pierwszej instancji na podstawie zdjęć archiwalnych z 2021 r. – nowe ogrodzenie z murkiem z klinkieru istniało co najmniej 5 lat przed remontem drogi.

W sytuacji gdy postępowanie wyjaśniające prowadzi do wniosku, że brak jest związku przyczynowo-skutkowego między zmianą stosunków wodnych a powstaniem szkody na gruntach sąsiednich, należy wydać decyzję odmowną. Sam fakt dokonania określonej zmiany nie jest wystarczający do zastosowania art. 234 ust. 3 ustawy. Konieczne jest ustalenie, że dokonana przez właściciela nieruchomości zmiana spowodowała zmianę stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntu sąsiedniego. W niniejszej sprawie nie zachodzi taka sytuacja. Podnieść należy, że na stosunki wodne na działce skarżącej, ma także wpływ ukształtowanie i budowa geologiczna terenu oraz znaczny obszar zlewni, z której odprowadzane są wody. Niekorzystne jest także ukształtowanie działki, która jako jedyna przy drodze gminnej jest w części zaniżona w stosunku do terenu sąsiedniego, a jej poziom nie był korygowany przez właścicieli. Działka skarżącej nr [...] położona jest w najniższym miejscu ulicy Ł.-C. Podczas ulewnych opadów teren ten narażony był i nadal jest na odbiór znacznej ilości wody, która zgodnie ze spadkiem terenu przepływa przez działki (siedliska) w kierunku do cieku wodnego "Dopływ z Ł." - spływ wyraźnym obniżeniem dolinowym przebiegającym przez teren działki nr [...] (sąsiednia do działki E. J.). Taki spływ wody stanowił naturalny kierunek spływu wód ze zlewni przed przebudową ulicy, a po remoncie nie uległ zmianie. Problem z zalewaniem działki wodą opadową, szczególnie podczas dużych ulew, był zarówno przed przebudową drogi jak i po jej remoncie. Istotnie po remoncie drogi doszło do zalania działki, ale do zalewania działki w przypadku intensywnych opadów chodziło także przed remontem drogi. Nie stwierdzono przy tym związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy zalaniem działki a stanem technicznym budynków. Aktualnie po remoncie odwodnienia w 2021 r. nie doszło do zalania działki w takim rozmiarze jak udokumentowane przypadki z sierpnia 2018 r. i z wiosny 2019 r.

Wyniki przeprowadzonego w sprawie postępowania administracyjnego nie pozwalają na przyjęcie, że w sprawie zostały spełnione przesłanki art. 234, tj. szkodliwe oddziaływanie zmiany stanu wody na nieruchomość skarżącej. Ustalenia organów obydwu instancji są co do wniosków jednoznaczne, zaś przeciwne twierdzenia skarżącej, nie zostały poparte takimi dowodami, które uzasadniałyby jej stanowisko. Poza tym przepis art. 234 nie zobowiązuje organu do ustalenia wszelkich przyczyn danego stanu wody na gruncie zgłaszającego roszczenie, ale nakazuje wyjaśnienie, czy powstałe szkody mogą być następstwem zmiany stanu wody na gruncie sąsiednim, co do którego zgłoszono roszczenie. Zatem w przypadku stwierdzenia, że brak jest związku przyczynowo-skutkowego między zmianą stosunków wodnych a powstaniem szkody na gruncie skarżącej zasadnym było wydanie decyzji odmownej w przedmiocie nakazania przywrócenia stosunków wodnych. Należy zaznaczyć, że sam fakt przepływu wody przez działkę, którego nikt nie podważa, jest stanem wynikającym z ukształtowania terenu. Zjawisko takie, samo w sobie nie stanowi jednak szkody i nie ma związku wyłącznie z przebudową drogi, gdyż występowało również wcześniej.

Przeprowadzona przez sąd kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja została wydana w niezawierającym istotnych wad procesowych postępowaniu; spełnia wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., a treść uzasadnienia decyzji świadczy o tym, że wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i art. 77 K.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 K.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 K.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu i wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa. Wbrew zarzutom skargi, ustalenia faktyczne poczynione przez organ są prawidłowe i odpowiadają zebranym dowodom. Ustalenia organu, jak również ich ocena prawna, znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym zawartym w aktach administracyjnych, który był wystarczający do wydania decyzji. Zdaniem sądu, organy prawidłowo zebrały i przeprowadziły dowody w sprawie i prawidłowo je oceniły. W związku z powyższym zarzuty naruszenia przepisów postępowania sąd ocenia jako nieuzasadnione.

Mając powyższe na uwadze skargę oddalono na podstawie art. 151 P.p.s.a.