Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 852/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 39 ust. 1 i 2 , art. 40 ust. 1, art. 41, art. 8 ust. 1,
journal: Dz.U. 2020 poz 1876
law: Usatwa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - t.j.
article: art. 7, art. 77 par 1, art. 80, art. 107 par. 1 pkt 4 i par. 3, art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Maciej Busz Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] maja 2021 r.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia [...] maja 2021 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego wszczętego na wniosek z dnia [...] sierpnia 2020 r. odnoszącego się do przyznania pomocy finansowej dla K. P. na naprawę dachu oraz podłogi budynku położonego w B. przy ul. [...], uszkodzonych podczas gwałtownych deszczy i wiatrów w sierpniu 2017 r.

Powyższe decyzje organów nadzoru budowlanego obu instancji zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] sierpnia 2020 r. K. P. złożył wniosek o udzielenie pomocy finansowej na naprawę dachu oraz sufitu w budynku znajdującym się w B. przy ul. [...]. We wniosku wskazano, że konieczność dokonania naprawy związana była ze zdarzeniem losowym mającym miejsce w sierpniu 2017 r., tj. nawałnicą. Wnioskodawca opisywał w treści wniosku stan zamieszkanego przez niego budynku, m.in. że w wyniku uszkodzenia dachu w kilku miejscach doszło do przecieku sufitu, a także uszkodzona została podłoga. Dalej K. P. wskazał na to, że pobiera emeryturę w kwocie [...]zł oraz jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym oraz że zamieszkuje sam.

Pierwotnie Burmistrz Miasta i Gminy B. decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] odmówił przyznania K. P. zasiłku celowego z przeznaczeniem na naprawę dachu oraz podłogi wskazując, że przekracza on kryterium dochodowe, które dla osoby samotnie gospodarującej wynosi 701 zł. Jego dochód składa się ze świadczenia emerytalnego w wysokości [...] zł oraz zasiłku stałego w wysokości [...] zł, łączny dochód wynosi zatem [...] zł. miesięcznie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2021 r. uchyliło wskazaną wyżej decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Kolegium argumentowało, że organ nie rozważył możliwości ewentualnego przyznania pomocy finansowej na naprawę uszkodzonego budynku na podstawie art. 40 ust. 2 i 3 oraz 41 ustawy o pomocy społecznej.

W ponownie prowadzonym postępowanie Burmistrz Miasta i Gminy B. decyzją z dnia [...] maja 2021 r. na podstawie art. 104 i 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 14 i art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej Dz. U. z 2020 r. poz. 1876) umorzył wszczęte w dniu [...] sierpnia 2020 r. postępowanie w sprawie przyznania świadczenia z pomocy społecznej na naprawę dachu oraz podłogi w budynku znajdującym się w B. przy ul. [...], które uległy zniszczeniu wskutek zdarzenia losowego mającej miejsce w 2017 r.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że z otrzymanej decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynika, iż "podstawą do wszczęcia postępowania jest złożenie przez osobę uprawnioną wniosku o tego rodzaju pomoc finansową w ciągu 6 miesięcy od daty wystąpienia zdarzenia lodowego (ustawa o stanie klęski żywiołowej oraz zasady wskazane w piśmie Ministra Spraw Wewnętrznych nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r.)". Tym samym organ stwierdził, że jeśli złożenie wniosku o przyznanie pomocy finansowej na naprawę dachu oraz podłogi, które uległy wskutek zdarzenia losowego nastąpiło prawie [...] lata i [...] miesięcy po dacie wystąpienia zdarzenia losowego należało umorzyć postępowanie w sprawie.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył K. P. wskazując, że nie zgadza się z uzasadnieniem decyzji. Zauważył, że na zdjęciach dołączonych do akt niniejszej sprawy widoczne jest, że była dokonana wymiana dachu. Następnie w 2017 r. wichura zerwała jego część, a K. P. dokonał naprawy. Dopiero [...] miesięcy temu zauważył, że konstrukcja dachu przecieka, a następnie doszło do zawalenia części sufitu w środkowym pokoju.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dni [...] lipca 2021 r. na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 1876 r.) oraz § 1 pkt 1 lit a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń z pomocy społecznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1358) postanowiło utrzymać zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji przywołał stan faktyczny sprawy. Następnie wskazał, że niespornym jest że przedmiotowa decyzja z [...] maja 2021 r. została poprzedzona postępowaniem wyjaśniającym oraz że organ I instancji przyznał decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. pomoc finansową na naprawę uszkodzonego budynku – jego dachu oraz prace malarskie. Dodatkowo organ wskazał, że od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] marca 2018 r. została mu przyznana pomoc finansowa na zaspokojenie innych potrzeb w kwocie [...]zł. Mając na uwadze fakt, że po sierpniu 2017 r. została przyznana K. P. pomoc finansowa na remont zamieszkałego przez niego budynku należało zdaniem organu II instancji umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.

Skargę na powyższą decyzję SKO w P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył K. P.. W uzasadnieniu wskazał, że uszkodzenie dachu nastąpiło w 2017 r., wówczas zgłosił ten fakt do Ośrodka Pomocy Społecznej w celu otrzymania środków finansowych na jego zabezpieczenie. Po otrzymaniu kwoty [...]zł we własnym zakresie zabezpieczył dach oraz odmalował zalane pomieszczenia. Następnie przez [...] lata nie były widoczne żadne oznaki świadczące o przeciekaniu dachu i Skarżący pozostawał w przekonaniu, że naprawa dokonana w [...] r. była wystarczająca. K. P. wskazał, że dopiero w [...] r. doszło do zawalenia się sufitu, uszkodzenia drewnianych belek i podłogi i wtedy ponownie zwrócił się do OPS o pomoc finansową. Do dnia [...] sierpnia 2021 r. otrzymał [...] zł i za kwotę tę doraźnie naprawiał sufit, a także podłogę w całości. Skarżący podał, że aby nie doszło do kolejnego zawalenia sufitu potrzebne są środki na kolejne działania remontowe. Skarżący wskazał na opinię Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lipca 2021 r. Dalej Skarżący wskazał na decyzje wydane w toku niniejszego postępowania przez organy I i II instancji oraz na to, że jego zdaniem OPS dąży do tego, aby się wyprowadził z zajmowanego miejsca zamieszkania nie przyznając mu wnioskowanego zasiłku celowego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.

Pismem z dnia [...] stycznia 2022 r. pełnomocnik Skarżącego wniósł o:

1. na podst. art 145 §1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...].

2. przeprowadzenie rozprawy,

3. przyznanie pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenia od Skarbu Państwa z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym zwrotu kosztów.

Pełnomocnik podtrzymał zarzuty Skarżącego zawarte w skardze, a także uzupełnił je zarzucając naruszenie:

- przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 sierpnia 2017 r. oraz zasad określonych przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 sierpnia 2017 r. dotyczących udzielania, ze środków rezerwy celowej budżetu państwa na przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych pomocy finansowej w formie zasiłków celowych, o których mowa w ustawie o pomocy społecznej dla rodzin lub osób samotnie gospodarujących, poszkodowanych w wyniku zdarzeń noszących znamiona klęsk żywiołowych poprzez błędne przyjęcie, że skutki zdarzenia wywołującego szkodę nie mogą ujawnić się później, niż samo zdarzenie, w związku z czym wniosek musi zostać złożony bezwzględnie w ciągu 6 miesięcy od daty zdarzenia;

- art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego w sytuacji, gdy złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie zasiłku celowego był uzasadniony i powinien zostać merytorycznie rozpoznany;

- art. 7, art. 7a, art. 8 § 1 i 2 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania niezgodnie zobowiązującymi przepisami prawa, w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej, w tym nieprzeprowadzenie wszelkich czynności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego.

W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał na stan faktyczny sprawy oraz przepisy ustawy o pomocy społecznej. Pełnomocnik nie zgodził się, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe wskutek tego, że wniosek o jego wszczęcie nie został złożony w ciągu 6 miesięcy od daty zdarzenia losowego, które miało miejsce w [...] r., albowiem to jego skutki, które wystąpiły w czasie późniejszym, spowodowały złożenie rzeczonego wniosku. Dodatkowo pełnomocnik podał, że wbrew twierdzeniu organów obu instancji, przyznanie skarżącemu na podstawie decyzji z dnia [...] listopada 2017 r. zasiłku celowego w kwocie [...]złotych nie zaspokoiło potrzeby skarżącego w zakresie remontu mieszkania. Z wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2017 r. wynika, że zwracał się on z prośbą na pokrycie wydatków związanych przede wszystkim z pokryciem kosztów prac malarskich. Pełnomocnik stanął na stanowisku, że w sprawie powinno było zostać wydane merytoryczne rozstrzygnięcie, a nie decyzja o umorzeniu postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej także jako "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na decyzje wydanie w postępowaniu administracyjnym (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.).

W ramach sprawowanej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Z mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3).

Kontrola sądowa sprowadza się zatem do badania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 256, ze zm., dalej także jako "k.p.a.") dokonano ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na wstępie należy odnieść się do kwestii nieuwzględnienia wniosku pełnomocnika Skarżącego o przeprowadzenie rozprawy. Niniejsza sprawa została bowiem rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 13 grudnia 2021 r. (k. 17 akt sąd.) wydanym na podstawie art. 15 zzs? ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020r., poz. 374 z późn. zm.). Zgodnie z ww. przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Wykładnia funkcjonalna przepisów ustawy o COVID-19 nakazuje opowiedzieć się za dopuszczalnością zastosowania konstrukcji zawartej w art. 15zzs? ust. 3 ustawy o COVID-19 w przedmiotowej sprawie i możliwością rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym. Powyższy przepis należy traktować jako "szczególny" w rozumieniu art. 10 i art. 90 § 1 p.p.s.a. Podkreślić należy, że prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami ustawy o COVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19, a w obecnym stanie faktycznym istnieją takie okoliczności, które w zarządzonym stanie pandemii, w pełni nakazują uwzględnianie rozwiązań powyższej ustawy w praktyce działania organów wymiaru sprawiedliwości. Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego. Ten standard ochrony praw stron i uczestników został zachowany, skoro wskazanym uprzednio zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie. W konsekwencji skład Sądu rozpoznający niniejszą sprawę uznał, że dopuszczalne jest rozpoznanie wniesionej skargi na posiedzeniu niejawnym w zw. z art. 15zzs? ust. 3 ustawy o COVID-19, albowiem przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

Przechodząc do właściwej części uzasadnienia wyroku Sądu wskazać należy, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 1876 – dalej jako "u.p.s.").

Jak wskazano w art. 2 u.p.s. pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Dodatkowo art. 3 u.p.s., stanowi, że pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka (ust. 1), a zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem (ust. 2).

Z przepisu art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. wynika, iż zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Na podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 roku w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2018 r., poz. 1358) ustalono od miesiąca października 2018 roku kryterium dla osoby samotnie gospodarującej w wysokości 701,00 zł. Tym samym stwierdzić należy, że Skarżący osiągając dochód w kwocie [...]zł przekracza ustalone kryterium dochodowe, co ustalono na podstawie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] września 2020 r. (k. 21-39 akt adm. I inst.).

Jednakże art. 40 ust. 1 u.p.s. stanowi, że zasiłek celowy może być przyznany również osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego. Zasiłek celowy może być przyznany także osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej (ust. 2). Zasiłek celowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, może być przyznany niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi (ust. 3).

Natomiast art. 41 u.p.s. stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany: specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi lub zasiłek okresowy, zasiłek celowy lub pomoc rzeczowa, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową.

Tym samym organ winien rozważyć przyznanie Skarżącemu zasiłku celowego na podstawie art. 40 i 41 u.p.s., gdzie nie ma znaczenia wysokość dochodu osiąganego przez wnioskodawcę, na co wskazało także Kolegium w swojej decyzji z dnia [...] marca 2021 r. uchylającej pierwotną decyzję Burmistrza z [...] stycznia 2021r. o odmowie przyznania zasiłku celowego.

Nie jest właściwe stanowisko organów obu instancji odnośnie tego, że w istocie wniosek z dnia [...] sierpnia 2020 r. stanowi wniosek o pomoc finansową na dokonanie napraw zniszczeń, do których doszło wskutek zdarzeń z 2017 r. Skarżący w swoim wniosku, a także późniejszym odwołaniu, wskazuje jedynie na historię napraw dokonanych w budynku, w którym zamieszkuje. We wniosku nie wskazał, że domaga się zasiłku celowego w związku ze zdarzeniem losowym mającym miejsce w 2017r., jak to przyjęły organy obu instancji. Nawiązywał jedynie do mających miejsce w nieokreślonej przeszłości zdarzeń losowych, których skutkiem stała się potrzeba malowania sufitu, naprawy dachu i podłogi.

Bez wątpienia obecne problemy z uszkodzeniem dachu i niestabilnością sufitu, które powodują kolejne zniszczenia w budynku, swój początek mogły mieć ponad 2 lata temu, kiedy to doszło do zdarzenia losowego w postaci wichury, która uszkodziła część połaci dachu. Faktem jest, że w dniu [...] listopada 2017 r. decyzją nr [...] Skarżącemu przyznano zasiłek celowy w kwocie [...]zł celem remontu mieszkania oraz że w czasie późniejszym Skarżący korzystał z różnego rodzaju pomocy finansowej ze strony organów pomocy społecznej. Jednakże pozostaje to bez związku z wnioskiem Skarżącego z dnia [...] sierpnia 2020 r., w którym Skarżący zgłasza potrzebę dokonania kolejnych napraw w zajmowanym przez niego budynku mieszkalnym, które jedynie historycznie wynikają z zaistniałych zdarzeń losowych w sierpniu 2017 r. Jak słusznie zauważył pełnomocnik Skarżącego, z wniosku Skarżącego z dnia [...] listopada 2017 r. wynika, że zwracał się on z prośbą o pokrycie wydatków związanych przede wszystkim z pokryciem kosztów prac malarskich, a we wniosku nie wspomina on w ogóle o konieczności lub też zasadności remontu dachu budynku. W skardze Skarżący wspomina, że z otrzymanych od pomocy społecznej środków dokonał zabezpieczenia i naprawy dachu i do roku 2020 było to wystarczające. Tym samym stwierdzić należy, że wniosek z [...] sierpnia 2020 r. nie dotyczy okoliczności rozpatrzonych decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. i pozbawione podstaw w zebranym materiale dowodowym są twierdzenia organów, że potrzeba remontu K. P. została zaspokojona w 2017 r.

Dodatkowo wskazać należy, że kolejna z przyjętych podstaw do umorzenia postępowania dotycząca kwestii przekroczenia 6 miesięcznego terminu do złożenia wniosku o pomoc finansową, liczonego od daty wystąpienia zdarzenia losowego, zupełnie nie ma znaczenia w niniejszej sprawie. Po pierwsze, jak wskazano wyżej, wniosek z [...] sierpnia 2020r. nie ma bezpośredniego związku z wydarzeniami z 2017 r., tym samym nie przekroczono wskazanego terminu. Skarżący we wniosku oraz w toku dalszego postępowania w istocie domagał się zasiłku celowego na remont dachu i podłogi wskazując przy tym, że źródłem uszkodzeń była wichura i ulewa, przy czym nie wskazał dokładnej daty, kiedy takie zdarzenie nastąpiło. Wskazał, że "związane to jest z wcześniejszymi zdarzeniami losowymi spowodowanych wichurą i ulewą." Powołał się przy tym jedynie na artykuł prasowy, w którym wskazano na możliwość uzyskania wsparcia finansowego dla poszkodowanych przez ulewy, powodzie, nawałnice i huragany. Jednakże stwierdzić należy, że niezrozumiałe jest posługiwanie się przez organy obu instancji terminem, który określony został w piśmie Ministra Spraw Wewnętrznych nr DOLiZK-IV-755-6/2017 z dnia 28 lipca 2017 r., a także ogólne powoływanie się na ustawę o stanie klęski żywiołowej. Jak stanowi art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a. jednym z elementów składowych decyzji administracyjnej jest powołanie jej podstawy prawnej. Powołanie podstawy prawnej to przytoczenie przepisów prawa materialnego, na których organ administracji publicznej oparł swoje rozstrzygnięcie. Podstawą prawną decyzji mogą być tylko przepisy prawne powszechnie obowiązujące, do których bez wątpienia pismo Ministra Spraw Wewnętrznych się nie zalicza. Również powołanie w decyzji administracyjnej jedynie tytułu ustawy, bez wskazania określonego jej przepisu, nie może być uznane za określenie podstawy prawnej podjętej decyzji (zob. wyrok NSA z dnia 18.11.1983 r., I SA 954/83, dostępne orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Organy wydające decyzje w niniejszej sprawie stanęły na stanowisku, że postępowanie jest bezprzedmiotowe z uwagi na to, że po pierwsze K. P. została już przyznana pomoc finansowa na remont budynku w tym samym zakresie w jakim zażądał tego wnioskiem z [...] sierpnia 2020 r., a po drugie wniosek został złożony z przekroczeniem 6-miesięcznego terminu. Jak wykazano powyżej żadne z tych powyższych twierdzeń organów nie okazało się prawidłowe w świetle treści wniosku z [...] sierpnia 2020r. oraz zebranego materiału dowodowego. Z uwagi na to przyznać należy rację pełnomocnikowi Skarżącego, że odrębną sytuacją jest taka, w której zachodzi bezprzedmiotowość postępowania oraz taka, w której brak jest przesłanek do uwzględnienia żądania strony. Organy w niniejszej sprawie umarzając postępowanie niezgodnie z prawem uchyliły się od merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości w sytuacji, gdy istniały podstawy do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty, stanowi więc naruszenie art. 105 k.p.a. (zob. wyrok NSA z 11.7.2002 r., IV SA 2152/00, Legalis; WSA w Bydgoszczy z 30.6.2010 r., I SA/Bd 407/10, Legalis).

Wobec powyższego należało stwierdzić, że sprawa nie została przez organu obu instancji należycie wyjaśniona i oceniona czym naruszono art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Uchybienia te skutkują koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak również poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z [...] maja 2021r.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy w postępowaniu administracyjnym uwzględnią ocenę prawną i wskazania powyżej wyrażone, zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a. Organ I instancji wyda decyzję merytoryczną, załatwiającą sprawę z wniosku z [...] sierpnia 2020r. o przyznanie zasiłku celowego co do istoty, uwzględniając przy tym wskazania zawarte w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] marca 2021r., czego Burmistrz zaniechał w toku ponownego postępowania administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Wniosek o przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu zostanie rozpoznany przez referendarza sądowego w toku odrębnego postępowania zgodnie z art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a.