Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 381/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2024-10-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 138 par 1 pkt 1, art. 15,
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit a i c, art. 200
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel (spr.) Sędzia WSA Bolesław Stachura Protokolant referent - stażysta Anna Koester po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 października 2024 r. sprawy ze skargi Ś. w Polsce na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 marca 2024 r., nr SKO.WD.455/4106/2023 w przedmiocie umorzenia niepodatkowej należności budżetowej z tytułu opłaty rocznej za 2023 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Świadków Jehowy w Polsce kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej: "organem odwoławczym", "organem II instancji") zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z dnia 28 marca 2024 r. znak [...] utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] (zwanego dalej: "Marszałkiem Województwa", "organem

I instancji") z dnia 21 września 2023 r., znak [...] odmawiającą Ś. P. (zwanym dalej: "stroną") umorzenia niepodatkowej należności budżetowej o charakterze publicznoprawnym w kwocie [...]zł, stanowiącej opłatę roczną za rok 2023 z tytułu trwałego wyłączenia gruntów rolnych

z produkcji klasy ŁIII, o powierzchni wyłączenia [...] ha oraz klasy RIVb o powierzchni wyłączenia [...] ha gleb pochodzenia organicznego, położonych na działce nr [...] obręb ewidencyjny nr [...] miasta M., wyłączonych z produkcji na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia 18 września 2019 r., znak [...] zezwalającej na ich wyłączenie z produkcji w związku z inwestycją polegającą

na budowie budynku zboru [...] oraz zgodnie z decyzją Starosty [...] z dnia 3 października 2019 r. znak [...] określającą kwotę należności i opłat rocznych związanych z tym wyłączeniem.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

Strona we wniosku z dnia 4 lipca 2023 r. zwróciła się do Burmistrza M.

o umorzenie opłaty rocznej za 2023 rok w kwocie [...]zł z tytułu wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej. Powołując się na art. 12 ust. 16 ustawy z dnia 3 lutego

1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 409 ze zm. – zwanej dalej: u.o.g.r.l.), strona wskazała, że zgodnie z treścią tego przepisu ze stosownym wnioskiem zobowiązany jest wystąpić organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego.

Burmistrz za pismem przewodnim z dnia 11 lipca 2023 r. przekazał ww. wniosek Marszałkowi Województwa, występując jednocześnie o umorzenie związkowi wyznaniowemu opłaty za 2023 rok w kwocie [...]zł, naliczonej na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia 3 października 2019 r. nr [...] Organ dodał, że chodzi o nieruchomość o powierzchni [...] ha położonej w obrębie

3 M., oznaczonej numerem ewidencyjnym działki [...], na której został wybudowany budynek [...] służący sprawowaniu kultu religijnego.

Organ I instancji po rozpoznaniu sprawy, opisana na wstępie decyzją z dnia

21 września 2023 r. odmówił stronie umorzenia niepodatkowej należności budżetowej

o charakterze publicznoprawnym w kwocie [...]zł, stanowiącej opłatę roczną na 2023 rok. Przy czym organ zauważył, że kwota do umorzenia wynikająca z decyzji Starosty [...] z dnia 3 października 2019 r. to: [...] zł, płatna do 30 czerwca każdego roku przez okres 10 lat począwszy od roku 2020 - 2029; natomiast kwota podana we wnioskach to: [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że wszystkie przesłanki wskazane w art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l. zostały spełnione przez wnioskodawcę. Następnie zastrzegł, że wypełnienie przesłanek z art. 12 ust. 16 ustawy nie powoduje, że organ ma "automatycznie" obowiązek udzielenia ulgi przewidzianej w tym przepisie, a jedynie stanowi podstawę do dalszego prowadzenia postępowania i wydania w ramach uznania administracyjnego decyzji.

Organ podkreślił, że to wnioskodawca powinien przedstawić odpowiednie dokumenty potwierdzające jego sytuację finansowo-majątkową. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca wskazał na brak podstaw do badania innych przesłanek poza wskazanymi w przepisie art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l., a zwłaszcza zbadania sytuacji finansowej, podnosząc przy tym, że nie prowadzi i nigdy nie prowadził żadnej działalności zarobkowej, utrzymuje się z dobrowolnych ofiar składanych z własnej inicjatywy ofiarodawców. WE ocenie organu jakkolwiek należy docenić działalność dobroczynną, społeczną czy edukacyjną wnioskodawcy, jednak nie może być ona przedmiotem analizy sytuacji finansowo-majątkowej w przypadku braku jakichkolwiek dokumentów.

Organ zaznaczył, że wnioskodawca odmawiał współpracy w tym zakresie. Nie zostały załączone żadne dokumenty, z których wynikałoby, że strona boryka się

z problemami finansowymi. W świetle udzielonych odpowiedzi organ razie nie może odnieść się do sytuacji faktycznej wnioskodawcy, albowiem nie wykazał on ważnego interesu, który by to umorzenie uzasadniał, nie udowodnił, że uiszczenie nałożonej opłaty stanowiłoby znaczne obciążenie finansowe zagrażające bytowi wnioskodawcy, bądź które zachwiałoby stabilnością jego finansów. Na tej podstawie organ nie mógł ustalić czy zachodzą okoliczności uzasadniające umorzenie opłaty.

Następnie organ zgodził się ze stanowiskiem wnioskodawcy wyrażonym w piśmie, że "Rozważenie interesu publicznego jest zatem tak samo ważne, jak rozważenie interesu strony, zatem organ winien w sposób wyważony ocenić obie te relacje". Jednakże wnioskodawca, pomimo podjętych czynności wyjaśniających, w żaden sposób nie umożliwił organowi przeprowadzenia tego typu rozważań, nie podjął żadnych czynności, które umożliwiłyby ocenę obu relacji. W przedmiotowej sprawie Marszałek Województwa będący wierzycielem należności i opłat rocznych, nie dopatrzył się również istnienia interesu publicznego, który przemawiałby za ewentualnych przyznaniem wnioskodawcy żądanej przez niego ulgi. Organ I instancji stwierdził, że w interesie publicznym wręcz leży skuteczne egzekwowanie opłat rocznych i należności, z których to przychodów województwa finansowane są działania służące ochronie, rekultywacji, poprawie jakości gruntów rolnych.

Na koniec organ I instancji zauważył, że wnioskodawca decydując się na realizacje inwestycji na gruntach objętych ochroną powinien mieć również świadomość ponoszenia określonych ciężarów finansowych z tym związanych. Nieograniczone i obligatoryjne umarzanie opłat z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej niesie za sobą ryzyko braku środków finansowych na realizacje ww. zadań.

Kolegium po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 28 marca 2024 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Przedstawiając stan faktyczny sprawy, organ odwoławczy wskazał, że w toku prowadzonego postępowania ustalono, iż na potrzeby wskazanej inwestycji decyzją z dnia 18 września 2019 r. Starosta zezwolił stronie na wyłączenie

z produkcji rolniczej gruntów rolnych klasy ŁIII o powierzchni [...] ha oraz klasy RIVb

o powierzchni [...] ha gleb pochodzenia organicznego położonych w obrębie [...] miasta M. pod planowaną inwestycję polegającą na budowie zboru, a kolejno decyzją

z dnia 3 października 2019 r., Starosta określił obowiązki związane z wyłączeniem,

tj. kwotę należności jednorazowej w wysokości [...] zł (pkt 1), pomniejszoną

o wartość gruntu w kwocie [...]zł (pkt 2) i kwotę opłat rocznych płatnych wynoszących 10% jednorazowej należności, tj. w wysokości [...] zł płatne przez okres 10 lat począwszy od 2020 r. do 2029 r. (pkt 2 tiret trzecie). Wskazaną decyzją Starosta orzekł o braku konieczności uiszczenia ustalonej jednorazowej należności wobec faktu, że wyliczona wartość rynkowa gruntu wyłączonego jest wyższa od ustalonej jednorazowej należności (pkt 2 tiret 2).

Następnie organ odwoławczy wskazał, że Marszałek Województwa rozpoznając wniosek, uwzględnił przepisy art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l., stwierdzając, że strona spełniła wszystkie przesłanki zredagowane w punktach od 1 do 5 powołanego przepisu

i oceniając zasadność umorzenia opłaty rocznej, organ I instancji wziął pod uwagę całokształt okoliczności objętych kryteriami oceny sytuacji finansowej i majątkowej strony, dochodząc do wniosku, że wnioskodawca nie wykazał ważnego interesu, który uzasadniałby umorzenie opłaty rocznej.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie, Kolegium wskazało, że spełnienie przesłanek, o jakich mowa w art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l. nie oznacza obowiązku umorzenia zobowiązań w całości lub w części. Ocenę zasadności zastosowania wnioskowanej ulgi powierzył ustawodawca marszałkowi województwa - w odniesieniu do gruntów rolnych,

w granicach uznania administracyjnego, nie warunkując tego dodatkowymi przesłankami.

Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, że uznanie administracyjne oznacza przyznaną organowi możliwość wyboru przy ustalonym stanie faktycznym sprawy, jednego

z możliwych rozstrzygnięć danej sprawy. Przy czym owa możliwość nie powinna być

w żadnym razie rozumiana jako przyznana organowi dowolność w podejmowaniu określonej decyzji. Organ administracji działający na podstawie przepisów prawa materialnego przewidujących uznaniowy charakter rozstrzygnięcia, jest obowiązany zwrócić szczególną uwagę na wyrażoną w art. 7 K.p.a. zasadę uwzględniania z urzędu interesu publicznego i słusznego interesu strony.

Dalej Kolegium wskazało, że powołany w podstawie prawnej decyzji przepis stanowi o możliwości umorzenia w całości lub w części należności i opłat rocznych

w odniesieniu do gruntów rolnych, w przypadku inwestycji o charakterze użyteczności publicznej z zakresu oświaty i wychowania, kultury, kultu religijnego oraz ochrony zdrowia i opieki społecznej, jeżeli inwestycja ta służy zaspokojeniu potrzeb lokalnej społeczności oraz dotyczącej powiększenia lub założenia cmentarza, jeżeli obszar gruntu podlegający wyłączeniu nie przekracza 1 ha i nie ma możliwości zrealizowania inwestycji na gruncie nieobjętym ochroną. Ocena spełnienia tych kryteriów poprzedzona być musi bezwzględnym ustaleniem, że z wnioskiem o udzielenie rozpatrywanej ulgi wystąpił uprawniony podmiot. Zacytowany przepis art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l. stanowi materialnoprawną podstawę oceny legitymacji procesowej wnioskodawcy do złożenia wniosku o zastosowanie ulgi. Literalna wykładnia normy wynikającej z art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l. prowadzi do wniosku, że interesem prawnym w uzyskaniu ulgi w postaci umorzenia należności z tytułu opłaty rocznej za wyłączenie gruntów rolnych z produkcji rolniczej legitymuje się wyłącznie jednostka samorządu terytorialnego.

Według Kolegium w świetle art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 2 kwietnia

1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483),

art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 roku, poz. 1465 – zwanej dalej: u.s.g.), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca

1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2024 roku, poz. 107 – zwanej dalej: u.s.p.), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2024 roku, poz. 566 – zwanej dalej: u.s.w.), art. 5 pkt 6 k.p.a. w powiązaniu z normą

z art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l. nie może budzić wątpliwości, że wyłącznie uprawnionymi

do wnioskowania o przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej są organy wykonawcze jednostek samorządu terytorialnego, a zatem odpowiednio: wójt (prezydent miasta - art. 26 ust. 1 i 4 u.s.g.), zarząd powiatu, w skład którego wchodzą starosta jako jego przewodniczący, wicestarosta i pozostali członkowie (art. 26 ust. 1 i 2 u.s.g.), zarząd województwa, w skład którego

wchodzą: marszałek województwa jako jego przewodniczący, wicemarszałek

lub 2 wicemarszałków i pozostali członkowie (art. 31 ust. 1 i 2 u.s.w.). Wskazane organy wykonawcze działają w imieniu i na rzecz odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego, a nie na rzecz innych podmiotów prawa.

W rozpatrywanej sprawie wnioskodawcą zastosowania ulgi z art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l. jest związek wyznaniowy, posiadający osobowość prawną, potwierdzoną wpisem do Rejestru kościołów i innych związków wyznaniowych, a wynikającą wprost

z art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o gwarancjach wolności sumienia i wyznania (Dz. U. z 2022 r., poz. 1435). W ocenie Kolegium strona nie mieści się w granicach podmiotowych art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l., a zatem nie może być podmiotem praw

i obowiązków decyzji wydanej na podstawie tego przepisu. Pośrednictwo Burmistrza

w złożeniu wniosku nie sanuje niespełnienia wymogu analizowanego przepisu w zakresie interesu prawnego wnioskodawcy, albowiem interes ten determinuje adresata decyzji konkretyzującej jego sytuację prawną.

Powołując się na brzmienie art. 29 i 28 k.p.a., Kolegium wskazało, że przyznanie statusu strony postępowania zmierzającego do wydania w indywidualnej sprawie decyzji administracyjnej, musi mieć zatem za podstawę ustalenie czy rozstrzygnięcie

o konkretnym stanie faktycznym będzie miało wpływ na prawa lub obowiązki prawne osób, które zgłaszają swą legitymację jako strony postępowania. Analiza materialnoprawnej podstawy interesu prawnego strony niniejszego postępowania, wyżej uzasadniona, doprowadziła do uznania braku legitymacji procesowej strony - związku wyznaniowego. Z tych to powodów Kolegium za konieczne uznało utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, jakkolwiek z przyczyn zgoła odmiennych od umotywowanych przez organ I instancji.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie strona w całości zaskarżyła decyzję Kolegium, zarzucając rozstrzygnięciu:

1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

a) art. 28, art. 61 i art. 61a k.p.a.;

b) art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego;

c) art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. z 2024 roku, poz. 935 – zwanej dalej: p.p.s.a.);

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l.

Na tej podstawie, skarżący wniósł o uchylenie decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi strona obszernie odniosła się do podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga okazała się skuteczna.

Prawnoprocesową podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia przywołaną przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji stanowi art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, stosownie do którego organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje decyzję w mocy. Decyzja organu drugiej instancji o utrzymaniu w mocy rozstrzygnięcia pierwszoinstnacyjnego zapada w sytuacji, gdy organ odwoławczy po ponownym rozpoznaniu sprawy wywołanym wniesieniem przez stronę środka odwoławczego uzna, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji odpowiada prawu. Rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy stanowi realizację zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 15 Kpa. Stosownie do art. 15 Kpa postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych dla postępowania w sprawie umorzenia opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej nie zawiera szczególnych przepisów w tej kwestii, tym samym zasada dwuinstancyjności postępowania znajduje pełne zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.

Z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa

w art. 15 Kpa., wynika, że organ drugiej instancji jest zobowiązany – oprócz odniesienia się do zarzutów zawartych w zażaleniu – ponownie merytorycznie rozpatrzyć sprawę we wszystkich jej aspektach. Istotą zasady dwuinstancyjności jest bowiem prawo do dwukrotnego rozpoznania danej sprawy. Działanie organu odwoławczego nie może ograniczać się do kontroli rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, lecz winno polegać na podjęciu działań mających na celu pełne wyjaśnienie sprawy.

W ocenie sądu uzasadnienie zaskarżonej aktualnie decyzji Kolegium nie pozwala na przyjęcie, że wywiązano się z wypływającego z zasady dwuinstancyjności postępowania obowiązku powtórnego rozpoznania sprawy administracyjnej w jej całokształcie. Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazuje na to, że Kolegium przytoczyło stanowisko organu pierwszej instancji, przytoczyło przepisy prawa materialnego znajdujące zastosowanie w sprawie, wskazało także na przepisy regulujące samorząd terytorialny i jego organy a końcowo wskazało, że "Analiza materialnoprawnej podstawy interesu prawnego strony niniejszego postępowania, wyżej uzasadniona, doprowadziła do uznania braku legitymacji procesowej strony - związku wyznaniowego."

Uzasadnienie zaskarżonego aktu nie pozwala w żaden sposób na przyjęcie, że wywiązano się z obowiązku dokonania samodzielnego, niezależnego od organu pierwszej instancji ustalenia stanu faktycznego sprawy jak i oceny zebranych w sprawie dowodów. W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium w ogóle nie wskazało jakim dowodom dano wiarę, a jakim odmówiono mocy dowodowej. Nie przedstawiono jakie racje leżą

u podstaw takiej a nie innej oceny zgromadzonego w sprawie materiału. Kolegium nie wyjaśniło w ogóle, z jakiego powodu uznało, że decyzja organu pierwszej instancji zasługuje na utrzymanie w mocy, skoro w jego ocenie odwołanie zostało wniesione przez podmiot nie posiadający przymiotu strony. Kolegium pomimo tego, że wydało rozstrzygnięcie merytoryczne w sprawie to nie przedstawiło żadnego merytorycznego stanowiska ani nie przedstawiło subsumpcji występującego w sprawie stanu faktycznego pod normę prawa materialnego.

W ocenie sądu organ odwoławczy nie wywiązał się również z obowiązku przeprowadzenia powtórnej, kompleksowej wykładni przepisów prawa materialnego istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

Przepisy prawa materialnego znajdujące zastosowanie w rozpoznawanej sprawie to przede wszystkim regulacje zawarte w art. 12 ust. 1 i ust. 16 u.o.g.r.l. .stosownie do których:

"Art. 12 ust. 1:Osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów

z produkcji, jest obowiązana uiścić należność i opłaty roczne, a w odniesieniu do gruntów leśnych - także jednorazowe odszkodowanie w razie dokonania przedwczesnego wyrębu drzewostanu. Obowiązek taki powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów

z produkcji.

Art. 12 ust. 16, na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego marszałek województwa - w odniesieniu do gruntów rolnych, dyrektor regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych - w odniesieniu do gruntów leśnych, a

w odniesieniu do obszarów wchodzących w skład parków narodowych - dyrektor parku mogą umorzyć całość lub część należności i opłat rocznych, a w odniesieniu do gruntów leśnych również jednorazowe odszkodowanie w razie dokonania przedwczesnego wyrębu drzewostanu w przypadku inwestycji o charakterze użyteczności publicznej

z zakresu oświaty i wychowania, kultury, kultu religijnego oraz ochrony zdrowia i opieki społecznej, jeżeli inwestycja ta służy zaspokojeniu potrzeb lokalnej społeczności, oraz dotyczącej powiększenia lub założenia cmentarza, jeżeli obszar gruntu podlegający wyłączeniu nie przekracza 1 ha i nie ma możliwości zrealizowania inwestycji na gruncie nieobjętym ochroną."

Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu co do tego, że wniosek

o umorzenie opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntu z produkcji rolnej, został złożony

w rozpoznawanej sprawie jedynie "za pośrednictwem" Burmistrza M., skoro lektura pisma Burmistrza M. z dnia 11 lipca 2023 r. prowadzi do jednoznacznego wniosku, że zwraca się on z wnioskiem o umorzenie opłaty za rok 2023 kwocie [...]zł. Treść wniosku zatem odpowiada przytoczonej powyżej regulacji zawartej w art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l.

Regulacja ta jest o tyle specyficzna, że wprawdzie to organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego zwraca się z wnioskiem do właściwego marszałka, województwa, jednak to podmiot, który jest obowiązany do uiszczenia opłaty ma materialną legitymację do uzyskania takiego umorzenia i to sytuacja tego podmiotu jest brana pod uwagę przy wydawaniu decyzji o jakiej mowa w art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l.

W ocenie sądu zatem brak jest podstaw do tego aby odmawiać związkowi wyznaniowemu [...] w [...] przymiotu strony. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministrcyjnym, choćby w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2024 r. w sprawie I OSK 146/21, który został wydany wobec tej samej strony.

Organ dowolnie pominął również w swoich rozważaniach, że opłata roczna nałożona została wyłącznie na skarżącego, co wprost wynika z decyzji Starosty [...] z 3 października 2019 r. Ponadto zgodnie z art. 22b ust. 1 pkt 2 u.o.g.r.l. między innymi opłaty roczne stanowią dochód budżetu województwa. Z tego punktu widzenia inicjatywa organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, wymagana przez art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l., ma charakter wyłącznie formalny w tym znaczeniu, że otwiera adresatowi opłaty rocznej drogę prawną, dającą możliwość uwolnienia się od tego ciężaru fiskalnego.

Dodatkowo wskazać należy, że organ też nie podjął nawet próby poprowadzenia argumentacji prawnej w celu wykazania, kto zatem w świetle prawa miałby być stroną postępowania w sprawie umorzenia opłaty rocznej z punktu widzenia interesu prawnego, skoro mówimy o należności obciążającej wyłącznie skarżącego i będącej dochodem wyłącznie organu I instancji rozstrzygającego o takim umorzeniu zgodnie z art. 22b ust. 4 u.o.g.r.l. Zatem niewątpliwie relacja o charakterze ekonomicznym, a więc w ujęciu materialnym, istnieje między skarżącym a organem I instancji.

W podsumowaniu należy ocenić, że organ zaprezentował dowolną wykładnię art. 12 ust. 16 u.o.g.r.l., w sposób nieadekwatny do stanu rozpatrywanej sprawy.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że zaskarżona decyzja na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. powinna być uchylona. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ rozpozna merytorycznie wniesione przez stronę odwołanie.

Orzeczenie o kosztach zapadło na podstawie art. 200 p.p.s.a., który statuuje zasadę odpowiedzialności organu za wynik postępowania sądowoadministracyjnego, na koszty w rozpoznawanej sprawie złożył się wpis od skargi w kwocie [...]zł.