Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1562/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2024-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 132 § 2
journal: Dz.U. 2022 poz 479
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi H. S. i T. S. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 14 lipca 2023 r. nr OA.7723.12.4.2023 w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego – skargę oddala –


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie (dalej: "PWINB", "Organ II instancji", "Organ odwoławczy") z 14 lipca 2023 r. nr OA.7723.12.4.2023 w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego.

W podstawie prawnej decyzji Organ powołał art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775 z późn. zm.; dalej: "k.p.a.") oraz art. 132 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 479 z późn. zm.; dalej: "u.p.e.a.").

Stan faktyczny sprawy przedstawia się w następujący sposób.

Pismem z 27 lutego 2023 r. zobowiązani H. i T. S. (dalej: "Skarżący") złożyli do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB", "Organ I instancji") wniosek o zaniechanie stosowania wykonania zastępczego doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budynku gospodarczo-garażowego i uzyskania pozwolenia na wznowienie robót, tj. rozebrania tarasu wraz z zadaszeniem na działce w [...] przy ul. [...].

Następnie pismem z 9 marca 2023 r. nr NB.52.1.2017.DG, PINB w [...] wezwał Skarżących do sprecyzowania, czy złożony przez nich wniosek stanowi zarzut w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym i wskazania podstawy zarzutu zgodnie z art. 33 § 2 u.p.e.a. W odpowiedzi Skarżący sprecyzowali swój wniosek wyjaśniając, że stanowi on wniosek o zaniechanie stosowania wykonania zastępczego.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po rozpoznaniu złożonego wniosku, postanowieniem z 11 kwietnia 2023 r. nr NB.52.1.2017.DG odmówił uwzględnienia wniosku o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budynku gospodarczo-garażowego i uzyskania pozwolenia na wznowienie robót: rozebrać taras wraz z zadaszeniem na działce w [...] przy ul. [...] - obowiązku wynikającego z decyzji PWINB w Rzeszowie z [...] czerwca 2002 r. nr [...].

Organ I instancji wskazał, że w niniejszej sprawie wykonawca czynności nie został wyznaczony i nie wykonuje czynności zastępczego wykonania, a więc wniosek o zaniechanie postępowania stosowania wykonania zastępczego jest przedwczesny. Wniosek taki może być złożony w toku wykonywania czynności. Nie jest zatem możliwe zaniechanie dalszego wykonania zastępczego, gdyż takie nie jest prowadzone.

Od powyższego postanowienia Skarżący złożyli zażalenie, w którym wnieśli o jego uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez zaniechanie stosowania wykonania zastępczego, ewentualnie o jego uchylenie w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Organ I instancji.

Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania tj.:

– art. 132 § 2 u.p.e.a., poprzez odmówienie uwzględnienia ww. wniosku o zaniechanie stosowania wykonania zastępczego, z uwagi na przyjęcie, że wniosek jest przedwczesny, w sytuacji gdy w piśmie z 8 lutego 2023 r. Organ poinformował Skarżących o przystąpieniu do wykonania obowiązku w trybie wykonania zastępczego na podstawie przepisów określonych w rozdziale 3 u.p.e.a.;

– art. 7, art. 77, art. 78, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., polegające na niepodjęciu przez organ I instancji wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu składających zażalenie oraz niezebraniu i nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, poprzez niewzięcie pod uwagę treści stanowiska Skarżących zawartego w piśmie z 27 lutego 2023 r. oraz w piśmie z 23 marca 2023 r.

W uzasadnieniu Skarżący wskazali, że na skutek informacji uzyskanej w piśmie Organu I instancji z 8 lutego 2023 r., że w razie niewykonania przez nich obowiązku Organ przystąpi do wykonania zastępczego, złożyli przedmiotowy wniosek, gdyż do tej pory nie został przez nich wykonany obowiązek wynikający z decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2002 r. nr [...]. W piśmie tym wskazali, że w chwili obecnej na rozpoznanie czeka skarga kasacyjna skierowana do Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiocie uchylenia ww. decyzji ostatecznej z [...] czerwca 2002 r. Zarzucili, że z uwagi na powyższe zastosowanie w chwili obecnej trybu wykonania zastępczego, byłoby przedwczesne i mogłoby doprowadzić do nieodwracalnych skutków. Podnieśli, że ewentualne uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 lutego 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2514/21 i rozstrzygnięcie sprawy na ich korzyść spowodowałoby, że nie istniałby stan niezgodności z prawem, gdyż upadłaby decyzja, na podstawie której Organ domaga się w konsekwencji wykonania zastępczego. Zarzucili, że wykonanie zastępcze oznaczałoby w chwili obecnej bezwzględne wykonanie rozbiórki obiektu również w sytuacji, w której obiekt ten nie narusza prawa. Podnieśli, że takie rozwiązanie nie może być uznane za zgodne z interesem społecznym. Ponadto zaznaczyli, że dokonanie rozbiórki zgodnie z decyzją ostateczną w ramach wykonania zastępczego nie spowoduje rzeczywistego przywrócenia stanu zgodnego z warunkami pozwolenia na budowę, w tym sensie, że po rozbiórce pozostanie budynek mieszkalny i garaż spełniający wszystkie kryteria. Konieczne może być wykonanie innych dodatkowych robót, mających na celu doprowadzenie tego budynku do stanu, w którym będzie mógł być uznany za taki budynek. Wskazali, że na ten dowód ponownie przedłożyli ekspertyzę techniczną dotyczącą istniejącego zadaszenia tarasu na budynku gospodarczo-garażowym (przybudowanym do budynku mieszkalnego inwestora), z której wynika, że ewentualna rozbiórka przedmiotowego zadaszenia może spowodować naruszenie stabilności budynków, naruszenie konstrukcji budynków, stanów granicznych nośności konstrukcji istniejących budynków, a przez to bezpieczeństwa ich użytkowników. Zarzucili, że w chwili obecnej sam Organ nie jest w stanie stwierdzić, zastosowanie jakich konkretnych rozwiązań konstrukcyjnych należałoby wprowadzić, w jaki sposób ewentualna rozbiórka może wpłynąć na substancję budynku. Podali, że z ekspertyzy wynika także, że dobudowana część nieruchomości jest zgodna z przepisami Prawa budowlanego, została wykonana zgodnie ze sztuką budowlaną i nie powoduje żadnego zagrożenia dla otoczenia pod żadnym względem. Zaznaczyli, że budynek stoi już w takim stanie bardzo długo. Podnieśli, że Organ przed przystąpieniem do wykonania zastępczego winien sam wykonać lub zlecić Skarżącym wykonanie ekspertyzy, czy oceny technicznej, określającej czy obiekt wybudowany został zgodnie z przepisami Prawa budowlanego oraz czy stanowi zagrożenie dla otoczenia, a także czy dokonanie jego rozbiórki zgodnie z ww. decyzją z [...] czerwca 2002 r. nie spowoduje zagrożenia dla Skarżących oraz dla otoczenia, poprzez zawalenie się konstrukcji budynku - na co wskazuje się w ekspertyzie technicznej. Wskazali, że celowo wystosowali do Organu pismo, gdyż obawiają się, że w razie przystąpienia do wykonania zastępczego może zdarzyć się sytuacja, że zanim Organ przychyli się do ich stanowiska odnośnie zaniechania dalszego stosowania wykonania zastępczego ww. obowiązku, dojdzie do naruszenia konstrukcji budynku.

W wyniku rozpoznania zażalenia, Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie, opisanym na wstępie postanowieniem z 14 lipca 2023 r. nr OA.7723.12.4.2023 uchylił zaskarżone postanowienie w całości i jednocześnie odmówił uwzględnienia wniosku o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego rozbiórki tarasu wraz z zadaszeniem na budynku gospodarczo-garażowym na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...] - obowiązku wynikającego z decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2016 r. nr [...].

Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzją ostateczną z [...] czerwca 2002 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 2, ust. 4 ustawy Prawo budowlane, Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] marca 2002 r. nr [...] znak: [...] i jednocześnie nakazał H. i T. S., w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budowlanym budynku gospodarczo-garażowego i uzyskania pozwolenia na wznowienie robót: rozebrać taras wraz z zadaszeniem, w terminie do dnia 30 października 2002 r. Następnie wyrokiem z 22 września 2004 r. sygn. akt: II SA/Rz 1478/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę H. S. i T. S. na ww. decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 13 kwietnia 2005 r.

Z kolei decyzją z [...] stycznia 2013 r. nr [...] znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nakazał H. S. i T. S. rozbiórkę tarasu wraz z zadaszeniem na budynku gospodarczo-garażowym na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...], z uwagi na niewykonanie w wyznaczonym terminie nałożonego obowiązku. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] kwietnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. decyzję Organu I instancji. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 10 stycznia 2017 r. sygn. akt Il SA/Rz 670/16 oddali skargę H. S. i T. S. Wyrok ten stał się prawomocny z 10 marca 2017 r.

Wobec niewykonania przez zobowiązanych obowiązku rozbiórki, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wystawił tytuł wykonawczy z [...] lutego 2018 r. i równocześnie postanowieniem z tego samego dnia nr [...], nałożył na H. S. i T. S. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 26.221 zł z powodu uchylania się przez nich od obowiązku określonego w ww. tytule wykonawczym, wzywając do uiszczenia powyższej grzywny, jak też wykonania obowiązku.

Z kolei postanowieniem z [...] maja 2018 r. nr [...], Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości zaskarżone postanowienie i nałożył na Skarżących grzywnę w wysokości 26.220,80 zł, w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z [...] lutego 2018 r. jednocześnie wzywając zobowiązanych do uiszczenia nałożonej grzywny i opłaty za czynności egzekucyjne (68 zł), w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia oraz pouczając, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w wyznaczonym terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, a także wzywając do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia i pouczając, że w przypadku niewykonania obowiązku w wyznaczonym terminie orzeczone zostanie jego wykonanie zastępcze.

Od powyższego postanowienia Skarżący wnieśli skargę do WSA w Rzeszowie, który wyrokiem z 13 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 711/18 oddalił skargę. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 6 czerwca 2022 r. sygn. akt II OSK 1900/19 oddalił skargę kasacyjną H. S.

W dalszej kolejności Organ odwoławczy wyjaśnił, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że grzywna została przez Skarżących uiszczona, jednak obowiązek rozbiórki tarasu wraz z zadaszeniem na działce w [...] przy ul. [...] nie został wykonany. Pismem z 8 lutego 2023 r. nr NB.52.l.2017.DG, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] poinformował zobowiązanych, że w przypadku niewykonania obowiązku, Organ przystąpi do jego wykonania w trybie wykonania zastępczego na podstawie przepisów określonych w rozdziale 3 u.p.e.a. Pismem z 27 lutego 2023 r. Skarżący wnieśli o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego.

Następnie PINB w [...] pismem z 16 marca 2023 r. wysłał zapytania ofertowe na wykonanie rozbiórki przedmiotowego tarasu wraz z zadaszeniem do dwóch podmiotów. Wykonawca nie został jeszcze wyznaczony.

PWINB podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], że wniosek o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego jest przedwczesny. Taki wniosek może być złożony w toku wykonywania czynności przez wyznaczonego wykonawcę. Brak jest możliwości zaniechania dalszego stosowania wykonania zastępczego, w sytuacji gdy wykonanie zastępcze nie jest jeszcze prowadzone. Na obecnym etapie Organ I instancji poszukuje wykonawcy zastępczego.

W ocenie Organu II instancji argumenty podniesione w zażaleniu nie mają wpływu na sposób rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy i dlatego nie zostały uwzględnione. Przywołanym w zażaleniu wyrokiem z 22 lutego 2022 r. sygn. akt SA/Wa 2514/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. S. i T. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2021 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2021 r. [...] odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej z [...] czerwca 2002 r. nr [...]. Skarga do sądu Naczelnego Sądu Administracyjnego nie wstrzymuje wykonania decyzji. Ponadto postępowanie egzekucyjne dotyczy obowiązku z ostatecznej decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z [...] kwietnia 2016 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] stycznia 2013 r. nr [...] znak: [...]. Decyzja ta jest ostateczna i podlega wykonaniu.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie od powyższej decyzji złożyli H. i T. S., zaskarżając ww. postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i uchylenie poprzedzającego go postanowienia PINB w [...] z 11 kwietnia 2023 r.

Skarżący zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które to miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez uchylenie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z 11 kwietnia 2023 r. w całości i jednoczesne odmówienie uwzględnienia wniosku o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego rozbiórki tarasu wraz z zadaszeniem na budynku gospodarczo-garażowym na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...] - obowiązku wynikającego z decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2016 r. nr [...], w sytuacji, gdy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] prowadzi egzekucję na podstawie decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z [...] czerwca 2002 r. nr [...];

2. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez niewłaściwe przyjęcie, że nie ma znaczenia fakt, że przed Naczelnym Sądem Administracyjnym toczy się postępowanie ze skargi kasacyjnej w przedmiocie uchylenia decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z [...] czerwca 2002 r. nr [...], w sytuacji, gdy decyzja ta stała się podstawą do wydania decyzji przez Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] kwietnia 2016 r., a uchylenie decyzji z [...] czerwca 2002 r., spowoduje bezzasadność prowadzenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie wykonania zastępczego;

3. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 132 § 2 u.p.e.a., poprzez niewłaściwe przyjęcie, że wniosek o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego jest przedwczesny, w sytuacji, gdy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że pismem z 16 marca 2023 r. nr NB.52.1.2017.DG, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wysłał zapytania ofertowe na wykonanie rozbiórki przedmiotowego tarasu wraz z zadaszeniem do dwóch podmiotów, a nadto z przepisów dotyczących wykonania zastępczego wcale nie wynika, że zostaje ono wszczęte z chwilą wyznaczenia wykonawcy;

4. art. 7, art. 77, art. 78, art. 80 k.p.a., polegające na niepodjęciu przez Organ II instancji wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu Skarżących oraz niezebraniu i nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego;

5. art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 k.p.a., poprzez naruszenie podstawowych zasad, tj. zasady praworządności, prawdy obiektywnej oraz pogłębiania zaufania obywateli i zasady przekonywania, poprzez brak przeprowadzenia właściwego postępowania dowodowego przewidzianego przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, a co za tym idzie ustalenie daleko idących dla Skarżących negatywnych skutków mających wpływ na ich sytuację życiową.

W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Sądowa kontrola administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Ta kontrola jest wykonywana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492 ), zaś zakres kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. uprawniony jest stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie wydane w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budynku gospodarczo – garażowego i uzyskania pozwolenia na wznowienie robót.

Zgodnie z art. 132 § 2 u.p.e.a.:

Zobowiązany może w toku czynności egzekucyjnych zgłosić do organu egzekucyjnego wniosek o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego, jeżeli wykonawca na to się godzi, a zobowiązany złożył oświadczenie, że egzekwowany obowiązek wykona w terminie przez organ egzekucyjny wskazanym. Organ egzekucyjny uwzględni wniosek, jeżeli uzna to oświadczenie za niebudzące wątpliwości. Organ egzekucyjny może uzależnić wyrażenie zgody na wniosek zobowiązanego od złożenia przez niego zabezpieczenia wykonania egzekwowanego obowiązku w formie, jaką uzna za wskazaną.

W sprawie Skarżący wnioskiem z 27 lutego 2023 r. skierowanym do PINB w [...] zwrócili się o zaniechanie stosowania wykonania zastępczego z uwagi na to, że jak podnieśli, w chwili obecnej toczy się postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 lutego 2022 r., Sygn. akt VII SA/Wa 2514/21 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej WINB z [...] czerwca 2022 r., Nr [...] nakazującej rozebranie tarasu wraz z zadaszeniem w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem budowlanym budynku garażowo – gospodarczego.

Odmawiając wnioskowi Organy stanęły na zgodnym stanowisku, że wniosek jest przedwczesny. Podkreśliły, że taki wniosek może zostać złożony w toku wykonywania czynności przez wyznaczonego wykonawcę, a nie przed ich rozpoczęciem. Na obecnym etapie, jak wyjaśniono, Organ I instancji poszukuje wykonawcy, któremu zostanie zlecone wykonanie zastępcze, w związku z czym nie można mówić o tym, że czynności są w toku.

Ze stanowiskiem Organów należy się zgodzić.

Postępowanie egzekucyjne świadczeń o charakterze niepieniężnym odbywa się niejako etapowo. Ustawodawca przewidział kilka form przymuszania do wykonania obowiązku na wypadek braku dobrowolności, które cechuje różny stopień dolegliwości w związku z powyższym obowiązuje jak w przypadku egzekucji innych obowiązków gradacja środków przymusu. Pierwszym z nich jest grzywna w celu przymuszenia. Drugim zaś wykonanie zastępcze.

Ponadto procedury, w tym również egzekucja administracyjna, podzielone są na stadia postępowania. W każdym przypadku kolejne stadia stanowią wyraz swego rodzaju uporządkowania przebiegu postępowania, są one uwarunkowane celem konkretnej procedury. Czynności prawne przewidziane w u.p.e.a. podzielić można zarówno według kryterium skutku prawnego dla administracyjnego postępowania egzekucyjnego, jak i według kryterium skutku faktycznego do wykonania obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej na dwie kategorie: po pierwsze na czynności procesowe oraz po drugie na czynności wykonawcze. W ramach tej pierwszej grupy wyodrębnia się następujące czynności wszczęcia postępowania egzekucyjnego oraz czynności dokonywane w toku postępowania i jego weryfikacji. Te drugie z kolei określane mianem materialno -technicznych, związane są z wykonywaniem obowiązku podlegającego egzekucji, a co za tym idzie w ramach tej grupy czynności związanych z egzekucją administracyjną obowiązków niepieniężnych wyróżnia się obowiązek doręczenia zobowiązanemu – przez organ egzekucyjny lub egzekutora – postanowienia o zastosowaniu środka egzekucyjnego oraz związany z tym faktem obowiązek pouczenia zobowiązanego o prawie złożenia zażalenia na to postanowienie J. Wyporska-Frankiewicz, 3.3. Etapy administracyjnego postępowania egzekucyjnego obowiązków niepieniężnych a ochrona zobowiązanego [w:] Gwarancje ochrony zobowiązanego w egzekucji administracyjnej obowiązków niepieniężnych, Warszawa 2019.

W analizowanej sprawie postępowanie egzekucyjne znajduje się na etapie nałożenia grzywny, która nie doprowadziła do realizacji egzekwowanego obowiązku.

Jak wynika z akt obowiązek, nałożony decyzją z [...] czerwca 2002 r., do dnia dzisiejszego nie został wykonany. Z uwagi na brak dobrowolnego spełnienia obowiązku wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne w trakcie którego na Skarżących została nałożona grzywna w celu przymuszenia - postanowienie z [...] lutego 2018 r., Nr [...]. Z akt administracyjnych wynika, że grzywna została uiszczona, a obowiązek rozbiórki tarasu nie został wykonany.

Kolejnym etapem będzie przystąpienie przez organ egzekucyjny do wykonania zastępczego. Z analizy akt sprawy wynika, że w tym zakresie nie zostało jeszcze wydane postanowienie, nie doręczono Skarżącym odpisu tytułu wykonawczego. Organ skierował na razie zapytanie ofertowe na wykonanie objętych tytułem wykonawczym robót.

Z treści analizowanego przepisu wynika, że wniosek o zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego może zostać złożony w trakcie jego realizacji, a nie przed przystąpieniem do niego. Przy czym w sprawie nie było wątpliwości co do treści żądania. Organ pismem z 9 marca 2023 r. zwrócił się do Skarżących o wyjaśnienie przedmiotu złożonego wniosku, którzy jednoznacznie wskazali, że przedmiotem jest zaniechanie dalszego stosowania wykonania zastępczego.

W świetle powyższego zgodzić należy się z Organami, że wniosek jest przedwczesny. Na obecnym etapie bezskuteczne są też podnoszone zarzuty dotyczące prawidłowości prowadzonej egzekucji, czy nawet zasadności.

Mając to wszystko na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.