Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2701/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6365 Inne zezwolenia, zgody i nakazy z zakresu ochrony zabytków
Hasła tematyczne: Zabytki
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 3 i 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Janeczko, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Asesor WSA Anna Milicka-Stojek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 marca 2023 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 20 października 2022 r. znak DOZ-OAiK.650.216.2022.KPA-3 w przedmiocie uzgodnienia pozwolenia na rozbiórkę oddala skargę


UZASADNIENIE

Starosta [...] pismem z dnia 11 stycznia 2022 r. wystąpił do Opolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o uzgodnienie projektu rozbiórki w związku, z wnioskiem M. K. dotyczącym pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budynku gospodarczo-garażowego w G. przy ul. [...], na działce oznaczonej w rejestrze gruntów numerem [...], obr. ewid. [...].

Opolski Wojewódzki Konserwator Zabytków postanowieniem z dnia 14 lutego 2022 r., na podstawie art. 39 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), art. 7 pkt 4, art. 89 pkt 2 i art. 91 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2021 r., poz. 710 ze zm.) oraz art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: "k.p.a."), odmówił uzgodnienia rozbiórki ww. budynku mieszkalnego.

W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji podał, że budynek przy ul. [...] w G. ujęty jest w gminnej ewidencji zabytków przyjętej Zarządzeniem Burmistrza G. nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r., a następnie przytoczył treść art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego. Wskazał jednocześnie, że postępowanie dotyczące rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego zostało umorzone decyzją z dnia [...] lutego 2022 r., ponieważ obiekt ten nie jest ujęty w gminnej ewidencji zabytków.

Organ wojewódzki ustalił, że działka nr [...] przy ul. [...] w G. zlokalizowana jest we wschodniej części miasta G. Działka posiada kształt wydłużonego prostokąta i zabudowana jest budynkiem mieszkalnym usytuowanym kalenicowo oraz budynkiem gospodarczo-garażowym położonym w głębi.

Wnioskowany do rozbiórki budynek mieszkalny wybudowany został na początku XX w., co potwierdzają cechy architektoniczne i rozwiązania konstrukcyjne oraz historyczne materiały kartograficzne - widoczny jest na archiwalnej mapie topograficznej Messtischblatt z 1940 r. Organ opisał szczegółowo budynek mieszkalny oraz jego cechy charakterystyczne w oparciu o dokonane w dniu 28 stycznia 2022 r. oględziny oraz załączoną do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę dokumentację.

Stwierdził, że budynek zachował oryginalną formę i wygląd elewacji. Bryła budynku jest kompletna i brak jest ubytków murów. Dach zachowany jest nad całym budynkiem w pierwotnym kształcie i nie posiada odkształceń połaci i kalenicy. Ściany zewnętrzne są stabilne i brak jest spękań, które mogłyby świadczyć o osłabieniu konstrukcji. Istniejące zarysowania w partii nadproży są niewielkie i możliwe do naprawy. Wskazał na miejscowe ubytki w pokryciu dachowym, poluzowanie i przesunięcie niektórych dachówek. Nadto ceglany cokół posiada ubytki warstwy licowej oraz miejscowo wypłukaną spoinę, tynki zewnętrzne mają liczne ubytki są miejscowo odspojone i spuchnięte. Elewacje posiadają czytelny wystrój w formie rytych opasek okiennych, boniowania, dekoracji schodkowej i stylizowanych lambrekinów w szczytach. Zachowane są profilowane parapety okienne.

W ocenie organu wojewódzkiego budynek zachował nieprzekształconą bryłę, oryginalną kompozycję elewacji, na którą składają się układ i wielkość otworów oraz dekoracje. Nie stwierdzono przekształceń elewacji oraz bryły budynku. Zachowane wartości historyczne i architektoniczne, w kontekście aktualnego stanu technicznego, nie kwalifikują przedmiotowego zabytku do rozbiórki. Stopień zniszczenia nie spowodował utraty wartości zabytkowych, a stan techniczny nie może być jedynym wyznacznikiem kwalifikującym zabytek do rozbiórki. Według organu I instancji, obiekt nadaje się do remontu w celu dalszego użytkowania.

Budynek przy ul. [...] w G. posiada istotne znaczenie dla krajobrazu kulturowego miasta. Część wschodnia G. charakteryzuje się rozproszoną zabudową, wśród niej zachowały się pojedyncze budynki z początku XX w. ujęte w gminnej ewidencji zabytków. Zabudowa ta świadczy o rozwoju przestrzennym miasta w tym okresie w kierunku linii kolejowej. Zgoda na rozbiórkę spowodowałaby utratę cennego elementu historycznej zabudowy tej części G.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z dnia 20 października 2022 r., znak DOZ-OAiK.650.216.2022.KPA-3, po rozpatrzeniu zażalenia M. K., na podstawie art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2022 r., poz. 840), art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlanego (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351) oraz art. 17 pkt 2, art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. - utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji z dnia 14 lutego 2022 r.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ zażaleniowy przytoczył art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego, a następnie podał, że budynek mieszkalny przy ul. [...] w G., wzniesiony na początku XX w., został ujęty w gminnej ewidencji zabytków na mocy zarządzenia Burmistrza G. z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...].

Minister przedstawił, że przedmiotowa nieruchomość stanowi przykład oryginalnej tkanki miejskiej G. z początku XX w. i posiada wartość dokumentu epoki oraz typu zabudowy mieszkalnej na terenie [...] w tym okresie. Budynek stanowi świadectwo rozwoju miasta oraz źródło do badań historii kultury materialnej regionu.

Obiekt zachował w przeważającej części historyczną bryłę i konstrukcję, a także kompozycję elewacji i w znacznej mierze detal architektoniczny kształtowany w tynku. Przemurowania otworów okiennych oraz ubytki wyprawy tynkarskiej nie zatarły czytelności oryginalnego kształtu obiektu z początku XX w.

Organ zażaleniowy wskazał, że do podstawowych komponentów budujących wyraz artystyczny przedmiotowej nieruchomości należą: dach naczółkowy z facjatami, kryty dachówką ceramiczną typu karpiówka układaną podwójnie w koronkę, harmonijna dyspozycja otworów elewacyjnych i ich układ wewnętrzny w obrębie fasady i jednej ze ścian szczytowych, detal architektoniczny (opaski okienne, boniowanie, dekoracyjne zwieńczenia facjat).

Stan zachowania przedmiotowego budynku został udokumentowany w materiale fotograficznym oraz projekcie rozbiórki, wykonanym w grudniu 2021 r., który został przedłożony do uzgodnienia wraz z wnioskiem Starosty [...] z dnia 11 stycznia 2022 r.

Minister podkreślił, że budynek prezentuje niezadawalający stan techniczny. Jednak w projekcie rozbiórki, nie stwierdzono stanu zagrożenia katastrofą budowlaną. W odniesieniu do ścian zewnętrznych (posiadających znaczną grubość tj. 44 cm) odnotowano rysy i spękania wyłącznie o charakterze miejscowym. Nie wykluczono możliwości przeprowadzenia remontu kapitalnego tego obiektu.

Zaznaczył, że rolą organu konserwatorskiego nie jest ocena możliwości wykonania konkretnych prac remontowych historycznego budynku, lecz ocena stanu zachowania wartości zabytkowych obiektu w aktualnej kondycji substancji materialnej. Omawiany dom w dalszym ciągu posiada walory, ponieważ jego pierwotna forma architektoniczna, wartościowa pod względem historycznym, artystycznym i naukowym, jest czytelna. Natomiast elementy uszkodzone, jak np. znaczne fragmenty tynków zewnętrznych i dekoracji architektonicznej, mogą zostać odtworzone.

M. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 20 października 2022 r., zarzucając:

1. niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, brak oceny sprawy pod kątem zasad doświadczenia życiowego, ograniczenie się do pobieżnego zapoznania z dokumentacją.

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 40 § 2 w zw. z art. 32 k.p.a. poprzez pominięcie pełnomocnika strony w toku postępowania i nie informowanie go o czynnościach podejmowanych przez organ,

b) art. 40 § 2 k.p.a. poprzez niedoręczenie pełnomocnikowi postanowienia organu II instancji, w konsekwencji czego uniemożliwiono stronie prawa do czynnego udziału w sprawie,

c) art. 32 w zw. z art. 40 k.p.a. poprzez pozbawienie strony możliwości działania przez ustanowionego pełnomocnika,

d) art. 40 § 2 k.p.a. poprzez wadliwe przyjęcie, że skarżący działa przez pełnomocnika w osobie L. K.,

e) art. 15 k.p.a. poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 7, 77, 107 § 1 pkt 6 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego postanowienia, nieodpowiadające wymogom art. 107 § 3 k.p.a., braku rozpoznania i dokonania oceny zarzutów,

f) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., naruszenie zasady praworządności oraz zasady prawdy obiektywnej, naruszenie w zakresie prawa strony do rozporządzania swoją własnością,

g) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i wydanie postanowienia opartego na okolicznościach, które nie zostały wyjaśnione w sposób prawidłowy,

h) art. 7, 11, 76 § 1, art. 75, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażając się w:

- całkowitym pominięciu pełnomocnika w toku przeprowadzonego postępowania zażaleniowego,

- zaniechaniu przeprowadzenia postępowania dowodowego, oceny zebranego materiału dowodowego w sposób nielogiczny i sprzeczny z doświadczeniem życiowym,

- pominięciu treści ekspertyzy technicznej budynku mieszkalnego,

- niepoczynieniu wystarczających ustaleń stanu faktycznego sprawy,

- braku wnikliwego rozpoznania sprawy i wydaniu postanowienia w oparciu o nieprawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe,

- błędne przyjęcie, że budynek posiada walor zabytku,

- dokonanie błędnych ustaleń, albowiem opolski Wojewódzki Konserwator Zabytków umorzył postępowanie w sprawie rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego z uwagi na brak podstaw prawnych do uzgodnienia inwestycji, w tym postanowieniu organ uznał, że obiekt jest ujęty w gminnej ewidencji zabytków,

i) art. 7a § 1 k.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść strony,

j) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób obniżający zaufanie do władzy publicznej i sprzeczny z zasadami postępowania administracyjnego,

k) art. 9 k.p.a. poprzez nienależyte i niewyczerpujące informowanie skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego obowiązków i praw będących przedmiotem postępowania,

l) art. 81 w zw. z art. 10 k.p.a. polegające na uniemożliwieniu wypowiedzenia się co do dowodów,

m) art. 8 i 124 § 1 k.p.a. brak ustosunkowania się do podnoszonych zarzutów,

n) art. 124 § 1 k.p.a. przez wadliwe rozstrzygnięcie.

3. Naruszenie prawa materialnego:

a) § 18 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem, poprzez włączenie do ewidencji karty adresowej zabytku nieruchomego obejmującej sporny obiekt bez sprawdzenia, czy dane zawarte w karcie są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym,

b) art. 31 ust. 3 w zw. z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez istotne ograniczenie prawa własności skarżącego,

c) art. 64 Konstytucji RP ograniczenie konstytucyjnego prawa własności oraz doprowadzenie do straty finansowej współwłaścicieli budynku,

d) art. 39 ust. 3 i 4 Prawa budowlanego poprzez wadliwe zastosowanie i w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że zamierzenie inwestycyjne będzie szkodliwe dla zabytku, gdzy z ekspertyzy technicznej budynku wynika, że nie posiada on żadnych walorów zabytkowych, a jego stan techniczny nie pozwala na jego dalsze użytkowanie,

e) art. 39 ust. 3 w zw. z art. 39 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdzie organ konserwatorski wyraził milczącą zgodę na rozbiórkę budynku, albowiem uchybił zawitemu 30-dniowemu terminowi,

f) art. 39 ust. 3 w zw. z art. 39 ust. 4 Prawa budowlanego, poprzez jego błędne zastosowanie, w sytuacji gdzie Opolski Wojewódzki Konserwator Zabytków prawomocną decyzją z dnia 11 lutego 2022 r. umorzył postępowanie w sprawie rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego,

g) art. 39 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie, gdy organ konserwatorski uchybił 30-dniowemu terminowi, zatem wydał milczącą zgodę na rozbiórkę.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Skarga była bezzasadna.

Zaskarżonym postanowieniem Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego utrzymał w mocy postanowienie Opolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków odmawiające uzgodnienia pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego przy ul. [...] w G.

Materialnoprawną podstawę działania organów ochrony zabytków w kontrolowanym postępowaniu stanowił art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem, w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje organ administracji architektoniczno-budowlanej w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków.

W myśl art. 39 ust. 4 Prawa budowlanego wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 3, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych we wniosku rozwiązań projektowych.

Rzeczą bezsporną jest, że przedmiotowy budynek mieszkalny został uznany przez Burmistrz G. za zabytek, czemu dano wyraz przez włączenie karty adresowej domu mieszkalnego przy ul M. [...] do gminnej ewidencji zabytków gminy G. na mocy zarządzenia nr [...] Burmistrza G. z dnia [...] lipca 2019 r.

Wbrew zarzutom skargi, Opolski Wojewódzki Konserwator Zabytków uzgadniając ze stanowiska konserwatorskiego projekt rozbiórki, nie przekroczył terminu, przewidzianego przez art. 39 ust. 4 Prawa budowlanego. Pisma z wnioskiem o uzgodnienie pozwolenia na rozbiórkę przedmiotowego budynku mieszkalnego wpłynęł do organu wojewódzkiego w dniu 13 stycznia 2022 r. Uwzględniając, że dokonywane przez wojewódzkiego konserwatora zabytków uzgodnienie projektu decyzji o rozbiórce obiektu, przyjmuje jedną z przewidzianych przez art. 106 § 1 k.p.a. form współdziałania organów administracji publicznej, to zastosowanie miał przepis art. 57 § 4 k.p.a. Zgodnie z nim, jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. Tym samym organ I instancji, wydając w dniu 14 lutego 2022 r. postanowienie o odmowie uzgodnienia przedmiotowej inwestycji, zachował termin do zajęcia stanowiska w sprawie rozbiórki.

Istotą przewidzianego w art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego wymogu uzgodnienia konserwatorskiego jest uzyskanie oceny wyspecjalizowanego organu administracji, czy roboty budowlane nie będą skutkowały naruszeniem wartości zabytkowych obiektu. Postanowienia wydawane w tym trybie, oparte są na uznaniu administracyjnym. Jednocześnie organ musi uwzględnić okoliczności sprawy i dać termu wyraz w uzasadnieniu postanowienia, odnosząc się do wartości zabytkowej obiektu.

W postępowaniu uzgodnieniowym nie jest możliwe skuteczne zakwestionowanie zasadności ujęcia zabytku w gminnej ewidencji zabytków, jak również kontestowanie legalności założenia ewidencji i umieszczenia danego obiektu w tej ewidencji. Twierdzenie, że obiekt ujęty w ewidencji faktycznie nie jest zabytkiem, albowiem nigdy nie posiadał wartości zabytkowej albo też ją utracił, powinno być, co do zasady, podnoszone w odpowiednim postępowaniu zmierzającym do zmiany gminnej ewidencji zbytków w zakresie skreślenia z niej obiektu (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 15 lutego 2022 r., sygn. akt II OSK 2755/20; z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 1446/16).

Dopóki przedmiotowy budynek mieszkalny nie zostanie wykreślony z gminnej ewidencji zabytków, to zarówno organy ochrony konserwatorskiej i architektoniczno-budowlanej, jak i sądy administracyjne, są związane włączeniem zabytku do gminnej ewidencji zabytków. Kwestionowanie walorów zabytkowych zabytku wpisanego do takiej ewidencji może być podnoszone, ale w sprawie o wykreślenie z ewidencji zabytków i w takim postępowaniu można wykazywać podnoszone przez skarżącego kwestie, dążąc do wyeliminowania konieczności uzgodnienia, o którym mowa w art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego. W postępowaniu uzgodnieniowym przedmiotem badania organu konserwatorskiego jest to, czy istnieją uzasadnione powody do rozbiórki zabytku.

Z uwagi na powyższe niezasadne były zarzuty skargi podnoszące, że budynek mieszkalny, objęty uzgadnianym pozwoleniem na rozbiórkę, nie posiada jakichkolwiek walorów zabytku, jak również nie powinien być włączony do ewidencji zabytków.

Oceniając zaskarżone rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je postanowienie Sąd stwierdził, że zostały wydane bez przekroczenia zasad uznaniowości. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był kompletny i wystarczający do zajęcia stanowiska. Organ wojewódzki przeprowadził oględziny przedmiotowego budynku, w wyniku których organy ochrony zabytków zgodnie uznały, że obiekt zachował w przeważającej części historyczną bryłę i konstrukcję, a także kompozycję elewacji i w znacznej mierze detal architektoniczny kształtowany w tynku.

Organy konserwatorskie wykazały w treści postanowień w sposób przekonujący wartość historyczną i artystyczną budynku. Sąd, oceniając materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu uzgodnieniowym, nie znalazł podstaw, aby dokonaną przez organy ochrony zabytków ocenę prawną wyrażoną w postanowieniach podważyć. Żaden z dowodów, stanowiących podstawę do rozstrzygania przez organy konserwatorskie nie wskazywał, że remont budynku z technicznego punktu widzenia jest niemożliwy. W ekspertyzie technicznej budynku mieszkalnego, zamieszczonej w projekcie rozbiórki z dnia 5 grudnia 2021 r. wprost wymieniono jakie prace należy wykonać w celu przywrócenia wartości użytkowych obiektu.

Wobec podnoszonych przez stronę skarżącą kwestii złego stanie technicznym budynku i niemożliwości jego dalszego użytkowania, zauważyć należy, że Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie negował powyższego faktu. Organ zażaleniowy przyjął, że przedmiotowy dom w dalszym ciągu prezentuje wartości zabytkowe w obecnym stanie, ponieważ jego zasadnicza pierwotna forma architektoniczna, wartościowa pod względem historycznym, artystycznym i naukowym, jest nadal czytelna. Możliwe jest odtworzenie uszkodzonych elementów przedmiotowego budynku.

W ocenie Sądu, zły stan techniczny obiektu, który stanowić może uzasadnienie do jego rozbiórki, nie jest okolicznością decydującą z perspektywy uzgodnienia przez organy konserwatorskie. Okoliczność taką stanowi zachowanie przez obiekt wartości zabytkowych, które by się temu sprzeciwiały. Wartość użytkowa obiektu jest wypadkową jego zużycia technicznego, niemniej nie odpowiada w pełni temu co powoduje, że obiekt nadal posiada wartości zabytkowe (wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 896/18; z dnia 6 lutego 2020 r., sygn. akt II OSK 712/18). Nie można pominąć również tego, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, przedmiotem ochrony i opieki pozostają zabytki niezależnie od stanu swojego zachowania.

Na zasadność rozbiórki zabytku nieruchomego, nie mogą wpływać kwestie ekonomiczne, w tym związane z kosztami remontu i prac konserwacyjnych oraz odtworzeniowych, które w ocenie właściciela obiektu, są zbyt wysokie.

W odniesieniu do zarzutów naruszenia art. 10 § 1, art. 40 § 2 i art. 81 k.p.a. stwierdzić należy, że wskazane naruszenia mogą prowadzić do wzruszenie zaskarżonego aktu tylko w sytuacji, gdy skarżący wykaże, iż miały one istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Nawet pominięcie pełnomocnika na pewnym etapie postępowania, nie obliguje Sądu do wyeliminowania postanowienia z obrotu prawnego. W niniejszej sprawie strona skarżąca nie wykazała, że zarzucane organom ochrony zabytków naruszenia przepisów postępowania wpłynęły w sposób istotny na wynik postępowania z art. 39 ust. 3 i 4 Prawa budowlanego.

Za niezasadne Sąd uznał również zarzuty naruszenia przepisów rangi konstytucyjnej. Choć art. 65 ust. 1 Konstytucji RP stanowi, że każdy ma prawo do własności, innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia, to w art. 65 ust. 3 ustawy zasadniczej przewidziano, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności.

Własność nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom wynikającym z przepisów prawa. Przykładem takiego ograniczenia jest konieczność ochrony zabytków, będąca m. in. przejawem realizacji przez Rzeczpospolitą Polską opieki nad dziedzictwem narodowym (art. 5 Konstytucji RP), której szczegółowy zakres i formy skonkretyzowane są w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniu skargi, na wynik kontrolowanego postępowania w żaden sposób nie wpływała decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 14 lutego 2022 r., umarzająca postępowanie w sprawie uzgodnienia rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego, znajdującego się na tej samej nieruchomości, co sporny zabytek.

Wobec stwierdzenia, że zaskarżone postanowienia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 20 października 2022 r. nie narusza prawa w sposób, obligujący do wyeliminowania go z obrotu prawnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.