Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1923/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-08-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 200
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Asesor WSA - Agnieszka Dauter-Kozłowska, Protokolant referent - Katarzyna Laskowska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2023 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 8 czerwca 2022 r. nr DZP-14/2022 w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu stwierdzenia nadmiernych opóźnień ze spełnianiem świadczeń pieniężnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów na rzecz [...] kwotę 6917 zł (słownie: sześć tysięcy dziewięćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej również jako "Prezes UOKiK", "organ") decyzją z 8 czerwca 2022 r., nr DZP-14/2022, działając na podstawie art. 13v ust. 1 ustawy z 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (Dz.U. z 2022 r., poz. 893, dalej również jako: "ustawa") stwierdził nadmierne opóźnianie się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych w okresie czerwiec, lipiec, sierpień 2020 r. przez Firmę [...] z siedzibą w D. (dalej: "strona", "skarżąca", "Spółka"), to jest działanie naruszające zakaz, o którym mowa w art. 13 b ust. 1 i ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych. Na stronę nałożono administracyjną karę pieniężną w wysokości 67 925,18 zł oraz obciążono ją kosztami postępowania administracyjnego w wysokości 211,60 zł. W uzasadnieniu decyzji Prezes UOKiK wskazał jako podstawę prawną kary art. 13v ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych. Organ wyjaśnił, że wymierzona w sprawie suma jednostkowych kar pieniężnych została wyliczona w oparciu o ustaloną w toku postępowania liczbę dni opóźnienia dla każdego świadczenia pieniężnego niespełnionego lub niespełnionego w terminie przez stronę oraz jego wartość ustaloną na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów i przy zastosowaniu przelicznika kursu walut w odniesieniu do świadczeń wyrażonych w walutach obcych. Organ podał, że ustalając wysokość świadczeń pieniężnych niespełnionych lub spełnionych po terminie, wymagalnych w okresie objętych postępowaniem, uwzględniał wartość faktur oraz not korygujących wysokość świadczenia pieniężnego (minusowych), zmniejszających ostateczną wartość konkretnego zobowiązania strony lub zmniejszających zobowiązania za wskazany okres (korekty zbiorcze), które zostały przez stronę rozliczone w okresie objętym postępowaniem. Prezes UOKiK uwzględnił rozliczenie wskazanych faktur korygujących w terminach ich dokonania przez stronę, tj. w dacie zapłaty za fakturę pierwotną lub w terminie późniejszym, jeśli strona rozliczała fakturę korygującą przy kolejnym spełnianiu świadczeń pieniężnych dla danego dostawcy, mając swobodę w kwestii sposobu rozliczenia nadpłaty. Organ miał na uwadze, że uzgodnione przez strony transakcji handlowych terminy zapłaty nie mogą przekraczać maksymalnych terminów zapłaty, o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 7 ust. 2a ustawy. Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 ustawy, zamiast postanowień umowy ustalających terminy zapłaty z naruszeniem wymienionych przepisów ustawy, stosuje się termin zapłaty wynoszący 60 dni liczonych od dnia doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi, albo liczony zgodnie z art. 7 ust. 4 lub art. 9 ust. 2 ustawy ("maksymalny termin zapłaty"). Organ przyjął jako świadczenie pieniężne spełnione po terminie zarówno świadczenie pieniężne niespełnione lub spełnione po terminie umówionym przez strony transakcji handlowej, jak i świadczenie pieniężne spełnione wprawdzie w terminie umówionym przez strony transakcji handlowej, ale z naruszeniem wymienionych przepisów ustawy. Podkreślono, że powyższa zasada, dotyczy również transakcji handlowych zawieranych między spółkami należącymi do tej samej grupy kapitałowej, o ile wchodzą one w zakres podmiotowy ustawy określony w jej art. 2, bowiem ustawa nie zawiera w tym zakresie wyłączeń. Podsumowując Prezes UOKiK podał, że ustalając sumę wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie, wymagalnych w okresie czerwiec, lipiec, sierpień 2020 r., wskazującą na naruszenie ustawowego zakazu nadmiernego opóźniania się ze spełnianiem świadczeń, o którym mowa w art. 13b ust. 1 i 2 ustawy, uwzględniono: a) świadczenia pieniężne niespełnione lub spełnione po terminie umówionym przez strony transakcji handlowej (gdy ustalony przez strony umowy termin zapłaty był zgodny z przepisami ustawy); b) świadczenia pieniężne spełnione wprawdzie w terminie zapłaty umówionym przez strony transakcji handlowej, ale z naruszeniem art. 7 ust. 2a ustawy; c) świadczenia pieniężne niespełnione lub spełnione po ustalonym przez strony umownym terminie zapłaty (gdy ustalony przez strony umowy termin zapłaty naruszał art. 7 ust. 2a ustawy). Organ wskazał, że wśród świadczeń pieniężnych, które zostały uznane jako niespełnione w terminie umownym, znalazły się trzy świadczenia, co do których strona postępowania podnosiła, iż mają do nich zastosowanie reguły prawa obcego. Wynikają one z transakcji handlowych zawartych z kontrahentami zagranicznymi – [...] (NIP: [...], transakcja Ip. [...]) i [...] ([...], transakcja Ip. [...]) oraz z [...] ([...], transakcja Ip. [...]). Jako niespełnione w terminie umownym Prezes UOKiK uwzględnił również transakcje handlowe oznaczone przez stronę postępowania jako sporne, tj. m.in. świadczenie pieniężne wynikające z transakcji handlowej zawartej z kontrahentem [...]. z siedzibą w T. Wskazano, że w momencie wszczęcia przez Prezesa UOKiK postępowania w dniu 22 października 2020 r. umowa między Spółką, a [...] sp. z o.o. była wiążąca, zatem nie podlegała wyłączeniu spod rozstrzygania w przedmiotowym postępowaniu. Organ uznał, iż wyłączenie tej transakcji nie jest możliwe ze względu na brak skorygowania faktury pierwotnej, dokumentującej zdarzenie gospodarcze w postaci opisanej transakcji handlowej, a ponadto organ nie miał wiedzy o odstąpieniu Spółki od umowy z kontrahentem. Jako bezpodstawny organ uznał również wniosek o wyłączenie transakcji z dostawcami i usługodawcami mającymi siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej, wyjaśniając że art. 2 pkt 7 ustawy wprost wskazuje, że ustawa znajduje zastosowanie do transakcji handlowych, których wyłącznymi stronami są przedsiębiorcy z państw członkowskich Unii Europejskiej, państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej. W tej sytuacji brak jest podstaw do wyłączenia transakcji z dostawcami i usługodawcami mającymi siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej, jeżeli przedsiębiorcy ci mają swoje siedziby co prawda poza granicami Polski, ale mieszczą się w katalogu podmiotów wskazanych w przywołanym przepisie art. 2 ustawy. Organ wskazał, że wszystkie poddane analizie świadczenia pieniężne wynikają z transakcji pomiędzy przedsiębiorcami mającymi siedzibę w państwach członkowskich UE. Odnosząc się do wniosku Spółki o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z pisemnego oświadczenia [...] - pracownika spółki z [...], na okoliczność zmiany terminów płatności w transakcjach ze spółką [...] ("[...]") począwszy od faktur wystawionych 1 kwietnia 2020 r., organ odmówił wiary dokumentom - oświadczeniom przedłożonym przez Stronę i ocenił je jako sprzeczne z logiką, doświadczeniem życiowym, a także innymi dowodami. Organ zwrócił uwagę, że oświadczenia te zostały sporządzone w 2022 r. dla celów niniejszego postępowania, a ponadto nie zostało wykazane, że [...] miał pełnomocnictwo do reprezentowania Grupy [...], a tym bardziej skarżącej, w negocjacjach dotyczących zmiany terminów płatności z Grupą [...] w 2020 r. Organ zwrócił uwagę, że strona nie przedłożyła żadnego potwierdzenia, że nowe warunki płatności zaczęto stosować w relacjach gospodarczych pomiędzy Grupami. W szczególności strona nie przedłożyła aneksu do umowy (sporządzonego w odpowiedniej formie przez uprawnione do reprezentacji osoby) lub jakiegokolwiek innego potwierdzenia obowiązywania nowych warunków. Zdaniem organu nie jest wystarczające przedłożenie "oświadczeń", ponieważ zgodnie z doświadczeniem życiowym i biznesowym zmiana treści umów - zwłaszcza na poziomie globalnym - nie odbywa się za pośrednictwem korespondencji e-mail. W ocenie organu nie zostało wykazane, że [...] posiadał pełnomocnictwo do reprezentowania strony, a także że "wynegocjowane" przez niego wydłużenie terminów zapłaty jest w rzeczywistości stosowane jako następstwo skutecznie dokonanej zmiany umowy. Przychylając się do wniosku skarżącej Prezes UOKiK przy ustalaniu sumy wartości świadczeń pieniężnych nie uwzględnił świadczeń wynikających z transakcji handlowych zrealizowanych z wykorzystaniem programu finansowania dostawców [...], uznając, iż zostały spełnione w terminie. Prezes UOKiK ocenił istnienie przesłanek umożliwiających odstąpienie od wymierzenia kary. Według organu w sprawie nie zachodzi przesłanka określona w art. 13v ust. 6 ustawy, ponieważ suma wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych lub spełnionych po terminie przez stronę postępowania w okresie objętym postępowaniem jest wyższa niż wartość świadczeń pieniężnych nieotrzymanych lub otrzymanych po terminie przez stronę w okresie objętym postępowaniem, która według ustaleń organu wyniosła 7 305 463,68 PLN. Prezes UOKiK nie znalazł również podstaw do odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej na podstawie:

- art. 13v ust. 7 ustawy, wskazując że strona sama poinformowała w piśmie z 28 czerwca 2021 r., iż według jej aktualnej wiedzy w okresie objętym postępowaniem nie wystąpiły okoliczności w postaci siły wyższej;

- art. 13v ust. 8 ustawy, uznając że argumenty przedstawione przez skarżącą w pismach z 16 grudnia 2020 r. i 18 lutego 2022 r. nie potwierdzają istnienia uzasadnionego przypadku mogącego stanowić podstawę odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej.

Organ stwierdził też, że nie ma podstaw do obniżenia kary na podstawie art. 13v ust. 3 pkt 1 ustawy o 20 %, bo choć świadczenia pieniężne zostały przez Spółkę spełnione przed 12 listopada 2020 r., a więc przed upływem 14 dni od dnia doręczenia stronie postanowienia o wszczęciu postępowania, to Spółka nie zapłaciła odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych, co uniemożliwia zastosowanie powołanego przepisu. W ocenie organu w sprawie nie zachodzą szczególnie uzasadnione przypadki pozwalające na zastosowanie art. 77 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i zwolnienie strony z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania.

W skardze na decyzję z 8 czerwca 2022 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona zarzuciła naruszenie:

art. 13 v ust. 1 i 2 w związku z art. 1b ust.2 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych oraz art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych, poprzez wadliwe stwierdzenie opóźniania się przez skarżącą ze spełnianiem świadczeń pieniężnych, tj. wadliwe ustalenie, że w okresie 3 kolejnych miesięcy suma wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie przekroczyła kwotę 5 000 000 zł, tj. wg. organu wynosi 8 922 620 zł, w szczególności organ wadliwie wylicza największą kwotę zapłaconych przez skarżącą świadczeń po terminie, gdyż dokonuje tego z pominięciem umowy zawartej przez skarżącego z kontrahentem [...], wydłużającej termin zapłaty; jest to ustalenie kluczowe albowiem dotyczy należności w kwocie 3 996 034,02 zł, gdyby nie bezzasadne pominięcie umowy zwartej przez stronę z ww. kontrahentem w sprawie przedłużenia terminu zapłaty, powyższe świadczenie nie powinno być uwzględnione przy obliczeniu sumy świadczeń niezapłaconych lub zapłaconych po terminie, wielkość świadczeń niezapłaconych lub zapłaconych po terminie obliczona przez organ, gdyby nie uchybienie organu zostałaby obniżona do 4 925 585,98 zł, zatem poniżej granicznej kwoty 5 mln zł,

art. 13 v ust.2 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, poprzez wadliwe obliczenie administracyjnej kary pieniężnej z uwagi na oczywiście błędne ustalenia w przedmiocie jednostkowej kary za niespełnione lub spełnione po terminie świadczenie pieniężne, wartości niespełnionego lub spełnionego po terminie świadczenia pieniężnego, wyrażonego w dniach okresu, który upłynął od dnia wymagalności niespełnionego lub spełnionego po terminie świadczenia pieniężnego, wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych;

art. 13 v ust. 6 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, poprzez nałożenie administracyjnej kary pieniężnej pomimo iż prawidłowo wyliczone świadczenia pieniężne nieotrzymane lub otrzymane po terminie przez Spółkę w okresie objętym postępowaniem są wyższe niż wartość niespełnionych lub spełnionych po terminie przez skarżącą świadczeń pieniężnych, za które obliczono jednostkowe kary;

art. 13 v ust. 6 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych w związku z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych oraz w związku z przepisami art. 7 i 77 k.p.a., poprzez oczywiście błędne obliczenie świadczeń pieniężnych nieotrzymanych lub otrzymanych po terminie przez skarżącą postępowania w okresie objętym postępowaniem; wyliczenie organu który powołuje się wprost na dokumenty strony jest nieprawidłowe, poprawnie wyliczona wartość świadczeń nieotrzymanych lub otrzymanych z opóźnieniem w okresie objętym postępowaniem wynosi 10 252 928,47 zł i jest kwotą zdecydowanie większą od sumy świadczeń niezapłaconych lub zapłaconych po terminie;

art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, poprzez wadliwe ustalenie opóźnienia w spełnieniu przez skarżącą świadczenia pieniężnego w przypadku braku doręczenia faktury potwierdzającej dostawę towaru lub wykonanie usług lub doręczenia faktury błędnie wystawionej;

art. 13v ust. 1 i 2 ustawy w związku z przepisem art. 494 § 1 k.c., poprzez oczywiście bezzasadne ustalenie, że Spółka jest zobowiązana do zapłaty faktury dotyczącej transakcji nieistniejącej; wskutek prawidłowego i skutecznego oświadczenia o odstąpieniu od umowy, transakcja z firma [...] przestała wiązać strony z mocą wsteczną (ex tunc), a pomimo tego Prezes UOKiK ustalił, że świadczenia związane z tą transakcją strona powinna zapłacić, tym samym neguje przysługujące skarżącej uprawnienia przewidziane przepisami Kodeksu cywilnego i pozbawia ją de facto możliwości obrony swoich praw w sporze z dostawcą, który nie wykonał transakcji handlowej;

art. 13v ust. 1 i 2 ustawy poprzez wadliwe ustalenie, że skarżąca jest zobowiązana do zapłaty faktur dotyczących transakcji spornych, gdzie neguje fakt dostawy towaru lub wykonania usługi przez stronę tej transakcji a tym samym neguje zasadność żądania zapłaty faktury która sporną transakcję ma potwierdzać;

przepisów postępowania, w szczególności art. 7 i art. 77 k.p.a., poprzez błędne ustalenia faktyczne pomimo przedstawionych dowodów, oczywiście niezasadną ich interpretację oraz pominięcie dowodów potwierdzających jednoznacznie, że:

a/ Spółka uzgodniła z jednym z kontrahentów transakcji handlowych, tj. [...] zmianę terminu zapłaty wobec czego zapłata świadczenia na rzecz tego kontrahenta nastąpiła w terminie zgodnym z przepisem art. 7 ust. 2 ustawy;

b/ zapłata świadczeń pieniężnych na rzecz kontrahentów następowała w terminie wskazanym w przepisie art. 7 ust. 2 ustawy, liczonym od daty doręczenia Spółce faktury lub rachunku, potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi;

art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób który nie pozwala na wzbudzenie zaufania strony do organu administracji, przeciwnie, utwierdza ją w przekonaniu, iż zamiarem administracji jest nakładanie kar i wkraczanie w domenę zastrzeżoną dla władzy sądowniczej która jako jedyna jest uprawniona do rozstrzygania sporów cywilnych pomiędzy przedsiębiorcami.

W odpowiedzi na skargę Prezes UOKiK wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sąd administracyjny bada prawidłowość zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a."), wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Oceniając zaskarżoną decyzję według powyższych kryteriów sąd uznał, że podlega ona uchyleniu ponieważ została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 13v ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, który został dodany przez art. 10 pkt 12 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych (Dz.U.2019.1649), zmieniającej ustawę z dniem 1 stycznia 2020 r.

Art. 13v ust. 1 ustawy (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, tj. wprowadzonym ustawą z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych) stanowi, że w przypadku stwierdzenia nadmiernego opóźniania się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych przez stronę postępowania, Prezes Urzędu nakłada na nią, w drodze decyzji, administracyjną karę pieniężną. Ustalając wystąpienie nadmiernego opóźniania się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych, Prezes Urzędu pomija niespełnione oraz spełnione po terminie świadczenia pieniężne, w przypadku których termin ich spełnienia upłynął wcześniej niż 2 lata przed dniem wszczęcia postępowania. W myśl art. 13v ust. 2 ustawy, wysokość kary, o której mowa w ust. 1, obliczana jest jako suma jednostkowych kar za każde niespełnione oraz spełnione po terminie świadczenie pieniężne, które było wymagalne w okresie objętym postępowaniem, z pominięciem świadczeń pieniężnych, w przypadku których termin ich spełnienia upłynął wcześniej niż 2 lata przed dniem wszczęcia postępowania. Wysokość jednostkowej kary, o której mowa w zdaniu pierwszym, jest obliczana według wzoru: JKP = WŚ × n/365 × OU gdzie poszczególne symbole oznaczają: JKP - jednostkową karę za niespełnione lub spełnione po terminie świadczenie pieniężne, WŚ - wartość niespełnionego lub spełnionego po terminie świadczenia pieniężnego, n - wyrażony w dniach okres, który upłynął od dnia wymagalności niespełnionego lub spełnionego po terminie świadczenia pieniężnego, do ostatniego dnia okresu objętego postępowaniem, albo do dnia jego spełnienia jeżeli świadczenie pieniężne zostało spełnione w okresie objętym postępowaniem, OU - odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych, ustalone na dzień wydania decyzji o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej.

Regulacje ustawy dotyczące postępowania w sprawie nadmiernego opóźniania się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych mają charakter sankcyjny wobec czego powinny być interpretowane w sposób zawężający. Przy wykładni tych przepisów należy też uwzględnić normy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/7/UE z dnia 16 lutego 2011 r. w sprawie zwalczania opóźnień w płatnościach w transakcjach handlowych, której cele ma realizować regulacja krajowa.

Zgodnie z art. 13b ust. 1 ustawy, zakazane jest nadmierne opóźnianie się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych przez podmioty, o których mowa w art. 2, niebędące podmiotami publicznymi. Stosownie do art. 13b ust. 2 ustawy nadmierne opóźnianie się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych przez podmiot, o którym mowa w art. 2, niebędący podmiotem publicznym, ma miejsce w przypadku, gdy w okresie 3 kolejnych miesięcy suma wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie przez ten podmiot wynosi co najmniej 2 000 000 złotych. W myśl art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych, w przypadku postępowań w sprawie nadmiernego opóźniania się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych w rozumieniu ustawy zmienianej w art. 10, wszczynanych w latach 2020 i 2021, suma wartości świadczeń pieniężnych, o których mowa w art. 13b ust. 2 tej ustawy, wynosi co najmniej 5 000 000 złotych.

Dla stwierdzenia czy doszło do nadmiernego opóźniania się przez dany podmiot ze spełnianiem świadczeń pieniężnych punktem wyjściowym musi być ustalenie sumy wartości świadczeń pieniężnych wymagalnych, a niespełnionych oraz spełnionych po terminie w okresie 3 kolejnych miesięcy. Na gruncie ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych sposób ustalenia daty wymagalności świadczenia pieniężnego został szczegółowo uregulowany w art. 7 i art. 8, które określają przesłanki powstania roszczenia o zapłatę odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych oraz maksymalny dopuszczalny termin zapłaty, przy czym art. 7 dotyczy przypadków, w których dłużnikiem nie jest podmiot publiczny, a art. 8 przypadków, w których dłużnikiem jest podmiot publiczny. Ustawa natomiast nie reguluje jaki przyjąć termin spełnienia świadczenia pieniężnego dla celów ustalenia wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie, których mowa w art. 13b ust. 2 ustawy oraz wartości WŚ i n, o których mowa w art. 13v ust. 2 ustawy, wobec czego, mając na uwadze racjonalność ustawodawcy, należy przyjąć, że w tym samym akcie prawnym tym samym pojęciom w różnych jednostkach redakcyjnych należy nadawać to samo znaczenie, zatem dla ustalenia terminu wymagalności świadczenia pieniężnego dłużnika będą miały zastosowanie reguły z art. 7 ustawy. Przepis ten odwołuje się w pierwszej kolejności do terminu zapłaty określonego w umowie (art. 7 ust. 1), przy czym nie może on przekraczać maksymalnej liczby dni określonych w art. 7 ust. 2 i 2a. Dla ustalenia terminów zapłaty, o których mowa w art. 7 ust. 2 i 2a ustawodawca termin wymagalności świadczenia pieniężnego wiąże z zaistnieniem łącznie dwóch zdarzeń: spełnienia przez wierzyciela swojego świadczenia oraz doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi. W przypadku gdy nie jest możliwe ustalenie dnia doręczenia faktury lub rachunku potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi albo gdy faktura lub rachunek zostały doręczone przed dostawą towaru lub wykonaniem usługi, termin zapłaty o którym mowa m.in. w art. 7 ust. 2 i 2a, jest liczony od dnia otrzymania przez dłużnika towaru lub usługi (art. 7 ust. 4 ustawy). W sytuacji gdy strony transakcji handlowej nie określiły terminu zapłaty w umowie dla ustalenia terminu zapłaty należy zastosować art. 488 §1 k.c. oraz odpowiednio art. 7 ust. 2, 2a i 4 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych. Art. 488 §1 k.c. stanowi, że świadczenia będące przedmiotem zobowiązań z umów wzajemnych (świadczenia wzajemne) powinny być spełnione jednocześnie, chyba że z umowy, z ustawy albo z orzeczenia sądu lub decyzji innego właściwego organu wynika, iż jedna ze stron obowiązana jest do wcześniejszego świadczenia. W transakcjach handlowych, które zawierane są pomiędzy podmiotami będącymi profesjonalistami w obrocie handlowym, faktura z określonym w niej terminem płatności stanowi wezwanie do zapłaty, wobec czego na gruncie ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych jako termin zapłaty świadczenia pieniężnego, w przypadku braku określenia go przez strony w umowie, należy przyjąć termin wskazany w fakturze. W tym przypadku termin wymagalności roszczenia o zapłatę należności zależy od zaistnienia dwóch zdarzeń – spełnienia przez wierzyciela swojego świadczenia oraz doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi. Na rangę dokumentu faktury w transakcjach handlowych wskazuje też treść motywu 18 preambuły do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/7/UE, zgodnie z którym faktury równają się wezwaniom do zapłaty i są ważnymi dokumentami w łańcuchu transakcji dostawy towarów i świadczenia usług między innymi do celów ustalenia terminów płatności. Należy też zwrócić na definicję należności zawartą w art. 2 pkt 8 dyrektywy, zgodnie z którą należność oznacza główną kwotę, która powinna była zostać zapłacona w umownym lub ustawowym terminie zapłaty, obejmującą także mające zastosowanie podatki, cła, opłaty lub koszty wymienione na fakturze lub w równoważnym wezwaniu do zapłaty. Należy też wskazać, że przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/7/UE jednoznacznie wskazują, że opóźnieniem sankcjonowanym powinno być tylko opóźnienie, do którego doszło z przyczyn leżących po stronie dłużnika, a nie każde uchybienie terminowi płatności. Według definicji zawartej w art. 2 pkt 4 dyrektywy "opóźnienia w płatnościach" oznaczają płatności, które nie zostały dokonane w umownym lub ustawowym terminie, w przypadku gdy spełnione są warunki określone w art. 3 ust. 1 lub w art. 4 ust. 1. Art. 3 ust. 1 dyrektywy stanowi, że państwa członkowskie zapewniają, aby w transakcjach handlowych między przedsiębiorstwami wierzyciel był uprawniony do odsetek za opóźnienia w płatnościach bez konieczności przypomnienia, w przypadku gdy spełnione są następujące warunki: a) wierzyciel wypełnił swoje zobowiązania umowne i prawne; oraz b) wierzyciel nie otrzymał należności w odpowiednim czasie, chyba, że dłużnik nie jest odpowiedzialny za opóźnienie. Celem ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych jest ponadto ukrócenie nieuczciwej praktyki kredytowania się dłużników kosztem ich, nierzadko słabszych ekonomicznie, wierzycieli (Uzasadnienie, Druk sejmowy nr 3475, s.3).

W świetle przytoczonego wyżej stanu prawnego za zasadny należy uznać zarzut skarżącego co do nieprawidłowego ustalenia przez organ sumy wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie, wobec nieuwzględnienia podnoszonych przez stronę okoliczności dostarczenia przez wierzycieli części faktur z opóźnieniem. Błędne jest stanowisko organu, że nieotrzymanie faktury nie wyłącza konieczności spełnienia świadczenia pieniężnego w sytuacji, w której druga strona transakcji handlowej wykonała swoje zobowiązanie – dostarczyła zamówione towary lub usługi. Należy wskazać, że w obrocie gospodarczym dostarczenie nabywcy przez dostawcę towaru lub usługi prawidłowo wystawionej faktury stanowi istotny element jego zobowiązania, bez którego dokonanie zapłaty przez dłużnika często jest niemożliwe, np. w przypadku gdy do zawarcia transakcji doszło na podstawie zamówienia i nabywca nie zna numeru rachunku bankowego kontrahenta, na który ma dokonać zapłaty. Rachunek lub faktura jest również podstawą do zaewidencjonowania danej transakcji w księgach rachunkowych przedsiębiorcy oraz ewidencji prowadzonej dla celów podatkowych, dlatego nabywca musi mieć również możliwość zweryfikowania czy w treści faktury wskazano rzeczywiście dostarczone towary lub usługi, co do ich rodzaju, ilości i wartości. Przez doręczenie faktury lub rachunku należy rozumieć doręczenie prawidłowej faktury lub rachunku, w których wskazano właściwą kwotę świadczenia pieniężnego oraz dotyczące rzeczywiście spełnionego świadczenia. Nie można też uznać, że doszło do doręczenia nabywcy faktury za dostarczone towary lub usługi w sytuacji gdy w fakturze podano błędne dane odbiorcy, wskazujące na innego nabywcę niż strona transakcji handlowej, jak to miało w szczególności miejsce w rozpoznawanej sprawie w przypadku faktur wystawionych przez spółkę [...], gdzie podano błędną nazwę nabywcy i błędny numer NIP. Skoro strona w rozpoznawanej sprawie podała jako przyczyny opóźnień w zapłacie brak dostarczenia przez kontrahentów prawidłowo wystawionych faktur, organ miał obowiązek wyjaśnienia i ustalenia w oparciu o przedstawione przez stronę dowody czy brak dostarczenia faktur był spowodowany przyczynami leżącymi po stronie dostawców, czy nieprawidłowości w dostarczonych fakturach były na tyle istotne, że wykluczały ich ujęcie w księgach rachunkowych strony i obiektywnie uzasadniały odmowę zapłaty, czy też były to drobne nieprawidłowości, które mogły zostać przez stronę usunięte, np. notą korygującą, o której mowa w art. 106k ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, i nie stanowiły przeszkody do zapłaty. Brak wyjaśnienia sprawy we wskazanym wyżej zakresie stanowi naruszenie art. 7 , art. 77 §1 i art. 80 k.p.a., co w konsekwencji mogło doprowadzić do nieprawidłowych ustaleń w zakresie przesłanek określonych w art. 13b ust. 1 oraz art. 13v ust. 1 i ust. 2 ustawy.

Za zasadny należy uznać także zarzut skarżącego co do nieprawidłowego ustalenia przez organ sumy wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie, wobec nieuwzględnienia podnoszonych przez stronę okoliczności dotyczących wstrzymania się z zapłatą faktur wystawionych za świadczenia sporne. Zgodnie z art. 488 § 2 k.c. w przypadku umów wzajemnych każda ze stron może powstrzymać się ze spełnieniem swojego świadczenia dopóki druga strona nie zaoferuje świadczenia wzajemnego. Zatem w przypadku gdy dostarczony stronie towar lub wykonana na jej rzecz usługa okazały się być w sposób istotny niezgodne z umową (zamówieniem), strona ma prawo odmówić ich przyjęcia i zapłaty wynagrodzenia. W tych sytuacjach doręczenie dłużnikowi faktury lub rachunku potwierdzających dostawę wadliwego towaru lub wykonanie wadliwej usługi nie powoduje wymagalności świadczenia pieniężnego, w konsekwencji czego nie można uznać, że dłużnik opóźnia się z zapłatą takiej faktury. W rozpoznawanej sprawie wobec wskazania przez stronę części nieopłaconych lub opłaconych po terminie faktur jako spornych, organ miał obowiązek ustalić, w oparciu o materiał dowodowy przedstawiony przez stronę, czy rzeczywiście istniały obiektywne przeszkody do zapłaty tych faktur uzasadnione spornym charakterem świadczenia. Organ oczywiście nie ma kompetencji do rozstrzygania o zasadności odmowy zapłaty, lecz w przypadku gdy strona wykaże, że rzeczywiście pozostaje w sporze ze swoim kontrahentem (np. poprzez przedstawienie: wezwań do prawidłowego wykonania zobowiązania, odstąpienia od umowy, wezwania przedsądowego, pism procesowych), należy uznać, że nie doszło do opóźnienia sankcjonowanego przepisami ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych. Skoro bowiem zachodzi uzasadniona wątpliwość co do istnienia zobowiązania pieniężnego stwierdzonego fakturą, organ w postępowaniu w sprawie nadmiernego opóźniania się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych powinien rozstrzygnąć tę wątpliwość co do stanu faktycznego stosownie do art. 81a k.p.a., na korzyść strony. Brak wyczerpującego wyjaśnienia sprawy we wskazanym wyżej zakresie stanowi naruszenie art. 7 , art. 77 §1 i art. 80 k.p.a., co w konsekwencji mogło doprowadzić do nieprawidłowych ustaleń w zakresie przesłanek określonych w art. 13b ust. 1 oraz art. 13v ust. 1 i ust. 2 ustawy. Sąd nie podziela przy tym stanowiska organu co do oceny transakcji z [...] w T., udokumentowanej fakturą VAT nr FA/34/12/2019, dotyczącą zamówienia na projekt, wykonanie, montaż i rozruch stanowisk do automatycznego pomiaru szerokości kapa na dwóch liniach. Strona wyjaśniała brak zapłaty tej faktury spornym charakterem transakcji. Strona podnosiła, że faktura obejmowała 50% ceny całkowitej zamówienia, która zgodnie z warunkami umownymi miała zostać zapłacona dopiero po instalacji urządzeń, końcowym odbiorze oraz potwierdzenia przejścia testu 72h, natomiast zainstalowane urządzenia nie przeszły tego testu, co stanowiło warunek konieczny do uznania umowy za wykonaną w całości. Przed wydaniem zaskarżonej decyzji strona przedstawiła organowi oświadczenie z 19 października 2021 r. o odstąpieniu od umowy z [...] Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, że wyłączenie tej transakcji na etapie wydawania decyzji nie było możliwe ponieważ w momencie wszczęcia postępowania przez Prezesa UOKiK umowa między Spółką a [...] była wiążąca, a strona w trakcie postępowania nie przedłożyła faktury korygującej do faktury VAT nr FA/34/12/2019, zatem należy uznać, że w momencie wydawania decyzji rzeczywisty przebieg wydarzeń gospodarczych dokumentuje pierwotna faktura VAT nr FA/34/12/2019, która jest ujęta w księgach rachunkowych spółki. W ocenie sądu strona w wystarczający sposób uprawdopodobniła, że wobec braku realizacji przez kontrahenta umowy zgodnie z umową (zamówione dzieło ma ono wady istotne, które uniemożliwiają korzystanie z niego zgodnie z przeznaczeniem) i odstąpienia przez stronę od tej umowy, faktura VAT nr FA/34/12/2019 nie dokumentuje wymagalnego wynagrodzenia, zatem nie powinna być uwzględniana przez Prezesa UOKiK w postępowaniu w sprawie nadmiernego opóźniania się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych, jako roszczenie wymagalne.

Sąd uznaje za niezasadny zarzut skarżącego co do nieprawidłowego nieuwzględnienia podnoszonych przez stronę okoliczności dotyczących zmiany terminów płatności w transakcjach handlowych z [...]. Na okoliczność uzgodnienia zmiany terminów płatności w transakcjach z tym podmiotem strona przedstawiła: 1) oświadczenie pisemne [...], pracownika spółki należącej do [...] z 3 marca 2022 r., który w 2020 r. negocjował w imieniu spółek należących do grupy zmianę warunków dostaw, w tym nowe terminy płatności z [...], że w wyniku negocjacji dokonano zmiany warunków umownych, w tym między innymi warunków płatności i począwszy od faktur wystawionych z dniem 1 kwietnia 2020 r. termin płatności wynosi 90 dni, koniec miesiąca, płatne drugiego dnia roboczego miesiąca po terminie płatności, 2) oświadczenie osób umocowanych do reprezentowania Spółki z 3 marca 2022 r. , że [...] reprezentował Spółkę w negocjacjach z [...] oraz w ramach tych negocjacji ustalił nowy termin płatności w transakcjach pomiędzy Spółką a [...], 3) wydruk korespondencji mailowej z 11 maja 2020 r. pomiędzy [...] a przedstawicielem [...], w której zawarte jest min. oświadczenie, że "[...] zaakceptuje rozszerzony [...] na 90d e.o.m. na 2 dzień roboczy następnego miesiąca od 1 czerwca 2020: Zmieniamy naszą umowę w następujący sposób (1) Europa: przejście z 75 net prox do 90d net prox". W ocenie sądu z przedstawionych przez stronę dokumentów nie wynika, by doszło do przedłużenia terminów płatności w zakresie mającym wpływ na wynik niniejszej sprawy, w której ustaleniu podlegała wartość niespełnionych wymagalnych świadczeń pieniężnych oraz świadczeń pieniężnych zapłaconych po terminie - w okresie czerwiec, lipiec, sierpień 2020 r. Z przedstawionej przez stronę treści korespondencji mailowej wynika, że spółki z [...], w skład której wchodzi skarżąca, wynegocjowały wydłużenie terminów płatności do 90 dni w transakcjach zawieranych ze spółkami z [...], z dniem 1 czerwca 2020 r. Z treści przedstawionych uzgodnień w żaden sposób nie wynika, że zmiana ta miała dotyczyć także transakcji zawartych pomiędzy spółkami obu grup przed 1 czerwca 2020 r., a niewystarczającym dowodem na tę okoliczność jest oświadczenie [...] złożone na potrzeby postępowania prowadzonego przez Prezesa UOKiK, albowiem nie znajduje ono potwierdzenia w treści wspólnych uzgodnień, a [...] jest powiązany ze stroną zainteresowaną w wyniku postępowania, skoro reprezentował ją w negocjacjach z [...]. Sąd przy tym nie podziela stanowiska organu co do niedopuszczalności przedstawionego przez stronę dowodu z wydruku korespondencji mailowej w języku angielskim, albowiem w sytuacji gdy strona złożyła w postępowaniu dokument w języku obcym organ miał obowiązek wezwać stronę do przedłożenia poświadczonego przez tłumacza przysięgłego tłumaczenia na język polski i dopiero w przypadku nie przedłożenia tego tłumaczenia mógł pominąć ten dokument jako dowód w sprawie stosownie do art. 51 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. W rozpoznawanej sprawie organ ostatecznie odniósł się w treści zaskarżonej decyzji do treści wydruku korespondencji mailowej w języku angielskim, pomimo że nie dopuścił tego dowodu, a strona złożyła przy skardze poświadczone przez tłumacza przysięgłego tłumaczenie na język polski.

Sąd uznaje za zasadny zarzut strony co do nieprawidłowości w zakresie wyliczenia świadczeń pieniężnych nieotrzymanych lub otrzymanych po terminie przez Spółkę. Zgodnie z art. 13v ust. 6 ustawy Prezes Urzędu odstępuje od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli wartość niespełnionych lub spełnionych po terminie przez stronę postępowania świadczeń pieniężnych, za które zgodnie z ust. 2 obliczono by jednostkowe kary, jest równa lub mniejsza od wartości świadczeń pieniężnych nieotrzymanych lub otrzymanych po terminie przez tę stronę postępowania w okresie objętym postępowaniem. Przy obliczaniu wartości świadczeń pieniężnych nieotrzymanych lub otrzymanych po terminie, o których mowa w zdaniu pierwszym, nie uwzględnia się wartości świadczeń pieniężnych, w przypadku których termin spełnienia świadczenia pieniężnego upłynął wcześniej niż w terminie 2 lat przed dniem wszczęcia postępowania. Analizowana norma musi być interpretowana z uwzględnieniem przepisów ustawy, która go wprowadziła. Regulacje prawne dotyczące postępowania w sprawie nadmiernego opóźniania się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych zostały wprowadzone 1 stycznia 2020 r. ustawą zmieniającą. Ustawa zmieniająca oprócz wprowadzenia do obrotu prawnego m.in. nowych regulacji dotyczących terminów zapłaty w transakcjach handlowych oraz przepisów regulujących postępowanie administracyjne prowadzone przez Prezesa Urzędu, zawiera również przepisy intertemporalne dotyczące stosowania nowych regulacji w odniesieniu do transakcji handlowych zawartych przed dniem ich wejścia w życie, tj. przed 1 stycznia 2020 r. I tak art. 20 ust. 1 ustawy zmieniającej stanowi, że do transakcji handlowych w rozumieniu ustawy zmienianej w art. 10 zawartych przed dniem 1 stycznia 2020 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. Z kolei art. 20 ust. 2 ustawy zmieniającej stanowi, że nadmierne opóźnianie się ze spełnianiem świadczeń pieniężnych może być stwierdzone także w przypadku świadczeń pieniężnych wynikających z transakcji handlowych zawartych przed dniem 1 stycznia 2020 r., z tym że Prezes Urzędu, ustalając wystąpienie takiego nadmiernego opóźniania się, w przypadku takich transakcji handlowych, uwzględnia jedynie te świadczenia pieniężne, które stały się wymagalne po tym dniu. Brzmienie przywołanego przepisu art. 20 ust. 1 ustawy zmieniającej wprost zakazuje uwzględniania w prowadzonym postępowaniu świadczeń pieniężnych (co istotne zarówno Strony jak i jej kontrahentów) wynikających z transakcji handlowych zawartych przez dniem 1 stycznia 2020 r., które jednocześnie stały się wymagalne przed tą datą. W toku prowadzonego postępowania Prezes UOKiK ustalił, że suma wartości świadczeń pieniężnych, które strona wykazała jako nieotrzymane oraz otrzymane po terminie w okresie czerwiec, lipiec, sierpień 2020 r. wyniosła 7 305 463,68 zł (należności strony) i tym samym była niższa od ustalonej sumy wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie przez stronę w tym samym okresie, którą organ ustalił na kwotę 8 922 620,00 zł (zobowiązania strony). Strona kwestionuje dokonane przez organ ustalenia wysokości należności, podnosząc że poprawnie wyliczona wartość świadczeń nieotrzymanych lub otrzymanych przez skarżącą z opóźnieniem wynosi 10 252 928,47 zł, przedstawiając tabelę z własnymi wyliczeniami. W ocenie sądu przedstawione przez organ wyliczenie świadczeń pieniężnych nieotrzymanych przez stronę lub otrzymanych po terminie, wymagalnych w okresie objętym postępowaniem, nie poddaje się kontroli sądowej z uwagi na brak przedstawienia czytelnego wyjaśnienia z jakich powodów część należności wykazywanych przez stronę nie została uwzględniona w tym wyliczeniu. Organ w zaskarżonej decyzji przedstawił w formie tabeli wykaz należności wyłączonych spod rozstrzygnięcia, wskazując dodatkowo zasady jakimi kierował się przy ustalaniu tych należności: świadczenia pieniężne, które stały się wymagalne przed 2 stycznia 2020 r.; świadczenia pieniężne, których termin zapłaty przypadał 31 sierpnia 2020 r., a w konsekwencji stały się wymagalne 1 września 2020 r., tj. po okresie objętym postępowaniem; świadczenia pieniężne, dla których wystawiono faktury korygujące, zmniejszające wartość faktury pierwotnej do zera. Ponadto organ wskazał jedną transakcję zawartą z podmiotem mającym siedzibę na Ukrainie. W tych ustaleniach faktycznych sąd nie jest w stanie zweryfikować prawidłowości wyliczenia wysokości należności dokonanego przez organ, albowiem w sytuacji zakwestionowania go przez stronę zachodzi konieczność szczegółowego odniesienia się do poszczególnych wyłączonych przez organ transakcji, z podaniem przyczyn nieuwzględnienia w sumie należności strony konkretnej transakcji, czego zabrakło w rozpoznawanej sprawie. Brak wyczerpującego wyjaśnienia sprawy we wskazanym wyżej zakresie stanowi naruszenie art. 7 , art. 77 §1, art. 80 oraz art. 107 §3 k.p.a.

W rozpoznawanej sprawie doszło ponadto do naruszenia prawa przy ustalaniu sumy wartości świadczeń pieniężnych niespełnionych oraz spełnionych po terminie, albowiem organ nieprawidłowo przyjął w przypadkach regulowania zobowiązań pieniężnych w drodze potrącenia datę dokonanego przez stronę potrącenia jako datę spełnienia świadczenia. Stosownie do art. 498 k.c. w przypadku spełnienia świadczenia pieniężnego przez potrącenie za datę dokonania zapłaty należy przyjmować datę kiedy potrącenie stało się możliwe, albowiem oświadczenie o potrąceniu ma moc wsteczną. Wskazane naruszenie w konsekwencji mogło doprowadzić do nieprawidłowych ustaleń w zakresie przesłanek określonych w art. 13b ust. 1 oraz art. 13v ust. 1 i ust. 2 ustawy.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ dokona oceny merytorycznej z uwzględnieniem przedstawionej wyżej oceny prawnej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składają się: wpis od skargi w wysokości 1 500 zł, wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości 5 400 zł (§ 2 pkt 6 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych) i opłata od pełnomocnictwa 17 zł.