Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 225/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 2, art. 45
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 12
journal: Dz.U. 2018 poz 646
law: Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
article: art. 8 § 1, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80, art. 76 § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: § 3 ust. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 2022
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego  wyposażenia - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 października 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1442/19 w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 25 kwietnia 2019 r. nr BP.502.61.2019.0155.BD2.2597 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 10 października 2019r. sygn. akt VI SA/Wa 1442/19 oddalił skargę A. R. (dalej: Przedsiębiorca, Strona, Skarżący) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: GITD) z 25 kwietnia 2019 r. nr BP.502.61.2019.0155.BD2.2597 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA) wniósł Przedsiębiorca, zaskarżając orzeczenie w całości. Domagał się uchylenia orzeczenia w całości oraz uchylenia decyzji organów II i I instancji, zasądzenia od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz wnioskował o skierowanie sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

w zakresie podstawy kasacyjnej sformułowanej w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019, poz. 20325 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik postępowania:

I. art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. , jak również art. 45 Konstytucji RP poprzez nierozpatrzenie całokształtu zarzutów sformułowanych w skardze na decyzję GITD przemawiających za koniecznością jej wyeliminowania z obrotu prawnego, co przejawia się na gruncie skarżonego wyroku całkowitym pominięciem w jego uzasadnieniu kwestii proporcjonalności reakcji państwa na naruszenie prawa, jak i kwestii naruszenia przez organy administracji zasady ne bis in idem oraz brakiem jakiegokolwiek odniesienia w uzasadnieniu kwestionowanego orzeczenia do zastosowanej w toku kontroli drogowej procedury ważenia z użyciem "pomostu wagowego" w sytuacji, w której producent zastosowanych urządzeń pomiarowych nie wskazuje w instrukcji takiej możliwości, które to zaniechania stanowią także faktyczne niezrealizowanie wobec strony konstytucyjnego prawa do sądu;

II. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sprawie pomimo naruszenia przez organy administracji art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018r.– Prawo przedsiębiorców (Dz. U. poz. 646 z późn. zm.; dalej: Pr.przeds.) oraz art. 8 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.: dalej: k.p.a.), tj. przepisów wyrażających zasadę proporcjonalności reakcji państwa na zaistniały delikt administracyjny co przejawia się w rozpatrywanym przypadku nałożeniem dwóch kar administracyjnych za ten sam stan faktyczny, i postrzegane jest również przez skarżącego jako naruszenie zasady ne bis in idem oraz art. 2 Konstytucji RP;

III. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sprawie w sytuacji zaistnienia przesłanek do uchylenia wydanej decyzji organu odwoławczego wobec naruszenia przez ten organ art. 76 § 1 k.p.a. oraz wydanie rozstrzygnięcia wbrew zapisom protokołu będącego dokumentem o podwyższonej wartości dowodowej (tzw. dokumentem pewnym) bez istnienia żądnych wiarygodnych dowodów świadczących przeciw treści przedmiotowego protokołu;

IV. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niezastosowanie w sprawie w związku z naruszeniem przez organy administracji art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. przejawiające się oparciem kolejnych rozstrzygnięć na pozbawionych cechy obiektywizmu pomiarach dokonanych wagami SAW 10C/III, zastosowanych w punkcie wagowym dostosowanym do poprzedniej generacji wag, tj. SAW 10C/II, tak względem spadków wzdłużnych i poprzecznych nawierzchni punktu kontrolnego, jak i względem głębokości wnęk, w których umieszczono przyrządy w dniu kontroli;

V. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niezastosowanie w sprawie w związku z naruszeniem przez organy administracji przepisu prawa materialnego, tj. § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

(Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 z późn. zm.; dalej: rozporządzenie z 31.12.2002 r.) przejawiające się faktycznym niewyznaczeniem rzeczywistej masy całkowitej pojazdu członowego poddanego kontroli, co uniemożliwia w istocie sprawdzenie, czy wielkość ta przekracza wartość dopuszczalną wynikającą z obowiązujących przepisów, dla pojazdu poddanego sprawdzeniu;

VI. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niezastosowanie w sprawie pomimo naruszenia przez organy administracji art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., przejawiającym się oparciem kolejno wydawanych rozstrzygnięć na pomiarach dokonanych wagami SAW 10C/III, które jak wynika z instrukcji producenta , nie mogą służyć do wyznaczania masy całkowitej poddawanych sprawdzeniu jednostek transportowych, zwłaszcza takich, które wyposażone są w więcej niż cztery osie;

VII. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niezastosowanie w sprawie w związku z uprzednim naruszeniem przez organy administracji art. 7, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. przejawiającym się oparciem kolejno wydawanych rozstrzygnięć na pomiarze długości pojazdu poddawanego sprawdzeniu przeprowadzonego w sytuacji, w której zakres pomiarowy użytego przymiaru wstęgowego był mniejszy niż długość sprawdzanego pojazdu.

Organ – Główny Inspektor Transportu Drogowego w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu skargi kasacyjnej, zażądał przeprowadzenia rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Izby Gospodarczej NSA z 10 lutego 2023 r. na mocy art. 15zzs4 ust. 3 (Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów) w zw. z ust. 1 (W okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich Naczelny Sąd Administracyjny nie jest związany żądaniem strony o przeprowadzenie rozprawy. W przypadku skierowania sprawy podlegającej rozpoznaniu na rozprawie na posiedzenie niejawne Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie trzech sędziów) ustawy COVID-19 (Dz. U. z 2021r. poz. 2095 z późn. zm.) skierowano sprawę na posiedzenie niejawne w dniu 20 kwietnia 2023r., o czym zawiadomiono strony. Żadna ze stron, prawidłowo zawiadomiona, nie zgłaszała, aby nie wystąpiły przesłanki, które zadecydowały o wyznaczeniu posiedzenia niejawnego.

Wymaga także wyjaśnienia, że regulacja art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. (Dz. U. z 2023 r., poz. 259), mówiącego, że uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej, ma szczególny charakter i wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od szczegółowego przedstawienia stanu sprawy, ograniczając uzasadnienie tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Przed merytoryczną oceną wniesionego środka, wymaga przypomnienia, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Sąd odwoławczy stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek nieważności postępowania określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak też nie zostały spełnione przesłanki wymagające uchylenia wydanego w sprawie orzeczenie oraz odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania – art. 189 p.p.s.a. Nadto, w myśl art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na dwóch podstawach: naruszeniu prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Wskazanie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako właściwe określenie przepisów, które zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, ma w postępowaniu przed NSA istotne znaczenie, wobec ustawowo określonego – w art. 174 pkt 1 i 2 w zw. z art. 176 § 1 w zw. z art. 183 § 1 p.p.s.a. - modelu kontroli instancyjnej rozstrzygnięć sądu I instancji. Jak już wspomniano, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem sprawę jedynie w granicach podniesionych zarzutów, nie zaś w pełnym zakresie, co należy do obowiązków sądu I instancji (zob. uchwała pełnego składu NSA z 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09; opubl.: ONSAiWSA z 2010 r. z. 1, poz. 1). Z tego powodu wnoszący skargę kasacyjną powinien poprawnie wskazać przepisy naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny oraz wyjaśnić, na czym uchybienie tego sądu polegało. Uzasadnienie skargi kasacyjnej powinno poza tym zawierać rozwinięcie podniesionych zarzutów, poprzez przedstawienie argumentów przemawiających za stanowiskiem prezentowanym przez wnoszącego skargę kasacyjną. W przypadku zarzutu błędnej wykładni prawa materialnego lub niewłaściwego jego zastosowania, niezbędne jest wskazanie, jak należało prawidłowo zinterpretować i zastosować dany przepis; w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, konieczne jest wykazanie, że uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W świetle powyższych uwag stwierdzić trzeba, że wniesiona skarga kasacyjna nie w pełni odpowiada opisanym wymaganiom, niemniej jednak, kierując się wskazaniami wynikającymi z ww. uchwały pełnego składu NSA o sygn. akt I OPS 10/09, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej, uznając za możliwą – co do istoty – ich pełną rekonstrukcję przy uwzględnieniu argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

W świetle powyższych założeń skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem sformułowane w niej zarzuty okazały się niezasadne.

Autor skargi kasacyjnej zarzuty oparł wyłącznie na podstawie określonej w pkt 2 art. 174 p.p.s.a., czyli naruszeniu przepisów postępowania, które powinno zostać wykazane przez wnoszącego skargę kasacyjną, że mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez wspomniany "wpływ" należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym podniesionym w zarzucie skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem. Przy czym ten związek, jakkolwiek nie musi być realny (uchybienie mogło mieć istotny wpływ), to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy, co oznacza, że kasator powinien uprawdopodobnić istnienie wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy, a więc innymi słowy wykazać, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub rangi, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanej w sprawie decyzji lub innej formy działania organu administracji. Ani zarzuty, ani uzasadnienie skargi kasacyjnej nie wypełniły wspomnianych oczekiwań, opartych na art. 176 w związku z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. (por. wyroki NSA z: 21 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2162/13; 27 listopada 2014 r., sygn. akt I FSK 1752/13; 10 października 2014 r., sygn. akt II OSK 793/13).

Odnosząc się do zarzutu sformułowanego w pkt I. petitum skargi kasacyjnej -naruszenia art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 45 Konstytucji RP, skarżący kasacyjnie przedsiębiorca za pomocą tego zarzutu zmierzał do zakwestionowania prawidłowości zajętego stanowiska prawnego, jak i wykazania nierozpoznania przez WSA wszystkich zarzutów skargi, jak: dotyczących nieproporcjonalności nałożonej kary, naruszenia przez organy zasady ne bis in idem, nieprawidłowości w przeprowadzonej podczas kontroli procedurze ważenia pojazdu. Co do wszystkich tych zarzutów Sąd I instancji wypowiedział się w uzasadnieniu kwestionowanego orzeczenia. I tak, co do kwestii prawidłowości nałożenia kary i jej zgodności z przepisami Konstytucji RP, WSA wyraził opinię na k. -86—87 akt sądowych, w kwestii rzekomego naruszenia zakazu podwójnego karania, co skarżący wiązał z naruszeniem art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. WSA zajął stanowisko w uzasadnieniu na k. -84 akt sądowych, a ocenę decyzji w zakresie prawidłowości procedury ważenia pojazdu członowego przeprowadził w uzasadnieniu na k. 81-83 akt sądowych. Należy wyjaśnić, że w ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można kwestionować prawidłowości zajętego stanowiska prawnego i wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poglądów (por. wyroki NSA z: 2 lipca 2015 r. sygn. akt I OSK 450/15; 28 grudnia 2021 r., sygn. akt I OSK 735/19; 9 listopada 2022r., sygn. akt I OSK 109/22) ani prawidłowości oceny materiału dowodowego (por. wyroki NSA z: 21 października 2010 r. sygn. akt I GSK 264/09; 25 marca 2011r. sygn. akt I FSK 1862/09; 15 października 2015 r. sygn. akt I GSK 241/14; opubl.: orzeczenia.nsa.gov.pl).

O naruszeniu normy wynikającej z powyższego przepisu można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo - mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku - nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając istotnych naruszeń prawa w postępowaniu administracyjnym, które nie były powołane przez skarżącego, a które Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu (por. wyroki NSA z: 28 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2395/10; 24 stycznia 2023 r., sygn. akt I OSK 2728/19; 27 stycznia 2023r., sygn. akt II GSK 561/22; opubl: orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd I instancji zaś, zdaniem NSA, rozpoznając skargę, orzekał w granicach sprawy, gdyż oceniał decyzję GITD w przedmiocie nałożenia na Przedsiębiorcę kary pieniężnej 15.000 zł na podstawie

art. art. 140aa ust. 1, 3 pkt 1, ust. 4, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c), ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2068 z późn. zm.; dalej: p.r.d.), z tytułu wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII w pozostałych przypadkach.

Również, tak skonstruowany zarzut- "nierozpatrzenie całokształtu zarzutów sformułowanych w skardze" - w świetle zgłaszanego naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. należało uznać za błędny. Przepis ten określa niezbędne elementy uzasadnienia, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. kwestionować można jedynie "techniczną kompletność" uzasadnienia, nie zaś prawidłowość merytoryczną, czyli twierdzenia i wnioski sądu I instancji w zakresie poprawności stosowania przepisów procesowych i materialnych (por. wyroki NSA z: 6 grudnia 2022 r., sygn. akt III FSK 1399/21

i II GSK 958/19; 19 czerwca 2020 r., sygn. akt I FSK 658/20; 28 stycznia 2020r. sygn. akt II GSK 3458/17; opubl.: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Autor skargi kasacyjnej nie zakreślił, w jakim zakresie miałby zostać naruszony art. 45 Konstytucji RP, szczególnie, że przepis ten zawiera dwie jednostki redakcyjne, a nadto w ust. 1 ujęto szereg warunków, w jakich powinna być rozpatrywana sprawa przez sąd i jakie kryteria powinien spełniać sąd.

Wobec powyższego zarzut ten należało uznać za błędny.

Odnosząc się do zarzutu ujętego w pkt II. petitum skargi kasacyjnej, mimo że został zgłoszony jako zarzut w zakresie naruszenia podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., to w rezultacie zmierza do podważenia zasadności nałożenia kary pieniężne z tego powodu, że została naruszona przez organy i WSA zasada proporcjonalności przy nakładaniu sankcji, wynikająca z art. 8 § 1 k.p.a. i art. 12 Pr.przeds.(organy administracji prowadząc postępowanie kierują się m.in. zasadą proporcjonalności) oraz z art. 2 Konstytucji RP (Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej), skoro za ten sam delikt strona została podwójnie ukarana, wbrew zasadzie ne bis in idem.

Co do rozpatrzenia tego zarzutu, kierował się skład orzekający wspomnianą uchwałą NSA w sprawie I OPS 10/09, a gdy chodzi o jego zasadność, Sąd odwoławczy nie podzielił stanowiska kasatora.

Kwestionowane przez stronę rozwiązanie zostało wprowadzone ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. poz. 1481) i wynikało z konieczności wypełnienia przez Polskę zobowiązań nałożonych przez rozporządzenie Komisji (UE) 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniające załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady – w zakresie unormowań dotyczących kwalifikacji naruszeń dotyczących przewozu drogowego. Wszystkie zaproponowane zmiany w załącznikach były niezbędne do prawidłowej implementacji prawa Unii Europejskiej. Jednocześnie przyjęto zmiany u.t.d. mające na celu wdrożenie przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/719 z dnia 29 kwietnia 2015 r. zmieniającej dyrektywę Rady 96/53 ustanawiającą dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym (Dz. Urz. UE L 115 z 06.05.2015, str. 1; dalej: dyrektywa 2015/719). Przy czym przepisy rozporządzenia (UE) 2016/403 stosuje się bezpośrednio w państwach członkowskich Unii Europejskiej od dnia 1 stycznia 2017r., zaś wdrożenie postanowień dyrektywy 2015/719 do krajowego porządku prawnego państw członkowskich Unii Europejskiej, zgodnie z art. 2 ust. 1 tej dyrektywy, powinno nastąpić do dnia 7 maja 2017 r. (por. uzasadnienie projektu ww. ustawy, druk sejmowy VIII.2459).

Gdy chodzi o wdrożenie dyrektywy 2015/719, w Preambule nakazywała, aby państwa członkowskie rozwiązały problem naruszeń związanych z przeciążeniem pojazdów, aby uniknąć zakłóceń konkurencji i zapewnić bezpieczeństwo na drogach (motyw 12), a w celu zapewnienia zgodności z dyrektywą, państwa członkowskie powinny określić przepisy dotyczące sankcji mających zastosowanie w przypadku naruszeń tej dyrektywy, a sankcje powinny być skuteczne, niedyskryminujące, proporcjonalne i odstraszające (motyw 14).

Organ odwoławczy obszernie wyjaśnił, dlaczego brak było podstaw do przyjęcia, że doszło do podwójnego karania za ten sam delikt, co Sąd I instancji w pełni zaakceptował, nie powtarzając już tej argumentacji. Nie oznaczało to jednak, że zostały naruszone zgłaszane przez skarżącego przepisy, tym bardziej że wprowadzenie nieakceptowanej przez skarżącego odpowiedzialności było konieczne do prawidłowej transpozycji do porządku krajowego rozporządzenia 2016/413 oraz wdrożenia dyrektywy 2015/719 (por. uzasadnienie ww. ustawy z 5 lipca 2018 r., druk sejmowy VIII.2549).

Również i ten zarzut należało uznać za niezasadny.

Co do zarzutu z pkt III. petitum skargi kasacyjnej, skarżący nie kwestionował prawidłowości protokołu kontroli drogowej przeprowadzonej 11 października 2018 r. przez funkcjonariuszy Inspekcji Transportu Drogowego, co dokonanie przez organy obu instancji ustaleń wbrew zapisom tego protokołu, który posiada moc dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Ze stanowiskiem autora skargi kasacyjnej nie sposób się zgodzić. Właśnie ustalenia organów Inspekcji Transportu Drogowego wynikały z ustaleń kontroli, co w decyzjach zostało skrupulatnie i wyczerpująco przedstawione. Kontrolowany kierowca podpisał, bez uwag sporny protokół kontroli. Nie miał zastrzeżeń ani do wyników ustaleń kontroli, ani do procedury, w jakiej - kwestionowanych później przez stronę - pomiarów kontrolujący dokonywali, ani do urządzeń, które zastosowano do pomiarów poszczególnych parametrów kontrolowanego pojazdu (vide: protokół kontroli, k. -38-39 akt adm., poparty zeznaniami kierowcy przesłuchanego w charakterze świadka podczas kontroli, k. – 36-37 akt adm.). Natomiast Przedsiębiorca, mimo że na etapie postępowania próbował podważać przeprowadzone przez inspektów ważenie pojazdu oraz mierzenie jego długości według opisanej procedury, czyli dotyczące parametrów, których stwierdzone przekroczenie spowodowało nałożenie kwestionowanej kary, to z drugiej strony akceptował moc dowodową protokołu kontroli, wynikającą z art. 76 § 1 k.p.a. w powiązaniu z art. 74 ust. 1 i 2 u.t.d., że protokół przedstawił dokładny przebieg i ustalenia kontroli. Zarzut ten w ten sposób przedstawiony, był co najmniej niezrozumiały.

Wobec powyższego, skoro Skarżący przyznawał protokołowi kontroli moc dokumentu urzędowego i nie przedstawił dowodów, które podważałyby prawidłowość przeprowadzenia kontroli i sporządzenia tego protokołu, to należało podzielić stanowisko WSA akceptujące ustalenia kontroli.

Co do przeprowadzonej procedury ważenia pojazdu, że punkt wagowy nie był przystosowany do używania wag SAW 10C/III, ani w protokole kontroli, ani w zeznaniach kierowca nie zgłaszał jakichkolwiek zastrzeżeń, jak również nie wynikało to z dokumentacji fotograficznej sporządzonej podczas kontroli i załączonej do jej protokołu, ani z protokołu z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów. Z kolei, gdy chodzi o możliwość ważenia za pomocą połączonych wag, to w instrukcji obsług wag SAW 10C/III w pkt 4.2. dopuszczono możliwość połączenia dwóch wag, które w takiej sytuacji działały jak waga osiowa i wyświetlały łączne obciążenie osi. Wagi te także pozwalały na pomiar masy całkowitej pojazdu (por. pkt 1 4, pkt 6 instrukcji). Gdy chodzi o przymiar wstęgowy, jego legalizacja nie była kwestionowana przez skarżącego, tylko zgłaszał, że niewystarczająca jego długość uniemożliwiała zmierzenie długości samochodu podczas jednego mierzenia.

Po pierwsze zarzuty skarżącego są nieusprawiedliwione, gdyż stanowiły jedynie polemikę z ich wynikami. Nie przedstawił skarżący dowodów, że zostały te pomiary przeprowadzone nieprawidłowo. Ponadto, gdy chodzi o masę całkowitą pojazdu, to z dowodów rejestracyjnych pojazdu członowego i listu przewozowego, wynikało, że suma mas tego pojazdu łącznie z ładunkiem wynosiła podobną wielkość, jak ta stwierdzona podczas ważenia, co zresztą w zeznaniach potwierdził kierowca. Natomiast, gdy chodzi o przymiar miał długość 30m i podnoszenie przez stronę, że był krótszy od pojazdu, jednoznacznie wykazywało, że z powodu tego chociażby parametru przewoźnik powinien był uzyskać zezwolenie na przejazd kategorii VII, a czego bezspornie nie posiadał.

Okoliczności te, łącznie z ustaleniami co do tych najistotniejszych, decydujących o wysokości kary zostały przedstawione i wyjaśnione przez organy, a następnie przez Sąd I instancji szeroko ocenione. W stanowisku organów i podzielającej je opinii WSA, Sąd kasacyjny nie dopatrzył się naruszeń art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w powiązaniu z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Dlatego niezasadne okazały się zarzuty ujęte w pkt IV, VI, VII petitum skargi kasacyjnej.

Co do zarzutu zgłoszonego w pkt V .petitum skargi kasacyjnej, należy zauważyć, że choć został objęty zarzutami opartymi na podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., to uchybienie przepisom postępowania upatrywał w akceptacji naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego - § 3 ust. 3 rozporządzenia z 31.12.2002r. (W przypadku pojazdu uczestniczącego w ruchu drogowym podstawą sprawdzenia wymagań dotyczących dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu są wartości rzeczywiste wymienionych mas), by w rezultacie podważać ustalenia faktyczne, że nie wyznaczono rzeczywistej masy całkowitej poddanego kontroli pojazdu, co uniemożliwiało sprawdzenie, czy ustalona waga pojazdu przekraczała dopuszczalne, ustawowe parametry, wynoszące 40 t. Gdy chodzi o ocenę ustaleń faktycznych, Sąd kasacyjny wypowiedział się w tej kwestii, a gdy chodzi o prawidłowość omawianego zarzutu, został nieprawidłowo skonstruowany.

Wobec powyższych stwierdzeń, skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw na mocy art. 184 p.p.s.a. należało oddalić.