Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 883/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-08-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Wymierzenie grzywny
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 55 par. 1, art. 154 par. 6
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2016 r., sygn. akt II SO/Wa 21/16 w przedmiocie wymierzenia grzywny Kierownikowi Studiów Doktoranckich Wydziału (...) Uniwersytetu (...) w W. za nieprzekazanie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi z dnia 9 grudnia 2015 r. na bezczynność tego organu w przedmiocie wprowadzenia do obrotu prawnego decyzji z dnia 16 czerwca 2008 r. postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 maja 2016 r., sygn. akt II SO/Wa 21/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Kierownikowi Studiów Doktoranckich Wydziału (...) Uniwersytetu (...) w W. grzywnę w wysokości 300 zł za nieprzekazanie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi S. K. z dnia 9 grudnia 2015 r. na bezczynność tego organu w przedmiocie wprowadzenia do obrotu prawnego decyzji z dnia 16 czerwca 2008 r.

W uzasadnieniu tego postanowienia WSA w Warszawie wskazał, że S. K. złożył wniosek o wymierzenie grzywny Kierownikowi Studiów Doktoranckich Wydziału (...) Uniwersytetu (...) w W. za nieprzekazanie do Sądu skargi z dnia 9 grudnia 2015 r. na bezczynność tego organu w przedmiocie wprowadzenia do obrotu prawnego decyzji z dnia 16 czerwca 2008 r. W odpowiedzi na powyższe Kierownik Studiów Doktoranckich Wydziału (...) Uniwersytetu (...) w W. stwierdził, że faktycznie wskazana we wniosku skarga nie została przekazana do WSA w Warszawie, co spowodowane było okolicznością, że S. K. złożył wiele skarg na bezczynność organów I i II instancji, które wielokrotnie odnosiły się do tej samej sprawy, a były jedynie w inny sposób formułowane. Kierownik Studiów Doktoranckich był przekonany, że odpowiedź na bezczynność wystosowana w sprawach II SAB/Wa 1042/15, II SAB/Wa 1043/15 i II SAB/Wa 1840/15 wyczerpuje odpowiedź na bezczynność w odniesieniu do skargi z dnia 9 grudnia 2015 r. Skarżący wielokrotnie wnosił skargi na bezczynność w sprawach, które zostały już rozstrzygnięte. Zdaniem organu sam skarżący doprowadził do zawiłości i skomplikowania jego spraw. Organ stwierdził jednocześnie, że w rzeczywistości nie pozostawał w bezczynności, albowiem udzielał S. K. wiele informacji również za pośrednictwem WSA. Natomiast wznowienie przez Prorektora do spraw studenckich w dniu 21 września 2015 r. postępowania administracyjnego toczącego się w sprawie przedłużenia S. K. studiów doktoranckich stało w sprzeczności z jego żądaniem, co również wyraził w piśmie z dnia 25 marca 2016 r. W załączeniu odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny organ przekazał do WSA skargę S. K. z dnia 9 grudnia 2015 r. na bezczynność Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału (...) Uniwersytetu (...) w W.

Dalej WSA w Warszawie wywodził, że sprawa ze skargi S. K. z dnia 9 grudnia 2015 r. na bezczynność Kierownika Studiów Doktoranckich Wydziału (...) Uniwersytetu (...) w W. w przedmiocie wprowadzenia do obrotu prawnego decyzji z dnia 16 czerwca 2008 r. została zarejestrowana pod sygnaturą akt II SAB/Wa 229/16. Z akt tej sprawy wynika, że organ przekazał do WSA skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w dniu 12 kwietnia 2016 r. (dana pieczęci na kopercie). Natomiast, przedmiotowa skarga wpłynęła do organu w dniu 18 grudnia 2015 r. (data doręczenia przesyłki przyjęta na podstawie wydruku ze strony internetowej "Śledzenie przesyłek" - Poczty Polskiej S.A.).

WSA podniósł, że ważną okolicznością w niniejszej sprawie jest to, że skarga S. K. z dnia 9 grudnia 2015 r. została do organu przesłana przez WSA w Warszawie. Przy piśmie II KO/Wa 386/15 z dnia 16 grudnia 2015 r. Sąd przesłał organowi ww. skargę celem udzielenia odpowiedzi i nadesłania akt administracyjnych. Zdaniem WSA w Warszawie 84 dniowej zwłoki organu w przesłaniu skargi nie można usprawiedliwić twierdzeniem, że skarga na bezczynność z dnia 9 grudnia 2015 r. jest jedynie kolejnym stanowiskiem strony w jednej (i tej samej) rozpatrzonej już sprawie. Zasadność skargi jest przedmiotem oceny sądu. Ocena taka może być przeprowadzona dopiero po przekazaniu przez organ skargi. Zdaniem WSA, uwzględniając okoliczność, że organ ostatecznie przekazał do WSA skargę wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, wymierzenie grzywny w tej sytuacji ma przede wszystkim charakter restrykcyjny, ale także prewencyjny. Nie jest pożądane, aby zaniedbania jakich dopuścił się organ, występowały w przyszłości. Wymierzając grzywnę w wysokości 300 zł, WSA w Warszawie wziął pod uwagę skalę opóźnienia organu, ilość wniosków kierowanych przez stronę do organu oraz fakt przekazania do sądu przedmiotowej skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. WSA ocenił, że opóźnienie organu nie wynikało z lekceważenia strony czy obowiązków nałożonych na podmiot przez p.p.s.a., a miało źródło w mylnym przeświadczeniu, że złożenie przez stronę ponownej skargi na bezczynność (w tym samym przedmiocie), zwalnia z obowiązku przekazania skargi do WSA.

Na powyższe postanowienie zażalenie złożył S. K., który wniósł o zmianę postanowienia poprzez wymierzenie Kierownikowi Studiów Doktoranckich grzywny w wysokości 50.000,00 zł. Skarżący w zażaleniu kwestionuje wysokość wymierzonej organowi grzywny. Uzasadniając powyższe skarżący argumentował, że dyscyplinujący, represyjny i prewencyjny cel grzywny może zostać zrealizowany wówczas, gdy grzywna będzie dla organu dotkliwa i odczuwalna. Wskazał, że wobec wysokiego budżetu Uniwersytetu (...), jak i zarobków Kierownika Studiów Doktoranckich orzeczona grzywna nie spełnia tego celu. Skarżący wskazał, że także w innych aktualnie trwających sprawach, organy (...) nie przekazały jego skarg do WSA w Warszawie. Ponadto Rektor Uniwersytetu (...) pomimo wydania wyroku WSA w Warszawie z dnia 6 lutego 2012 r. o sygn. akt II SA/Wa 2096/11, nie doręczył skarżącemu decyzji z dnia 16 czerwca 2008 r. w przedmiocie wniosku o przedłużenie studiów doktoranckich.

Odpowiedź na zażalenie złożył Rektor Uniwersytetu (...) w W., wnosząc o jego oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Natomiast w myśl art. 55 § 1 wskazanej ustawy, w razie niezastosowania się do tego obowiązku, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy, a więc do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Powołane wyżej przepisy przewidują wyłącznie dwa warunki, których spełnienie pozwala sądowi na wymierzenie grzywny: 1) stwierdzenie uchybienia przez organ terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz 2) złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny. Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu, bez względu na powody takiego stanu rzeczy. Orzeczenie sądu o wymierzeniu grzywny ma charakter uznaniowy, o czym przesądza użycie w art. 55 § 1 p.p.s.a. sformułowania "może". Oznacza to, że sąd może, ale nie musi stosować przedmiotowych sankcji. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in.: na jakim etapie postępowania sądowego w sprawie głównej został złożony wniosek, jaka jest motywacja skarżącego, jak duże było przekroczenie terminu, jakie były przyczyny niedopełnienia obowiązku przez organ itp.

W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że organ nie wykonał ustawowego obowiązku przekazania skargi w przewidzianym do tego terminie, a skarżący wystąpił z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny, dlatego spełnione zostały przesłanki do jej wymierzenia. S. K. zakwestionował zaś wymiar orzeczonej grzywny, który w jego ocenie nie realizuje jej celów. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że ustawodawca pozostawił sądowi orzekającemu w przedmiocie wymierzenia grzywny swobodny zakres ustalenia jej wysokości, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a.). Analizując okoliczności sprawy uznać należy, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Uzasadnienie tego rozstrzygnięcia prezentuje przekonujące i logiczne wywody w przedmiocie wymiaru grzywny. Orzeczona w kwocie 300 złotych grzywna mieści się w granicach określonych w art. 154 § 6 p.p.s.a. i nie narusza zasad jej wymiaru oraz swobody sędziowskiej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wysokość grzywny ustalona przez sąd I instancji pozostaje we właściwej proporcji do okoliczności, w jakich doszło do jej wymierzenia, a w szczególności do czasu trwania opóźnienia, liczby wniosków kierowanych przez stronę do organu, faktu przekazania do sądu skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Wysokość wymierzonej grzywny należy zatem uznać za adekwatną do stopnia niewypełnienia przez organ ustawowego obowiązku. Na marginesie należy zwrócić uwagę, że wnioskowana przez skarżącego wysokość grzywny przekracza dopuszczalną wysokość określoną w art. 154 § 6 p.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia, oddalając zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.