Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1991/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2024-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 124
journal: Dz.U. 2023 poz 344
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j.)
article: art. 104, art. 107
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Asesor WSA Agnieszka Kręcisz-Sarna (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi L. J. (J.) na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 20 października 2023 r. nr NWXIV.7581.4.45.2023 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 20 października 2023 r. numer NWXIV.7581.4.45.2023 Wojewoda Śląski (dalej "Wojewoda" lub "Organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] (dalej "Starosta" lub "Organ pierwszej instancji") z 26 czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy.

Starosta orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości gruntowych położonych w Z., oznaczonych jako działki ewidencyjne nr 1 o pow. 0,4729 ha oraz 2 o pow. 0,1512 ha i 3 o pow. 0,1212 ha, stanowiących własność A. J. (dalej "Uczestniczka postępowania") i L. J. (dalej "Skarżący") we wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej. Ograniczenie sposobu korzystania z ww. nieruchomości gruntowych nastąpiło w celu zezwolenia spółce T. S.A. z siedzibą w K. (dalej "Spółka") na wykonanie czynności związanych z realizacją zamierzenia inwestycyjnego pod nazwą "[...]".

Powierzchnia zajętości terenu związana z realizacją projektowanej kablowej sieci elektroenergetycznej SN 15kV wraz ze współbieżną kanalizacją kablową na działce nr 1 wynosi 31,0 m2, na działce nr 2 wynosi 23,0 m2, a na działce nr 3 wynosi 12,1 m2. Na czas wykonywania robót, związanych z budową linii kablowej SN, przewidziane jest zajęcie obszaru o powierzchni tożsamej z powierzchnią ograniczenia sposobu korzystania. Szczegółowy przebieg inwestycji przedstawia załącznik nr 1 do decyzji. Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości polegać będzie na: 1) prawie do wykonania czynności związanych z planowaną budową kablowej sieci elektroenergetycznej SN 15kV wraz ze współbieżną kanalizacją kablową, w rozumieniu art. 3 pkt 6 oraz pkt 7a ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r., nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania energii elektrycznej, a także innych podziemnych, nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych kabli i urządzeń i ich konserwacji oraz zapewnienie ich funkcjonowania po zakończeniu inwestycji; 2) obowiązku znoszenia przez właściciela nieruchomości ograniczeń i zakazów wynikających z istnienia pasa technologicznego linii, a także korzystaniu z nieruchomości w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa dotyczącymi linii elektroenergetycznych, ochrony zdrowia i życia ludzkiego oraz ochrony środowiska.

Podstawę prawną pierwszoinstancyjnej decyzji stanowiły przepisy art. 124 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4, ust. 6 i ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (powołany tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r. poz. 344 z późn. zm.; dalej "u.g.n.") oraz art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (powołany tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.; dalej "k.p.a.").

W uzasadnieniu decyzji Organ pierwszej instancji wskazał, że wnioskiem z 10 sierpnia 2021 r. Spółka zwróciła się o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonych nr 1, 2 i 3 położonych w Z., poprzez udzielenie zezwolenia na budowę kablowej sieci elektroenergetycznej SN 15kV wraz ze współbieżną kanalizacją kablową. We wniosku Spółka opisała parametry planowanego zamierzenia inwestycyjnego oraz wskazała, że jego realizacja umożliwi zasilanie ekonomicznej strefy w miejscowości W., co leży w istocie interesu społecznego. Wobec tego planowana inwestycja jest realizacją celu publicznego zgodnie z art. 6 pkt 2 u.g.n. Do wniosku załączono projekt zagospodarowania terenu oraz dokumentację dotyczącą uzyskania zgody na dobrowolne wejście na ww. nieruchomości. Właścicielami ww. nieruchomości są Skarżący i Uczestniczka postępowania na zasadach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej.

Zdaniem Organu pierwszej instancji spełnione zostały wszystkie niezbędne przesłanki zawarte w art. 124 u.g.n., a zatem wniosek Spółki należało uwzględnić. Planowana inwestycja znajduje się w katalogu celów publicznych, o którym mowa w art. 6 pkt 2 u.g.n. Jest ona zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta Z., zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w Z. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Z. w granicach administracyjnych (Dz. U. Woj. Śląskiego z [...] r. poz. [...]; dalej "m.p.z.p."). Zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przedstawiony został szczegółowo w załączniku nr 1 do decyzji.

W odwołaniu od decyzji Skarżący podniósł, że decyzja Starosty dotknięta jest wadą skutkującą jej nieważnością (art. 156 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a.). Przed jej wydaniem Organ pierwszej instancji nie rozpatrzył wniosku strony o wyłączenie od udziału w sprawie pracowników oraz osoby pełniącej funkcję organu. Uchybienie to doprowadziło do niemożliwości wskazania organu właściwego do załatwienia sprawy, albowiem Starosta, przed rozpoznaniem przez właściwy organ wniosku o wyłączenie, działał bezprawnie. Nie można orzec, czy był on organem właściwym do załatwienia sprawy, czy też nie.

Decyzją z 20 października 2023 r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Organu pierwszej instancji, uznając ją za prawidłową. W ocenie Wojewody w okolicznościach faktycznych sprawy przyjąć należało, że zostały spełnione warunki niezbędne dla orzeczenia o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości będących przedmiotem wniosku z 10 sierpnia 2021 r.

Zdaniem Wojewody przedsięwzięcie opisane we wniosku mieści się w katalogu wskazanym w art. 6 pkt 2 u.g.n. wobec faktu, że dotyczy ono inwestycji polegającej na budowie kablowej sieci elektroenergetycznej SN 15kV wraz ze współbieżną kanalizacją światłowodową. Z przedłożonych przez pełnomocnika Spółki dokumentów wysłanych do właścicieli nieruchomości wynika, że inwestycja ma służyć poprawie pewności zasilania warunków zaopatrywania okolicznej ludności w energię elektryczną wobec wciąż rosnącego zapotrzebowania. Inwestycja ma także na celu zasilenie strefy ekonomicznej w W., dzięki czemu na jej terenie będą mogły powstać nowe zakłady pracy. Należy zatem uznać, że planowania inwestycja przyczyni się do zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego na poziomie lokalnym poprzez dobrze rozwinięty system elektroenergetyczny w gminie. Dodatkowo wskazać należy, że operator systemu dystrybucyjnego, do którego zalicza się Spółka, jest odpowiedzialny za ruch sieciowy w systemie dystrybucyjnym, elektroenergetycznym, bieżące i długookresowe bezpieczeństwo funkcjonowania tego systemu, eksploatację, konserwację, remonty oraz niezbędną rozbudowę sieci dystrybucyjnej, w tym połączeń z innymi systemami elektroenergetycznymi. Jest on również zobowiązany do utrzymywania zdolności urządzeń, instalacji i sieci do realizacji zaopatrzenia w energię w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych.

Planowana inwestycja jest również zgodna z m.p.z.p. Zgodnie z wypisem i wyrysem m.p.z.p. sporządzonym 18 lipca 2022 r., działki nr 1 oraz 3 położone są częściowo w jednostce 4MN1, tj. tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami, natomiast od strony wschodniej – gdzie realizowana będzie inwestycja – w jednostce 5PP, co oznacza tereny zabudowy przemysłowej. Z kolei działka 2 w całości położona jest w jednostce ewidencyjnej 5PP. Zgodnie z zapisami m.p.z.p. rozdział 8 reguluje ustalenia dotyczące systemu infrastruktury technicznej, a § 35 ust. 1 pkt 2 jasno wskazuje, że "planowane przebiegi sieci infrastruktury technicznej, jeśli pozwalają na to warunki techniczne, należy prowadzić równolegle do dróg, bądź równolegle do granic działek ewidencyjnych, ogrodzeń", co ma miejsce w niniejszej sprawie. Dodatkowo § 15 m.p.z.p. wskazuje, że dopuszcza się, niezależnie od przeznaczenia podstawowego i dopuszczalnego terenu, lokalizację m. in. sieci, obiektów, urządzeń i elementów infrastruktury technicznej.

Według Organu odwoławczego w sprawie spełniony został również warunek przeprowadzenia rokowań z właścicielami nieruchomości. Pismami z 5 października 2021 r. i 25 stycznia 2022 r. Spółka wystąpiła do właścicieli nieruchomości w celu uzyskania zgody na ustanowienie służebności przesyłu. Rokowania zakończyły się niepowodzeniem bowiem wskazane pisma pozostały bez odpowiedzi. Dodatkowo Starosta przeprowadził rozprawę administracyjną, na której stawili się umocowani przedstawiciele Spółki oraz Skarżący, co świadczy o tym, że Organ pierwszej instancji dołożył wszelkich starań w celu polubownego załatwienia sprawy.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Wojewoda wyjaśnił, że ewentualny wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Skarżący może złożyć po zakończeniu postępowania odwoławczego. W postępowaniu odwoławczym organ bowiem bada, czy decyzja została wydana przez organ właściwy w oparciu o obowiązujące przepisy prawa oraz czy ich nie narusza. Jeśli chodzi o wniosek o wyłączenie Starosty na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. należy wskazać, że u.g.n. jako organ właściwy do spraw związanych z ograniczaniem sposobu korzystania z nieruchomości celem posadowienia urządzeń przesyłowych, wskazuje starostę wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej. W ocenie Wojewody w sprawie nie doszło do uprawdopodobnienia istnienia okoliczności mogących wywołać konieczność wyłączenia pracowników czy osoby pełniącej funkcję organu. W okolicznościach sprawy nie zachodzi przypadek z art. 124 ust. 8 u.g.n. bowiem nieruchomości objęte wnioskiem Spółki nie stanowią własności ani gminy ani powiatu. Jedocześnie wniosek o ograniczenie korzystania z nieruchomości nie pochodzi od gminy czy powiatu, ale Spółki. Zatem ani gmina ani powiat nie mają statusu strony w postępowaniu wszczętym wnioskiem Spółki z 10 sierpnia 2021 r. Ponadto podniesiona przez Skarżącego argumentacja, że stroną postępowania jest powiat [...] z uwagi na to, że przebieg sieci może być prowadzony alternatywnie zarówno po działce powiatu, jak i po nieruchomości właściciela, nie stanowi podstawy do wyłączenia Starosty. Nie ma bowiem w tej sprawie znaczenia stan prawny innych działek, po których mogłyby ewentualnie zostać przeprowadzone urządzenia przesyłowe i które być może są własnością gminy albo powiatu. Ponadto Wojewoda postanowieniem z 7 lipca 2023 r. odmówił wyłączenia Starosty od rozpoznania sprawy.

Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, w skardze na decyzję Wojewody zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 124 ust. 1, ust. 3 i ust. 8 u.g.n. oraz przepisów postępowania, tj. art. 24 § 1 pkt 4 w związku z art. 26 § 1 i § 2 k.p.a., art. 32 w związku z art. 61 § 1 k.p.a. i art. 138 § 1 i 2 k.p.a. Skarżący podniósł również zarzut naruszenia Konstytucji RP w zakresie art. 21 i art. 32 poprzez jego dyskryminowanie jako prywatnego właściciela gruntów z niedozwoloną korzyścią dla podmiotu publicznego, jakim jest Skarb Państwa, reprezentowany przez Starostę.

W oparciu o wskazane wyżej zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Organu pierwszej instancji. Ponadto o uchylenie postanowienia Wojewody z 7 lipca 2023 r. odmawiającego uwzględnienia wniosku o wyłączenie Starosty od udziału w postępowaniu. Skarżący, mając na względzie możliwość wyrządzenia mu nieodwracalnej szkody majątkowej, wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny.

W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że włączenie do treści decyzji dokumentu dostarczonego przez Spółkę (mapy załączonej do wniosku Spółki) ma ten sam skutek, co udział osób reprezentujących Spółkę w wydaniu orzeczenia, to zaś, z mocy art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. nie jest zgodne z prawem.

Ponadto podkreślił, że konfiguracja terenu jest tego rodzaju, że sporna linia energetyczna może przebiegać bądź po działkach Skarżącego, bądź też po nieruchomości posiadanej przez powiat. Zasadny był zatem wniosek złożony w toku postępowania administracyjnego o wyłączenie od udziału w sprawie Starosty jako, że działa on w sprawie w podwójnej roli: reprezentuje właściciela nieruchomości i zarazem orzeka co do istoty sprawy.

Starosta nie był związany treścią wniosku Spółki. Obowiązkiem organu było procedowanie zgodnie z zasadą praworządności. Wybór nieruchomości Skarżącego nie został w żaden sposób uzasadniony. Skarżący jest zdania, że do przeprowadzenia sieci energetycznej najlepiej nadają się nieruchomości, które już wcześniej zostały w drodze różnych czynności prawnych przejęte na własność Państwa. Zaskarżona decyzja zmierza natomiast do tego, aby prawo własności podmiotów publicznych pozostawić nienaruszone, uszczuplać zaś w miarę możliwości i ograniczać terytorialny zakres własności prywatnej.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.

Postanowieniem z 11 grudnia 2023 r. Wojewoda wstrzymał z urzędu wykonanie zaskarżonej decyzji z 20 października 2023 r. do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.; dalej "p.p.s.a.") aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Zakres kontroli sądu wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem dotyczącym art. 57a (który nie znajduje zastosowania w rozpatrywanej sprawie).

Wyjaśnić także należy, że sprawa została rozpoznania w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. z uwagi na to, że Organ odwoławczy wniósł o zastosowanie tego trybu postępowania, a Skarżący nie zażądał w ustawowym terminie przeprowadzenia rozprawy.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Organu pierwszej instancji, Sąd doszedł do przekonania, że nie są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie.

Zasadniczo zarzuty skargi koncentrują się na naruszeniach prawa procesowego. Skarżący podnosi, iż postępowanie administracyjne było prowadzone przez osoby nieuprawnione. Po pierwsze załącznikiem do decyzji Organ pierwszej instancji uczynił mapę dołączoną przez Spółkę do wniosku z 10 sierpnia 2021 r. o wydanie decyzji w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n.. Po drugie Starosta nie mógł orzekać w sprawie, jeżeli jeden z możliwych przebiegów spornej linii energetycznej prowadził przez działki przez niego zarządzane. Starosta nie powinien działać w podwójnej roli, tj. jako organ i jako właściciel nieruchomości. Tym samym zdaniem Skarżącego doszło do naruszenia art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a., co skutkuje nieważnością decyzji pierwszoinstancyjnej z uwagi na spełnienie przesłanek z art. 156 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a.

Ponadto zdaniem Skarżącego w toku prowadzonego postępowania doszło do naruszenia konstytucyjnej zasady ochrony prywatnej własności (art. 21 Konstytucji RP) oraz zakazu dyskryminacji (art. 32 Konstytucji RP), a także zasad ogólnych k.p.a., tj. zasady praworządności (art. 6), zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść obywateli (art. 7a), zasady zaufania do władzy publicznej (art. 8 § 1) oraz zasady dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.).

Odnośnie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 24 pkt § 1 pkt 4 k.p.a. to zgodzić należy się ze Skarżącym, że Starosta dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, wydając 26 czerwca 2023 r. decyzję o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości przed rozpoznaniem wniosku Skarżącego o wyłączenie organu od udziału w postępowaniu. Jednakże stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zdaniem Sądu ww. naruszenie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, bowiem Wojewoda postanowieniem z 7 lipca 2023 r. nr NWXIV.7581.8.5.2023 odmówił wyłączenia Starosty od rozpatrzenia sprawy o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Postanowienie to Sąd uznaje za prawidłowe.

Jak wynika z uzasadnienia ww. postanowienia, Wojewoda rozpatrując wniosek Skarżącego dokonał ustaleń, w świetle których brak było podstaw do uznania, że Starosta podlegał wyłączeniu od rozpatrzenia sprawy. Słusznie wskazano, że Skarżący nie wykazał, aby wystąpiły okoliczności, o których mowa w art. 25 § 1 k.p.a., stanowiące podstawę do wyłączenia organu. Zgodnie z tym przepisem, organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych: 1) jego kierownika lub osób pozostających z tym kierownikiem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3; 2) osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3.

Ponadto w okolicznościach faktycznych sprawy nie zachodziła sytuacja z art. 124 ust. 8 u.g.n, stanowiąca podstawę wyłączenia z art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że żadna z przyczyn określonych w art. 25 k.p.a. nie obejmuje sytuacji określonej w art. 124 ust. 8 u.g.n. Z kolei przepis art. 24 k.p.a. literalnie odnosi się tylko do pracownika organu, nie ma zaś zastosowania do osoby piastującej funkcję monokratycznego organu. Wykładając art. 124 ust. 8 u.g.n. w doktrynie przyjmuje się, że podstawę wyłączenia stanowi art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. w takim kształcie wykładni, jak to określił Naczelny Sąd Administracyjny (dalej "NSA") w uchwale z 19 maja 2003 r. w sprawie o sygn. akt OPS 1/03 (opubl. w internetowej bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej "CBOSA"). Sąd podziela to stanowisko.

Wskazać należy, że art. 124 ust. 8 u.g.n. ma zastosowanie wyłącznie do prezydenta miasta na prawach powiatu. Brak jest zatem podstaw do wyłączenia starosty, nie będącego prezydentem miasta na prawach powiatu (por. wyrok NSA z 14 września 2016 r., I OSK 3207/14, opubl. w CBOSA). Ponadto w rozpoznawanej sprawie ani powiat [...] ani gmina Z. nie były stroną postępowania prowadzonego przez Starostę. Odnośnie argumentacji Skarżącego, że stroną postępowania jest powiat [...] z uwagi na to, że przebieg spornej sieci może być prowadzony alternatywnie po działce powiatu należy wskazać, że status prawny sąsiednich nieruchomości, nieobjętych postępowaniem, nie ma znaczenia dla stosowania art. 124 ust. 8 u.g.n.

Jeśli zaś chodzi o naruszenie art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. wskutek włączenia do treści decyzji pierwszoinstancyjnej dokumentu dostarczonego przez Spółkę to wskazać należy, że art. 124 ust. 1 u.g.n. nakłada na organ obowiązek precyzyjnego określenia obszaru nieruchomości, na którym następuje ograniczenie prawa własności do nieruchomości. Decyzja wydana w oparciu o art. 124 ust. 1 u.g.n. musi zatem jednoznacznie wskazywać przebieg inwestycji przez nieruchomość. Szczegółowy zakres zajęcia gruntów Skarżącego dla potrzeb inwestycji i wynikających z charakteru tej inwestycji ograniczeń w sposobie korzystania z nieruchomości sprecyzowany został w projekcie zagospodarowania terenu, załączonego do wniosku Spółki o wydanie decyzji. Skoro wniosek Spółki został uwzględniony z uwagi na spełnienie przesłanek ustawowych z art. 124 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. to określając obszar ograniczenia prawa własności nieruchomości, słusznie odwołano się do przebiegu sieci określonego w przedłożonym przez Spółkę projekcie zagospodarowania terenu, czyniąc go integralną częścią decyzji. Nie oznacza to w żadnym razie, że Spółka uczestniczyła w procesie orzekania w organie administracji publicznej. Zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. jest zatem bezpodstawny.

Odnosząc się do zarzucanych naruszeń zasad konstytucyjnych i zasad ogólnych k.p.a. przypomnieć należy, że zgodnie z art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta może ograniczyć w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Wobec tego ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie określonym w art. 124 ust. 1 u.g.n. możliwe jest w sytuacji, gdy planowana inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 6 u.g.n., a ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Niewątpliwie cel inwestycji polegającej na realizacji sieci energetycznej w ramach zadania pn. "[...]" mieści się w celu określonym w art. 6 ust. 2 u.g.n. Inwestycja posiada przy tym charakter lokalny, gdyż służyć ma poprawie pewności zasilania i zaopatrywania w energię elektryczną okolicznej ludności, a przede wszystkim przyłączeniu i zasilaniu strefy ekonomicznej w W.. Okoliczności te nie były przez Skarżącego kwestionowane w toku postępowania.

Ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości gruntowych Skarżącego są zgodne z ustaleniami m.p.z.p. Jak ustaliły organy działki nr 1 i nr 3, w części na której realizowana będzie inwestycja, położone są na obszarze oznaczonym symbolem 5PP. Działka nr 2 w całości położona jest w jednostce ewidencyjnej 5PP. Na tym terenie dopuszcza się, niezależnie od przeznaczenia podstawowego i dopuszczalnego terenu, lokalizację sieci, urządzeń i elementów infrastruktury technicznej (§ 15 pkt 4 m.p.z.p.). Przy czym planowane przebiegi sieci infrastruktury technicznej, jeżeli pozwalają na to warunki techniczne, należy prowadzić równolegle do dróg, bądź równolegle do granic działek ewidencyjnych, ogrodzeń (§ 35 ust. 1 pkt 2 m.p.z.p.).

Dla spełnienia wynikającej z art. 124 ust. 1 u.g.n. przesłanki zgodności zamierzonej inwestycji z planem miejscowym nie jest konieczne zaznaczenie konkretnego przebiegu danej infrastruktury w części graficznej planu lub wymienienia jej z nazwy w konkretnym przepisie planu. W orzecznictwie oraz w doktrynie wskazuje się na dopuszczalność wydawania decyzji wskazanych w art. 124 ust. 1 u.g.n. na podstawie przepisów wprawdzie przewidujących infrastrukturę na określonym terenie, jednakże nie określających precyzyjnie ich przebiegu. Co więcej im bardziej ogólne postanowienia planu miejscowego w zakresie dopuszczalności inwestycji o charakterze publicznym, tym większy margines swobody dla starosty w toku postępowania z art. 124 u.g.n. (por. wyroki NSA z: 23 października 2014 r., I OSK 537/13; 17 stycznia 2018 r., I OSK 1683/17; 23 października 2014 r., I OSK 537/13; 26 stycznia 2022 r., I OSK 920/21 – opubl. w CBOSA). Kwestia, czy wskazania planu zawierają jedynie orientacyjny przebieg infrastruktury technicznej, czy też jego konkretną lokalizację jest bez znaczenia, gdyż istotne jest to, aby miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszczał możliwość realizacji inwestycji celu publicznego (por. wyrok NSA z 8 marca 2017 r., I OSK 1337/15, opubl. w CBOSA). Do precyzyjniejszych unormowań w planach miejscowych dochodzi z reguły, gdy sieci infrastruktury technicznej dotyczą urządzeń o wielkim zasięgu oddziaływania na otoczenie, w tym wymagających pasów ochronnych bądź pasów technologicznych. W przypadku sieci podziemnych trudno wymagać precyzyjnego ustalenia szczegółowego przebiegu sieci infrastruktury technicznej (por. wyrok NSA z 23 października 2014 r., I OSK 537/13; wyrok WSA w Gliwicach z 30 marca 2016 r., II SA/Gl 1167/15 – opubl. w CBOSA).

W tym miejscu należy podkreślić, że przepis art. 124 ust. 1 u.g.n. nie zobowiązuje inwestora do przedstawienia różnych wariantów przebiegu infrastruktury technicznej, a organ w ramach postępowania bada jedynie wystąpienie przesłanek ustawowych pozwalających na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Rolą organu nie jest ani kontrola prawidłowości miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ani wyznaczenie czy korygowanie przebiegu inwestycji. Na etapie wydawania decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. organ nie weryfikuje planowanego przez inwestora przebiegu inwestycji liniowej w zakresie wykraczającym poza zgodność z planem miejscowym (por. wyrok NSA z 19 marca 2024 r., I OSK 2762/20, opubl. w CBOSA).

W rozpoznawanej sprawie inwestycja ma charakter liniowy, co w dużej mierze determinuje jej przebieg i powoduje, że nie jest możliwe określenie jej lokalizacji zgodnie z życzeniami wszystkich właścicieli nieruchomości, przez które będzie ona przebiegała. Spółka wyjaśniła z jakich powodów inwestycja nie może być przeprowadzona poza działkami Skarżącego. Zapatrywanie Skarżącego, że sporna sieć może przebiegać po innych nieruchomościach stanowiących własność podmiotów publicznych ma charakter subiektywny i nie zostało poparte jakimkolwiek dowodem np. opinią rzeczoznawcy.

Decyzja z art. 124 ust. 1 u.g.n. powinna ściśle określać zakres ograniczenia prawa własności, tj. w sposób jasny musi z niej wynikać, nie tylko jednoznaczny przebieg inwestycji, ale i zakres uszczuplenia władztwa właściciela. Warunki te w rozpoznawanej sprawie zostały spełnione. Ponadto w wyniku budowy podziemnej sieci nieruchomości gruntowe Skarżącego będą mogły być wykorzystywane w dotychczasowy sposób i zgodnie z ich przeznaczeniem w m.p.z.p. Skarżący nie zostanie pozbawiony prawa do urządzenia zjazdu na tych nieruchomościach ani dostępu do ewentualnie posadowionych w przyszłości na ww. działkach obiektów budowlanych. Posadowienie sieci nie uniemożliwi Skarżącemu prowadzenia działalności gospodarczej.

Ustawodawca w art. 124 ust.1 u.g.n. umożliwia przymusowe, wbrew woli właściciela nieruchomości, ograniczenie jego uprawnień właścicielskich na zrealizowanie inwestycji celu publicznego, zarówno gdy podmiot ten nie wyraża na to zgody, jak i w sytuacji gdy nie dojdzie do porozumienia z inwestorem co do ekwiwalentu pieniężnego za uszczuplenie jego praw. Do ograniczenia prawa własności Skarżącego doszło na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. w związku z postanowieniami m.p.z.p. To w m.p.z.p. zadecydowano o przeznaczeniu i dopuszczalnym sposobie zagospodarowania działek Skarżącego. Skarżący mógł kwestionować postanowienia m.p.z.p. w odrębnym postępowaniu.

Udzielenie zezwolenia, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań (art. 124 ust. 3 u.g.n. w brzmieniu sprzed 3 września 2023 r. w związku z art. 11 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. poz. 1506).

Jak wynika z akt postępowania administracyjnego przed wystąpieniem o ograniczenie korzystania z nieruchomości gruntowych Skarżącego i Uczestniczki postępowania, Spółka wyczerpała wymóg uprzedniego przeprowadzenia rokowań, jak wymaga tego art. 124 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. Spółka w toku rokowań oraz w ramach postępowania administracyjnego była reprezentowana przez pełnomocnika, działającego w oparciu o upoważnienia udzielone zgodnie z zasadami reprezentacji obowiązującymi w Spółce. Wskazać należy, że rokowania, o jakich mowa w ww. przepisach, nie są czynnościami sformalizowanymi i z tego względu mogą być prowadzone w dowolnej formie. Spółka nie uzyskała zgody Skarżącego ani Uczestniczki postępowania na realizację spornej inwestycji na ich nieruchomościach gruntowych. Jednakże obowiązek przeprowadzenia rokowań nie oznacza konieczności osiągnięcia wspólnego, zgodnego stanowiska stron.

Wobec powyższego należy uznać, że trafnie przyjęto, że spełnione zostały przesłanki do wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n.

Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone przez organy obu instancji w sposób prawidłowy, zgodnie z zasadami określonymi w k.p.a., w tym wynikającymi z art. 6-8 i art. 11 k.p.a. Organy kompleksowo zgromadziły materiał dowodowy niezbędny do rozstrzygnięcia sprawy, co pozwoliło na ustalenie stanu faktycznego sprawy i istotnych okoliczności, a następnie dokonały jego oceny, która nie przekracza granic wyznaczonych w art. 80 k.p.a. Uzasadnienie rozstrzygnięcia spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a.

W konsekwencji nie doszło do zarzucanego naruszenia art. 24 § 1 pkt 4 w związku z art. 26 § 1 i § 2 k.p.a., art. 32 w związku z art. 61 § 1 k.p.a., art. 138 § 1 i 2 k.p.a., art. 124 ust. 1, ust. 3, ust. 8 u.g.n., art. 21 i 32 Konstytucji RP, ani też innych przepisów, w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.