Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 110/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6145 Sprawy dyrektorów szkół
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Oddalono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędzia del. WSA Przemysław Szustakiewicz po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku [...] Kuratora Oświaty o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy [...] Kuratorem Oświaty a Wójtem Gminy [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia R. G. z dnia [...] stycznia 2018 r. postanawia: oddalić wniosek.


UZASADNIENIE

[...] Kurator Oświaty pismem z 9 maja 2018 r. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim, jako organem administracji rządowej, a Radą Gminy [...] przez wskazanie Wójta Gminy [...] jako organu właściwego do rozpoznania skargi R. G. z 8 stycznia 2018 r.

W uzasadnieniu wniosku wskazał, że pismem z 8 stycznia 2018 r. R. G. zwróciła się do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o przeprowadzenie czynności wyjaśniających i odwołanie M. M. ze stanowiska dyrektora Zespołu Szkolno - Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi w [...]. Wniosek został złożony w związku z pomówieniem R. G. przez dyrektora M. M. o postępowanie, które może poniżyć ją w opinii publicznej oraz narazić na utratę zaufania potrzebnego dla wykonywania zawodu nauczyciela, czym naruszyła jej dobra osobiste.

Wójt Gminy [...], działając na podstawie art. 231 K.p.a., przekazał ww. skargę do rozpoznania Radzie Gminy [...].

Przewodniczący Rady Gminy [...] 1 marca 2018 r., w związku z podjętą przez Radę Gminy [...] uchwałą z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...] przesłał skargę R. G. do [...]ego Kuratora Oświaty, jako organu właściwego do załatwienia sprawy.

W uzasadnieniu uchwały Rada wskazała, "iż funkcjonowanie Rady Pedagogicznej jest ściśle związane z realizacją przez szkołę powierzonych jej ustawowo zadań dydaktycznych oraz opiekuńczo wychowawczych. W kompetencjach organu prowadzącego szkołę pozostaje tylko i wyłącznie realizacja zadań z zakresu finansowej, administracyjnej i organizacyjnej obsługi szkół. Dlatego też mając na względzie treść formułowanych przez skarżących zarzutów, postanowiono przekazać je [...] Kuratorowi Oświaty, który realizując czynności z zakresu nadzoru pedagogicznego jest władny zbadać prawidłowość funkcjonowania szkoły jako podmiotu realizującego zadania oświatowe.".

W ocenie [...] Kuratora Oświaty organem właściwym do rozpoznania pisma z 8 stycznia 2018 r. jest organ prowadzący szkołę, co wynika z przepisów art. 10 ust. 1 pkt 1 i pkt 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 59 ze zm.).

W odpowiedzi na powyższy wniosek o rozstyrzygnięcie sporu Wójt Gminy [...] w pierszej kolejności wyjaśnił, że M. M. złożyła rezygnację z powierzonego jej stanowiska dyrektora Zespołu Szkolno - Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi w [...]. Zarządzeniem z [...] marca 2018 r., nr [...] przychylił się do jej wniosku i odwołał ją ze stanowiska dyrektora ww. placówki. Tym samym wniosek o przeprowadzenie czynności wyjaśniających i odwołanie M. M. z powyższego stanowiska jest bezprzedmiotowy.

Wójt podniósł, że [...] Kurator Oświaty błędnie uznał, iż organy gminy oczekują od niego rozpoznania sprawy w zakresie związanym z odwołaniem dyrektora szkoły ze stanowiska, czy też w zakresie sporu zaistniałego pomiędzy ówczesnym dyrektorem M. M. a jedną z nauczycielek. W ocenie Wójta sformułowane we wniosku pytanie o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego wynika z niezrozumienia przez [...]ego Kuratora Oświaty intencji Rady Gminy [...], która przekazała mu pismo z 8 stycznia 2018 r. wyłącznie w celu zbadania zasadności zgłoszonych tam zarzutów dotyczących funkcjonowania rady pedagogicznej. Podał, że Rada Gminy nie posiada prawnych ani organizacyjnych możliwości kontrolowania funkcjonowania rady pedagogicznej działającej w szkole czy placówce publicznej. Rada Gminy, czy też Wójt jako organ wykonawczy nie posiadają kompetencji do przeprowadzenia czynności kontrolnych mieszczących się w ramach czynności nadzoru pedagogicznego, a co za tym idzie, nie mogą obiektywnie rozpoznać zarzutów przedstawionych w treści skargi.

[...] Kurator Oświaty, w pismie z 13 lipca 2018 r. stanowiącym odpowiedź na ww. stanowisko stwierdził, że w treści skargi wniesionej przez R. G. do Wójta Gminy [...] brak jest jakichkolwiek zarzutów dotyczących funkcjonowania rady pedagogicznej. Wszystkie sformułowane w skardze zarzuty dotyczą postępowania dyrektora szkoły i odnoszą się do jej odwołania.

Następnie podał, że co do zasady należy zgodzić się za stanowiskiem Wójta, iż wobec rezygnacji M. M. i odwołaniem jej ze stanowiska dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi w [...] [...] marca 2018 r. wraz jednoczesnym rozwiązaniem stosunku pracy wniosek R. G. z 8 stycznia o przeprowadzenie czynności wyjaśniających stał się bezprzedmiotowy. Niemniej jednak w ocenie [...] Kuratora Oświaty w skardze zostały sformułowane “zarzuty dotyczące nieprawidłowości w zakresie gospodarki finansowej i w tym zakresie winna być przeprowadzona kontrola przez organ prowadzący szkołę".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") sądy administracyjne rozpoznają spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

Zgodnie z art.15 § 1 pkt 4 P.p.s.a. w zw. z art. 4 P.p.s.a. do rozstrzygania sporów o właściwość oraz sporów kompetencyjnych właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny.

Przez spór o właściwość lub spór kompetencyjny o którym mowa w art. 4 P.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej uważają się za właściwe w sprawie (spór pozytywny) lub też każdy z organów uważa się w sprawie za niewłaściwy (spór negatywny).

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że o sporze kompetencyjnym (o właściwość) możemy mówić jedynie w sytuacji kiedy istnieje pomiędzy organami rozbieżność stanowisk co do zakresu ich kompetencji, w odniesieniu do konkretnej tej samej sprawy administracyjnej, nie ma zaś sporu co do stanu faktycznego i stanu prawnego sprawy (por. postanowienia NSA: z 10 marca 2006 r. II OW 84/05, z 5 kwietnia 2011 r. II OW 13/11). W przeciwnym razie, kiedy nie ma zgody między organami co do oceny stanu faktycznego oraz co do tego w oparciu o jakie przepisy (prawa materialnego) należy rozstrzygnąć daną sprawę, nie występuje tożsamość sprawy. Trudno mówić o sporze kompetencyjnym (o właściwość), kiedy dwa organy odnoszą się w rzeczywistości do dwóch różnych spraw, chociaż dotyczących tej samej strony. Jest to pozorny spór kompetencyjny (o właściwość), gdyż nie ma w takiej sytuacji rozbieżności stanowisk w zakresie kompetencji tych organów, natomiast istnieje rozbieżność poglądów co do istoty sprawy (por. postanowienie NSA z 10 sierpnia 2018 r. I OW 78/18).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie nie można uznać, że pomiędzy organami wystąpił spór kompetencyjny. Zaistniały spór nie odnosi się bowiem do rozbieżności poglądów co do zakresu działania organów administracji publicznej. Sprowadza się on do kwestii interpretacji treści pisma z 8 stycznia 2018 r. i ustalenia zakresu zawartego w nim żądania.

Zwrócić należy uwagę, iż powyższe pismo, zatytułowane "wniosek o przeprowadzenie czynności wyjaśniających" nie pozostawiało wątpliwości, że R. G. zwróciła się w nim o odwołanie M. M. ze stanowiska dyrektora Zespołu Szkolno-Przedszkolnego z Oddziałami Integracyjnymi w [...]. Jak również, że z uwagi, iż M. M. nie zajmuje już ww. stanowiska wniosek w tym zakresie, w ocenie organów, stał się bezprzedmiotowy. Kwestią sporną między organami pozostawała okoliczność, o co, oprócz ww. odwołania dyrektor, wnosiła R. G. w tym piśmie. Wójt Gminy [...] uznał bowiem, że Rada Gminy przekazała Kuratorowi pismo z [...] stycznia 2018 r. celem zbadania zasadności zgłoszonych w nim zarzutów dotyczących funkcjonowania rady pedagogicznej. Kurator Oświaty stwierdził natomiast, że w powyższym piśmie brak jest w ww. przedmiocie zarzutów, niemniej jednak zakwestionowano w nim prawidłowość prowadzenia gospodarki finansowej, wobec czego konieczne jest przeprowadzenie kontroli w tym zakresie przez organ prowadzący szkołę. Organy zgodne były natomiast, że sprawy dotyczące finansów szkoły należą do organu ją prowadzącego, natomiast kwestie nadzoru pedagogicznego należą do Kuratora Oświaty.

Mając na uwadze ww. okoliczności uznać należy, że z uwagi, iż zaistniały w przedmiotowej sprawie spór odnosi się do ustalenia stanu faktycznego a nie do kwestii kompetencji organów, brak jest podstaw do rozpoznania przedmiotowego wniosku i wskazania organu właściwego w sprawie rozpoznania pisma z 8 stycznia 2018 r.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 w zw. z art. 15 § 2 oraz art. 64 § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.