Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 771/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2023-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 503
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2023 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 27 kwietnia 2022 r. nr SKO.450.62.2022 w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarga A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z 27 kwietnia 2022 r. utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Główczyce z 1 marca 2022r. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie domu jednorodzinnego na terenie działki nr [...] położonej w obrębie D., gmina Główczyce, została wniesiona w następującym stanie sprawy:

Skarżący wystąpił do Wójta Gminy Główczyce z wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie domu jednorodzinnego na terenie działki nr [...] w położonej w obrębie D., gmina Główczyce. Po przeprowadzeniu postępowania, Wójt Gminy Główczyce wydał 8 lutego 2021r. decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla planowanej inwestycji ze względu na niespełnienie warunku wynikającego z art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a mianowicie niezgodność z przepisami ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 981 ze zm.).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku, po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, uchyliło w/w decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Wójt Gminy Główczyce po ponownie przeprowadzonym postępowaniu wydał w dniu 23 lipca 2021r. decyzję, w której ponownie odmówił ustalenia warunków zabudowy dla w/w inwestycji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku również i tę decyzję uchyliło i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji nakazując przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego. Po przeprowadzeniu tegoż postępowania, organ pierwszej instancji decyzją z 1 marca 2022r. kolejny raz odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie domu jednorodzinnego na terenie działki nr [...] położonej w obrębie D., gmina Główczyce.

Zdaniem organu I instancji, przeprowadzona analiza wykazała, że wnioskowane zamierzenie polegające na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, na terenie działki nr [...], położonej w obrębie geodezyjnym D., gmina Główczyce, nie spełnia łącznie warunków zawartych w art. 61 ust.1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2021 r. poz. 741 ze zm.), dalej u.p.z.p., a mianowicie w sprawie zachodzi niezgodność z przepisami ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych.

W art. 3 tej ustawy przewidziano, że lokalizacja elektrowni wiatrowej następuje wyłącznie na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu. Wójt Gminy Główczyce przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy wziął pod uwagę uchwałę nr 58/91/03 Rady Gminy Główczyce z dnia 30.10.2003r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Główczyce w obrębach ewidencyjnych Drzeżewo - Lipno, Żoruchowo, Zgojewo, Żelkowo, Przebędowo. W/w plan przewiduje teren FEW/RP przeznaczony na lokalizację elektrowni wiatrowych, których maksymalna wysokość najwyższego punktu łopaty wirnika nad poziomem terenu nie może przekroczyć 150m (+- 5m).

Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane:

1) elektrownia wiatrowa - od budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, oraz

2) budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej

-jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej).

Odległość, o której mowa w ust. 1, nie jest wymagana przy przebudowie, nadbudowie, rozbudowie, remoncie, montażu lub odbudowie budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, o czym stanowi ust. 3 cytowanego przepisu.

W art. 5 ustawy zdefiniowano odległość, o której mowa w art. 4 ust. 1, wskazując, że pod pojęciem tym należy rozumieć najkrótszy odcinek pomiędzy:

1) rzutem poziomym istniejącego budynku mieszkalnego albo istniejącego budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, albo

2) granicą terenu objętego decyzją o warunkach zabudowy, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 2 i w art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dotyczącą inwestycji, o której mowa w pkt 1, na którym możliwa jest lokalizacja tej inwestycji, albo

3) linią rozgraniczającą teren, którego sposób zagospodarowania określony w planie miejscowym dopuszcza realizację inwestycji, o której mowa w pkt 1, a:

4) okręgiem, którego promień jest równy połowie średnicy wirnika wraz z łopatami, a środek jest środkiem okręgu opisanego na obrysie wieży istniejącej elektrowni wiatrowej, albo

5) linią rozgraniczającą teren, którego sposób zagospodarowania określony w planie miejscowym dopuszcza budowę elektrowni wiatrowej.

W analizie obszaru znajdującego się wokół działki inwestycyjnej wskazano, że na działkach nr [...]-[...] znajduje się zabudowa zagrodowa i mieszkaniowa jednorodzinna. Analiza załącznika graficznego do decyzji o warunkach zabudowy prowadzi do wniosku, iż niewątpliwie w/w działki zabudowane znajdują się w odległości mniejszej od planowanej elektrowni, aniżeli przewidziana w art. 4 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni, i jeszcze bliżej niż działka inwestycyjna.

Z akt sprawy wynika, iż Starosta Słupski wydał w dniu 21 maja 2015r. decyzję nr 363/2015 zezwalającą na budowę elektrowni wiatrowej między innymi na działce nr [...] w obrębie D.

Orzekające w sprawie organy wskazały na art. 13 ust. 2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, zgodnie z którym pozwolenia na budowę dotyczące elektrowni wiatrowych, wydane przed dniem wejścia w życie ustawy oraz wydane na podstawie postępowania, o którym mowa w ust. 3, zachowują moc, o ile w ciągu 5 lat od dnia wejścia w życie ustawy wydana zostanie decyzja o pozwoleniu na użytkowanie.

Ustawa z dnia 20 maja 2016r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych została ogłoszona dnia 1 lipca 2016r. Zgodnie z jej art. 18 ustawa wchodziła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, czyli wraz z upływem końca dnia 15 lipca 2016r. Oznacza to, że pierwszym dniem obowiązywania ustawy był 16 lipca 2016r. (ta data widnieje również na stronie www.sejm.gov.pl), a zatem 5 lat od dnia 16 lipca 2016r. czyli wejścia w życie ustawy o elektrowniach wiatrowych, minęło w dniu 16 lipca 2021r., a decyzja odmawiająca ustalenia warunków zabudowy została wydana przez organ I instancji w dniu 1 marca 2022r., a więc już po upływie tego okresu.

W toku postępowania Wójt Gminy Główczyce uzyskał od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku informację, że inwestor zgłosił co prawda rozpoczęcie robót budowlanych odnośnie pozwolenia na budowę nr 363/2015, ale nie zgłosił jej zakończenia, ani nie wystąpił z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej farmy wiatrowej.

Kolegium Odwoławcze w Słupsku przywołało zapis art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 20 maja 2016r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, zgodnie z którym do pozwoleń na budowę dotyczących elektrowni wiatrowych, dla których nie wydano decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w terminie, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, przyjmując, że terminy w nim określone liczy się od dnia upływu terminu, o którym mowa w ust. 2. Na mocy zaś art. 37 ust. 1 prawa budowalnego decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata.

Inwestor, który rozpoczął budowę elektrowni wiatrowej ma zatem w zasadzie aż 8 lat - t.j. do 16 lipca 2024r., aż możliwe będzie ustalenie, czy decyzja o pozwoleniu na budowę elektrowni wiatrowej wygasła. W aktualnym stanie sprawy odległość od terenu FEW-RP (lokalizacja elektrowni) terenu objętego decyzją o warunkach zabudowy (dz. nr [...]) wynosi około 850 m. W związku z powyższym, działka zlokalizowana jest za blisko terenu realizacji elektrowni wiatrowej. Nie spełnia bowiem normy odległości 10 krotność wysokości elektrowni wiatrowej 1500m (10xh-150m+- 5m.), tym samym niemożliwa jest realizacja zabudowy mieszkaniowej na terenie działki nr [...]. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji i utrzymał w mocy decyzję o odmowie ustalenia wnioskowanych warunków zabudowy dla budowy domu jednorodzinnego na działce nr [...].

We wniesionej skardze jej autor zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 § 1 oraz art. 85 § 1 k.p.a., mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, poprzez dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, nierozpatrzenie w sposób wszechstronny, wyczerpujący i wnikliwy całego materiału dowodowego w sprawie, brak podjęcia wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i jej załatwienia z uwzględnieniem interesu skarżącego, mianowicie:

a) pominięcie, iż w odległościach mniejszych niż 1500 m od granic terenu objętego decyzją o warunkach zabudowy m.in. na działkach nr [...]-[...] znajduje się zabudowa zagrodowa i mieszkaniowa - co sprawia, że planowana inwestycja skarżącego pozostaje bez jakiegokolwiek znaczenia i wpływu na powstanie planowanej elektrowni wiatrowej, bowiem istniejąca już zabudowa uniemożliwia, w świetle ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. 2016 poz. 961, ze zm.) prawną możliwość uzyskania pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej, a biorąc pod uwagę iż decyzja o pozwoleniu na użytkowanie nie została do dnia dzisiejszego wydana - należy wskazać, iż dotychczasowe pozwolenie na budowę nie zachowało swojej mocy;

b) ponowne zaniechanie przeprowadzenia badania czy planowana inwestycja elektrowni wiatrowej spełnia wprowadzone ustawą z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. 2016 poz. 961, ze zm.) wymogi;

c) pominięcie, iż naruszenie przepisów ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w zakresie wymaganej minimalnej odległości od miejsca lokalizacji i budowy budynku mieszkalnego od elektrowni wiatrowej nie powoduje w przedmiotowej sprawie żadnych negatywnych skutków społeczno-gospodarczych, a to wobec faktu, iż w bliższej odległości aniżeli inwestycja wnioskowana m. in. na działkach nr [...]-[..] znajduje się zabudowa zagrodowa i mieszkaniowa, a zatem planowana inwestycja skarżącego może powstać;

d) nienależyte i lakoniczne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i w konsekwencji zaniechanie dokonania przez organy oceny skutków społeczno-gospodarczych, jakie przy wydaniu zaskarżonej decyzji pociąga za sobą naruszenie przepisów o obowiązku zachowania wymaganej lokalizacji odległości budynku mieszkalnego od planowanej elektrowni wiatrowej, a to poprzez fakt, iż w bliższej odległości aniżeli inwestycja wnioskowana znajduje się zabudowa zagrodowa i mieszkaniowa;

e) organy obu instancji ograniczyły się ponownie do konstatacji, iż:

i. w świetle art. 4 ust. 1 i art. 13 ust. 2 i 3 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych przekroczona została dziesięciokrotność wysokości elektrowni wiatrowej 1500 metrów, tym samym niemożliwa jest realizacja zabudowy mieszkaniowej na terenie całej działki nr [...], pomimo, że jw. wskazano organy uchyliły się od oceny skutków realizacji zamierzenia inwestycyjnego;

ii. "dla wskazanych elektrowni zostało wydane pozwolenie na budowę - decyzja Starosty Słupskiego nr 363/2015 z dnia 21 maja 2015 roku (...) w związku z powyższym w myśl art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. 2016 poz. 961, ze zm.) plan miejscowy jest obowiązujący oraz dla terenu jest wydane obowiązujące pozwolenie na budowę - oznacza to, że obecnie w świetle art. 15 ust. 3 ww. ustawy oraz materiałów, które zostały udostępnione Wójtowi Gminy w miejscu wskazanym na załączniku może powstać elektrownia wiatrowa" - pominięto przy tym jednak, iż decyzja o pozwoleniu na użytkowanie nie została do dnia dzisiejszego wydana - a zatem wbrew uznaniu organu II instancji dotychczasowe pozwolenie na budowę utraciło swoją moc;

iii. w oparciu o informacje uzyskane od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalono, że firma E. sp. z o.o. zgłosiła rozpoczęcie robót budowlanych - budowy elektrowni wiatrowych zgodnie z uzyskanym pozwoleniem na budowę - a zatem przyjęto daleko idące domniemanie, iż budowa jest kontynuowana i zostanie zakończona, w sytuacji gdy brak wykazania, że ustalono istotne okoliczności faktyczne w odniesieniu do konkretnych przepisów prawa stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślił skarżący, że w rzeczywistości budowa nie została nawet rozpoczęta - w oznaczonym miejscu nie rozpoczęto jakichkolwiek prac, które mogłyby dać asumpt do przyjęcia wniosku, iż "budowa jest kontynuowana i zostanie zakończona".

Organy obu instancji mimo obiektywnej możliwości (braku jakichkolwiek przeszkód) nie zwróciły się do wykonawcy o wskazanie stanu prac, nadesłanie kserokopii dziennika budowy - nie zważając na okoliczność, iż Wojewódzki Inspektor nie posiada informacji na temat postępu prac na budowie ani planowanego terminu jej zakończenia. W rzeczywistości budowa rzeczonej elektrowni nie została jeszcze rozpoczęta i zaniechano podjęcia działań, które zmierzały do zebrania niezbędnego materiału dowodowego;

2) naruszenie przepisów postępowania art. 107 § 1 i 3 k.p.a., mające istotne znaczenie dla treść rozstrzygnięcia, poprzez brak dostatecznego uzasadnienie faktycznego i prawnego zaskarżonej decyzji - co istotnie uniemożliwia dokonanie kontroli instancyjnej w toku przedmiotowego postępowania,

W ocenie skarżącego lektura uzasadnienia nasuwa istotne wątpliwości co do tego - czy organy obu instancji w ogóle dokonały analizy terenu z uwzględnieniem okoliczności, które należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy w ślad za wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 maja 2020 r., w sprawie o sygn. II SA/Sz 176/20. Można zatem przyjąć, że organy obu instancji nie są w stanie wykazać choćby ewentualnego naruszenia przepisów o obowiązku zachowania wymaganej lokalizacji i budowy budynku mieszkalnego od planowanej elektrowni wiatrowej wskutek realizacji zamierzenia inwestycyjnego przez skarżącego;

3) naruszenie przepisów postępowania art 8 § 1 k.p.a., mające istotne znaczenie na treść rozstrzygnięcia, poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania skarżącego do władzy publicznej oraz niekierowanie się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;

4) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że w miejscu wskazanym na załączniku może powstać elektrownia wiatrowa, w sytuacji gdy organy obu instancji w istocie zaniechały szczegółowego wyjaśnienia czy planowana inwestycja elektrowni wiatrowej spełnia wprowadzone ustawą z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. 2016 poz. 961, ze zm.) wymogi, a to wobec faktu, iż organy obu instancji ponownie pominęły fakt, iż nie zostały spełnione warunki w zakresie odległości od istniejących budynków mieszkalnych, sam zaś fakt, iż w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, uchwalonym przed wejściem w życie ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, przewidziano budowę elektrowni wiatrowych nie jest bowiem wystarczający do tego, aby elektrownia powstała w zaplanowanym uprzednio miejscu i niezbędne jest przeprowadzenie badania czy inwestycja ta spełnia wprowadzone ustawą wymogi, tym bardziej, iż decyzja o pozwoleniu na użytkowanie nie została do dnia dzisiejszego wydana, a więc dotychczasowe pozwolenie na budowę utraciło swoją moc.

Uzasadniając wywiedzioną skargę wskazał jej autor, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy mamy do czynienia z inwestycjami, które pozostają na etapie planowania - zarówno elektrownia wiatrowa, jak i budynek (dom jednorodzinny), zatem zastosowanie dla wyznaczenia odległości, o której mowa w art. 4 ust. 1 u.i.z.e.w. znalazłby art. 5 ust. 1 pkt 2 i 5 tej ustawy. Zatem odległość ta powinna być mierzona od granic terenu objętego decyzją o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego do granic terenu objętego miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w którym przewidziano realizację inwestycji w zakresie elektrowni wiatrowych.

Dalej podkreśla skarżący, że okoliczność dopuszczenia w art. 3 u.i.z.e.w. możliwości lokalizacji elektrowni wiatrowych wyłącznie na terenach objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ma w badanej sprawie o tyle istotne znaczenie, że plan miejscowy, na który powołał się organ został uchwalony 30 października 2003 r., a więc przed wejściem w życie ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych. Zastosowanie znajdzie zatem art. 15 ust. 2, 3 i 5 tej ustawy. W myśl art. 15 ust. 2 u.i.z.e.w., plany miejscowe obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy zachowują moc. Stosownie do ust. 3 przywołanego przepisu, jeżeli w planie miejscowym, o którym mowa w ust. 2 lub w ust. 7 pkt 1, przewiduje się lokalizację elektrowni wiatrowej, organ administracji architektoniczno-budowlanej odmawia wydania pozwolenia na budowę, a organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia, jeżeli ta inwestycja nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 4.

Dalej podnosi skarżący, że zgodnie z art. 13 ust. 2 u.i.z.e.w. pozwolenia na budowę dotyczące elektrowni wiatrowych, wydane przed dniem wejścia w życie ustawy oraz wydane na podstawie postępowania, o którym mowa w ust. 3, zachowują moc, o ile w ciągu 5 lat od dnia wejścia w życie ustawy wydana zostanie decyzja o pozwoleniu na użytkowanie – to w niniejszej sprawie do dnia dzisiejszego nie zostało wydane pozwolenie na użytkowanie budowanej elektrowni wiatrowej, sama zaś budowa nie została nawet rozpoczęta.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem tak rozumianej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 27 kwietnia 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy Główczyce o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...], położonej w obrębie geodezyjnym D.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (obecnie Dz. U. z 2022 r. poz. 503 - zwanej dalej "u.p.z.p.").

Zgodnie z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków określonych w punktach 1-6. W myśl art. 61 ust. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe w przypadku stwierdzenia zgodności z przepisami odrębnymi.

Zwrócić należy uwagę, że przepisy ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 724 t.j. dalej "u.i.z.e.w.") stanowią przepisy odrębne, które mają zastosowanie w niniejszej sprawie. Znaczenie ma ich brzmienie z daty wydania decyzji przez organ odwoławczy. Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 2 u.i.z.e.w. odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane budynki mieszkalne albo budynki o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej musi być równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej). Sposób określania odległości określony jest w art. 5 u.i.z.e.w. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 1 u.i.z.e.w. przez odległość, o której mowa w art. 4 ust. 1, rozumie się najkrótszy odcinek pomiędzy:

1) rzutem poziomym istniejącego budynku mieszkalnego albo istniejącego budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, albo

2) granicą terenu objętego decyzją o warunkach zabudowy, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 2 i w art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zwaną dalej "decyzją WZ", dotyczącą inwestycji, o której mowa w pkt 1, na którym możliwa jest lokalizacja tej inwestycji, albo

3) linią rozgraniczającą teren, którego sposób zagospodarowania określony w planie miejscowym dopuszcza realizację inwestycji, o której mowa w pkt 1, a:

4) okręgiem, którego promień jest równy połowie średnicy wirnika wraz z łopatami, a środek jest środkiem okręgu opisanego na obrysie wieży istniejącej elektrowni wiatrowej, albo

5) linią rozgraniczającą teren, którego sposób zagospodarowania określony w planie miejscowym dopuszcza budowę elektrowni wiatrowej.

Niewątpliwie zatem w drodze art. 4 u.i.z.e.w. ograniczono lokalizację budynków mieszkalnych zarówno w stosunku do istniejących, jak i planowanych elektrowni wiatrowych (zob.: M. Makowski, Komentarz do art. 4, (w:) M. Makowski, Ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych. Komentarz, wyd. II, Gdańsk 2018, wyd. el.). Interpretacja ta wynika bezpośrednio z wykładni językowej art. 4 ust. 1 pkt 2 w zw. art. 5 ust. 1 pkt 4 i 5 u.i.z.e.w., w których wprost wskazano na odległość, w jakiej mogą być lokalizowane i budowane budynki mieszkalne i to zarówno: od istniejących (względnie zatwierdzonych pozwoleniem na budowę) elektrowni wiatrowych (art. 5 ust. 1 pkt 4 u.i.z.e.w.) albo - czyli alternatywnie - od linii rozgraniczających planistyczne obszary, gdzie dopuszczono budowę elektrowni wiatrowej (art. 5 ust. 1 pkt 5 u.i.z.e.w.). Użyte sformułowania "mogą być lokalizowane i budowane" oraz "dopuszcza budowę elektrowni wiatrowej" niewątpliwie świadczą o zamiarze ustawodawcy objęcia regulacją nowych inwestycji mieszkaniowych pozostających w relacji do obszarów planistycznych, gdzie choćby dopiero dopuszczono budowę elektrowni wiatrowych o określonej wysokości. Oznacza to, że budynki mieszkalne już wybudowane przed wejściem u.i.z.e.w. nie podlegają regulacjom ograniczającym stąd też przywoływanie w skardze, że inne działki, zlokalizowane bliżej niż działka inwestora, są zabudowane budynkami mieszkalnymi bez zachowania wymogu odległości z art. 4 u.i.z.e.w. nie ma w sprawie znaczenia.

Z sensu i całokształtu przepisów u.i.z.e.w. jednoznacznie wynika, że jest to akt prawny, którego celem jest wprowadzenie "bufora" odległościowego pomiędzy elektrowniami wiatrowymi i budynkami mieszkalnymi. Ustawa ma na celu radykalne zaingerowanie w procesy inwestycyjne w celu ograniczenia ujawnionych już poważnych konfliktów społecznych dotyczących energetyki wiatrowej, jakie narosły w Polsce i które budzą sprzeciw do chwili obecnej. Ten akt prawny zredukował więc prawa inwestorów energetyki wiatrowej, zachowując jednak możliwości inwestycyjne w zakresie określonym obowiązującymi już planami miejscowymi. Wprowadzono więc skorelowany z tym, jasny i bezwzględny normatyw, który zakłada, że pojawi się strefa ograniczeń także w zabudowie mieszkaniowej (art. 4 ust. 1 pkt 2 u.i.z.e.w.), która przypadnie w odległości dziesięciokrotności całkowitej wysokości elektrowni wiatrowej licząc od okręgu, którego promień jest równy połowie średnicy wirnika wraz z łopatami, a środek jest środkiem okręgu opisanego na obrysie wieży istniejącej elektrowni wiatrowej linii rozgraniczającej teren, którego sposób zagospodarowania określony w planie miejscowym dopuszcza budowę elektrowni wiatrowej (art. 5 ust. 1 pkt 4 u.i.z.e.w.).

W niniejszej sprawie wniosek o ustalenie warunków zabudowy został złożony przez inwestora 7 stycznia 2021 r. W rejonie miejscowości objętej wnioskiem skarżącego o ustalenie warunków zabudowy obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy Główczyce w obrębach ewidencyjnych Drzeżewo-Lipno, Żoruchowo, Zgojewo, Żelkowo, Przebędowo z 30 października 2003 r. , który dopuszcza budowę elektrowni wiatrowych. Ponadto jak podały orzekające w sprawie organy na mocy decyzji z 21 maja 2015 r. Starosta Słupski zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla farmy wiatrowej D., w skład której wchodzi 15 elektrowni wiatrowych oraz obejmującej m.in. miejscowość D. i działki nr [...]-[..]. Przy czym ta ostatnia lokalizowana jest w odległości 850 m od działki, której dotyczy wniosek skarżącego o ustalenia warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

Z przywołanego planu wynika, że w ramach jednostki o symbolu FEW/RP możliwa jest lokalizacja elektrowni wiatrowej o wysokość do 150 m (najwyższy punkt łopaty wirnika nad poziomem terenu +-5m). Jak już wyżej wskazano, zgodnie zatem z art. 4 i 5 u.i.z.e.w. odległość terenu objętego wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy winna wynosić min. 1500 m od granic jednostki FEW/RP lub lokalizacji projektowanej elektrowni wiatrowej. Odległość granicy działki, na której przewidziana jest realizacja budynku mieszkalnego jednorodzinnego od okręgu, którego promień jest równy połowie średnicy wirnika wraz z łopatami, a środek jest środkiem okręgu opisanego na obrysie wieży istniejącej elektrowni wiatrowej wynosi ok. 850 m.

Jak wynika z mapy załączonej do sporządzonej w toku postępowania analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie niezbędnym do ustalenia warunków dla nowej zabudowy cała działka inwestycyjna znajduje się w strefie wyznaczonej przez promień 1500 m do okręgu, którego promień jest równy połowie średnicy wirnika wraz z łopatami, a środek jest środkiem okręgu opisanego na obrysie wieży istniejącej elektrowni wiatrowej. Elektrownia wiatrowa może mieć wysokość 150,0 m, a zatem odległość, o której mowa w cyt. wyżej art. 4 ust. 1 pkt 2 wynosi 1500 m (10 x 150 m). Granice terenu objętego wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy znajdują się w odległości mniejszej niż 1500 m. Analiza mapy załączonej do decyzji organu I instancji zawierającej granice zasięgu oddziaływania elektrowni wiatrowej i lokalizację terenu inwestycji prowadzi do jednoznacznego wniosku, że planowana inwestycja znajduje się w granicach oddziaływania elektrowni wiatrowej.

Wobec takich ustaleń, zgodzić należy się ze stanowiskiem orzekających w sprawie organów, że brak było na datę orzekania przez Kolegium możliwości wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy dla planowanej inwestycji, ze względu na niespełnienie wymagań art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p.

Stan sprawy i ustalenia organów nie budzą przy tym jakichkolwiek wątpliwości Sądu.

Odnośnie zarzutów skargi należy wskazać, że przepis art. 4 u.i.z.e.w. determinujący ocenę czy na działce inwestora może zostać zlokalizowany budynek mieszkalny z dniem 23 kwietnia 2023 r. zyskał nowe brzmienie wobec wejścia w życie ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r., poz. 553). I obecnie regulacja ust. 4 cytowanego przepisu stanowi, że w przypadku lokalizowania lub budowy budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej, na podstawie decyzji WZ albo decyzji LICP, albo lokalizowania takiego budynku na podstawie planu miejscowego odległość tego budynku od elektrowni wiatrowej wynosi nie mniej niż 700 metrów. Wobec dokonanej zmiany brzmienia przepisu celem weryfikacji możliwości realizacji planowanej inwestycji winien skarżący złożyć nowy wniosek do Wójta Gminy Główczyce o ustalenie warunków zabudowy. Sąd nie może w niniejszym postępowaniu uwzględnić dokonanej zmiany przepisów ustawy bowiem po pierwsze kontroluje rozstrzygnięcia organów administracji na datę wydania decyzji przez organ odwoławczy, a po drugie we wspomnianej nowelizacji przepis art. 13 zawiera regulację, że do postępowań w sprawie ustalenia warunków zabudowy, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 4 w brzmieniu dotychczasowym. Zatem tylko złożenie nowego wniosku spowoduje, że zostanie on oceniony przez pryzmat znowelizowanych przepisów ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, mocą której złagodzono odległości w jakich mogą być lokalizowane nowe inwestycje mieszkalne od posadowienia elektrowni wiatrowych.

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organy trafnie przyjęły, że zachodzi sytuacja, w której przepisy odrębne (art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p.) ograniczają lokalizację inwestycji. Przepisami tymi są art. 4 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 i 4 u.i.z.e.w.

Uwzględniając powyższe, Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania prawidłowości zaskarżonej decyzji. Dlatego też, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.