Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 336/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2024-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 102 ust. 1 mpkt 3 lit. a
journal: Dz.U. 2023 poz 622
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami  - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Sędzia WSA Krzysztof Rogalski Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Komar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2024 r. sprawy ze skargi R.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia [...] r., [...], Sąd Rejonowy w [...] uznał R.T. (dalej: strona, skarżący) winnym m.in. popełnienia wykroczenia określonego w art. 87 § 1 k.w., polegającego na kierowaniu samochodem w stanie po użyciu alkoholu i zastosował wobec ww. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy.

W dniu [...] r. Starosta [...] (dalej: organ I instancji) wydał decyzję znak; [...] o skierowaniu strony na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami z uwagi na kierowanie pojazdem po użyciu alkoholu. Postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji sprostował oczywistą omyłkę pisarską w ww. decyzji dotyczącą posianych przez stronę kategorii uprawnień do kierowania pojazdami. W wyniku odwołania wniesionego przez stronę sprawa została rozpatrzona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: SKO), które decyzją z dnia [...] r., nr[...], utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r.

Strona poddała się wymaganym badaniom, otrzymując wynik negatywny. Na podstawie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, organ I instancji wydał decyzję o cofnięciu stronie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją SKO z dnia [...] r., znak[...]. W wyniku skargi strony wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., wyrokiem z dnia [...] r., [...], została uchylona decyzja SKO z dnia [...]r ., znak [...] oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji z dnia [...] r., nr [...] o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami.

Jak wynika z treści uzasadnienia wyroku WSA, uchylenie decyzji nastąpiło wskutek błędów proceduralnych związanych przede wszystkim z nieprawidłowym doręczeniem decyzji stronie, w związku z czym koniecznym jest powtórzenie badań lekarskich.

Pismem z dnia [...] r. organ I instancji poinformował stronę o obowiązku poddania się badaniom lekarskim w terminie miesiąca od dnia od dnia doręczenia pisma oraz do dostarczenia orzeczenia lekarskiego w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia pisma.

Z uwagi na to, że strona nie przedłożyła orzeczenia lekarskiego, stwierdzającego istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami w wyznaczonym terminie, w dniu [...] r. organ I instancji zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania stronie prawa jazdy kat. AM,AUA2,A313,B E,C1,C,C1+E,C+EJ.

Pismem z dnia [...] r. strona wniosła o uchylenie w trybie art. 154 § 1 k.p.a. decyzji organu I instancji z dnia [...] r. znak: [...] o skierowaniu na badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Organ I instancji decyzją z dnia [...] r., znak[...], orzekł o odmowie uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r.; decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją SKO z dnia[...]., znak[...].

Decyzją z dnia [...] r., znak: [...], organ I instancji orzekł o zatrzymaniu stronie prawa jazdy kat. AM,A1,A2,A,B133+E,C1,C,C1+E,C+E,T do czasu ustania przyczyn, które spowodowały jego zatrzymanie.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przywołał m.in. przepis art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (obecnie: Dz.U. z 2023 r., poz. 622 ze zm., dalej: u.k.p.), zgodnie z treścią którego decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy wydaje starosta w przypadku, gdy kierowca nie przedstawił w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, o którym mowa wart. 79 ust. 2 u.k.p. Jest to przepis bezwzględnie obowiązujący i jedynym działaniem, które organ musi podjąć przed wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jest sprawdzenie, czy decyzja o skierowaniu na badania lekarskie jest ostateczna i czy kierowca zobowiązany do poddania się tym badaniom i przedstawienia orzeczenia lekarskiego obowiązek ów wykonał, czy też nie. Organ I instancji podkreślił również prewencyjne i zabezpieczające znaczenie czynności zatrzymania prawa jazdy do czasu zweryfikowania stanu zdrowia kierującego.

W odwołaniu od decyzji pełnomocnik strony wniosła o zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia skargi strony wniesionej do WSA w Gorzowie Wlkp. na decyzję [...] z dnia [...] r. o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji znak [...] z dnia [...] r.

Ponadto pełnomocnik wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości, albowiem zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie, jak i członkom jego rodziny, znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odwołujący się wykonuje pracę zawodowego kierowcy w transporcie drogowym towarów na podstawie aktualnych orzeczeń o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami nr [...] z dnia [...] r., nr [...] r. z dnia [...] r. i nr [...]ważnych do dnia [...] r. oraz świadectwa kwalifikacji zawodowej nr[...] .

Pełnomocnik wniosła również o doręczenie stronie poświadczonej kopii dowodu prawidłowego doręczenia postanowienia organu I instancji z dnia [...] r. o sprostowaniu omyłki pisarskiej w decyzji z dnia [...] r., znak[...], o skierowaniu strony na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami.

W ocenie pełnomocnik, postępowanie o uchylenie decyzji z dnia [...]r., nr [...] o skierowaniu na badania lekarskie przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami nie zostało prawomocnie zakończone, albowiem decyzja SKO z dnia [...]r., nr[...], utrzymująca zaskarżoną decyzje znak [...] w mocy, została przez stronę zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. W tej sytuacji wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy ze względu na brak badań przeprowadzanych na podstawie skierowania, które jest przedmiotem nie zakończonego jeszcze postępowania, było przedwczesne.

Ponadto z akt sprawy wynika, iż w dniu [...]r. odwołującemu się doręczono decyzję w pierwotnej wersji dotyczącej kat. B, a nie decyzję sprostowaną. Również w uzasadnieniu orzeczenia, na które organ I instancji powołał się w skarżonej decyzji, to jest wyroku z dnia [...]r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oprócz tego, że podał w wątpliwość dopuszczalność sprostowania kategorii prawa jazdy postanowieniem, również zauważył, że z akt administracyjnych oraz dowodów doręczenia nie wynika, czy to postanowienie było (razem z decyzją) podstawą przeprowadzenia badań lekarskich. Ta kwestia, zgodnie z wytycznymi Sądu, nigdy nie została wyjaśniona przez organ I instancji.

Pełnomocnik wskazała również w odwołaniu, że z ponownym badaniem w WOMP, od którego wykonania organ I instancji uzależnia posiadanie prawa jazdy, łączy się konieczność spełnienia określonych wymogów, a mianowicie, aby lekarz stwierdził brak przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów, strona powinna podjąć leczenie odwykowe i przedstawić opinię lekarza lub terapeuty potwierdzającą leczenie i utrzymanie rocznej abstynencji. Powyższe wymagania nie znajdują odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach, gdyż z dokumentacji medycznej i opinii psychologa znajdujących się w aktach sprawy nie wynika, że strona była kiedykolwiek osobą uzależnioną od alkoholu. Ponadto strona została już ukarana zatrzymaniem prawa jazdy w lutym [...] r., a kara za wykroczenie została wykonana w całości w dniu [...]r. Ukaranie to uległo zatarciu w dniu [...]r. i w chwili obecnej bezcelowe byłoby poddawanie strony terapii uzależnienia, którego nie ma, jak również nie ma on obowiązku utrzymywania rocznej abstynencji poza czasem, gdy prowadzi pojazdy.

SKO decyzją z dnia [...]r., nr[...], utrzymało w mocy ww. decyzję organu I instancji.

Uzasadniając decyzję SKO wskazało, że stosownie do treści art. 98a ust. 1 pkt 1 u.k.p., kierowca lub osoba posiadająca pozwolenie na kierowanie tramwajem, która kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu, jest obowiązana: poddać się: a) badaniu lekarskiemu, b) badaniu psychologicznemu w zakresie psychologii transportu oraz c) ukończyć kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii. Osoba skierowana na badanie, o którym mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2, lub obowiązana do odbycia badań, o których mowa w art. 98a ust. 1 pkt 1 lub ust. 2 u.k.p., jest obowiązana do dostarczenia staroście odpowiedniego orzeczenia lekarskiego lub orzeczenia psychologicznego w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w art. 99 ust. 1, lub doręczenia informacji, o której mowa w art. 98a ust. 4 (art. 101 ust. 2 pkt 1 u.k.p.).

SKO zaznaczyło, że w sprawie nie budzi wątpliwości, że strona kierowała pojazdem w stanie po użyciu alkoholu, za co została ukarana prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...]r., [...]. Zgodnie z treścią art. 98a ust. 1 pkt 1 u.k.p. jest ona zatem zobowiązana do poddania się m.in. badaniom lekarskim mającym na celu ustalenie istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Decyzją z dnia [...]r. organ I instancji skierował stronę na opisane wyżej badania lekarskie i orzeczenie to zostało utrzymane w mocy decyzją SKO z dnia [...] r.; tym samym kwestia skierowania strony na badania lekarskie kierowców została ostatecznie i prawomocnie rozstrzygnięta.

Pismem z [...]r. organ I instancji poinformował stronę o obowiązku poddania się badaniom lekarskim w terminie miesiąca od dnia doręczenia pisma oraz do dostarczenia orzeczenia lekarskiego w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia pisma. Pomimo upływu ponad roku od tego terminu strona nie poddała się niezbędnym badaniom.

Jak wynika z treści art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku, gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2 u.k.p. Decyzja, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p. ma charakter tzw. decyzji związanej, co oznacza, że w sytuacji opisanej w tym przepisie starosta ma obowiązek orzeczenia o zatrzymaniu prawa jazdy; organ administracji nie ma również możliwości odstąpienia od wykonania tego obowiązku (wyrok WSA w Łodzi z 9.06.2022 r., III SA/Łd 1087/21, LEX nr 3362110, wyrok WSA w Kielcach z 17.11.2022 r., I SA/Ke 394/22, LEX nr 3440066). Należy zatem stwierdzić, że wobec wydania ostatecznej decyzji o skierowaniu strony na badania lekarskie i niepoddaniu się tym badaniom przez stronę w wyznaczonym terminie, organ I instancji zobowiązany był do zatrzymania stronie posiadanego prawa jazdy.

Odnosząc się do treści odwołania SKO wyjaśniło, że wniosek strony dotyczący zawieszenia postępowania odwoławczego z uwagi na wniesienie przez stronę skargi w postępowaniu wszczętym w trybie nadzwyczajnym, dotyczącym zmiany w trybie art. 154 k.p.a. decyzji organu I instancji z dnia [...] r. o skierowaniu strony na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami, został rozstrzygnięty przez SKO w drodze odrębnego postanowienia poprzez odmowę zawieszenia postępowania odwoławczego. W postanowieniu tym wskazano m.in., że decyzja organu I instancji o skierowaniu strony na badania lekarskie objęta jest domniemaniem legalności i korzysta z przymiotu ostateczności, a więc do czasu, gdy nie zostanie ona skutecznie wyeliminowana z obrotu prawnego, to nie ma podstaw by twierdzić, iż skutki z nich wypływające nie wiążą stron, a tym bardziej organów administracji czy sądów. Wniosek odwołania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji organu I instancji z dnia [...] r. jest bezprzedmiotowy, albowiem do czasu rozstrzygnięcia odwołania decyzja ta i tak nie podlega wykonaniu (art. 130 § 2 k.p.a.). Organ odwoławczy może w uzasadnionych przypadkach wstrzymać natychmiastowe wykonanie decyzji (art. 135 k.p.a.), ale dotyczy to wyłącznie decyzji, którym został nadany rygor natychmiastowej wykonalności (art. 108), albo które podlegają natychmiastowemu wykonaniu z mocy ustawy (art. 130 § 3 k.p.a.). Taka sytuacja jednak w sprawie nie występuje. Postanowienie organu I instancji z dnia [...] r. o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji tego organu z dnia [...] r., znak[...], zostało doręczone [...] w dniu [...] r. Postanowienie to nie zostało zaskarżone przez stronę w związku z czym ma ono charakter wiążący.

Odnosząc się natomiast do wniosku odwołania dotyczącego doręczenia poświadczonej kopii dowodu prawidłowego doręczenia ww. postanowienia SKO wskazało, że strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (art. 73 § 2 k.p.a.). Strona takiego interesu nie wykazała, a sama potrzeba (chęć) posiadania uwierzytelnionych odpisów dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, czy też chęć ich weryfikacji z zebranymi przez siebie dowodami, nie stanowi o jej ważnym interesie (por. wyroki NSA: z 10 lutego 2021 r., II OSK 1461/18; z 15 września 2020 r., II OSK 1307/20). Istotnym jest przy tym, że strona przez ponad 7 lat prowadzonego postępowania miała wielokrotnie możliwość zapoznania się z aktami sprawy oraz samodzielnego sporządzenia z nich odpisów, notatek czy też kopii. Podnoszony przez stronę fakt zatarcia wykroczenia, w następstwie którego wydana została decyzja o skierowaniu strony na badania lekarskie, pozostaje bez związku ze sprawą. Kwestia zatarcia ukarania jest bowiem instytucją prawa karnego (wykroczeniowego) i działa na przyszłość, nakazując traktowanie ukaranego jako osoby niekaranej. Dla sfery prawa administracyjnego instytucja ta nie ma większego znaczenia, zwłaszcza dla zdarzeń prawnych, z którymi była związana. Zatarcie karalności za wykroczenia drogowe nie podważa faktu dopuszczenia się naruszeń przepisów ruchu drogowego (wyrok WSA w Warszawie z 26.04.2019 r., VII SA/Wa 2540/18, LEX nr 3074042).

Jeżeli chodzi natomiast o przedłożone przez stronę zaświadczenie lekarskie, mające potwierdzać brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, to SKO wyjaśniło, że badania lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami - w przypadku kierujących motorowerem, pojazdem silnikowym łub tramwajem, którzy kierowali pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu - przeprowadza się w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy (art. 75 ust. 5 w zw. z ust. 1 pkt 4 u.k.p.). Wojewódzkie ośrodki medycyny pracy są wyspecjalizowanymi jednostkami organizacyjnymi służby medycyny pracy, tworzonymi i prowadzonymi przez samorząd województwa na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2022 r., poz. 437ze zm.). Z powyższych względów SKO nie mogło wziąć pod uwagę orzeczenia lekarskiego załączonego do odwołania, albowiem nie zostało bowiem wystawione przez lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, a zatem nie spełnia wymogu przewidzianego w art. 75 ust. 5 u.k.p.

Powyższa decyzja SKO stała się przedmiotem skargi strony złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:

1. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 141 § 2 k.p.a. poprzez niewyczerpujące i błędne rozpatrzenie okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, nierozpatrzenie w całości materiału dowodowego, polegającego na:

- wyjaśnieniu czy odwołującemu przed doręczeniem postanowienia z dnia [...] r. o sprostowaniu oczywistej pomyłki pisarskiej w decyzji z [...] r. o skierowaniu na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii B uprzednio doręczono decyzję, której treść została sprostowana

oraz

- uznaniu, że strona nie zaskarżyła w terminie ustawowym postanowienia z dnia [...] r. o sprostowaniu oczywistej pomyłki pisarskiej w decyzji z dnia [...] r. o skierowaniu na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii B, postanowienie to ma charakter wiążący i stanowi podstawę do przeprowadzenia wymaganych badań lekarskich w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii A,B,B+E,C,C+E, podczas gdy w/w postanowienie z dnia [...] r. o sprostowaniu oczywistej pomyłki pisarskiej w decyzji z dnia [...] r. o skierowaniu na badania lekarskie zostało doręczone w dniu [...] r., zaś sama decyzja z dnia [...] r. została skutecznie doręczona stronie dopiero 3 lata później - w dniu [...] r. bez postanowienia prostującego i bez pouczenia o możliwości jego zaskarżenia, co sprawiło, że decyzja ta w dacie doręczenia postanowienia prostującego jeszcze nie weszła do obrotu prawnego i pozbawiło stronę możliwości skutecznego zaskarżenia postanowienia z dnia [...] r.;

2. art. 102 ust. 1 pkt 3 lit a u.k.p. poprzez uznanie, że skarżący nie przedstawił w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii A,B,B+E,C,C+E, podczas gdy skierowanie na badania składające się z decyzji i postanowienia prostującego nie spełnia wymogów ustawowych i nie może stanowić podstawę prawną do przeprowadzenia takich badań;

3. art. 113 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że możliwe jest sprostowanie postanowieniem przez organ I instancji, jako błędu pisarskiego, kategorii prawa jazdy, będącej istotnym merytorycznym elementem rozstrzygnięcia, zawartym w sentencji decyzji, podczas gdy nie ma możliwości prawnej uzupełniania w tym trybie decyzji w zakresie rozstrzygnięcia lub jej innego składnika.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

Odpowiadając na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie, w myśl art. 135 p.p.s.a., następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

Zdaniem Sądu skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy u.k.p. Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a tej ustawy, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2. Badania lekarskie, o których mowa w ww. przepisie, zgodnie z treścią art. 75 ust. 5 u.k.p., przeprowadza się w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy. W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy, wydana na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p., nie ma charakteru fakultatywnego. Nie została zatem pozostawiona uznaniu organu administracji publicznej. Decyzja ta ma obligatoryjny charakter, co oznacza, że jeśli kierowca nie przedstawi w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o istnieniu lub braku przeciwskazań do kierowania pojazdami, to organ ma obowiązek wydania decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy (wyrok NSA z dnia 10 lipca 2019 r., I OSK 2567/18, Lex 2702298; wyrok NSA z dnia 29 maja 2020, I OSK 472/19 - publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Jak stanowi art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Związanie oceną prawną i wskazaniami oznacza, że zarówno organy, jak i inne sądy, nie mogą formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz są zobowiązane do podporządkowania się mu w pełnym zakresie.

Przywołanie ww. przepisu jest istotne, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia [...] r., [...] (wydanym w sprawie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami, z którym to postępowaniem związane jest niniejsze postępowanie dotyczące zatrzymania prawa jazdy), uchylił decyzję SKO z dnia [...] r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] r., nr[...], wydane w sprawie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że ilość i skala popełnionych w kontrolowanym postępowaniu naruszeń prawa, zwłaszcza przez organ I instancji, sprawia, że niedopuszczalne było w sprawie oparcie się na wyniku badania lekarskiego przeprowadzonego w dniu [...] r., skoro w tamtym czasie na skarżącym nie spoczywał taki obowiązek wobec niedoręczenia mu decyzji o skierowaniu na te badania. Sąd wskazał także, że nawet przyjmując, że orzeczenie to może być sanowane przez późniejsze doręczenie decyzji o skierowaniu na badania lekarskie, to fakt doręczenia tej decyzji dopiero 3 lata później, jej prostowania oraz nakładanie się w sprawie trzech postępowań (dotyczącego skierowania na badania oraz prowadzonego równolegle, postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy), powoduje, że uchybienia te, (sprowadzające się do naruszenia zasad określonych w art. 8 i 9 k.p.a.) mogły mieć istotny wpływ na nieskorzystanie przez stronę z drogi odwoławczej od orzeczenia lekarskiego wydanego przez orzeczników I instancji. W aktach sprawy nie ma zresztą dowodu na to, że skarżący był o tych badaniach zawiadomiony, a ustalenia SKO bazują tylko na tym, co podał organ wojewódzki i czemu wyraźnie nie zaprzeczył skarżący. Mając na uwadze specyficzny i zawiniony wyłącznie przez organy stan sprawy Sąd uznał, że z przyczyn proceduralnych, nie związanych z oceną treści badania lekarskiego przeprowadzonego w dniu [...] r., ani kompetencji lekarzy orzeczników, wydany po tych badaniach dokument nie może zostać uznany za ostateczne orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 103 ust 1 pkt 1 lit. a u.k.p. Tym samym badanie te należy powtórzyć, co zrealizować się musi przez wystąpienie organu do właściwej jednostki o ich przeprowadzenie z zachowaniem procedury określonej w aktualnie obowiązującym rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 29 sierpnia 2019 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 2213). W zależności od ostatecznego wyniku tego badania albo tego, że strona mimo właściwego skierowania w przewidzianym w § 2 rozporządzenia terminie im się nie podda, organ podejmie odpowiednią decyzję do merytorycznego rozstrzygnięcia niniejszego postępowania. Konieczne jest jednak przed tym wyjaśnienie przez organy kwestii ostateczności decyzji o skierowaniu strony na badania lekarskie.

Organ I instancji rozpoznający niniejszą sprawę, której przedmiotem jest zatrzymanie prawa jazdy, związany był zatem wskazaniami wyrażonymi w ww. (niezaskarżonym) wyroku Sądu z dnia [...] r., [...] i dlatego też prawidłowo, pismem z dnia [...] r., poinformował skarżącego o obowiązku poddania się badaniom lekarskim w terminie miesiąca od dnia doręczenia pisma oraz do dostarczenia orzeczenia lekarskiego w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia pisma. Skarżący, pomimo upływu ponad roku, nie poddał się badaniom w wyznaczonym terminie. Zasadnie zatem organ ten, mając na uwadze treść art. art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p., orzekł o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy.

Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że nie odnoszą się one do przedmiotu zaskarżonego rozstrzygnięcia lecz dotyczą innego, zakończonego już postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem I instancji, dotyczącego skierowania skarżącego na badania lekarskie, przeprowadzonego w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Organ I instancji wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p. W postępowaniu tym nie bada się zasadności wydania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie. Wyłącznymi przesłankami wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a u.k.p. są: posiadanie prawa jazdy, nałożenie na kierującego obowiązku wykonania badań lekarskich w określonym terminie i niewykonanie tego obowiązku, jak i nieprzedłużenie w wyznaczonym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem (rozstrzygnięcia organu I instancji, tj. decyzja z dnia [...] r., nr[...], sprostowana postanowieniem tego organu z dnia [...] r., są ostateczne i wiążą strony oraz organy administracji).

W tym stanie rzeczy skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.