Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 197/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-09-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ: Rada Miasta~Prezydent Miasta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok w części i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Oddalono skargę kasacyjną
Odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Bąkowski (spr.) Sędzia del. WSA Anna Szymańska Protokolant starszy asystent sędziego Hubert Sęczkowski po rozpoznaniu w dniu 10 września 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych Spółdzielni Mieszkaniowej K. w K., C. sp. z o.o. sp. j. z siedzibą w W., Gminy Miejskiej Kraków od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 września 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 571/21 w sprawie ze skarg C. sp. z o.o. sp. j. z siedzibą w W. oraz Spółdzielni Mieszkaniowej K. w K. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 18 lutego 2021 r. nr LIII/1463/21 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" 1. uchyla zaskarżony wyrok w punkcie II. ze skarg kasacyjnych Spółdzielni Mieszkaniowej K. z siedzibą w K. oraz C. sp. z o.o. sp.j. z siedzibą w W. i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie; 2. oddala skargę kasacyjną Gminy Miejskiej Kraków; 3. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 14 września 2021 r., sygn. akt II SA/Kr 571/21, po rozpoznaniu sprawy ze skarg Spółdzielni Mieszkaniowej K. z siedzibą w K., C. sp. z o.o. sp.j. z siedzibą w W. na uchwałę Rady Miasta Krakowa z dnia 18 lutego 2021 r., nr LIII/1463/21 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]", stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części, tj. w zakresie obszaru oznaczonego symbolem ZP.2 oraz w zakresie obszaru oznaczonego symbolem ZPz.3 – w części obejmującej działki o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] (pkt I), w pozostałym zakresie skargi oddalił (pkt II) i zasądził od Gminy Miejskiej Kraków na rzecz skarżących – C. sp. z o.o. sp.j. z siedzibą w W. oraz Spółdzielni Mieszkaniowej K. z siedzibą w K. – kwoty po 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt III).

C. sp. z o.o. sp.j. w swojej skardze zarzuciła zaskarżonej uchwale naruszenie przepisów prawa materialnego oraz postępowania, tj.:

1. art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2020 r. poz. 293 z późn. zm., dalej: "u.p.z.p.") w zw. z art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. z 2020 r. poz. 1740 z późn. zm., dalej: "k.c.") w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm., dalej: "Konstytucja RP") przez przekroczenie granic przysługującego gminie władztwa planistycznego i nadmierne ograniczenie uprawnień skarżącej spółki związanych z prawem własności nieruchomości położonej na terenie objętym planem miejscowym;

2. art. 20 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 4 u.p.z.p. przez uchwalenie planu miejscowego, którego ustalenia w zakresie przeznaczenia terenów oznaczonych symbolem ZP.2 są niezgodne z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa, w którym to dokumencie działka spółki skarżącej została włączona do obszaru oznaczonego symbolem MW Tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej;

3. art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. w zw. z § 4 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. (Dz.U. Nr 164, poz. 1587, dalej: "rozporządzenie projektowe") przez nieprawidłowe ustalenie zasad modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury;

4. § 11 rozporządzenia projektowego przez nieprawidłowe sporządzenie prognozy skutków finansowych uchwalenia planu miejscowego, w której rażąco zaniżono koszty związane z uchwaleniem zaskarżonego planu miejscowego;

5. § 5-7 Załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej (Dz.U. z 2016 r. poz. 283) przez przyjęcie uchwały, której treść jest niezgodna z zasadami techniki prawodawczej.

W związku ze sformułowanymi zarzutami skarżąca wniosła o: rozpoznanie skargi na rozprawie, stwierdzenie nieważności skarżonej uchwały w całości bądź ewentualnie w zakresie ustaleń dotyczących nieruchomości, na których spółka planowała realizację inwestycji budowlanej, tj. działek nr [...] i [...] obr. [...] [...] w K. (należących do skarżącej spółki) oraz w zakresie działek nr [...] i [...] obr. [...] [...] (przewidzianych pod realizację infrastruktury technicznej i komunikacyjnej związanej z planowaną inwestycją), zasądzenie na rzecz skarżącej spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że skarżąca spółka jest właścicielką nieruchomości obejmującej działki ewidencyjne nr [...] i [...], obr. [...] [...] w K. o łącznej powierzchni 0.2387 ha. Na przedmiotowej nieruchomości spółka zamierzała zrealizować inwestycję polegającą na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] oraz [...], obr. [...] [...].

Skarżąca podniosła, że w zaskarżonym planie nieruchomość spółki składająca się z działek ewidencyjnych o numerach [...] i [...], obr. [...] [...], została objęta granicami terenu oznaczonego symbolem ZP.2 o podstawowym przeznaczeniu pod publicznie dostępny park. Podkreśliła, że w pierwotnej wersji projektu planu miejscowego wyłożonego do publicznego wglądu od 13 lipca do 10 sierpnia 2020 r., nieruchomość ta znalazła się w granicach terenu oznaczonego symbolem MW.16 o podstawowym przeznaczeniu pod zabudowę budynkami mieszkalnymi wielorodzinnymi. Takie przeznaczenie terenu było w pełni zgodne z ustaleniami obowiązującego studium, w którym powyższe działki ewidencyjne zlokalizowane są w granicach strukturalnej jednostki urbanistycznej oznaczonej numerem [...] (B.) w obszarze oznaczonym symbolem MW – tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej. Na zgodność takiego przeznaczenie terenu z ustaleniami studium Prezydent Miasta Krakowa wskazywał przy rozpatrywaniu złożonych w toku procedury planistycznej wniosków o przeznaczenie terenu działek nr [...] i [...] pod zieleń, które to wnioski nie zostały uwzględnione. Uzasadniając brak podstaw do uwzględnia przedmiotowych wniosków Prezydent Miasta Krakowa w zarządzeniu nr 215/2020 z 28 stycznia 2020 r. o sposobie rozpatrzenia wniosków podkreślił konieczność zapewnienia zgodności przeznaczenia terenu ze studium, w którym działki znajdują się na terenach zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej (MW) o podstawowym przeznaczeniu pod zabudowę budynkami mieszkalnymi wielorodzinnymi.

Skarżąca uznała też za bezpodstawne przeznaczenie pod zieleń terenu działek nr [...] oraz [...] obr. [...] [...], na których obecnie zlokalizowana jest częściowo urządzona droga dojazdowa do nieruchomości spółki oraz miejsca parkingowe dla mieszkańców okolicznych budynków. Określone w planie przeznaczenie tych działek nie uwzględnia ich aktualnego sposobu zagospodarowania oraz stanu prawnego wynikającego m.in. z ustanowionej na rzecz spółki służebności.

Z kolei Spółdzielnia Mieszkaniowa K. z siedzibą w K. zaskarżyła opisaną na wstępie uchwałę zarzucając jej naruszenie:

– przepisu art. 9 ust. 4 oraz art. 15 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 20 ust. 1 u.p.z.p. przez ustalenie przeznaczenia działek ewidencyjnych skarżącej o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], sklasyfikowanych w zaskarżonej uchwale pod symbolem ZPz (Tereny zieleni urządzonej, o podstawowym przeznaczeniu pod skwery, zieleńce), w sposób sprzeczny ze studium, w którym to przedmiotowe tereny sklasyfikowano pod symbolem MW (Tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej) w jednostce pn. "B.", dla której w Wytycznych do planów miejscowych (Tom III Studium) zastrzeżono określone kierunki rozwoju w zakresie infrastruktury przestrzennej (m.in. koncentrację zabudowy mieszkaniowej o zwiększonej intensywności w rejonach przystanków kolejowych i metra – s. 123, kształtowanie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej wzdłuż istniejących ulic – s. 124), których nie realizują ustalone w zaskarżonej uchwale funkcja i przeznaczenie działek;

– przepisu art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z art. 31 ust. 3, art. 32 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz w zw. z art. 140 k.c. przez przekroczenie władztwa planistycznego gminy przy uchwaleniu zaskarżonej uchwały, wskutek przyjęcia dowolnej, sprzecznej z interesem skarżącej oraz nieproporcjonalnie i nadmiernie ograniczającej prawo własności skarżącej (bez należytego wyważenia interesu prywatnego i publicznego, a nawet bez sprecyzowania tego ostatniego interesu) klasyfikacji działek, skutkującej i ewentualnie usługowego, a to ze względu na niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe członków spółdzielni, o których informowała;

– przepisu art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p w zw. z § 4 pkt 6 i § 7 pkt 8 rozporządzenia projektowego przez ich niezastosowanie i zaniechanie uregulowania w planie miejscowym dla terenów sklasyfikowanych pod odpowiednimi symbolami ZPz (ZPz.1, ZPz.3, ZPz.7, ZPz.8) linii zabudowy, gabarytu obiektów i geometrii dachów, w sytuacji gdy na terenach tych zezwolono na lokalizację obiektów budowlanych (§ 27 ust. 2 pkt 3 i pkt 4 lit. a-d, § 28 ust. 2 pkt 3 i pkt 4 lit. a-b) w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm., dalej: "Prawo budowlane");

– przepisu art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p w zw. z § 4 pkt 6 i § 7 pkt 8 rozporządzenia projektowego przez ich niezastosowanie i zaniechanie uregulowania w planie miejscowym dla terenów sklasyfikowanych pod odpowiednimi symbolami ZP (ZP.1, ZP.2) linii zabudowy, gabarytu obiektów i geometrii dachów, a w odniesieniu do terenu ZP.2 dodatkowo również wskaźnika minimalnej i maksymalnej intensywności zabudowy, w sytuacji gdy na terenach tych zezwolono na lokalizację obiektów budowlanych (§ 25 ust. 2 pkt 3 i pkt 4 lit. a-d, § 26 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 lit. a-c) w rozumieniu art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego.

Skarżąca spółdzielnia wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości, ewentualnie, w przypadku stwierdzenia przez Sąd braku podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały w całości – o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części odnoszącej się do działek o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] (M. K., [...]) oraz odpowiadających tym działkom części graficznej planu, a także w odniesieniu do wszystkich zawartych w planie ustaleń dotyczących terenów sklasyfikowanych pod symbolami ZPz.1, ZP.3, ZPz.7, ZPz.8 oraz ZP.1 i ZP.2; a także o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Nadto, spółdzielnia wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów wskazanych w uzasadnieniu skargi – na okoliczność ich treści i inne okoliczności tam przywołane.

Skarżąca podniosła, że jest właścicielem ww. działek, które zostały sklasyfikowane w planie pod symbolem ZPz (Tereny zieleni urządzonej, o podstawowym przeznaczeniu pod skwery, zieleńce). W następstwie tego bezzasadnie zmniejszono całkowitą wielkość dostępnej dla skarżącej powierzchni, którą mogłaby wykorzystać na potrzeby budownictwa mieszkaniowego oraz infrastruktury towarzyszącej (np. parkingi).

Skarżąca podniosła, że realizując swoje cele mieszkaniowe w przeszłości nabyła inne jeszcze tereny zlokalizowane przy ul. A. [...]. Na terenach tych skarżąca zamierzała realizować trzyetapową inwestycję budowlaną z czego dotychczas zrealizowano dwa etapy. Etap trzeci, w sposób dalszy rozwijający istniejącą zabudowę, miał być realizowany właśnie na przedmiotowych działkach i miał stanowić niejako naturalne przedłużenie (kontynuację) zabudowy już istniejącej.

W odpowiedziach na obie skargi Prezydent Miasta Krakowa wniósł o ich oddalenie.

W odpowiedzi na skargę C. sp. z o.o. sp.j. Prezydent Miasta Krakowa przedstawił tok formalnoprawny podjęcia uchwały, a następnie odniósł się do legitymacji skarżącej, podnosząc zarzut braku wykazania interesu prawnego w zakresie kwestionowania przez stronę skarżącą ustalonego w planie przeznaczenia działek nr [...] oraz [...]. Prezydent podkreślił, że właściciele działek nr [...] oraz [...] aktywnie uczestniczyli w procedurze sporządzania skarżonego planu poprzez składanie wniosków i uwag, nie kwestionując natomiast przeznaczenia ww. działek.

W odniesieniu do zarzutów sformułowanych przez skarżącą spółkę co do § 26 miejscowego planu Prezydent wskazał, że wyznaczone w skarżonym planie zagospodarowanie pod tereny zieleni urządzonej o podstawowym przeznaczeniu pod publiczny park miejski, jest zgodne z funkcją dopuszczalną określoną w dokumencie studium dla terenów MW.

Organ podniósł, że na ostateczne ustalenie kategorii przeznaczenia terenu miały także wpływ podejmowane czynności w toku procedury planistycznej. Wprawdzie na etapie rozpatrzenia wniosków do planu stanowiące własność spółki działki znajdowały się w terenie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej, jednak na skutek rozpatrzenia przez Prezydenta Miasta Krakowa uwag złożonych do wyłożonego do publicznego wglądu projektu planu, zostały one przeznaczone pod zieleń urządzoną.

Natomiast w odpowiedzi na skargę Spółdzielni Mieszkaniowej K. Prezydent Miasta Krakowa organ wskazał m.in., że wyznaczony w skarżonym planie kierunek zagospodarowania pod tereny zieleni urządzonej o podstawowym przeznaczeniu pod publiczny park miejski, jest zgodny z funkcją dopuszczalną określoną w dokumencie studium dla terenów MW. Wyznaczenie na nieruchomościach terenu zieleni urządzonej umożliwia zrealizowanie celu planu tj. ochronę terenów istniejących osiedli mieszkaniowych przed dogęszczaniem zabudowy.

Postanowieniem z dnia 13 września 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej K. ze sprawą ze skargi C. sp. z o.o. sp.j., by prowadzić je dalej pod sygnaturą II SA/Kr 571/21.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skargi w części zasługują na uwzględnienie.

W ocenie Sądu skarżąca C. sp. z o.o. sp.j. z siedzibą w W. wykazała legitymację do wniesienia skargi w zakresie, w jakim podnosiła naruszenie interesu prawnego co do działek oznaczonych numerami [...] i [...], obr. [...] [...] w K. Z przedłożonego wydruków z księgi wieczystej dla tych nieruchomości wynika, że skarżąca jest ich właścicielką. Skarżąca spółka nie wykazała natomiast naruszenia interesu prawnego co do działek nr [...] oraz [...], których nie jest właścicielką. Przedłożone w tym zakresie wydruki ksiąg wieczystych wskazują, że na działkach nr [...] oraz [...], obr. [...] [...], ustanowiono służebność drogi koniecznej do działek nr [...] i [...] na rzecz każdoczesnego właściciela tych działek. Zdaniem Sądu, w przypadku ograniczonego prawa rzeczowego interes prawny (uprawnienie) wywodzone być musi z prawa innego podmiotu – właściciela nieruchomości obciążonej służebnością.

Z kolei skarżąca spółdzielnia wykazała skutecznie naruszenie interesu prawnego w odniesieniu do działek o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], obr. [...] [...]. Działki te zlokalizowane są w zasadniczej części w terenie ZPz.3 – Tereny zieleni urządzonej, o podstawowym przeznaczeniu pod skwery, zieleńce, w części zaś znajdują się na obszarach KDW.1 (drogi wewnętrzne), KDZT.1 (drogi publiczne).

Sąd wskazał, że kluczowe zarzuty podniesione w skargach dotyczyły kwestii zgodności ustaleń planu miejscowego ze studium, jak również sposobu skorzystania przez Radę Miasta Krakowa z władztwa planistycznego.

Zgodnie z ustaleniami studium obowiązującymi w dacie uchwalenia skarżonego planu, tj. studium w brzmieniu ustalonym uchwałą Rady Miasta Krakowa nr CXII/1700/14 z 9 lipca 2014 r., wymienione powyżej działki obu skarżących znajdowały się w terenie zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej oznaczonym symbolem MW o funkcji podstawowej: Zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna wysokiej intensywności realizowana jako budynki mieszkaniowe wielorodzinne (m.in. kamienice w zwartej zabudowie o charakterze śródmiejskim, zabudowa osiedli mieszkaniowych, budynki wielorodzinne realizowane jako uzupełnienie tkanki miejskiej) wraz z niezbędnymi towarzyszącymi obiektami budowlanymi (m.in. parkingi, garaże) oraz z zielenią towarzyszącą zabudowie, zieleń urządzona i nieurządzona) oraz funkcji dopuszczalnej: usługi inwestycji celu publicznego z zakresu infrastruktury społecznej, pozostałe usługi inwestycji celu publicznego, usługi kultury, nauki, oświaty i wychowania, usługi sportu i rekreacji, usługi handlu detalicznego, usługi pozostałe, zieleń urządzona i nieurządzona m.in. w formie parków, skwerów, zieleńców, parków rzecznych, lasów, zieleni izolacyjnej.

Sąd nie podzielił stanowiska skarżących, uznając, że zarówno przeznaczenie terenu ZP.2 (skarżącej spółki), jak i ZPz.3 (skarżącej spółdzielni) mieści się w funkcji podstawowej dla terenów MW wyznaczonych w studium. W terenach tych przewidziano bowiem zabudowę mieszkaniową wielorodzinną (w tym zabudowę osiedli mieszkaniowych) wraz z niezbędnymi towarzyszącymi obiektami budowlanymi oraz zielenią towarzyszącą zabudowie, zielenią urządzoną i nieurządzoną. Zdaniem Sądu, w obydwu przypadkach występuje również zgodność przeznaczenia terenu z funkcją dopuszczalną dla terenów MW w studium, w których przewidziano zieleń urządzoną i nieurządzoną m.in. w formie parków, skwerów, zieleńców, parków rzecznych, lasów, zieleni izolacyjnej.

Dalszych argumentów o zgodności przywołanych ustaleń miejscowego planu ze studium dostarczają również wyznaczone w studium kierunki zmian w strukturze przestrzennej dla strukturalnej jednostki urbanistycznej nr [...] B. Potwierdzają one, że tereny obu skarżących mogły zostać przeznaczone pod zieleń, w tym pod park, aczkolwiek nie jest to jedyne dopuszczalne (wyłączne) przeznaczenie, które mogłoby być wprowadzone w miejscowym planie nie naruszając studium. W studium wskazano kierunek przekształcania i uzupełniania zabudowy mieszkaniowej wzdłuż ul. B. i pomiędzy ul. A. i ul. J. w kierunku zabudowy usługowej, tworzącej pierzeje przerywane zielenią urządzoną, jak też kierunek koncentracji zabudowy usługowej oraz zabudowy mieszkaniowej o zwiększonej intensywności w rejonach przystanków kolejowych i przystanków metra.

Sąd nie podzielił tezy wywiedzionej przez skarżące ze studium o dopuszczalności przeznaczenia pod zieleń urządzoną i nieurządzoną, w tym parki, wyłącznie terenów miejskich, nie zaś terenów prywatnych. Według Sądu takiego stanowiska nie uzasadnia w szczególności treść przywołanych ustaleń studium dotyczących terenu MW. Nie uzasadnia takiego stanowiska również analiza istoty pojęcia władztwa planistycznego, jako że rozciąga się ono tak na własność publiczną (Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego), jak i na własność prywatną.

Sąd uznał natomiast, że na uwzględnienie zasługiwały zarzuty dotyczące nadużycia przez Radę Miasta Krakowa władztwa planistycznego przy ustalaniu zasad zagospodarowania przestrzeni w tych terenach, w odniesieniu do działek skarżącej spółki znajdujących się w obszarze ZP.2 oraz w odniesieniu do działek skarżącej spółdzielni o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w takim zakresie, w jakim znajdują się one na obszarze ZPz.3.

W odniesieniu do działek skarżącej spółki znajdujących się na obszarze ZP.2 Sąd zwrócił uwagę, że w pierwotnym projekcie wyłożonym do publicznego wglądu w dniach od 13 lipca do 10 sierpnia 2020 r. analizowany teren obejmujący działki nr [...] i [...], obr. [...], znajdował się na obszarze zabudowy wielorodzinnej (MW). W toku procedury planistycznej doszło do zmiany przeznaczenia tych działek na przeznaczenie ostatecznie uchwalone. Za przyjęciem rozwiązania przewidującego park na terenie skarżącej spółki przemawiały racje interesu grupowego, reprezentowanego przez dotychczasowych mieszkańców osiedla [...], zbieżnego w pewnym zakresie z interesem publicznym. Podnoszono w tym kontekście kwestie utrzymania istniejącej zieleni, uciążliwości związanych z nową zabudową, dogęszczania zabudowy, zwiększonego obciążenia komunikacyjnego tego obszaru. Jednak na istotne racje wskazywał również właściciel terenu, podkreślając słusznie, że w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości spółki znajdują się znaczne obszary urządzonych terenów zielonych (zieleń parkowa i osiedlowa), zaś teren spółki nie posiada szczególnej wartości przyrodniczej. W ocenie Sądu należało przyjąć, że teren ten, zlokalizowany w eksponowanym miejscu pośród zabudowy wielkomiejskiej, przed uchwaleniem miejscowego planu nadawał się pod zabudowę, w związku z tym wyłączenie możliwości jego zabudowy wymagało szczególnej argumentacji ze strony organów planistycznych, której zabrakło. Nie zrealizowano zatem właściwie nakazu wyważania interesów indywidualnego i publicznego oraz nakazu uzasadniania wprowadzonych ograniczeń odnośnie do działek nr [...] i [...] znajdujących się w terenie ZP.2, co stanowi o nadużyciu w tym przypadku władztwa planistycznego.

Sąd wskazał, że podobne racje przesądziły o uznaniu, że również uchwalając przeznaczenie działek skarżącej spółdzielni o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] jako terenu ZPz.3, Rada Miasta Krakowa dopuściła się nadużycia władztwa planistycznego. Sąd uznał, że uwarunkowania działek należących do spółdzielni są podobne do uwarunkowań działek należących do skarżącej spółki i również w tym przypadku organy planistyczne nie przedstawiły wystarczających argumentów wynoszących dobro interesu publicznego nad interes indywidualny skarżącej spółdzielni. Nie wykazano również, by wprowadzone dotkliwe ograniczenia prawa własności mogły być uznane za proporcjonalne.

Według Sądu stwierdzone nadużycia władztwa planistycznego należało zakwalifikować jako istotne naruszenie zasad sporządzania miejscowego planu, o czym stanowi art. 28 ust. 1 u.p.p.z., co w konsekwencji oznaczało konieczność stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały w opisanym powyżej zakresie.

Sąd uznał, że wobec stwierdzenia nieważności miejscowego planu w zakresie działek skarżących znajdujących się na terenach ZP.2 i ZPz.3 zbędna stała się wypowiedź Sądu co do zarzutów dotyczących niekompletności ustalonych parametrów zabudowy i zagospodarowania odnośnych terenów.

Pozostałe zarzuty Sąd uznał zaś za nieuzasadnione lub niewiążące się z interesem prawnym skarżących.

W pierwszej kolejności skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa K. z siedzibą w K., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Wyrok zaskarżono w części, tj. to jest w zakresie w jakim w punkcie II sentencji zaskarżonego wyroku oddalono skargę skarżącego na uchwałę Rady Miasta Krakowa nr LIII/1463/21 z dnia 18 lutego 2021 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" w odniesieniu do obszaru oznaczonego symbolem ZPz.3 w części obejmującej działki o numerach: [...] i [...].

Wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325; dalej: "p.p.s.a.") zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1. art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów i częściowe oddalenie skargi skarżącej (tj. w zakresie obszaru oznaczonego symbolem ZPz.3 w części obejmującej działki o numerach: [...] i [...]) w sytuacji, gdy takie częściowe oddalenie nastąpiło przy jednoczesnym całkowitym podzieleniu przez Sąd I Instancji zarzutów poniesionych przez skarżącą, a dotyczących nadużycia władztwa planistycznego gminy przy projektowaniu klasyfikacji i przeznaczenia terenu, a które to zarzuty były podstawą do stwierdzenia przez Sąd I Instancji nieważności zaskarżonej uchwały w innej części (tj. w zakresie obszaru oznaczonego symbolem ZPz.3 – w części obejmującej działki o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]), a naruszenie takie świadczy o:

– sprzeczności pomiędzy treścią uzasadnienia a treścią sentencji zaskarżonego wyroku,

– popełnieniu przez Sąd I instancji oczywistej omyłki, polegającej na omyłkowym zaniechaniu wyliczenia w punkcie I sentencji wszystkich działek skarżącej, które w sposób błędny i z naruszeniem władztwa planistycznego gminy zaklasyfikowano pod symbolami odpowiednio ZP i ZPz;

a nadto, z daleko posuniętej ostrożności, zarzucono również kolejne naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

2. art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi skarżącego w zaskarżonej części w wyniku pominięcia (lub ewentualnie niepełnego rozpatrzenia) zarzutów skarżącej dotyczących nadużycia władztwa planistycznego gminy ze względu na dowolną, nieuzasadnioną i nieproporcjonalnie naruszającą prawo własności skarżącej klasyfikację działek o numerach [...], [...] (jako terenów zieleni urządzonej), na które to naruszenie wskazuje fakt nieustosunkowania się przez Sąd I instancji do kwestii nadużycia władztwa planistycznego w kontekście wyżej wymienionych działek w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (tj. Sąd I instancji stwierdził wyłącznie, że "uchwalając przeznaczenie działek skarżącej spółdzielni o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] jako terenu ZPz.3 Rada Miasta Krakowa dopuściła się nadużycia władztwa planistycznego" w wyliczeniu tym pomijając, najprawdopodobniej omyłkowo, działki nr [...] i [...] [s. 29 uzasadnienia]), pomimo iż zarzuty z tym związane:

– zostały postawione w pkt. II.2 oraz pkt. II.3 petitum skargi oraz

– korespondowały z zawartym w skardze wnioskiem ewentualnym "o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części odnoszącej się do działek o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...]" (przytoczonym również na s. 9 uzasadnienia), a nawet z samymi ustaleniami poczynionymi przez Sąd I instancji, który stwierdził, ze skarżąca wykazała naruszenie interesu prawnego we wniesieniu skargi ze względu na przysługujące jej prawo własności do działek nr [...] i [...] (s. 23 uzasadnienia);

Z kolei na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, a to: art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz w zw. z art. 140 k.c. przez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów i zaniechanie stwierdzenia przez Sąd I instancji przekroczenia władztwa planistycznego gminy przy uchwaleniu zaskarżonej uchwały w związku z dowolną, sprzeczną z interesem skarżącej oraz nieproporcjonalnie i nadmiernie ograniczającą prawo własności skarżącej klasyfikacją działek skarżącej o nr [...] i [...] jako terenów zieleni urządzonej (która to klasyfikacja nastąpiła bez uzasadnienia i bez należytego wyważenia interesu prywatnego i publicznego, a nawet bez sprecyzowania tego ostatniego interesu), które to naruszenie skutkowało oczywiście błędnym oddaleniem skargi skarżącej w części i to w sytuacji, gdy Sąd I Instancji opierając się na tego samego rodzaju zarzutach i argumentach orzekł jednocześnie o nieważności zaskarżonej uchwały w części dotyczącej innych działek skarżącej (tj. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]).

Na podstawie powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i rozpoznanie skargi, tj. o wydanie orzeczenia reformatoryjnego w trybie przepisu art. 188 p.p.s.a. i stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w zakresie obszaru oznaczonego symbolem ZPz.3 – w części obejmującej działki o numerach: [...], [...], ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

W drugiej kolejności skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła C. sp. z o.o. sp.j. z siedzibą w W., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Wyrok zaskarżono w części oddalającej skargę w odniesieniu do terenu działek nr [...] oraz [...], obr. [...] [...].

Skargę kasacyjną oparto na:

a. podstawie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. naruszeniu prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie:

– art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1372, dalej: "u.s.g.") w zw. z art. 285 k.c. przez uznanie, że podmiot, któremu przysługuje ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości w postaci służebności przechodu i przejazdu nie jest legitymowany do wniesienia skargi na uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który określa przeznaczenie nieruchomości obciążonej służebnością w sposób nieuwzględniający treści służebności,

– art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 2 u.p.z.p. w zw. z art. 140 i 285 k.c. w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP przez uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do przekroczenia granic przysługującego gminie władztwa planistycznego i nadmiernego ograniczenie uprawnień skarżącej spółki związanych z ograniczonym prawem rzeczowym w postaci służebności przechodu i przejazdu przez teren działek nr [...] oraz [...], obr. [...] [...], które położone są na terenie objętym planem miejscowym;

b. podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. naruszeniu przepisów postępowania, mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

– art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 2 u.p.z.p. w zw. z art. 140 i 285 k.c. w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP przez oddalenie skargi na uchwałę wydaną z naruszeniem przywołanych przepisów prawa materialnego.

Na podstawie powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej skargę w zakresie działek nr [...] oraz [...], obr. [...] [...] i w tym zakresie orzeczenie o stwierdzeniu nieważności zaskarżonej uchwały nr LIII/1463/21 Rady Miasta Krakowa z dnia 18 lutego 2021 r. w części obejmującej działki nr [...] oraz [...], obr. [...] [...], względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej skargę w zakresie obejmującym działki nr [...] oraz [...], obr. [...] [...] i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Kolejną skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Gmina Miejska Kraków, działająca przez Prezydenta Miasta Krakowa, reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika. Wyrok zaskarżono w części, tj. w zakresie pkt. I i pkt. III.

Wyrokowi, powołując się na przepis art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzucono:

I. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, to jest:

1. art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 28 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 u.p.z.p. przez nieuzasadnione uwzględnienie skargi pomimo, że organ planistyczny nie przekroczył władztwa planistycznego a ustalenia planu miejscowego uzasadnione są koniecznością ochrony terenów zielonych przed zabudową, a ponadto są zgodne (nie są sprzeczne) z zapisami studium;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest:

1. art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 15 ust. 1 zdanie pierwsze u.p.z.p. w zw. z art. 20 ust. 1 u.p.z.p. przez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego ustalenie w planie miejscowym przeznaczenia terenu zgodnego z przewidzianą w studium dla danego obszaru funkcją dopuszczalną (to jest na gruncie niniejszej sprawy pod publicznie dostępny park oraz pod skwery i zieleńce) i niezgodnego z funkcją podstawową (to jest na gruncie niniejszej spawy pod budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne wysokiej intensywności) podczas gdy prawidłowa wykładnia powinna przyjmować, że nie stanowi istotnego naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego, względnie stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego ustalenie w planie miejscowym przeznaczenia terenu zgodnego z przewidzianą w studium dla danego obszaru funkcją dopuszczalną (to jest na gruncie niniejszej sprawy pod publicznie dostępny park oraz pod skwery i zieleńce) i niezgodnego z funkcją podstawową (to jest na gruncie niniejsze spawy pod budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne wysokiej intensywności);

2. art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 6 ust. 1 u.p.z.p. przez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że ustalone dążenie do ochrony terenów zielonych (niezabudowanych) przed zabudową w sytuacji gdy istnieje potencjalna możliwość zabudowy danego terenu (nieruchomości) stanowi o przekroczeniu przez organ władztwa planistycznego, podczas gdy prawidłowa wykładnia powinna przyjmować, że ustalone dążenie do ochrony terenów zielonych (niezabudowanych) przed zabudową w sytuacji gdy istnieje potencjalna możliwość zabudowy danego terenu (nieruchomości) nie stanowi o przekroczeniu przez organ władztwa planistycznego.

Na podstawie powyższych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie w tym zakresie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz strony przeciwnej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm powszechnie obowiązującego prawa.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Gminy Miejskiej Kraków Spółdzielnia Mieszkaniowa K. z siedzibą w K. wniosła o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej oraz zasądzenie od Gminy Miejskiej Kraków na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej K. w K. zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego przez adwokata, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu spółdzielnia zakwestionowała zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej organu.

Również C. sp. z o.o. sp.j. z siedzibą w W. odpowiadając na skargę kasacyjną Gminy Miejskiej Kraków wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie na rzecz spółki od Gminy Miejskiej Kraków kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu, odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, wskazała że w ocenie spółki nie zasługują one na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Według art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności sprawę rozpoznano w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna Gminy Miasta Kraków nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu. Z kolei skargi kasacyjne spółki i spółdzielni zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach, chociaż nie wszystkie podniesione w nich zarzuty zostały uwzględnienie.

Istota zarzutów podnoszonych w imieniu Gminy Miasta Kraków, zarówno naruszenia przepisów postępowania, jak też wskazanych przepisów prawa materialnego, sprowadza się do zakwestionowania dostrzeżonego przez Sąd naruszenia granic władztwa planistycznego przez ustalenia planu, które w zakresie określonym w zaskarżonym wyroku zostały uznane za istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena tych ustaleń planu przez Sąd I instancji jest prawidłowa. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zasadnie podniesiono, że organ planistyczny dopuścił się naruszenia władztwa planistycznego w odniesieniu do działek skarżących wskazanych w tymże wyroku. Sąd słusznie zaznaczył, że zmiana przeznaczenia terenu działek przewidzianych w pierwotnym projekcie (wyłożonym do publicznego wglądu) pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną na przeznaczenie pod teren zieleni urządzonej nie znajduje dostatecznego uzasadnienia, w którym brakuje przekonującego przedstawienia racji, jakie przemawiają za takimi ustaleniami, które w istotny sposób godzą w prawo własności (i wynikającą z niego wolność zabudowy). U podstaw zakwestionowanych rozwiązań zabrakło też wyważenia interesu publicznego z interesami właścicieli nieruchomości objętych ustaleniami planu. Ponadto skarżąca kasacyjnie, powołując się na konieczność ochrony terenów zielonych przed zabudową przez przyjęcie spornych ustaleń planu, nie wyjaśniła też jakie zmiany w tym względzie nastąpiły, które tłumaczyłyby to, że w pierwszej wersji projektu planu takiej konieczności nie dostrzeżono. Brak szczegółowej argumentacji, która uzasadniałby wyłączenie spod zabudowy mieszkaniowej terenu zlokalizowanego w eksponowanym miejscu pośród zabudowy wielkomiejskiej, który przed uchwaleniem zaskarżonego planu nadawał się pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną, przemawiał za uznaniem, że we wskazanym przez Sąd zakresie doszło do rażącego naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego.

Ponadto skarżąca kasacyjnie Gmina Miejska Kraków błędnie przyjęła, że zgodność planu ze studium (która, z uwagi na związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami podstaw kasacyjnych wskazanych przez skarżących kasacyjnie, nie podlegała ocenie w rozpoznawanej sprawie) jest równoznaczna ze zgodnością planu z obowiązującym porządkiem prawnym. Otóż nienaruszenie przez plan miejscowy ustaleń studium, w rozumieniu art. 20 ust. 1 u.p.z.p., w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały, jest warunkiem koniecznym, ale nie wystarczającym do uznania planu miejscowego za zgodny z obowiązującym porządkiem prawnym, w tym za nienaruszający w sposób istotny zasad i trybu sporządzania planu, o których mowa w art. 28 ust. 1 u.p.z.p.

Z kolei za uzasadnione należało uznać podniesione przez skarżącą kasacyjnie spółdzielnię zarzuty naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a., w zakresie w jakim Sąd I instancji nie ustosunkował się do oceny prawidłowości ustaleń zaskarżonego planu do wobec terenu, na którym są położone wskazane w skardze działki nr [...] i [...].

Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a.: "Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania." Zatem zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy, wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki stan faktyczny i dlaczego przyjął za podstawę orzekania. Ponadto naruszenie to musi być na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie prezentowany jest też pogląd, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku (por. m.in.: wyroki NSA z: 13.10.2021 r., II OSK 311/21, LEX nr 3331946; 11.05.2022 r., II OSK 758/22, LEX nr 3401274 oraz z 20.07.2023 r., III OSK 1047/22, LEX nr 3588296).

We wskazanych przez skarżącą spółdzielnię okolicznościach nie ma możliwości przeprowadzenia kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku co do podnoszonych zarzutów odnoszących się do ustaleń planu obejmujących działki nr [...] i [...], ponieważ Sąd I instancji, nie odniósł się do skargi spółdzielni w kontekście ww. działek.

W tym stanie za przedwczesną należało uznać ocenę zasadności podnoszonego przez skarżącą kasacyjnie spółdzielnię zarzutu naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz w zw. z art. 140 k.c.

Także skarga kasacyjna spółki okazała się zasadna. Należało bowiem zgodzić się zarzutem błędniej wykładni art. 101 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 285 k.c., z której wynika, że podmiot, któremu przysługuje ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości w postaci służebności przechodu i przejazdu nie jest legitymowany do wniesienia skargi na uchwałę w sprawie planu miejscowego, który określa przeznaczenie nieruchomości obciążonej służebnością w sposób nieuwzględniający treści służebności.

Należy w tym względzie zauważyć, że realizacja ustaleń planu co do działek, na których ustanowiono służebność przechodu i przejazdu, a które to działki zostały przeznaczone pod teren zieleni urządzonej, w zależności od szczegółowego sposobu zagospodarowania, ograniczy bądź wyłączy uprawnienia właściciela nieruchomości władnącej wynikające z ustanowionej służebności drogi koniecznej.

Objęcie ustaleniami planu działek nr [...] i [...], stanowiących z uwagi na ustanowienie na nich służebności drogi koniecznej do posiadanych przez spółkę nieruchomości, może wpływać na sposób korzystania z przysługującego skarżącej kasacyjnie spółce prawa własności, a więc świadczy o istnieniu po jej stronie interesu prawnego w kwestionowaniu ustaleń planu w tym zakresie (por. postanowienie NSA z 9.07.2024 r., II OSK 1232/24, LEX nr 3747086). Oznacza to więc, że ocena ustaleń planu odnoszących się do działek nr [...] i [...] mieści się w granicach interesu prawnego skarżącej kasacyjnie spółki w postępowaniu ze skargi na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g.

Natomiast podobnie jak, w przypadku skarżącej kasacyjnie spółdzielni, tak i w odniesieniu do skargi kasacyjnej spółki, uwzględnienie zarzutu w tym przypadku błędniej wykładni art. 101 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 285 k.c., czyni przedwczesnym ocenę pozostałych zarzutów, to jest zarzutów naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 2 u.p.z.p. w zw. z art. 140 i 285 k.c. w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 2 u.p.z.p. w zw. z art. 140 i 285 k.c. w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. oraz art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Ponownie rozpatrując sprawę Sąd I instancji winien uwzględnić przedstawione wyżej wskazania i uwagi, w tym dokonać oceny prawidłowości ustaleń zaskarżonego planu wobec terenu, na którym są położone wskazane w skardze spółdzielni działki nr [...] i [...] oraz zgodności z prawem ustaleń odnoszących się do działek nr [...] i [...] w granicach interesu prawnego skarżącej kasacyjnie spółki.

Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości, uznając że w rozpoznawanej sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, w rozumieniu tego przepisu.