Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 1390/24
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-08-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 § 4
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku S.K. i J.S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej S.K. i J.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 1293/21 w sprawie ze skargi A.K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji bazy danych ewidencji gruntów i budynków postanawia odmówić wstrzymania wykonania decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] lipca 2021 r. nr [...]


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 13 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 1293/21 oddalił skargę A.K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji bazy danych ewidencji gruntów i budynków (k. 87, 114-137 akt sądowych).

Skargę kasacyjną od wyroku III SA/Kr 1293/21 wywiedli: S.K. i J.S., reprezentowani przez adw. [...]. W skardze kasacyjnej zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania w całości decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] r. nr [...]. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie zawarto uzasadnienia wniosku (k. 155-161v akt sądowych).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków [...] (art. 61 § 3 zd. 1 ppsa).

Ze wskazanego przepisu wynika, że warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest wykazanie we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jej wykonania. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie. Wskazanie zaistnienia przynajmniej jednej ze wskazanych w art. 61 § 3 ppsa przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Oznacza to występującą po jego stronie konieczność przywołania konkretnych okoliczności wskazujących na to, że wykonanie decyzji spowoduje w stosunku do strony niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i przytoczenia okoliczności uzasadniających to żądanie wraz z informacjami, które mogą to żądanie uprawdopodobnić. Pojęcie wyrządzenia znacznej szkody należy przy tym rozumieć w taki sposób, że chodzi o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które - raz zaistniałe - powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.

Wniosek skarżących nie mógł podlegać uwzględnieniu. Wbrew treści żądania stanowił on w istocie wniosek o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 30 grudnia 2021 r. III SA/Kr 1293/21 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wobec uznania, że decyzja ta, jako decyzja odmowna, nie nadaje się do wykonania, a w rezultacie nie podlega ewentualnemu wstrzymaniu (k. 59-62 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie podziela pogląd utrwalony w orzecznictwie, że ponownie złożony wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji winno się traktować jako wniosek o zmianę uprzednio zapadłego postanowienia w przedmiocie wstrzymania bądź odmowy wstrzymania wykonania aktu w trybie art. 61 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej ppsa), znajdującym zastosowanie odpowiednio w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, zgodnie z art. 193 ppsa (postanowienie NSA z 14.2.2024 r. III FSK 85/24, cbosa).

Skoro podlegający obecnie analizie wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu odwoławczego jest kolejnym żądaniem o zastosowanie ochrony tymczasowej sformułowanym w sprawie, winien podlegać ocenie przez pryzmat przesłanek zawartych w hipotezie art. 61 § 4 ppsa, tj. pod kątem zaistnienia zmiany okoliczności istotnych z punktu widzenia sprawy wpadkowej w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu lub czynności. We wniosku zawartym w skardze kasacyjnej skarżący kasacyjnie nie sprostali ciążącemu na nich obowiązkowi i nie przywołali jakichkolwiek okoliczności uzasadniających zmianę rozstrzygnięcia funkcjonującego w obrocie prawnym, co uniemożliwiło Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu uwzględnienie żądania i stwierdzenie, że zachodzą okoliczności uzasadniające zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 30 grudnia 2021 r. Brak uzasadnienia wniosku i przywołanie jedynie podstawy prawnej wstrzymania wykonania decyzji determinowały ocenę co do braku wystarczającej podstawy do uwzględnienia wniosku. Zaniechanie przez skarżących kasacyjnie uzasadnienia sformułowanego wniosku uniemożliwiało jego ocenę odnośnie do wymiernych skutków, jakie wywołuje wejście do obrotu prawnego zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z [...] r. nr [...] w kontekście ich sytuacji majątkowej i osobistej. Skoro więc skarżący kasacyjnie wniosku o wstrzymanie zaskarżonego postanowienia nie uzasadnili, to nie mogą oczekiwać, że Sąd udzieli im ochrony tymczasowej. Nie jest rolą Sądu domyślanie się, na czym polega interes prawny strony wobec złożonego przez nią wniosku o wstrzymanie wykonania danego aktu administracyjnego, a więc wyręczanie wnioskodawcy i poszukiwanie za niego okoliczności, które przemawiałyby za zasadnością zastosowania ochrony tymczasowej.

Przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które bezpośrednio nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Co do zasady cechy wykonalności nie mają akty odmowne (T. Woś w: T. Woś, H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wolters Kluwer 2016, s. 560, uw. 6; Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z 23.1.1997 r. SA/Rz 1382/96, OSP 1998/3/54; Z. Kmieciak, Ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, PiP 2003/5/26; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2023 s. 469-471, nb 2, 3). Wstrzymanie wykonania dotyczyć może jedynie sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne (B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2013, uw. 7 do art. 61). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. Trafnie Sąd I instancji uznał w uzasadnieniu postanowienia z 30 grudnia 2021 r., że zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja utrzymująca w mocy decyzję negatywną (odmowną) z uwagi na jej charakter co do zasady nie jest wykonalna i jako taka nie może stanowić przedmiotu ewentualnego wstrzymania na podstawie art. 61 § 3 ppsa.

Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 4 i 5 w zw. z art. 193 ppsa, odmówił wstrzymania zaskarżonej decyzji.