Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 333/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne: Lotnicze prawo
Skarżony organ: Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 3 § 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 21 ust. 2 pkt 3, art. 33 ust. 2 i 4, art. 34 ust. 1b
journal: Dz.U. 2023 poz 2110
law: Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del. WSA Marek Krawczak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 listopada 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 1295/22 w sprawie ze skargi D.M. na czynność Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia 25 lutego 2022 r. nr LTR.701.0356.2021.ULC.1 w przedmiocie wpisu do ewidencji statków powietrznych 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od D.M. na rzecz Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 18 listopada 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 1295/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi D. M. na czynność Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego (dalej: "Prezes ULC") z dnia 25 lutego 2022 r. nr LTR.701.0356.2021.ULC.1 w przedmiocie odmowy dokonania wpisu do ewidencji statków powietrznych stwierdził bezskuteczność czynności oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.

Pismem z dnia 24 listopada 2021 r. właściciel samolotu D. M. wniósł o wpisanie przez Prezesa ULC do ewidencji statków powietrznych w klasie Urządzenie latające w kategorii Eksperymentalna (K6E) podkategorii Samolot (UL-A), samolotu Legend 600 o numerze seryjnym [...]. Wnioskodawca przesłał informację, że samolot był użytkowany w Republice Czeskiej na podstawie wydanego przez Stowarzyszenie ultralekkich statków powietrznych Republiki Czeskiej - Light Aircraft Association of the Czech Republic (dalej: "LAA") Świadectwa technicznego zdatności do lotu typu "Z", wydawanego dla egzemplarzy statków powietrznych kwalifikowanych jako prototypy.

W dniu w dniu 13 grudnia 2021 r. pełnomocnik właściciela przekazał informację od Wiceprezesa LAA ds. spraw kontaktów z zagranicą, przemysłu i audytu wewnętrznego J. F., zawierającą deklarację, że samolot spełniał warunki włączenia do kategorii określonej w pkt 1 lit. b załącznika I rozporządzenia (EU) 2018/1139, w momencie wpisania do rejestru prowadzonego przez LAA.

Prezes Urzędu podjął dodatkowe czynności wyjaśniające w zakresie kwalifikacji ww. samolotu do kategorii eksperymentalnej (K6E), polegające na korespondencji e-mail z LAA, która była ostatnim organem rejestrującym samolot przed planowanym wpisem do polskiej ewidencji statków powietrznych.

W wiadomości (mail) z dnia 11 lutego 2022 r. J. F. opisał proces certyfikacyjny prowadzony zgodnie z przepisami LAA wyjaśniając sposób kwalifikowania samolotu jako spełniającego warunki do wydania świadectwa technicznego typu "Z" dla prototypu statku powietrznego. Zgodnie z tym procesem LAA dopuszcza wyprodukowanie i rejestrację w rejestrze LAA do 10 statków powietrznych, które mogą być sprzedane i użytkowane na podstawie wydanego świadectwa typu "Z". Kolejne egzemplarze muszą już być zgodne z certyfikatem typu i otrzymują świadectwo techniczne typu "P". Po zakończeniu procesu certyfikacji i wydaniu certyfikatu typu, na wniosek właściciela statku powietrznego świadectwo techniczne może być zmienione z typu "Z" na "P".

J. F. w mailu z dnia 22 lutego 2022 r. poinformował, że kategoria "eksperymentalna" w rozumieniu polskich przepisów nie istnieje w czeskich przepisach dotyczących ultralekkich statków powietrznych i samolot nigdy nie był traktowany jako eksperymentalny. W wyjaśnieniach wskazano również, iż nie ma różnic, jeśli chodzi o ograniczenia dotyczące użytkowania statków powietrznych z wydanymi świadectwami technicznymi typu "P" oraz "Z", co oznacza, że samolot był dopuszczony do użytkowania w celach innych niż badawcze, eksperymentalne lub naukowe, o których mowa w pkt 1 lit. b załącznika I rozporządzenia 2018/1139 oraz w warunkach włączenia do kategorii eksperymentalnej (K6E) określonych w tabeli nr 2 załącznika rozporządzenia w sprawie klasyfikacji. J. F. wskazał również, iż samolot o numerze seryjnym 1969 spełniał warunki do objęcia certyfikatem typu i otrzymania certyfikatu technicznego typu "P", jeśli tylko właściciel wystąpiłby o to do producenta.

Prezes ULC podjął w dniu 25 lutego 2022 r. czynność, którą odmówił dokonania wpisu do ewidencji statków powietrznych w klasie urządzenie latające w kategorii Eksperymentalna (K6E) podkategorii Samolot (UL-A) samolotu typu Legend 600 o numerze seryjnym [...] oraz wydania dla tego samolotu świadectwa ewidencji statku powietrznego.

Organ wydał ww. rozstrzygnięcie w oparciu o art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz. U. z 2020 r. poz. 1970 oraz z 2021 r. ze zm.) dalej "u.p.l.", w związku pkt 1 lit. b załącznika I rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1139 z dnia 4 lipca 2018 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie lotnictwa cywilnego i utworzenia Agencji Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Lotniczego oraz zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 2111/2005, (WE) nr 1008/2008, (UE) nr 996/2010, (UE) nr 376/2014 i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/30/UE i 2014/53/UE, a także uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 552/2004 i (WE) nr 216/2008 i rozporządzenie Rady (EWG) nr 3922/91 (Dz. Urz. UE L 212, 22.08.2018, p. 1; dalej: "rozporządzenie 2018/1139") oraz § 2 ust. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 7 sierpnia 2013 r. w sprawie klasyfikacji statków powietrznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 1568; dalej: "rozporządzenie w sprawie klasyfikacji"), w związku z tabelą nr 1 i nr 2 w załączniku do rozporządzenia w sprawie klasyfikacji oraz § 1 ust. 1, § 2 ust. 1 pkt 1, § 4 ust. 3, § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie wyłączenia zastosowania niektórych przepisów ustawy - Prawo lotnicze do niektórych rodzajów statków powietrznych oraz określenia warunków i wymagań dotyczących używania tych statków (Dz. U. z 2019 r., poz. 1497; dalej: "rozporządzenie wyłączające"), w związku z pkt 1.2.1 pkt 1 lit. d oraz 1.2.2 załącznika 8 do rozporządzenia wyłączającego.

Prezes ULC stwierdził, iż samolot Legend 600 o numerze seryjnym [...] nie spełnia warunków włączenia do kategorii eksperymentalnej (K6E). Zgodnie z wyjaśnieniami przedłożonym przez LAA kategoria "eksperymentalna" nie istnieje w czeskich przepisach dotyczących ultralekkich statków powietrznych, a samolot był dopuszczony do użytkowania i nie miał ograniczeń, w szczególności dotyczących ograniczenia do wykonywania lotów w celach badawczych, eksperymentalnych lub naukowych.

Organ podkreślił, iż z uwagi na swój wyłączający spod ogólnych regulacji przepisów prawa lotniczego charakter, warunki włączenia do kategorii eksperymentalnej (K6E) przewidziane w rozporządzeniu w sprawie klasyfikacji powinny być wykładane w sposób zawężający i stosowane z należytą ostrożnością.

Organ uznał, iż samolot zarówno z technicznego punktu widzenia (przesłanka dotycząca budowy w pojedynczym egzemplarzu) jak i użytkowego punktu widzenia (cel do jakiego statek powietrzny ma być specjalnie zbudowany czy zmodyfikowany), nie spełnia wymagań włączenia do kategorii eksperymentalnej (K6E), o której mowa w tabeli 2 załącznika rozporządzenia w sprawie klasyfikacji, co uniemożliwia dokonanie wpisu do ewidencji oraz wydania świadectwa ewidencji.

Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na czynność Prezesa ULC z dnia 25 lutego 2022 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził bezskuteczność czynności. Zdaniem Sądu I instancji, zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię przepisów rozporządzenia wyłączającego oraz art. 21 ust. 2 u.p.l. mających istotny wpływ na wynik sprawy, które doprowadziły w konsekwencji, do istotnych uchybień proceduralnych, poprzez podjęcie w sprawie czynności, a nie wydania decyzji administracyjnej, zgodnie z art. 104 k.p.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Sądu I instancji, biorąc pod uwagę normy u.p.l. oraz rozporządzeń wykonawczych, wydanych na podstawie delegacji ustawowej, ewidencja statków powietrznych o której mowa w zał. nr 8 do rozporządzenia wyłączającego, prowadzone jest na analogicznych zasadach, choć według innych kryteriów podobnych do zasad i celów, prowadzenia rejestrów statków powietrznych o którym mowa w art. 34 u.p.l., należy zatem przyjąć, iż regulacja prawna dotycząca, wpisów dokonywanych przez Prezesa ULC do rejestru statków powietrznych, o których mowa w art. 34 ust.1 b u.p.l., stanowiącym, iż Prezes Urzędu dokonuje, w drodze decyzji administracyjnej, wpisania statku powietrznego do rejestru statków, zmiany danych rejestrowych, odmowy wpisania i wykreślenia statku powietrznego z tego rejestru, powinna znaleźć analogiczne zastosowanie w przypadku ewidencji, o której mowa w rozporządzeniu wyłączającym.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarówno wpis do ewidencji, zmiana jak i jego odmowa oraz wykreślenia statku z ewidencji, jest władczym jednostronnym rozstrzygnięciem organu. Prezes ULC przy dokonywaniu wpisu do ewidencji statku powietrznego nie jest związany zgłoszeniem statku. Organ zobowiązany jest na podstawie kryteriów określonych w wyżej wymienionych rozporządzeniach, zbadać zasadność zgłoszenia do ewidencji, w tym czy przesłanki określone w przepisach prawa, do wpisania danego statku powietrznego (urządzenia), zostały spełnione oraz przeprowadzić, postępowanie wyjaśniające w razie wątpliwości. W konsekwencji organ zobowiązany jest do wyjaśnienia okoliczności faktycznych w postępowaniu administracyjnym i zarówno co do wpisu, zmiany jak i jego odmowy oraz wykreślenia statku z ewidencji, wydać decyzję administracyjną z zachowaniem zasad określonych w k.p.a. Decyzja ta jest jednostronnym i władczym rozstrzygnięciem organu w indywidualnej sprawie administracyjnej, co do konkretnego adresata i rozstrzygająca o jego uprawnieniach lub obowiązkach.

Sąd I instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie nieprawidłowo organ uznał, iż zasadne było podjęcie w czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Sąd I instancji wyjaśnił, iż nie mógł uznać, iż rozstrzygnięcie organu z dnia 25 lutego 2022 r. jest decyzją administracyjną, a następnie zbadać co do wymogów stawianych decyzji. Organ bowiem wyraźnie stwierdził, iż podjęte rozstrzygniecie jest czynnością, względem której nie można stosować norm ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.

WSA wskazał, iż organ zobowiązany będzie uwzględnić ocenę prawną wyrażoną przez Sąd I instancji i wydać w sprawie decyzję administracyjną. Decyzję taką organ wyda po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym zgodnie z normami wynikającymi z ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.

Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając orzeczenie w całości. Kasator wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kasacyjnie organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. w oparciu o art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie:

1. art. 34 ust. 1b u.p.l. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie do ustalonego stanu faktycznego polegające na przyjęciu, że zawarta tam regulacja prawna o tym, że Prezes Urzędu dokonuje, w drodze decyzji administracyjnej, wpisania statku powietrznego do rejestru statków, zmiany danych rejestrowych, odmowy wpisania i wykreślenia statku powietrznego z tego rejestru, powinna znaleźć analogiczne zastosowanie w przypadku ewidencji statków powietrznych i przyjęcie przez to, że odmowa wpisu do ewidencji statków powietrznych powinna nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, podczas gdy wspomniany tu przepis nie znajduje zastosowania do dokonywania wpisów i odmowy wpisów do ewidencji statków powietrznych, o czym stanowi § 2 ust. 1 rozporządzenia wyłączającego;

2. przepisów rozporządzenia wyłączającego wydanego na podstawie art. 33 ust. 2 i 4 u.p.l. oraz art. 21 ust. 2 u.p.l., w tym w szczególności art. 21 ust. 2 pkt 2 u.p.l., poprzez błędną ich wykładnię i przyjęcie, że w niniejszej sprawie Prezes ULC powinien nie podejmować czynności, a winien wydać decyzję administracyjną w przedmiocie odmowy wpisania samolotu Legend 600 do ewidencji statków powietrznych, podczas gdy w niniejszej sprawie brak było podstawy prawnej do podjęcia decyzji administracyjnej.

II. w oparciu o art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. przepisów art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (dalej: "Konstytucja RP") oraz art. 6 k.p.a., wyrażających zasady praworządności oraz legalizmu działania organów władzy publicznej i organów administracji publicznej poprzez błędną ich wykładnię i przyjęcie, że w niniejszej sprawie Prezes ULC powinien nie podejmować czynności, a winien w drodze analogii do art. 34 ust. 1b u.p.l. wydać decyzję w przedmiocie odmowy wpisania statku powietrznego Legend 600 nr seryjnym [...] do ewidencji statków powietrznych, podczas gdy stoi to w sprzeczności do wskazanych tu zasad, z zgodnie z którymi ww. organy działają na podstawie i w granicach prawa, a w niniejszej sprawie brak było podstawy prawnej do podjęcia decyzji administracyjnej;

2. naruszenie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez uznanie, że organ nieprawidłowo uznał, iż zasadne było zastosowanie formy prawnej, o której mowa w tym przepisie - czynności prawnej z zakresu administracji publicznej, o której mowa w tym przepisie, podczas gdy w świetle zasady praworządności i zasady legalizmu, którymi powinny się kierować organy administracji publicznej, Prezes ULC nie mógł odmówić wpisu do ewidencji statku powietrznego w formie decyzji administracyjnej, ponieważ nie było do tego podstawy prawnej.

Szczegółową argumentację na poparcie zarzutów postawionych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, D. M., wniósł jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zarzuty skargi kasacyjnej zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną, związany jest jej granicami. Z urzędu bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zachodzi, stąd NSA rozpoznał skargę kasacyjną w jej granicach.

Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Rozpoznając sprawę z uwzględnieniem przedstawionych zasad postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że podstawy - na których środek zaskarżenia oparto - usprawiedliwiają wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku.

Skarga kasacyjna zawiera zarzuty oparte na obu podstawach z art. 174 p.p.s.a. Jednak konstrukcja zarzutów skutkowała tym, że zarzut naruszenia przepisów postępowania należało rozpatrywać łącznie z zarzutami naruszenia przepisów prawa materialnego.

Na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W rozpoznawanej sprawie, zaskarżonym aktem odmówiono dokonania wpisu do ewidencji statków powietrznych w klasie urządzenie latające w kategorii Eksperymentalna (K6E) podkategorii Samolot (UL-A) samolotu typu Legend 600 o numerze seryjnym [...] oraz wydania dla tego samolotu świadectwa ewidencji statku powietrznego.

Z aktem lub czynnością w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. mamy do czynienia w przypadku, gdy dany akt lub czynność ustala (odmawia ustalenia), stwierdza (odmawia stwierdzenia), potwierdza (odmawia potwierdzenia) uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa administracyjnego. Musi więc istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub ich potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku), wynikającego z przepisu prawa (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz str. 61, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2005). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego odmowa wpisu do ewidencji statku powietrznego jest właśnie inną czynnością z zakresu administracji publicznej.

Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 2 pkt 2 u.p.l. "Do zadań i kompetencji Prezesa Urzędu należy (...) w szczególności: wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych w niniejszej ustawie". Przepisy zawarte w ustawie Prawo lotnicze, które przyznają Prezesowi ULC kompetencje do takiego władczego działania, posługują się najczęściej zwrotem "w drodze decyzji administracyjnej". Odnosząc to do realiów niniejszych, Prezes ULC zasadnie wskazał, że z żadnego przepisu ustawy Prawo Lotnicze nie wynika, że Prezes ULC może odmówić wpisu do ewidencji statku powietrznego w drodze decyzji administracyjnej.

Analiza przepisów tej ustawy wykazuje, że w każdej sytuacji, gdy załatwienie sprawy wymaga wydania decyzji administracyjnej stanowi o tym wprost odpowiedni przepis Prawa Lotniczego, będący podstawą materialnoprawną do wydania takiej decyzji (np. art. 27 ust. 3a, art. 34 ust. 1b, art. 41 ust. 1, art. 47 ust. 2, art. 59 ust. 5). To rozwiązanie koresponduje z treścią art. 22 ust. 2 pkt 2 u.p.l., wskazującą wprost na istnienie prawa pozytywnego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 201/10).

Brak jest również jakichkolwiek przesłanek do przyjęcia domniemania załatwienia sprawy w formie decyzji administracyjnej. Koniecznym warunkiem przyjęcia takiego domniemania jest ustalenie, że istnieje sprawa administracyjna i organ administracji publicznej jest właściwy do jej załatwienia.

Odmowa wpisu do ewidencji statku powietrznego nie jest sprawą administracyjną w znaczeniu przyjętym w art. 1 pkt 1 k.p.a. Już tylko z tego powodu nietrafne jest wywodzenie domniemania formy decyzji z treści art. 34 ust. 1b u.p.l. Zgodzić się należy ze skarżącym kasacyjnie organem, iż Sąd I instancji błędnie uznał, że zawarta w art. 34 ust. 1b u.p.l. regulacja o tym, że Prezes ULC dokonuje, w drodze decyzji administracyjnej, wpisania statku powietrznego do rejestru statków, zmiany danych rejestrowych, odmowy wpisania i wykreślenia statku powietrznego z tego rejestru, powinna znaleźć analogiczne zastosowanie w przypadku ewidencji statków powietrznych, a zatem odmowa wpisu do ewidencji statków powietrznych powinna nastąpić w drodze decyzji administracyjnej. Przepis art. 34 ust. 1b u.p.l. nie znajduje bowiem zastosowania do dokonywania wpisów i odmowy wpisów do ewidencji statków powietrznych, o czym stanowi § 2 ust. 1 rozporządzenia wyłączającego.

Rozporządzenie wyłączające określa rodzaje statków powietrznych, które są wyłączone ze stosowania niektórych przepisów ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze oraz przepisów wydanych na jej podstawie oraz szczegółowe warunki i wymagania dotyczące używania objętych rozporządzeniem rodzajów statków powietrznych (§ 1 pkt. 1 i 2 ww. rozporządzenia). Przepisami, które znalazły się w zakresie wyłączonych ze stosowania regulacji ustawy - Prawo lotnicze są m. in. przepisy rozdziału 2 działu III ustawy - Prawo lotnicze. Przepisy te traktują o rejestrze statków powietrznych, a wśród nich znajduje się art. 34 ust. 1b u.p.l. Wyłączenie to znajduje się w § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia wyłączającego. Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia wyłączającego urządzenia latające oraz bezzałogowe statki powietrzne o masie startowej nie większej niż 25 kg, używane w operacjach poza zasięgiem widoczności wzrokowej BVLOS, podlegają obowiązkowi wpisu do ewidencji statków powietrznych, prowadzonej przez Prezesa ULC, albo podmiot upoważniony do wykonywania niektórych czynności nadzoru lub kontroli na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy, poza wskazanymi tam wyjątkami.

Rację ma skarżący kasacyjnie organ podnoszą, iż w § 5 rozporządzenia wyłączającego w sposób odrębny zatem od ustawy - Prawo lotnicze została uregulowana ewidencja statków powietrznych. Jest to bowiem odrębny od rejestru określonego w art. 34 ust. 1b u.p.l. spis statków powietrznych, który reguluje odrębny reżim prawny.

Powyższe uwagi i analizy prowadzą do wniosku, że odmowa wpisu do ewidencji statku powietrznego jest odrębną od decyzji prawną formą działania organu administracji publicznej.

Oceniając prawidłowość tego rodzaju czynności, sąd administracyjny musi posiadać pewną wiedzę związaną z powodami dokonania tego rodzaju czynności, ale nie można jednak w takim przypadku wymagać, by uzasadnienie podjęcia ww. czynności spełniało takie wymagania, jakie przepisy procedury administracyjnej przewidują dla wydania decyzji. Czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., nie kończy bowiem żadnego postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga o prawach lub obowiązkach strony postępowania, a zatem nie mają w tym przypadku zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.

Uwzględniając powyższe, zgodzić się należy ze skarżącym kasacyjnie organem, że Sąd I instancji błędnie przyjął, że czynność Prezesa ULC z dnia 25 lutego 2022 r. stanowiła decyzje administracyjną.

Przy ponownym zatem rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji winien rozpoznać ją merytorycznie w oparciu o całość materiału dowodowego, który został zgromadzonego w aktach sprawy, a oceny swoje oprzeć na właściwych unormowaniach prawnych.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak sentencji na mocy art. 185 § 1 p.p.s.a. Orzeczenie o kosztach uzasadnia art. 203 pkt 2 p.p.s.a.