Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1297/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.6 ust.7
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art.63 ust.3, art.36 ust.1 pkt 1
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Trelka, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant Agata Rogosz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podatku od nieruchomości za 2009 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz G. M. kwotę 200 zł (słownie: dwieście zlotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] maja 2009 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej "SKO") działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm., dalej jako "O.p.") i art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79 poz. 856 ze zmianami), po rozpatrzeniu odwołania B. i G. M. (dalej "Skarżący") z dnia 17 lutego 2009 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości na 2009 r. w wysokości 138 zł.

Z akt sprawy wynika, iż Prezydent Miasta P. działając na podstawie art. 21 § 1 pkt 2, art. 207, art. 210, art. 220, art. 223 i art. 224 O.p., art. 2, art. 3, art. 4, art. 6 pkt 1- 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006 r., Nr 121, poz. 844 ze zm., dalej jako "u.p.o.l."), uchwały Nr [...] Rady Miasta P. z dnia [...] listopada 2008 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz zwolnień od tego podatku, decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] ustalił małżonkom B. i G. M. podatek od nieruchomości w kwocie 138 zł, płatny w czterech ratach po 35 zł.

Skarżący w odwołaniu z dnia [...] lutego 2009 r. decyzji organu pierwszej instancji zarzucili naruszenie prawa materialnego - art. 6 ust. 3 u.p.o.l. przez błędną jego wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie art. 123 i art. 200 § 1 O.p.

Uzasadniając zarzuty zawarte w odwołaniu podatnicy podnieśli, że korzystanie z budynków, których dotyczy decyzja jest utrudnione, bowiem Urząd Miejski nie utwardził drogi wewnątrzosiedlowej. Ponadto nie zapewnił nie tylko optymalnych, ale nawet minimalnych warunków użytkowania tych budynków z uwagi na niezlikwidowanie, mimo wielokrotnych interwencji podatników zaplecza Bazy Magazynowo-Sprzętowej ZHU B., która znajduje się w sąsiedztwie nieruchomości podatników.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79 poz. 856 ze zm.) decyzją z dnia [...] maja 2009 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja zasługiwała na uwzględnienie. W ocenie organu zastosowano prawidłowe stawki podatku od nieruchomości, a decyzja została oparta na ustalonym w 2008 r. stanie faktycznym wynikającym ze złożonego przez Skarżących wykazu nieruchomości. Z wykazu wynikało, iż Skarżący posiadali podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości budynek mieszkalny - garaż w budynku mieszkalnym o powierzchni 25,40 m², budynki mieszkalne - dom mieszkalny 118,40 m², budynki mieszkalne - dom mieszkalny o powierzchni 40 m² oraz grunty pozostałe - tereny mieszkaniowe 279 m². Organ I instancji zastosował stawki podatku wynikające z uchwały nr [...] Rady Miasta P. z dnia [...] listopada 2008 r. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości tj. 0,49 zł za 1 m2 w budynkach mieszkalnych i 0,23 zł za 1 m2 gruntów, stosownie do postanowień art. 6 ust. 7 u.p.o.l. i postanowień art. 21 § 1 pkt 2 O.p.

Zdaniem SKO w sprawie nie doszło do naruszenia art. 200 § 1 O.p., gdyż § 2 pkt 1 tego artykułu wskazuje, iż uprawnienie strony zostaje zawieszone, gdy w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego nie zachodzi potrzeba wszczynania postępowania podatkowego z uwagi na niezmieniony stan faktyczny, a zobowiązanie podatkowe ustalane jest corocznie.

SKO wskazało, że nie naruszono art. 6 ust. 3 u.p.o.l., gdyż ustalając podatek od nieruchomości na 2009 r. organ pierwszej instancji orzekł przy niezmienionym stanie faktycznym. Nie uległa zmianie podstawa opodatkowania w stosunku do deklarowanej przez Skarżących. Odnosząc się od innych zarzutów zawartych w odwołaniu dotyczących zgłaszanych przez Skarżących utrudnień z korzystania nieruchomości organ stwierdził, że nie mają one wpływu na obowiązek podatkowy.

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. SKO sprostował oczywistą omyłkę pisarską w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] maja 2009 r. przez dodanie w zdaniu na stronie drugiej uzasadnienia zwrotu "nie" przed słowami "zasługuje na uwzględnienie".

W skardze wniesionej na decyzję SKO z dnia [...] maja 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie G. M. zarzucił zaskarżonej decyzji niezgodność z prawem bez wskazania naruszeń przepisów prawa i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący wniósł o dołączenie do akt sprawy wyroku WSA w Warszawie z dnia 12 sierpnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 2190/07.

W uzasadnieniu Skarżący wskazał na niekonsekwencję SKO, gdyż w sentencji decyzji z dnia [...] maja 2009 r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji, a w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jednoznacznie stwierdziło, iż po zapoznaniu się z aktami sprawy, zaskarżoną decyzją i wniesionym odwołaniem uznało, iż zasługuje ono na uwzględnienie. Zdaniem Skarżącego skoro odwołanie zasługiwało na uwzględnienie, to decyzja organu I instancji powinna być uchylona.

Zdaniem Skarżącego gdy administracja samorządowa nie wywiązuje się ze swoich obowiązków, jednym ze sposobów jest odmowa płacenia podatku. Stwierdził, że okoliczność posiadania nieruchomości nie rodzi tylko obowiązków po jego stronie. Zdaniem Skarżącego w sytuacji, gdy jednostka samorządu terytorialnego nie wykonuje obowiązku dbania o należyty stan techniczny urządzeń infrastruktury lokalnej umożliwiających właściwe korzystanie podatnikom z ich nieruchomości, podatnicy ci mogą odmówić zapłaty podatku od nieruchomości, który stanowi dochód tej jednostki. Skarżący podkreślił, że podatki muszą być ekwiwalentnie, a nie płacone w sytuacji kiedy nie można w sposób zgodny z art. 5 Kodeksu Cywilnego korzystać z nieruchomości. Skarżący podnosił, że w wyroku sygn. akt VII SA/Wa 2190/07 Sąd wskazał, że kwestie podnoszone w sprawie, której wyrok ten dotyczył winny zostać załatwione w innym postępowaniu. Zdaniem Skarżącego jednym ze sposobów załatwienia tych kwestii jest odmowa płacenia podatku od nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasową argumentację.

W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2009 r. Skarżący podtrzymał żądania zawarte w skardze oraz w piśmie Nr [...], złożonym do sprawy o sygnaturze III SA/WA 1296/09 zawierającym zarzut naruszenia zaskarżoną decyzją art. 63 ust. 3 w związku z art. 36 ust. 1 pkt 1 z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( t. jedn. D. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.), jednocześnie dodał, że w jego sprawie brak jest aktualnej ewidencji gruntów i budynków, o której mowa w art.24 a ustawy z 17maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. 2000 Nr 100 poz. 1086 z późniejszymi zmianami). Skarżący zaznaczył, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są nieaktualne pomimo, że Skarżący występowali z wnioskiem do organu o dokonanie zmian stosownie do art. 22 ustawy Prawo geodezyjne w związku z art. 1c u.p.o.l.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na podstawie tego przepisu Sąd rozpoznając skargę może przy wydawaniu wyroku uwzględnić także te naruszenia przepisów występujące w rozpoznawanej sprawie, które nie zostały wskazane w skardze.

Korzystając z tego uprawnienia Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 6 ust. 7 u.p.o.l. Przepis ten stanowi, że "Podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, z zastrzeżeniem ust. 11, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Podatek jest płatny w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach: do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego".

Z dosłownego brzmienia tego przepisu wynika, że podatek od nieruchomości wymierzany jest jedną decyzją obejmującą przedmioty opodatkowania. Posłużenie się przez ustawodawcę w powołanym przepisie pojęciem "przedmioty opodatkowania" wskazuje na to, że decyzja wymiarowa w zakresie podatku od nieruchomości znajdującego się we właściwości tego samego organu powinna obejmować swym zakresem wszystkie przedmioty opodatkowania.

W ocenie Sądu na podstawie tego przepisu organ podatkowy jeżeli jest właściwy do wymiaru podatku od nieruchomości z tytułu przysługującego podatnikowi prawa własności kilku nieruchomości ma obowiązek dokonać wymiaru tego podatku w jednej decyzji wydanej na rok podatkowy. Przy opisanym ukształtowaniu treści przepisu art. 6 ust. 7 u.p.o.l. wydanie w takiej sytuacji kilku decyzji i wskazanie w sentencji tych decyzji, że są to decyzje ustalające podatek od nieruchomości na rok podatkowy, skutkować może zapłatą przez podatnika zobowiązania ustalonego tylko jedną z tych decyzji i odmową zapłaty pozostałych zobowiązań z powołaniem się przez podatnika na zarzut wykonania decyzji ustalającej podatek od nieruchomości na rok podatkowy.

Sądowi z urzędu jest wiadomo, że w sprawie o sygnaturze akt III SA/Wa 1296/09 została zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] na podatek od nieruchomości na rok 2009. W aktach administracyjnych dołączonych do tej sprawy znajduje się kopia tej decyzji (karta 3 akt administracyjnych). Z treści sentencji tej decyzji wynika, że dotyczy ona podatku od nieruchomości na rok 2009 należnego od Skarżącego i jego żony B. M.. Z decyzji wynika, że podatek ten został wymierzony od innej nieruchomość niż nieruchomość opodatkowana decyzją na podatek od nieruchomości na rok 2009, zaskarżoną w niniejszej sprawie.

Z tego względu Sąd uznał, że w rozpoznanej sprawie Prezydent Miasta P. dnia [...] stycznia 2009 r. wydał w stosunku do Skarżącego i jego żony dwie decyzje na podatek od nieruchomości obejmujące dwie różne podstawy opodatkowania. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 6 ust. 7 u.p.o.l., które miało wpływ na wynik sprawy.

Ponadto w sentencji zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że ustalony skarżącemu podatek wynosi 138 zł i podlega zapłacie w czterech ratach wynoszących po 35 zł. Cztery raty po 35 zł w sumie dają kwotę 140 zł. Zatem w sentencji decyzji zawarta jest wewnętrzna sprzeczność, która nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie jak jest wysokość zobowiązania podatkowego ustalonego tą decyzją. Wątpliwości tej nie usuwa także treść decyzji organu pierwszej instancji, gdyż z treści sentencji tej decyzji wynika, że ustalone nią zobowiązanie podatkowe wynosi 138 zł płatne w czterech ratach po 35 zł, a zatem w decyzji tej występuje taka sama wada. Zdaniem Sądu z treści art. 6 ust. 7 u.p.ol. wynika, że łączna suma rat podatku ustalonego przez organ w decyzji nie może być wyższa od wysokości całego zobowiązania. W ocenie Sądu wskazana oczywista wada rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji stanowi naruszenie art. 6 ust. 7 u.p.o.l.

Omówiona wada świadczyć może o tym, że organ ustalając obowiązek zapłaty podatku od nieruchomości w czterech ratach, tak jak nakazuje art. 6 ust. 7 u.p.o.l. dąży do uzyskania od podatnika zapłaty kwoty wyższej od kwoty zobowiązania podatkowego należnego według sentencji decyzji. Tego rodzaju działanie czyni zasadnym stwierdzenie, że w niniejszej sprawie organ naruszył określoną w art. 121 § 1 O.p. zasadę zaufania podatników do organów podatkowych. Naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik niniejszej sprawy, gdyż jego skutkiem mogła być zapłata podatku przez Skarżącego i jego żonę w kwocie wyższej niż należna.

Odnosząc się do zarzutów Skargi Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stwierdził, że okoliczności powoływane w skardze oraz w toku postępowania podatkowego świadczyć mogą o tym, że Prezydent Miasta P. i Rada Miasta P. nie wykonują w sposób właściwy funkcji zarządcy gruntów należących do Miasta P. jako jednostki samorządu terytorialnego, w szczególności ulic prowadzących do nieruchomości Skarżącego, przez co utrudniają mu korzystanie z jego nieruchomości, jednakże okoliczności te nie mają wpływu na wymiar podatku od nieruchomości. Wśród przepisów u.p.o.l. brak jest norm prawnych, które pozwalałyby na dokonanie obniżonego wymiaru podatku, ze względu na okoliczności które wskazywał w niniejszej sprawie Skarżący. Tego rodzaju okoliczności mogą uzasadniać istnienie po stronie Skarżącego ważnego interesu podatnika w umorzeniu podatku od nieruchomości na podstawie art. 67 § 1 pkt 3 O.p. Dlatego zdaniem Sądu Skarżący powinien rozważyć możliwość złożenia przez niego wniosku o umorzenie podatku od nieruchomości za rok 2009. Złożenie tego wniosku powinno nastąpić po prawomocnym zakończeniu niniejszego postępowania oraz postępowania o sygnaturze akt III SA/Wa 1296/09.

W sprawie nie doszło do naruszenia art. 63 ust. 3 w związku z art. 36 ust. 1 pkt 1 z dnia 27 marca 2003 r.o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( t. jedn. D. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.), gdyż wskazane przepisy nie obejmują swym zakresem podatku od nieruchomości. Przepisy te regulują kwestię odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości, wskutek wydania decyzji o warunkach zabudowy.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt VII SA/Wa 2190/07 Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie znany jest z urzędu i z tego względu nie było konieczności włączania go do akt niniejszej sprawy. Wyrok ten nie dotyczy podatku od nieruchomości stanowiącej przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie. Wyrokiem tym Sąd ocenił legalność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w sprawie umorzenia postępowania administracyjnego prowadzonego w przedmiocie legalności ogrodzenia. Z tych względów Sąd uznał, że wyrok ten nie miał znaczenia dla niniejszej sprawy.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 152 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.