Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 29/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art 150 § 1 pkt 1 oraz § 2  4, art. 223 § 2 pkt 1, art. 228 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2023 poz 2383
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 153, art. 200 w zw. z art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 26 marca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Asesor sądowy WSA Robert Talaga po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 marca 2024 r. sprawy ze skargi R. L. na postanowienie Dyrektor Izby Skarbowej z dnia 31 października 2023 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę [...]- zł ( [...] ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Naczelnik Pierwszego U. S. [...] decyzją z 10 grudnia 2021 r., określił R. L. (dalej: "podatniczka" lub "skarżąca") za poszczególne okresy 2015 r.: kwotę podatku do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za kwiecień w wysokości [...] zł, za maj w wysokości [...] zł, za czerwiec w wysokości [...] zł oraz na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.) podatek do zapłaty za kwiecień w wysokości [...] zł, za maj w wysokości [...] zł, za czerwiec w wysokości [...] zł.

Odwołanie od powyższej decyzji, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, podatniczka wniosła w dniu 19 stycznia 2022 r.

Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z 31 marca 2022 r., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od powołanej na wstępie decyzji Naczelnika Pierwszego U. S. [...]

W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, że decyzja Naczelnika Pierwszego U. S. [...] z 10 grudnia 2021 r. została skutecznie doręczona podatniczce w dniu 28 grudnia 2021 r., w trybie art. 150 § 4 o.p. Organ wyjaśnił, że próba doręczenia podatniczce korespondencji zawierającej decyzję organu I instancji została podjęta dwukrotnie, tj. w dniach 13 grudnia 2021 r. (pierwsze awizo) i 21 grudnia 2021 r. (drugie awizo). Przesyłka, w okresie od 13 do 21 grudnia 2021 r. była do odbioru w placówce A. P. [...], a od 22 grudnia 2021 r. w U. P. w [...]. W tym kontekście organ ustalił, że A. P. [...] była nieczynna w okresie od 23 grudnia 2021 r. do 7 stycznia 2022 r. z uwagi na zagrożenie pandemiczne (kwarantanna właściciela A. P.). W tym okresie nie było zakłóceń w doręczaniu i awizowaniu przesyłek na terenie działania A. P.. Przesyłki po próbie doręczenia pozostawiono do odbioru w U. P. w [...]. W związku z powyższym organ uznał, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 11 stycznia 2022 r. Tymczasem odwołanie zostało złożone przez podatniczkę dopiero w dniu 19 stycznia 2022 r., a więc z uchybieniem terminu do jego wniesienia.

Wyrokiem z 5 października 2022 r., sygn. akt I SA/Po 426/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na ww. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z 31 marca 2022 r. W ocenie Sądu nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty skargi, z których wynikało, że skarżącej nie zostało doręczone żadne awizo, bowiem z opisu znajdującej się w aktach administracyjnych sprawy koperty, a także dołączonego do niej druku "zpo" ([...]), stanowiącego zgodnie z art. 194 § 1 o.p. dokument urzędowy, jednoznacznie wynikało, że przesyłka była dwukrotnie awizowana, przechowywana w placówce pocztowej przy ul. [...] w [...] i – jako nieodebrana – została zwrócona nadawcy 28 grudnia 2011 r. Sąd, odnosząc się do zarzutu wadliwego wypełnienia druku "zpo" z uwagi na czasowe zamknięcie placówki A. P. w [...] i spowodowany w związku z tym brak realnej możliwości odbioru spornej przesyłki, przyjął, że z informacji przekazanych przez P. P. w piśmie z 28 lutego 2022 r. wynikało, że w tym okresie nie było zakłóceń w doręczeniu i awizowaniu przesyłek rejestrowanych. W informacji tej podano, że przesyłki, w przypadku braku ich doręczenia, były pozostawiane do odbioru w U. P. w [...]. Ponadto skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że w okresie zamknięcia A. P. w [...] podjęła jakąkolwiek próbę odbioru kierowanej do niej korespondencji. Dlatego też w ocenie Sądu nie mogły być uznane za wystarczające – niepoparte jakąkolwiek dokumentacją – twierdzenia skarżącej o braku możliwości odbioru korespondencji w przewidzianym do tego terminie.

W uzasadnieniu wyroku, odnosząc się do okoliczności faktycznych, Sąd wyjaśnił ponadto, że pierwsze awizowanie przesyłki zawierającej decyzję miało miejsce 13 grudnia 2021 r., a powtórne 21 grudnia 2021 r. To – wobec niepodjęcia przesyłki – oznaczało, że decyzję należało uznać za doręczoną zastępczo z upływem 14 dnia od dnia pierwszego awiza, tj. z datą 27 grudnia 2021 r., a nie jak błędnie przyjęły organy podatkowe z datą 28 grudnia 2021 r. W związku z tym termin 14 dni do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji upływał 10 stycznia 2022 r., a nie 11 stycznia 2022 r. – jak przyjął organ II instancji. Sąd uznał jednak, że powyższe uchybienie, nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, albowiem skarżąca wniosła odwołanie dopiero 19 stycznia 2022 r., a więc z uchybieniem 14 – dniowego terminu do dokonania tej czynności, który upłynął bezskutecznie 10 stycznia 2022 r.

Od powyższego wyroku skarżąca złożyła skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie od organu II instancji na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokata.

Wyrokiem z 23 marca 2023 r., sygn. I FSK 62/23 NSA uchylił zaskarżony wyrok w całości oraz postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z 31 marca 2022 r. W ocenie NSA okoliczności sprawy nie dają podstaw do jednoznacznego ustalenia, że doszło do skutecznego doręczenia zastępczego przesyłki zawierającej decyzję organu pierwszej instancji. Bezsporne było, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje adnotacja, że "przesyłka była dwukrotnie awizowana i przechowywana w placówce pocztowej, przy ul. [...] w [...]" i – jako nieodebrana przez adresata – została zwrócona do nadawcy. Za istotne uznał NSA, że informacja o powtórnym awizowaniu dnia 21 grudnia 2021 r. została zaopatrzona pieczęcią U. P. w [...]. Bezsporna była także okoliczność, wynikająca z pisma poczty z 28 lutego 2022 r., że z uwagi na czasowe zamknięcie placówki A. P. w [...], przesyłki były "tymczasowo przechowywane w U. P. w [...]". Powyższe informacje oznaczają zdaniem NSA, że adnotacje zawarte na zwrotnym potwierdzeniu odbioru dotyczące miejsca przechowywanie przesyłki były sprzeczne z faktycznym miejscem, w którym się ona znajdowała. NSA wskazał, że ze znajdującego się w aktach sprawy pisma Naczelnika U. P. [...] – U. P. w [...] z 28 lutego 2022 r. wynikało, że A. P. w [...] była nieczynna w okresie 23 grudnia 2021 do 7stycznia 2022 r. z uwagi na zagrożenie pandemiczne i że przesyłki po próbie doręczenia pozostawiono do odbioru w U. P. w [...]. W tej sytuacji zdaniem NSA umieszczenie na Potwierdzeniu Odbioru, że z powodu niemożności doręczenia, pismo pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w A. P. w [...] nie było wystarczające do stwierdzenia, że zostały spełnione przesłanki doręczenia zastępczego. Zdaniem NSA nie wyjaśniono w jaki sposób adresaci tych przesyłek zostali zawiadomieni o zmianie wskazanego uprzednio miejsca odbioru. NSA podkreślił ponadto, że skarżąca jedynie przez część okresu po pozostawieniu awizo miała realną możliwość odebrania przesyłki pod adresem wskazanym w dokumentach pocztowych. Zdaniem NSA twierdzenia operatora pocztowego o pozostawieniu widocznego komunikatu na drzwiach agencji pocztowej przy ul. [...] w [...] nie zostały w żaden sposób udokumentowane.

Rozpoznając sprawę ponownie Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z 31 października 2023 r., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

Wykonując zalecenia NSA Dyrektor Izby Skarbowej wystąpił do Naczelnika U. P. w [...] z prośbą o informację, czy i w jaki sposób adresaci przesyłek poleconych byli zawiadamiani o zmianie miejsca ich przechowywania w okresie zamknięcia A. P. w [...] w okresie od 23 grudnia 2021 r. do 7 stycznia 2022 r. z uwagi na zagrożenie pandemiczne.

W odpowiedzi P. S.A. Region Sieci w [...] wskazała, że zgodnie z wyjaśnieniami pracowników U. P. w [...], ustalono iż przesyłka polecona, o której poinformowano adresata w ramach zawiadomienia powtórnego doręczonego 21 grudnia 2021 r., zgodnie z obowiązującymi terminami, przekazana została do doręczenia 13 grudnia 2021 r. W ramach tych czynności pod wskazanym adresem doręczono zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w placówce pocztowej (A. P. w miejscowości [...]), w której przesyłka została przekazana jako awizowana. Zawiadomienie powtórne doręczone 21 grudnia 2023 r., powinno zawierać informację o możliwości odbioru przesyłki w kolejnym okresie awizacji do 28 grudnia 2021 r. w placówce pocztowej, w której przesyłka się znajdowała na dzień wystawienia przedmiotowego zawiadomienia powtórnego. Odbiór ten był możliwy do dnia 22 grudnia 2023 r. Przyjmując założenia dotyczące wydawanych decyzji przez stacje sanitarno - epidemiologiczne, stosowane w okresie zagrożenia epidemicznego, P. P. założyła, iż 22 grudnia 2021 r. otrzymała informację o objęciu określonych osób kwarantanną w okresie od 23 grudnia 2021 r. do 7 stycznia 2022 r., co uniemożliwiło funkcjonowanie A. P. w [...]. Wówczas została podjęta decyzja o przeniesieniu przesyłek awizowanych do U. P. w [...] w celu umożliwienia ich odbioru w określonym terminie. Informacja w formie komunikatu o zmianie miejsca odbioru przesyłek została umieszczona w widocznym miejscu przy wejściu do A. P. [...]. P. P. wyjaśniła, że przedstawiona forma komunikatu wynikała z konieczności poinformowania klientów w czasie rzeczywistym, a ewentualne przekazanie indywidualnych informacji poszczególnym adresatom możliwe byłoby dopiero w ramach najbliższego procesu doręczania przesyłek w kolejnym dniu roboczym. Zdaniem P. P. komunikat zawierał informacje jednoznacznie wskazujące, iż w określonym terminie agencja pocztowa będzie nieczynna i wszystkie awizowane przesyłki pocztowe można odebrać w U. P. [...] z podaniem adresu i godzin otwarcia wskazanej placówki pocztowej. W załączeniu do pisma przekazano wzór komunikatu stosowany w przypadku zawieszenia działalności agencji pocztowej w sytuacjach wystąpienia zdarzeń losowych. Poinformowano, że komunikat po ustaniu zawieszenia działalności agencji pocztowej nie podlega archiwizacji, tym samym U. P. nie dysponuje komunikatem, który został zamieszczony przed wejściem do A. P. w [...] w grudniu 2021 r.

Mając na uwadze powyższe Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że przesyłka z decyzją Naczelnika Pierwszego U. S. w [...] z 10 grudnia 2021 r., skierowana była na właściwy adres i została skutecznie doręczona 27 grudnia 2021 r., w trybie określonym w przepisach art. 144 § 1c pkt 1, art. 150 § 4 o.p. Termin do złożenia odwołania (14 dni od dnia doręczenia decyzji), upłynął 10 stycznia 2022 r.

W skardze z 19 grudnia 2023 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca, reprezentowana przez adwokata, wniosła o uchylenie powyższego postanowienia, a także o zasądzenie od organu zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia swych praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie:

a) art. 150 § 1 pkt 1) oraz § 2 - 4 o.p., poprzez jego błędne zastosowanie w przedmiotowej sprawie i uznanie, że decyzja podatkowa została skutecznie doręczona skarżącej, co skutkowało wydaniem przez organ postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, podczas gdy skarżąca jedynie przez część okresu po rzekomym pozostawieniu awizo miała realną możliwość odebrania przesyłki, a nadto miejsce pozostawienia awiza dla adresata nie zostało odnotowane na potwierdzeniu odbioru przesyłki;

b) art. 228 § 1 pkt 2 o.p., poprzez błędne zastosowanie tego przepisu przez organ, jako podstawę wydania zaskarżonego postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy termin do wniesienia odwołania nie został uchybiony przez skarżącą, a mimo to organ uznał, że została spełniona dyspozycja z tego przepisu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjnemu zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest kwestia ustalenia czy prawidłowo organ II instancji przyjął, że doszło do skutecznego doręczenia decyzji organu pierwszej instancji w tzw. trybie doręczenia zastępczego, przewidzianego w art. 150 § 1 o.p., a w konsekwencji, czy wniesione przez skarżącą odwołanie od tej decyzji zostało dokonane z uchybieniem terminu do jego wniesienia.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że rozpoznawana sprawa była już przedmiotem kontroli N. S. A., który wyrokiem z dnia 23 marca 2023 r., sygn. akt I FSK 62/23 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 5 października 2022 r. oraz postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z 31 marca 2022 r. W uzasadnieniu wyroku z 23 marca 2023 r. NSA wskazał, że sposób awizowania przesyłki zawierającej decyzję Naczelnika Pierwszego U. S. [...] z 10 grudnia 2021 r. nie spełniał wymogów określonych w art 150 § 1 pkt 1 oraz § 2 – 4 o.p. Z akt sprawy nie wynikało bowiem czy i w jaki sposób skarżąca została zawiadomiona o zmianie miejsca odbioru przesyłki. Ponadto zdaniem NSA twierdzenia operatora pocztowego o pozostawieniu widocznego komunikatu na drzwiach placówki pocztowej przy ul. [...] w [...] nie zostały w żaden sposób udokumentowane.

Zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że określone w art. 153 p.p.s.a. wskazania co do dalszego postępowania dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. Na podstawie art. 153 ww. ustawy ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone przez sąd wiążą organy administracji publicznej i sąd w tej samej sprawie, tj. w sprawie tożsamej pod względem podmiotowym i przedmiotowym. Związanie sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 ww. ustawy oznacza zaś, że nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (zob. m.in. wyrok NSA z 05 lutego 2020 r., sygn. akt I GSK 2107/19, wyrok NSA z 05 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 911/18, wyrok NSA z 26 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 1959/16).

Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia należy wskazać, że zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 o.p. organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sytuacjach dostrzeżenia, że do takiego uchybienia doszło. Norma zawarta w powołanym przepisie ma charakter bezwzględnie obowiązujący, albowiem z jej dyspozycji wynika, że wydanie takiego postanowienia nie zależy od uznania organu, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne, przekroczenie tego terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Organ jest zatem zobligowany do jego wydania w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie należy zaznaczyć, że wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku uprzedniego przywrócenia terminu do dokonania danej czynności, a taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi, albowiem postanowieniem z 31 marca 2022 r., Dyrektor Izby Skarbowej odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania [...].

Terminy do wnoszenia środków odwoławczych (odwołań, zażaleń) mają charakter ustawowy. Przepisy o.p. wprost określają długość ustawowego terminu do wniesienia odwołania oraz początek biegu takiego terminu. Przepis art. 223 § 2 pkt 1 o.p. stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

W niniejszej sprawie stwierdzenie uchybienia terminowi zostało poprzedzone uznaniem przez Dyrektora Izby Skarbowej, że przesyłka zawierająca decyzję Naczelnika Pierwszego U. S. w [...] z 10 grudnia 2021 r. została skutecznie doręczona skarżącej, w trybie doręczenia zastępczego, w dniu 27 grudnia 2021 r., po dwukrotnym awizowaniu, wskutek upływu 14-dniowego terminu liczonego od daty pierwszego awiza z dnia 13 grudnia 2021 r. Skarżąca kwestionuje taki sposób doręczenia jej przez organ I instancji decyzji z 10 grudnia 2021 r. wskazując, że w jej skrzynce nie było żadnego druku awiza, a ponadto zarzuciła, że rzekomo pozostawione awiza błędnie informowały o miejscu odbioru przesyłki.

Rozstrzygnięcie zawisłego między stronami sporu wymaga w pierwszej kolejności odniesienia się do zasad ogólnych rządzących instytucją doręczenia zastępczego z art. 150 o.p. Przepis ten ustanawia zastępczy sposób doręczania pism w postępowaniu podatkowym, przyjmując fikcję prawną, że pismo, którego adresat nie odebrał, w tym wypadku z placówki pocztowej, w określonym ustawą terminie, zostało doręczone z upływem ostatniego dnia tego terminu.

Zgodnie z art. 150 § 1 pkt 1 o.p. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 o.p., operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego. Przepis art. 150 § 2 o.p. stanowi, że zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, lub miejsca wskazanego jako adres do doręczeń w kraju, na drzwiach jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej (art. 150 § 3 o.p.). W przypadku niepodjęcia pisma, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 150 § 4 o.p.). W realiach rozpoznawanej sprawy szczególnego podkreślenia wymaga, że z art. 150 § 4 o.p. wynika w sposób jednoznaczny, że - w przypadku niemożności doręczenia pisma - pismo uważa się za doręczone z upływem 14 dnia przechowywania pisma w placówce pocztowej.

W tym miejscu należy podkreślić, jak zrobił to już NSA w wyroku z 23 marca 2023 r., sygn. akt I FSK 62/23, że przepisy o doręczeniach pism pełnią dwojaką rolę.

Po pierwsze, mają zapewnić stronom postępowania możliwość zapoznania się z pismami, które są do nich kierowane, przede wszystkim poprzez zagwarantowanie procedury urzeczywistniającej możliwość odebrania i zapoznania się przez stronę z treścią pisma w odpowiednim terminie.

Po drugie, mają zapewnić sprawne prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej i zapobiegać próbom negatywnego wpływania przez strony na przebieg tego postępowania, przez utrudnianie go w wyniku nieodebrania pism i próby blokowania jego przebiegu (por. wyrok N. S. A. z 14 stycznia 2021 r., sygn. akt II FSK 2330/20, dostępny w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: publ. baza – dalej CBOSA).

Z uwagi na konieczność zagwarantowania stronom postępowania administracyjnego prawa do sądu oraz gwarancji rzetelnej procedury, takie podejście znajduje również odzwierciedlenie na gruncie art. 150 o.p. Oznacza to między innymi, że dla ustalenia, że decyzja (postanowienie) została skutecznie doręczona stronie, konieczne jest wykazanie przez organ administracji publicznej, że placówka pocztowa/pracownik organu podatkowego lub inna upoważniona osoba zawiadomiła adresata w sposób niebudzący wątpliwości o nadejściu pisma i miejscu, gdzie może je odebrać.

Umieszczone na zwróconej przesyłce adnotacje, czy to na kopercie, czy na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, opatrzone stosownymi pieczątkami oraz podpisami, mają walor dokumentu urzędowego i mogą stanowić dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Jednakże w sytuacji, gdy adnotacje, o których wyżej mowa nie spełniają wymogów przewidzianych w art. 150 § 1 i 2 o.p. dopuszczalne jest prowadzenie postępowania dowodowego mającego na celu wyjaśnienie istniejących wątpliwości (por. wyroki N. S. A.: z 8 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 11/11, z 2 grudnia 2012 r., sygn. akt I FSK 123/11 oraz z 27 marca 2019 r., sygn. akt I FSK 479/17 – dostępne w CBOSA).

Odnosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy, Sąd stwierdza, że jej okoliczności - mimo uzupełnienia postępowania przez Dyrektora zgodnie z zaleceniami NSA nadal nie dają podstaw do jednoznacznego ustalenia, że doszło do skutecznego doręczenia zastępczego przesyłki zawierającej decyzję organu pierwszej instancji.

Z akt sprawy wynikało wprawdzie, że w okresie od 23 grudnia 2021 do 7 stycznia 2022 r. A. P. w [...] była nieczynna, z uwagi na zagrożenie pandemiczne, a informacja w formie komunikatu o zmianie miejsca odbioru przesyłek została umieszczona przy wejściu do A. P. [...]. Komunikat zawierał informacje wskazujące, iż w określonym terminie agencja pocztowa będzie nieczynna i wszystkie awizowane przesyłki pocztowe można odebrać w U. P. [...] z podaniem adresu i godzin otwarcia wskazanej placówki pocztowej. Do akt został jednak załączony tylko wzór komunikatu stosowany w przypadku zawieszenia działalności agencji pocztowej w sytuacjach wystąpienia zdarzeń losowych. U. P. nie dysponuje oryginalnym komunikatem, ponieważ nie podlegał on archiwizacji. P. S.A. nie posiadała też kopii wspomnianego komunikatu, jego zdjęcia ani żadnej innej informacji potwierdzającej jej twierdzenia. Nie ma także pewności, że informacje wskazane przez Naczelnika U. P. wskazane w piśmie z 11 sierpnia 2023 r. pojawiły się na drzwiach placówki pocztowej w [...], były widoczne, nie zostały przez nikogo zerwane, czy też w inny sposób naruszone oraz, że skarżąca miała możliwość zapoznania się z nimi.

W ocenie Sądu, w sprawie nadal budzi wątpliwości okres przechowywania ww. przesyłki w placówce pocztowej, przy ul. [...] w [...]. Jak już zwrócił uwagę NSA w wyroku z 23 marca 2023 r., bezsporne jest, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru ([...]) widnieje adnotacja, że przesyłka była dwukrotnie awizowana i przechowywana w placówce pocztowej, przy ul. [...] w [...] i – jako nieodebrana przez adresata – została zwrócona do nadawcy. Istotne jest przy tym, że informacja o awizowaniu zarówno 13 grudnia 2021 r., jak i 21 grudnia 2021 r. została zaopatrzona pieczęcią U. P. w [...]. Tymczasem z wyjaśnień poczty oraz znajdującego się w aktach sprawy wydruku z systemu śledzenia przesyłek poczty ([...]) wynika, że przesyłka pozostawała do odbioru w placówce AP [...].

Mając powyższe na uwadze należało zgodzić się zarzutem skarżącej, że sposób awizowania przesyłki zawierającej decyzję Naczelnika Pierwszego U. S. w [...] z 10 grudnia 2021 r. nie spełniał wymogów określonych w art 150 § 1 pkt 1 oraz § 2 – 4 o.p. Z akt sprawy nie wynikało bowiem czy i w jaki sposób skarżąca została zawiadomiona o zmianie miejscu odbioru przesyłki.

Trafnie też podniesiono, że skarżąca jedynie przez część okresu po pozostawieniu awizo miała realną możliwość odebrania przesyłki pod adresem wskazanym w dokumentach pocztowych. Twierdzenia operatora pocztowego o pozostawieniu widocznego komunikatu na drzwiach placówki pocztowej przy ul. [...] w [...] nie zostały natomiast w żaden sposób udokumentowane.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.