Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 771/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 4, art. 8 ust. 3 i ust. 4, art. 106 ust. 4 i ust. 5, art. 107 ust. 1, ust. 4a, ust. 5 i ust. 5b, art. 109
journal: Dz.U. 2018 poz 1508
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jedn.
article: art. 151, art. 250
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: par. 21 ust. 1 pkt 1 lit. c)
journal: Dz.U. 2016 poz 1714
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej  pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu

SENTENCJA

Dnia 30 stycznia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Rosińska, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2020 roku sprawy ze skargi B. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji dotyczącej przyznania zasiłku stałego dla osoby w rodzinie 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat A. K. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. A. P.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta Z., decyzją z dnia [...] roku, nr [...], zmienił własną decyzję z dnia [...] roku, nr [...], dotyczącą przyznania B. D. zasiłku stałego dla osoby w rodzinie w ten sposób, że:

- przyznał B. D. zasiłek stały dla osoby w rodzinie od 1 czerwca 2016 roku do 31 października 2016 roku w kwocie 337,50 zł miesięcznie, od 1 grudnia 2016 roku do 31 lipca 2017 roku w kwocie 337,50 zł miesięcznie i od 1 października 2017 roku do 31 października 2017 roku w kwocie 337,50 zł oraz odmówił przyznania zasiłku stałego dla osoby w rodzinie od 1 listopada 2016 roku do 30 listopada 2016 roku i od 1 sierpnia 2017 roku do 30 września 2017 roku;

- postanowił zgłosić B. D. do ubezpieczenia zdrowotnego i opłacać składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 9% liczoną od kwoty przyznanego zasiłku stałego od 1 czerwca 2016 roku do 31 października 2016 roku, od 1 grudnia 2016 roku do 31 lipca 2017 roku i od 1 października 2017 roku do 31 października 2017 roku.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] roku, przyznano B. D. zasiłek stały od 1 czerwca 2016 roku do 31 października 2017 roku w kwocie 337,50 zł miesięcznie oraz zgłoszono do ubezpieczenia zdrowotnego. W okresie od maja 2016 roku do września 2016 roku sytuacja dochodowa rodziny B. D. nie uległa zmianie, dlatego wysokość przyznanego zasiłku stałego w okresie od czerwca 2016 roku do października 2016 roku nie uległa zmianie. W październiku 2016 roku B. D. wykazywała dochód rodziny w wysokości 353 zł tj. 176,50 zł na osobę w rodzinie. W dalszej części rozstrzygnięcia organ podkreślił, że B. D. wnioskując o wskazaną pomoc finansową nie powiadomiła o opłacie czynszowej uregulowanej przez syna w październiku 2016 roku, w kwocie 4000 zł, a zatem nie udokumentowała faktycznej sytuacji materialnej rodzinny, co miało wpływ na jej sytuację dochodową. Po ponownym przeliczeniu faktycznego dochodu rodziny w październiku 2016 roku, wyniósł on 2176,50 zł na osobę w rodzinie. Na dochód ten złożył się zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł, pomoc finansowa od teściowej w kwocie 200 zł oraz opłata czynszowa uregulowana przez syna w wysokości 4000 zł (tj. 4353:2=2176,50 zł).

W okresie od listopada 2016 roku do czerwca 2017 roku sytuacja dochodowa rodziny B. D. nie uległa zmianie, dlatego wysokość przyznanego zasiłku stałego w okresie od grudnia 2016 roku do lipca 2017 roku nie uległa zmianie. W lipcu i sierpniu 2017 roku B. D. wykazywała dochód rodziny w wysokości 353 zł tj. 176,50 zł na osobę w rodzinie. Na podstawie zgromadzonych dokumentów w sprawie organ pierwszej instancji ustalił, że B. D. w trakcie wnioskowania o pomoc finansową nie powiadomiła organu pierwszej instancji o opłacie czynszowej uregulowanej przez syna w kwocie 1502,42 zł w lipcu 2017 roku oraz w kwocie 1000 zł w sierpniu 2017 roku, tak więc nie udokumentowała faktycznego stanu materialnego rodziny. Wobec powyższego dochód rodziny w lipcu 2017 roku składał się z zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł, pomocy finansowej teściowej w kwocie 200 zł oraz opłaty czynszu uregulowanej przez syna w kwocie 1502,42 zł i wynosił łącznie 1855,42 zł tj. 927,71 zł na osobę w rodzinie. Dochód rodziny w sierpniu 2017 roku składał się z zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 153 zł, pomocy finansowej teściowej w kwocie 200 zł oraz opłaty czynszu uregulowanej przez syna w kwocie 1000 zł i wynosił łącznie 1353 zł tj. 676,50 zł na osobę w rodzinie.

Dalej, organ pierwszej instancji wskazał na treść art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym "zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny". Organ zaznaczył także, iż Rozporządzenie Rady Ministrów z 11 lipca 2018 roku w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej określiło kryterium dochodowe dla dwuosobowej rodziny na kwotę 1056 zł.

Na koniec organ I instancji wskazał, że w listopadzie 2016 roku oraz w okresie od sierpnia do września 2017 roku, B. D. nie przysługuje również opłacenie składki na ubezpieczenie zdrowotne zgodnie z art. 73 pkt 9 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, który mówi, że "obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 26 obejmuje okres od dnia przyznania zasiłku stałego do dnia utraty prawa do zasiłku". Wobec powyższego postanowiono jak w sentencji decyzji.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła B. D.. Strona powołała się na numer zaskarżonej decyzji podnosząc, że nie zgadza się z jej rozstrzygnięciem. Zarzuciła jej brak rozważenia istoty sprawy i zbadania całości materiału dowodowego. W związku z tym wnosi o uchylenie przedmiotowej decyzji i umorzenie postępowania przed organem pierwszej instancji. Odwołująca wskazała, że powodem uchylenia decyzji przez organ pierwszej instancji był brak zawiadomienia ośrodka pomocy społecznej o opłacie czynszowej uregulowanej przez syna, co spowodowało podniesienie jej dochodu. Nie jest to prawdą, gdyż syn nie dołożył się do zapłaty za czynsz, lecz po prostu zapłacił za czynsz z jej oszczędności. Z tych względów, zdaniem skarżącej, organ dwukrotnie policzył tą samą kwotę, którą przyznał w ramach zasiłku i którą strona wydała na czynsz, co spowodowało w sposób nieuzasadniony odebranie jej świadczenia.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U z 2018 roku poz. 2096 ze zm.), art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3, ust. 3, art. 37 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, art. 106 ust. 5, art. 109 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U z 2018 roku poz. 1508 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Kolegium wyjaśniło, że jedną z przesłanek, która upoważnia organ do uchylenia decyzji przyznającej świadczenie jest zmiana sytuacja dochodowej lub osobistej wnioskodawcy, która miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Zmiana sytuacji dochodowej w rodzinie B. D. jest związana z uzyskaniem dochodu, w postaci opłaty czynszowej uregulowanej przez syna wnioskodawczyni w miesiącu październiku 2016 roku w kwocie 4000 zł, w miesiącu lipcu 2017 roku w kwocie 1502,42 zł oraz w miesiącu sierpniu 2017 roku, w kwocie 1000 zł, która to zmiana spowodowała konieczność zmiany decyzji z dnia [...] roku nr [...] dotyczącą przyznania zasiłku stałego dla osoby w rodzinie.

Dalej Kolegium wskazało, że w świetle art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej warunkiem uznania środków pieniężnych za dochód jest przychód, czyli określone przysporzenie finansowe. Ustawodawca w treści art. 8 ust. 3 ustawy nie definiuje przychodu, lecz określa je jako bardzo szeroko, niezależnie od tytułu i źródła jego otrzymania. Takie ujęcie przychodu pozwala zaliczyć do dochodu różne przysporzenia, które na podstawie odrębnych przepisów nie są traktowane jako dochód. Tym samym, opłata czynszowa uregulowana przez syna B. D., stanowi dochód odwołującej i w związku z tym, w świetle art. 8 ustawy brak jest podstaw do twierdzenia, że kwota ta nie powinna zostać doliczona do dochodu strony. Kolegium nie dało wiary twierdzeniom odwołującej która wskazała, iż syn nie dołożył się do zapłaty czynszu, lecz zapłacił za nią ten czynsz, ponieważ w trakcie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego przez organ, B. D. nie wspominała o braku możliwości samodzielnego uregulowania opłat za mieszkanie i tym samym uregulowania opłat przez syna. Ponadto, twierdzenie odwołującej, iż nie stać jej na otwarcie konta i comiesięczne płacenie za przekazy pocztowe nie ma wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy, gdyż opłatę za lokal można uregulować zarówno w formie przelewu bankowego jak i udając się osobiście do zarządcy nieruchomością i opłacając czynsz w formie gotówkowej. Nie było więc konieczności przekazywania - jak twierdzi odwołująca - środków pieniężnych na opłacenie czynszu synowi, lecz B. D. mogła uregulować świadczenie osobiście. Ponadto, B. D. posiada konto bankowe, na które organ pierwszej instancji przekazywał kwoty świadczeń z pomocy społecznej, co znajduje potwierdzenie w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy. Organ pierwszej instancji, przeliczając ponownie dochód rodziny strony w październiku 2016 roku stwierdził, iż na dochód ten złożyła się opłata czynszowa uregulowana przez syna wnioskodawczyni w kwocie 4000 zł, zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł i pomoc finansowa teściowej w kwocie 200 zł. Łączny dochód wyniósł 4353 zł tj. 2176 zł na osobę w rodzinie.

B. D. nie powiadomiła także organu pierwszej instancji o opłacie czynszowej uregulowanej przez syna w lipcu 2017 roku w wysokości 1502,42 zł oraz w sierpniu 2017 roku w kwocie 1000 zł. Dlatego też na dochód rodziny w lipcu 2017 roku złożył się zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł, pomoc finansowa teściowej w wysokości 200 zł, opłata czynszowa uregulowana przez syna w wysokości 1502,42 zł, co łącznie dało kwotę 1855,42 zł, tj. 927,71 zł na osobę w rodzinie. Z kolei na dochód rodziny w sierpniu 2017 roku złożył się zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł, pomoc finansowa teściowej w wysokości 200 zł, opłata czynszu uregulowana przez syna w wysokości 1000 zł. Łączny dochód wyniósł 1353 zł, tj. 676,50 zł na osobę w rodzinie.

Wobec powyższego uwzględniając, że kryterium dochodowe na osobę w rodzinie wynosi 528 zł, tj. 1056 zł dla całej rodziny, to zgodnie z prawem doszło do zmiany decyzji przyznającej zasiłek stały w ten sposób, że organ pierwszej instancji przyznał zasiłek stały w okresie od 1 czerwca 2016 roku do 31 października 2016 roku w kwocie 337,50 zł (nie przyznając go w miesiącu listopadzie 2016 roku, ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego rodziny) oraz od 1 grudnia 2016 roku do 31 lipca 2017 roku w kwocie 337,50 zł miesięcznie ( nie przyznając go w sierpniu i we wrześniu 2017 roku ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego rodziny) i od 1 października 2017 roku do 31 października 2017 roku w kwocie 337,50 zł i tym samym odmówił przyznania zasiłku stałego dla osoby w rodzinie od 1 listopada 2016 roku do 30 listopada 2016 roku i od 1 sierpnia 2017 roku do 30 września 2017 roku. Kolegium uznało decyzję organu I instancji za prawidłową.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła B. D.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy: art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności do wszechstronnego wyjaśnienia i załatwienia sprawy, w szczególności poprzez uznanie, że organ l instancji słusznie ocenił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w sytuacji całkowitego pominięcia wyjaśnień skarżącej, że czynsz płacony był przez konto syna z jej pieniędzy. Skarżąca wniosła o "uchylenie decyzji i o umorzenie postępowania pierwszej instancji". Skarżąca podniosła, że kwoty czynszu są każdorazowo przekazywane synowi na potrzeby zapłaty czynszu, w żadnym wypadku nie można wobec tego mówić o dochodzie a jedynie o technicznym sposobie przekazania pieniędzy za czynsz za pośrednictwem konta bankowego syna. Wyjaśniła też, że z jej konta bankowego może jedynie wypłacać środki, nie może natomiast dokonywać żadnego przelewu. Nieprawdą też jest, że zapłatę za czynsz może dokonać w kasie u zarządcy nieruchomością, ponieważ tam mogą płacić za czynsz jedynie osoby posiadające lokale własnościowe. W przypadku lokali kwaterunkowych czynsz opłacać można wyłącznie przelewem lub na poczcie, co wiąże się z dodatkowymi opłatami. Z tych względów płatności reguluje syn, któremu skarżąca zwraca środki. Organ dwukrotnie policzył tą samą kwotę, którą przyznał jej w ramach zasiłku i którą wydała na czynsz, co spowodowało w sposób nieuzasadniony odebranie świadczenia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Kolegium nie dało wiary twierdzeniom strony, iż przysporzenie finansowe w postaci opłaty za czynsz pochodziło z jej środków pieniężnych, ponieważ gdyby taka sytuacja miała miejsce, to wnioskodawczyni poinformowałaby o powyższym w momencie przyznawania świadczenia, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.

W świetle art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Przeprowadzając taką kontrolę stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Przenosząc określone w przepisach p.p.s.a. kryteria oceny zaskarżonego aktu administracyjnego na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

W niniejszej sprawie kontroli Sądu została poddana decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji zmieniającą decyzję dotyczącą przyznania skarżącej zasiłku stałego dla osoby w rodzinie od 1 czerwca 2016 roku do 31 października 2017 roku w kwocie 337,50 zł miesięcznie oraz zgłoszenia skarżącej do ubezpieczenia zdrowotnego. Decyzja ta została wydana w oparciu o art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U z 2018 roku poz. 1508 ze zm.), zgodnie z którym decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, art. 12 i art. 107 ust. 5 (co do możliwości zastosowania art. 106 ust. 5 ustawy w stosunku do świadczeń już zrealizowanych vide: wyrok WSA w Gliwicach z dnia 8 sierpnia 2019 r., II SA/Gl 571/19, Lex nr 2721684). Za okoliczności dającą podstawę do zmiany decyzji przyznającej świadczenie uznano opłatę czynszową uregulowaną przez syna skarżącej w październiku 2016 roku w kwocie 4000 zł, w lipcu 2017 roku w kwocie 1502,42 zł oraz w sierpniu w kwocie 1000 zł. B. D. nie udokumentowała zatem faktycznej sytuacji materialnej swojej rodziny, co niewątpliwie miało wpływ na jej sytuację dochodową.

Na wstępie należy wskazać, ze ustawodawca wyraźnie i jednoznacznie określił w art. 8 ust. 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej zasady ustalania dochodu osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia. Ogólna definicja dochodu dla celów pomocy społecznej ujęta została w art. 8 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym dochodem jest każdy przychód bez względu na tytuł i źródło jego uzyskania, pomniejszony jedynie o obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne oraz kwoty alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Warunkiem uznania środków pieniężnych za dochód jest przychód, czyli określone przysporzenie finansowe. Ustawodawca nie definiuje przychodu, nie łączy go z działalnością zarobkową, wręcz przeciwnie - traktuje go bardzo szeroko niezależnie od źródła i tytułu jego otrzymania. Takie ujęcie pozwala zaliczyć do dochodu różne przysporzenia, które na podstawie odrębnych przepisów nie są kwalifikowane jako dochód. Przykładowo można wymienić zwrot nadpłaconego podatku, przyznanie kredytu czy odszkodowanie z tytułu wypadku (por. I. Sierpowska, Pomoc społeczna, Komentarz, LEX 2014).

Z przepisu art. 8 ust. 3 u.p.s. wynikają zatem dwie zasady. Po pierwsze, przychodem w rozumieniu ustawy jest każdy rodzaj dochodu. Każda suma uzyskana przez beneficjenta, bez względu na źródło uzyskania. Po drugie, odliczeniu od dochodu podlegają jedynie te rodzaje przychodów, które zostały enumeratywnie wyliczone w art. 8 ust. 4 ww. ustawy.

Mając na uwadze treść powołanego przepisu organy uznały, że kwota, jaką w imieniu skarżącej uiścił tytułem czynszu za jej mieszkanie w Ł. syn skarżącej bezsprzecznie stanowi dochód w rozumieniu art. 8 ust. 3 u.p.s., bowiem jest przysporzeniem majątkowym, zwiększającym stan majątkowy rodziny skarżącej, bez względu na tytuł i źródło jego pozyskania. Uzyskanie tego dochodu wiązało się z polepszeniem sytuacji finansowej danej rodziny. Stąd też organy uwzględniły ten dochód w ponownym przeliczeniu dochodu rodziny skarżącej.

W toku postępowania administracyjnego B. D. podnosiła jednak, że pieniądze na zapłatę czynszu za jej lokal w Ł. przekazała synowi, a pochodziły one z oszczędności poczynionych ze świadczeń otrzymanych w ramach pomocy społecznej.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się zatem do oceny zebranego materiału dowodowego, w tym wyjaśnień skarżącej.

W ocenie Sądu organy słusznie nie dały wiary wyjaśnieniom skarżącej, według których przysporzenie finansowe w postaci opłat za czynsz pochodziło z jej środków pieniężnych, a syn S. dokonywał jedynie przekazania pieniędzy za pośrednictwem konta bankowego.

W protokole z dnia 5 lipca 2019 r. skarżąca wskazała, że oszczędności poczyniła dzięki m.in. przyznanym zasiłkom celowym na żywność. Jednakże zestawienie sumy środków finansowych, jakimi dysponowała skarżąca, uzyskanych ze świadczeń pomocowych w roku 2016 i w roku 2017, uwzględniając przyznane zasiłki celowe, zasiłki stałe, zasiłki pielęgnacyjne, po odliczeniu stałych zadeklarowanych wydatków, jakie ponosi rodzina skarżącej (ok. 570 zł miesięcznie) prowadzi do wniosku, że skarżąca nie była w stanie ze świadczeń pomocowych poczynić oszczędności na rzecz opłat czynszowych przelanych w 2016 i 2017 r. na rachunek Zarządu Lokali Miejskich w Ł..

Co więcej, jak wynika ze wspomnianego wyżej protokołu, skarżąca nie jest w stanie wykazać i udokumentować, w jakich terminach oddawała synowi pieniądze i jakie to były kwoty. Skarżąca oświadczyła wówczas, że wyłożone przez syna S. środki pieniężne zostały przez nią uregulowane w terminie późniejszym. Jest to zatem klasyczny przykład pożyczki, a w świetle omawianych regulacji ustawowych nie ma żadnego znaczenia, że pożyczkodawcą była osoba najbliższa. Istotne jest jedynie to, że nastąpił przychód strony, który każdorazowo winien być uwzględniony przy obliczaniu sytuacji dochodowej beneficjenta świadczeń z pomocy społecznej.

Gdyby nawet podzielić stanowisko B. D. o przekazywaniu synowi pieniędzy na czynsz, to w ocenie Sądu, mogły to być wyłącznie środki pochodzące z nieujawnionych dochodów rodziny skarżącej, które winny być uwzględnione przez organy przy wyliczeniu należnych jej świadczeń.

Ponadto podkreślenia wymaga, że istotą zasiłków celowych jest to, że uzyskane z tego tytułu świadczenia powinny być w całości przeznaczone na cel, na który zostały przyznane. Tym samym świadczeń tych nie powinno, a nawet nie wolno przeznaczać na pokrycie innych wydatków, zwłaszcza na pokrycie opłat za mieszkanie, w którym się nie mieszka.

Odnosząc się w dalszej kolejności do wyjaśnień skarżącej, zawartych w protokole z dnia 5 lipca 2019 r. podkreślić należy, że skarżąca nie wskazała podczas przeprowadzanych wywiadów środowiskowych syna S. wśród swoich zstępnych. Tymczasem podkreślić należy, że wywiad jest specyficznym sposobem zbierania informacji o sytuacji strony, stanowiącym dla organu pomocy społecznej konieczne i podstawowe źródło informacji o sytuacji osobistej, rodzinnej i majątkowej osoby ubiegającej się o świadczenia, będący podstawą ustaleń faktycznych dokonywanych w decyzji administracyjnej i poddawanych prawnej ocenie. Na stronie ubiegającej się o świadczenie z pomocy społecznej spoczywa obowiązek umożliwienia organowi dokonania ustaleń faktycznych, zgodnie z art. 4, art. 106 ust. 4 i art. 107 ust. 1, 4a, 5 i 5b u.p.s. tj. umożliwienie dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji rodzinnej i majątkowej wnioskodawcy. Zgodnie z art. 109 u.p.s. osoby i rodziny korzystające ze świadczeń z pomocy społecznej są obowiązane niezwłocznie poinformować organ, który przyznał świadczenie o każdej zmianie w ich sytuacji osobistej, dochodowej i majątkowej, która wiąże się z podstawą do przyznania świadczeń.

Niewskazanie przez skarżącą w wywiadzie środowiskowym jednego ze swoich synów mogło zatem uzasadniać utratę wiary w wyjaśnienia skarżącej. Co więcej, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza twierdzeń skarżącej o możliwości dokonania oszczędności przeznaczonych na opłaty czynszowe z uzyskanych świadczeń pomocowych. Te wszystkie okoliczności dowodzą prawidłowości wydanych w sprawie rozstrzygnięć.

Reasumując, Sąd stwierdził, że organy, stosownie do treści art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., zebrały materiał dowodowy w sposób wyczerpujący, a następnie dokonały jego rzetelnego rozpatrzenia. Dokonane ustalenia stanu faktycznego, stanowiące podstawę podjętego w sprawie rozstrzygnięcia, znalazły również stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. wyraz w uzasadnieniu decyzji. Należy pamiętać, że zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada równej mocy dowodowej wszystkich dopuszczanych na wniosek bądź z urzędu dowodów. Można posłużyć się wszystkimi środkami dowodowymi, które są zgodne z prawem i mogą stać się podstawą do zupełnego wyjaśnienia sprawy. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest kompletny, prawidłowo oceniony i nie wymagający uzupełnienia, chociażby o przesłuchanie syna skarżącej S. w charakterze świadka.

W tym stanie rzeczy, nie sposób zarzucić organom naruszenia zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 7, 77 i 80 K.p.a.

Z przytoczonych względów, skarga jako bezzasadna podlegała z mocy art. 151 p.p.s.a. oddaleniu.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu orzeczono w oparciu o art. 250 p.p.s.a oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U.2016.1714 ze zm.).

A. P.