Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 866/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 71
law: Rozpozradzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) sędzia del. WSA Jan Szuma Protokolant asystent sędziego Julia Słomińska po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 listopada 2020 r. sygn. akt II SA/Lu 115/20 w sprawie ze skargi S. W. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 16 grudnia 2019 r. znak: IF-VII.7840.2.49.2019.MK w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Wyrokiem z dnia 19 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Lu 115/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, w sprawie ze skargi S. W. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 16 grudnia 2019 r., znak: IF-VII.7840.2.49.2019.MK, w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Wojewody Lubelskiego na rzecz S. W. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Decyzją z dnia 24 października 2019 r., po rozpatrzeniu wniosku spółki [...] sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, dalej także jako: "Spółka" lub "inwestor", Starosta Kraśnicki zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, wraz z wewnętrzną linią zasilającą, zlokalizowanej na działce nr [...] w obrębie S. Inwestycja dotyczy budowy wieży kratowej BOT-E2/60, której wysokość trzonu wynosi 60 m, a łączna wysokość nad poziom terenu wynosi 61,95 m. W ramach projektu przewiduje się instalację dziewięciu anten sektorowych o azymutach podanych w tabelach przedłożonych projektów. Wysokość zawieszenia to 59,10 m n.p.t.

Odwołanie wnieśli R. S. oraz S. W.. Podniesiono zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w szczególności: naruszenie zasad ogólnych postępowania, wadliwe ustalenia faktyczne, wadliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, brak odniesienia się do argumentów stron i do protestów mieszkańców okolicznych wsi, brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego celem oceny negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na życie i zdrowie mieszkańców, pominięcie właścicieli dwóch działek, którzy również powinni być stronami postępowania) oraz naruszenia przepisów prawa materialnego (rozporządzenia w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, Prawa budowlanego, Prawa ochrony środowiska, a także konstytucyjnych i konwencyjnych gwarancji prawa własności). W aspekcie materialnoprawnym zarzuty odwołania koncentrowały się na kwestiach wadliwego przyjęcia, że sporne przedsięwzięcie nie wymaga oceny oddziaływania na środowisko, wadliwej wykładni pojęcia miejsc dostępnych dla ludności, pominięcia kwestii niezgodności inwestycji z planem miejscowym.

Decyzją z dnia 16 grudnia 2019 r., Wojewoda Lubelski, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że planowana inwestycja zaliczana jest do inwestycji celu publicznego. W ocenie organu brak było potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Z dołączonej do projektu budowlanego Kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej wynika, że równoważna moc promieniowana izotropowo (EIRP) dla poszczególnych anten wynosi 5878,28 W, 6225,53 W oraz 2026,28 W. W świetle przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71; dalej: r.p.o.ś.), inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko ponieważ wyliczone wartości EIRP zawierają się w przedziale 5000–10000 W. Wyliczona wartość EIRP 5878,28 W oraz 6225,53 W powoduje konieczność sprawdzenia czy miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, a wyliczona wartość EIRP 2026,28 W powoduje konieczność sprawdzenia czy miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny. Opierając się na rysunkach rzutów poziomych i pionowych osi głównych wiązek promieniowania dla poszczególnych anten sektorowych przedstawionych w projekcie budowlanym, organ stwierdził, że zarówno dla minimalnych pochyleń wiązek 0° jak i maksymalnych pochyleń wiązek 12° dla azymutów 70°, 190° i 310° brak jest występowania miejsc dostępnych dla ludności w odległości 300 m od środka elektrycznego anteny w osi głównej wiązki promieniowania danej anteny. W analizach uwzględniono występowanie obszaru strefy o gęstości mocy pola przekraczającej wartość 0,1 W/m2 (określoną jako dopuszczalna dla miejsc dostępnych dla ludności w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów Dz. U. z 2003 r. Nr 192 poz. 1883). Właściciele działek objętych tą analizą zostali uznani za strony postępowania. W związku z tym że odległość tych pól od poziomu terenu wynosi minimum 34 m nad poziom terenu, nie występują one w miejscach dostępnych dla ludności i nie powodują one ograniczenia możliwości zabudowy ww. działek.

Wojewoda wskazał, że najbliższa sąsiadująca stacja bazowa będąca źródłem pól elekromagnetycznych znajduje się w odległości ok. 190 m i w związku z tym nie uwzględniono oddziaływania tej stacji przy określaniu obszaru oddziaływania przedmiotowej stacji bazowej, gdyż nie występuje sytuacja opisana w § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia (nie jest spełniona przesłanka, aby przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdowały się na terenie jednego zakładu lub obiektu, co prowadziłoby do konieczności sumowania parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie). Zdaniem organu wyrażona w tym przepisie zasada sumowania nie może być stosowania do kryteriów kwalifikowania instalacji emitujących pola elektromagnetyczne, ponieważ kryteriów tych nie da się sumować, ani kumulować. Ponadto sumowanie mocy anten sektorowych, a także anten sektorowych i anten radiolinii, stałoby w oczywistej sprzeczności z treścią § 3 ust. 1 pkt 8 (a także § 2 ust. 1 pkt 7) rozporządzenia.

Wojewoda wskazał również na znajdującą się w aktach sprawy decyzję Wójta Gminy Kraśnik z dnia 11 czerwca 2019 r., umarzającą postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia polegającego na budowie spornej stacji bazowej, jako bezprzedmiotowego wobec faktu, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie wymaga wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację

Skargę do sądu administracyjnego wnieśli R. S. i S. W., zarzucając naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

I.1) art. 7, art. 15 oraz art. 77 K.p.a., poprzez brak odniesienia się przez organ drugiej instancji do wszystkich zarzutów stawianych w odwołaniu, a w szczególności do zarzutu naruszenia art. 28 K.p.a. a także poprzez brak odniesienia się przez Wojewodę do wszystkich zarzutów i wniosków składanych w toku prowadzonego postępowania składanych przez mieszkańców okolicznych wsi, co doprowadziło do braku dokładnego rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie;

I.2) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji publicznej i dowolność w wydaniu decyzji poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie oraz brak właściwej oceny zebranych w sprawie dowodów, co doprowadziło do niewłaściwego rozstrzygnięcia sprawy; brak rozpatrzenia i oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w tym sprzeciwów i protestów składanych przez mieszkańców okolicznych wsi;

I.3) art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a., poprzez zaniechanie przez organ uchylenia decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy zachodziły przesłanki do jej uchylenia gdyż decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania;

I.4) art. 6, art. 7, art. 75, art. 77 § 1 K.p.a., art. 80 K.p.a. w związku z art. 84 K.p.a. w zw. z art. 136 K.p.a., poprzez przyjęcie w sposób jednostronny wyjaśnień inwestora za własne stanowisko oraz nie przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego w zakresie oceny negatywnego oddziaływania na zdrowie i życie mieszkańców emitowanego pola elektromagnetycznego przez planowaną do wybudowania wieżę oraz wpływu na życie i zdrowie mieszkańców już wybudowanej wieży z antenami w odległości około 100-150 m od wieży planowanej do wybudowania, brak analizy całości materiału dowodowego zebranego w sprawie, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem obszaru oddziaływania inwestycji;

I.5) art. 28 K.p.a. i art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r., poz. 1333, ze zm.) poprzez pominięcie właścicieli działek o nr [...] oraz działki o nr [...] położonych w miejscowości K., będących w bezpośrednim sąsiedztwie działki o nr [...] położonej w S., na której jest planowana do wybudowania wieża stacji bazowej telefonii komórkowej, jako strony postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę, jak również nie informowanie ich o rozstrzygnięciach w prowadzonym postępowaniu, dotyczącym inwestycji, która oddziałuje na ich nieruchomości i skutkuje ograniczeniem w zagospodarowaniu sąsiednich działek i w konsekwencji odmówienie im prawa do obrony swoich interesów.

Ponadto skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.:

II.1) § 4 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko z dnia 9 lipca 2004 r. (Dz. U. z 2004 r., Nr 257, poz. 2573), poprzez jego pominięcie i nieuwzględnienie kumulacji pola elektromagnetycznego zachodzącej pomiędzy poszczególnymi obiektami mogącymi emitować takie promieniowanie.

II.2) art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2020 r., poz. 1219, ze zm.), przez jego błędną wykładnię polegającą na uwzględnieniu w skarżonej decyzji tylko zabudowy istniejącej w chwili obecnej,

II.3) art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. w zw. z art. 140, 143 i 144 K.c. w zw. z art. 21 Konstytucji RP w zw. z art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, poprzez nieustalenie, jakie ograniczenia w zakresie maksymalnej dopuszczalnej wysokości zabudowy wymusi zrealizowanie omawianego przedsięwzięcia oraz brak faktycznego ustalenia, na jakiej wysokości będzie występowało ponadnormatywne oddziaływanie stacji na terenach, do których użytkowania inwestor nie posiada tytułu prawnego.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie decyzji wydanych przez organy obydwu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Lubelski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2020 r. Sąd odrzucił skargę R. S. ze względu na nieuiszczenie wpisu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja Wojewody z dnia 19 grudnia 2019 r. została wydana z naruszeniem prawa skutkującym koniecznością jej uchylenia.

Częściowo zasadne są, w ocenie Sądu pierwszej instancji, zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz naruszenia przepisów prawa materialnego w zakresie odnoszącym się do kwestii oceny obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Jak wynika z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, obowiązkiem organu administracji architektoniczno-budowlanej w toku postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę jest m.in. weryfikacja zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub dokonano zgłoszenia (Dz. U. z 2020 r., poz. 283, ze zm.; dalej jako: "u.u.i.ś.". Weryfikacja wymagań ochrony środowiska obejmuje również ustalenie, czy dla wnioskowanej inwestycji istnieje prawny obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Sąd wywodził dalej, że kwestią kluczową dla sporu stała się interpretacja i zastosowanie § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko z 9 listopada 2010 r., dalej: "r.p.o.ś.".

W przypadku tego rodzaju inwestycji, jak w rozpoznawanej sprawie, kwalifikację prawną jako przedsięwzięcia mogącego zawsze lub mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko determinują dwa czynniki: równoważna moc promieniowana izotropowo (określana pochodzącym z języka angielskiego skrótowcem: EIRP) oraz odległość od miejsc dostępnych dla ludności. Określona dość precyzyjnie przez prawodawcę wypadkowa mocy i odległości stanowi kryterium decydujące o tym, czy jest to przedsięwzięcie zawsze albo potencjalnie znacząco oddziałujące na środowisko, czy też nie wywołujące takich skutków, a w konsekwencji zwolnione z obowiązku przeprowadzenia tzw. oceny środowiskowej.

W kwestii interpretacji pojęcia "miejsc dostępnych dla ludzi", użytego w przywołanych przepisach rozporządzenia, ale nie zdefiniowanego samym rozporządzeniu, orzecznictwo odwołuje się do definicji "miejsc dostępnych dla ludności" zawartej w art. 124 ust. 2 ustawy – Prawo ochrony środowiska, dalej: "P.o.ś.". Zgodnie z tym przepisem, w brzmieniu miarodajnym dla oceny stanu prawnego sprawy, przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości.

Sąd odnotował, że organy obydwu instancji powołały się na ustalenia udokumentowane w sporządzonej na zlecenie inwestora "Kwalifikacji instalacji". Analizy zawarte w tym dokumencie doprowadziły do wniosku, że planowana inwestycja, z uwagi na moc instalacji oraz odległość od miejsc dostępnych dla ludzi, nie mieści się w żadnym ze wskazanych przez prawodawcę przedziałów pozwalających na zakwalifikowanie jako przedsięwzięcia mogącego znacząco (zawsze albo potencjalnie) oddziaływać na środowisko. Kluczowym elementem sporu jest sposób obliczenia mocy promieniowania. Z lektury "Kwalifikacji instalacji" wynika jednoznacznie, że osoba sporządzająca ten dokument dokonała obliczeń w odniesieniu do każdej anteny sektorowej z osobna, uznając, że obliczenia mocy dla jednej anteny nie mają wpływu na wynik kwalifikacji pozostałych anten (s. 5; k. 90 projektu budowlanego). Takie stanowisko zaakceptowały organy obydwu instancji.

Skarżący kwestionuje to stanowisko, wywodząc, że w przypadku tego rodzaju inwestycji należy dokonać sumowania mocy emitowanej przez wszystkie anteny. Twierdzenia te opiera na treści § 3 ust. 2 pkt 3 r.p.o.ś.

Pogląd do którego odwołuje się skarżący jest obecnie, zdaniem WSA, dominujący w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, co nie oznacza jednak, że jest bezkrytycznie przyjmowany. Podstawowym problemem jest fakt, że sam prawodawca w treści § 2 ust. 1 pkt 7 in fine i § 3 ust. 1 pkt 8 in fine wyraźnie wskazał, że równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna. Ponadto, § 3 ust. 3 rozporządzenia odnosi się do całego katalogu przedsięwzięć wymienionych w ust. 1, w którym o kwalifikacji danego przedsięwzięcia jako mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko decydują bardzo różne czynniki, z których część może podlegać dość prostemu sumowaniu, część jednak nie do końca poddaje się takim prostym działaniom arytmetycznym. Jeżeli istotnym czynnikiem jest moc promieniowana izotropowo, to powstaje otwarte pytanie, czy ocena oddziaływania przedsięwzięcia powinna zależeć od prostego zsumowania mocy poszczególnych anten, czy też – biorąc pod uwagę kluczowy problem potencjalnego nakładania wiązek promieniowania, nie należałoby jednak zastosować bardziej złożonych obliczeń, uwzględniających znacznie więcej czynników. Na zastosowanie takich bardziej złożonych metod nie pozwala jednak treść § 3 ust. 2 pkt 3 r.p.o.ś., który odwołuje się do prostego zsumowania parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie. Te dylematy każą podchodzić dość ostrożnie do poglądu dominującego w orzecznictwie.

W dalszej kolejności Sąd zwrócił uwagę na kluczową motywację wskazywaną we wspomnianej dominującej linii orzeczniczej. Wedle tego poglądu, konieczne jest ustalenie, w jaki sposób cała inwestycja (a nie poszczególne anteny) wpłynie na środowisko. W celu ustalenia zasięgu pola elektromagnetycznego, konieczne jest wyjaśnienie, czy moc anten planowanych do zainstalowania w ramach tego samego przedsięwzięcia nie kumuluje się wzajemnie. Nie można bowiem wykluczyć, że ewentualne nakładanie lub nachodzenie się wiązek spowoduje, iż moc promieniowania znacznie przekroczy wielkości dopuszczalne. Odmienna interpretacja § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia prowadziłaby do możliwości obejścia prawa przez potencjalnych inwestorów, co z pewnością nie było intencją ustawodawcy. Przyjęcie bowiem, że dla ustalenia czy przedsięwzięcie oddziałuje potencjalnie znacząco na środowisko niezbędne jest ustalenie mocy promieniowania jedynie pojedynczej anteny może doprowadzić do planowania takich przedsięwzięć, które składać się będą z kilku, a nawet kilkunastu anten, których każda posiadać będzie moc promieniowania niewpływającą ujemnie na środowisko, zaś po przecięciu z inną co najmniej na linii nakładania się lub przecinania stworzy moc znacznie przekraczającą wartości dopuszczalne (por. przykładowo wyroki NSA z 15 lutego 2018 r., II OSK 1847/17; z 28 lutego 2018 r., II OSK 243/18; z 3 lipca 2018 r. II OSK 1570/18; z 11 lipca 2018 r., II OSK 907/18; z 12 grudnia 2019 r., II OSK 271/18; z 14 października 2020 r., II OSK 2263/20).

W dalszej części uzasadnienia WSA skonstatował, że sąd wydaje wyrok zawsze w konkretnej sprawie i musi się kierować swoją indywidualną oceną, mieszczącą się w granicach niezawisłości sędziowskiej. Z drugiej strony musi brać pod uwagę również wartość jednolitości orzecznictwa, fundamentalną z punktu widzenia bezpieczeństwa prawnego. Sąd musi zatem pogodzić konieczność indywidualnej oceny sprawy z koniecznością poszanowania poglądów wyrażonych w podobnych sprawach przez inne składy orzekające, zwłaszcza jeśli poglądy te przybierają postać dość jednolitej linii orzeczniczej.

Kierując się tymi dyrektywami, Sąd pierwszej instancji doszedł do przekonania, że w rozpoznawanej sprawie podążenie drogą argumentacji dominującej w orzecznictwie prowadzi do wniosku, że "Kwalifikacja instalacji" jest obarczona błędami, których nie dostrzegły organy administracji architektoniczno-budowlanej.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji, kluczowa jest kwestia potencjalnego kumulowania oddziaływania, a źródłem tej kumulacji jest nakładanie się wiązek promieniowania. W związku z tym, w przypadku, kiedy mamy do czynienia z rozwiązaniem technicznym, w którym anteny sektorowe są montowane zbiorczo, ale na trzech różnych azymutach, w ocenie Sądu zasadę sumowania należy odnosić wyłącznie do anten umiejscowionych na tym samym azymucie. Tylko w takim przypadku w grę wchodzi potencjalne nakładanie się wiązek i kumulowanie mocy promieniowania.

Odnosząc ten pogląd do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy Sąd zauważył, że po zastosowaniu zasady sumowania w ten sposób moc EIRP dla trzech anten umiejscowionych na tym samym azymucie wyniosłaby 14.129 W (z pewnymi zaokrągleniami, nie mającymi znaczenia dla ostatecznych wyników kalkulacji i kwalifikacji przedsięwzięcia). Oznaczałoby to konieczność przeprowadzenia analiz z uwzględnieniem miejsc dostępnych dla ludności w obszarze 200 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania anten, dla oceny, czy jest to przedsięwzięcie zawsze znacząco oddziałujące na środowisko (§ 2 ust. 1 pkt 7 lit. c) r.p.o.ś.) oraz w obszarze od 200 do 300 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania anten, dla oceny, czy jest to przedsięwzięcie zawsze znacząco oddziałujące na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 8 lit. g r.p.o.ś.).

Nadto, zdaniem WSA, kwestią kluczową dla rozstrzygnięcia sprawy jest ewidentna rozbieżność stwierdzeń zawartych w zaskarżonej decyzji oraz w kwalifikacji. W "Kwalifikacji" dokonano oceny, czy miejsca dostępne dla ludności występują w odległości do 150 m od środka elektrycznego (dla pojedynczych anten o mocy EIRP 2026 W) oraz w odległości do 200 m od środka elektrycznego (dla pojedynczych anten o mocach EIRP 5878 i 6225 W). Z kolei w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda stwierdził, że "Wyliczona wartość EIRP 5878,28 W oraz EIRP 6225,53 W powoduje konieczność sprawdzenia czy miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, a wyliczona wartość EIRP 2026,28 W powoduje konieczność sprawdzenia czy miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny". W dalszym wywodzie organ odwoławczy stwierdził, że "(...) ustalenia oparto na rysunkach rzutów poziomych i pionowych osi głównych wiązek promieniowania dla poszczególnych anten sektorowych przedstawionych w projekcie. Zarówno dla minimalnych pochyleń wiązek 0° jak i maksymalnych pochyleń wiązek 12° dla azymutów 70°, 190° i 310° brak jest występowania miejsc dostępnych dla ludności w odległości 300 m od środka elektrycznego anteny w osi głównej wiązki promieniowania danej anteny".

W ocenie Sądu pierwszej instancji, uchybienie Wojewody musi być zakwalifikowane jako naruszenie przepisów postępowania, w szczególności zasad prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.) i swobodnej oceny dowodów (art. 80 K.p.a.), gdyż organ wadliwie ocenił kluczowe elementy materiału dowodowego i nie wyjaśnił istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych (nie dokonał prawidłowej weryfikacji "Kwalifikacji", nie dokonał analiz występowania miejsc dostępnych dla ludności w odniesieniu do wymaganych odległości od środka elektrycznego anteny), ponadto sporządził uzasadnienie obarczone w tym zakresie istotną wadą (Wojewoda nie wyjaśnił rozbieżności pomiędzy przyjętą przez niego, skądinąd wadliwą, interpretacją § 3 r.p.o.ś. a przyjętymi wartościami odległości od środka elektrycznego anteny oraz rozbieżności pomiędzy stwierdzeniami zawartymi w uzasadnieniu decyzji i w "Kwalifikacji").

Ponadto, biorąc konieczność kierowania się dominującą linią orzeczniczą (z uwagi na konieczność respektowania wartości jednolitości orzecznictwa i zasadę bezpieczeństwa prawnego), trzeba według Sądu również stwierdzić, że Wojewoda naruszył przepisy prawa materialnego, tj. przepisy prawa materialnego, tj. § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 r.p.o.ś.), przyjmując wadliwą interpretację tych przepisów, błędnie zakładając – wbrew stanowisku orzecznictwa, że równoważną moc promieniowania (EIRP) wyznacza się wyłącznie dla pojedynczych anten.

Uchybienia te muszą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. Konieczne jest dokonanie ponownej analizy w zakresie kwestii oceny obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, z uwzględnieniem dominującego w orzecznictwie stanowiska w kwestii wykładni ww. przepisów rozporządzenia, co wymaga odniesienia ocen występowania miejsc dostępnych dla ludności do innych odległości niż przyjęto w "Kwalifikacji". Celowe może okazać się wezwanie inwestora do uzupełnienia "Kwalifikacji" o takie analizy. Na marginesie jedynie można zauważyć, że wspomniane wyżej, znajdujące się w aktach administracyjnych rysunki obrazujące przewidywane rozkłady pól elektromagnetycznych o wartościach wyższych niż

dopuszczalne na poszczególnych azymutach (k. 167-169 projektu) mogą stanowić istotną wskazówkę dla organu. Tym niemniej jednak rolą sądu administracyjnego jest kontrola zaskarżonej decyzji, dlatego sąd nie może w zastępstwie organu dokonywać ustaleń w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy, w sytuacji, gdy organ takich ustaleń (w wymaganym zakresie) nie dokonał.

W ocenie Sądu, choć analogiczne błędy należy przypisać również rozstrzygnięciu organu I instancji, to zakres ustaleń faktycznych wymagających uzupełnienia jest relatywnie niewielki, wystarczające będzie podjęcie w tym zakresie czynności przez organ odwoławczy, który wszakże jest zobowiązany do merytorycznego rozpoznania sprawy w pełnym zakresie, a nie wyłącznie do kontroli decyzji organu I instancji. W konsekwencji zdaniem Sądu nie było potrzeby stosowania art. 135 P.p.s.a., do prawidłowego końcowego załatwienia sprawy wystarczające było uchylenie decyzji wydanej przez organ II instancji.

Skargę kasacyjną wniosła [...] sp. z o.o. z siedzibą w W.. Wyrok zaskarżyła w całości. Zarzuciła naruszenie:

I. przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:

a. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez - jak wynika z treści uzasadnienia wyroku - błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że organy administracji, a w szczególności organ II instancji nie przeprowadziły we własnym i wystarczającym zakresie postępowania dowodowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy i nie ustaliły tegoż stanu faktycznego, a w szczególności jakoby oparły się wyłącznie na kwalifikacji instalacji radiofonii telekomunikacyjnej telefonii komórkowej, przedstawionej przez Skarżącą, a także, że dokonały błędnych ustaleń w zakresie kwalifikacji inwestycji pod względem wymogu uzyskania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych, a w konsekwencji, że nie dokonały weryfikacji czy projektowana inwestycja nie stanowi przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięcia mogącego przynajmniej potencjalnie oddziaływać na środowisko, podczas gdy organy administracji obu instancji wydały decyzje na podstawie wszechstronnej analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, czemu dały wyraz w uzasadnieniach wydanych decyzji i na tej podstawie wywiodły słuszne wnioski, iż planowana przez skarżącą inwestycja nie stanowi przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani też przedsięwzięcia mogącego przynajmniej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko;

b. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 80 K.p.a., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że organy administracji nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy oraz pominięciu przez Sąd I instancji ustaleń dokonanych zarówno przez organ I jak i II instancji;

c. art. 145 § 1 pkt. 1) lit. a) i c) P.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i uwzględnienie skargi, chociaż postępowanie administracyjne przed organami administracji publicznej nie było dotknięte wadami polegającymi na naruszeniu przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak również innym naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie wskazał, jakie konkretnie przepisy prawa naruszył organ administracyjny II instancji, które poskutkowały wydaniem zaskarżonego wyroku w takim kształcie, wskazanie zaś jako podstawy do uchylenia decyzji posłużenie się przez organ do weryfikacji odległości większej niż to wynika z rozporządzenia jest błędem, przy czym błąd ten nie ma wpływu na wynika sprawy, bo skoro inwestycja nie kwalifikuje się przy zastosowaniu bardziej rygorystycznych wartości do kategorii przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani też przedsięwzięcia mogącego przynajmniej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko to tym bardziej nie będzie się ona kwalifikowała do tychże przy zastosowaniu mniejszych parametrów, zatem jest to błąd ale nie ma on wpływu na wynik sprawy;

d. art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 P.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprawidłowym sprawowaniu funkcji kontrolnej, gdyż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w zaskarżonym wyroku uchylił decyzje organów obu instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania pomimo braku naruszenia przepisów prawa przez organy administracji publicznej w niniejszej sprawie;

e. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez zamieszczenie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazań, co do dalszego postępowania przez organ administracji publicznej przy jej ponownym rozpatrzeniu, które nie znajdują oparcia: w przepisach prawa i stanie faktycznym sprawy.

II. przepisów prawa materialnego, to jest:

a. art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.) w zw. z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r. poz. 283 ze zm.) poprzez ich błędną wykładnię, skutkującą nieuprawnionym przyjęciem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy możliwe jest zaliczenie inwestycji Skarżącej do kategorii inwestycji mogących wymagać przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy planowane przedsięwzięcie nie jest inwestycją zaliczaną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, ponieważ parametry krytyczne planowanej inwestycji nie kwalifikują jej do ww. kategorii, jak również nie jest możliwe dokonywanie sumowania parametrów tego typu inwestycji (parametry pojedynczej anteny nie sumują się z parametrami innej anteny), w związku z czym w przedmiotowej sprawie nie jest wymagane wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach;

b. § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 lit. f) aktualnego dla niniejszego przedsięwzięcia Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71), zwanego dalej w skardze kasacyjnej "Rozporządzeniem", poprzez ich błędną wykładnię skutkującą bezpodstawnym przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, że dla ustalenia wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko konieczne jest zbadanie równoważnej mocy promieniowania izotropowego obejmującego całą instalację, podczas gdy organy administracji prawidłowo określiły równoważną moc promieniową izotropowo oddzielnie dla każdej planowanych anten sektorowych, albowiem ww. przepisy stanowią wprost, iż "równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna Równocześnie Sąd I Instancji analizując zgromadzony materiał dowodowy w całkowicie dowolny sposób przyjął, że parametry planowanej inwestycji, które zostały wprost wskazane przez Skarżącą, należy rozpatrywać w innym niż podane zakresie – poprzez określenie parametrów dla poszczególnych anten, czy też sumy anten na danym azymucie ewentualnie całego przedsięwzięcia, co nie znajduje oparcia w przepisach obowiązującego prawa;

c. § 3 ust. 2 pkt. 3 Rozporządzenia poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I Instancji, że organ II instancji nie zweryfikował, czy ww. przepis nie znajdzie zastosowanie w niniejszej sprawie, podczas gdy nie reguluje on inwestycji obejmujących stacje bazowe telefonii komórkowej (do których zalicza się planowana inwestycja) z uwagi na normy zawarte w § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 Rozporządzenia. Ponadto z logicznego punktu widzenia nie sposób wyobrazić sobie w jaki sposób mogłoby dojść do kumulacji parametru określonego wyłącznie dla "pojedynczej anteny" oraz jako odległość od jej środka mierzoną w osi głównej tej właśnie anteny. Parametru takiego nie da się po prostu sumować, nawet jeżeli jak wskazuje Sąd I instancji miałoby to dotyczyć mocy anten na danym azymucie, w związku z czym rozumowanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w tym zakresie należy uznać za błędne;

d. błędną interpretacją pojęcia "pojedyncza antena", o której to mowa Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

Skarżąca wniosła o:

1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie;

ewentualnie:

2. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie merytoryczne niniejszej skargi kasacyjnej;

3. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych;

4. rozpoznanie skargi na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.

W odniesieniu do zarzutów naruszenia prawa materialnego przywołać należy uchwałę NSA z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22. Zgodnie z tą uchwałą, przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71, ze zm.), dalej także: "rozporządzenie", jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten.

Jak wskazano w uzasadnieniu przytoczonej uchwały, parametr z § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia ani się nie sumuje, ani nie kumuluje, gdyż nie ma ku temu podstaw. Potwierdza to wnioski wynikające z wykładni językowej, a dodatkowo podważa argument tezy przeciwnej, odwołujący się do wykładni funkcjonalnej, że za koniecznością sumowania i stosowania § 3 ust. 2 pkt 3 do instalacji określonych w § 3 ust. 1 pkt 8 przemawiać miałby wzgląd na ochronę zdrowia i życia człowieka. Zapewnienie tej ochrony jest bowiem gwarantowane innymi przepisami.

To, że parametr EIRP (W) odnosi się do pojedynczej anteny świadczy zatem nie tylko samo użycie w § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia takich sformułowań jak "wyznaczona dla pojedynczej anteny", czy "w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny", ale również cel posłużenia się tą wielkością w konstrukcji przepisu, jego wewnętrzna budowa i zakodowany w nim sposób wyznaczania obszaru (patrz: uzasadnienie uchwały NSA z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22).

Z art. 269 § 1-3 P.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca zarówno uchwał abstrakcyjnych, jak i uchwał konkretnych. Istota owej mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (patrz m.in.: Andrzej Kabat [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", LEX/el 2021, pkt 3 do art. 269).

W rezultacie skuteczne są zarzuty kasacji oparte na tezie o braku podstaw do ustalenia łącznej mocy EIRP wszystkich anten.

W związku z tym zasadny jest także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 80 K.p.a. poprzez przyjęcie przez Sad pierwszej instancji, że organy nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny w zakresie sumarycznej mocy odziaływania wszystkich anten sektorowych przewidzianych w projekcie budowlanym.

Powtórzyć należy, że w świetle powołanej uchwały NSA, przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten. Stanowisko to skutkuje zasadnością zarzutów procesowych w zakresie kwalifikacji przedsięwzięcia.

Podkreślić trzeba, że w zakresie badania przez organ maksymalnej mocy poszczególnych anten Sąd pierwszej instancji nie podważył danych zawartych w Kwalifikacji przedsięwzięcia przedłożonej przez inwestora.

Dokonując kwalifikacji przedmiotowego przedsięwzięcia orzekające w sprawie organy oparły się na ustaleniach zawartych w przedłożonej przez inwestora "Kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej", wykonanej przez mgr inż. Urszulę Kądzielę, dołączonej do Projektu budowlanego, opracowanego przez osoby posiadające uprawnienia budowlane.

Przed dalszymi uwagami przypomnieć można przekonanie Sądu pierwszej instancji, według którego, podążenie drogą argumentacji dominującej w orzecznictwie prowadzi do wniosku, że "Kwalifikacja instalacji" jest obarczona błędami, których nie dostrzegły organy administracji architektoniczno-budowlanej.

Sąd rozważył najpierw, jak powinno się prawidłowo rozumieć zasadę sumowania, wynikającą z § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, odnoszoną do analiz tego samego przedsięwzięcia.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, z przytoczonych wcześniej wypowiedzi orzecznictwa wynika jednoznacznie, że kluczowa jest kwestia potencjalnego kumulowania oddziaływania, a źródłem tej kumulacji jest nakładanie się wiązek promieniowania. W związku z tym, w przypadku, kiedy mamy do czynienia z rozwiązaniem technicznym, w którym anteny sektorowe są montowane zbiorczo, ale na trzech różnych azymutach, w ocenie Sądu zasadę sumowania należy odnosić wyłącznie do anten umiejscowionych na tym samym azymucie. Tylko w takim przypadku w grę wchodzi potencjalne nakładanie się wiązek i kumulowanie mocy promieniowania.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle przywołanej powyżej uchwały NSA z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22, w kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej, z punktu widzenia przepisów naruszenia § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 a także § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, istotne są dane wymagane hipotezami tych przepisów.

W tym zakresie inwestor przedstawił "Kwalifikację instalacji", której danych technicznych nie podważono.

Jest niewątpliwe, że obowiązkiem organów było zbadanie zgodności projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska.

Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.

Dodać jeszcze można, że według art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, organ jest uprawniony do sprawdzenia kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7.

Zakres badania projektu architektoniczno-budowlanego został znacznie ograniczony. Ograniczenie zakresu oceny projektu architektoniczno-budowlanego nastąpiło m.in. w rezultacie uchylenia przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ust. 2 komentowanego przepisu, który uprawniał (nie zobowiązywał) organ do badania zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5 Prawa budowlanego.

Na mocy art. 1 pkt 28 lit. b ustawy z dnia 27 marca 2003 r. do Prawa budowlanego wprowadzono natomiast zasadę, zgodnie z którą, odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowlanego ponoszą wyłącznie projektant oraz – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu – sprawdzający projekt, którzy mają obowiązek dołączyć do projektu budowlanego oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego) – patrz: Anna Ostrowska [w:] "Prawo budowlane. Komentarz", pod red. A. Glinieckiego, WK 2016, pkt 7 do art. 35; orzecznictwo sądów administracyjnych: w tym m.in. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1949/19).

Podane w projekcie budowlanym oraz w "Kwalifikacji instalacji" ustalenia w zakresie mocy oraz oddziaływania pola elektromagnetycznego należą do tej części projektu budowlanego, za którą odpowiada projektant.

Natomiast zagadnienie wpływu tych ustaleń na zgodność projektu budowlanego z wymogami ochrony środowiska jest kompetencją organów administracji architektoniczno-budowlanej.

Nie można w niektórych przypadkach wykluczyć dokonania przez organ weryfikacji projektu budowlanego w odniesieniu do oczywistych omyłek, niejasności, czy nawet oczywistych nieprawidłowości merytorycznych ustaleń i rozwiązań zawartych w projekcie budowlanym, mających charakter techniczny. Wszak organy administracji architektoniczno-budowlanej są organami specjalistycznymi powołanymi do rozstrzygania spraw z zakresu szeroko rozumianego prawa budowlanego. Co do zasady jednak, organy opierają się w tym zakresie na oświadczeniu o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Z "Kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej" wynika, że uwzględniając równoważną moc promieniowania izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny, planowane przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w rozumieniu rozporządzenia RM z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

Uwzględniając poprzedzające rozważania skonstatować należy, że brak było podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę.

Jako uchybienie które nie miało istotnego wpływy na wynik sprawy należy ocenić rozbieżność między "Kwalifikacją instalacji", a uzasadnieniem zaskarżonej decyzji w zakresie sprawdzenia, w jakiej odległości od środka elektrycznego występują miejsca dostępne dla ludności w odniesieniu do pojedynczych anten o mocach EIRP 5878 i 6225 W.

Wojewoda podał, że sprawdzeniu podlegały miejsca położone w odległości nie większej niż 300 m od środka elektrycznego, podczas gdy z "Kwalifikacji instalacji" wynika, że chodziło o odległość nie większą, niż 200 m od środka elektrycznego.

Jednocześnie jednak Wojewoda przytoczył treść przepisów § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia RM z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W zakresie przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wprost nawiązał do § 3 ust. 1 pkt 8 lit. f (wers 8 od góry na stronie 5 uzasadnienia). Przytaczając treść całego § 3 ust. 1 pkt 8, podał prawidłowe brzmienie § 3 ust. 1 pkt 8 lit. f. Wskazał, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo (EIRP) wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi nie mniej niż:

f) 5000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, w osi głównej promieniowania tej anteny.

Uwzględniając nadto treść "Kwalifikacji instalacji" oraz oparcie się organu pierwszej instancji na tej "Kwalifikacji" należy uznać, że podanie przez Wojewodę odległości 300 m, zamiast 200 m, stanowiło niedokładność o charakterze nieistotnym.

Usunięcie wad istotnych następuje w trybie środków zaskarżenia (zwyczajnych i nadzwyczajnych) oraz środków nadzoru. Usunięcie wad nieistotnych następuje w trybie rektyfikacji decyzji, który obejmuje sprostowanie, uzupełnienie, wykładnię treści decyzji (patrz: Barbara Adamiak "Rektyfikacja decyzji w postępowaniu administracyjnym", Acta Universitatis Wratislaviensis, Nr 922, Prawo CLIII, Wrocław 1988, s. 8 i 9; wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1611/11).

Każdy z trybów usuwania wadliwości decyzji administracyjnej (tryb rektyfikacji, tryb odwoławczy, tryb wznowienia, tryb stwierdzenia nieważności) może być zatem zastosowany odpowiednio do charakteru wadliwości decyzji (patrz: J. Borkowski/B. Adamiak "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", C.H. Beck 2017, s. 872; wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2827/17).

Skoro w niniejszej sprawie omyłka stanowiła wadę nieistotną podlegającą trybowi rektyfikacji decyzji, to nie może ona jednocześnie stanowić wady, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 P.p.s.a. oraz art. 151 P.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę. Na podstawie art. 207 § 2 P.p.s.a. odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.