Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 6673/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Agencji Mienia Wojskowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 133 § 1 i art. 184
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak Sędziowie: sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant: starszy asystent sędziego Katarzyna Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 maja 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 154/21 w sprawie ze skargi M.P. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia 28 października 2020 r., nr BP-DZ.413.50.2020/2 w przedmiocie zwrotu świadczenia mieszkaniowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M.P. na rzecz Prezesa Agencji Mienia Wojskowego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 12 maja 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 154/21, oddalił skargę M.P. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia 28 października 2020 r., nr BP-DZ.413.50.2020/2 w przedmiocie zwrotu świadczenia mieszkaniowego.

W sprawie ustalono, że Prezes Agencji Mienia Wojskowego decyzją z dnia 28 października 2020 r., nr BP-DZ.413.50.2020/2, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 21 ust. 6 pkt 3, art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r., poz. 2356 ze zm., dalej: "ustawa o zakwaterowaniu") w zw. z art. 17 ust. 4, art. 120 i art. 121 oraz art. 42 ust. 1 ustawy o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1456, dalej: "ustawa o Agencji"), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego [...] z dnia 21 września 2020 r., nr OK-DZ.413.16.2020/3 o nadpłaceniu w okresie od 27 sierpnia 2011 r. do 2 września 2018 r. na rzecz M.P. świadczenia mieszkaniowego w kwocie 61.278,00 zł i zobowiązaniu go do zwrotu tej kwoty.

Organ w uzasadnieniu decyzji podał, że 18 maja 2020 r. do Oddziału Regionalnego AMW [...] wpłynęła kserokopia aktu notarialnego, z którego wynika, że żona M.P. wykupiła 17 stycznia 2005 r. od Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny [...] lokal mieszkalny nr 36 w budynku przy ul. [...] w B., przy zastosowaniu pomniejszeń w cenie nabycia wynikających z art. 58 ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu – w brzmieniu z 2005 r. W tym stanie rzeczy, M.P. nie był uprawniony do otrzymywania w okresie od 27 sierpnia 2011 r. do 2 września 2018 r. świadczenia mieszkaniowego.

Z powyższą decyzją nie zgodził się M.P., który wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Powołanym na wstępie wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2004 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "P.p.s.a."), uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd I instancji przypomniał, że podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy zakwaterowaniu, zgodnie z którym odprawa mieszkaniowa nie przysługuje żołnierzowi zawodowemu, jeżeli on lub jego małżonek nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Przepis ten wprowadził art. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw, który wszedł w życie z dniem 1 lipca 2010 r. Zgodnie zaś z art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu, od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej, przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej, albo za jego zgodą w innej miejscowości. Zgodnie zaś z ust. 2 tego artykułu, prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form:

- przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego;

- przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej;

- wypłaty świadczenia mieszkaniowego.

Ustawodawca, przyznając prawo do zakwaterowania, określił również przesłanki negatywne, których spełnienie wyłącza dopuszczalność realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania, tj. realizacji tego prawa w formie przydziału kwatery oraz w innej formie, w tym wypłaty świadczenia mieszkaniowego. W świetle art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek, z zastrzeżeniem ust. 10:

1. otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004 r.;

2. otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.;

3. nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia;

4. otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r., o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. Nr 5, poz. 19 oraz z 1994 r. Nr 10, poz. 36);

5. nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji.

Bezspornym jest, że żona skarżącego w dniu 17 stycznia 2005 r. nabyła lokal mieszkalny od Wojskowej Agencji Mieszkaniowej przy zastosowaniu pomniejszeń w cenie nabycia wynikających z art. 58 ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu - w brzmieniu z 2005 r.

W tak ukształtowanych okolicznościach faktycznych sprawy, niewątpliwie spełniona została przesłanka negatywna do wypłaty skarżącemu świadczenia mieszkaniowego, określona w art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu. Tak więc organy dokonały prawidłowej interpretacji art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu, stwierdzając, że skarżącemu nie przysługiwało prawo do świadczenia mieszkaniowego we wskazanym w decyzji okresie. Przepisy nie odnoszą się do kwestii czasu, w jakim miało miejsce nabycie lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia. Istotne znaczenie ma odpowiedź na pytanie, czy osoba posiadająca obecnie status żołnierza zawodowego lub jej małżonek kiedykolwiek wcześniej skorzystała z jednej z form pomocy na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, o której mowa w art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu. Jeżeli, jak w sprawie niniejszej, odpowiedź ta jest twierdząca, to żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje uprawnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu.

W orzecznictwie sądów okoliczność nabycia przez małżonków lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa, Agencji lub jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia - bez względu na datę nabycia takiego lokalu, małżeński ustrój majątkowy między małżonkami w dacie nabycia lokalu, okoliczność czy lokal ten pozostaje nadal własnością małżonka, czy też nie, a także bez względu na okoliczność, czy małżonek w dacie nabycia lokalu pozostawał w związku małżeńskim z wnioskodawcą, czy też nie - traktowana była jako przeszkoda w uznaniu, że żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo do zakwaterowania, w tym także do wypłaty świadczenia mieszkaniowego, o którym mowa w art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2013 r., sygn. akt I OSK 3038/12, "(...) ratio legis art. 21 ustawy jest zakwaterowanie żołnierza i jego rodziny w jeden ze sposobów przewidzianych w tym przepisie, a takie wyjątkowe prawo, jak zakup mieszkania z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia, rodzina żołnierza może wykorzystać tylko jeden raz. Tak ogólne sformułowanie art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy (...) pozwala przyjąć, że zamiarem ustawodawcy było szerokie ujęcie omawianego wyłączenia, obejmujące przypadki, gdy żołnierzowi lub jego małżonkowi kiedykolwiek udzielono pomocy ze środków publicznych na cele mieszkalne tam wskazane. Oczywistym jest też, że podobnie jak w pozostałych przypadkach wymienionych w art. 21 ust. 6 ustawy, w których żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, wskazane zdarzenia dotyczyć mogą zdarzeń zaistniałych w przeszłości, przed datą wprowadzenia zmiany ustawy, która obowiązuje od dnia 1 lipca 2010 r. Taka wykładnia art. 21 ust. 6 pkt 3 powołanej ustawy pozostaje w zgodzie z konstytucyjną zasadą praworządności, wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP, który stanowi, że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa (podobnie wyroki WSA w Warszawie z dnia 18.sierpnia 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 137/18 i z dnia 10 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1324/17). Z zasady tej wynika, że w postępowaniu administracyjnym organy administracji publicznej obowiązane są stosować przepisy prawa obowiązujące w dniu wydania decyzji. Od tej reguły mogą zostać wprowadzone odstępstwa przepisami przejściowymi, które mogą ograniczyć moc przepisów prawa w czasie, przez wyłączenie stosowania danych przepisów do zdarzeń prawnych mających miejsce przed wejściem ich w życie. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. zmieniającej ustawę o zakwaterowaniu sił zbrojnych, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostatecznymi decyzjami administracyjnymi lub zawarciem umowy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 ustawy (tj. ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP), w brzmieniu dotychczasowym. Art. 18 ust. 1 ustawy nowelizującej nie przyjął zatem ograniczenia mocy obowiązującej przepisów zmienionych, w tym art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy, do zdarzeń prawnych powstałych po ich wejściu w życie". A zatem, skoro skarżący otrzymał świadczenie mieszkaniowe, mimo istnienia negatywnej przesłanki do realizacji świadczenia, o czym organ I instancji dowiedział się dopiero 18 maja 2020 r., to okoliczność ta jest decydującą w sprawie i w oparciu o dyspozycję art. 48d ust. 12 w związku z ust. 1 ustawy zobowiązywała ona dyrektora oddziału regionalnego do wydania decyzji o zwrocie świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie.

Zdaniem WSA w Warszawie, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut, że organ, zobowiązując skarżącego do zwrotu świadczenia, naruszył art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu. Z akt kontrolowanej sprawy wynika, że po otrzymaniu informacji, iż żona skarżącego nabyła lokal mieszkalny od Oddziału Regionalnego AMW [...], organ z dniem 27 sierpnia 2011 r. zakończył wypłatę świadczenia mieszkaniowego na rzecz skarżącego. Następnie, kierując się treścią art. 48d ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu, wezwał żołnierza do zwrotu nadpłaconego świadczenia. Z powyższego jednoznacznie wynika, iż w analizowanym przypadku stosunek prawny - rozumiany jako obowiązek zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia - zapoczątkowany jeszcze przed wejściem w życie znowelizowanego art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu, nie został zakończony do dnia obwiązywania tej normy prawnej. Zatem w niniejszej sprawie mamy do czynienia ze "stosunkiem prawnym w toku", czyli retrospektywnością prawa, a nie retroakcją prawa, co postuluje skarżący. Konsekwencją zaprezentowanego stanowiska jest brak podstaw do twierdzenia, iż roszczenie o zwrot nienależnie wypłaconego świadczenia uległo przedawnieniu. Skoro bowiem administracyjnoprawny tryb dochodzenia nienależnie wypłaconego świadczenia pieniężnego powstał, to w świetle art. 42 ust. 1 ustawy o Agencji, roszczenia Agencji o charterze administracyjnoprawnym ulegają przedawnieniu z upływem lat 3 od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Ponadto zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu, do spraw roszczeń administracyjnoprawnych Agencji, w zakresie nieuregulowanym przez ustawę o zakwaterowaniu, stosuje się odpowiednio przepisy księgi pierwszej, tytułu VI Kodeku cywilnego. Zgodnie z art. 120 § 1 k.c., bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Roszczenie staje się w świetle przepisów prawa wymagalne wtedy, gdy wierzyciel może skutecznie żądać wykonania świadczenia od dłużnika. W przypadku sprawy o charakterze administracyjnym, żądanie następuje z chwilą wydania odpowiedniego aktu (decyzji) administracyjnego (por. M. Pyziak - Szafnicka, Komentarz do art. 120 Kodeksu cywilnego, LEX 2018, t. 3). Uznać zatem można, że dopiero, gdy decyzja administracyjna, nakazująca zwrot świadczenia przez skarżącego, stała się ostateczna zaczął płynąć trzyletni termin przedawnienia, o którym mowa w art. 42 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu.

W dniu 24 sierpnia 2021 r. skargę kasacyjną na powyższy wyrok wywiódł M.P., zaskarżając go w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. Zaskarżanemu wyrokowi zarzucił naruszenie:

1. art. 133 § 1 P.p.s.a. i nierozpoznanie istoty sprawy przez nierozpoznanie zarzutów podniesionych w skardze, a to:

a) art. 1 pkt. 1 poprzez rozstrzygnięcie sprawy o charakterze cywilno-prawnym w drodze decyzji administracyjnej bez istniejącej - w dacie zajścia okoliczności faktycznych objętych decyzją - podstawy prawnej, a to art. 48d ust. 12 i ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu, który to przepis obowiązuje od dnia 1 października 2015 r.;

b) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 48d ust. 12 i ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu i art. 2 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie art. 48d ust. 12 i 13 ustawy o zakwaterowaniu w sposób retroaktywny i przyjęcie, że organ administracji publicznej jest uprawniony do rozstrzygania spraw w drodze decyzji administracyjnej bez istniejącej w dacie zajścia okoliczności faktycznych podstawy prawnej;

2. art. 2 Konstytucji RP poprzez zastosowanie art. 21 ust. 6 pkt. 3 ustawy o zakwaterowaniu (który to przepis wszedł w życie 1 lipca 2010 r.) do czynności prawnej z 17 stycznia 2005 r. przez co naruszona została zasada ochrony praw nabytych i zaufania obywatela do państwa prawa i pewności stanowionego przez nie prawa;

3. art. 118 k.c. w zw. z art. 120 § 1 zd. 2 k.c., poprzez uznanie, że roszczenie o zwrot świadczenia mieszkaniowego nadpłaconego przez skarżącego nie uległo przedawnieniu, a to na skutek pominięcia przez Sąd okoliczności, że organ administracji o wstąpieniu skarżącego w związek małżeński z M.S. dowiedział się już w 2011 r. i do 2020 r. nie podjął żadnych czynności przewidzianych przepisami prawa, kontynuując wypłatę świadczenia, co pozwala przyjąć, że termin przedawnienia roszczeń rozpoczął bieg już w 2011 r. a samo roszczenie przedawniło się w 2014 r.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes WAM wniósł o jej oddalenie w całości jak niezasadnej oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wg norm przepisanych.

W replice z dnia 12 października 2021 r. skarżący kasacyjnie wskazał, że podstawą prawną żądania zwrotu wypłaconego świadczenia przez organ stanowi art. 48d ust. 12 i ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu. Zgodnie z przywołanym przepisem [ust. 12] odmowa wypłaty świadczenia mieszkaniowego oraz zwrot świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie lub w nienależnej wysokości następuje w formie decyzji administracyjnej, [ust. 13] w przypadku stwierdzenia nadpłaty świadczenia mieszkaniowego dyrektor oddziału regionalnego Agencji wzywa do zwrotu należności w terminie 14 dni od otrzymania przez żołnierza wezwania, a po bezskutecznym upływie terminu wydaje decyzję administracyjną. Przepis ten został dodany ustawą z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw, a następnie zmieniony art. 107 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego. Przepis w aktualnym brzmieniu [art. 48d ust. 12 i ust. 13] wszedł w życie z dniem 1 października 2015 r. Ustawa wprowadzająca zmianę w przepisach nie przewidywała żadnych przepisów szczególnych co do wstecznej mocy jej obowiązywania ani przepisów intertemporalnych. Tymczasem Wojskowa Agencja Mieszkaniowa stosując ten przepis naruszyła zasadę nie działania praw wstecz.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej P.p.s.a., z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skargach kasacyjnych jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej.

W skardze kasacyjnej powołano podstawy kasacyjnej unormowane w art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a.

Na wstępie dalszych rozważań należy wskazać, że stopień skuteczności skargi kasacyjnej zależy od stopnia precyzji określenia jej zarzutów. Autor skargi kasacyjnej wyznacza bowiem zakres kontroli instancyjnej, wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. Przytoczenie podstawy skargi kasacyjnej oraz jej uzasadnienie musi więc być precyzyjne z uwagi na związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej. Sąd nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych, czy też ich uzasadnienia. Obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wskazanie, które przepisy prawa materialnego, i w jaki sposób, zostały naruszone, oraz które przepisy prawa procesowego zostały naruszone, i jaki to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest również powołany do uzupełniania ani interpretowania niejasno sformułowanych zarzutów kasacyjnych. Przesłanką skuteczności skargi kasacyjnej jest wykazanie, przez wnoszącego ten środek prawny, rażącego naruszenia prawa materialnego. W przypadku zarzutu naruszenia przepisów postępowania przesłanką skuteczności skargi kasacyjnej jest wykazanie zarówno istnienia stanu naruszenia przepisów postępowania, jak też (jednocześnie) wpływu na wynik sprawy oraz "istotności" wpływu tego naruszenia na wynik sprawy (art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a.).

Należy podkreślić, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie spełniają w pełni wskazanych wyżej wymogów. Autor skargi kasacyjnej bowiem powiązał naruszenie przepisów prawa materialnego z art. 133 § 1 P.p.s.a. Przypomnieć należy, że ww. przepis Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt, chyba że organ nie wykonał obowiązku ich przedstawienia sądowi, oraz że wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, albo jeżeli ustawa tak stanowi. Analiza treści tego przepisu jednoznacznie prowadzi do wniosku, że przepis odnosi się do struktury postępowania sądowoadministracyjnego i reguluje warunki wydania wyroku. Przegląd orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje, że skutecznie można postawić w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 133 § 1 P.p.s.a. w trzech sytuacjach: 1) samodzielnego ustalenia przez WSA stanu faktycznego na podstawie dowodów i faktów, które wystąpiły po dniu wydania zaskarżonej decyzji przez organ II instancji (por. wyrok NSA z dnia 15 lutego 2006 r., sygn. akt II FSK 659/05); 2) uznania przez sąd faktu, który nie ma uzasadnienia w aktach sprawy (por. wyrok NSA z dnia 19 lipca 2007 r., sygn. akt II OSK 635/07); 3) oparcia się WSA na innym dowodzie niż dowód z dokumentu, np. gdy podstawą rozstrzygnięcia są wyjaśnienia złożone przez pełnomocnika strony podczas rozprawy (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2024 r., sygn. akt I GSK 1296/20). Inaczej mówiąc, naruszaniem powyższego przepisu jest sytuacja, gdy sąd administracyjny orzeknie w sposób oderwany od materiału dowodowego zawartego w jej aktach i ustaleń dokonanych w skarżonym akcie administracyjnym.

Natomiast jednoznacznie art. 133 § 1 P.p.s.a. nie może stanowić podstawy do zakwestionowania zastosowanej w sprawie przez sąd I instancji przepisów prawa materialnego, co stanowi podstawę skargi kasacyjnej. Dodać w tym miejscu należy, że sposób sformułowania samych zarzutów obrazy prawa materialnego jest dość niefrasobliwy. Skarżący kasacyjnie zarzuca bowiem WSA w Warszawie naruszenie art. art. 1 pkt 1 nieznanego z nazwy aktu prawnego, którego nawet z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej nie można zidentyfikować.

Z kolei, gdy chodzi o pozostałe wymienione w skardze kasacyjnej przepisy prawa materialnego, ich sposób sformułowania wskazuje, że chce on przy pomocy art. 133 § 1 P.p.s.a. zakwestionować sposób wykładni dokonanej przez WSA w Warszawie. Podnieść jednak należy, że art. 133 § 1 P.p.s.a. nie może służyć, jak tego chce skarżący kasacyjnie, do kwestionowania wniosków, co do zastosowania prawa materialnego wyprowadzanych na podstawie akt sprawy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 21 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 1888/21; z 22 marca 2022 r., sygn. akt II GSK 211/22; z 26 stycznia 2022 r., sygn. akt I GSK 1172/21; z 29 czerwca 2021 r., sygn. akt II GSK 1158/18, z 22 czerwca 2023 r., sygn. akt II GSK 1840/21).

Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął zgodnie z art. 209 w zw. z art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a.