Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 268/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6041 Profilaktyka  i   rozwiązywanie  problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży,  zasad  usytuowania miejsc
Hasła tematyczne: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 12b, art. 18 ust. 12 pkt 5 lit. b, art. 111 ust. 5, art. 111 ust. 7
journal: Dz.U. 2019 poz 2277
law: Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
article: art. 146 § 1, § 2, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson Protokolant starszy asystent sędziego Anna Ważbińska-Dudzińska po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Wójta Gminy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 27 listopada 2020 r., sygn. akt I SA/Bk 767/20 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w S. na akt Wójta Gminy [..] z dnia 5 sierpnia 2020 r. nr PF.7340.12.2020 w przedmiocie odmowy zwrotu nienależnie wniesionej opłaty dodatkowej wynikającej z ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

I.

A. Sp. z o.o. w S. (dalej: skarżąca, spółka) pismem z 21 maja 2020 r. zwróciła się do Wójta Gminy Szypliszki (dalej: organ I instancji) z prośbą o umorzenie drugiej raty opłaty z tytułu korzystania z zezwoleń z 21 września 2018 r. (dalej: zezwolenia):

- nr PF. [...], na sprzedaż napojów alkoholowych o mocy do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży;

- nr PF.[...], na sprzedaż napojów alkoholowych o mocy od 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa), przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży;

- nr [...], na sprzedaż napojów alkoholowych o mocy powyżej 18% zawartości alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży.

Termin na dokonanie wpłaty raty upływał, zgodnie z art. 111 ust. 7 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2277 ze zm., dalej jako: "ustawa w.t.p.a.") z dniem 31 maja 2020r. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała na bardzo trudną sytuacją ekonomiczną w związku ze spadkiem sprzedaży napojów objętych zezwoleniem w wyniku wprowadzonych w Polsce obostrzeń związanych z epidemią COVID-19.

Spółka otrzymała od organu negatywną odpowiedź na złożony wniosek w piśmie z 1 czerwca 2020 r., dlatego też 4 czerwca 2020 r. spółka dokonała wpłaty drugiej raty opłaty w kwocie 47.404,49 zł.

W trakcie rozmów prowadzonych z przedstawicielami organu, spółka została poinformowana o konieczności wniesienia dodatkowej opłaty wynoszącej 30% wysokości opłaty z tytułu korzystania z zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, na podstawie art. 18 ust. 12b ustawy w.t.p.a.

Z ostrożności procesowej, w celu uniknięcia strat związanych z nawet czasowym odebraniem zezwolenia, spółka uiściła dodatkową opłatę na konto Urzędu Gminy Szypliszki 26 czerwca 2020 r. w wysokości 42.664,04 zł.

Spółka, nie zgadzając się z obowiązkiem wniesienia dodatkowej opłaty, skierowała do organu pismo z 7 lipca 2020 r., w którym wniosła o zwrot kwoty uiszczonej tytułem dodatkowej opłaty.

Organ I instancji pismem z 5 sierpnia 2020 r., PF.7340.12.2020, odmówił uwzględnienia wniosku spółki. Organ wskazał, że art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm., cytowana dalej jako: "ustawa covidowa"), zawieszający bieg terminu na wniesienie opłaty za korzystanie z zezwolenia na sprzedaż detaliczną napojów alkoholowych, obowiązywał od 31 marca 2020 r. i został uchylony na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 75; cytowana dalej jako: "ustawa nowelizująca"), z dniem 23 maja 2020 r. Zatem spółka winna była dokonać wymaganej opłaty do 31 maja 2020 r. Organ wskazał jednocześnie, że przepis art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 oraz z uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem COVlD-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 1086 ze zm., cytowanej dalej jako: ustawa o dopłatach), przedłużył do 30 czerwca 2020 r. termin wniesienia raty opłaty przypadający na dzień 31 maja 2020 r. Wydłużonego terminu, zgodnie z art. 84 ust. 3 powołanej ustawy, nie stosuje się jednak do opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży.

Skarżąca złożyła wniosek o uzupełnienie ww. pisma o pouczenie co do prawa do odwołania, wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego, na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: k.p.a.).

Organ postanowieniem z 1 września 2020 r., PF.7340.12.2020, odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie wniosku o uzupełnienie. Organ uzasadnił, że wniosek skarżącej nie może być uwzględniony, bowiem organ w sprawie nie wydał decyzji administracyjnej, gdyż brak było ku temu podstawy prawnej. Zdaniem organu, przepisy ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, nie zwierają normy prawnej, która upoważniałaby organ administracji do rozstrzygania spraw o zwrot uiszczonej opłaty w formie decyzji.

Skarżąca wniosła do WSA w Białymstoku skargę na akt z 5 sierpnia 2020 r., PF.7340.12.2020.

II.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z 27 listopada 2020r., sygn. akt I SA/Bk 767/20, po rozpoznaniu skargi spółki na akt Wójta Gminy Szypliszki z 5 sierpnia 2020 r. o odmowie zwrotu nienależnie pobranej opłaty dodatkowej wynikającej z ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi: w pkt 1 uchylił zaskarżony akt, w pkt 2 uznał obowiązek Wójta Gminy Szypliszki dokonania na rzecz skarżącej zwrotu nienależnie pobranej opłaty dodatkowej w kwocie 42 664 zł oraz w pkt 3 zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Sąd pierwszej instancji uznał, że sprawa podlega kognicji WSA i zaskarżony do sądu akt tj. pismo z 5 sierpnia 2020 r. spełnia przesłanki z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) i stanowi "inny" akt z zakresu administracji publicznej, dotyczący obowiązków lub uprawnień wynikających z przepisów prawa. Sprawa dotyczyła uprawnienia Spółki (do otrzymania zwrotu nienależnie wniesionej dodatkowej opłaty) i obowiązków Spółki (do wniesienia dodatkowej opłaty) i organu (do dokonania jej zwrotu, jeśli została wniesiona nienależnie), które to uprawnienia i obowiązki wynikały z prawa. Odwołując się do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 4 lutego 2008 r., I OPS 3/07, WSA wskazał, że analogicznie jak w przypadku dotyczącym zwrotu nadpłaty za kartę pojazdu, gdyby organ uznał zwrot wniesionej dodatkowej opłaty za należny – dokonałby jego zwrotu w formie czynności. Skoro jednak organ uznał, że zwrot uiszczonej opłaty dodatkowej się spółce nie należy, odmówił on tego zwrotu i takie rozstrzygnięcie należy uznać za akt administracji, zaskarżalny do sądu administracyjnego.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy WSA wskazał, że istota sporu na tle przepisów prawa materialnego koncentruje się wokół stwierdzenia, czy w sprawie na mocy art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy covidowej, zawieszeniu uległ bieg terminu na wniesienie opłaty za korzystanie z zezwolenia na sprzedaż detaliczną napojów alkoholowych, a jeśli tak, to jak powinien kształtować się jego dalszy bieg. Zdaniem WSA analiza powinna doprowadzić do rozstrzygnięcia, czy dokonana 4 czerwca 2020 r. przez skarżącą wpłata raty opłaty była dokonana w terminie, a w konsekwencji – czy po stronie skarżącej wystąpił obowiązek uiszczania opłaty dodatkowej.

Odwołując się do art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy covidowej, WSA wskazał, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis ten obowiązywał od 31 marca 2020 r. i został uchylony na mocy art. 46 pkt 20 ustawy nowelizującej. Zatem bieg terminów został zawieszony od dnia 31 marca 2020 r., na podstawie art. 68 ust. 2 ww. ustawy, a "odwieszony" z dniem 24 maja 2020r. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, terminy, o których mowa w art. 15zzr ust. 1 ustawy zmienianej (covidowej) w art. 46, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 tej ustawy, biegną dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie (16 maja 2020 r.) niniejszej ustawy zmieniającej.

Zdaniem Sądu termin do wniesienia raty opłaty jest terminem materialnoprawnym zawitym, do którego ma zastosowanie art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy covidowej. W ocenie Sądu, organ wydający zaskarżony akt w nieprawidłowy sposób odczytał w jaki sposób zawieszony termin biegł dalej od dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej. Dlatego Sąd uznał, że mimo że Spółka powinna była dokonać wpłaty raty do 31 maja 2020 r., to termin na jej zapłatę został wydłużony o okres od wejścia w życie do uchylenia art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy covidowej. Ostateczny termin uiszczenia raty wyznaczony bowiem został konkretnie wskazaną datą – do 31 maja, przy czym przyimek "do" wyznacza krańcową datę pewnego okresu (w tym wypadku od dnia następującego po krańcowej dacie (31 stycznia) płatności raty za poprzedni okres). Zdaniem Sądu, pomimo upływu tego terminu już po odwieszeniu biegu terminów zawieszonych przepisami ustawy covidowej, uzasadnione było przedłużenie okresu jego biegu o okres wcześniejszego zawieszenia.

Zdaniem Sądu, gdyby przyjąć, że pomimo zawieszenia jego biegu, termin ten skutecznie upłynął z dniem 31 maja, oznaczałoby to, że zawieszenie de facto nie odniosło wobec skarżącej Spółki skutku. Co więcej, doszłoby do zróżnicowania sytuacji prawnopodatkowej między podmiotami, dla których termin płatności należności publicznoprawnych określony jest w dniach (ich liczbie) liczonych od danego zdarzenia, a podmiotami, które termin płatności mają określony w konkretnym dniu (dacie). W pierwszej sytuacji bowiem, po odwieszeniu biegu terminu, przysługiwałby im jeszcze okres terminu nieskonsumowanego w czasie zawieszenia, i tak niejako "wydłużony" o okres jego zawieszenia. W drugiej sytuacji, jeśliby przyjąć inaczej niż Sąd, termin ten upływałby w tym samym dniu, w jakim stałoby się to bez uprzedniego zawieszenia jego biegu.

Sąd zwrócił uwagę, że skarżąca Spółka jeszcze w dniu 21 maja 2020 r. zwracała się do organu z prośbą o umorzenie drugiej raty (płatnej do 31 maja), co motywowała trudną sytuacją finansową wywołaną wprowadzeniem obostrzeń związanych z pandemią koronawirusa. Skarżąca negatywną odpowiedź otrzymała 1 czerwca, kolejno 4 czerwca uregulowała płatność drugiej raty, następnie 26 czerwca wpłaciła opłatę dodatkową. Zaakcentować przy tym należy, że uregulowanie opłaty dodatkowej konieczne było dla zachowania przez skarżącą zezwolenia, toteż nie może dziwić, że nawet nie zgadzając się z jej zasadnością, Spółka z ostrożności ją uiściła, i jednocześnie zaskarżyła do sądu.

Podsumowując, WSA stwierdził, że termin płatności drugiej z rat uległ przedłużeniu o okres, w jakim zawieszone były terminy zawite na podstawie art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy covidowej, a uiszczona 4 czerwca 2020 r. przez spółkę wpłata została dokonana z zachowaniem terminu. Tym samym Sąd oceniając postawę skarżącej Spółki i jej szczególną sytuacją związaną z rozwojem pandemii, uznał za zasadne zarzuty podniesione w skardze, dotyczące naruszenia art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy covidowej w zw. z art. 111 ust. 5 oraz art. 111 ustawy w.t.p.a. poprzez przyjęcie, że termin do wniesienia spornej opłaty nie uległ zawieszeniu i upłynął w dniu 31 maja 2020 r., a w konsekwencji także zarzut naruszenia art. 18 ust. 12b ustawy w.t.p.a. w zw. z zw. z art. 18 ust. 12 pkt 5 lit. b w zw. z art. 111 ust. 5 oraz art. 111 ust. 7 ustawy w.t.p.a., poprzez odmowę dokonania zwrotu dodatkowej opłaty, na skutek uznania, że Spółka była obowiązana do jej uiszczenia.

III.

Wójt Gminy Szypliszki złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu pierwszej instancji, wnosząc na podstawie art. 176 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku, oraz na podstawie art. 203 p.p.s.a. wniósł o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego:

1) art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 oraz z uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem COVlD-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 1086 ze zm.), poprzez nieprawidłową interpretację, uznając, iż termin wniesienia raty opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, z uwagi na przepis art. 15zzr ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020, poz. 374) przedłużony został okres od 31 marca 2020r. do dnia jego uchylenia, tj. 16 maja 2020 r. na podstawie art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. poz. 875);

2) art. 18 ust. 12b w związku z art. 18 ust. 12 pkt 5 lit. b w związku z art. 111 ust. 5 oraz art. 111 ust. 7 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz.U. z 2019r., poz. 2277), poprzez uznanie obowiązku Wójta Gminy Szypliszki zwrotu wpłaconej przez skarżącą spółkę opłaty dodatkowej.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ przedstawił argumentację na poparcie wniesionych zarzutów.

IV.

Spółka w odpowiedzi na skargę kasacyjną organu wniosła o jej oddalenie.

Dodatkowo pismem z 10 maja 2024 r., w uzupełnieniu odpowiedzi na skargę kasacyjną, podtrzymała swoje stanowisko w sprawie, w tym także stanowisko, iż wyrok i jego uzasadnienie w pełni odpowiadają prawu.

V.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.

Z powodu sposobu sformułowania podniesionych w rozpoznawanej skardze kasacyjnej zarzutów, Naczelny Sąd Administracyjny na wstępie podkreśla, że skarga kasacyjna jest środkiem prawnym służącym zaskarżaniu wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych, autor skargi kasacyjnej powinien zatem wskazać, jakie przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zostały naruszone przez sąd pierwszej instancji. W orzecznictwie NSA wielokrotnie podkreślano, że powołanie zarzutów w oderwaniu od będących podstawą zaskarżonego wyroku przepisów postępowania sądowego nie może być uznane za spełniające przesłanki podstaw kasacyjnych, gdyż przedmiotem kontroli w postępowaniu kasacyjnym, stosownie do treści art. 173 § 1 p.p.s.a., jest orzeczenie sądu (por. m.in. wyrok NSA z dnia 31 marca 2013 r., II FSK 925/10).

Wobec związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, prawidłowe sformułowanie zarzutów kasacyjnych jest warunkiem niezbędnym dla uznania, że zarzuty są usprawiedliwione, sposób ujęcia zarzutów skargi kasacyjnej wyznacza bowiem granice rozpoznawania sprawy kasacyjnej. Dlatego skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym i profesjonalnym środkiem prawnym zaskarżenia wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych, co znalazło swój wyraz również w przymusie adwokacko-radcowskim, tj. obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie z art. 176 p.p.s.a. prawidłowe określenie podstaw kasacyjnych oznacza obowiązek wnoszącego skargę kasacyjną powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem autora skargi kasacyjnej uchybił sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu, sposobu ich naruszenia oraz uzasadnienia, które powinno szczegółowo określać do jakiego naruszenia przepisów prawa doszło i na czym to naruszenie polegało. Naruszenie prawa materialnego może nastąpić przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu. Sformułowanie zarzutu błędnej wykładni przepisu prawa materialnego zawsze powinno łączyć się z wykazaniem na czym polegało wadliwe odczytanie przez sąd pierwszej instancji znaczenia treści przepisu, a następnie konieczne jest podanie właściwego, zdaniem skarżącego, rozumienia naruszonego przepisu. Naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej (tzw. błąd subsumpcji). Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej ma za zadanie wykazanie trafności (słuszności) zarzutów postawionych w ramach podniesionych podstaw kasacyjnych, co oznacza, że musi zawierać argumenty mające na celu "usprawiedliwienie" przytoczonych podstaw kasacyjnych. Zarzuty kasacyjne nieodpowiadające tym warunkom uniemożliwiają Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę ich zasadności. Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też konkretyzować zarzutów kasacyjnych (por. np. postanowienie NSA z 5 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 299/2004, OSP z 2005 r. z glosą A. Skoczylasa OSP 2005, nr 3, poz. 36 oraz wyroki NSA: z 16 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 861/10; z 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FSK 22/18; te i kolejne cytowane wyroki dostępne są na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wniesiona w tej sprawie skarga kasacyjna tych wymogów nie spełnia.

W skardze kasacyjnej podniesiono dwa zarzuty, obydwa dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego.

Formułując zarzuty naruszenia prawa materialnego, nie powiązano ich z przepisami postępowania sądowoadministracyjnego. Nie sprecyzowano zatem wyraźnie, na czym – zdaniem strony skarżącej – polegało naruszenie prawa przez Sąd pierwszej instancji. Wzorcami kontroli wyroku Sądu pierwszej instancji, które powinny być wskazane w zarzutach skargi kasacyjnej, są normy odniesienia (wyprowadzane z przepisów nakazujących, zakazujących lub dozwalających, wyznaczających zakres, kryteria i zasady kontroli sprawowanej przez sądu administracyjne – np. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c, czy też w tej sprawie art. 146 § 1 i § 2 p.p.s.a., bądź art. 151 p.p.s.a.) oraz normy dopełnienia (normy wynikające z przepisów regulujących postępowanie przed organami administracji publicznej; por. uzasadnienie uchwały I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1/1, cz. III.2, s. 21-23; cz. III.4, s. 38-39). Normy te należy powołać łącznie. Normy odniesienia zostały w tej sprawie przez stronę skarżącą kasacyjnie zupełnie pominięte.

Co więcej, podniesiony w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego został sformułowany w sposób bardzo ogólny, skarżący kasacyjnie ograniczył się bowiem jedynie do zarzucenia "nieprawidłowej interpretacji" art. 84 ust. 3 ustawy o dopłatach, poprzez uznanie, iż termin wniesienia raty opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, z uwagi na przepis art. art. 15zzr ustawy covidowej przedłużony został okres od 31 marca 2020r. do dnia jego uchylenia, tj. 16 maja 2020 r. na podstawie art. 46 pkt 20 ustawy nowelizującej. Nie sprecyzowano jednak dokładnie na czym ta "nieprawidłowość interpretacji" wskazanego przepisu polegała. Ta wadliwość konstrukcyjna zarzutu skargi kasacyjnej powoduje, że został on rozpatrzony przez NSA po jego zrekonstruowaniu na podstawie zawartego w skardze kasacyjnej uzasadnienia (por. uchwałę pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009r., sygn. akt I OPS 10/09) i jedynie w tych granicach, które NSA zidentyfikował na podstawie tego uzasadnienia.

Podkreślenia wymaga, że w rozpoznawanej sprawie WSA powołał się na treść art. 15zzr ust. 1 pkt 5 ustawy covidowej, który obowiązywał od 31 marca 2020 r. do jego uchylenia na mocy art. 46 pkt 20 ustawy nowelizującej z dniem 24 maja 2020 r. i uznał, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Uznał zatem, że bieg terminów został zawieszony od dnia 31 marca 2020 r., a "odwieszony" z dniem 24 maja 2020 r., zgodnie bowiem z art. 46 ustawy nowelizującej terminy, o których mowa w art. 15zzr ust. 1 ustawy covidowej, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 tej ustawy, biegną dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy nowelizującej, tj. od 16 maja 2020 r. Podstawą prawną rozstrzygnięcia WSA, które jest przedmiotem kontroli kasacyjnej przed NSA, były zatem przepisy ustawy covidowej i ustawy nowelizującej. Natomiast w skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisu ustawy o dopłatach, której sąd w ogóle w tej sprawie nie stosował. Ten zarzut kasacyjny nie został sformułowany jako zarzut niezastosowania art. 84 ust. 3 ustawy o dopłatach, tylko jego nieprawidłowej interpretacji – tej zaś Sąd pierwszej instancji w ogóle w tej sprawie nie dokonywał. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd przepisu art. 84 ust. 3 ustawy o dopłatach nie powołał, nie dokonywał jego wykładni, ani go nie stosował.

Jeszcze raz podkreślić trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany zarzutami skargi kasacyjnej. Ograniczony jest zatem jedynie do skontrolowania zaskarżonego wyroku w takim zakresie, w jakim wskazuje na to sam skarżący kasacyjnie w swojej skardze kasacyjnej, poprzez sformułowane w niej podstawy kasacyjne. Skoro zatem w tym przypadku skarżący kasacyjnie zarzucił nieprawidłową interpretację przepisu ustawy, którego Sąd pierwszej instancji nie stosował i nie interpretował - Naczelny Sąd Administracyjny tego zarzutu nie mógł uwzględnić.

W konsekwencji nie jest też zasadny drugi z podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów, tj. podniesiony w pkt 2 petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 18 ust. 12b w związku z art. 18 ust. 12 pkt 5 lit. b w związku z art. 111 ust. 5 oraz art. 111 ust. 7 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi "poprzez uznanie obowiązku Wójta Gminy Szypliszki zwrotu wpłaconej przez skarżącą spółkę opłaty dodatkowej". Nie sprecyzowano w nim, zgodnie z opisanymi powyżej wymogami, sposobu zarzucanego naruszenia prawa materialnego, nie wskazano bowiem czy skarżący uważa, że Sąd dokonał błędnej wykładni czy niewłaściwego zastosowania tych przepisów. Nade wszystko zaś należy podkreślić, że także ten zarzut związany jest z ustawą materialnoprawną, która nie była bezpośrednią podstawą prawną rozstrzygnięcia. Zastosowanie przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi miało bowiem w tej sprawie charakter wynikowy, stanowiło konsekwencję tego co stanowiło istotę tej sprawy tj. rozstrzygnięcia czy termin do wniesienia opłaty upłynął, czy też z powodu regulacji covidowych był on przez jakiś czas zawieszony i w tej sprawie należy uznać, że strona uiściła opłatę w terminie, nie było zatem podstaw do obciążenia jej obowiązkiem uiszczenia sankcyjnej opłaty dodatkowej, dlatego istnieją podstawy do jej zwrotu. Skoro zaś nie został skutecznie zakwestionowany skargą kasacyjną pierwszy z zarzutów kasacyjnych, wiążący się z rozstrzygnięciem czy doszło do naruszenia terminu wniesienia opłaty, nie mógł też znaleźć uzasadnienia zarzut drugi skargi kasacyjnej.

Podkreślenia wymaga, że WSA orzekając "w myśl art. 146 § 1 i § 2 p.p.ds.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a." uznał jednocześnie obowiązek organu dokonania zwrotu na rzecz skarżącej nienależnie pobranej opłaty dodatkowej. Zarzutu naruszenia tych przepisów w skardze kasacyjnej jednakże nie podniesiono.

W tych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny, będąc związany zarzutami podniesionymi w skardze kasacyjnej i uznając je za nieusprawiedliwione - oddalił tę skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.