Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1686/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2024-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono sprzeciw
Powołane przepisy: article: art. 151 a § 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 136, art. 138 § 2, art. 145 § 1 pkt 4, art 147, art. 148 § 1
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 lutego 2024 r. sprawy ze sprzeciwu H.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z 30 sierpnia 2023 r. nr SKO 4121.26.2023 w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji o skierowaniu na egzamin sprawdzający. - oddala sprzeciw -


UZASADNIENIE

II SA/Rz 1686/23

Uzasadnienie

Przedmiotem sprzeciwu H.K. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z 30 sierpnia 2023 r. nr SKO 4121.26.2023 dotycząca odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji Starosty [...] z 8 maja 2019 r. nr K.5430.11.24.2019 o skierowaniu go na egzamin sprawdzający kategorii A, B, T.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wnioskiem z 19 czerwca 2018 r. Komendant Wojewódzki Policji w Rzeszowie wystąpił do Starosty [...] o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji H.K. w zakresie prowadzenia pojazdów kat. A, B, T w związku z naruszeniem przepisów ruchu drogowego i otrzymaniem 26 punktów karnych w okresie od 10 sierpnia 2017 r. do 7 czerwca 2018 r.

Ostateczną decyzją z 19 września 2018 r. nr K.543011.34.2018 Starosta [...] zatrzymał prawo jazdy H.K. z [...] maja 2005 r. nr [...] wydane przez Starostę [...] i upoważniające do kierowania pojazdami kategorii A, B, T.

Decyzją z 8 maja 2019 r. nr K.5430.11.24.2019 Starosta [...] skierował H.K. na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień prawa jazdy kat. A, B, T. W decyzji wskazano, że na egzamin sprawdzający należy zgłosić się w terminie do 31 lipca 2019 r. Decyzja została doręczona osobiście adresatowi 8 maja 2019 r.

Wnioskiem z 22 listopada 2022 r. H.K. wystąpił do Starosty [...] z żądaniem wznowienia postępowania zakończonego decyzją Starosty z 8 maja 2019 r. Podał, że wiadomość o podstawie wznowienia powziął w dniu 22 listopada 2022 r. podczas konsultacji z prawnikiem.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że:

- decyzja była obarczona wadami, a zatem niewykonalna w dniu jej wydania, bowiem zakreśliła niewykonalny dla strony termin na wykonanie obowiązku złożenia egzaminu. Zdaniem wnioskodawcy wynikało to z faktu, że w decyzji z 14 października 2019 r. opisując decyzję z 8 maja 2019 r. Starosta podał, że termin na przystąpienie egzaminu upływał, zgodnie z zapisami zawartymi w decyzji z 8 maja 2019 r. z dniem 30 maja 2018 r. oraz, że decyzję z 8 maja 2019 r. doręczono stronie 31 lipca 2017 r.

Oznaczałoby to że decyzja na jaką powołuje się Starosta w decyzji z 14 października 2019 r. wskazywała na niewykonalny termin złożenia egzaminu. Oznacza, to, że decyzja jest nieważna z mocy prawa (art 156 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775, dalej "kpa"), zaś dowody na jakich oparł się Starosta, które miały uzasadniać wydanie decyzji z 8 maja 2019 r. dotyczącej niewykonania w terminie nałożonego obowiązku okazały się fałszywe (art. 145 § 1 pkt 1 kpa). Z tych samych względów przyjąć należy, że zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 145 § 1 pkt 7 kpa), a ujawniony w uzasadnieniu decyzji z 14 października 2019 r. stan faktyczny i prawny wskazuje, że organ który wydał decyzję z dnia 8 maja 2019 r. będzie musiał wskazać nowy realny termin na wykonanie obowiązku a to przesądzi o tym, że decyzja z 14 października 2019 r. jest przedwczesna, nie ma uzasadnienia i oparcia w faktach i prawie, bowiem w dacie jej wydania termin na wykonanie

obowiązku nie rozpoczął jeszcze biegu,

Dodatkowo organ dokonywał doręczeń na adres [...], pod którym strona nie mieszka i od wielu lat nie jest zameldowana. Właściwym adresem jest [...], co znane było organowi z urzędu. W ocenie wnioskującego wadliwe doręczenie decyzji skutkuje jej bezskutecznością, a taka decyzja nie wywołuje skutków prawnych.

Postanowieniem z 15 marca 2023 r. nr K.05241/05/1804/1 Starosta [...] wznowił z urzędu postępowanie zakończone własną decyzją z 8 maja 2019 r. nr K.5430.11.24.2019 o skierowaniu H.K. na egzamin kontrolny sprawdzający jego kwalifikacje do prowadzenia pojazdów.

Decyzją z 19 lipca 2023 r. nr K.05241/05/1804/1 Starosta [...] działając w oparciu o treść art. 151 § 1 pkt 1 kpa orzekł o odmowie uchylenia po wznowieniu postępowania własnej decyzji z 8 maja 2019 r. w przedmiocie skierowania H.K. na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień prawa jazdy kat. "A, B, T".

Organ wyjaśniał, że wobec wskazania przez skarżącego na wadliwość doręczenia przez urząd korespondencji i bezskuteczność decyzji kierującej na egzamin kontrolny organ wznowił z urzędu postępowanie administracyjnej w sprawie skierowania skarżącego na egzamin kontrolny oraz pismem z 22 marca 2023 r. poinformował o możliwości sprecyzowania wniosku poprzez wskazanie ustawowych przesłanek wznowienia postępowania. W odpowiedzi skarżący pismem z 28 marca 2023 r. poinformował, że jako strona nie brał udziału w toczącym się postępowaniu i podważał skuteczność dostarczania korespondencji.

Organ wyjaśnił, że mimo kwestionowania przez skarżącego skuteczności doręczeń decyzji wynikającego z faktu, że nie jest zameldowany pod adresem [...] i nie zamieszkuje tam, skarżący konsekwentnie w odwołaniu do Kolegium z 17 grudnia 2018 r. oraz w złożonym 22 listopada 2022 r. wniosku o wznowienia postępowania, a także w piśmie z 28 marca 2023 r. jako adres zamieszkania i korespondencji podawał wskazany wyżej adres, co zdaniem organu potwierdza skuteczność doręczeń wcześniejszej korespondencji. Decyzję zaś z 8 maja 2019 r. odebrał osobiście w urzędzie w dniu jej wydania. Zakreślony w decyzji wiadomy skarżącemu termin do złożenia egzaminu, który miał przypaść na okres do 31 lipca 2019 r. był zatem możliwy do zrealizowania. Decyzja nie była więc obarczona wadą prawną, która skutkowałaby jej niewykonalnością i uchyleniem. W decyzji tej zawarto ponadto pouczenie o możliwości wniesienia odwołania do Kolegium, z której skarżący nie skorzystał. Zatem wniosek o wznowienie jest bezprzedmiotowy bowiem nie zaistniała żadna z przesłanek wymienionych w art. 145 kpa.

W odwołaniu od tej decyzji H.K. zwrócił uwagę na uchybienia oraz błędy popełnione przez organ I instancji w toku prowadzonego postępowania (przede wszystkim wadliwość w doręczeniu zawiadomień) oraz niekonsekwencję w formułowaniu zawartych w uzasadnieniu stwierdzeń i tez. Dostrzegając wadliwe doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania z 2 lipca 2018 r. (na błędny adres) organ uznał, że niepodjęte pismo zostało skutecznie doręczone. Tymczasem zdaniem odwołującego nieskuteczność doręczenia zawiadomienia dowodzi wadliwości całego postępowania toczącego się przed Starostą. Ponadto organ nigdy nie doręczył stronie skutecznie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jednocześnie przyznając, że skierował ją na błędny adres. Wniósł o uchylenie decyzji. Wskazał, że wobec faktu, że strona ma obecnie uregulowane sprawy związane z kwalifikacjami do kierowania pojazdami postępowaniu powinno być umorzone.

Zaskarżoną decyzją z 30 sierpnia 2023 r. działając na podstawie art. 138 § 2 w związku z art. 148 § 1 i art. 145 § kpa Kolegium uchyliło w całości decyzję Starosty z 19 lipca 2023 r. i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Kolegium przytoczyło treść przepisów regulujących postępowanie wznowieniowe wskazując m.in., że wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony (art. 147 kpa). Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 145a - 145b kpa następuje tylko na żądanie strony. W ocenie Kolegium wszczęcie przez Starostę z urzędu postępowania, mimo złożenia wniosku w tym względzie naruszyło wprost przepis art. 147 kpa, tym bardziej, że w treści wniosku strona powołała się na to, że nie brała udziału w postępowaniu, wskutek niedoręczenia (wadliwość w doręczeniu) decyzji, w stosunku do której toczy się weryfikacja. W takim przypadku zgodnie art. 147 zd. 2 kpa wznowienie może nastąpić jedynie na żądanie strony.

Ponadto samo wniesienie podania o wznowienie postępowania przez osobę nie wszczyna automatycznie postępowania. O wznowieniu bądź odmowie wznowienia postępowania rozstrzyga bowiem, stosownie do przywołanego wyżej art. 149 kpa, właściwy organ. Podanie takie uruchamia jedynie fazę wstępną postępowania, której celem jest ustalenie przez organ czy nie zachodzą przedmiotowe bądź podmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia. Oprócz tego organ administracji ma obowiązek badać również kwestie zachowania jednomiesięcznego terminu do złożenia podania (art. 148 § 1 kpa). Starosta natomiast nie badał zachowania terminu w rozpatrywanym przypadku.

Analiza treści zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że niewiadome pozostaje w stosunku do jakich przesłanek prawnych wynikających z art. 145 § 1 kpa prowadzono przedmiotowe postępowanie. Jeśli dotyczyło wszystkich tam wymienianych w pkt 1-8 to zabrakło szczegółowych rozważań w tym zakresie w uzasadnieniu decyzji.

Zaskarżone rozstrzygnięcie organu l instancji jest w ocenie Kolegium nieprawidłowe z punktu widzenia zgodności z prawem. Postępowanie wyjaśniające wprawdzie przeprowadzono, ale w sposób naruszający normy procesowe. Celem naprawienia błędów proceduralnych sprawa wymaga ponownego rozpoznania. Decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

W sprzeciwie od opisanej na wstępie decyzji H.K. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżył w całości decyzję Kolegium z 30 sierpnia 2023 r. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Kolegium.

W uzasadnieniu sprzeciwu wskazał, że zaskarżona decyzja opiera się na błędnym - zdaniem strony - założeniu, że Starosta nie mógł w sprawie wszcząć postępowania z urzędu. Umyka SKO fakt, że w postanowieniu z dnia 15 marca 2023r. Starosta nie powołuje się na wniosek strony, a to oznacza, że działa z urzędu i to działanie jest zgodne z prawem, legalne. Starosta miał możliwość wszczęcia postępowania z urzędu i uczynił to prawidłowo. Fakt, że nadal pozostaje nie rozpoznany wniosek strony o wszczęcie postępowania jest kwestią odrębną, której to postępowanie nie dotyczy. Ta odrębna sprawa kończy się jak dotąd decyzję SKO w Przemyślu z 7 czerwca 2023r. nr SKO.4121.14.2023, z uzasadnienia której widać, że SKO ma świadomość wydając tę decyzję, że niezależnie od sprawy z wniosku strony Starosta prowadzić inną sprawę z urzędu. Powyższe przesądza o błędności zaskarżonej niniejszym sprzeciwem decyzji, bowiem jak wskazuje uzasadnienie organ miesza sprawę z wniosku strony ze sprawą wznowienia postępowania z urzędu, a to prowadzi do błędnego ukierunkowania dalszego postępowania w organie I instancji co nie powinno mieć miejsca. Zakres wad postępowania administracyjnego którego dotyczą sprawy o wznowienie jest taka, że uzasadnia zarówno prowadzenie postępowania z urzędu jak i na wniosek strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Sprzeciw jest niezasadny.

Zgodnie z art. 64e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej "Ppsa"), rozpoznając sprzeciw od decyzji, Sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 kpa Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Sprzeciw nie jest środkiem prawnym służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji, ani prawidłowości zastosowania przez organ II instancji przepisów prawa procesowego niezwiązanych z podstawami kasacyjnymi. Sprzeciw jest kierowany przeciwko uchyleniu decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. Kontrola dokonywana przez sąd administracyjny w ramach tego środka ma zatem charakter formalny. W ramach tak przeprowadzanej kontroli Sąd nie ma podstaw prawnych, aby odnosić się do zarzutów merytorycznych podnoszonych w skardze. Nie może również zastąpić organu odwoławczego w dokonaniu analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego i rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu I instancji. Szersza kontrola sądowa jest możliwa dopiero w postępowaniu ze skargi na decyzję ostateczną, kończącą postępowanie administracyjne, w którym zagwarantowane jest prawo do sądu wszystkim stronom sprawy administracyjnej oraz pełna dwuinstancyjność postępowania sądowego. Przepis art. 64e Ppsa, jako lex specialis w stosunku do art. 134 § 1 Ppsa, w sposób zasadniczy różnicuje postępowania sądowe w przedmiocie sprzeciwu bądź skargi (por. wyroki NSA z 7 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 3001/17 i z 17 stycznia 2019 r. sygn. akt I! OSK 3517/18, dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodnie z brzmieniem art. 138 § 2 kpa, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Obie zdefiniowane w art. 138 § 2 kpa przesłanki muszą wystąpić łącznie. Odstępując zatem od zasady merytorycznego rozpoznania sprawy poprzez zastosowanie art. 138 § 2 kpa i wydanie decyzji kasacyjnej, organ odwoławczy zobligowany jest do wykazania, jakie przepisy postępowania i w jaki sposób naruszył organ I instancji oraz wskazać, jakich konkretnie kwestii nie wyjaśnił, równocześnie wykazując, że ich wyjaśnienie ma istotny (a nie jakikolwiek) wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Niewyjaśnienie kwestii nie mających istotnego wpływu na wynik sprawy lub też kwestii, które organ li instancji może wyjaśnić we własnym zakresie wyklucza zastosowanie art. 138 § 2 kpa Inaczej rzecz ujmując uchybienie przepisom postępowania, nawet jeśli miało miejsce i jest bezsporne, a sprawa wymaga dodatkowych, ale nie kluczowych dla końcowego załatwienia sprawy wyjaśnień, wyłącza zastosowanie art. 138 § 2 kpa, które w zamyśle ustawodawcy ma być ograniczone do niezbędnego minimum. Stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania przez organ w praktyce sprowadza się do zakwestionowaniu ustaleń faktycznych dokonanych w sprawie, przy czym w przypadku decyzji kasacyjnej oprócz wskazania, w jaki sposób doszło do naruszenia konkretnych (wyartykułowanych) przepisów postępowania, organ ma obowiązek wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy, rozumiany jako istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym zarzuconym organowi I instancji, a orzeczeniem organu 1 instancji. Ten związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny (uchybienie mogło mieć istotny wpływ), to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Organ powinien więc uprawdopodobnić istnienie wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Innymi słowy, powinien wykazać, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub rangi, że mogło kształtować lub współkształtować treść kwestionowanej w sprawie za pomocą odwołania decyzji lub innej formy działania organu administracji. Dopiero stwierdzenie, że to naruszenie organu mogło mieć wpływ na wynik sprawy daje przyczynek do wskazana czy ten wpływ był istotny czy też nie. Jeśli nie był istotny, to organ odwoławczy dysponuje narzędziem, w jakie wyposaża go art. 136 kpa w postaci uprawnienia do przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenia przeprowadzenia tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Takie działanie organu odwoławczego pozwala na uniknięcie skorzystania z art. 138 § 2 kpa i wydania jednego z rozstrzygnięć wymienionych w art. 138 § 2 kpa, bez konieczności kierowania sprawy z powrotem do organu I instancji. Zatem stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia, które jednak nie mogło skutkować podjęciem odmiennego rozstrzygnięcia przez organ I instancji, obliguje organ niejako do naprawienia błędów organu I instancji w ramach prowadzonego postępowania odwoławczego i wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia.

W rozpatrywanej sprawie uznanie, że organ odwoławczy nie nadużył swej kompetencji do podjęcia decyzji kasacyjnej wymagałoby stwierdzenia, że SKO po pierwsze: wyszczególniło przepisy proceduralne, jakim uchybił Starosta wydając decyzję odmowną w sprawie uchylenia po wznowieniu decyzji własnej w przedmiocie skierowania skarżącego na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami, po drugie: wyjaśniło, jakich okoliczności, w kontekście przesłanek prawnych wznowienia postępowania nie ustalił Starosta i po trzecie: uprawdopodobniło, że ich ustalenie w ponownie prowadzonym postępowaniu może (choć nie musi) zaważyć na wyniku sprawy, tj. przesądzić o uchyleniu we wznowionym postępowaniu decyzji w przedmiocie skierowania skarżącego na egzamin sprawdzający, zgodnie z wnioskiem. Wskazanie uchybień w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego, które bezsprzecznie miały miejsce, braków w postępowaniu dowodowym, ale takich których naprawienie w ponownie prowadzonym postępowaniu nie może zadecydować o innej treści rozstrzygnięcia wykluczałoby wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o art 138 § 2 kpa.

Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w powyższym zakresie wyznaczonym przez art. 64e w zw. z art. 138 § 2 kpa doprowadziła do oddalenia sprzeciwu, bowiem w ocenie Sądu zaistniały przyczyny uzasadniające wydanie przez organ odwoławczy decyzji o charakterze kasacyjnym.

Jak wynika z akt administracyjnych, wnioskiem z 22 listopada 2022 r. (data wpływu do organu - 25 listopada 2022 r.) skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zwrócił się o wznowienia postępowań w dwóch sprawach: zakończonej wydaniem przez Starostę decyzji z 8 maja 2019 r. nr K.5430.11.24.2019 o skierowaniu skarżącego na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami kategorii A, B, T oraz zakończonego wydaniem przez Starostę decyzji z 14 października 2019 r. nr K.5430.11.31.2019 o cofnięciu uprawnień kategorii A, B, T. We wniosku powołał się na 3 podstawy wznowienia, art. 145 § 1 pkt 4 kpa (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) wskazując że nieprawidłowo doręczano skarżącemu korespondencję na adres [...], zamiast na adres [...], art. 145 § 1 pkt 1 kpa (dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe) oraz art. 145 § 1 pkt 7 kpa (zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2)) argumentując dwie ostatnie przesłanki w ten sposób, że w decyzji o cofnięciu uprawnień powołując się na decyzję o skierowaniu na egzamin błędnie podano wskazaną w niej datę poddania się egzaminowi sprawdzającemu oraz, że w decyzji o cofnięciu uprawnień podano błędną datę doręczenia stronie decyzji o skierowaniu na egzamin. Reasumując - odnośnie dwóch ostatnich przesłanek, skarżący przesłanek wznowienia upatrywał w omyłkowym podaniu dat innych zdarzeń w decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami - daty poddania się egzaminowi i daty doręczenia decyzji o skierowaniu na egzamin mimo, że daty tych zdarzeń, same w sobie, nie budzą wątpliwości. Skarżący, mimo wezwania, nie sprecyzował wniosku i nie przypisał wskazanych przesłanek poszczególnym postępowaniom.

Z uzasadnień decyzji pierwszoinstancyjnych wydanych w obu sprawach (chociaż nie zostało w ich treści wprost wskazane) wynika, że zaistnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, Starosta rozważał w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania w przedmiocie cofnięcia uprawnień (II SA/Rz 1687/23), a 145 § 1 pkt 1 i 7 kpa - w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania w przedmiocie skierowania na egzamin sprawdzający (II SA/Rz 1686/23).

W sprawie prowadzonej w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami Starosta nie wskazał, które podstawy wznowienia były przedmiotem jego rozważań, ale uzasadnienie koncentruje się wokół zagadnienia udziału strony w postępowaniu (art 145 § 1 pkt 4 kpa). W sprawie zaś dotyczącej wznowienia postępowania w przedmiocie skierowania na egzamin sprawdzający organ I instancji wskazał zarówno art. 145 § 1 pkt 1 i 7 kpa i wyjaśnił, że oczywiste omyłki, jakie bezsprzecznie zaistniały w treści decyzji o cofnięciu uprawnień dotyczące okoliczności związanych z decyzją o skierowaniu na egzamin nie mogą być równoznaczne z uznaniem, że dowody w oparciu, o które wydano decyzję okazały się fałszywe. Organ I instancji nie wypowiedział się natomiast na temat tego, jak powołane wyżej okoliczności, wskazane przez skarżącego we wniosku odnoszą się do zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Kwestia zagadnienia wstępnego w odniesieniu do sprawy w ogóle nie pojawiła się w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. W obu decyzjach organu I instancji w końcowej części wskazano, że nie zaistniała żadna z podstaw wznowienia z art. 145 kpa sugerując, że rozważania organu I instancji dotyczyły wszystkich przesłanek wznowieniowych, chociaż taka sytuacja nie miała miejsca. Ponadto w postanowieniach o wznowieniu postępowania wydanych w każdej ze spraw w dniu 15 marca 2023 r. organ I instancji nie powołał się na konkretną podstawę wznowienia, a powołał ogólnie art. 145 § 1 kpa. W obu przypadkach wskazano, że wznawia się postępowanie z urzędu.

Reasumując, w ocenie Sądu, słusznie Kolegium uznało, że decyzje Starosty są wadliwe, bo w żadnej z nich nie badano kwestii zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie, w obu brak jest jednoznacznego wskazania, które przesłanki wznowieniowe rozważał organ i w obu sprawach wznowiono postępowanie z urzędu, chociaż w przypadku podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 postępowanie wszczyna się na wniosek. Prawidłowo Kolegium wskazało, że w obu sprawach doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145, art. 148 § 1 i art. 147 kpa, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał wpływ na jej rozstrzygnięcie. Decyzje Starosty podlegały zatem uchyleniu, a decyzje Kolegium odpowiadają wymogom art. 138 § 2 kpa. Organ odwoławczy wprawdzie nie uzasadnił, że dostrzeżone przez niego naruszenie przepisów postępowania przez organ i instancji miało istotny wpływ na wynik sprawy, ale w ocenie Sądu brak wskazanych wyżej ustaleń mających na celu ustalenie stanu faktycznego sprawy wyklucza uznanie, że organ odwoławczy mógł je poczynić w ramach przewidzianego w art. 136 kpa uzupełniającego postępowania dowodowego.

Zasadne wydaje się zatem wezwanie profesjonalnego pełnomocnika skarżącego do przyporządkowania poszczególnych przesłanek poszczególnym postępowaniom (jeżeli organ nie rozważa wystąpienia wszystkich wskazanych we wniosku o wznowienie przesłanek w każdej sprawie), a jeśli organ I instancji uzna za uzasadnione zaniechanie wystosowania takiego wezwania, w podstawach prawnych decyzji winien jednoznacznie podać, która konkretnie przesłanka była postawą wydanej decyzji. Okoliczność ta musi znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Z uwagi na specyficzną konstrukcję wniosku o wznowienie oraz objęcie nim kilku podstaw wznowienia w zakresie dwóch postępowań oraz charakter opisanej wyżej decyzji pierwszoinstancyjnych, Sąd uznał za zasadne nawiązanie w uzasadnieniu do obu spraw.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 a § 2 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu sprzeciwu.