Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 494/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-07-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151 par. 1 pkt 1w zw. z  art. 145 par. 1 pkt 4 w zw. z  art. 28
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, Protokolant specjalista Sylwia Rosińska-Czaykowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2023 r. sprawy ze skargi W.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2022 r. znak DOA.7100.195.2022.MB/MMS w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 19 grudnia 2022 r., znak: DOA.7100.195.2022.MB/MMS, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: GINB", "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: "k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "Wielkopolski WINB", "organ I instancji") z 25 października 2022 r., znak: WOA.771.28.2022.MSK, w przedmiocie odmowy uchylenia własnej decyzji ostatecznej z 30 sierpnia 2022 r., znak: WOA.7721.322.2021.MKA – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Z akt postępowania administracyjnego wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z [...] października 2021 r., znak: [...], nakazał właścicielowi – A. K. rozbiórkę obiektu rekreacji indywidualnej o pow. zabudowy 63 m2 zlokalizowanego na nieruchomości nr geod. [...], obr. [...], gm. Ś.

Wielkopolski WINB decyzją z 30 sierpnia 2022 r., znak: WOA.7721.322.2021.MKA, uchylił decyzję organu powiatowego z 20 października 2021 r. w części określającej powierzchnię zabudowy tj. o pow. zabudowy 63 m2 i w to miejsce orzekł, że powierzchnia zabudowy wynosi 59,33 m2 (8,99 m x 6,60 m), a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Następnie decyzją z 25 października 2022 r., Wielkopolski WINB odmówił uchylenia, w postępowaniu wznowionym na wniosek W. K. (w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), własnej decyzji z 30 sierpnia 2022 r. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł W. K. W wyniku jego rozpatrzenia GINB decyzją z 19 grudnia 2022 r. utrzymał w mocy decyzję z 25 października 2022 r.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym stwarzającym możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzja ostateczną i stanowi wyjątek od przyjętej przez ustawodawcę w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest dwuetapowe. Podanie o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, w toku którego organ sprawdza, czy spełnia ono wymagania formalne, tj. czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia postępowania, czy pochodzi od strony postępowania, czy został zachowany termin do złożenia podania określony w art. 148 k.p.a. Dopiero pozytywne ustalenia w tym zakresie uzasadniają wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, które stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

GINB wskazał, że w rozpatrywanej sprawie, W. K. pismem z 30 sierpnia 2022 r. wystąpił z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wielkopolskiego WINB z 30 sierpnia 2022 r., podając jako przesłankę wznowienia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu).

Analiza akt sprawy wykazała, że zostały spełnione wymogi formalne warunkujące dopuszczalność wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją z 30 sierpnia 2022 r. na wniosek skarżącego. Jak wynika z akt, w rozpatrywanej sprawie, wnioskodawca wniosek z 30 sierpnia 2022 r. (data stempla pocztowego - 31 sierpnia 2022 r.) wniósł z zachowaniem terminu określonego w art. 148 k.p.a.

Organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Zdaniem GINB, z analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika, aby W. K. żądając wzruszenia decyzji Wielkopolskiego WINB z 30 sierpnia 2022 r. wykazał swój interes prawny (art. 28 k.p.a.). Działka nr [...] w Ż., na której znajduje się obiekt rekreacji indywidualnej objęty nakazem rozbiórki stanowi (jak również stanowiła na dzień wydania decyzji) własność A. K. Organ wyjaśnił, że W. K., zgodnie z przedłożonym aktem notarialnym, Numer Repertorium A: [...], sporządzonym w dniu 24 maja 2021 r., przysługuje natomiast dożywotnia i bezpłatna służebność osobista polegająca na prawie korzystania z całego budynku altany letniskowej drewnianej na działce nr [...] - ze wszystkich pokoi i pomieszczeń znajdujących się w tej altanie (w tym z wejścia/wyjścia), prawie do przyjmowania gości przez Uprawnionego, możliwości dostępu i prawie korzystania przez uprawnionego urządzeń, narzędzi i instalacji przeznaczonych do wspólnego użytku domowników oraz z prawem do swobodnego poruszania się po całej nieruchomości stanowiącej działkę gruntu nr [...]. Powyższe ograniczone prawo rzeczowe zostało wpisane w dziale III księgi wieczystej nr [...], urządzonej dla nieruchomości nr [...].

Mając na uwadze zarzuty wniosku o wznowienie oraz odwołania, GINB wyjaśnił, że w orzecznictwie sądowym podnosi się, że źródłem interesu prawnego lub uprawnienia jest zawsze norma prawna ogólna i abstrakcyjna (akt normatywny) lub jednostkowa i konkretna (decyzja), mająca źródło w przepisach administracyjnego prawa materialnego. Stąd też uważa się, że źródłem interesu prawnego nie może być ograniczone prawa rzeczowe, a podmiotowi legitymującemu się takimi prawami przysługują jedynie uprawnienia z tego prawa wynikające. Ograniczone prawo rzeczowe, ustanowione ww. aktem notarialnym z 24 maja 2021 r., ma charakter pochodny i nie może stanowić podstawy interesu prawnego. Skarżący nie posiada tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości, który dawałby prawo do samodzielnego dysponowania i rozporządzania nieruchomością. Organ stwierdził, że W. K., jako uprawnionemu ze służebności osobistej przysługuje wyłącznie interes faktyczny, który nie jest tożsamy z interesem prawnym, o którym mowa w art. 28 k.p.a.

Zdaniem GINB odmowa uchylenia decyzji była dopuszczalnym i prawidłowym rozwiązaniem wobec ustalenia, że skarżący nie posiada przymiotu strony w sprawie rozbiórki obiektu rekreacji indywidualnej na działce nr [...], obr. [...], gm. Ś.

Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł W. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2022 r., oraz poprzedzającej ją decyzji Wielkopolskiego WINB z dnia 25 października 2022 r., i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Jednocześnie skarżący zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie:

1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zebranego w sprawie, co skutkowało błędnym uznaniem, iż Skarżący nie może być uznany za stronę postępowania w sprawie dotyczącej budynku rekreacji indywidualnej - obiektu zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...], obr. [...], gm. Ś., będącej własnością p. A. K., w sytuacji kiedy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jednoznacznie wskazuje na to, iż fakt przysługiwania Skarżącemu ograniczonego prawa rzeczowego do nieruchomości uzasadnia jego interes prawny i w konsekwencji czyni Skarżącego stroną postępowania,

2. art. 138 § 1 w zw. z art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Wielkopolskiego WINB z dnia 25 października 2022 r., znak: WOA.771.28.2022.MSK, w przedmiocie odmowy uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia 30 sierpnia 2022 r., znak: WOA.7721.322 2021.MKA, w sytuacji, kiedy w zaistniałym stanie faktycznym istniały jednoznaczne przesłanki do uchylenia ww. decyzji z uwagi na wadliwość postępowania poprzedzającego jej wydanie, polegającą na uniemożliwieniu Skarżącemu wzięcia udziału w tym postępowaniu w charakterze strony, .

3. przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 297 i art. 298 w zw. z art. 285 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j. Dz.

U. 2022 r. poz. 1360 ze zm., dalej: "k.c.") poprzez uznanie, iż Skarżącemu nie przysługuje interes prawny w przedmiotowym postępowaniu ws. dotyczącej budynku rekreacji indywidualnej, w sytuacji kiedy z okoliczności sprawy jak i zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż skoro Skarżącemu przysługuje ograniczone prawo rzeczowe w postaci dożywotniej służebności osobistej na nieruchomości, a zatem Skarżący ma zagwarantowaną prawnie możliwość korzystania z tej nieruchomości w określonym prawem zakresie, co świadczy o tym, że - wbrew temu, co podnosi Organ odwoławczy - istnieje przepis prawa chroniący interes Skarżącego, na podstawie którego Skarżący może żądać od Organu odwoławczego określonego działania lub zaniechania, zatem Skarżący posiada interes prawny w rzeczonym postępowaniu, wobec tego winien być potraktowany za stronę postępowania w sprawie dotyczącej budynku rekreacji indywidualnej - obiektu zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...], obr. [...], gm. Ś. i mieć możliwość wzięcia czynnego udziału w tym postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.

Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 grudnia 2022r, utrzymująca w mocy decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 października 2022r. w przedmiocie odmowy uchylenia we wznowionym postępowaniu, ostatecznej decyzji Wielkopolskiego WINB z 30 sierpnia 2022 r., znak: WOA.7721.322.2021.MKA, nakazującej A. K rozbiórkę obiektu rekreacji indywidualnej zlokalizowanego na nieruchomości działka nr ew. [...], obr. [...], gm. Ś.

Należy podkreślić, iż wznowienie postępowania administracyjnego jest jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania, którego przedmiotem jest weryfikacja prawidłowości decyzji ostatecznej wydanej w zwykłym postępowaniu administracyjnym.

Trzeba wyjaśnić, że właściwy organ po wznowieniu postępowania bada w pierwszej kolejności, czy rzeczywiście w sprawie wystąpiła przyczyna wznowienia postępowania wskazana w postanowieniu o wznowieniu postępowania. Wskazuje na to zdanie pierwsze art. 149 § 2 k.p.a. ("postanowienie o wznowieniu stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia").

Dalszy tok postępowania i treść wydanego rozstrzygnięcia zależne są od wyniku postępowania co do przyczyn wznowienia.

W przypadku stwierdzenia, że podana przez stronę we wniosku przyczyna wznowienia, w rzeczywistości nie wystąpiła, organ powinien wydać decyzję o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Taka decyzja ma charakter decyzji procesowej, bowiem nie dochodzi w tym przypadku do merytorycznego rozstrzygnięcia, a zatem w podstawie prawnej decyzji, nie powinny znaleźć się przepisy prawa materialnego, jak również w uzasadnieniu decyzji nie powinny być rozpatrywane kwestie materialnoprawne objęte rozstrzygnięciem zawartym w decyzji ostatecznej, skoro decyzja ta nie została wyeliminowana z obrotu prawnego i korzysta z ochrony wynikającej z zasady trwałości.

Mimo samodzielności i odrębności procesowej tego postępowania, które jest prowadzone "w sprawie wznowienia postępowania", występuje ścisły związek między tym postępowaniem, a wcześniejszym postępowaniem zwykłym, zakończonym decyzją ostateczną. Jak wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 1992 r. sygn. akt SA/Wr 534/92, granica postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest wyznaczona zakresem sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną (ONSA 1993, z. 4 poz. 92). Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości, ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej, oraz - w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 1 i 2 i § 2 k.p.a.). Decyzje wydane po wznowieniu postępowania zatem dotyczą w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w postępowaniu zwykłym.

Postępowanie wznowieniowe nie jest więc kolejną instancją zwykłego postępowania, a postępowaniem umożliwiającym kontrolę prawidłowości wydanej decyzji ostatecznej, przy czym ograniczonym przesłankami enumeratywnie wymienionymi m. in. w art. 145 § 1 k.p.a., których rozszerzająca wykładnia jest niedopuszczalna, jako że wznowienie postępowania w sprawie zakończonej już decyzją ostateczną jest odstępstwem od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 ww. ustawy. Właściwy organ orzeka po wznowieniu postępowania o wzruszeniu decyzji dotychczasowej tylko wówczas, gdy stwierdzi, iż wystąpiła jedna z przesłanek ściśle określonych w art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a. i jednocześnie nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek wznowienia postępowania określonych w art. 146 k.p.a., a więc nie upłynął termin dopuszczalności wznowienia postępowania, ani w wyniku wznowienia postępowania nie zapadnie wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

W niniejszej sprawie wznowienie postępowania nastąpiło w wyniku złożenia przez W. K. wniosku z dnia 1 września 2022r, w którym jako przesłankę wznowienia wskazano art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

W ocenie Sądu, zasady rządzące postępowaniem wznowieniowym zostały w sprawie zachowane, a ustalenia poczynione - uzasadniały zastosowanie przepisu art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Rację mają bowiem organy orzekające, iż w sprawie nie wystąpiła przyczyna wznowienia podniesiona we wniosku inicjującym to postępowanie.

Należy podkreślić, że wydanie przez organ postanowienia o wznowieniu postępowania, zgodnie z art. 149 § 1 k.p.a. stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.).

Skarżący wskazując jako przesłankę wznowienia postępowania art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. twierdził, że bez swej winy nie brał udziału w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją ostateczną.

Odnosząc się natomiast do zarzutu nieprzyznania W. K. statusu strony w postępowaniu, wskazać należy, że zgodnie z art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z powyższego przepisu wynika, że warunkiem koniecznym do występowania podmiotu jako strony postępowania jest posiadanie interesu prawnego lub obowiązku związanego z prowadzonym postępowaniem albo żądanie przez podmiot czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.

Podkreślić należy, że interes prawny w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 48 i 51 Prawa budowlanego, a tym samym także w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym decyzji wydanej na podstawie art. 48 i 51 ww. ustawy, należy ustalać w powołaniu się na art. 28 k.p.a.

Interes prawny w orzecznictwie sądowym definiowany jest jako obiektywna, czyli rzeczywiście istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Interes ten musi być własny, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić oraz aktualny, a więc nie ewentualny. Natomiast sytuacja, w której dany podmiot, pomimo że jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może wskazać przepisów prawa powszechnie obowiązującego, dających podstawę do skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji, wskazuje jedynie na interes faktyczny (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2005 r. sygn. akt II GSK 37/05, opub. w Lex nr 165962; wyrok NSA z dnia 19 września 2018 r. sygn. akt II GSK 2404/16, opub. w Lex nr 2583060; wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 595/15, opub. w Lex nr 2227848).

Czynnikiem odróżniającym interes prawny i interes faktyczny jest istnienie lub brak normy prawnej przyznającej ochronę danemu podmiotowi. O istnieniu interesu prawnego decydują zawsze przepisy prawa materialnego przyznające stronie konkretne, indywidualne i aktualne korzyści. W związku z tym interes prawny jest kwalifikowanym interesem faktycznym, który wynika z określonego przepisu prawa materialnego odnoszącego się wprost do sytuacji danego podmiotu i pojawia się wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną tego podmiotu. Takim przepisem prawa materialnego, który określa krąg stron w postepowaniu prowadzonym na podstawie art. 48 i 51 Prawa budowlanego niewątpliwie jest art. 52 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią obowiązki objęte decyzjami wydawanymi na podstawie art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51 Prawa budowlanego mogą być nakładane na inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego.

Te właśnie podmioty powinny być stronami w sprawach prowadzonych między innymi na podstawie art. 48 Prawa budowlanego (tak też NSA w wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 595/15, opub. w Lex nr 2227848).

Jak wynika z niekwestionowanych ustaleń organów, działka nr ew. [...] w Ż., na której znajduje się obiekt rekreacji indywidualnej objęty nakazem rozbiórki stanowi (jak również stanowiła na dzień wydania decyzji) własność A. K. Natomiast W. K. swój interes prawny wywodzi z ustanowionej na jego rzecz służebności osobistej. Jak wynika z aktu notarialnego z dnia 24 maja 2021r. , Rep. A: [...], skarżącemu przysługuje służebność osobista polegająca na prawie korzystania z całego budynku altany letniskowej drewnianej na działce nr [...] - ze wszystkich pokoi i pomieszczeń znajdujących się w tej altanie (w tym z wejścia/wyjścia), prawie do przyjmowania gości przez uprawnionego, możliwości dostępu i prawie korzystania przez uprawnionego urządzeń, narzędzi i instalacji przeznaczonych do wspólnego użytku domowników oraz z prawem do swobodnego poruszania się po całej nieruchomości stanowiącej działkę gruntu nr [...]. Powyższe ograniczone prawo rzeczowe zostało wpisane w dziale III księgi wieczystej nr [...].

W tym miejscu wyjaśnić trzeba, że służebność osobista jest ograniczonym prawem rzeczowym, co wynika wprost z art. 296 § 1 k.c. Zasadniczo ograniczone prawa rzeczowe są prawami na rzeczy cudzej (iura in re aliena). Ustawodawca pozytywnie i wyczerpująco określa uprawnienia, jakie składają się na treść każdego ograniczonego prawa rzeczowego. Ich zakres ogranicza się do sfery zastrzeżonej przez ustawodawcę, nieporównywalnie szczuplejszej od treści prawa własności. Właśnie z powodu ograniczonego zakresu uprawnień określono je mianem ograniczonych praw rzeczowych (por. J. Ignatowicz (w:) Kodeks cywilny. Komentarz, t. I, red. J. Ignatowicz, Warszawa 1972, s. 668; A. Wąsiewicz (w:) System prawa cywilnego, red. W. Czachórski, t. II, Prawo własności i inne prawa rzeczowe, red. tomu J. Ignatowicz, Ossolineum 1977, s. 597).

Służebności – należące do kategorii ograniczonych praw rzeczowych, czyli praw "słabszych" od własności i użytkowania wieczystego - dzielą się na gruntowe (art. 285 i nast. k.c.) i osobiste (art. 296 i nast. k.c.). Do tej drugiej kategorii należy występująca w tej sprawie służebność korzystania z budynku ( mieszkania), która – jakkolwiek obciąża nieruchomość, to ma ścisły związek z jej właścicielem i uprawnionym (wygasa z chwilą jego śmierci (art. 299 k.c.), nadto jej celem jest zaspokojenie potrzeb uprawnionego (art. 300 k.c.).

Zapadła w sprawie decyzja Wielkopolskiego WINB z 30 sierpnia 2022r. nie wpływa na sytuację prawną skarżącego. Nie rodzi dla niego uprawnień ani nie nakłada nań obowiązków.

Sąd w pełni podziela stanowisko organów, że ujawniona w księgach wieczystych nieruchomości, służebność osobista nie powoduje, że skarżący ma interes prawny w uczestniczeniu w przedmiotowym postępowaniu, co najwyżej ewentualnie tylko interes faktyczny - co jednak nie czyni go stroną (por. wyr. NSA z 17 kwietnia 2007 r., I OSK 791/06 Lex nr 329119).

W konsekwencji , na aprobatę zasługuje stanowisko organów , że w sprawie nie zaistniała przesłanka wznowieniowa określona w art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a., co skutkować musiało zastosowaniem rozstrzygnięcia z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.

Procesowo więc decyzję organów o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej w wyniku wznowienia postępowania wobec niezaistnienia przesłanki wznowienia wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., należy uznać za prawidłową.

W ocenie Sądu nie można także skutecznie postawić organom zarzutu naruszenia art. 7, i art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez niewszechstronne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie. Uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia jest wszechstronne, rzetelne i zasługuje na aprobatę, zaś postawione w tej mierze zarzuty skargi stanowią jedynie polemikę z organem, uzasadnioną interesem skarżących.

W tej sytuacji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 359), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.