Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 115/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2023-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.4, art.5, art.92 ust.7, art.92a ust.1 i 3
journal: Dz.U. 2022 poz 2201
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi N. S.A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej I. oddala skargę, II. zwraca od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na rzecz skarżącej N. S.A., na jej koszt, kwotę 45 (czterdzieści pięć) złotych, tytułem zwrotu nadpłaconego wpisu od skargi.


UZASADNIENIE

1. Decyzją z dnia [...] grudnia 2022 r., nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania R. S.A., utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę oraz naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd.

1.1. W podstawie prawnej tej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U.

z 2022 r., poz. 2000), art. 4 pkt 4, pkt 22 lit. b, art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 1-3, art. 92a

ust. 2, art. 92c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2201; dalej u.t.d.), lp. 1.1, lp. 6.3.17, lp. 6.3.18 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 10 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/1054 z dnia 15 lipca 2020 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 w odniesieniu do minimalnych wymogów dotyczących maksymalnego dziennego i tygodniowego czasu prowadzenia pojazdu, minimalnych przerw oraz dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 165/2014 w odniesieniu do określania położenia za pomocą tachografów, art. 1 Rozporządzenia Komisji (UE) 581/2010 w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców.

1.2. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że naruszenia zostały stwierdzone przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego podczas kontroli drogowej zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] oraz naczepy marki [...] nr rej. [...], przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2022 r., na drodze ekspresowej [...]. Dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 3,5 tony. Kontrolowanym zespołem pojazdów kierowcy S.N. oraz H.A. wykonywali krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu przedsiębiorcy R. S.A. Przebieg kontroli opisano w protokole kontroli nr [...] z dnia [...] stycznia 2022 r.

Zdaniem organu I instancji ze zgromadzonego materiału dowodowego

(w postaci m.in. protokołu kontroli drogowej, danych cyfrowych z tachografu i kart kierowców, kserokopii dokumentów WZ), wynika, kierowcy skarżącej spółki w dniu

[...] stycznia 2022 r. wykonywali transport drogowy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji. Powyższe naruszenie zostało stwierdzone przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego podczas kontroli drogowej zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] oraz naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Kontrolowanym zespołem pojazdów kierowcy S.N. i H.A. wykonywali krajowy transport drogowy rzeczy - przewóz bloczka silikatowego w imieniu przedsiębiorcy R. S.A. W trakcie kontroli kierowcy nie posiadali żadnego dokumentu uprawniającego do wykonywania transportu drogowego pojazdem, którego dopuszczalna masa całkowita przekracza 3,5 tony. Z dokumentów wydania towaru WZ wynikało, że nabywcą przewożonego towaru i jednocześnie jego odbiorcą jest C. sp. z o.o., "odbiór własny", kierowca H.A. Inspektorzy na podstawie materiału dowodowego w postaci okazanych dokumentów przewozowych stwierdzili, że kontrolowany przewóz nie spełniał warunków przewozu na potrzeby własne, ponieważ przewożony ładunek nie był własnością przedsiębiorcy R. S.A. Ustalony w trakcie kontroli stan faktyczny polegający na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji kontrolujący zakwalifikowali jako naruszenie określone w lp. 1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Przebieg kontroli został opisany w protokole z dnia [...] stycznia 2022 r.

1.3. W odwołaniu od tej decyzji strona zakwestionowała ustalenia organu twierdząc, że przewożony ładunek był jej własnością. Podniosła, że z uwagi na trudności z zaopatrzeniem w materiały budowlane wzięła kontrolowany pojazd w leasing i sama dostarczała sobie materiały budowlane od producenta. Do odwołania strona załączyła kserokopie dokumentów wydania towaru WZ oraz kserokopię maila od M.T. - pracownika C. sp. z o.o.

1.4. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję GITD podzielił w pełnym zakresie ustalenia i ocenę prawną organu I instancji. Wskazał, że do uznania przewozu za przewóz na potrzeby własne muszą być w trakcie przewozu spełnione wszystkie warunki określone w art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, który to przepis stanowi, że niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.

Zdaniem organu wykonywany przez stronę przewóz drogowy w dniu [...] stycznia 2022 r. nie spełniał warunku określonego w art. 4 pkt 4 lit. c ustawy o transporcie drogowym, tj. przewożone rzeczy (bloczki silikatowe) nie były własnością przedsiębiorcy R. S.A., nie zostały kupione lub wytworzone przez tego przedsiębiorcę. Organ podkreślił, że w trakcie kontroli drogowej kierowcy strony S.N. i H.A. okazali kontrolującym dokumenty wydania towaru - bloczków silikatowych, wystawiony przez S. sp.j. na rzecz C. sp. z o.o. Podmiot C. sp. z o.o. zgodnie z powyższym dokumentem był odbiorcą przewożonego ładunku. Umieszczenie na dokumencie wydania towaru WZ nazwiska kierowcy H.A. i zamieszczenie informacji "odbiór własny" nie świadczy, że przewożony ładunek był własnością przedsiębiorcy R. S.A. Takim dowodem nie może być również, w ocenie organu, mail od M.T. - pracownika C. sp. z o.o., w którym to pracownik wskazuje, że kierowcy S.N. i H.A. odbierali towar przedsiębiorcy R. S.A. Organ odwoławczy wskazał, że dowodem podważającym wyjaśnienia strony są dane cyfrowe pobrane z tachografu

i kart kierowców. Z danych cyfrowych pobranych z tachografu zainstalowanego

w pojeździe marki [...] o nr rej. [...] wynika, że kontrolowanym pojazdem wykonywane były przewozy niemal codziennie i jazda odbywała się przez 7 godzin

i więcej. Odległość pomiędzy siedzibą strony w miejscowości [...]

a miejscowością, z której był przewożony ładunek wynosi około 100 kilometrów. Przewóz na powyższej trasie mógł być zrealizowany przez jednego kierowcę, tymczasem był realizowany przez dwóch kierowców. Z danych cyfrowych kontrolowanych kierowców wynika, że kierowcy S.N. i H.A. razem lub oddzielnie prowadzili pojazd w okresie objętym kontrolą.

W ocenie organu duża ilość przewozów w sytuacji, gdy kontrolowany przedsiębiorca nie zajmuje się transportem świadczy o tym, że wykonuje on przewozy na rzecz innych podmiotów. Skoro na okazanym dokumencie wydania towaru WZ jako nabywca i odbiorca towaru była wskazana C. sp. z o.o., to ona była faktycznym odbiorcą przewożonego ładunku. Strona nie przedstawiła żadnego dowodu świadczącego, że przewożony w dniu kontroli towar w postaci bloczka silikatowego nabyła od przedsiębiorcy S. sp.j., a tym samym nie wykazała, by przewożony ładunek był jej własnością lub został przez nią wytworzony. Organ podkreślił, że zawarte w dokumencie wydania towaru sformułowanie "odbiór własny" nie oznacza, że firma C. sp. z o.o. widniejąca jako odbiorca towaru sama musiała odebrać towar jej własnym transportem. Przedsiębiorca C. sp. z o.o. odbierając towar od producenta mogła się posłużyć innym podmiotem dysponującym odpowiednim środkiem transportowym.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i nałożył na stronę karę pieniężną w kwocie 12.000 zł za naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji.

1.5.Odnośnie pozostałych naruszeń organ odwoławczy, po przytoczeniu przepisów dotyczących obowiązku wczytywania danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci danych cyfrowych pobranych z karty kierowcy S.N. i protokołu kontroli wskazał, iż przedsiębiorca nie sczytywał danych cyfrowych z karty kierowcy S.N. systematycznie tj. co 28 dni zarejestrowanej działalności.

Dane z karty kierowcy S.N. do dnia kontroli w dniu [...] stycznia 2022 r. nie były nigdy sczytywane pomimo, że kierowca ten wykonywał przewozy pojazdem marki [...] od dnia [...] listopada 2021 r., w ciągu którego to okresu miał ponad 28 dni zarejestrowanej aktywności. Zebrany w sprawie materiał dowodzi, że przedsiębiorca nie wywiązał się z nałożonego przez ustawodawcę obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy w terminie do 28 dni zarejestrowanej działalności od ostatniego wczytania.

Dalej wskazał, że spółka nie sczytywała danych cyfrowych z karty kierowcy H.A. systematycznie tj. co 28 dni zarejestrowanej działalności. Dane z karty kierowcy H.A. od dnia [...] września 2021 r. do dnia kontroli w dniu [...] stycznia 2022 r. nie były sczytywane. Od ostatniego dnia sczytania danych do dnia kontroli minęło 128 dni kalendarzowych w tym 77 dni było dniami zarejestrowanej aktywności. Termin odczytu został przekroczony o 49 dni zarejestrowanej aktywności. Zebrany w sprawie materiał dowodzi, że przedsiębiorca nie wywiązał się z nałożonego przez ustawodawcę obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy w terminie do

28 dni zarejestrowanej działalności od ostatniego wczytania.

Mając powyższe na uwadze uzasadnione było nałożenie na spółkę kary pieniężnej w wysokości 1.000 zł za naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z kart kierowców.

1.6. Dalej organ wskazał, że sankcją za naruszenie z lp. 6.3.18 załącznika nr 3 ustawy o transporcie drogowym jest kara pieniężna w wysokości 500 złotych sankcjonująca naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego - za każdy pojazd. Z danych cyfrowych pobranych z tachografu oraz protokołu kontroli wynika, że spółka nie sczytywała danych cyfrowych z tachografu zainstalowanego w pojeździe marki [...] o nr rej. [...] w ustawowym terminie, tj. co 90 dni zarejestrowanej działalności od ostatniego sczytania. Dane z tachografu zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...] do dnia kontroli w dniu [...] stycznia 2022 r. nigdy nie były sczytywane pomimo, że ww. pojazd był użytkowany przez stronę od dnia [...] listopada 2021 r., w ciągu którego to okresu miał ponad 90 dni zarejestrowanej aktywności. Przedsiębiorca nie wywiązywał się z nałożonego przez ustawodawcę obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego w terminie do 90 dni zarejestrowanej działalności od ostatniego wczytania. Kara za niniejsze naruszenie wynosi 500 złotych.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy stwierdził, że kara w wysokości 500 zł nałożona na stronę przez organ I instancji za naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego - za każdy pojazd została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.

1.7. Dalej organ wskazał, że łączna kwota kar pieniężnych za wszystkie popełnione przez przedsiębiorcę naruszenia wynosi 13.500 zł. Stosownie do faktu, że karę pieniężną nałożono w wysokości 12.000 (słownie: dwanaście tysięcy) złotych zgodnie z ograniczeniem określonym w art. 92a ust. 3 ustawy o transporcie drogowym zaskarżoną decyzję należało utrzymać w mocy.

Odnosząc się do przesłanek egzoneracyjnych organ odwoławczy wskazał, że art. 92 c u.t.d. nie znajduje zastosowania w sprawie, ponieważ przedsiębiorca nie wykazał, że nie miał wpływu na powstanie naruszeń. Przedsiębiorca nie przedstawił żadnej z podstaw egzoneracyjnych, o których mowa w tym przepisie, której wystąpienie stanowiłoby podstawę do odstąpienia od nałożenia kary za ujawnione naruszenia. Z materiału dowodowego oraz wyjaśnień strony nie wynika, by przedsiębiorca podjął jakiekolwiek kroki do zapobieżenia powstaniu ujawnionych naruszeń, jak również, że powstałe naruszenia są następstwem okoliczności, których nie mógł przewidzieć lub którym nie mógł zapobiec.

2. W skardze wniesionej do tutejszego sądu z zachowaniem terminu przeciwko całości decyzji zarzucono jej "liczne naruszenia przepisów postępowania, prawa materialnego oraz błędy w ustaleniach faktycznych, a w szczególności":

1) przepisu art. 92a ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 4 u.t.d. przez jego zastosowanie

w przypadku, gdy brak do tego podstaw,

2) błąd w ustaleniach faktycznych, przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na bezpodstawnym przyjęciu, że przewóz drogowy był świadczony w celu zarobkowym na rzecz innego podmiotu,

3) błąd w ustaleniach faktycznych, przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na bezpodstawnym przyjęciu, że spółka nie świadczyła przewozu w ramach potrzeb własnych,

4) błąd w ustaleniach faktycznych, przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na bezpodstawnym przyjęciu, że do dokonania przedmiotowego przewozu spółka potrzebowała stosownego zezwolenia,

5) art. 7, 8, 9, 11, 75, 80 i 107 k.p.a. przez dokonanie oceny dowodów z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów i brak wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą administracyjną, co znajduje swój wyraz w lakonicznej, niejasnej treści i uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W skardze wniesiono o:

1) zwrócenie się do spółki C. sp. z o.o. z zapytaniem czy skarżąca kiedykolwiek świadczyła na jej rzecz usługi transportowe,

2) uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji,

3) przeprowadzenie dowodów wskazanych w treści niniejszego pisma na okoliczności tam wskazane,

4) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych

W uzasadnieniu skargi spółka podniosła zarzuty wskazane już w odwołaniu od decyzji organu I instancji podkreślając, że przewóz drogowy świadczyła w celu zarobkowym na rzecz innego podmiotu, a nie w ramach potrzeb własnych. Wskazała, że prowadzi wiele inwestycji budowlanych na terenie województwa [...]. Podstawowymi materiałami, których potrzebuje są bloczki silikatowe, wełna mineralna czy też tynki gipsowe. Większość producentów tych materiałów sprzedaje je wyłącznie hurtowniom budowlanym, a nie prywatnym odbiorcom. Hurtownie budowlane z zasady nie dysponują własnym transportem, zapotrzebowanie na wykonanie usług transportowych ogłaszają na specjalnej giełdzie, a przewoźnicy realizują je najczęściej w ramach kursów powrotnych.

W pierwszym kwartale 2021 r. skarżąca złożyła zamówienie na 40 takich transportów w spółce C. sp. z o.o. , która to zamówienie przyjęła. Jednakże do połowy lipca 2021 roku dostarczono jej jedynie 3 transporty silikatów, tłumacząc ten fakt brakiem towaru. Towar w pierwszej kolejności otrzymywał ten, kto podstawił własną naczepę. W związku z tym skarżąca zawarła umowę leasingu, której przedmiotem był samochód służący do transportu, a następnie dokonała zakupu naczepy. Od tego momentu silikaty zakupione za pośrednictwem spółki C., odbierała bezpośrednio od producenta tj. spółki S.

Cena za towar była ustalana ze spółką C., przy założeniu, że towar zostanie odebrany bezpośrednio od producenta. W momencie odbioru od producenta kierowca otrzymywał dokument WZ wystawiony na spółkę C. jednakże towar był przewożony bezpośrednio na plac budowy spółki. Dlatego też na dokumencie WZ widniała adnotacja "transport własny". W dniu odbioru C. wystawiała fakturę VAT za zakupiony towar, jednak skarżąca nigdy nie wysławiała spółce C. faktury za przewóz towaru (w skardze wskazano tu na dokumenty WZ oraz zawnioskowano o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka i strony).

Podkreślono też, że duża ilość transportów własnego towaru uzasadnia fakt zatrudnienia dwóch kierowców. Z uwagi na obowiązujące oznaczenia w czasie pracy kierowców, w przypadku zatrudnienia jednego kierowcy odwołująca nie mogłaby odebrać towaru od producenta i przewieźć go na własny plac budowy.

3. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

4. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 3492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 329; dalej p.p.s.a.), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

5. Badając legalność zaskarżonej decyzji w tak zakreślonej kognicji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi. Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy powoływanej wyżej wielokrotnie ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z treścią art. 92a ust.1 u.t.d. Podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie

z tym, że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych do 40 000 złotych za każde naruszenie.

W myśl art.92a ust. 3 wymienionej ustawy suma kar pieniężnych, o których mowa

w ust. 1, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych.

Zgodnie z treścią art. 92 ust. 7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:

1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9,

2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10

- załącznika nr 3 do ustawy.

6. W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka została ukarana za trzy wskazane w części sprawozdawczej uzasadnienia naruszenia przepisów z zakresu transportu drogowego:

- wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji,

- naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę,

- naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd.

Dwa ostatnie z nich nie zostały zakwestionowane i nie ma o nich mowy także w skardze. W świetle zebranego materiału dowodowego naruszenia te są niewątpliwe i zostały prawidłowo zakwalifikowane pod względem prawnym. Inną kwestią jest natomiast to, że nie mają one wpływu na wysokość łącznej kary, bowiem jej górna granica wynosi 12.000 zł, co wyczerpuje kara za pierwszy delikt.

7. Jeśli chodzi o pierwszy (sporny) delikt, to zgodnie z art. 4 pkt 1 u.t.d. krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

W myśl art. 4 pkt 3 wskazanej ustawy transport drogowy oznacza krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy; określenie to obejmuje również:

a) każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4,

b) działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy,

c) działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie osób.

Zgodnie z treścią art. 4 pkt 4 u.t.d. niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.

W myśl art. 5 ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie transportu drogowego,

z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego.

8. Zdaniem sądu, podzielającego tu ocenę organów transportu drogowego,

z zebranego materiału dowodowego wynika, że kierowcy skarżącej spółki pojazdem stanowiącym jej własność wykonywali przewóz drogowy towaru niebędącego własnością strony skarżącej. W przekonaniu sądu organy administracji trafnie uznały, że przewóz wykonywany w dniu [...] stycznia 2022 r. nie był przewozem na potrzeby własne, o którym mowa w art. 4 pkt 4 u.t.d. Wskazuje na to analiza całego materiału dowodowego. Należy zaznaczyć, że przewóz na potrzeby własne stanowi wyjątek od zasady sformułowanej w art. 4 pkt 1, 2 i 3 u.t.d., iż przejazd drogowy wykonywany pojazdem niewyłączonym na podstawie art. 3 ust. 1 u.t.d., jest transportem drogowym wymagającym posiadania zezwolenia. Zatem przewóz ten musi ściśle odpowiadać warunkom określonym w u.t.d., co także wynika z art. 4 pkt 3 lit. a u.t.d. Przejazd niespełniający warunków z art. 4 pkt 4 u.t.d. stanowi transport drogowy. Nie ma żadnego uzasadnienia, aby przepisy wyjątkowe, które pozwalają na wykonywanie transportu drogowego podmiotom niemającym zezwolenia i niespełniającym wymagań koniecznych do uzyskania licencji transportowej, interpretować rozszerzająco (z wielu por. wyroki NSA z dnia 15 października 2014 r., II GSK 1328/13; 30 lipca 2015 r., II GSK 1443/14; 13 marca 2019 r., II GSK 379/17).

Zdaniem Sądu, istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności faktyczne zostały należycie wyjaśnione na podstawie zgromadzonych dowodów, w tym powołanych przez spółkę. Decydującym dowodem, ocenionym prawidłowo w aspekcie zasady, o której mowa w art. 80 k.p.a., jest dokument WZ, na którym oznaczono kto jest nabywcą i zarazem odbiorcą przewożonego przez skarżącą towaru. Potwierdzeniem tego wniosku jest analiza innych dokumentów oraz przeprowadzona przez organ odwoławczy analiza częstotliwości i wielości przewozów (s. 6-7 decyzji organu II instancji).

Należy tu podkreślić fakt, że skarżąca twierdząc, iż realizowała wyłącznie przewozy na potrzeby własne i w tym właśnie celu nabyła (leasingowała) ciągnik

i naczepę oraz zatrudniła dwóch kierowców, w dniu kontroli nie posiadała nawet jakichkolwiek uprawnień do dokonywania przewozów, w tym na potrzeby własne

i takowe uzyskała dopiero po kontroli (bo [...] lutego 2022 r.). Oceniając stanowisko spółki w tym kontekście można przyjąć, że jej twierdzenia podnoszone już po dokonaniu kontroli wskazują na próbę uniknięcia odpowiedzialności za delikt administracyjny lub zmniejszenia jej zakresu i nie polegają na prawdzie. Tak też należało w szczególności ocenić mail dołączony do odwołania, co trafnie uczynił organ odwoławczy, dokonując oceny całego materiału dowodowego zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. wskazując w decyzji z jakich przyczyn uznał dane fakty za ustalone, a z jakich przyczyn nie podzielił stanowiska skarżącej spółki (art. 107 § 3 k.p.a.). Konsekwencją tych ustaleń jest kwalifikacja materialnoprawna, która jest prawidłowa tak co do zasady, jak i wysokości sankcji.

W ocenie Sądu, organ zasadnie wskazał, że kary pieniężne wymierzane na podstawie ustawy o transporcie drogowym mają charakter taryfikacyjny i nie mogą być miarkowane. W sprawie brak też było okoliczności egzoneracyjnych do czego odniósł się również organ.

Z tych względów zarzuty podniesione w skardze są niezasadne. Wskazać też należy, że "praktyka" opisywana szeroko w skardze w istocie może służyć do obchodzenia przepisów o transporcie drogowym i unikania wymogów związanych ze świadczeniem usług transportowych na rzecz innych podmiotów.

9. Odrębnie należy odnieść się do wniosków dowodowych wskazanych w skardze. Zostały one oddalone z tej przyczyny, że po pierwsze - postępowanie przed sądem administracyjny ma charakter kontrolny, a nie merytoryczny (sąd nie jest i nie może zastępować administracji), po drugie - nie są one dopuszczalne. Wnioski skargi wskazują, że pełnomocnik skarżącej spółki postrzega postępowanie przed sądem administracyjnym jako rodzaj postępowania przed sądem powszechnym (cywilnym). Tymczasem jest inaczej. Sąd administracyjny kontroluje zgodność z prawem wydanej w sprawie decyzji na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Nie ma zatem kompetencji do prowadzenia postępowania dowodowego w sprawie administracyjnej. Wyjątek przewidziany w art. 106 § 3 p.p.s.a. dotyczy tylko wąskiego zakresu

i wyłącznie dokumentów (w skardze wnioskowano o przesłuchanie świadków i strony).

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w pkt. I wyroku.

O zwrocie nadpłaconego wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 225 p.p.s.a. (pkt II wyroku).