Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2656/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-07-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 151 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie: sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) sędzia del. WSA Grzegorz Antas Protokolant: starszy asystent sędziego Beata Zborowska-Guziuk po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. sp. komandytowa z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 września 2019 r. sygn. akt II SA/Kr 481/19 w sprawie ze skargi J. B. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 20 lutego 2019 r. nr WI-I.7840.3.108.2018.EO w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zmiany decyzji dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 12 września 2019 r., II SA/Kr 481/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Krakowie w sprawie ze skargi J.B. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z 20 lutego 2019 r., nr Wl-l.7840.3.108.2018.EO, w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zmiany decyzji dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, w pkt 1. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu l instancji, w pkt 2. zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, Prezydent Miasta Krakowa postanowieniem z 23 października 2018 r., nr AU-01-1.6740.1.2123.2018.AŻR, działając na podstawie art. 150, art. 149 § 3 i art. 147 w zw. z art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017, poz. 1257 ze zm., K.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku J.B. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z 15 maja 2018 r. w sprawie zmiany decyzji własnej z 27 sierpnia 2013 r. przeniesionej 2 listopada 2017 r. decyzją nr 378/6740.5/2017 dla zamierzenia inwestycyjnego pn.: "Budowa budynku mieszkalno-usługowego wielorodzinnego dwusegmentowego z garażem podziemnym instalacjami wewnętrznymi wewnątrz budynku (wod.-kan., kanalizacja deszczowa, gazu, c.o., c.w.u., elektryczną, teletechniczną, wentylacją mechaniczną oddymiania) instalacjami wewnętrznymi na zewnątrz budynku (kanalizacją sanitarną, kanalizacją deszczową ze zbiornikiem retencyjnym, wodną elektryczną z zewnętrznym oświetleniem i agregatem prądotwórczym) oraz przyłączem kanalizacji deszczowej wraz z zagospodarowaniem terenu, wewnętrznym układem komunikacyjnym, zewnętrznymi miejscami postojowymi, terenem utwardzonym i śmietnikiem oraz przebudową sieci SN, na dz. nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w K.". Obszar oddziaływania inwestycji obejmował działki o numerach: [...], [...], [...], [...],[...] , [...], [...], [...], [...] obr. [...], ul. [...] w K. Działki inwestora – nr [...] – oraz wnioskodawcy – nr [...] – zlokalizowane są po przeciwnych stronach ul. [...] i odległość między nimi wynosi ok. 14,80 m. Projektowany na działce inwestycyjnej budynek, zlokalizowany jest w odległości ok. 24,90 m od granicy działki wnioskującego o wznowienie oraz ok. 27,63 m od budynku istniejącego na tej działce. W związku z powyższym, organ I instancji uznał, że spełnione są wymogi określone w § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (z 12 kwietnia 2002 r., Dz. U. 2015, poz. 1422 ze zm., dalej rozp. MI 2002 – uwaga Sądu), budynek J.B. zlokalizowany w K. przy ul. [...] znajduje się od obiektu projektowanego w odległości wynoszącej ok. 27,63 m. Analiza obszaru odziaływania – w ocenie organu I instancji – wykazuje brak oddziaływania obiektu projektowanego ze względu na jego wysokość: zarówno w zakresie spełniania warunków przesłaniania, dotyczących odległości budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów – określonych w § 13 pkt 1 rozp. MI 2002 – wysokość przesłaniania wynosi ok. 19,60 m, przy odległości między budynkami ok. 27,63 m; jak i w zakresie spełniania warunków zacieniania, dotyczących wymaganego czasu nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 7.00-17.00, określonych w § 60 pkt 1 i pkt 2 rozp. MI 2002. Tym samym, w ocenie Prezydenta budynek zlokalizowany na działce J.B. znajduje się w całości poza obszarem oddziaływania obiektu projektowanego na dz. nr [...], a planowana inwestycja nie wpłynie na możliwość dotychczasowego korzystania z nieruchomości należącej do wnioskującego o wznowienie, ani na możliwość jej zagospodarowania w przyszłości. Analizując stan faktyczny sprawy organ gminy stwierdził, że w wyniku udzielenia kwestionowanego pozwolenia nie doszło do naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich, a w szczególności nie naruszono prawa dostępu do drogi publicznej, możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz ze środków łączności, nie doszło w związku z prowadzonymi robotami budowlanymi do ograniczenia dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, nie naruszono wymagań w zakresie ochrony przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie czy ochrony przed zanieczyszczeniem powietrza, wody lub gleby. Działka będąca własnością wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji objętej źródłową decyzją z 15 maja 2018 r. zmieniającą decyzję o udzieleniu pozwolenia na budowę.

Dalej w wyroku II SA/Kr 481/19 przywołano, że na postanowienie odmawiające wznowienia postępowania zażalenie wniósł J.B. zarzucając błędne ustalenie kręgu stron postępowania i obszaru oddziaływania projektowanej inwestycji, a rozpoznający je Wojewoda Małopolski, powołanym na wstępie postanowieniem z 20 lutego 2019 r., utrzymał postanowienie organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ II instancji wyjaśniał, że nie tylko odległość projektowanego obiektu od innych budynków jest istotna, jak i jego położenie względem stron świata. Dlatego właściciel nieruchomości położonej dalej, lecz w kierunku północno-wschodnim, może znaleźć się w obszarze oddziaływania nowego obiektu, a właściciel nieruchomości położonej na północ nie. Decyduje bowiem np. długość cienia rzucanego przez projektowany budynek (w godzinach południowych cień jest krótszy). Organ wojewódzki w pełni podzielił analizy organu I instancji, co do zasięgu obszaru oddziaływania projektowanej inwestycji i nie znajdowania się w tym obszarze działki nr [...] żalącego się. Zawarte w uzasadnieniu postanowienia odmawiającego wznowienia wyjaśnienia dotyczące kwestii merytorycznych, a odnoszących się do zagadnienia uznania J.B. za stronę postępowania, nie są wynikiem nowo przeprowadzonych przez organ I instancji analiz. Organ II instancji stwierdził, że krąg stron postępowania dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę nie mógł objąć wnioskodawcy, jeśli nie spełnił on wymogu opisanego w art. 28 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2018, poz. 1202, uPb – uwaga Sądu), w którym określono, kto może być stroną takiego postępowania.

Następnie sąd pierwszej instancji wskazał, że na "tę decyzję" (oczywista omyłka – chodzi o postanowienie – uwaga Sądu) skargę do WSA w Krakowie wniósł J.B. zarzucając naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 w zw. z art. 136 K.p.a. – poprzez niepodjęcie czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, nieprzeprowadzenie niezbędnego postępowania dowodowego oraz nieuzupełnienie go, a przez to poczynienie błędnych ustaleń w sprawie oraz poprzez poczynienie dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego, co skutkowało odmową wznowienia postępowania w niniejszej sprawie (145 § 1 pkt 4 K.p.a.); art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 136 K.p.a. poprzez niesłuszne utrzymanie w mocy skarżonego postanowienia i przyjęcie, że nie zachodzą przesłanki do jego uchylenia; art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 uPb i w zw. z art. 2, 7 i 32 ust. 1 Konstytucji RP polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu wskutek uznania, że skarżący nie jest stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego dwusegmentowego częściowo usługowego. W konkluzji skargi wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Krakowie skargę uwzględnił.

W motywach tego wyroku sąd pierwszej instancji dokonując kontroli zaskarżonych postanowień doszedł do przekonania, że naruszają one prawo w stopniu powodującym konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

Sąd wojewódzki wskazał, że w ocenie organu I instancji działka będąca własnością skarżącego nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji objętej źródłową decyzją zmieniającą decyzję o pozwoleniu na budowę. Tymczasem w ocenie skarżącego powinien być uznany za stronę postępowania, gdyż jego nieruchomość znajduje się w takim obszarze, a ponadto organ nie uwzględnił istniejących balkonów zwróconych w stronę ul. [...]. Oceniając powyższą sytuację sąd ten nie uznał za prawidłowe, że organy obu instancji przesądziły już we wstępnej fazie postępowania wznowieniowego, poprzedzającego wydanie postanowienia w trybie art. 149 § 1 lub 3 K.p.a. o statusie skarżącego, jako podmiotu, któremu nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę. To, czy w sprawie tej przysługuje stronie legitymacja strony ustalana stosownie do treści art. 28 § 2 uPb, wymaga bowiem – w ocenie sądu pierwszej instancji – przeprowadzenia postępowania w trybie art. 149 § 2 K.p.a., a zatem po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Zdaniem tegoż sądu w rozpatrywanej sprawie organy zobowiązane były ocenić występowanie indywidualnego interesu prawnego skarżącego dokonując ustalenia czy planowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać na nieruchomość skarżącego, niezależnie od tego czy oddziaływanie to jest sprzeczne, czy też nie jest sprzeczne z prawem.

Sąd pierwszej instancji podkreślił również, że organ I instancji w przedmiotowej sprawie ograniczył się jedynie do przytoczenia wyników przeprowadzonej analizy architektoniczno-budowlanej. Nie poczynił nowych ustaleń odnosząc to do obszaru działki [...] obr. [...] w K. Co więcej, organy nie odnieść się miały do twierdzeń skarżącego, że jego nieruchomość położona jest w mniejszej odległości niż inna nieruchomość, której właściciel jest stroną niniejszego postepowania. Natomiast Wojewoda Małopolski działający w tej sprawie jako organ II instancji w żaden sposób nie zbadał ponownie sprawy, tylko bezkrytycznie i bez odniesienia się do twierdzeń zawartych w zażaleniu zaaprobował poglądy wyrażone przez organ I instancji, czym naruszył zasadę dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 K.p.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła A. sp. z o.o. sp. k. z/s w K. (Spółka), reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – zaskarżając to orzeczenie w całości (formalnie błędnie określono w niej, że wnoszona jest przez "skarżącego", skoro skarżącym w sprawie był J.B., nie zaś Spółka – uwaga Sądu).

Na zasadzie art. 174 w zw. z art. 176 § 1 ust. 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302 ze zm., Ppsa) zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1. naruszenie następujących przepisów prawa materialnego:

a) art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 uPb, poprzez jego błędną wykładnię w ustalonym przez organ I i II instancji stanie faktycznym, skutkiem czego WSA niewłaściwie i bezzasadnie uznał, iż J.B. mógł być stroną postępowania, w którym wydano decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z 15 maja 2018 r. w sprawie zmiany decyzji z 27 sierpnia 2013 r., mimo wykluczenia jego statusu strony przez organy I i II instancji,

b) art. 28 K.p.a., poprzez jego błędną wykładnię w ustalonym przez organ I i II instancji stanie faktycznym, skutkiem czego WSA niewłaściwie i bezzasadnie uznał, iż J.B. mógł być stroną postępowania, w którym wydano decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z 15 maja 2018 r. w sprawie zmiany decyzji z 27 sierpnia 2013 r., mimo wykluczenia jego statusu strony przez organy I i II instancji,

2. na podstawie art. 174 pkt 2) Ppsa naruszenie następujących przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy:

a) art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) Ppsa w zw. z art. 149 § 1 - 3 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji uwzględnienie skargi, pomimo braku naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez organy l i II instancji, albowiem wbrew stanowisku WSA ustalenie statusu strony postępowania, o wznowienie którego wnosi wnioskodawca, nie wymaga bezwzględnie przeprowadzenia postępowania w trybie art. 149 § 2 K.p.a.,

b) art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) Ppsa w zw. z art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 uPb, poprzez ich błędne zastosowanie i w konsekwencji uwzględnianie skargi pomimo należytego ustalenia organy I i II instancji kręgu stron postępowania, w którym wydano decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z 15 maja 2018 r. w sprawie zmiany decyzji z 27 sierpnia 2013 r., a do których to podmiotów nie zaliczał się J.B.,

c) art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) Ppsa w zw. z art. 28 K.p.a., poprzez ich błędne zastosowanie i w konsekwencji uwzględnianie skargi, pomimo należytego ustalenia organy I i II instancji kręgu stron postępowania, w którym wydano decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z 15 maja 2018 r. w sprawie zmiany decyzji z 27 sierpnia 2013 r., a do których to podmiotów nie zaliczał się J.B.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o:

1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie

2. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, na zasadzie art. 188 Ppsa;

oraz o:

3. rozpoznanie sprawy na rozprawie, na zasadzie art. 176 § 2 Ppsa oraz

4. zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych, powiększonych o kwotę podatku od towarów i usług.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwijając jej podstawy podniesiono, że żaden przepis prawa ani postępowania administracyjnego nie określa fazy/etapu postępowania "wznowieniowego" (prowadzonego w trybie art. 149 K.p.a.), na którym organ rozpoznający wniosek o wznowienie postępowania ustalać może (bądź musi), czy podmiot wnoszący o wznowienie postępowania spełnia kryteria uprawniające go do jego złożenia, czy też pozwalające na uznanie za podmiot legitymowany do występowania we wznawianym postępowaniu.

W odpowiedzi J.B. na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej, nadto o zasądzenie od strony skarżącej kasacyjnie zwrotu kosztów poniesionych według norm przypisanych. Skarżący podziela argumentację i ocenę dokonaną przez WSA w Krakowie w zaskarżonym wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (Dz. U. 2023, poz. 259 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia jej zarzutów.

Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.

A. Istota sprawy rozstrzygniętej zaskarżonym wyrokiem sprowadzała się do tego, czy trafnie sąd pierwszej instancji w realiach kontrolowanej sprawy uznał, że brak jest możliwości wydania, na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. postanowienia o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego, w sytuacji gdy strona inicjująca to postępowanie wznowieniowe, powołuje się na przesłankę, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., gdyż na tzw. wstępnym etapie postępowania wznowieniowego nie dokonuje się jeszcze oceny trafności motywów zawartych w złożonym wniosku wznowienie. W tym aspekcie sąd pierwszej instancji wywodził, że jeżeli w świetle twierdzeń wynikających już samego wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego w sposób ewidentny, niebudzący żadnej wątpliwości wynika, że wniosek składa podmiot niebędący stroną, organ wydaje postanowienie na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. Natomiast jeżeli już we wstępnym etapie ujawniają się wątpliwości co do statusu strony podmiotu wnoszącego podanie o wznowienie postępowania organ administracji publicznej ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania, a następnie przeprowadzić postępowanie zgodnie z zasadami określonymi w art. 149 § 2 K.p.a., w zw. z art. 151 § 1 i 2 K.p.a. Stanowisko sądu pierwszej instancji w realiach przedmiotowej sprawy uznać należy za prawidłowe.

B. Trafnie sąd pierwszej instancji zidentyfikował oś sporu w przedmiotowej sprawie, jest nią kwestia istnienia interesu prawnego skarżącego w sprawie dotyczącej decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę, a interes ten powinien być oceniany na gruncie art. 28 ust. 2 uPb (a nie art. 28 "§ 2" tej ustawy, jak w zaskarżonym wyroku – uwaga Sądu). Drugim aspektem tego zagadnienia jest ocena trafności takiego działania organów w sprawie, które polegało w I instancji na odmowie wznowienia z uzasadnieniem braku legitymacji strony u skarżącego i zaakceptowania tego rozstrzygnięcia przez organ II instancji.

C. W orzecznictwie odnoszącym się do zagadnienia dopuszczalności odmowy wznowienia postępowania z przyczyn podmiotowych, dominuje taki kierunek, w którym eksponuje się, że jeśli istnieją wątpliwości, co do legitymacji podmiotu składającego wniosek o wznowienie postępowania, gdy zachodzi potrzeba badania tej legitymacji na gruncie akt sprawy, to wydanie decyzji powinno być poprzedzone postanowieniem o wznowieniu postępowania, o jakim mowa w art. 149 § 1 K.p.a., a to z uwagi na konieczność przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia, a więc realizacji dyspozycji art. 149 § 2 K.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 października 2020 r., II OSK 1196/20, LEX nr 3098255, a także wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 20 sierpnia 2010 r., II OSK 1332/09; 22 czerwca 2010 r., 1286/09; 7 stycznia 2009 r., II OSK 1747/07; 1 lutego 2008 r., II OSK 1981/06; 18 grudnia 2007 r., II OSK 1716/06; 9 października 2007 r., II OSK 1331/06, CBOSA.nsa.gov.pl). W judykaturze trafnie także zauważono, że "Złożenie żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. stanowi podstawę do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Ustalenie, czy żądająca wznowienia postępowania jednostka ma interes prawny i czy została pozbawiona udziału w postępowaniu bez własnej winy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, z zapewnieniem jej udziału w tym postępowaniu. Ustalenie interesu prawnego żądającej wznowienia postępowania bez udziału tej jednostki powołującej się na interes prawny stanowi naruszenie przepisów postępowania, które ma istotny wpływ na wynik sprawy." (por. motywy wyroku NSA z 21 listopada 2019 r., II OSK 3355/17, LEX nr 2774554). Wydanie na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. postanowienia o odmowie wznowienia postępowania z uwagi na brak legitymacji procesowej wnioskodawcy uzasadnione jest jedynie w oczywistych przypadkach, a zatem, jak trafnie wskazano w wyroku NSA z 27 maja 2021 r., II GSK 1020/18 (LEX nr 3197414), "...gdy bez koniecznych czynności postępowania wyjaśniającego można stwierdzić po stronie żądającego wszczęcia postępowania brak interesu prawnego". Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie zachodziła.

D. Słusznie sąd pierwszej instancji przyjął więc, że to, czy skarżącemu przysługuje przymiot strony we wskazanym postępowaniu winno zostać wykazane w kolejnej rozpoznawczej fazie postępowania, po jego wznowieniu, wytykając iż organ I instancji w przedmiotowej sprawie ograniczył się jedynie do przytoczenia wyników przeprowadzonej analizy architektoniczno-budowlanej, nie poczynił zaś nowych ustaleń, odnosząc to do obszaru działki [...] obr. [...] w K.

Nie było z kolei uprawnione to stwierdzenie zawarte w motywach zaskarżonego wyroku, jakoby organy nie odniosły się do twierdzeń skarżącego, że jego nieruchomość położona jest w mniejszej odległości niż inna nieruchomość, której właściciel jest stroną niniejszego postępowania, natomiast Wojewoda Małopolski w żaden sposób nie zbadał ponownie sprawy, tylko bezkrytycznie i bez odniesienia się do twierdzeń zawartych w zażaleniu zaaprobował poglądy wyrażone przez organ I instancji, czym naruszyć miał zasadę dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 K.p.a. Tak daleko idących stwierdzeń Sąd Naczelny nie podziela. W zaskarżonym postanowieniu przywołano te uwagi organu I instancji, w których odnoszono się do zagadnienia odległości projektowanego budynku względem innych budynków, w aspekcie wzajemnego położenia względem stron świata, na okoliczność oddziaływania tegoż projektowanego budynku w kwestii długości rzucanego przezeń cienia. Nie zmienia to jednak konstatacji, że odmawiając wznowienia postępowania z powodu braku przymiotu strony w sprawie organ I instancji pominął kwestię ewentualnego zagrożenia skutkami inwestycji dla budynku skarżącego, a to w aspekcie decyzji zmieniającej, na mocy której zaprojektowano garaż podziemny dwukondygnacyjny, co ma – jak wskazuje się w odpowiedzi na skargę kasacyjną – wpływać na oddziaływanie wód gruntowych na nieruchomości sąsiednie i ich zalewanie. Zagadnienie to pozostało poza uwagą organu I instancji, zaś organ II instancji przywołał w tym względzie wyłącznie treść decyzji zmieniającej w odniesieniu do rozwiązań projektowych, dopuszczając hipotetycznie możliwość badania ich prawidłowości, ale wyłącznie w razie wznowienia postępowania. Innymi słowy – organ wojewódzki nie wykluczył, aby rozwiązania zawarte w decyzji dotychczasowej zmieniającej pozwolenie na budowę, co do której w zakresie zabezpieczeń fundamentów na działce skarżącego mogły powodować wątpliwości odnośnie ich prawidłowości, nadt6o mogły być przedmiotem badania, ale musiałoby nastąpić wznowienie postępowania. Takie stanowisko organu II instancji nie mogło w tych okolicznościach zostać zaakceptowane. Słusznie przeto sąd pierwszej instancji co do reguły uznał, że takie ustalenia, czy skarżącemu przysługiwał status strony postępowania zakończonego decyzją dotychczasową z 15 maja 2018 r., można będzie czynić dopiero po wznowieniu postępowania. Skarżącemu będzie można przy tym zapewnić prawo do czynnego udziału w wyjaśnianiu tej kwestii, stosownie do treści art. 149 § 2 K.p.a. Słusznie wskazuje się w judykaturze, że weryfikacja przymiotu strony dokonywana po wznowieniu postępowania pozwala wnioskodawcy zaprezentować argumenty przemawiające za posiadaniem interesu prawnego. Podmiot ten może wtedy wdać się w szczególności w merytoryczną polemikę ze stanowiskiem organów administracji już na etapie postępowania przed organem pierwszej instancji. Jeżeli natomiast zbadanie posiadania statusu strony następowałoby przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania, to wnioskodawca mógłby bronić swoich interesów dopiero przed organem drugiej instancji przez wniesienie zażalenia (por. motywy wyroku NSA z 24 stycznia 2018 r., II OSK 872/16, LEX nr 2447078).

E. W konsekwencji powyższych uwag, nie są skuteczne zarzuty kasacyjne. Spółka wywodzi, że wszystkie uwarunkowania, w szczególności wynikające z przepisów art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 uPb, były znane organowi I instancji. Nie zasługuje na uwzględnienie wywód, jakoby żaden z przepisów prawa nie określał, na jakim etapie organ rozpoznający wniosek o wznowienie postępowania ustalać może/musi czy podmiot wnoszący żądanie wznowienia spełnia kryteria pozwalające uznać go za podmiot legitymowany do złożenia takiego wniosku. Spółka uznaje, że z racji okoliczności znanych sobie z urzędu organ I instancji mógł odmówić wznowienia postępowania, właśnie z powodu braku przymiotu strony u skarżącego. Zdaniem Sądu Naczelnego stanowisko wyrażone w zaskarżonym wyroku, choć częściowo błędnie uzasadnione, było usprawiedliwione w okolicznościach przedmiotowej sprawy.

Zaskarżonym wyrokiem WSA w Krakowie nie przesądził wszak, że skarżącemu przymiot strony przysługiwał w sprawie zakończonej dotychczasową decyzją ostateczną, trafnie jednak zauważył, że wobec braku oczywistości w kwestii posiadania statusu strony lub braku takiego przymiotu, ustaleń w tym względzie można dokonywać dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Sama Spółka zresztą w końcowych wywodach swej skargi kasacyjnej nie wyklucza bezprzedmiotowości takiego uregulowania, jakie znajduje się w art. 149 § 2 K.p.a.. Na możliwość analizy zagadnień podnoszonych w zażaleniu skarżącego wskazuje także stanowisko zajęte przez Wojewodę Małopolskiego, gdy wziąć pod uwagę końcowe motywy zaskarżonego postanowienia. Wszystkie te okoliczności skłoniły Naczelny Sąd, aby w realiach przedmiotowej sprawy opowiedzieć się za taką wykładnią przepisów art. 149 § 2 i 3 K.p.a. w przypadku wniesienia żądania wznowienia postępowania z powołaniem się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., która w razie wątpliwości co do posiadania przez wnioskującego statusu podmiotu legitymowanego do tego (strony) nakazuje wznowić postępowanie i dopiero wówczas oceniać ten przymiot. Uwzględnia się w ten sposób jedną z uniwersalnych reguł procesowych – in dubio, pro actione (w razie wątpliwości – na rzecz procesu).

F. Z wyłuszczonych powodów i uznając, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, oddalono skargę kasacyjną w myśl art. 184 Ppsa.

G. O kosztach postępowania kasacyjnego nie orzekano na rzecz skarżącego, gdyż odpowiedź na skargę kasacyjną nie została sporządzona przez fachowego pełnomocnika (por. motywy uchwały składu 7 sędziów NSA z 19 listopada 2012 r., II FPS 4/12, ONSAiwsa 2013, Nr 3, poz. 38).