Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SAB/Bd 132/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-12-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 658
6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: uwzględniono skargę w części, stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 149 par. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie: sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi B. F., A. F. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku skarżących z dnia [...] maja 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Wójta Gminy do załatwienia wniosku skarżących z dnia [...] maja 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej, 4. oddala skargę w pozostałym zakresie, 5. zasądza od Wójta Gminy solidarnie na rzecz skarżących kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

1. Pismem z dnia [...] maja 2023 r. B. F. i A. F. (dalej: skarżący) zwrócili się do Wójta Gminy o udostępnienie informacji publicznej w formie kserokopii dokumentów dotyczących dyspozycji i uruchomienia prac i czynności zmierzających do zbycia nieruchomości rolnych znajdujących się w zasobach gminnych, czyli działek ewidencyjnych o numerach [...], w szczególności:

- wniosku o sprzedaż wskazanych działek, który uruchomił procedurę zmierzającą do ich zbycia,

- planu nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży ze szczególnym wskazaniem na ww. działki rolne,

- wykazu nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży zatwierdzonego przez Radę Gminy L.,

- decyzji Rady Gminy L. w zakresie przystąpienia do sprzedaży wskazanych nieruchomości,

- decyzji Rady Gminy L. w zakresie konieczności wystąpienia Gminy L. do Sądu Rejonowego w T. w kwestii uzyskania służebności drogi koniecznej dla wskazanych działek z uwagi na brak dostępu tychże nieruchomości do drogi publicznej,

- zlecenia prac geodezyjnych z pełną informacją w kwestii podjętych prac wraz z terminem ich zakończenia,

- konieczności ustanowienia granic prawnych dla 5-arowej działki ewidencyjnej nr [...] i posadowieniem dla nich trwałych znaków granicznych, co jest równoznaczne z ustanowieniem jej odrębną nieruchomością rolną,

- faktury za wykonane do chwili obecnej prace geodezyjne.

2. W odpowiedzi na wniosek na podstawie art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 – dalej "u.d.i.p.") organ wezwał skarżących do uiszczenia w terminie 14 dni opłaty w kwocie 14,50 zł tytułem kosztów związanych z udostępnieniem informacji publicznej w żądanej formie i zakresie. Ponadto organ wyznaczył nowy termin na rozpatrzenie wniosku na dzień [...] czerwca 2023 r.

3. Skarżący pismem z dnia [...] czerwca 2023 r. wnieśli skargę na bezczynność Wójta Gminy, wnosząc o zobowiązanie organu do niezwłocznego przekazania informacji publicznej i wymierzenie organowi kary grzywny. Skarżący podnieśli, że reakcja organu po 10 dniach od otrzymania wniosku, a także wyznaczenie nowego terminu do rozpatrzenia sprawy narusza art. 3 ust. 2 u.d.i.p. W ocenie skarżących organ niezgodnie z przepisami uzależnił udzielenie informacji publicznej od dokonania wpłaty za kserowanie dokumentów.

4. Pismem z dnia [...] czerwca 2023 r. Wójt Gminy w odpowiedzi na wniosek skarżących udzielił informacji, że:

- posiada jedno pismo z chęcią zakupu działek nr [...], które złożyli skarżący w dniu [...] maja 2023 r., a procedura nie została wszczęta,

- w załączeniu przesłał kopię planu wykorzystania gminnego zasobu nieruchomości Gminy L. na lata 2023-2025,

- aktualne wykazy nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży nie obejmują wskazanych działek,

- Rada Gminy L. nie podejmowała uchwał w zakresie wyrażenia zgody na sprzedaż działki nr [...],

- Rada Gminy L. nie podejmowała uchwał w zakresie konieczności wystąpienia do Sądu Rejonowego w T. w kwestii uzyskania służebności drogi koniecznej dla wskazanych działek z uwagi na brak dostępu tychże nieruchomości do drogi publicznej,

- w załączeniu przesłał kopie zleceń prac geodezyjnych dla ww. działek,

- Urząd Gminy nie posiada dokumentu konieczności ustanowienia granic prawnych,

- Gmina L. nie otrzymała faktury za wykonane czynności.

5. Kolejnym pismem z dnia [...] czerwca 2023 r. Wójt Gminy zawiadomił skarżących o pozostawieniu skargi na bezczynność bez rozpoznania. W ocenie organu przedmiotowe pismo stanowiło ponaglenie, które należało pozostawić bez rozpoznania jako wniesione przed upływem terminu do załatwienia sprawy.

6. Pismem z dnia [...] lipca 2023 r. zat. "skarga na bezczynność Wójta Gminy Pani J. J." skarżący wnieśli o wymierzenie organowi kary grzywny, zobowiązanie organu do niezwłocznego przekazania informacji publicznej zgodnie z wnioskiem oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucili organowi naruszenie art. 3 ust. 2 u.d.i.p. poprzez reakcję organu

na wniosek dopiero po 10 dniach od otrzymania wniosku oraz przedłużenie terminu

do udzielenia informacji publicznej do dnia [...] czerwca 2023 r. Ponadto wskazali, że pismem z dnia [...] czerwca 2023 r. wystosowali do tut. Sądu skargę na bezczynność organu z zachowaniem prawidłowej drogi urzędowej, czyli za pośrednictwem właściwego organu.

Skarżący podnieśli także, że pismem z dnia [...] czerwca 2023 r. organ przesłał im rzekomą odpowiedź na ich wniosek, załączając dokumenty o które nie występowali i które dostępne są w Biuletynie Informacji Publicznej. Wskazali także, że nie przesłano im za to innych dokumentów o które wnioskowali. W ocenie skarżących istotne jest również, że do ww. pisma nie dołączono pełnego i rzetelnego zestawienia kosztów, a ponadto organ nie wydał w tej kwestii stosownego postanowienia. W ocenie skarżących doszło do rażącego naruszenia prawa, ponieważ organ orzekł we własnej sprawie nie przekazując do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargi z dnia [...] czerwca 2023 r. i pozostawiając ją bez rozpoznania.

7. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że podjął wszystkie czynności związane z udostępnieniem informacji publicznej w ustawowym terminie, zaś zarzuty skarżących są bezpodstawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

8. Zdaniem Sądu przedmiotowa skarga jest częściowo zasadna.

Na wstępie wskazać należy, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 – dalej "p.p.s.a."). Stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Sytuacja, o której stanowi powołany art. 119 pkt 4 p.p.s.a. zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Przedmiotem wniesionej skargi jest bowiem bezczynność podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej.

Na mocy art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

9. Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżących z dnia [...] maja 2023 r. skierowanego do Wójta Gminy.

Wyjaśnienia wymaga, iż bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Zatem więc celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich. Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje prawo żądania udzielenia informacji o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji. Prawo obywateli do uzyskania informacji publicznej przewidziano w art. 4 u.d.i.p. Przepis ten przewiduje m.in., że do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są m.in. organy władzy publicznej, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego publicznych.

Ustawodawca w art. 6 u.d.i.p. zamieścił przykładowy wykaz (katalog) informacji i dokumentów, które stanowią informację publiczną, przy czym wyszczególnienie to nie jest wyliczeniem wyczerpującym (zamkniętym), lecz ma charakter przykładowy. O zakwalifikowaniu określonej informacji do udostępnienia decyduje jej treść i charakter. Przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest więc spełnienie przez nią kryterium przedmiotowego i stąd też decydującymi są treść i charakter konkretnej informacji, nie zaś podmiot, który jest w jej posiadaniu. Udostępnieniu podlega informacja publiczna, czyli każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 u.d.i.p).

Załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej może przybrać postać:

- czynności materialno-technicznej, jaką jest udzielenie informacji publicznej;

- pisma informującego, że wezwany podmiot nie jest zobowiązany do udzielenia informacji, gdyż nią nie dysponuje albo nie jest podmiotem, od którego można jej żądać;

- pisma informującego, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej;

- pisma informującego, że istnieje odrębny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej lub zastosowania tego trybu w sytuacji, gdy z treści wniosku wynika, że wnioskodawca żąda udostępnienia w trybie szczególnym;

- decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. – akt ten jest wydawany w przypadku odmowy udostępnienia informacji, względnie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji;

- decyzji odmawiając udostępnienia żądanej informacji gdy stwierdzi, że stanowi ona informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt. 1 u.d.i.p. i że nie może być udostępniona bez wykazania przesłanki specjalnego znaczenia jej udostępnienia dla interesu publicznego.

Zatem w przypadku spraw dotyczących dostępu do informacji publicznej organ administracji pozostaje w bezczynności wówczas, gdy nie udostępnił zainteresowanemu podmiotowi żądanej przez niego informacji publicznej stosownie do przepisów u.d.i.p., nie odmówił udostępnienia informacji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., nie umorzył postępowania w myśl art. 14 ust. 2 u.d.i.p. bądź też nie odmówił udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalone jest stanowisko, że w przypadku gdy informacja o jaką ubiega się wnioskodawca nie ma charakteru informacji publicznej bądź organ nie posiada żądnej informacji publicznej, organ ten nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz powinien pisemnie, w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.i.d.p., powiadomić o tym wnioskodawcę, co stanowi warunek skutecznego uchylenia się od zarzutu bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lutego 2008 r., I OSK 807/07; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 maja 2021, II SAB/Wa 877/19 i z 11 grudnia 2017 r., II SAB/Wa 355/17).

Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. odpowiedzi należy udzielić bez zbędnej zwłoki, jednakże nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Termin ten może być przedłużony, co przewiduje art. 13 ust. 2 ustawy.

10. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy w pierwszej kolejności stwierdzić, że niesporne jest, iż adresat wniosku – Wójt – jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są organy władzy publicznej. Nie jest również kwestionowane, że informacje, o udostępnienie których wnioskowali skarżący, stanowią informację publiczną w rozumieniu przepisów u.d.i.p. Jak wynika z art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Informacją publiczną jest więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa.

Jak wynika z akt sprawy organ pismem z dnia [...] czerwca 2023 r. udzielił skarżącym odpowiedzi na ich wniosek udostępniając żądaną informację publiczną w zakresie w jakim nią dysponował, natomiast w pozostałej części udzielił informacji o braku posiadania danych informacji. Odnosząc się do stanowiska skarżących zawartych w piśmie z dnia [...] lipca 2023 r. w którym zakwestionowali prawidłowość udzielonej im odpowiedzi na wniosek z dnia [...] maja 2023 r. stwierdzić należy, że w ocenie Sądu, udzielona przez organ odpowiedź na wniosek skarżących jest kompletna. Udzielenie informacji w trybie u.d.i.p. jest czynnością materialno-techniczną. Przepisy nie regulują żadnej szczególnej formy udzielenia informacji publicznej. Podmiot udzielający informacji publicznej jest związany wnioskiem co do zakresu informacji, jak i formy technicznej jej udzielenia. Należy przy tym zauważyć, że z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. jednoznacznie wynika, że organy administracji publicznej są obowiązane do udostępnienia jedynie takich informacji publicznych, które są w ich posiadaniu. Obowiązek informacyjny organu jest więc wyłącznie konsekwencją faktu dysponowania daną informacją (por. I. Kamińska, M. Rozbicka – Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2016). W sytuacji więc, w której organ w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, informuje wnioskodawcę, że nie dysponuje żądaną informacją, nie można mu skutecznie zarzucić bezczynności w załatwieniu wniosku. Jest to bowiem zgodna z prawem forma załatwieniu wniosku w przypadku nieposiadania przez jego adresata żądanej informacji publicznej. Sąd administracyjny nie posiada natomiast instrumentów prawnych, które pozwoliłyby mu, w ramach rozpoznawania skargi na bezczynność, zweryfikować twierdzenie organu o nieposiadaniu danej informacji publicznej.

Niemniej jednak podkreślić należy, że zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Natomiast stosownie do art. 13 ust. 2 jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

W niniejszej sprawie organ zastosował art. 13 ust. 2 u.d.i.p. przedłużając termin rozpoznania sprawy do [...] czerwca 2023 r. i jednocześnie zobowiązując skarżących do uiszczenia opłaty tytułem kosztów udostepnienia informacji stosownie do art. 15 ust. 1 i 2 u.d.i.p, o czym poinformował skarżących pismem z dnia [...] maja 2023 r.

Wskazania wymaga, że pismem z dnia [...] czerwca 2023 r. skarżący wnieśli do organu skargę na bezczynność Wójta Gminy w związku z niniejszym postępowaniem, natomiast skarga ta nie została przekazana do tut. Sądu, ponieważ organ potraktował ją jako ponaglenie. Z materiału aktowego badanej sprawy wynika, że w wyniku ww. skargi organ rozpoznał wniosek pismem z dnia [...] czerwca 2023 r. Oznacza to, że na dzień wniesienia nieprzekazanej skargi, to jest [...] czerwca 2023 r. (data wpływu skargi do organu) organ nie udzielił wnioskowanej informacji publicznej.

W tym miejscu należy wyjaśnić, że postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest odformalizowane i uproszczone, co wynika z celu ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz z jej art. 10 ust. 2 stanowiącego, że informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. Nie budzi wątpliwości, że złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie wszczyna postępowania administracyjnego, prowadzonego w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm. – dalej "k.p.a."). W postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosowanie przepisów k.p.a. zostało ograniczone do wyjątków wskazanych w art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. oraz w art. 15 ust. 2 u.d.i.p. – a zatem jedynie w odniesieniu do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o umorzeniu postępowania o udostepnienie informacji (art. 16 u.d.i.p.). Zasady postępowania unormowane w u.d.i.p. wskazują, że ustawa ta ma charakter autonomiczny, stanowi lex specialis względem zasad postępowania określonych w k.p.a. Innymi słowy oznacza to, że ustawa o dostępie do informacji publicznej ma swoją własną procedurę obowiązującą obok Kodeksu postępowania administracyjnego.

Co istotne w niniejszym stanie faktycznym, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, czyli nie jest wymagane "wyczerpanie środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., ani wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, ani ponaglenie, o którym mowa w art. 37 k.p.a. (por. wyroki NSA: z 25 października 2018 r., sygn. akt I OSK 2931/16; z 30 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1692/15; z 25 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 503/15; z 19 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 88/13).

Nieprawidłowo więc organ zakwalifikował skargę skarżących z dnia [...] czerwca 2023 r. jako ponaglenie organu, bowiem w sprawie o udostępnienie informacji publicznej uprzednie ponaglenie nie jest wymagane celem wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Podkreślenie wymaga, że zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. dopuszczalne jest wydłużenie 14-dniowego terminu rozpoznania wniosku o udostepnienie informacji publicznej w przypadku braku możliwości jej udzielenia, przy czym organ jest zobligowany do powiadomienia wnioskodawcy, przed upływem tych 14 dni, o powodach opóźnienia oraz do wyznaczenia dodatkowego terminu udostępnienia informacji. Organ w niniejszej sprawie udzielił jedynie informacji o nowym terminie rozpatrzenia wniosku, nie podał jednak przyczyn jego przedłużenia. Organ co prawda zobowiązał skarżących do uiszczenia stosownej opłaty tytułem kosztów związanych z udostępnieniem informacji publicznej, jednak w takim wypadku zastosowanie ma art. 15 ust. 2 u.d.i.p. stosownie do którego w razie ustalenia stosownej opłaty udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy o opłacie, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek. W stanie faktycznym niniejszego postępowania, nawet w razie zastosowania ww. terminu 14 dni od daty zawiadomienia skarżących o opłacie (22 maja 2023 r.) i tak stwierdzić trzeba, że organ udzielił żądanej informacji po terminie (informacja udzielona dnia [...] czerwca 2023 r.).

W konsekwencji Sąd przyjął, że w dacie wniesienia skargi z dnia [...] czerwca 2023 r. organ pozostawał bezczynny. Stwierdzić też należy, że z momentem udzielenia informacji publicznej bezczynność organu ustała, co miało miejsce [...] czerwca 2023 r. W sytuacji zaś załatwienia sprawy po wniesieniu skargi na bezczynność organu sąd umarza postępowanie, jednak wyłącznie w zakresie przewidzianego art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. środka w postaci zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Dlatego też Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania przedmiotowego wniosku skarżących.

11. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność jakiej dopuścił się organ nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość kwalifikowaną, kiedy zachowanie organu posiadałoby pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie. Ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa, pozostawiając dokonanie kwalifikacji w tym zakresie uznaniu sądu orzekającego, opierającemu się na analizie całokształtu okoliczności sprawy. Zakwalifikowanie bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa będzie więc zasadne, gdy stan bezczynności lub przewlekłości jest oczywisty, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa (por. wyrok WSA w Gdańsku z 3 lutego 2021 r., II SAB/Gd 107/20). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie zaszły okoliczności, które wskazywałyby na kwalifikowaną postać naruszenia prawa przez organ. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W niniejszej sprawie organ nie pozostawił jednak wniosku skarżących bez reakcji, wzywając w piśmie z dnia [...] maja 2023 r. o obowiązku uiszczenia stosownej opłaty. Uznać należy, że opóźnienie organu w udzieleniu wnioskowanej informacji było wynikiem błędnej interpretacji przepisów u.d.i.p., które w jego ocenie dawały mu możliwość przedłużenia terminu do udzielenia informacji do dnia [...] czerwca 2023 r. Co więcej, organ udzielił ww. informacji w dniu [...] czerwca 2023 r., tj. ponad dwa tygodnie przed końcem wskazanego przez siebie terminu rozpoznania wniosku.

12. Odnosząc się do wniosku o wymierzenie organowi grzywny, Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość sąd może z urzędu lub na wniosek strony wymierzyć organowi grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości pięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim. Z powyższego wynika, że orzekając w przedmiocie wymierzenia grzywny lub przyznania sumy pieniężnej Sąd nie jest związany ani wnioskiem, ani zakresem żądania strony. Stosowanie środków określonych w art. 149 § 2 p.p.s.a. jest zatem uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu. Ustawodawca nie wskazał żadnych przesłanek, jakimi powinien kierować się sąd, przyznając określoną sumę pieniężną lub wymierzając grzywnę. W orzecznictwie zaznacza się, że Sąd korzysta z tych uprawnień, jeżeli realia sprawy są niemożliwe do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw strony, bierze się zaś pod uwagę indywidualne okoliczności sprawy leżące zarówno po stronie organu, jak i samej strony, takie jak np. okres bezczynności czy przewlekłości postępowania, czy dolegliwości, jakich w związku z tym mogła doświadczyć strona. Na gruncie niniejszej sprawy Sąd nie dostrzegł podstaw do uznania zasadności żądania skarżących. Jak wspomniano powyżej, organ nie dopuścił się jawnego lekceważenia wniosku skarżących, zaś skarżący nie wykazali, że w związku z bezczynnością organu doświadczyli szczególnych uciążliwości. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 151 p.p.s.a, Sąd oddalił skargę w tym zakresie.

O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a., na które składa się zwrot uiszczonego w sprawie wpisu sądowego w kwocie [...]zł.