Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SAB/Gl 322/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2024-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Sądu
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 149
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi A. G. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w K. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. G. (dalej "wnioskodawca" lub "skarżący") jest bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w K. (dalej "Prezes Sądu" lub "organ") w zakresie dostępu do informacji publicznej.

Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Wnioskodawca pismem z dnia 20 lutego 2024 r. (przesłanym mailem) zażądał udostępnienia informacji publicznej, formułując następujące pytania oraz wnioski:

1) Czy od 2020 r. Sędziowie VIII Wydziału Penitencjarnego i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń tut. Sądu zgłaszali wnioski o zwiększenie liczby orzeczników w tym Wydziale?

2) Jakimi sprawami zajmuje się VIII Wydział Penitencjarny i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń tut. Sądu oraz jakie skróty sygnatur posiada dany zakres spraw?

3) Czy w 2020 r. Sędziowie VIII Wydziału Penitencjarnego i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń tut. Sądu przebywali w izolacji w związku z zakażeniem się Sars Cov-2?; wnioskodawca wniósł o podanie zakresu czasowego i liczby orzekających fizyczne Sędziów. Czy wpływające akta były poddawane kwarantannie?

4) Ilu Sędziów było zatrudnionych w VIII Wydziale Penitencjarnym i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń tut. Sądu w 2020 r., a ilu w 2021 r.?

5) Ile spraw wpłynęło w 2020 r., a ile 2021 r. do VIII Wydziału Penitencjarnego i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń tut. Sądu?; wnioskodawca wniósł (w miarę możliwości) o podanie ilości spraw każdej kategorii oraz ilości spraw rozpoznanych średnio przez Sędziego w danym roku.

6) Jaki odsetek skarg, wniesionych w trybie art. 7 k.k.w. został uwzględniony w 2020 r., a jaki w 2021 r.?

7) Wnioskodawca wniósł o przesłanie wszelkich posiadanych zestawień statystycznych, dotyczących VIII Wydziału tut. Sądu za lata 2020-2021.

W uzasadnieniu wniosku poinformował, że informacje te są niezbędne dla spowodowania skutecznego funkcjonowania Wymiaru Sprawiedliwości oraz zmniejszenia obciążenia Sędziów przydziałem spraw.

2. Prezes Sądu w odpowiedzi na wniosek wezwał wnioskodawcę (pismem z 26 lutego 2024 r.) do wykazania, terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem odmowy udzielenia informacji publicznej, że udzielenie żądanej przez niego informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, stwierdzając, że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej. Ponadto wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez wskazanie adresu do korespondencji, w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

3. Pismem z 5 marca 2024 r. wnioskodawca podał adres do korespondencji (skr.poczt.[...]). Stwierdził, powołując się na wyrok WSA w Krakowie z dnia 31 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 672/17, że konieczność odnalezienia poszczególnych dokumentów, w których żądane dane są zawarte, nie świadczy o przetworzonym charakterze informacji. Zdaniem skarżącego informacja publiczna o charakterze przetworzonym jest wtedy, gdy dla jej uzyskania trzeba zaangażować tak dużą liczbę pracowników, że skutkowałoby to zakłóceniem normalnej pracy podmiotu zobowiązanego.

Zwrócił uwagę, że w przypadku, gdy wnioskodawca nie wykaże szczególnej istotności uzyskania informacji przetworzonej dla interesu publicznego, to sam podmiot zobowiązany nie jest zwolniony z weryfikacji, czy sytuacja taka nie ma w danej sprawie miejsca. Podmiot taki, zdaniem skarżącego, powinien z urzędu zbadać, czy w danej sprawie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie zainteresowanemu podmiotowi przetworzonej informacji publicznej (wyrok NSA z 21 lipca 2017 r., I OSK 720/16).

4. Pismem z 6 marca 2024 r. organ udzielił wnioskodawcy żądanej informacji w zakresie, w którym nie miała charakteru informacji przetworzonej.

Natomiast w zakresie pytania nr 3 (zdanie 1 i zdanie 2), pytania nr 5 (zdanie 2) oraz pytania numer 7, tj. informacji o charakterze informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U z 2022 r., poz. 902 – dalej zwana "u.d.i.p."), wobec konieczności wdrożenia procedury administracyjnej związanej z wydaniem decyzji administracyjnej, wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie wniosku na piśmie (w formie papierowej) z własnoręcznym podpisem - w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania w tym zakresie (art. 64 § 2 k.p.a.).

5. W odpowiedzi na wezwanie skarżący podziękował za udzielone mu częściowo informacje publiczne. Jednocześnie zwrócił uwagę organowi, że procedura w zakresie dostępu do informacji publicznej jest odformalizowana, co jego zdaniem w praktyce oznacza, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie musi być podpisany i może być złożony za pośrednictwem poczty elektronicznej.

6. Pismem z 28 marca 2024 r. skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zarzucając organowi naruszenie art. 13 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 2d, 3f, 4a, 4c, 5d art. 12 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p.

W skardze wniósł o stwierdzenie rażącego naruszenia prawa ze względu na bezprawne i wielokrotne wzywanie go do określonego zachowania, a przede wszystkim ignorowanie prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych. Ponadto podtrzymał wszystkie swoje wywody zawarte w korespondencji kierowanej do organu.

7. Pismem z 4 kwietnia 2024 r. Prezes Sądu uznał, że wobec nieuzupełnienia przez wnioskodawcę braków wniosku w części, która zdaniem organu była informacją publiczną przetworzoną, wniosek skarżącego w tym zakresie należy pozostawić bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 – dalej zwana "k.p.a.").

8. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu wniósł o jej odrzucenie, względnie jej oddalenie, jako pozbawionej podstaw prawnych.

Zdaniem organu nie pozostawał on w bezczynności względem złożonego przez wnioskodawcę wniosku, gdyż w części żądanych danych, które nie były informacją przetworzoną, udzielił odpowiedzi. Natomiast odpowiedź na pytania skarżącego dotyczące izolacji Sędziów VIII Wydziału Penitencjarnego i Nadzoru na Wykonywaniem Orzeczeń tutejszego Sądu w czasie pandemii Sars-Cov 2 w 2020 r., podania ilości spraw rozpoznawanych średnio przez sędziego w danym roku, czy też wniosku o przesłanie wszelkich posiadanych zestawień statystycznych dotyczących VIII Wydziału tego Sądu za lata 2020-2021 stanowiły informację publiczną przetworzoną, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zdaniem organu odpowiedź na te pytania wymaga wykonania wielu nadmiarowych czynności przez pracowników Sądu, co niewątpliwie zdezorganizuje pracę w tej jednostce.

Organ wyjaśnił, że wniosek skarżącego został złożony w formie mailowej bez podpisu własnoręcznego (osobistego) wnioskodawcy ani też kwalifikowanego podpisu elektronicznego. W związku z tym organ wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia braków wniosku w trybie art. 64 § 2 k.p.a. we wskazany sposób. Skoro wnioskodawca nie uzupełnił braków formalnych wniosku w terminie, jego wniosek został pozostawiony bez rozpoznania, o czym organ poinformował wnioskodawcę w piśmie z dnia 4 kwietnia 2024 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Skarga dotyczy bezczynności organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w związku z wnioskiem Skarżącego z dnia 20 lutego 2024 r.

Zgodnie z art. 149 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 - dalej "p.p.s.a.") sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) lub stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b p.p.s.a.). Sąd, w przypadku o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

Wobec tego, że rozpoznawana sprawa dotyczy udostępnienia informacji publicznej, należy przypomnieć, że zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Przy czym prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).

Konkretyzacja tak kształtującego się konstytucyjnego prawa do informacji publicznej znajduje wyraz w u.d.i.p., regulującej zasady i tryb dostępu do informacji mających walor informacji publicznych, wskazując, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.

W świetle art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.

W myśl art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p. każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej" (ust.1).

Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (ust. 2).

Stosownie do art. 3 ust. 1 i 2 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do:

1) uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego;

2) wglądu do dokumentów urzędowych;

3) dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (ust. 1).

Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych (ust. 2).

Z kolei w myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:

1) organy władzy publicznej;

2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;

3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;

4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;

5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Zgodnie jednak z przepisem art. 5 ust. 1 u.d.i.p., tak określone powszechne prawo do informacji publicznej, podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.).

Powyższe ograniczenia wynikają wprost z art. 61 ust. 3 Konstytucji RP, zgodnie z którym ograniczenie prawa do informacji publicznej może nastąpić wyłącznie ze względu na określoną w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Art. 47 Konstytucji RP przewiduje zaś dla każdego prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym.

Udostępnianie informacji publicznych, jak stanowi art. 7 u.d.i.p., następuje w drodze: 1) ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w art. 8; 2) udostępniania, o którym mowa w art. 10 i 11; 3) wstępu na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia; 4) udostępniania w portalu danych, o którym mowa w ustawie z dnia 11 sierpnia 2021 r. o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (Dz. U. poz. 1641), zwanym dalej "portalem danych".

Jak wynika z treści art. 10 ust. 1 u.d.i.p., na wniosek jest udostępniana taka informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych.

Podkreślić przy tym należy, że przepisy u.d.i.p. nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1).

U.d.i.p. wymienia trzy formy załatwienia sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. Mianowicie organ do którego wniesiono wniosek, winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.) bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) albo umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

Natomiast w sytuacji, gdy organ nie jest w posiadaniu informacji publicznej żądanej we wniosku o udzielenie informacji publicznej, powinien udzielić pisemnej odpowiedzi wyjaśniającej, że nie jest w posiadaniu informacji.

Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, nie informuje w formie zwykłego pisma, że nie posiada żądanej informacji publicznej bądź, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, ewentualnie, że istnieje inny tryb dostępu do wnioskowanej informacji (zob. wyrok WSA w Łodzi z dnia 29 lutego 2024 r., sygn. akt II SAB/Łd 2/24).

W sprawie nie budzi wątpliwości, że podmiot, do którego zostało skierowane żądanie udostępnienia informacji jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).

W sprawie bezsporne jest, że organ udzielił odpowiedzi na część pytań skarżącego w ustawowym terminie 14 dni (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Mianowicie uczynił to w piśmie z dnia 6 marca 2024 r. na wskazany przez skarżącego (w piśmie z dnia 5 marca 2024 r.) adres do doręczeń. Wcześniej bowiem (pismem z dnia 26 lutego 2024 r.) zwrócił się do skarżącego o podanie adresu do korespondencji.

W piśmie tym (z dnia 26 lutego 2024 r.) organ zobowiązał skarżącego do wykazania, że udzielenie żądanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, albowiem informacja, o którą wnosił miała (w części) charakter informacji przetworzonej.

Sąd zgadza się z organem, że żądane przez skarżącego informacje w zakresie pytania nr 3 zdanie 1 i zdanie 2, pytania nr 5 zdanie 2 i pytanie nr 7, miały charakter informacji przetworzonej.

W pytaniach tych skarżący zażądał podania:

- "czy w 2020 r. Sędziowie VIII Wydziału Penitencjarnego i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń tut. Sądu przebywali w izolacji w związku z zakażeniem się Sars Cov-2 ? Uprzejmie wnoszę o podanie zakresu czasowego i liczby orzekających fizyczne Sędziów."

- "W miarą możliwości uprzejmie wnoszą o podanie ilości spraw każdej kategorii oraz ilości spraw rozpoznanych średnio przez Sędziego w danym roku";

- "uprzejmie wnoszę o przesłanie wszelkich posiadanych zestawień statystycznych, dotyczących VIII Wydziału tut. Sądu za lata 2020-2021".

Jak już Sąd wskazał, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.

W kwestii dotyczącej interpretacji tego przepisu należy odwołać się do rozważań zawartych m.in. w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 915/16 (CBOSA), w którym NSA wskazał, że analiza dotychczasowego orzecznictwa sądowego daje podstawę do odkodowania swojego rodzaju opisowej definicji tego pojęcia stanowiącej wynik wykładni art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Informacja publiczna przetworzona to zatem taka informacja publiczna, która:

- w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem, a niezbędnym podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste (por. wyrok NSA z 30 września 2015 r., I OSK 1746/14);

- jest wynikiem ponadstandardowego nakładu pracy podmiotu zobowiązanego wymagającej użycia dodatkowych sił i środków oraz zaangażowania intelektualnego w stosunku do posiadanych przez niego danych i wyodrębniana w związku z żądaniem wnioskodawcy oraz na podstawie kryteriów przez niego wskazanych; jest to zatem informacja przygotowywana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów (por. wyroki NSA z: 5 kwietnia 2013 r., I OSK 89/13, 17 października 2006 r., I OSK 1347/05) na podstawie pierwotnego zasobu danych (por. wyroki NSA z: 12 grudnia 2012 r., I OSK 2149/12, 5 kwietnia 2013 r., I OSK 89/13, 3 października 2014 r., I OSK 747/14);

- jest wynikiem działań wykraczających poza zakres działań mieszczących się w ramach podstawowych kompetencji organu - "przy rozstrzyganiu tego typu spraw należy mieć na uwadze, iż ograniczenie wprowadzone przepisem art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie udzielania informacji publicznej przetworzonej ma zapobiegać sytuacjom, w których działania organu skupiać się będą nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych kompetencji, lecz na czynnościach związanych z udzielaniem informacji publicznej (wyroki NSA z 5 września 2013 r. I OSK 953/13, I OSK 866/13, I OSK 865/13); "proces powstawania informacji (przetworzonej) skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go od przypisanych mu kompetencji i zadań, toteż ustawodawca zdecydował, że proces wytworzenia nowej informacji w oparciu o posiadane dokumenty obwarowany będzie koniecznością wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego" (por. wyrok NSA z 9 października 2010 r., I OSK 1737/12);

- może być jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego (por. wyroki NSA z: 28 kwietnia 2016 r., I OSK 2658/14, 5 stycznia 2016 r., I OSK 33/15);

- nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją - "informacja przetworzona obejmuje dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników - może być traktowana jako informacja przetworzona (por. wyroki NSA z: 5 marca 2015 r., I OSK 863/14, z 4 sierpnia 2015 r., I OSK 1645/14, z 9 sierpnia 2011 r., I OSK 977/11);

- której przygotowanie jest zdeterminowane szerokim zakresem (przedmiotowym, podmiotowym, czasowym) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej liczby dokumentów - "informacja przetworzona w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej to nie tylko taka, która powstaje w wyniku poddania posiadanych informacji analizie albo syntezie i wytworzenia w taki właśnie sposób nowej jakościowo informacji (...); w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) wielu dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej (por. wyroki NSA z: 2 października 2014 r., I OSK 140/14, 21 września 2012 r., I OSK 1477/12, 9 sierpnia 2011 r., I OSK 792/11, 8 czerwca 2011 r., I OSK 426/11, 17 października 2006 r., I OSK 1347/05).

Sąd zgadza się z organem, że objęte wnioskiem skarżącego ww. dane stanowią informację publiczną przetworzoną, z uwagi na konieczność dokonania czynności analitycznych połączonych z wysiłkiem intelektualnym wymagających użycia dodatkowych sił osobowych i środków finansowych, czyli ponadstandardowego nakładu pracy, co niewątpliwie zakłóciłoby normalny tok działania podmiotu zobowiązanego (Sądu Okręgowego w K.) i utrudniłoby wykonywanie przypisanych mu zadań.

Jak wskazał organ w odpowiedzi na skargę, żadne urządzenie informatyczne znajdujące się na wyposażeniu sądu nie umożliwia sprawdzenia ile średnio spraw rozpoznaje sędzia w danym roku. Określenie "średnio" wymaga przy tym odniesienia do jakieś wartości ogólnej, a jak wskazano wnioskodawcy w odpowiedzi na pytania, które nie stanowiły informacji przetworzonej, skład sędziowski pracujący w Wydziale VIII Penitencjarnym i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń zmieniał się. Ponadto trudno odnieść ilość spraw rozpoznawanych przez sędziów wydziału do np. spraw rozpoznawanych przez sędziów w wydziałach karnych Sądu Okręgowego w K.. Takie porównanie, celem "uśrednienia wyników" wymagałoby dodatkowej pracy i przetworzenia danych w systemach informatycznych, zaś Sąd Okręgowy w K. jest jedną z największych takich jednostek w kraju. Ponadto udzielenie odpowiedzi na pytanie dotyczące izolacji sędziów wymagałoby przejrzenia akt wszystkich pracujących tam sędziów i dokonania oceny, które z tych danych mają charakter danych "wrażliwych" niepodlegających udostępnieniu ze względu na ochronę danych osobowych, co oznaczałoby konieczność przetworzenia tej informacji. Udzielenie zaś informacji w postaci przesłania "wszelkich posiadanych zestawień statystycznych, dotyczących VIII Wydziału tut. Sądu za lata 2020-2021" oznaczałoby konieczność najpierw ustalenia we wszystkich dostępnych bazach, a także sprawozdaniach przekazywanych do jednostek nadrzędnych, w tym Sądu Apelacyjnego w K., Ministerstwa Sprawiedliwości i innych, jakie zestawienia i na jakie potrzeby były wykonywane w związku z pracą wydziału w tych latach, a następnie oceny powyższego pod kątem ograniczenia dostępu do informacji w trybie art. 5 u.d.i.p. oraz przetworzenia powyższych zestawień, które niejednokrotnie wykonywane są zbiorczo, tak aby wyodrębnić tylko te, które dotyczą Wydziału VIII Penitencjarnego Sądu Okręgowego w K. i dotyczą lat 2020 i 2021.

Skarżący nie wykazał w pismach kierowanych do organu (mimo wezwań), jak i w postępowaniu sądowoadministracyjnym, że jego wniosek jest szczególnie istotny dla interesu publicznego.

W tym stanie rzeczy organ prawidłowo wezwał skarżącego do uzupełniania wniosku poprzez złożenie wniosku na piśmie (w formie papierowej) z własnoręcznym podpisem - w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania w tym zakresie (art. 64 § 2 k.p.a.).

Należy wyjaśnić, że postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym i uproszczonym. Tym samym wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, o ile wynika z niego w sposób jasny co jest jego przedmiotem.

Jeżeli natomiast organ ma zamiar wydać w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej bądź też zamierza umorzyć postępowanie na podstawie art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wzywa wnioskodawcę - w trybie art. 64 § 2 k.p.a. - do usunięcia braków formalnych wniosku, w tym między innymi do podpisania wniosku; zgodnie z tym przepisem jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

U.d.i.p. w kompleksowy sposób reguluje bowiem procedurę dostępu do informacji publicznej, przewidując w art. 16 ust. 1, że odmowa udostępnienia informacji publicznej (...) przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji. Zgodnie z ust. 2 pkt 1 tego artykułu do tych decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego z tym, że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni. Wykładnia powyższej regulacji prowadzi do wniosku, że pod pojęciem "stosowania przepisów k.p.a. do decyzji" nie należy rozumieć jedynie wymogu stosowania przepisów wprost odnoszących się do tej prawnej formy działania administracji publicznej (przykładowo art. 107 § 1 k.p.a.), ale także nakaz stosowania wszelkich przepisów regulujących procedurę, która kończy się wydaniem decyzji, a więc i obejmującą tryb postępowania określony w art. 64 k.p.a. oraz przepisów, które normują dalsze postępowanie w sprawie zakończonej wydaniem decyzji (zob. wyrok WSA z dnia 5 grudnia 2023 r., sygn. akt IV SA/Wr 537/23; CBOSA).

Jeżeli zatem wniosek o udzielenie informacji publicznej, zawierający brak formalny, taki jak brak podpisu, nie został uzupełniony w trybie art. 64 § 2 k.p.a., wniosek podlega pozostawieniu bez rozpoznania. W takim przypadku niedopuszczalne jest merytoryczne rozpoznanie wniosku obarczonego brakiem formalnym.

W sprawie wniosek skarżącego o udzielenie informacji publicznej nie został podpisany przez skarżącego (został wysłany mailem). Skoro organ zamierzał działać w trybie decyzji administracyjnej (z uwagi na brak wykazania przez skarżącego, że jego wniosek w zakresie pytania 3 (zdanie pierwsze i drugie), 5 (zdanie drugie) i 7 jest szczególnie istotny dla interesu publicznego), organ prawidłowo pismem z dnia 6 marca 2024 r. wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez złożenie wniosku na piśmie (w formie papierowej) z własnoręcznym podpisem - w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania w tym zakresie (art. 64 § 2 k.p.a.).

Konsekwencją zaś nieuzupełnienia tego braku przez skarżącego było pozostawienie wniosku w tym zakresie bez rozpoznania. W każdym bowiem przypadku gdy organ zamierza działać w trybie decyzji administracyjnej, wniosek o udostępnienie informacji publicznej musi spełniać wymogi formalne określone w procedurze administracyjnej (art. 63 k.p.a.).

Mając powyższe okoliczności na względzie, nie sposób uznać, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie dostępu do informacji publicznej. Organ w ustawowym terminie udzielił skarżącemu informacji publicznych, a co do danych, które mają charakter przetworzony zastosował przewidziany w u.d.i.p. tryb, opisany powyżej.

Co istotne, skarżący, składając niniejsza skargę, miał świadomość, że nie uzupełnił braków formalnych wniosku oraz miał świadomość skutków prawnych z tym związanych, został bowiem pouczony przez organ pismem z dnia 6 marca 2024 r.

Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.