Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 368/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6319 Inne o symbolu podstawowym 631
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną czynność
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1, art. 149 ust.1a, art. 15 ust.1 pkt 6
journal: Dz.U. 2022 poz 2516
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - t.j.
article: art. 146
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 20 grudnia 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska – Tylewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 grudnia 2023 roku sprawy ze skargi J. B. na czynność Komendanta Policji z dnia 19 kwietnia 2023 r., nr [...] w przedmiocie zdeponowania w depozycie broni palnej wraz z pozwoleniem na broń i dokumentami potwierdzającymi nabycie broni I. uchyla zaskarżoną czynność, II. zasądza od Komendanta Policji na rzecz skarżącego kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Komendant Policji (dalej tez jako Komendant) pismem z dnia 19 kwietnia 2023 r. nr sprawy [...] poinformował J. B. (dalej też jako skarżący lub strona), iż w dniu 17 kwietnia 2023 r. zostały zdeponowane w depozycie Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Policji, stanowiące własność skarżącego niżej wymienione jednostki broni palnej:

- pistolet P. [...] M.

- rewolwer S. [...]. [...]

- rewolwer H.

- rewolwer R. , PN [...]

- pistolet T. , [...]

- pistolet P. [...]

- pistolet T. - 35, [...]

- pistolet P. S. , [...], [...]

- pistolet G. , [...]

- pistolet M. [...], [...]

- karabinek [...], 9 mm [...], [...]

- sztucer C. , [...]., F. -karabinek W.

- pistolet H. , [...], G.

- pozwolenie na broń [...], legitymacja posiadacza broni [...], [...] oraz legitymacja osoby dopuszczonej do posiadania broni [...]

- cztery sztuki zaświadczeń uprawniających do nabycia broni:

- [...]

- [...]

- [...]

- [...]

Organ wskazał, że zgodnie z art. 19 ust. 1a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2022 r. poz. 2516 dalej u.b.a.), Policja może za pokwitowaniem odebrać broń i amunicję oraz dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami, przeciwko której toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6, do czasu prawomocnego zakończenia tego postępowania, na okres nie dłuższy niż 3 lata.

Organ wskazał, że należące do skarżącego jednostki broni palnej zostały zabezpieczone w związku z prowadzonym przeciwko niemu postępowaniem karnym o czyn z art. 263 § 2 kk. Kwalifikacja tego przestępstwa mieści się w dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a. i w konsekwencji daje organowi podstawę do zastosowania art. 19 ust. 1a tejże ustawy.

Zdaniem organu, skoro skarżący występuje w postępowaniu przygotowawczym o czyn z art. 263 § 2 kk jako podejrzany, to wiarygodność skarżącego co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni poddana została wątpliwościom. Uzyskane informacje podważają wiarygodność strony co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni. Dlatego w ocenie organu, pozostawienie broni w dyspozycji strony stworzyć może zagrożenie dla dóbr chronionych prawem. Uzyskane materiały świadczą o tym, że strona nie daje gwarancji, iż broni używać będzie w sposób bezpieczny i zapewniający samokontrolę.

Komendant zwrócił uwagę, że to na organach policji w tego typu sprawach spoczywa obowiązek troski o dobro społeczne, jakim jest porządek prawny - tu wyrażony w normie art. 19 u.b.a. Zatem w procesie właściwego wyważenia proporcji między dobrem społecznym a prawami jednostki, w przypadku przedstawienia zarzutów o popełnienie tego typu przestępstwa, organ każdorazowo daje prymat ochronie tej wartości, którą jest porządek prawny, pojmowany tu jako eliminowanie z życia społecznego potencjalnych przypadków, które mogłyby sprowadzić istnienie uzasadnionej obawy, że podejrzany posiadający broń palną może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo dla wolności i praw innych osób. W tych okolicznościach zdaniem organu zasadne jest pozostawienie w czasowym depozycie należących do skarżącego jednostek broni palnej.

Pismem z dnia 8 maja 2023 r. J. B. reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na czynność materialno-techniczną Komendy Policji z dnia 19 kwietnia 2023 r. znak [...] w przedmiocie czasowego zdeponowania broni palnej pozwolenia na broń legitymacji posiadacza broni legitymacji osoby dopuszczonej do posiadania broni i zaświadczeń uprawniających do nabycia broni. Skarżonej czynności materialno-technicznej zarzucono:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 19 ust. 1a w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. w zw. z art. 263 § 1 kk., poprzez ich błędną wykładnię i niezasadne zastosowanie w warunkach niniejszej sprawy, polegającą na:

- przyjęciu przez organ, że sam fakt toczącego się postępowania karnego przeciwko skarżącemu uzasadnia dalsze deponowanie jego broni w trybie ww. przepisów, podczas gdy ich prawidłowa wykładnia prowadzi do konkluzji, że samo wszczęcie przeciwko osobie posiadającej broń palną postępowania karnego nie może stanowić wyłącznej podstawy jej dalszego deponowania w trybie art. 19 ust. 1a u.b.a., a konieczne jest wykazanie przez organ istnienia dodatkowych okoliczności o charakterze podmiotowo-przedmiotowym, że dalsze posiadanie przez posiadacza broni palnej zagraża bezpieczeństwu skarżącego, porządkowi lub bezpieczeństwu publicznemu,

- braku uzasadnienia przez organ swojego stanowiska w zakresie dalszego deponowania jednostek broni palnej należących do skarżącego, wskazując jedynie podstawę prawną, bez dokonania zasadności tego deponowania przez pryzmat potencjalnego rzeczywistego i istotnego zagrożenia dla strony, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, podczas gdy warunki i właściwości osobiste skarżącego w żadnym razie nie pozwalają na konstatację, że posiadanie przez niego broni może zagrażać bezpieczeństwu publicznemu i porządkowi prawnemu,

- uznaniu przez organ, że czyn zarzucany skarżącemu jest wystarczający do przyjęcia, że nie daje on gwarancji, że broni będzie używać w sposób bezpieczny i zapewniający samokontrolę, a także, że istnieje obawa, że skarżący może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego lub wolności i praw innych osób, podczas gdy brak jest jakichkolwiek okoliczności wskazujących, że skarżący stanowi zagrożenie dla dóbr prawem chronionych, oraz z ostrożności procesowej:

2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść skarżonej czynności materialno-technicznej, tj:

-art. 6, art. 7, art. 8, art. 11 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, to jest uwzględnienie wątpliwości pojawiającej się w aspekcie obawy, że posiadanie przez skarżącego broni może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku prawnego albo dla wolności i praw innych osób oraz dokonanie czynności materialno- technicznej zatrzymania broni i dokumentów należących do skarżącego w sposób automatyczny, podczas gdy dokonanie czynności powinno zostać poprzedzone wnikliwym postępowaniem wyjaśniającym i merytorycznym uzasadnieniem podjętych czynności,

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nieprzeprowadzenie niezbędnych dowodów w celu ustalenia stanu faktycznego, a w szczególności dowodów wskazujących na zaistnienie wszystkich przesłanek do zastosowania art. 19 ust. 1a u.a.b., zgodnie z zasadą ochrony zaufania obywateli do organów państwa i stanowionego oraz stosowanego przez nie prawa, wraz ze stanowiącą jej emanację zasadą prawa obywatela do dobrej administracji - w świetle której każde działanie w formach władczych organu administracji publicznej, a nie tylko podejmowane w ramach sformalizowanego postępowania administracyjnego unormowanego w KPA, powinno zostać poprzedzone wszechstronnym wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy.

Skarżący wniósł o:

1. stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności i uznanie obowiązku organu zwrócenia skarżącemu zdeponowanych przedmiotów i dokumentów,

2. zasądzenie na rzecz Skarżącego od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Zdaniem skarżącego organ dokonując skarżonej czynności wadliwie uznał, że zachodzą jakiekolwiek przesłanki do dalszego deponowania broni palnej wraz z dokumentami należących do skarżącego. W ocenie strony sama okoliczność, iż przeciwko osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a., nie jest wystarczającą podstawa do odebrania takiej osobie przez Policję broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni" (vide: wyrok NSA z dnia 27 maja 2021 r., sygn.. II OSK 2530/18).

Z treści pisma z dnia 17 kwietnia 2023 r. skierowanego do skarżącego wynika, że przyczyną podjęcia skarżonej czynności było prowadzenie przeciwko skarżącemu postępowania karnego o przestępstwo z art. 263 § 2 k.k. Podkreślono, że postanowieniem w przedmiocie dowodów rzeczowych z dnia 11 kwietnia 2023 r[...] Wydział Zamiejscowy Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w Ł. , nadzorujący postępowanie przeciwko skarżącemu, uznał za zbędne dla śledztwa przedmioty zabezpieczone u skarżącego. W związku z czym nie ma realnej potrzeby dalszego deponowania przedmiotów należących do strony.

Zdaniem skarżącego Komendant Wojewódzki w żaden sposób nie wykazał okoliczności uzasadniających, że nie można pozostawić w dalszej dyspozycji broni należącej do skarżącego, a także, że stanowić on może zagrożenie dla dóbr chronionych prawem. W ocenie organu uzyskane materiały świadczą o tym, że skarżący nie daje gwarancji, iż broni używać będzie w sposób bezpieczny i zapewniający samokontrolę. Organ nie miał jakichkolwiek podstaw, aby wysuwać powyższe twierdzenia, gdyż nie dokonał oceny zebranego materiału dowodowego wnikliwie i merytorycznie, lecz jedynie w oparciu o stan oskarżenia skarżącego, a nie jego konkretne postępowanie.

W skardze podkreślono, że zdeponowany sprzęt stanowi przede wszystkim broń sportową na użytek własny- hobby. Skarżący podał, że jest osobą dojrzałą, wykonującą zawód lekarza, prowadzi ustabilizowany tryb życia, nigdy nie był karany, jest pasjonatem broni i strzelectwa, ma wiele sukcesów sportowych na koncie i odbieranie mu jego hobby i przedmiotów kolekcjonerskich wartych łącznie kilkaset tysięcy złotych jawi się jako niczym nieuzasadniona sankcja. Dalsze deponowanie jednostek broni należących do skarżącego spowodować może ich uszkodzenie fizyczne, a co za tym idzie również utratę wartości materialnej i użytkowej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie a ewentualnie oddalenie.

Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ wskazał, że skarga została wniesiona przeciwko jednostce nieposiadającej zdolności sądowej tj. Komendzie Policji. Ponadto zdaniem Organu, niniejsza skarga powinna być również odrzucona z tego względu, gdyż dotyczy czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych. Odebranie broni oraz pozwolenia na broń, legitymacji posiadacza broni, legitymacji osoby dopuszczonej do posiadania broni nastąpiło w ramach prowadzonego postępowania karnego przez policjantów Centralnego Biura Śledczego Policji Zarząd w Ł. . Właściwą droga do skarżeni czynności było więc złożenie zażalenia do sądu rejonowego.

Motywując zaś wniosek o oddalenie skargi Komendant wskazał, że w art. 19 ust. 1a u.a.b. ustawodawca odnosi się wyłącznie do kryterium formalnego, to jest przedstawienia posiadaczowi broni zarzutu popełnienia przestępstwa należącego do określonego katalogu, mimo że inne przepisy ustawy o broni, przykładowo w art. 19 ust. 1 pkt 1 i 2 odwołuje się do przesłanek merytorycznych.

Zdaniem organu przedstawienie skarżącemu zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 263 § 2 kk daje podstawy do uznania, że skarżący może stanowić zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Istotne jest to, że skarżący przyznał się do stawianego zarzutu. Istnieje więc bardzo wysokie prawdopodobieństwo, graniczące wręcz z pewnością, że zostanie skazany za jego popełnienie. Skazanie za to przestępstwo, spowoduje wszczęcie procedury o cofnięcie pozwolenia na broń. W tym stanie faktycznym, racjonalnym i uzasadnionym było już na etapie postępowania przygotowawczego, zastosowanie środka prewencyjnego jakim jest zdeponowanie broni i dokumentów.

Zdaniem Komendanta nie sposób zgodzić się z argumentacją skarżącego, że wykonywanie zawodu lekarza powinno stawiać go w pozycji uprzywilejowanej. Wręcz przeciwnie - Skarżący z racji wykonywania zawodu zaufania publicznego ma obowiązek strzec i gwarantować poszanowanie porządku prawnego. Dlatego w ocenie organu Policji, pozostawienie w dyspozycji należącej do skarżącego broni stworzyć może zagrożenie dla dóbr chronionych prawem.

W ocenie Komendanta w sprawie niezasadne są zarzuty naruszenia przepisów postępowania z uwagi na to, że przedmiotem skargi jest czynność materialno- techniczna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu jest w tej sprawie czynność materialno-techniczna Komendanta [...] Policji z dnia 17 kwietnia 2023 r. polegająca na odebraniu za pokwitowaniem broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni, o której mowa w art. 19a ustawy o broni i amunicji.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do wniosku organu o odrzucenie skargi J. B. Sąd wskazuje, iż nie mógł go uwzględnić.

Czynność odebrania broni należy do kategorii czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. 1634; dalej: p.p.s.a.).

Ugruntowane jest już w orzecznictwie stanowisko, według którego odebranie broni jest czynnością materialno-techniczną. W przypadku odebrania broni organ nie wydaje żadnego rozstrzygnięcia. Odebranie broni jest bowiem tylko czynnością, która ma charakter samoistny i nie stanowi wykonania innego rozstrzygnięcia administracyjnego, którego integralną częścią byłoby pisemne uzasadnienie (por. wyrok WSA w Gdańsku z 30 stycznia 2020 r., sygn. akt III SA/Gd 717/19). W tym kontekście nie ma racji organ twierdząc, że właściwą dla skarżącego drogą zaskarżenia było skierowanie zażalenia do sądu rejonowego.

Podkreślenia wymaga także, że czynność odebrania broni dokonywana na podstawie art. 19 ust. 1 i art. 19 ust. 1a u.b.a. jest podejmowana niezależnie od i poza postępowaniem administracyjnym w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń. Czynność materialno - techniczna odebrania broni nie jest więc równoznaczna z cofnięciem pozwolenia na broń i nie należy do żadnego z etapów tego postępowania. Celem tak wprowadzenia, jak i stosowania instytucji odebrania broni na gruncie u.b.a. jest wyłącznie cel prewencyjny.

Ponadto w ocenie Sądu bez znaczenia dla dopuszczalności niniejszej skargi było wadliwe określenie organu przez skarżącego, skoro z akt sprawy wynika jaka czynność i dokonana przez jaki organ jest przedmiotem skargi.

Nie zasługiwał również na uwzględnienie wniosek organu o oddalenie skargi, a to z następujących względów.

Materialnoprawną podstawę działania Komendanta Policji stanowił art. 19 ust. 1a u.b.a., zgodnie z którym - Policja, a w przypadku żołnierzy zawodowych Żandarmeria Wojskowa - może za pokwitowaniem odebrać broń i amunicję oraz dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami, przeciwko której toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6, do czasu prawomocnego zakończenia tego postępowania, na okres nie dłuższy niż 3 lata. Stosownie do treści art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a., pozwolenia na broń nie wydaje się osobom stanowiącym zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: a) skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.

Uwzględniając powyższą regulację należy stwierdzić, że postawienie zarzutu popełnienia jednego z przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. oznacza jedynie zezwolenie, a nie nakaz dla Policji albo Żandarmerii Wojskowej wykonania tej czynności materialno-technicznej. Jak zaznaczył Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 18 grudnia 2013 r., sygn. akt P 43/12, ustawodawca nie daje Policji swobody w sferze stosowania art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji. Użycie przez ustawodawcę słowa "może", stanowi wyraźną wskazówkę dla organów stosujących prawo, że dokonanie analizowanej czynności materialno-technicznej jest dopuszczalne tylko wówczas gdy zachodzi obawa, że oskarżony o popełnienie przestępstwa z art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. stanowiłby zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo dla wolności i praw innych osób.

W ocenie Sądu Komendant Policji, dokonując zaskarżonej czynności, wadliwie uznał, że zachodzą przesłanki do odebrania broni palnej wraz z amunicją i legitymacją posiadacza broni na podstawie cyt. przepisu. Z treści pisma z 17 października 2022 r. skierowanego do skarżącego wynika, że przyczyną jej podjęcia było prowadzenie przeciwko skarżącemu postępowania karnego o przestępstwo z art. 263 § 2 kk, które według organu stanowi przesłankę do sformułowania poglądu, że nie jest on wiarygodny, co do posiadania i używania broni i wzbudza obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. Organ stwierdził, że zachowanie skarżącego pozwala na założenie, że stanowi on zagrożenie dla porządku i bezpieczeństwa publicznego, zaś samo oskarżenie o naruszenie prawa, a tym bardziej o popełnienie ww. przestępstwa daje podstawę do twierdzenia, że podejrzany posiadający broń palną może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo dla wolności i praw innych osób. W ocenie Komendanta skarżący nie daje gwarancji, iż broni używać będzie w sposób bezpieczny i zapewniający samokontrolę.

Należy zauważyć, że argument dotyczący obawy, że skarżący stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, wynikający z art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. jest oparty tylko na okoliczności prowadzenia przeciwko skarżącemu postępowania karnego o przestępstwo określone w tym przepisie. W ocenie Sądu jednak taka argumentacja nie jest wystarczająca.

W kontekście uprawnienia Policji do czynności odebrania broni na gruncie art. 19 ust. 1a u.b.a. wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 maja 2021 sygn. akt II OSK 2530/18, wskazując sposób wykładni tego przepisu. Sąd ten stwierdził, że sam fakt, iż przeciwko osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nie jest wystarczającą podstawą do odebrania takiej osobie przez Policję broni i amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni. Przeprowadzając wywód prawny, NSA porównał przepisy ustawy o broni i amunicji dotyczące wydawania i cofania pozwoleń na broń oraz odbierania broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni osobom posiadającym broń zgodnie z przepisami, w kontekście bezpieczeństwa samego posiadacza broni oraz porządku i bezpieczeństwa publicznego. Przepisy art. 10 ust. 1 oraz art. 15 ust. 1 pkt 6 określają, że pozwolenie na broń wydaje się jedynie temu, kto nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Osobie skazanej prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwa wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 nie można wydać pozwolenia na broń. Podstawą faktyczną decyzji o odmowie wydania pozwolenia na broń jest zatem wyłącznie fakt prawomocnego skazania osoby ubiegającej się o wydanie pozwolenia na broń za jedno z przestępstw wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. (por. wyroki NSA: z 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2531/15, z 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt II OSK 1549/15). Tylko taki fakt, jak stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a., jest również podstawą faktyczną wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń (por. wyroki NSA: z 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2531/15, z 6 kwietnia 2017 r. sygn. akt II OSK 1549/15, z 13 marca 2019 r., sygn. akt II OSK 976/17, z 19 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 781/16 lub z 16 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2475/16). Odbieranie broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni osobom posiadającym broń zgodnie z przepisami reguluje art. 19 ust. 1 i ust. 1a u.b.a. Zdaniem Sądu, w ust. 1 cyt. przepisu warunek odebrania broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni mówiący o tym, że "zwłoka zagrażałaby bezpieczeństwu publicznemu", dotyczy cofnięcia pozwolenia na broń lub unieważnienia karty rejestracyjnej broni pneumatycznej, czyli wydania w tym zakresie decyzji (art. 20 u.b.a.). Wśród sytuacji wymienionych w art. 19 ust. 1 u.b.a. mieści się przypadek wskazany w art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a., czyli sytuacja, polegająca na tym, że osoba posiadająca pozwolenie na broń należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 u.b.a. Zatem przepis art. 19 ust. 1 u.b.a. stwarza możliwość odebrania broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni osobie, która z tego powodu, że została skazana prawomocnym orzeczeniem za jedno z przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. stanowi zagrożenie dla siebie oraz porządku i bezpieczeństwa publicznego. Dokonanie tej czynności może mieć miejsce w każdym czasie pomiędzy ujawnieniem tego skazania, a wydaniem podlegającej wykonaniu decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń. Z art. 19 ust. 1 u.b.a. wynika, że dla dokonania tej czynności koniecznym jest wykazanie, że zwłoka zagrażałaby bezpieczeństwu publicznemu.

W kontekście porównania art. 19 ust. 1 z ust. 1a u.b.a. NSA w wyroku z 16 listopada 2021 r. sygn. II GSK 2108/21 (całość uzasadnienia w bazie CBOSA) zwrócił uwagę na brak konsekwencji ustawodawcy wyrażający się w tym, że w przypadku skazania osoby posiadającej pozwolenie na broń prawomocnym orzeczeniem sądu skazanie to nie jest wystarczającą podstawą odebrania broni, amunicji i dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni, gdyż ustawodawca wymaga, aby zwłoka zagrażała bezpieczeństwu publicznemu, zaś w przypadku, gdy wobec takiej osoby "jedynie" toczy się postępowania karne o takie przestępstwo, wystarczającą przesłankę podjęcia takich samych czynności jest – uwzględniając literalne brzmienie art. 19 ust. 1a u.b.a. - sam fakt, iż postępowanie karne jest w toku.

W omawianym wyroku NSA wskazał, że skoro osobie posiadającej pozwolenie na broń, która została skazana prawomocnym orzeczeniem za określone przestępstwo, można odebrać broń, amunicję i dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni, pod warunkiem, że zwłoka zagraża bezpieczeństwu publicznemu, to tym bardziej taki warunek powinien występować, gdy wobec osoby posiadającej pozwolenie na broń postępowanie karne za takie przestępstwo dopiero się toczy. Ponadto przy wykładni art. 19 ust. 1a u.b.a. należy uwzględnić, że jedynie w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. ustawodawca wprowadził niewzruszalne domniemanie prawne, w którym przesłanką domniemania jest skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za określone przestępstwo, a wnioskiem domniemania uznanie, że osoba skazana stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Art. 19 ust.1a u.b.a. nie dotyczy osób skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za określone przestępstwa, lecz osób, wobec których toczy się postępowanie karne o te przestępstwa. Domniemanie prawne ustanowione w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. nie ma w związku z tym zastosowania w sytuacjach opisanych w art. 19 ust.1a ustawy o broni i amunicji. Powoduje to, że także nie można wykładać art. 19 ust. 1a u.b.a. tak, jakby zawierał on domniemanie prawne, w którym wniosek domniemania w postaci uznania, że określona osoba stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego wynika z przesłanki domniemania polegającej na tym, że przeciwko tej osobie toczy się postępowanie karne o określone przestępstwa.

Mając to na uwadze uznać za NSA należy, że art. 19 ust. 1a u.b.a. powinien być wykładany w ten sposób, że sam fakt, iż przeciwko osobie posiadającej broń zgodnie z przepisami toczy się postępowanie karne o przestępstwa określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. nie jest wystarczającą podstawą do odebrania takiej osobie przez Policję broni, amunicji oraz dokumentów potwierdzających legalność posiadania broni.

Jak zauważył naczelny Sąd Administracyjny przedstawiona wykładnia art. 19 ust. 1a u.b.a. jest zbieżna ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego wyrażonym w wyroku z 18 grudnia 2013 r., sygn. akt P 43/12. W uzasadnieniu tego wyroku TK stwierdził bowiem, że użycie przez ustawodawcę słowa "może", stanowi wyraźną wskazówkę dla organów stosujących prawo, że dokonanie analizowanej czynności materialno-technicznej jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy zachodzi obawa, że podejrzany/oskarżony o popełnienie przestępstwa z art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. stanowiłby zagrożenie dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego albo dla wolności i praw innych osób.

Podzielając w całości powyższą argumentację i stanowisko co do wykładni art. 19 ust. 1a u.b.a., Sąd stwierdza, że Komendant Wojewódzki Policji nie wskazał okoliczności uzasadniających odebranie skarżącemu broni na podstawie art. 19 ust. 1a u.b.a.- w szczególności całej kolekcji broni, jaką skarżący legalnie posiada. Sam fakt prowadzenia przeciwko skarżącemu postępowania karnego o przestępstwo z art. 263§ 2 kk. tj. przestępstwa mieszczącego się w zakresie art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. nie może stanowić wyłącznej przyczyny tej czynności, a tylko taka argumentacja wynika z uzasadnienia zawartego w piśmie z 19 kwietnia 2022 r. Wykazanie przesłanki, że osoba, przeciwko której toczy się postępowanie karne o przestępstwo wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego nie może ograniczyć się do ogólnych twierdzeń na temat rodzaju zarzucanego jej czynu, lecz powinno polegać na wskazaniu konkretnych okoliczności w zachowaniu takiej osoby, uzasadniających odebranie jej posiadanej zgodnie z prawem broni i amunicji. Organ zaniechał podania innych okoliczności uzasadniających odebranie skarżącemu broni, odnosząc się wyłącznie do kwestii toczącego się postępowania przygotowawczego o czyn z art. 263 § 2 k.k. i potencjalne skazanie z uwagi na przyznanie się przez skarżącego do winy. Z pisma z 19 kwietnia 2022 r. w żaden konkretny sposób nie wynika, dlaczego organ uznał J. B. za osobę, która nie daje gwarancji, iż będzie używać broni w sposób bezpieczny i zgodny z przepisami. Z wniesionej do Sądu skargi wynika z kolei, iż skarżący do wielu lat zajmuje się hobbystycznie strzelectwem, bierze udział w zawodach strzeleckich, a nawet jest sędzią strzelectwa sportowego. W tym kontekście trudno przyjąć argumentację organu, jakoby pozostawienie broni w dyspozycji skarżącego może stworzyć zagrożenie dla dóbr chronionych prawem, takich jak bezpieczeństwo, życie lub zdrowie.

Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy świadczy o tym, że Komendant Policji ocenił postawę skarżącego wyłącznie w odniesieniu do zarzucanego mu przestępstwa, stypizowanego w art. 263 § 2 kk., nie zaś do jego konkretnego zachowania.

W rezultacie uznać należy, że organ nie wykazał zasadności zaskarżonej czynności polegającej na odebraniu skarżącemu broni i umieszczeniu jej w depozycie, czym naruszył art. 19 ust. 1a ustawy o broni i amunicji.

Z podniesionych wyżej względów skarga zasługiwała na uwzględnienie, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634- dalej p.p.s.a.), w pkt I wyroku.

O kosztach postępowania sądowego w wysokości 697 zł Sąd orzekł w pkt II wyroku na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 p.p.s.a, uwzględniając: uiszczony wpis od skargi (200 zł), opłatę skarbową od dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie zawodowego pełnomocnika (480 zł), ustalone według stawki z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r., poz. 1964).