Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 963/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.7,11, art. 77 par.1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 135 , art. 145 par.1 ust.1 lit.c, art. 153, art. 170
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) Sędziowie : WSA Agnieszka Nawara-Dubiel WSA Iwona Niżnik-Dobosz Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2016 r. sprawy ze skargi G. M., K. W. i P. W. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 czerwca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących G. M., K. W. i P. W. kwotę 997 zł (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z dnia 28 września 2015 r. znak: [....] , po rozpatrzeniu sprawy "wykonania robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonej dokumentacji projektowej tj. nadbudowy, rozbudowy oraz przebudowy budynku mieszkalno-usługowego po częściowym rozebraniu istniejących obiektów na działce ewid. nr [....] , obręb [....] w Z. nałożył na inwestorów: G.M., K.W. i P.W. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dla nadbudowy, rozbudowy oraz przebudowy budynku mieszkalno-usługowego po częściowym rozebraniu istniejących obiektów, wykonanej na działce ewid. nr [....], obręb [....] w Z. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji nr [....] o pozwoleniu na budowę wydanej przez Starostę T. z dnia 24 marca 2010 r., znak sprawy: [....] , uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz w razie potrzeby wskazującego wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych doprowadzających zrealizowany obiekt do stanu zgodnego z prawem w terminie do dnia 10 maja 2016 r.

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 51 ust. 1 pkt 3, w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz.1409 ze zm.; obecnie Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.), dalej "P.b.", art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; obecnie Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej "K.p.a."

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z 14 czerwca 2012 r., nr [....] , znak: [....] , na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b. nakazał "inwestorom – G.M. , K.W. , P.W. oraz właścicielowi działki ewid. nr [....] obr. [....] Gminie Miasta Z. rozbiórkę schodów zewnętrznych oraz rampy wjazdowej położonych na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z. przy ul. [....] , dobudowanych do budynku mieszkalno-usługowego znajdującego się na działce ewid. nr [....] . obr. [....] - bez wymaganego pozwolenia na budowę". Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli G.M. , K.W. i P.W. Decyzją nr [....] z dnia 29 stycznia 2013 r. znak: [....] [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji.

W związku z uwagami zawartymi w ww. decyzji organu ll-ej instancji PINB w Z. postanowił przeklasyfikować prowadzone postępowanie w sprawie "budowy schodów zewnętrznych oraz rampy wjazdowej położonych na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z. przy ul. [....] dobudowanych do budynku mieszkalno-usługowego znajdującego się na działce ewid. nr [....] obr. [....] - bez wymaganego pozwolenia na budowę" na postępowanie w sprawie "wykonania robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonej dokumentacji projektowej tj. nadbudowy, rozbudowy oraz przebudowy budynku mieszkalno-usługowego po częściowym rozebraniu istniejących obiektów na działce ewid. nr [....] , obręb [....] w Z." i prowadzi je dalej pod sygnaturą akt znak: [....] . Organ I instancji wskazał, że przedmiotem niniejszego postępowania jest budynek mieszkalno-usługowy jako całość wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, tj. schodami zewnętrznymi wybudowanymi na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z.

Równocześnie w trakcie prowadzenia postępowania administracyjnego o sygn. akt: [....] inwestorzy wystąpili z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalno-usługowego wykonanego na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z. PINB w Z. decyzją nr [....] z dnia 28 maja 2012 r., znak: [....] odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie dla wyżej wskazanej inwestycji w związku z wykonaniem istotnych odstępstw.

W dniu 21 maja 2015 r. umocowani przedstawiciele PINB w Z. dokonali czynności kontrolnych na działkach ewid. nr [....] i [....] obr. [....] położonych w Z. , w wyniku których ustalili, że:

na ww. działkach znajduje się budynek mieszkalno-usługowy;

przedmiotowa inwestycja jest realizowana w oparciu o decyzję Starosty T. nr [....] z dnia 24 marca 2010 r., znak: [....] , którą zatwierdzono projekt budowlany i wydano pozwolenie na: "nadbudowę, rozbudowę oraz przebudowę budynku mieszkalno-usługowego po częściowym rozebraniu istniejących obiektów na działce ewid. nr [....] , obr. [....] w Z". Załącznik do ww. decyzji o pozwoleniu na budowę stanowi projekt budowlany.

decyzją nr [....] z dnia 19 maja 2010 r., znak: [....] , Starosta T. zmienił ww. decyzję w zakresie inwestora, wskazując jako inwestorów przedmiotowej inwestycji G.M. , K.W. i P.W. ;

właścicielami działki ewid. nr [....] obr. [....] w Z. są inwestorzy, natomiast działki ewid. nr [....] obr. [....] w Z. jest Gmina Miasto Z.;

wg oświadczenia G.M. roboty budowlane rozpoczęto pod koniec kwietnia 2010 r. natomiast zakończono w listopadzie 2013 r.;

budynek jest w stanie wykończonym, wszystkie roboty budowlane zostały zakończone;

budynek posiada 4 kondygnacje nadziemne oraz 1 podziemną;

rodzaj konstrukcji: fundamenty żelbetowe wykonane na palach żelbetowych i płycie fundamentowej, kondygnacje nadziemne o konstrukcji żelbetowej słupowo-ryglowej, dach o konstrukcji drewnianej częściowo dwuspadowy, a częściowo stropodach płaski, dach pokryty blachodachówką gontopodobną oraz blachą płaską na felc, budynek wykonany w technologii nierozprzestrzeniania ognia;

przeznaczenie: 4 kondygnacje przeznaczone pod usługę handlową oraz 1 kondygnacja o funkcji mieszkalnej;

inwestorzy dokonali istotnych odstępstw od projektu budowlanego zatwierdzonego ww. decyzją polegających na:

a) zwiększeniu powierzchni zabudowy poprzez wykonanie w kondygnacji piwnic:

ściany zewnętrznej na osi "A" wg projektu w miejscu wcześniej zaprojektowanej "wnęki" (elewacja północno-zachodnia). W wyniku tego na kondygnacji parteru powstał taras (podest) podpiwniczony o wysokości ok. 50 cm nad terenem od strony sąsiedniej działki ewid. nr [....] ;

ściany zewnętrznej na osi "13" wg projektu (elewacja południowo-zachodnia, frontowa) pod głównym wejściem do budynku;

b) wykonaniu schodów zewnętrznych na działce ewid. nr [....] obr. [....] położonej w Z. prowadzących do głównego wejścia budynku, które zostały wykonane poza obrysem budynku i terenem inwestycji objętym ww. pozwoleniem na budowę tj. działką ewid. nr [....] obr. [....] , Z. Stanowią one urządzenie budowlane niezbędne do użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem;

ponadto stwierdzono i wymieniono odstępstwa od projektu - o charakterze nieistotnym;

schody zewnętrzne wykonane w konstrukcji lekkiej drewnianej, niezwiązane z gruntem i obiektem pod względem konstrukcyjnym;

kwestia użytkowania budynku została rozpatrzona przez PINB w Z. w odrębnym postępowaniu administracyjnym prowadzonym pod sygn. akt: [....]. Po analizie zebranych dowodów organ stwierdził, że roboty budowlane zostały rozpoczęte 22 kwietnia 2010 r., a zakończone 30 listopada 2010 r. - wg karty informacyjnej wypełnionej przez kierownika budowy, będącej załącznikiem do wniosku o wydanie pozwolenia na użytkowanie (postępowanie administracyjne zarejestrowane pod znakiem: [....] ).

Organ przywołał art. 36 ust. 1 i ust. 5 P.b. Organ stwierdził, że roboty budowlane wykonane zostały w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. Wykonując schody zewnętrzne na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z. , prowadzące do głównego wejścia przedmiotowego budynku położonego na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z. (będące urządzeniem budowlanym niezbędnym do użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem, tj. umożliwiają wejście do budynku), inwestorzy naruszyli art. 36a ust. 5 pkt 1 P.b. (zmianie uległ zakres projektu zagospodarowania terenu).

Natomiast poprzez wykonanie w kondygnacji piwnic ścian zewnętrznych na osi "A" oraz "13" wg projektu (w opisanych wyżej miejscach) zmianie uległy charakterystyczne parametry budynku tj. kubatura i powierzchnia zabudowy, jednocześnie naruszono art. 36a ust. 5 pkt 2 P.b. Zmiana powierzchni zabudowy stanowi istotną zmianę, wymagającą uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.

PINB wskazał, że MWINB uchylając poprzednią decyzję wyjaśnił, że "Zatem skoro w projekcie budowlanym (abstrahując od tego czy został on wykonany prawidłowo czy nie) nie zostały przewidziane schody wejściowe do budynku, to nawet jeśli zostały one wykonane z konieczności, to ich realizacja stanowi istotne odstępstwo od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę. Powyższe odstąpienie od projektu budowlanego w myśl art 36a ust. 5 pkt 1 ustawy Prawo Budowlane należy uznać za istotne odstępstwo. Z dyspozycji art. 36a ust. 5 pkt 1 w/w ustawy wynika bowiem, że istotnymi odstępstwami są takie, które dotyczą zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu".

Dlatego też, zdaniem PINB, zakres dokonanych zmian jest tak zasadniczy, że wymaga przeprowadzenia postępowania naprawczego. Organ przywołał art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b.

Organ l instancji ustalił krąg stron postępowania zgodnie z art. 28 K.p.a.. Postanowieniem nr [....] z dnia 3 czerwca 2013 r. PINB w Z. postanowił dopuścić stowarzyszenie pn. [....] z siedzibą w Z. , do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony na podstawie art. 31 § 2 K.p.a.

G.M. , K.W. oraz P.W. wnieśli od powyższej decyzji odwołanie, zarzucając naruszenie art. 6, art. 7 i art. 77, art. 11, art. 31 § 1 pkt 1 i § 2 K.p.a., art. 107 w zw. z art. 153 P.p.s.a., art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 59a P.b. Podnieśli argumentację powtórzoną następnie w skardze do sądu, która zostanie omówiona poniżej.

[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją nr [....] z dnia 15 czerwca 2016 r. znak: [....] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 104 K.p.a. w związku z art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 P.b., uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu jej wykonania i w tym zakresie nałożył na inwestorów obowiązek opisany jak w decyzji I instancji, z tym, że jako termin wykonania obowiązku organ wskazał 15 października 2016 r. W pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że postępowanie administracyjne PINB w sprawie legalności budowy schodów zewnętrznych zlokalizowanych przy budynku oznaczonym numerem porządkowym nr [....] przy ul. [....] w Z. zostało wszczęte z urzędu. Impulsem do podjęcia działań były spostrzeżenia poczynione w toku czynności kontrolnych przeprowadzonych przez pracowników PINB w dniu 8 lutego 2011 r. Ustalono wówczas "(...) od strony zachodniej budynku położonego w Z. przy ul. [....] znajdują się schody zewnętrzne wraz z pochylnią prowadzące do budynku, w którym mieści się sklep H&M i I am. Schody te i pochylnia zostały zlokalizowane w całości na chodniku ul. [....] , uniemożliwiając ciąg komunikacyjny na chodniku. (...) Schody konstrukcji drewnianej".

W ramach prowadzonego postępowania PINB w dniu 11 kwietnia 2011 r. przeprowadził kolejną kontrolę na przedmiotowej nieruchomości. Ustalono wówczas, że: "Po wykonaniu budynku wg. warunków określonych w decyzji okazało się, że poziom podłogi parteru budynku znajduje się na wysokości od 0,90 do 0,00 m nad istniejącym terenem - poziom bruku ulicy [....] . (...) Z projektu budowlanego wynikało, że wejście do budynku odbywać się będzie bezpośrednio z ulicy bez potrzeby budowy w pasie drogowym ul. [....] schodów i ramp (...)".

Następnie PINB postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2011 r., znak: [....] działając na podst. art. 81c ust. 2 P.b. zobowiązał inwestorów do przedłożenia w terminie do dnia 31 maja 2011 r. ekspertyzy technicznej wykonanych schodów, kolejno postanowieniem z dnia 9 listopada 2011 r., znak: [....] organ wezwał inwestorów do jej uzupełnienia.

W dniu [....] maja 2015 r. pracownicy PINB przeprowadzili kolejną kontrolę na przedmiotowej nieruchomości. Ustalono wówczas, że inwestor wykonał istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, poprzez zmianę charakterystycznych parametrów budynku, tj. zmianę powierzchni zabudowy poprzez wykonanie w kondygnacji piwnic ściany zewnętrznej na osi A wg projektu w miejscu wcześniej zaprojektowanej "wnęki" na elewacji pół-zach. W wyniku tego na kondygnacji parteru powstał taras podpiwniczony (wg. projektu niepodpiwniczony) o wysokości 50 cm nad terenem, zwiększenie kubatury budynku poprzez wykonanie w ww. zakresie w przestrzeni piwnicy oraz wykonanie w kond. piwnic ściany zew. na osi 13 wg. projektu na elew. poł-zach (frontowa) w miejscu pod głównym wejściem do budynku.

Istotnym odstępstwem jest również wykonanie schodów zewnętrznych prowadzących do głównego wejścia, poza obrysem budynku i terenem inwestycji objętym ww. pozwoleniem na budowę, działka ewid. nr [....] obr [....] , będących urządzeniem budowlanym niezbędnym do użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem. Przedmiotowe schody powstały na działce ewid. nr [....] .

Organ odwoławczy wskazał, że dokonał powtórnego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy w granicach zakreślonych przez postępowanie pierwszoinstancyjne w oparciu o akta sprawy PINB w Z. , znak: [....] , jak również materiały przesłane po wydaniu postanowienia z art. 136 K.p.a..

Organ odwoławczy dokonał weryfikacji ustalonego przez organ I instancji kręgu stron postępowania i przyjął, że przymiot stron niniejszego postępowania przysługuje współwłaścicielom działki nr ewid. [....] obr. [....] oraz Gminie Miasto Z. jako właściciel działki nr ewid. [....] , na której znajduje się urządzenie budowlane stanowiące część przedmiotowego obiektu. Za strony przedmiotowego postępowania uznano także T.G. , A.I. - współwłaścicieli nieruchomości obejmującej działkę [....] obr. [....] oraz T.S. , właściciela nieruchomości obejmującej działkę nr ewid. [....] , które to działki sąsiadują bezpośrednio z działką, na której znajduje się rozbudowany obiekt budowlany.

Mając na uwadze treść art. 142 K.p.a. oraz zarzuty wskazane w odwołaniu organ odwoławczy ocenił również zasadność dopuszczenia do udziału w nin. postępowaniu [....] , w świetle art. 31 § 1 K.p.a. oraz § 4 statutu [....]. Organ uznał, że cele statutowe [....] , odnoszące się do ochrony interesów oraz działania na rzecz poprawy warunków życia mieszkańców [....] , należy uznać za znajdujące odniesienie do przedmiotu niniejszego postępowania.

Odnośnie zgodności żądania organizacji społecznej z interesem społecznym, zważywszy na znaczenie przedmiotowej sprawy oraz udział w postępowaniu Gminy Miasta Z. , organ stwierdził, że interes społeczny przemawia za dopuszczeniem Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu.

Dalej organ odwoławczy, odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu wskazał, że przedmiotowe postępowanie nie jest prowadzone w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie ww. obiektu (organ I instancji wskazał, że kwestia użytkowania budynku została rozpatrzona przez PINB w Z. w osobnym postępowaniu, a WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 6 września 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 732/13, do którego odnoszą się skarżący w odwołaniu, uchylił zarówno decyzję MWINB, jak również poprzedzającą ją decyzję PINB, odmawiającą udzielenia pozwolenia na użytkowanie).

Zdaniem organu odwoławczego wskazania WSA w Krakowie zawarte w uzasadnieniu tego wyroku, dały podstawę do badania kwestii istotności odstępstw wykonanych robót budowlanych będących przedmiotem nin. postępowania. Zatem ocena prawidłowości niniejszego postępowania jest, z punktu widzenia przepisów prawa budowlanego, zagadnieniem wstępnym dla oceny zdatności obiektu do jego użytkowania.

W toku prowadzonego postępowania ustalono, że inwestor legitymuje się decyzją Starosty T. o pozwoleniu na budowę. W dniach 8 lutego 2011 r., 11 kwietnia 2011 r. oraz 25 maja 2015 r., pracownicy PINB w Z. przeprowadzili czynności kontrolne na działce ewid. nr [....] , obręb [....] , na której realizowana była przedmiotowa inwestycja. Podczas ww. czynności ustalono, że od strony zachodniej budynku położonego w Z. przy ul. [....] znajdują się schody zewnętrzne. Natomiast z projektu budowlanego wynika, że wejście do budynku będzie się odbywać bezpośrednio z ulicy, bez potrzeby budowy schodów i ramp w pasie drogowym ul. [....].

Schody te podlegają kwalifikacji jako urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 P.b. (urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Są one bowiem elementem koniecznym, który umożliwia korzystanie z przebudowanego/ rozbudowanego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Zapewniają one swobodne wejście do budynku przez bramę główną, znajdującą się 0,00 - 0,90 m nad poziomem terenu. W zakresie uznania przedmiotowych schodów za urządzenie budowlane nie ma znaczenia technologia zastosowana przy ich konstrukcji (np. to czy mogą one zostać fizycznie zdemontowane, czy nie).

Organ odwoławczy przywołał § 8 rozporządzenia Ministra transportu i gospodarki morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 27 kwietnia 2012 r) i wskazał, że prawidłowo sporządzony projekt budowlany opisuje zarówno stan zagospodarowania działki budowlanej przed realizacją inwestycji, jak również po wykonaniu prac. Brak uwzględnienia przedmiotowych schodów w dokumentacji projektowej załączonej do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę, przy jednoczesnym stwierdzeniu ich wykonania przez inwestora przesądza o tym że, należy je rozpatrywać w kategorii odstąpienia od warunków określonych w decyzji pozwolenia na budowę.

Ponadto organ odwoławczy wyliczył inne odstąpienia od warunków określonych w pozwoleniu na budowę (jak organ I instancji) wskazując, że zostały one szczegółowo opisane w protokole z dnia 21 maja 2015 r., jak również przedstawione przez naniesienie na projekt przedmiotowego obiektu. Zostały one także udokumentowane fotograficznie na kartach 287-290. Dodatkowo organ I instancji przesłał do MWINB dokumentację obrazującą w sposób precyzyjny odstąpienia od warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, których istnienie stwierdzono w trakcie czynności kontrolnych.

Na gruncie art. 36a ust. 5 P.b. oraz § 8 pkt 2 ww. rozporządzenia organ wskazał, że realizacja schodów doprowadziła do istotnych zmian w zakresie zagospodarowania terenu. Natomiast wykonanie na elewacji północno-zachodniej, w kondygnacji piwnic ściany zewnętrznej na osi A wg projektu, w miejscu wcześniej zaprojektowanej "wnęki", doprowadziło do zmiany zewnętrznego obrysu budynku, jak również do zmiany powierzchni zabudowy. Planowana w projekcie budowlanym wnęka w północno-zachodniej ścianie obiektu została bowiem zabudowana i włączona w jego obrys, zmieniając tym samym powierzchnię zabudowy, a w konsekwencji kubaturę obiektu. Również zabudowa wnęki na elewacji frontowej - elewacji południowo-zachodniej budynku, doprowadziła do zmiany powierzchni zabudowy, a tym samym do zmiany kubatury budynku.

Zgodnie z pkt 5.1.3.2. Polskiej normy PN-ISO 9836 "Powierzchnia całkowita każdej kondygnacji mierzona jest na poziomie posadzki po obrysie zewnętrznym budynku z uwzględnieniem tynków, okładzin i balustrad." Natomiast zgodnie z pkt 5.1.5.1 cyt. normy "powierzchnia kondygnacji netto jest powierzchnią ograniczoną przez elementy zamykające". Zmiana przebiegu zewnętrznej ściany obiektu poprzez zmianę powierzchni użytkowej, doprowadziła zatem do zmiany jego kubatury, także w zakresie kubatury netto obiektu. Dla oceny istotności odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę ma znaczenie również zakres dokonanego odstępstwa i skutki, jakie niesie to odstępstwo dla oceny zdatności obiektu do użytkowania pod kątem zgodności z przepisami prawa, w tym również prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co - w ocenie organu - taki warunek zapewni projekt zamienny, który zgodnie z niniejszą decyzją inwestor winien przedłożyć do zatwierdzenia przez właściwy organ nadzoru budowlanego.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że stwierdzenie przez organ odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego dotyczącego wymienionych wyżej parametrów nie musi zostać uznane automatycznie za "istotne odstąpienie" w rozumieniu tego przepisu. Podkreśla się, że to, czy w danym wypadku odstępstwo, mimo że dotyczy jednego z parametrów wymienionych w ust. 5 art. 36a P.b. ma charakter istotny, zależy od okoliczności danej sprawy. Mając jednak na uwadze, że zrealizowane przez inwestora odstąpienia w kontekście całego obiektu nie mają charakteru znikomego, jak również to, że odnoszą się do więcej niż jednego parametru określonego w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę, organ wskazał, że zrealizowanych przez inwestora odstąpień nie sposób uznać za pozbawione wpływu na całość obiektu i jego zdatność do użytkowania.

W niniejszym postępowaniu odstępstwa dokonane przez inwestora poprzez rozbudowę parteru budynku i wykonanie dodatkowych schodów zewnętrznych, doprowadziło do przesunięcia granicy inwestycji również w kierunku pasa chodnika, co skutkowało wykonaniem koniecznych schodów zewnętrznych do budynku w celu zapewnienia dostępności do głównego wejścia budynku. Taki sposób wykonania robót nieobjętych pozwoleniem na budowę doprowadził do zmiany powierzchni użytkowej budynku, co skutkuje zmianą jego kubatury. Zatem organ I instancji słusznie dokonał takiej kwalifikacji odstępstw, bowiem dokonane zmiany w zabudowie przedmiotowego budynku powodują konieczność przedłożenia projektu zamiennego z uwzględnieniem naniesionych zmian w zgodności z przepisami w tym przepisami technicznymi dla okazania również prawidłowych rozwiązań w kwestii dostępu do obiektu dla osób niepełnosprawnych. Tak zatwierdzony projekt zamienny będzie podstawą do zbadania zgodności zrealizowanej inwestycji z pozwoleniem na budowę i udzielenia pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu mieszkalno-usługowego dla kategorii obiektu I i XIV.

Organ zaznaczył ponadto, w odniesieniu do uwag zawartych w odwołaniu, że przedstawione powyżej motywy faktyczne i prawne rozstrzygnięcia stanowią odpowiedź na zarzuty, zarówno w kwestii zastosowania podstawy materialnoprawnej skarżonej decyzji, jak również motywów faktycznych, mających zastosowanie w niniejszym postępowaniu administracyjnym, na podstawie których organ odwoławczy oparł niniejszą decyzję, w tym również wskazania, na podstawie porównania których dokumentów zostały stwierdzone istotne odstąpienia przy realizacji przedmiotowej inwestycji.

G.M. , K.W. i P.W. wnieśli na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Zaskarżonej decyzji zarzucili:

l. naruszenie przepisów postępowania, tj:

• art. 15 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie, co skutkowało nierozpatrzeniem zarzutów przedstawionych w odwołaniu od zaskarżonej decyzji oraz nieprzeprowadzeniem postępowania drugoinstancyjnego zgodnie z zasadą dwuinstancyjności;

• art. 7 i 77 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie polegające na braku należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy;

• art. 11 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie polegające na braku wyjaśnienia przez organ administracyjny zasadności przesłanek, którymi kierował się przy wydawaniu zaskarżonych decyzji;

• art. 107 K.p.a. poprzez jedynie pozorne uzasadnienie decyzji, bowiem w zaskarżonej decyzji brak jest odniesienia się do części zarzutów przedstawionych w odwołaniu;

• art. 170 w związku z art. 153 P.p.s.a. poprzez pominięcie wytycznych Sądu, które znalazły się w wyroku z dnia 6 września 2013 roku (sygn. akt ll SA/Kr 732/13);

II. skutkujących naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj.:

• art. 36a ust. 5 w związku z art. 59a P.b. poprzez jego zastosowanie i błędne przyjęcie, iż doszło do istotnych odstąpień od zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę projektu budowlanego;

• art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, iż doszło do istotnego odstępstwa od zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę projektu architektonicznego i w związku z tym niezbędnym jest wszczęcie postępowania naprawczego.

Wobec powyższego skarżący wnieśli o:

• uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji,

• zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przewidzianych.

W uzasadnieniu zarzutów podniesiono, że organ odwoławczy nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego i dowodowego pomimo to, że w odwołaniu od decyzji organu l instancji zostało postawionych szereg zarzutów, które winny być rozpatrzone, czego organ nie dokonał (a przynajmniej nie znalazło to odzwierciedlenia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji).

Organ nie zbadał sprawy zgodnie z wytycznym zawartymi w art. 7, 77 i 15 K.p.a. - nie tylko nie odniósł się do wszystkich zarzutów znajdujących się w odwołaniu, ale nie przedstawił nawet stanu faktycznego jaki uznał za podstawę do wydania zaskarżonej decyzji. Wskazane przez organ fakty nie są najistotniejszymi, bo pomijają istotę sprawy, a w szczególności nie wskazują, czego dokładnie dotyczy przedmiotowe postępowanie.

Skarżący wskazali, że nie jest oczywistym przedmiot postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego, a to, czy prowadzone postępowanie dotyczy istotnych odstąpień od zatwierdzonego projektu budowlanego, czy też jest to wciąż postępowanie dotyczące pozwolenia na użytkowanie, czy jest to może sprawa uchylonej decyzji o nakazie rozbiórki schodów prowadzących do przedmiotowego budynku.

Istotnym jest jednak, iż po uchyleniu decyzji o odmowie pozwolenia na użytkowanie przez WSA wyrokiem z dnia 6 września 2013 roku (sygn. akt. II SA/Kr 732/13) organ miał obowiązek procedować zgodnie z wytycznymi Sądu, które sprowadzają się do konkluzji, iż organ "odbierający budynek" ma obowiązek badać jedynie zgodność wykonanych robót z projektem budowlanym. Wykroczenie poza ten zakres jest ingerowaniem w wydaną przez inny organ ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę.

Zatem w pierwszej kolejności winna być wyjaśniona kwestia pozwolenia na użytkowanie i wypełnienie, zgodnie z art. 170 P.p.s.a., wskazań WSA w Krakowie.

Skarżący podnieśli, że z uwagi na powyższe orzeczenie WSA w Krakowie kwestia schodów nie może w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na użytkowanie, czy też rzekomych istotnych odstąpień od zatwierdzonego projektu, być brana pod uwagę i nie może być kwalifikowana jako istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego, tym bardziej, że schody nie znajdują się w obszarze projektu zagospodarowania działki. Organ nie może zajmować się kwestiami związanymi ze schodami, które nie znajdują się nawet w terenie objętym projektem zagospodarowania terenu.

Dla uzasadnienia tezy, iż schody stanowią problem w przedmiotowej sprawie, MWINB w zaskarżonej decyzji wymienia przepisy, które regulują prawidłowe sporządzenie projektu budowlanego i formułuje zarzut, iż projekt budowlany zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę nie spełnia tych warunków. Organy nadzoru budowlanego nie są organami architektoniczno-budowlanymi, które jako jedyne mają kompetencje do kontrolowania projektu budowlanego i wydawania pozwolenia na budowę.

Nawet jeżeli doszło do naruszenia prawa na etapie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, bowiem w sposób błędny obliczono poziom zero, to nie można obciążać inwestora odpowiedzialnością za błąd organu.

Przedstawione argumenty przez organy obu instancji na poparcie zaskarżonej decyzji i ogólne (nieskonkretyzowane) sformułowania o istotnych odstępstwach od zatwierdzonego projektu są w zasadzie kreowaniem przez organ istotnych odstępstw w sytuacji, gdy te odstępstwa nie są istotne i nie mają żadnego wpływu na główne założenia projektu budowlanego.

Skarżący podnieśli, że dokonali wszelkich wymaganych prawem czynności jako inwestorzy, a w szczególności zlecili osobie z odpowiednimi uprawnieniami sporządzenie projektu budowlanego, który został zatwierdzony w pozwoleniu na budowę wydanym przez Starostę [....] . Zgodnie z tym pozwoleniem inwestorzy przystąpili do realizacji decyzji o pozwoleniu na budowę. Została ona wykonana zgodnie z jej postanowieniami, tj. w taki sposób, że do wejścia do budynku niezbędne jest urządzenie typu schody.

Nawiązując do braku schodów w projekcie budowlanym skarżący podnieśli, że schody prowadzące do budynku przy ul. [....] istniały już od lat 60-tych ubiegłego wieku, do momentu rozpoczęcia inwestycji przedmiotowego budynku. Fakt ten mógłby wyjaśnić przyczynę, dla której w projekcie budowlanym zabrakło schodów prowadzących do ww. budynku i przyjęcie przez projektanta i organ, iż te schody już są. Organ l instancji w żaden sposób nie rozważył tej kwestii, co skutkowałoby zastosowaniem art. 38 ustawy o drogach publicznych.

Powyższy wątek schodów wiąże się bezpośrednio z nielegalnością rozbudowy ulicy [....] w Z. W latach 1995-1997 ulica [....] w Z. była przebudowywana, co rodziło wiele sporów z właścicielami nieruchomości znajdujących się przy tej ulicy. Spory dotyczyły (dotyczą) posadowienia obiektów budowlanych, czy też urządzeń w pasie drogowym. Wynikały z błędnie wprowadzonych do ewidencji gruntów i budynków granic działek (brak ich aktualizacji), a ponadto podjęcia nielegalnej (bez wymaganych zgód) przebudowy ul. [....] przez Burmistrza Miasta Z. w latach 90-tych (potwierdziły to orzeczenia WSA w Krakowie z dnia 17 stycznia 2005 roku, sygn. akt: II SA/Kr 1158/02 oraz z dnia 16 lutego 2007 roku, sygn. akt: II SA/Kr 301/04). W trakcie przebudowy ul. [....] ingerowano również w schody prowadzące do budynków przy tej ulicy, a które istniały od niepamiętnych czasów. Inwestorem przebudowy [....] był Burmistrz Miasta Z. Burmistrz Z. w związku z tym, iż nie posiadał tytułu prawnego do nieruchomości graniczących z ul. [....] (której stan prawny do dnia dzisiejszego nie został uregulowany), na których znajdowały się różne urządzenia, w sposób bezprawny usuwał te obiekty. Tak też było ze schodami prowadzącymi do budynku przy ul. [....] , które zostały w znacznej części usunięte w wyniku przeprowadzonej ich przebudowy.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. w decyzji z dnia 15 lutego 2012 roku zobowiązał Burmistrza Z. do przywrócenia ulicy [....] do stanu poprzedniego, czyli takiego, w którym na nowo, w tym samym miejscu, znajdą się urządzenia istniejące przed remontem, czyli również schody prowadzące do budynku przy ul. [....] . Do dnia dzisiejszego ten obowiązek nie został wykonany.

Skarżący zarzucili, że budynku nie zmierzono w sposób pozwalający na stwierdzenie zmian obrysu budynku. Organ nie wskazał, o ile wzrosła powierzchnia budynku i skąd takie wnioski wyciąga.

Konkludując, zaskarżona decyzja nie zawiera żadnych wyliczeń wskazujących, iż istotnie zmianie uległa kubatura budynku, a także uzasadnienia, wedle jakich kryteriów stwierdzone odstępstwa uznano za istotne (wyrok NSA z dnia 9 lutego 2010 r. II OSK 284/2009).

Niezależnie od powyższego podniesiono w skardze, że nie było i nie ma żadnych podstaw do uznania za stronę postępowania [....] . Ta organizacja społeczna nie wykazała w sposób konkretny i szczegółowy istnienia związku pomiędzy celami statutowymi, a interesem społecznym. Cele statutowe organizacji społecznej nie są powiązane faktycznie i prawnie z przedmiotem postępowania administracyjnego. Nie wykazała swoich kwalifikacji merytorycznych wiążących się z przedmiotem tego postępowania.

W piśmie procesowym z dnia 4 listopada 2016 r., stanowiącym uzupełnienie do skargi, podniesiono, że aby skutecznie zakończyć postępowanie administracyjne w przedmiocie rozbiórki schodów, organ winien był wydać decyzję o umorzeniu tego postępowania (ewentualnie jego zawieszeniu), a nie, jak to określił organ "przekwalifikować" postępowanie z rozbiórkowego na naprawcze.

Ponadto skuteczne wszczęcie postępowania naprawczego musi być poprzedzone zakończeniem postępowania dotyczącego pozwolenia na użytkowanie. Wynika to, zdaniem skarżących, z art. 59 ust. 5 P.b., co zostało potwierdzone również w orzecznictwie sądów administracyjnych.

Zatem dopiero wydanie decyzji odmawiającej udzielenia pozwolenia na użytkowanie umożliwia odpowiednie zastosowanie art. 51 P.b., tzn. określenie czynności, jakie należy wykonać w celu doprowadzenia wykonanego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie oraz określenia terminu wykonania tych czynności. Dopiero bowiem postępowanie w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie pozwoli określić, czy w ogóle doszło do odstąpień od zatwierdzonego projektu i jaki im nadać charakter.

Podkreślono, że zarzut istotnego odstąpienia (jaki stawia się skarżącym) od zatwierdzonego projektu budowlanego może być uznany za prawidłowy jedynie w sytuacji spełnienia przesłanek z art. 36a ust. 5 P.b.

Charakterystyczne parametry inwestycji nie uległy żadnej zmianie, budynek jest wykonany zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę, ilość kondygnacji się zgadza, długość, szerokość i wysokość budynku również się zgadzają z projektem, co wykazała już wspomniana powyżej inwentaryzacja geodezyjna powykonawcza, powierzchnia zabudowy również jest zgodna z projektem.

Wykonany budynek zachował również usytuowanie na działce zgodne z projektem. Jego forma, kształt, wymiary zewnętrzne, zostały wykonane zgodnie z projektem zagospodarowania działki nr ewid. [....] .

Przy wykonaniu ściany zewnętrznej w osi "A" został wykonany fragment palowania na odcinku 7,7 m, jako dopełnienie już zaprojektowanej ściany w tej osi - zamiast projektowanego palowania ukośnie do tej osi.

Przy wykonaniu ściany zewnętrznej na osi "13" (elewacja południowo-zachodnia, frontowa), pod głównym wejściem do budynku wykonano fragment ściany wypełniający odcinek między projektowanymi ścianami piwnic w tej osi. Podkreślono fakt, iż wzdłuż tejże osi było zaprojektowane palowanie na całej szerokości działki nr ewid. [....] na styku z ul. [....] - działką nr ewid. [....] , a ściany piwnic - kondygnacji podziemnej były również zaprojektowane wzdłuż palowania w osi "13". Na odcinku ok. 6,8 m ściana piwnic była poprowadzona z uskokiem (1,2 m) względem osi "13", aczkolwiek palowanie było zaprojektowane w jednej, ciągłej linii, zabezpieczając wykop przed osuwaniem się mas ziemi od strony ul. [....] . Jednakże rozwiązanie to (fragment ściany piwnic poprowadzony z uskokiem względem palowania w osi "13") powodował z kolei ryzyko uszkodzenia izolacji przeciwwodnej i przeciwwilgociowej na tak krótkim odcinku między uskokami oraz palowaniem i z tego względu, aby wyeliminować zagrożenie uszkodzenia izolacji lub wystąpienia zawilgocenia na ścianie piwnic (kondygnacji podziemnej), do której nie byłoby w przyszłości dostępu, ponieważ wykop na głębokość ok. 4,0 m celem naprawy i usunięcia przyczyn potencjalnych zawilgoceń, który miałby być wykonany pomiędzy palowaniem, a fragmentem ściany piwnic w uskoku (szerokości 0,7 m pomiędzy fragmentem ściany piwnicy a palowaniem) nie byłby możliwy. Dlatego ściana ta została wykonana bez uskoku wzdłuż zaprojektowanego palowania.

Powyższe zmiany zostały dokonane w kondygnacji piwnicy - kondygnacji podziemnej. Zgodnie z definicją kondygnacji podziemnej rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki oraz ich usytuowanie (§ 3 ust. 17) przez kondygnację podziemną "należy rozumieć kondygnację zagłębioną ze wszystkich stron budynku, co najmniej do połowy jej wysokości w świetle poniżej poziomu przylegającego do niego terenu, a także każdą usytuowaną pod nią kondygnację". W tym przypadku piwnica - kondygnacja podziemna projektowanego budynku jest usytuowana znacznie poniżej połowy jej wysokości względem przylegającego do niej terenu (jak zauważył PINB w Z. - powstały taras w kondygnacji parteru, a oparty jedną swoją krawędzią na dodatkowo wykonanym fragmencie ściany w osi "A", wystaje zaledwie 50 cm ponad teren działki sąsiedniej nr ewid. [....] ). Oznacza to, iż pozostała część wysokości piwnicy - kondygnacji podziemnej jest zagłębiona na ok. 3 m, więc znacznie powyżej połowy jej wysokości w świetle.

Co do powierzchni zabudowy (wg Polskich Norm PN-ISO 9836:1997): - jest to rzut poziomy powierzchni budynku w stanie wykończonym budynku. Pomiaru dokonuje się po zewnętrznym obrysie ścian kondygnacji przyziemnej, czyli parteru. W przypadku, gdy obrys budynku występuje poza obrys kondygnacji przyziemnej, powierzchnia zabudowy mierzona jest po ścianach nadziemnych wychodzących poza obrys ścian przyziemnych. Do powierzchni zabudowy zalicza się: loggie, podcienia i krużganki, werandy zamknięte i otwarte, ganki i portyki, ogrody zimowe.

Do powierzchni zabudowy nie wlicza się zewnętrznych części budynku takich jak: studzienki piwniczne, podziemne części budynku, tarasy naziemne, pochylnie i schody zewnętrzne, powierzchnie pod daszkami ochronnymi, wykusze, balkony, galerie.

Żadne części podziemne budynku nie wystają ponad teren inwestycji, tj. działkę nr ewid. [....] , powstały taras nie może być zaliczany do powierzchni zabudowy.

Budynek ma zapewniony dostęp dla osób niepełnosprawnych. Jest wyposażony w windę osobową przystosowaną również do transportu osób niepełnosprawnych do wszystkich kondygnacji. Zewnętrzne wejście do budynku jest dostępne bezpośrednio z poziomu terenu (w narożniku południowo-wschodnim na elewacji frontowej), dodatkowo do budynku prowadzi rampa dla osób niepełnosprawnych, wykonana do drugich drzwi zewnętrznych. Rampa ta nie była przedmiotem pozwolenia na budowę, mogła być realizowana na podstawie odrębnego zgłoszenia na wykonanie robót budowlanych, zgodnie z art. 29 ust. 18 P.b.

Sposób użytkowania obiektu budowlanego lub jego części nie uległ zmianie, zrealizowany budynek, zgodnie z pozwoleniem na budowę, jest mieszkalno-usługowy. Wydzielenie za pomocą ścian działowych, w kondygnacji podziemnej, pomieszczenia technicznego (węzła ciepłowniczego geotermii) nie jest zmianą istotną, która wpływa na sposób użytkowania obiektu.

Zrealizowana inwestycja jest w pełni zgodna z decyzją o warunkach zabudowy, na podstawie której zostało wydane pozwolenie na budowę.

Wprowadzenie dodatkowego biegu schodów oraz szybu windowego w przestrzeni osi "5-8, E-G" nie mieści się w katalogu zmian istotnych (nie wpłynęły na zmianę przeznaczenia ani funkcji budynku).

Inwestor miał prawo dokonać w trakcie realizacji zmiany nieistotnej, jakim jest przesunięcie na elewacji drzwi wejściowych. Jedno z wejść do budynku jest dostępne bezpośrednio z terenu z ul. [....] bez konieczności pokonania schodów zewnętrznych - w narożniku północno-zachodnim od strony elewacji frontowej. Schody zewnętrzne, jeśli zaszłaby potrzeba ich zrealizowania, mogą być wykonane w oparciu o odrębne pozwolenia lub zgłoszenia, które są dopuszczone prawem budowlanym. Jednakże do dnia dzisiejszego ich status nie został wyjaśniony, bowiem z uwagi na ich konstrukcję (zbite z płyt OSB, nie będące trwale związane z gruntem) nie jest oczywistym, czy ma do nich zastosowanie P.b.

Schody, tak jak rampa dla osób niepełnosprawnych, mogą być wykonane na zgłoszenie robót i nie wymagają pozwolenia na budowę - po wcześniejszym uzyskaniu warunków od zarządcy pasa drogowego.

[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Ponadto wskazał, że postępowanie administracyjne dotyczyło wykonania robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonej dokumentacji dot. budynku mieszkalno-usługowego zlokalizowanego na działce [....] obręb [....] - przy ul. [....] . PINB w Z. odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie w/w budynku. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. WSA wyrokiem z 6 września 2013 r., sygn. II SA/Kr 732/13, uchylił decyzje obu instancji - i wskazania Sądu zawarte w uzasadnieniu tego wyroku dały podstawę do badania kwestii istotności odstępstw wykonanych robót budowlanych w tym obiekcie.

W piśmie z dnia 31 października 2016 r. uczestnik [....] z siedzibą w Z. wniósł o oddalenie skargi, popierając argumentację z odpowiedzi na skargę i podnosząc, że w czasie rozpoczęcia inwestycji przy rozbieranym budynku przy ul. [....] nie istniały żadne schody.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.).

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 P.p.s.a. w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 P.p.s.a.

Wskazać również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 P.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07, LEX nr 483232).

Mając na uwadze treść powołanych wyżej przepisów, a także okoliczności niniejszej sprawy wynikające z akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału dowodowego oraz przebiegu postępowania należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie w pełni z przyczyn wskazanych w jej uzasadnieniu.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu - pod względem legalności – była decyzja organów nadzoru budowlanego w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dla nadbudowy, rozbudowy oraz przebudowy budynku mieszkalno-usługowego po częściowym rozebraniu istniejących obiektów, wykonanej na działce ewid. nr [....] , obręb [....] w Z. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji nr [....] o pozwoleniu na budowę wydanej przez Starostę [....] z dnia 24 marca 2010 r., znak sprawy: [....] .

Na wstępie Sąd wskazuje, że brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowo ustalonego przez organ odwoławczy, na podstawie art. 28 i art. 31 § 1 i 2 K.p.a., kręgu stron postępowania administracyjnego.

Podstawą prawną rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego obu instancji był przede wszystkim przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b., zgodnie z którym w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę – organ nadzoru budowlanego nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

Należy przy tym wskazać, że zgodnie z art. 51 ust. 5 P.b. w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

Przede wszystkim należy podkreślić, że pierwszą podstawową kwestią sporną między stronami jest przedmiot postępowania, w którym zapadła decyzja poddana kontroli Sądu. Pierwotną zaś przyczyną przedmiotowej sytuacji jest projekt budowlany, zaakceptowany decyzją Starosty [....] nr [....] z dnia 24 marca 2010 r., znak: [....] .

Nie jest w sprawie sporne, że inwestor dokonał pewnych, wskazanych poprawnie przez organy, nieistotnych odstępstw od projektu budowlanego.

Kwestia opisania przedmiotu, a zatem i zakresu postępowania administracyjnego, budzi wątpliwości skarżących oraz sprawia trudności organom nadzoru budowlanego.

Wbrew jednak zarzutowi skarżących należy wskazać, że organy jednoznacznie wskazały, że przedmiotowe postępowanie nie jest prowadzone w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie ww. obiektu. Powyższe nie budzi również wątpliwości Sądu. Zatem obszernie uzasadnione zarzuty dotyczące przekroczenia przez organ ram postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie nie mogły odnieść zamierzonego skutku i nie wymagają omówienia, bowiem nie dotyczą niniejszego postępowania. To samo dotyczy zarzutów naruszenia art. 170 P.p.s.a.

Organ I instancji nieprecyzyjnie natomiast wskazał, że kwestia użytkowania budynku została rozpatrzona przez PINB w Z. , podczas gdy, na skutek uchylenia decyzji przez WSA w Krakowie, sprawa ta nadal nie została zakończona. Powyższe prawidłowo wskazał organ odwoławczy, trafnie dodając, że ustalenia postępowania legalizacyjnego mogą być zagadnieniem wstępnym dla oceny zdatności obiektu do jego użytkowania.

Pierwotnie postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu 8 lutego 2011 r. w przedmiocie wykonania schodów zewnętrznych oraz pochylni (rampy wjazdowej) na działce nr ewid. [....] obr. [....] stanowiącej własność Gminy Z. (ul. [....] ). Przez całe to postępowanie nie budziło najmniejszych wątpliwości organu, że jego przedmiotem są schody i pochylnia mieszczące się na działce drogowej należącej do Gminy Miasto Z. , dobudowane do wzniesionego przy granicy budynku mieszkalno-usługowego znajdującego się na działce ewid. nr [....] obr. [....] . W trakcie postępowania, po zmianie konstrukcji schodów z prowizorycznej na szkieletową, organ dodał, że schody zostały wzniesione bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Równolegle organ prowadził postępowanie wszczęte wnioskiem inwestorów o wydanie pozwolenia na użytkowanie.

Po uchyleniu przez MWINB w K. decyzją nr [....] z dnia 29 stycznia 2013 r. znak: [....] , decyzji PINB nakazującej rozbiórkę schodów zewnętrznych i rampy wjazdowej, PINB w Z. - jak organ wskazał w decyzji z dnia 28 września 2015 r. znak: [....] - "...postanowił przeklasyfikować prowadzone postępowanie w sprawie "budowy schodów zewnętrznych oraz rampy wjazdowej położonych na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z. przy ul. [....] dobudowanych do budynku mieszkalno-usługowego znajdującego się na działce ewid. nr [....] obr. [....] - bez wymaganego pozwolenia na budowę" na postępowanie w sprawie "wykonania robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonej dokumentacji projektowej tj. nadbudowy, rozbudowy oraz przebudowy budynku mieszkalno-usługowego po częściowym rozebraniu istniejących obiektów na działce ewid. nr [....] , obręb [....] w Z. ". Organ I instancji wskazał dalej, że "...prowadzi je pod sygnaturą akt znak: [....] . Przedmiotem niniejszego postępowania jest budynek mieszkalno-usługowy jako całość wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, tj. schodami zewnętrznymi wybudowanymi na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z". Organ zatem zmienił "kwalifikację postępowania" na "wykonanie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonej dokumentacji projektowej", o czym zawiadomił strony pismem z 8 września 2014 r.

Następnie, w równolegle prowadzonym odrębnym postępowaniu, organy odmówiły wydania pozwolenia na użytkowanie, co – w wyniku rozpoznania skargi - spotkało się z dezaprobatą WSA w Krakowie, który wyrokiem z 6 września 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 732/13, uchylił zaskarżone decyzje, wskazując, że zgodnie z nimi jedynym istotnym odstępstwem uzasadniającym odmowę udzielenia pozwolenia na użytkowanie był brak dojścia na poziom parteru od strony działki nr [....] (ul. [....] ).

Dalej należy wskazać, że w związku z przeprowadzoną inwestycją prowadzone były kontrole w dniach 8 lutego 2011 r., 11 kwietnia 2011 r. oraz 21 maja 2015 r. na podstawie art. 81a i art. 81c P.b. Przy tym dwie pierwsze kontrole jako przedmiot wskazywały tymczasowe zewnętrzne schody, ostatnia zaś budynek mieszkalno-usługowy na działkach nr ewid [....] i [....] .

Należy tu wyjaśnić, że organy mieszając i łącząc różne postępowania dotyczące przedmiotowej inwestycji, nie zauważyły podstawowej różnicy w sytuacji prawnej nieruchomości na działce ewid. nr [....] oraz schodów z pochylnią przy budynku na sąsiedniej nieruchomości, to jest na działce nr ewid. [....] - ulicy [....] , będącej własnością Gminy.

To kluczowe rozróżnienie powoduje, że sprawa legalności, budowy, przebudowy czy ewentualnej rozbiórki schodów jest sprawą całkowicie odrębną od sprawy oceny legalności inwestycji na działce ewid. nr [....] , czy też sprawy wydania pozwolenia na użytkowanie. Powyższa konstatacja wynika także z faktu, że kwestia ww. schodów zewnętrznych nie była w ogóle uwzględniona w projekcie zaakceptowanym decyzją o pozwoleniu na budowę. Takie schody nie mogły zresztą być w tym projekcie ujęte, z powodu braku po stronie inwestorów prawa do dysponowania na cele budowlane nieruchomością nr ewid. [....] (drogą), będącą własnością Gminy Miasto Z.

Podkreślenia wymaga, że wytyczne WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 732/13, nie nakazywały przeklasyfikowania przedmiotu postępowania. Wskazywały one na konieczność porównania projektu ze zrealizowanym w rzeczywistości budynkiem w aspektach po pierwsze: uwzględnienia lub nie w pozwoleniu na budowę schodów (innego rodzaju komunikacji między budynkiem na działce nr [....] ul. [....] ); po drugie, stwierdzenia ewentualnych istotnych odstępstw. Co najistotniejsze, wszystkie te wytyczne wiązały organ w ramach postępowania w przedmiocie uzyskania pozwolenia na użytkowanie (prowadzonego na podstawie art. 59 P.b.). W konsekwencji organ błędnie zastosował te wytyczne zmieniając przedmiot niniejszego postępowania.

Powyższe skutkuje również stwierdzeniem, że zarzuty skargi dotyczące niezastosowania przez organy wytycznych WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 732/13, muszą zostać uznane za chybione.

Postępowanie dotyczące pozwolenia na użytkowanie winno po wyroku WSA toczyć się odrębnie swoim torem, jeżeli organ dostrzegł zaś istotne odstępstwa zrealizowanej inwestycji od projektu budowlanego, winien był wszcząć odrębne postępowanie legalizacyjne. Prowadzenie postępowania w sposób jak w niniejszej kontrolowanej sprawie doprowadziło do uzasadnionej konfuzji inwestorów w kwestii co w istocie i dlaczego jest jego przedmiotem.

Należy przy tym podkreślić, że Sąd nie podziela poglądu skarżących, jakoby odmowa wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie musiała poprzedzać wszczęcie postępowania legalizacyjnego. Taka kolejność jest oczywiście możliwa, natomiast ze względu na ekonomikę procesową możliwe jest np. zawieszenie postępowania o pozwolenie na użytkowanie, w celu przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. Oczywiste jest bowiem, że skuteczne przedstawienie projektu budowlanego zamiennego, w przypadku stwierdzenia istotnych odstępstw, jest warunkiem zarówno legalizacji, jak i wydania pozwolenia na użytkowanie.

Podkreślenia na marginesie wymaga, że projekt zamienny nie może dotyczyć działki, co do której inwestor nie ma prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Skarżący mylą również związanie wyrokiem w sprawie (art. 153 P.p.s.a.) z kwestią związania prawomocnym rozstrzygnięciem (art. 170 P.p.s.a.).

W doktrynie wskazuje się, że prawomocność stanowi cechę zgodności z prawem nadaną decyzji ostatecznej wyrokiem sądu administracyjnego w takim zakresie, w jakim sąd ten może skontrolować zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. W związku z tym, w zakresie faktów i dowodów znanych sądowi orzekającemu i istniejących w dniu orzekania przez ten sąd, decyzja wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Z kolei odnośnie okoliczności i dowodów powstałych później lub nieznanych sądowi w dniu orzekania zasada ta nie ma zastosowania i możliwe jest wzruszenie prawomocnej decyzji w trybie wznowienia postępowania (tak T. Woś w: T.Woś (red.), H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. V, wyd. Lexis Nexis 2012).

Jak wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lipca 2005 r. sygn. akt II GSK 104/05 "Ocena prawna wiąże w danej sprawie, natomiast związanie prawomocnym wyrokiem może odnosić się do innych postępowań w zakresie, w jakim rozstrzyga określoną kwestię prawną, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie".

Trafnie podnieśli skarżący, że art. 170 P.p.s.a. gwarantuje zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy.

Należy jednak podkreślić, że ocena, iż P.p.s.a. przez "orzeczenie" rozumie nie tylko sentencję, lecz także uzasadnienie dotyczy art. 153, a nie art. 170, zgodnie z którym wiąże sama sentencja – rozstrzygnięcie - prawomocnego orzeczenia.

Nie ulega wątpliwości i nie jest też kwestionowane przez skarżących, że projekt budowlany zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę był wadliwy. Po wykonaniu budynku wg. warunków określonych w decyzji pozwolenia na budowę okazało się bowiem, że poziom podłogi parteru budynku znajduje się na wysokości od 0,90 do 0,00 m nad istniejącym terenem - poziom bruku ulicy [....] . Z projektu budowlanego wynikało zaś, że wejście do budynku odbywać się będzie bezpośrednio z ulicy, bez potrzeby budowy w pasie drogowym ul. [....] schodów i ramp.

Powyżej wskazane uchybienia świadczą o tym, że w zaskarżonym rozstrzygnięciu będącym przedmiotem kontroli Sądu wystąpiły naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. To wszystko skutkować musiało eliminacją z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji. Uzasadniony jest bowiem zarzut skargi odnoszący się do naruszenia art. 7 i 77 K.p.a. W tym miejscu należy przypomnieć, że zgodnie z wyrażoną w art. 7 K.p.a. zasadą prawdy obiektywnej organy administracji publicznej w toku postępowania stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Stosownie do art. 77 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej ma obowiązek wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie natomiast z art. 80 K.p.a. organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ naruszył art. 80 K.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów – poprzez niewystarczające wykazanie stawianych wniosków w kwestii oceny charakteru odstępstw od projektu budowlanego, dotyczących powierzchni zabudowy i kubatury budynku. Organ, mimo kolejnego już rozpoznania sprawy, nadal nie przeprowadził żadnych obliczeń co do zmiany kubatury lub powierzchni użytkowej budynku.

Powyższe naruszenia miały wpływ na treść wydanej decyzji, bowiem spowodowały błędne, a co najmniej przedwczesne zastosowanie normy prawa materialnego z art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b.

Z kolei na podstawie art. 107 § 3 K.p.a. uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie okoliczności, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiary i mocy dowodowej, a także wyjaśnienie podstawy prawnej. Organ ma zatem obowiązek jasno i należycie uzasadnić swoje stanowisko, a w szczególności wskazać, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione.

Z uwagi na powyższą argumentację uzasadnionym jest stwierdzenie, że w rozpatrywanej sprawie organy nie ustaliły stanu faktycznego w stopniu umożliwiającym podjęcie zaskarżonych decyzji, a na pewno nie wynika to z uzasadnienia decyzji. Zasadnie również zarzucono w skardze brak odniesienia się do części zarzutów przedstawionych w odwołaniu, co narusza art. 15 K.p.a.

Jakkolwiek słusznie organ wskazał, że P.b. wyróżnia istotne oraz nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę (art. 36 ust. 1 i 5 P.b.). Konsekwencje materialno i formalnoprawne związane są wyłącznie z odstąpieniem istotnym, które jest dopuszczalne po uzyskaniu przez inwestora decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, a dokonane bez wymaganego pozwolenia - skutkuje koniecznością przeprowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 P.b. oraz uchyleniem decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 36a ust. 2 P.b.), to jednak niezrozumiałe jest stwierdzenie organu, jakoby wykonując schody zewnętrzne na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z. , prowadzące do głównego wejścia przedmiotowego budynku położonego na działce ewid. nr [....] obr. [....] w Z. (będące urządzeniem budowlanym niezbędnym do użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem, bowiem umożliwiają wejście do budynku), inwestorzy naruszyli art. 36a ust. 5 pkt 1 P.b. (zmianie uległ zakres projektu zagospodarowania terenu).

Należy raz jeszcze podkreślić, że schody zewnętrzne zostały wykonane na innej działce, nie należącej do inwestorów, stanowiącej odrębny przedmiot własności innego podmiotu i ich budowa winna być kontrolowana w odrębnym postępowaniu, a nie w postępowaniu legalizacyjnym dotyczącym budowy na sąsiedniej działce.

Rację ma organ, że inwestorzy zmienili w stosunku do projektu wykonanie w kondygnacji piwnic ścian zewnętrznych na osi "A" oraz "13". Nie wykazano jednak wystarczająco, że zmiany te spowodowały zmianę charakterystycznych parametrów budynku, tj. kubatury i powierzchni zabudowy. Zgodnie bowiem z art. 36a ust. 5 pkt 2 P.b. zmiana powierzchni zabudowy może, lecz nie musi, być uznana za istotną zmianę wymagającą uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, co zależy od okoliczności konkretnej sprawy.

Należy podkreślić, że czymś innym są odstępstwa od projektu budowlanego, a czymś innym wykonanie inwestycji zgodnie z wadliwym projektem, co skutkuje powstaniem budynku niezgodnego z przepisami techniczno-budowlanymi.

Trafnie organ wyjaśnił, że projekt budowlany zamienny obejmować musi całą inwestycję stanowiącą przedmiot postępowania naprawczego. Projekt ten winien zatem uwzględniać wszystkie wykonane do dnia wydania orzeczenia w sprawie roboty budowlane, a więc zarówno te, które objęte były pierwotnie zatwierdzonym projektem budowlanym - jeżeli zostały zgodnie z tym projektem wykonane, jak i roboty budowlane nieobjęte tym projektem, w tym roboty stanowiące istotne odstąpienie od ustaleń i warunków pozwolenia na budowę oraz roboty, których charakter nie może być oceniony jako istotne odstępstwo. Dopiero tak sporządzony projekt budowlany zamienny może stać się przedmiotem analizy organu nadzoru budowlanego, który orzeka na podstawie art. 51 ust. 4 albo art. 51 ust. 5 P.b.. Wbrew jednak stanowisku organu, tak opisany projekt musi obejmować całą inwestycję, w ramach realizacji której wzniesiono budynek, a nie może dotyczyć tymczasowych konstrukcji zrealizowanych na działce będącej odrębnym przedmiotem własności innego podmiotu.

Słusznie zarzucili skarżący, że w postępowaniu legalizacyjnym organ nie może zajmować się kwestiami związanymi ze schodami, które nie znajdują się nawet w terenie objętym projektem zagospodarowania działki inwestorów.

Trafnie też wskazali skarżący, że organy nadzoru budowlanego nie są organami architektoniczno-budowlanymi, które jako jedyne mają kompetencje do kontrolowania projektu budowlanego i wydawania pozwolenia na budowę. Należy jednak przy tym zaznaczyć, że w postępowaniu legalizacyjnym w pewnym zakresie organy nadzoru jednak mogą i powinny oceniać projekt budowlany, a to projekt budowlany zamienny.

Podsumowując należy stwierdzić, że wykazane naruszenia przez organy przepisów postępowania uniemożliwiły sądową kontrolę zastosowania przepisów prawa materialnego, zatem ocena tego typu zarzutów skargi byłaby przedwczesna.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ winien przeprowadzić postępowanie odrębnie co do wszczętego, a niezakończonego postępowania dotyczącego wykonania schodów zewnętrznych oraz pochylni (rampy wjazdowej) na działce nr ewid. [....] obr. [....] stanowiącej własność Gminy Miasto Z. i doprowadzić do jego zakończenia; odrębnie zaś co do wadliwie rozstrzygniętej sprawy dotyczącej wykonania robót budowlanych w sposób – jak twierdzi organ - istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego, tj. nadbudowy, rozbudowy oraz przebudowy budynku mieszkalno-usługowego po częściowym rozebraniu istniejących obiektów na działce ewid. nr [....] , obręb [....] w Z.

W tym drugim postępowaniu organ rzetelnie i wnikliwie oceni, czy doszło do zmiany charakterystycznych parametrów budynku, tj. zmiany powierzchni zabudowy poprzez wykonanie w kondygnacji piwnic ściany zewnętrznej, w szczególności na osi 13 wg. projektu na elewacji południowo – zachodniej (frontowej) w miejscu pod głównym wejściem do budynku. Jeżeli organ oceni, że doszło do istotnych odstępstw, rozważy, czy jest możliwa taka przebudowa wnęki, by zapewnić zgodną z prawem i wymogami dotyczącymi osób niepełnosprawnych komunikację budynku z ulicą [....] , nie wykraczając poza nieruchomość będącą własnością inwestorów. By wykazać, że doszło do zmiany powierzchni zabudowy i kubatury obiektu, organ przedstawi wyliczenia tych wielkości dla projektowanej i faktycznie zrealizowanej inwestycji. Stosowne rozważania, wyliczenia i płynące z nich wnioski organ zawrze w uzasadnieniu decyzji. Przedstawi także rozważania, wedle jakich kryteriów stwierdzone odstępstwa uznano za istotne.

Wykonania schodów zewnętrznych, prowadzących do głównego wejścia (poza obrysem budynku i terenem inwestycji objętym pozwoleniem na budowę) organ nie będzie rozważał jako istotne odstępstwo. Organ oceni je w osobnym postępowaniu, biorąc pod uwagę, że do legalnej realizacji tego typu urządzenia budowlanego, budowli czy też konstrukcji nieregulowanej przepisami prawa budowlanego, konieczne jest legitymowanie się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Na marginesie Sąd wskazuje, że kwestia istnienia schodów prowadzących do rozebranego budynku przy ul. [....] nie jest w sprawie istotna. Ponadto z akt administracyjnych nie wynika, aby w chwili rozpoczęcia inwestycji w tym miejscu istniały schody.

Mając powyższe na uwadze Sąd w pkt I sentencji orzekł o uchyleniu obu kontrolowanych decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a..

O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.. Na zasądzoną na rzecz skarżących kwotę 997 zł składa się: kwota uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 500 zł, koszt zastępstwa procesowego w wysokości 480 zł oraz koszt uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości po 17 zł.