Wyrok NSA, sygn. akt III FSK 1200/23
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-07-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 121 § 1, art. 187 § 1 i art. 191, art. 145 § 1, art. 148 § 1, art. 149, art. 228 § 1 pkt. 1 i 2 w zw. z art. 223 § 1 art. 210 § 4 w zw. z art. 219 w zw. z art. 217 § 4
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 37 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 w zw. art. 3 pkt 1,2 i 4 oraz art. 38 § 1
journal: Dz.U. 2023 poz 1640
law: Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Pruszyński, Sędzia NSA Bogusław Dauter, Sędzia WSA (del.) Agnieszka Olesińska (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej T. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 25 maja 2023 r. sygn. akt I SA/Go 7/23 w sprawie ze skargi T. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia 21 grudnia 2022 r. nr SKO-3505/691-P/22 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

|III FSK 1200/23 | |

| | |

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 25 maja 2023 r., sygn. akt I SA/Go 7/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił w całości skargę T. M. (dalej jako: skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia 21 grudnia 2022 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.

Sąd pierwszej instancji skargę ocenił jako niezasadną, a zaskarżone nią postanowienie jako nienaruszające prawa, ponieważ organ prawidłowo uznał, że odwołanie z dnia 21 kwietnia 2021 r. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia 10 lutego 2015 r. ustalającej m. in. dla skarżącego wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r., zostało wniesione z uchybieniem terminu, trafnie oceniając, że stanowisko skarżącego o nieprawidłowym doręczeniu decyzji organu I instancji było niezasadne.

Wyrok ten w całości dostępny jest na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl (CBOSA).

Nie zgadzając się z powyższym wyrokiem skargę kasacyjną złożył pełnomocnik skarżącego, który zaskarżył wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. naruszenie art. 141 § u [tak w oryginale – przyp. Sądu] ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie skuteczności doręczenia skarżącemu kasacyjnie decyzji organu podatkowego I instancji,

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 151 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez oddalenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. skargi skarżącego kasacyjnie w sytuacji, gdy zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze zostało wydane z naruszeniem art. 121 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa uzasadniającym jej uchylenie ze względu na istotne naruszenie przepisów postępowania polegające na:

a. błędnym ustaleniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zielonej Górze stanu faktycznego polegającego na przyjęciu za skuteczne doręczenie skarżącemu kasacyjnie decyzji organu I instancji za pośrednictwem operatora pocztowego do rąk pełnomocnika pocztowego jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej (spółki cywilnej), której skarżący kasacyjnie był udziałowcem pod adresem nie wskazanym przez nadawcę (organ podatkowy I instancji) bez podjęcia próby doręczenia w miejscu zamieszkania skarżącego kasacyjnie, co narusza art. 145 § 1, art. 148 § 1, art. 149 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz art. 37 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 w zw. art. 3 pkt 1,2 i 4 oraz art. 38 § 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe,

b. stwierdzeniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zielonej Górze uchybienia terminowi do wniesienia odwołania w sytuacji gdy należało uznać, że bieg terminu do wniesienia odwołania skarżącemu kasacyjnie rozpoczął biegu i należało stwierdzić niedopuszczalność odwołania - co narusza art. 228 § 1 pkt. 1 i 2 w zw. z art. 223 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa,

c. uchybieniu art. 210 § 4 w zw. z art. 219 w zw. z art. 217 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa przez nie zamieszczenie w zaskarżonym postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego podstawy prawnej uznania doręczenia za skuteczne a przede wszystkim przez pominięcie w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia uzasadnienia prawnego w zakresie dotyczącym przepisów postępowania dotyczących doręczeń co uniemożliwiało, a przynajmniej utrudniało, ustalenie pod które przepisu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa dotyczące doręczeń organ odwoławczy dokonał subsumpcji ustalonego stanu faktycznego,

3. naruszeniu art. 134 § 1 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych przez zbadanie skargi jedynie w granicach jej podstaw i zarzutów, podczas gdy Sąd powinien wyjść poza granice skargi, a w szczególności:

a. przez ograniczenie się przez Sąd do oceny zarzutu naruszenia przez organ art. 37 ust. 1 oraz art. 37 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe w sytuacji gdy należało ocenić obowiązek uwzględnienia tych przepisów w procesie stosowania prawa przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zielonej Górze,

b. nie wyjście przez Sąd poza zarzuty skargi i nie dostrzeżenie, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze nie zawiera prawidłowego uzasadnienia prawnego wbrew treści art. art. 210 § 4 w zw. z art. 219 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa.

Pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi oraz uchylenie w całości postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia 21 grudnia 2023 r., a nadto o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania za obie instancje. Oświadczył także, że zrzeka się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna.

Sporne w sprawie było to, czy decyzja Burmistrza Miasta i Gminy N. z 10 lutego 2015 r. została prawidłowo doręczona.

Sprawa była już przedmiotem oceny WSA w Gorzowie Wlkp., który wyrokiem z dnia 3 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Go 368/21 uchylił pierwotnie wydane postanowienie SKO w Zielonej Górze z dnia 10 czerwca 2021 r., którym, podobnie jak obecnie zaskarżonym postanowieniem, stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z 10 lutego 2015 r. Sformułowane w tym wyroku ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą zarówno organy, jak też sądy administracyjne obu instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy (art. 153 p.p.s.a.).

Z uzasadnienia wyroku WSA wynikało, że wydanie postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 o.p. było przedwczesne, ponieważ organ nie ustalił, czy A. P., która podpisała zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji organu I instancji, była umocowana do odbioru przesyłek adresowanych dla skarżącego. Stąd WSA polecił organowi, by w ponownym postępowaniu zbadał proces doręczenia przesyłki oraz ustalił, czy decyzja była wykonana.

Niezasadny jest zarzut, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze zostało wydane z naruszeniem art. 121 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 O.p. Sąd pierwszej instancji miał podstawy by zaakceptować stanowisko organu, że pełnomocnictwo pocztowe udzielone A. P. dnia 27 lutego 2014 r. zarejestrowane 3 marca 2014 r. w Urzędzie Pocztowym w B. nr [...] (k. 122 akt SKO) obejmowało umocowanie do odbioru wszelkiej korespondencji zarówno dla Ł. M. jak i T. M. (odrębnie), jak i korespondencji kierowanej dla nich obu jako wspólników spółki cywilnej. Z treści dokumentu pełnomocnictwa wynika, że mocodawcy udzielili nim pełnomocnictwa do odbioru pod adresem: [...]. Wskazane adresy to adres prowadzenia działalności gospodarczej przez mocodawców na podstawie umowy spółki cywilnej ([...]) oraz adresy zamieszkania mocodawców ([...]). W ocenie Sądu dowodzi to, iż pełnomocnictwo uprawniało umocowanych pełnomocników pocztowych do odbioru wszelkiej korespondencji kierowanej do mocodawców (adresatów). Nie można uznać, że nie dawało ono podstaw do doręczania na ręce pełnomocników korespondencji "prywatnej", niezwiązanej z działalnością gospodarczą prowadzoną w ramach spółki cywilnej. W przypadku działalności gospodarczej prowadzonej w ramach spółki cywilnej wskazać zresztą należy, że w przypadku spółki cywilnej przedsiębiorcami byli jej wspólnicy, a nie sama spółka (art. 4 ust. 2 obowiązującej w 2014 i 2015 roku ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej Dz. U. z 2013 r. poz. 672). Stąd wniosek, że korespondencja dotycząca działalności gospodarczej prowadzonej przez wspólników spółki cywilnej, mogła być adresowana do nich osobiście, bez wskazywania spółki cywilnej jako adresata. Dlatego twierdzenie skarżącego, że pełnomocnictwo dotyczyło wyłącznie korespondencji kierowanej "do spółki" nie jest uprawnione. Potwierdzają to zresztą zeznania pełnomocniczki pocztowej A. R. (wcześniej P.), która wskazała, że na jej ręce doręczano również korespondencję kierowaną dla skarżącego.

Czyni to bezzasadnym zarzut kasacyjny odnoszący się do naruszenia art. 145 § 1, art. 148 § 1, art. 149 O.p. oraz art. 37 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 w zw. art. 3 pkt 1,2 i 4 oraz art. 38 § 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe.

Doręczenie decyzji z 10 lutego 2015 r. (w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej nie zaś pod adresem zamieszkania adresata) należy uznać za zgodne z wymienionymi przepisami w szczególności dlatego, że przesyłkę doręczono do rąk osoby upoważnionej do odbioru korespondencji kierowanej na adres skarżącego. Zeznania A. R. potwierdziły, że korespondencję adresowaną do wspólników spółki przekazywała im do rąk własnych. Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, doręczenie decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z 10 lutego 2015 r. na ręce A. P. (obecnie R.) nie było skuteczne, w realiach tej konkretnej sprawy nie naruszało art. 145 § 1 O.p.

Czyni to zarazem bezzasadnym podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 228 § 1 pkt. 1 i 2 w zw. z art. 223 § 1 O.p. Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się również zarzucanego uchybienia art. 210 § 4 w zw. z art. 219 w zw. z art. 217 § 4 O.p. Niezasadnie też zarzucono naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych przez zbadanie skargi jedynie w granicach jej podstaw i zarzutów. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazywane przez autora skargi kasacyjnej argumenty, niepodniesione w skardze do sądu pierwszej instancji, nie dotyczyły takich aspektów, które mogłyby doprowadzić do odmiennego rozstrzygnięcia.

Z omówionych wyżej powodów wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej okazały się bezzasadne, dlatego też skarga ta została oddalona na podstawie art. 184 P.p.s.a.

Agnieszka Olesińska Jacek Pruszyński Bogusław Dauter