Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2875/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-09-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 189f, art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 80, art. 81a par. 1, art. 107 par. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 140aa ust. 1 i 3, art. 2 pkt 35a, art. 64 ust. 2, art. 140ab ust. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 988
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
article: art. 200, art. 205 par. 2, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Asesor WSA Paweł Gorajewski Protokolant ref. Agata Wiącek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2023 r. sprawy ze skargi L.A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego L.A. kwotę 2057 zł (dwa tysiące pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ") decyzją z 21 grudnia 2022 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej: "K.p.a."), art. 64 ust. 1, 2, art. 64c, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988 dalej: "P.r.d."), art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1693 dalej: "u.d.p."), § 3 ust. 1 pkt 2, § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Kujawsko - Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z 13 czerwca 2022 r. o nałożeniu na Ł. A. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: Przedsiębiorstwo [...] (dalej: "Strona", "Skarżący"), kary pieniężnej w wysokości 6000 złotych.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii V, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o nie więcej niż 10%. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej, dopuszczalnej masy całkowitej 5-osiowego pojazdu członowego.

Organ wyjaśnił, że 15 marca 2022 r. w miejscowości M.na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z 2-osiowego ciągnika samochodowego marki M. o nr rej. [...] i 3-osiowej naczepy marki S. o nr rej. [...]. Pojazdem członowym wykonywany był przejazd drogowy z ładunkiem piasku (ładunek podzielny) w imieniu Strony. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z 15 marca 2022 r.

Kujawsko - Pomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego pismem z 22 marca 2022 r. zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego, które zakończyło się wydaniem decyzji nr [...] z 13 czerwca 2022 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 6000 złotych, od której Strona złożyła odwołanie.

GITD rozpoznając odwołanie od powyższej decyzji, po przytoczeniu mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa, wskazał, że ważenia dokonano za pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C seria III o nr 85-7476 i 85-7514, które legitymowały się świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Poznaniu z 11 października 2021 r., z datą ważności do 6 listopada 2023 r. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono naruszenie dopuszczalnej normy:

- nacisk na pojedynczej osi napędowej pojazdu 11,6 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 0,11 (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 0,86 %),

- rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego 41,71 (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,11 w górę) - przekroczenie o 1,71 (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 4,25 %).

GITD, powołując się na treść instrukcji obsługi wag, którymi dokonano ważenia spornego pojazdu członowego wyjaśnił, że wagi SAW III mogą być stosowane oddzielnie, w parach i/lub w grupach w celu pomiaru obciążenia, nacisku koła, nacisku osi, nacisku zespołu osi (a zatem grupy osi), lub całkowitej masy wieloosiowej samochodów ciężarowych podczas jednej procedury ważenia. Zdaniem organu zatem instrukcja obsługi wag SAW Seria III zezwala na wyznaczanie rzeczywistej masy całkowitej 5-cio osiowego pojazdu członowego (jak również nacisku na grupie osi), poprzez sumowanie wyników ważeń poszczególnych osi, niezależnie od tego, czy konstrukcyjnie stanowią one osie pojedyncze, czy grupę osi, za pomocą jednej pary wag.

Organ stwierdził, że Strona nie dostarczyła dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 P.r.d.

Przedmiotem przewozu był ładunek sypki w postaci piasku, lecz podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego.

GITD dodał, że z treści okazanego do kontroli dokumentu [...] z 15.03.2022 r. wynika, że Strona wykonywała przejazd z ładunkiem o masie 27,25 t (27250 kg), co znaczy, że przekroczona została dopuszczalna ładowność kontrolowanego pojazdu członowego. Dopuszczalna ładowność pojazdu członowego wynosiła 25933 kg (40000 kg - 7850 kg - 6217 kg, gdzie 7850 kg to masa własna ciągnika samochodowego, a 6217 kg to masa własna naczepy). Samo wyliczenie matematyczne wskazuje, że pojazd przewożący taką ilość ładunku przekraczał dopuszczalną masę całkowita gdyż sumując masę własną pojazdu członowego (7850 kg + 6217 kg = 14067 kg) z masa ładunku (27250 kg) uzyskuje wartość 41317 kg, a zatem więcej niż dopuszczalne 40000 kg.

Organ stwierdził, że pomimo posiadania informacji, Strona zdecydowała się wykonać przejazd drogowy nie mając żadnych podstaw by przypuszczać, że pojazd członowy nie przekracza dopuszczalnej masy całkowitej. Okoliczność ta świadczy, że Strona nie dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz miała wpływu na powstanie naruszeń ujawnionych podczas kontroli.

Decyzję GITD z 21 grudnia 2022 r. Skarżący, reprezentowany przez adwokata, zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w całości, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz decyzji I instancji i umorzenie postępowania, a także o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji tj.:

1) art. 62 ust. 4, art. 64 ust. 1 i 2 i 4b, art. 64c, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, ust, 4, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c) i ust. 2 P.r.d., art. 92a ust. 1, 7 w zw. z Ip. 10.4.3, Ip. 10.3.3 zał. nr 3 do u.t.d. oraz art. 4 ust. 3 i art. 10e Dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym w zw. z art. 1 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniające załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz załącznika nr I pkt. 4 do tego rozporządzenia dotyczącego grupy naruszeń przepisów dyrektywy Rady 96/53/WE (przepisy dotyczące masy i wymiarów) poprzez nałożenie na przewoźnika kary za delikt dotyczący przekroczenia dopuszczalnej masy i wymiarów pojazdów na podstawie P.r.d., w sytuacji gdy na przewoźnika wcześniej została nałożona kara za to samo naruszenie sklasyfikowane w u.t.d. w sytuacji gdy naruszenia stypizowane w dwóch ustawach (P.r.d. i u.t.d.) dotyczą tego samego zachowania ("idem") i ich wspólnym źródłem jest Dyrektywa Rady 96/53/WE, którą wdraża P.r.d. i do której odwołuje się Rozporządzenie Komisji (UE) 2016/403 stanowiące podstawę wprowadzenia w polskim porządku prawnym (w u.t.d.) deliktów dotyczących mas i wymiarów pojazdów, a jednocześnie przedmiot ochrony obydwóch aktów prawa unijnego jest tożsamy i stanowi go ochrona konkurencji w zakresie działalności transportowej oraz bezpieczeństwo w ruchu drogowym, co naruszyło zasadę ne bis in idem,

2) art. 2 Konstytucji RP, art. 4 ust. 1 Protokołu nr 7 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonego 22 listopada 1984 r. w Strasburgu (Dz.U.2003.42.364), art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, otwartego do podpisu w Nowym Jorku 19 grudnia 1966 r. (Dz.U.1977.38.167), art. 50 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, art. 189f § 1 pkt 2 K.p.a. i wynikającej z tych przepisów zasady ne bis in idem poprzez nałożenie na przewoźnika dwóch kar za to samo zarzucone zachowanie, tj. kary z u.t.d. i kary z ustawy P.r.d., w sytuacji gdy podmiot nie powinien być karany dwukrotnie za jedno zarzucone zachowanie, która to reguła ma zastosowanie również do sankcji administracyjnych o charakterze prewencyjnym lub represyjnym będących karami pieniężnymi, bowiem postępowanie karne na gruncie konwencyjnym i konstytucyjnym rozumiane jest szerzej niż na gruncie krajowym (patrz wyrok ETPCz w sprawie Engel, skarga nr 5100/71),

3) art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., poprzez wydanie decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za zarzucone naruszenie przepisów P.r.d., stwierdzone w trakcie kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu 15 marca 2022 r., udokumentowanej protokołem nr [...] w sytuacji gdy sprawa dotycząca tej samej kontroli i tego samego naruszenia została rozstrzygnięta inną decyzją Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 10 maja 2022r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej,

4) art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a § 1 i art. 107 § 1 K.p.a. i wyrażonych w tych przepisach zasad prawdy obiektywnej, zasady oficjalności, zasady ciężaru dowodu, bezpośredniości i zupełności zgromadzonego materiału oraz zasady rozstrzygania wątpliwości faktycznych na korzyść Strony, zgodnie z którymi to zasadami obciążenie strony sankcją administracyjną musi być poprzedzone jednoznacznym, nie budzącym jakichkolwiek wątpliwości ustaleniem faktu, iż istotnie naruszyła ona prawo, z którym to naruszeniem ustawa wiąże odpowiedzialność administracyjno-karną, natomiast w niniejszej sprawie ustalenie faktów stanowiących podstawę nałożenia kary, nastąpiło przy użyciu jednej pary wag typu SAW 10C/III, niezgodnie z ich instrukcją obsługi, tj.:

a) pkt 6.3.3.1 instrukcji obsługi opisującej procedurę ważenia zgodnie z którą podczas stosowania wagi SAW III w zagłębieniu, w celu zachowania odchylenia od głębokości zagłębienia na poziomie maksymalnie 10 % wymagany jest wymiar zagłębienie 39mm +/-4 mm, natomiast z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy nie wynika by wagi były umieszczone w zagłębieniu spełniającym takie wymagania, a jednocześnie nie eliminują tego braku oświadczenie kierowcy, który ogólnie odnosi się do tego jak wyglądało miejsce ważenia, i nie wynika z niego by miejsce spełniało wymagania odnośnie głębokości zagłębień wskazane w instrukcji,

b) pkt 6.3.1 instrukcji obsługi opisującego i ilustrującego procedurę ważenia zgodnie z którą 1 para wag SAW służy do pomiaru obciążenia dla osi (jednej), natomiast do pomiaru masy całkowitej powinny zostać użyte w tym przypadku 3 pary wag SAW połączone ze sobą przy użyciu mulipleksera w celu stworzenia mobilnej stacji pomiaru ciężaru całkowitego,

5) art. 189a § 2 pkt 2 oraz art. 189f § 1 pkt 1 i 2 K.p.a., poprzez niezastosowanie do kary pieniężnej przewidzianej w P.r.d., przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczącego administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa), który regulują zasady nakładania kar pieniężnych i powinny znaleźć zastosowanie do kar nakładanych przez organy na podstawie ustawy P.r.d., a które to przepisy pozwalają miarkować kary i od nich odstępować lub poprzestać na pouczeniu i które to przepisy zostały przez organy pominięte pomimo, że kary pieniężne w ustawie P.r.d., zostały uregulowane w sposób częściowy, nieuwzględniający jednak wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1- 6 art. 189a § 2 K.p.a., przez co koniecznym jest w przypadku przepisów P.r.d., odwołanie się do uregulowań działu IVa K.p.a.

6) art. 189f § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez nałożenie na Stronę kary na podstawie przepisów .r.d., w sytuacji gdy za to samo zachowanie została nałożona na Stronę również administracyjna kara pieniężna na podstawie przepisów u.t.d. i nałożenie już jednej kary spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna,

7) art.189f § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary i poprzestania na pouczeniu w sytuacji gdy kara 6.000 zł za zarzucone naruszenie w okolicznościach w jakich do niego doszło i jego wagi jawi się jako nieproporcjonalna,

8) art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, art. 12 ustawy Prawo przedsiębiorców oraz art. 8 § 1 K.p.a. i wynikającej z nich zasady proporcjonalności poprzez nałożenie na Stronę kary pieniężnej w wysokości 6.000 zł w sytuacji, w której przekroczenie parametrów pojazdu było nieznaczne,

9) art. 140 ust. 4 pkt 2 P.r.d. w zw. z art.189f K.p.a., poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary, w sytuacji gdy przekroczenie:

a) dotyczyło nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunku sypkiego, a rzeczywista masa całkowita pojazdu została przekroczona nieznacznie,

b) art. 189f § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary i poprzestania na pouczeniu w sytuacji, w której spełnione zostały przesłanki zastosowania tego przepisu - za to samo zachowanie została nałożona na stronę administracyjna kara pieniężna przez organ administracji publicznej i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna przez zaskarżoną decyzję.

Skarżący wniósł ponadto o zwrócenie się przez Sąd do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniem prejudycjalnym o treści wskazanej w skardze.

W uzasadnieniu skargi Skarżący przedstawił argumentację popierającą zarzuty skargi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie ponieważ GITD w ogóle nie rozważył w niniejszej sprawie kwestii odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej unormowanej w art. 189f K.p.a.

W przedmiotowej sprawie GITD utrzymał w mocy decyzję I instancji o nałożeniu na Skarżącego kary pieniężnej w wysokości 6.000 zł. Powyższa kara pieniężna została nałożona na Skarżącego za wykonywanie 15 marca 2022 r. przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii V, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o nie więcej niż 10%.

Stwierdzone w niniejszej sprawie naruszenia dotyczyły przekroczenia nacisku na pojedynczej osi napędowej pojazdu wynoszącego 11,6 t (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 0,11 (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 0,86 %) oraz dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego 40 t. – rzeczywista masa całkowita wynosiła 41,71 (bez odjęcia 2 % zaokrąglonych do 0,11 w górę) - przekroczenie o 1,71 (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 4,25 %).

W pierwszej kolejności Sąd stwierdza, że niezasadne są zarzuty skargi wymienione w pkt 1, pkt 2, pkt 3 i pkt 6 części historycznej niniejszego uzasadnienia, dotyczące podwójnego ukarania Skarżącego za to samo naruszenie uregulowane zarówno w P.r.d., jak i w u.t.d. Należy zauważyć, że w załączniku nr 3 w pkt 10.1 i 10.2 zostały unormowane naruszenia dotyczące przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu lub zespołu pojazdów. W przedmiotowej sprawie natomiast zostało stwierdzone naruszenie dotyczące przekroczenia nie tylko dopuszczalnej masy całkowitej ale również dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej pojazdu, co stanowi odrębne naruszenie unormowane w P.r.d., podlegające karze pieniężnej na podstawie przepisów tej ustawy. Z tego względu nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że Skarżący został dwukrotnie ukarany za to samo naruszenie na podstawie dwóch ustaw – P.r.d. oraz u.t.d., Skarżący bowiem nie mógł zostać ukarany karą pieniężną za przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej na podstawie przepisów u.t.d.

Przedmiotowa sprawa dotyczy odpowiedzialności podmiotu wykonującego przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony był ładunek podzielny w postaci piasku. Odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd wynika z art. 140aa ust. 3 pkt 1 P.r.d., zgodnie z którym karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Jak wynika natomiast z art. 140aa ust. 1 P.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Pojazdem nienormatywnym jest, w świetle definicji art. 2 pkt 35a P.r.d., pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.

Należy wyjaśnić, że stosownie do treści § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia technicznego, dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton, z wyjątkiem pojazdu członowego mającego 5 lub 6 osi składającego się z:

a) ciągnika siodłowego o dwóch osiach i naczepy o trzech osiach, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego, przewożących jeden lub więcej kontenerów lub wymiennych nadwozi, o maksymalnej długości całkowitej wynoszącej do 45 stóp (13,72 m) - 42 tony,

b) ciągnika siodłowego o trzech osiach i naczepy o dwóch lub trzech osiach, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego, przewożących jeden lub więcej kontenerów lub wymiennych nadwozi, o maksymalnej długości całkowitej wynoszącej do 45 stóp (13,72 m) - 44 tony,

c) ciągnika siodłowego o dwóch osiach i naczepy o trzech osiach przystosowanej technicznie do operacji transportu intermodalnego, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego - 42 tony,

d) ciągnika siodłowego o trzech osiach i naczepy o dwóch lub trzech osiach przystosowanej technicznie do operacji transportu intermodalnego, uczestniczących w operacjach transportu intermodalnego - 44 tony.

Ponadto § 57 ust. 3 ww. rozporządzenia stanowi, że dopuszczalna masa całkowita pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 13 marca 2003 r. może wynosić 42 tony.

GITD wyjaśnił, że w niniejszej sprawie ciągnik samochodowy marki Man o nr rej. [...] został po raz pierwszy zarejestrowany 16 lipca 2008 r., a naczepa marki [...] o nr rej. [...] – 14 września 2010 r., a zatem dopuszczalna masa całkowita wynosiła do 40 t.

Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 64 ust. 2 P.r.d., zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. W konsekwencji naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, określonego w art. 64 ust. 2 P.r.d., w świetle art. 140ab ust. 2 P.r.d., za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

Stwierdzone w niniejszej sprawie naruszenia odpowiadają parametrom określonym w załączniku nr 1 do P.r.d., dla zezwolenia kategorii V – o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-IV, o naciskach osi przekraczających wielkości dopuszczalne.

Poziom stwierdzonych naruszeń odpowiada karze pieniężnej określonej w art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a P.r.d. – karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości za brak zezwolenia kategorii V – 6000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%.

Sąd stwierdza, że niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a § 1 i art. 107 § 1 K.p.a. w związku z faktem, że ustalenie faktów stanowiących podstawę nałożenia kary w niniejszej sprawie, nastąpiło przy użyciu jednej pary wag typu SAW 10C/III, niezgodnie z ich instrukcją obsługi, tj.:pkt 6.3.3.1 instrukcji obsługi wag oraz pkt 6.3.1.

W ocenie Sądu, GITD prawidłowo wskazał, że z treści pkt 6.3.1 instrukcji wag SAW seria III wynika, że wagi SAW III mogą być stosowane oddzielnie, w parach i/lub w grupach w celu pomiaru obciążenia, nacisku koła, nacisku osi, nacisku zespołu osi (a zatem grupy osi), lub całkowitej masy wieloosiowej samochodów ciężarowych podczas jednej procedury ważenia. Podkreślenia również wymaga, że w pkt 6.3.1 instrukcji zapisano, że Sumując wyniki ważenia poszczególnych (pojedynczych) osi można obliczyć masę całkowitą pojazdu (masa brutto). Organ słusznie zatem uznał, że instrukcja obsługi wag SAW Seria III zezwala na wyznaczanie rzeczywistej masy całkowitej 5-cio osiowego pojazdu członowego (jak również nacisku na grupie osi), poprzez sumowanie wyników ważeń poszczególnych osi, niezależnie od tego, czy konstrukcyjnie stanowią one osie pojedyncze, czy grupę osi, za pomocą jednej pary wag.

GITD wyjaśnił również, że głębokość zagłębienia dla wagi SAW 10C/III, zgodnie z pkt 6.3.3.1 instrukcji powinna wynosić wynosi 39 mm +/- 4 mm. Natomiast z treści protokołu z pomiarów na stanowisku ważenia pojazdów metoda statyczną z 25 listopada 2021 r. (karta nr 3 akt administracyjnych) wynika, że wymiary dołu fundamentowego, stanowiącego zagłębienie na wagi wynosiły: długość 600 mm, szerokość 5000 mm, głębokość 36-42 mm, a zatem głębokość była dostosowana do zastosowany wag.

Sąd stwierdza również, że ponieważ w przedmiotowej sprawie stwierdzono naruszenie zarówno co do przekroczenia dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej, jak i dopuszczalnej masy całkowitej, w sprawie nie mógł mieć zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 P.r.d., niezależnie od skali stwierdzonego naruszenia dotyczącego przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej. Niezasadny jest zatem zarzut naruszenia przez organ art. 140aa ust. 4 pkt 2 P.r.d.

Sąd stwierdza natomiast, że nieprawidłowe jest stanowisko GITD zawarte w zaskarżonej decyzji oraz w odpowiedzi na skargę, że w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 189f K.p.a., regulujący przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia, gdyż kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez ustawę P.r.d. w 140aa ust. 4, w związku z czym reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 K.p.a., daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa K.p.a.

Należy w pierwszej kolejności zauważyć, że jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 9 czerwca 2022 r. Sygn. III OPS 1/21: "Z treści art. 189a § 2 k.p.a., obok zasadniczej jego funkcji, jaką jest oznaczenie pierwszeństwa stosowania przepisów odrębnych, można wywieść wniosek o normatywnej petryfikacji zastanego na dzień wejścia w życie noweli z dnia 7 kwietnia 2017 r. stanu prawnego w przedmiocie zasad nakładania i wymierzania administracyjnych kar pieniężnych oraz udzielania ulg w ich wykonaniu. Kodeksowa reguła kolizyjna swym zakresem obejmuje każdy przepis odrębny normujący jedną z kodeksowych instytucji, o których mowa w art. 189d, 189f-189k, w tym także te przepisy, które obowiązywały w dniu wejścia w życie noweli z dnia 7 kwietnia 2017 r. Innymi słowy, przepisy działu IVa k.p.a. nie modyfikują dotychczas obowiązujących rozwiązań materialnoprawnych, lecz je uzupełniają (por. P. Majczak, Uwagi na tle kodeksowej regulacji kar administracyjnych, AuWr, Wrocław 2017, s. 73). Przepisy działu IVa k.p.a. stanowią zatem dopełnienie konstrukcji administracyjnych kar pieniężnych, które obowiązywały w systemie prawa w dniu wejścia w życie przepisów działu IVa k.p.a., w zakresie elementów określonych w art. 189a § 2 k.p.a. (...) Należy też podkreślić argument natury systemowej – przepisy działu IVa k.p.a. są unormowane w Kodeksie postępowania administracyjnego, a więc w ustawie podstawowej dla prawa administracyjnego. Przepisy kodeksowe ze swojej istoty mają charakter ogólny i porządkujący instytucje poszczególnych gałęzi prawa. Jak wynika z przytoczonego uzasadnienia projektu w/w ustawy, taki też cel przyświecał ustawodawcy wprowadzającemu dział IVa do k.p.a."

W ocenie Sądu, nie można zgodzić się z organem, że art. 140aa ust. 4 P.r.d. stanowi przepis odrębny, o którym stanowi art. 189a § 2 pkt 2 K.p.a., a więc wyłączający dopuszczalność zastosowania art. 189f § 1 – 3 K.p.a. Norma odsyłająca odwołuje się bowiem do instytucji odstąpienia od nałożenia kary, nie zaś do umorzenia postępowania.

Zgodnie z art. 140aa ust. 4 P.r.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 i ust. 1a pkt 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że ten podmiot: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna.

Należy mieć na względzie, że w świetle art. 140ab ust. 4 P.r.d., nie dochodzi do wydania decyzji nakładającej jakąkolwiek karę, natomiast zastosowanie art. 189f § 1 lub 2 K.p.a. powoduje, że strona nie pozostaje wolna od ukarania, lecz zostaje jej udzielone pouczenie, a więc sankcja innego rodzaju.

Z powyższych względów Sąd stwierdza, że GITD naruszył w niniejszej sprawie art. 189f K.p.a., poprzez jego niezastosowanie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji przedwczesne jest odniesienie się przez Sąd do pozostałych zarzutów skargi, ściśle związanych z zastosowaniem art. 189f K.p.a.

W świetle wszystkich powyższych wyjaśnień Sąd uznał, że w sprawie nie ma podstaw do wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Rozpatrując ponownie sprawę organ uzupełni brakującą analizę przedmiotowej sprawy pod kątem istnienia podstaw odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej w niniejszej sprawie, unormowanych w art. 189f K.p.a.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 tej ustawy w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.), zasądzając od GITD na rzecz Skarżącego kwotę 2057 zł, na którą składał się uiszczony wpis sądowy od skargi (240 zł), wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (1800 zł) oraz opata skarbowa (17 zł).