Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1874/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski Sędziowie WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) ASR WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 28 września 2022 r. nr WO-II.621.1.72.2022 w przedmiocie wymeldowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 28 września 2022 r. nr WO-II.621.1.72.2022 wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej jako: "k.p.a."), w związku z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 1191, dalej jako: "ustawa o ewidencji ludności") po rozpatrzeniu odwołania skarżącego B. B., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 18 lipca 2021 r., znak: SA-02-2.5343.416.2022, orzekającej o wymeldowaniu B. B. z miejsca pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w K.

Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Postępowanie administracyjne w przedmiocie wymeldowania skarżącego z pobytu stałego pod adresem: ul. [...] w K., zostało wszczęte z urzędu w dniu 18 marca 2022 r. Zarząd Budynków Komunalnych w K. zwrócił się do Wydziału Spraw Administracyjnych Urzędu Miasta K. z wnioskiem o wymeldowanie skarżącego, wskazując, że w lokalu tym skarżący nie mieszka, została mu wypowiedziana umowa najmu na czas nieoznaczony. Skarżący na stałe mieszka w Austrii. Do wniosku dołączono notatkę służbową sporządzoną 18 października 2021 r. przez pracownika ZBK z rozmowy telefonicznej ze skarżącym, który oświadczył, że mieszka w Austrii, nie przyjeżdża do Polski, w spornym lokalu mieszka jego brat A. B. Z oświadczenia skarżącego z dnia 14 marca 2022 r., przesłanego drogą mailową, wynika, że zamieszkuje w ww. lokalu wraz z bratem.

W trakcie postępowania wyjaśniającego skarżący poinformował, że końcem 2007 r. pojechał do pracy w Austrii i stan ten trwa przez te wszystkie lata. Na początku co 3 miesiące zjeżdżał do Polski i wówczas zamieszkiwał w lokalu przy ul. [...] w K. do czasu pandemii. Później wszystko się zmieniło, stracił pracę i oficjalnie nie powinienem opuszczać Austrii z uwagi na tamtejsze przepisy. Pobiera świadczenie z bezrobocia i jest to jedyne źródło dochodu. Leczy się w Austrii i lekarz nie zaleca mu wyjazdów. Przez okres ostatnich dwóch lat był w Polsce pod koniec 2019 r., a później przyjechał na pogrzeb matki 13.12.2020 r. Następnie był może 2-3 razy, ale tylko na weekendy, aby nikt nie odkrył, że opuścił teren Austrii. Ze względu na stan zdrowia i brak możliwości podjęcia pracy, zmuszony jest przebywać na terenie Austrii, gdzie jest ubezpieczony. Obecnie na stałe w lokalu przy ul. [...] w K. mieszka jego brat A. B. Na tą okoliczność zostało złożone oświadczenie i opłaty ponoszone są za 2 osoby. Wyjaśnił również, że dokłada się do opłat związanych z utrzymaniem lokalu, Ma tam swoje miejsce do spania jak przyjeżdżam do Polski. Posiada też tam swoje rzeczy, tj. ubrania, komplet kluczy do lokalu i ma do niego swobodny dostęp. Nie zgadza się z wypowiedzeniem umowy. Nie jestem w stanie dokładnie określić kiedy powróci na stale do Polski. Do Polski chciałby przejeżdżać co 3 miesiące.

Na rozprawie administracyjnej, pełnomocnik skarżącego do protokołu wyjaśniła, że skarżący nie wyraża woli wymeldowania z lokalu, w którym zameldowany jest na pobyt stały. Ostatni raz był w Polsce w kwietniu 2022 r., wówczas składał wyjaśnienia w urzędzie w przedmiotowej sprawie. Obecnie pozostaje w leczeniu w Wiedniu, ma zalecenie, aby nie podróżować.

Pismem z dnia skarżący, wniósł o przeprowadzenie dowodu z oględzin lokalu pod adresem: K., ul.[...] na okoliczność zamieszkiwania pod ww. adresem.

Po przeprowadzeniu czynności wyjaśniających, opierając się na materiale dowodowym zebranym w sprawie, Prezydent Miasta, uznał, iż skarżący nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] w K. z zamiarem pobytu stałego i orzekł o wymeldowaniu skarżącego z przedmiotowego lokalu.

Z powyższą decyzją nie zgodził się skarżący i wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie o odmowie wymeldowania z pobytu stałego z lokalu pod adresem: K., ul. [...], ewentualnie o uchylenie przedmiotowej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów:

- art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz 80 k.p.a. przez błędne ustalenie, że opuścił lokal przy ul. [...] w K. w sposób dobrowolny i trwały,

co przesądza o tym, że nie zamieszkuje on w tym lokalu,

- art.78 § 1 k.p.a. przez pominięcie wniosku dowodowego o przeprowadzenie oględzin przedmiotowego lokalu.

Opisaną we wstępie decyzją, Wojewoda Małopolski utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy streścił przebieg postępowania oraz powołał przepisy mające zastosowanie w niniejszej sprawie.

W toku postępowania odwoławczego Zarząd Budynków Komunalnych w K. poinformował, że najem lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w K. uległ rozwiązaniu na skutek wypowiedzenia umowy z dnia 11 lutego 2022 r. na postawie art. 11 ust. 3 pkt l ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego (t. j. Dz. U. z 2022 r., póz. 172 ze zm.). Od 26 sierpnia 2022 r. lokal zajmowany jest bez tytułu prawnego.

W motywach rozstrzygnięcia Wojewoda Małopolski podniósł, że bezsporną okolicznością jest fakt, że skarżący od końca 2007 r. nie mieszka w lokalu przy ul. [...] w K. Od około 15 lat jego życie skoncentrowane jest pod innym adresem. Skarżący pod koniec 2007 r. dobrowolnie opuścił lokal, w którym zameldowany jest na pobyt stały i jak sam wyjaśnił wyjechał do Austrii. Jego pobyt poza granicami kraju spowodowany był jedynie chęcią polepszenia warunków materialnych. Nie jest w stanie dokładnie określić kiedy powróci na stałe do Polski. Jeśli będzie mógł pracować, to chciałby zostać poza granicami kraju jeszcze ok. 10 lat, tj. do swojej emerytury. W związku z powyższym skarżący faktycznie nie przebywa w lokalu w którym zameldowany jest na pobyt stały, a jedynie niezgodnie z przepisami ewidencji ludności jest nadal zameldowany.

W ocenie organu odwoławczego zapewnienie, że skarżący za miejsce stałego zamieszkania uważa lokal nr [...] przy ul. [...] w K. i z nim wiąże zamiar stałego pobytu, nie może stanowić przesłanki uprawniającej do utrzymania zameldowania na pobyt stały. W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, że nawet deklaracja zamiaru powrotu do dotychczasowego miejsca zameldowania - w bliżej nieokreślonej przyszłości, nie jest przeszkodą do wymeldowania i nie może samoistnie przesądzać o braku przesłanek do wymeldowania. Nadto skarżący oświadczył, że nie jest w stanie dokładnie określić kiedy powróci na stałe do Polski. Wyjaśnił, że chciałby zostać w Austrii jeszcze ok. 10 lat. Długotrwałe (ok. 15 lat) nieprzebywanie pod adresem zameldowania na pobyt stały świadczy o woli trwałego przeniesienia centrum życiowego w inne niż adres zameldowania miejsce.

Organ odwoławczy podkreślił, że za miejsce stałego pobytu uznaje się taki lokal, w którym zainteresowana osoba stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje swoje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych. Także zamiar pobytu musi być połączony z przebywaniem, które polega na rzeczywistym skoncentrowaniu w danym miejscu swoich osobistych i majątkowych interesów.

Wojewoda Małopolski stwierdził, że ze zgromadzonego materiału jednoznacznie wynika, że opuszczenie przedmiotowego lokalu przez skarżącego ma charakter zarówno trwały (o czym świadczy przede wszystkim upływ czasu tj. okres pozostawania poza miejscem dotychczasowego stałego pobytu, skoncentrowanie swoich spraw życiowych w innym miejscu) jak również dobrowolny (z własnej woli, celem polepszenia sytuacji materialnej).

Wojewoda Małopolski odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu nieprzeprowadzenia dowodu z oględzin przedmiotowego lokalu, wskazał, że organy administracji publicznej w toku postępowania, jako dowód dopuszczają wszystko, co może przyczynić się do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Niemniej jednak, jeżeli strona wniesie o przeprowadzenie dowodu, który nie ujawni żadnego nowego materiału, a jedynie potwierdzi okoliczności udowodnione w inny sposób, to organ ma prawo odstąpić od przeprowadzenia dowodów, które wpłynęłoby wyłącznie na przedłużenie postępowania. Oświadczenie skarżącego dało spójny obraz, z którego wynika, że od około 15 lat nie koncentruje swoich spraw życiowych pod adresem zameldowania na pobyt stały. W przedmiotowej sprawie organ I instancji ocenił, iż przeprowadzenie wizji lokalnej spornego lokalu, nie jest konieczne do rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z obowiązującymi przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, organy administracji publicznej mają działać wnikliwie i szybko, zatem przeprowadzenie kolejnego dowodu z przeprowadzenia oględzin wpłynęłoby wyłącznie na przedłużenie postępowania administracyjnego.

Jednocześnie pozostawienie w lokalu rzeczy osobistych, używanie adresu przedmiotowego lokalu przy korespondencji z innymi podmiotami, posługiwanie się dokumentami, w których widnieje sporny adres, nie świadczy jeszcze o skoncentrowaniu spraw życiowych w tym miejscu, jeżeli nie wiąże się z faktycznym trwałym przebywaniem w miejscu stałego zameldowania.

Na powyższą decyzję skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., a to poprzez błędną ocenę materiału dowodowego, a w szczególności wyjaśnień skarżącego, bez uwzględnienia zasad logiki i doświadczenia życiowego, co doprowadziło organ do błędnego wniosku, że skarżący opuścił w roku 2007 lokal przy ul. [...] w K. w sposób dobrowolny i trwały, co przesądza o tym, że nie zamieszkuje on w tym lokalu, a co z kolei uzasadnia wymeldowanie go z pobytu stałego w tym lokalu;

- art. 138 § 2 w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, że pominięcie przez organ I instancji wniosku dowodowego o przeprowadzenie oględzin lokalu było prawidłowe, gdy tymczasem ten wniosek dowodowy zmierzał do wyjaśnienia istotnego zakresu sprawy;

- art. 35 w zw. z 25 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że osoba podejmująca przez lata pracę zagranicą, ale powracająca do tego lokalu w sposób regularny nie ma miejsca stałego pobytu w tym lokalu.

Mając powyższe zarzuty na uwadze, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 28 września 2022 r. utrzymującej w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta z dnia 18 lipca 2021 r. w przedmiocie wymeldowaniu B. B. z miejsca pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w K., pod kątem kryterium legalności, wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Należy także wskazać, że stosownie do art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. p.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie materialnoprawną podstawę działania organu stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1191 z późn. zm.), zwanej dalej u.e.l.

Na podstawie art. 35 u.e.l. organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1 u.e.l. wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotów wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.

W pierwszym rządzie, interpretacji wymaga więc zwrot "pobyt stały". Zgodnie z art. 25 ust. 1 u.e.l. pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że o pobycie stałym przesądzają takie elementy jak: fizyczne przebywanie osoby w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem oraz zamiar przebywania w tym miejscu (lokalu) w sposób stały (na stałe). Należy przy tym wskazać, że w przeciwieństwie do regulacji prawa cywilnego nie jest wystarczające wskazanie samej miejscowości, jako miejsca stałego pobytu. W regulacji administracyjnoprawnej istotny jest bowiem konkretny adres, pod którym dana osoba stale przebywa. Z kolei "zamiar stałego przebywania w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem (czyli element wewnętrzny) należy ustalać na podstawie całokształtu okoliczności zachowania danej osoby odnoszących się do kwestii związania z danym miejscem. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że dla ustalenia miejsca zamieszkania (a więc analogicznie również pobytu) nie jest wystarczające samo zamieszkiwanie w sensie fizycznym, ale bez zamiaru stałego pobytu, ani też sam zamiar stałego pobytu w danej miejscowości niepołączony z przebywaniem w tej miejscowości. Przy ustalaniu zamiaru natomiast nie można poprzestawać tylko na oświadczeniach zainteresowanej osoby, ponieważ sam zamiar stałego pobytu w danej miejscowości nie stanowi o zamieszkaniu, lecz musi być połączony z przebywaniem w danej miejscowości, i to z takim przebywaniem, które ma cechy założenia tam ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów" (D. Trzcińska (w:) K. Biernat, M. Dobek-Rak, P. Mierzejewski, D. Trzcińska, Ustawa o ewidencji ludności. Komentarz, Warszawa 2013, art. 25.).

Koleiną istotną przesłanką, której realizacja umożliwia zastosowanie art. 35 u.e.l. jest opuszczenie miejsca stałego pobytu. Z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu przepisu art. 35 u.e.l. następuje, gdy ma charakter trwały i jest dobrowolne. Wymagana jest więc realizacja dwóch koniecznych przesłanek przyjęcia, że mamy do czynienia z opuszczeniem miejsca stałego pobytu: trwałości i dobrowolności opuszczenia.

Z trwałością opuszczenia miejsca spotykamy się w sytuacji, gdy dana osoba faktycznie nie przebywa w określonym lokalu i opuściła go na stałe, a zamiar ten jest związany z założeniem w innym - nowym miejscu - ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - przez złożenie stosownego oświadczenia, ale także w sposób dorozumiany - przez zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu. Trwałe opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego związane jest zazwyczaj z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z dotychczasowym lokalem i brakiem woli powrotu do miejsca swojego dotychczasowego zameldowania. Z kolei opuszczenie lokalu można uznać za dobrowolne, jeżeli wynikało ono z nieskrępowanej woli przeniesienia swoich interesów życiowych w inne miejsce. O dobrowolności decyduje więc samodzielna rezygnacja z przebywania pod danym adresem, nie zaś rezygnacja wywołana przymusem fizycznym czy psychicznym osoby trzeciej.

Należy również podkreślić, że decyzja o wymeldowaniu ma charakter ewidencyjny i służy jedynie aktualizacji i doprowadzeniu do zgodności pomiędzy miejscem zamieszkania a miejscem zameldowania. Decyzja o wymeldowaniu nie skutkuje zmianą stosunków prawnorzeczowych dotyczących danej nieruchomości (wyrok WSA w Krakowie z 22.05.2018 r., III SA/Kr 126/18, LEX nr 2500964).

W niniejszej sprawie kwestia dobrowolności nie była przedmiotem sporu. Jego centrum natomiast koncentruje się na problemie, czy faktycznie doszło do trwałego opuszczenia lokalu.

W niniejszej sprawie skarżący był zameldowany na pobyt stały na ul. [...] w K. Z wnioskiem o wymeldowanie wystąpił Zarząd Budynków Komunalnych w K. Wskazali oni, że skarżący nie mieszka w wyżej wymienionym mieszkaniu równocześnie została mu wypowiedziana umowa najmu na czas nieoznaczony.

Skarżący w 2007 r. wyjechał do pracy w Austrii i nadal tam przebywa. Początkowo co trzy miesiące przyjeżdżał do Polski do mieszkania w K. Jednak ten stan uległ zmianie z uwago na fakt, że stracił pracę w Austrii i nie mógł opuszczać tegoż kraju z uwagi na pandemie CPOVID-19. Pobiera świadczenie z bezrobocia i jest to jedyne jego źródło dochodu. Leczy się w Austrii i lekarz nie zaleca mu wyjazdów, chociaż na tę okoliczność nie została przedłożona przez niego żadna dokumentacja, pomimo że w postępowaniu administracyjnym oraz sądowoadministracyjnym był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. W Polsce był pod koniec 2019 r., a następnie przyjechał na pogrzeb matki 13.12.2020 r. Później był w Polsce 2 lub 3 razy. W Austrii jest zameldowany, wynajmuje tam mieszkanie. Skarżący wskazał, że nie wie kiedy powróci do Polski na stałe, gdyż to ma zależeć od stanu jego zdrowia. Jeżeli będzie pracować, to chciałby tam pozostać do swojej emerytury, czyli jeszcze przez 10 lat. Wskazał również, że nawet gdyby chciał wrócić do Polski to nie mógłby wykonywać profesji, którą się zajmuje, gdyż w Austrii pracuje w winnicy. Skarżący wskazał, że dokłada się do opłat związanych z utrzymaniem lokalu. W lokalu tym nocuje, gdy przebywa w Polsce i w związku z tym posiada tam swoje rzeczy, tj. ubrania, komplet kluczy do lokalu i ma do niego swobodny dostęp.

Problematyka związana z pracą za granicami Polski była już przedmiotem orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wykonywanie pracy w miejscowości innej niż ta, w której konkretna osoba jest zameldowana na pobyt stały nie oznacza automatycznie, że centrum życiowe tej osoby zlokalizowane jest w miejscowości, w której pracuje i że z tego powodu doszło do zerwania więzi z miejscem, w którym jest ona zameldowana na pobyt stały. Skoro ustawodawca dopuścił możliwość równoczesnego posiadania zameldowania na pobyt stały i pobyt czasowy, to oznacza to, iż dopóki trwa usprawiedliwiony powód do czasowego zamieszkiwania w innym miejscu, a strona wyraża wolę powrotu do dotychczasowego miejsca zameldowania, dopóty uzasadnione jest utrzymywanie stałego meldunku w miejscu, w którym strona faktycznie nie przebywa. Nie jest zerwaniem związków z dotychczasowym lokalem praca w miejscowości innej niż ta, w której jest się zameldowanym na pobyt stały. Przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do sytuacji, w której wiele osób nie mogłoby mieć miejsca stałego zameldowania z uwagi na wykonywaną pracę. Opuszczenie przez daną osobę miejsca stałego zameldowania z powodu takich okoliczności, jak praca w innej miejscowości nie oznacza zerwania więzi z lokalem, w którym osoba ta była zameldowana na pobyt stały, jeżeli jej centrum życiowe nie zostało zlokalizowane na stałe w innym miejscu. Czasowość pobytu w innym miejscu (w innych miejscach) nie zrywa tej więzi. Ponadto, wyjaśnić należy, że sam fakt pobytu za granicą nie jest równoznaczny z opuszczeniem dotychczasowego miejsca pobytu stałego uzasadniającym wymeldowanie, gdyż musi być połączony z trwałą i dobrowolną rezygnacją z dotychczasowego miejsca pobytu (zob. wyroki NSA: z dnia 28 kwietnia 2021 r., sygn. akt II OSK 2153/18; z dnia 10 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 297/17; z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 29/17; z dnia 8 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1301/12, wyrok NSA z 19.01.2022 r., II OSK 159/19, LEX nr 3333996). Na tle powołanego orzecznictwa konieczna jest więc ocena, czy w konkretnym przypadku wyjazd za granicę wiąże się z trwałym przeniesieniem tam swojego centrum życiowego.

Zdanie Sądu, w niniejszej sprawie w sposób należyty organy ustaliły sytuację życiową skarżącego, tj. czy traktuje on sporny lokal jako swoje centrum życiowe, czy też zerwał trwale więzi łączące go z miejscem zameldowania stałego. Skarżący w swoich wyjaśnieniach wskazał, że rzadko przebywa w lokalu na ul. [...] w K. Co więcej zadeklarował wprost, że nie zamierza wrócić do Polski przez najbliższe 10 lat, a więc do czasu uzyskania emerytury w Austrii. Podkreślił przy tym charakter swojej pracy i trudności w znalezieniu w Polsce adekwatnej do tej, którą wykonuje w Austrii. Skarżący także leczy się w Austrii, ma tam swoje wynajmowane mieszkanie. Stąd też, zdaniem Sądu, tam koncentruje się jego centrum życiowe. Fakt przyjeżdżania do Polski raz na jakiś czas nie świadczy o tym, że skarżący traktuje mieszkanie na ul. [...] w K. jako miejsce swojego stałego zamieszkiwania, a raczej jako miejsce czasowego przebywania. W niniejszej sprawie zgromadzony przez organ materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie, że skarżący opuściła miejsce zamieszkania w sposób trwały. Zastrzec przy tym należy, że ocena, czy opuszczenie lokalu ma charakter trwały, nie może być oparte na dosłownym rozumieniu trwałości jako stanu, który nie ulega zmianie i być pojmowane jako opuszczenie lokalu "na zawsze". Wystarczające jest, jeżeli okres ten jest dostatecznie długi, gdyż w przeciwnym razie nie byłoby możliwe wymeldowania osoby, która de facto w lokalu od lat nie przebywa albo przyjeżdża do niego jedynie okazjonalnie. Trafnie więc w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok NSA z 21.10.2021 r., II OSK 3209/18, LEX nr 3331923) przyjęto, że w art. 35 ustawy mowa jest o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, a zatem miejsca, w którym dana osoba stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, które stanowi zorganizowane centrum jej spraw życiowych. Jest to miejsce, w którym w szczególności osoba ta mieszka, nocuje, przygotowuje i spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z innymi osobami, przyjmuje korespondencję itp. (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OSK 2151/13, LEX nr 1994943 oraz z dnia 8 marca 2016 r., sygn. akt II OSK 1708/14, LEX nr 2113117). Zatem sam fakt okazjonalnego przebywania i przechowywania rzeczy w budynku mieszkalnym nie wyłącza możliwości wymeldowania z pobytu stałego z lokalu mieszczącego się w tym budynku w przypadku spełnienia przesłanek zawartych w art. 35 ustawy (por. wyrok NSA z dnia 12 marca 2020 r. sygn. akt II OSK 210/19, LEX nr 3034265). Należy również podkreślić, że ewidencja ludności ma charakter jedynie rejestracyjny, a jej celem jest odzwierciedlenie rzeczywistego stanu - faktycznego miejsca pobytu oznaczonej osoby. Utrzymanie zameldowania w lokalu, w którym dana osoba faktycznie nie przebywa, stanowiłoby tzw. fikcję meldunkową. Byłoby to sprzeczne z celem instytucji zameldowania, a przede wszystkim z jej rejestrowym (ewidencyjnym) charakterem. Skarżący w niniejszej sprawie działał w postępowaniu administracyjnym przez profesjonalnego pełnomocnika. Pełnomocnik ten nie zawnioskował przeprowadzenia dowodu z zeznań jakichkolwiek świadków, którzy potwierdziliby, że skarżący utrzymuje w spornym lokalu chociażby okazjonalne kontakty z innymi osobami, przyjmuje korespondencję, przyjmuje wizyty członków rodziny i znajomych. Trafnie w jednym z wyroków Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok NSA z 14.02.2023 r., I OSK 2821/19, LEX nr 3504760) zauważył, że obowiązywanie w postępowaniu administracyjnym zasady dochodzenia prawdy obiektywnej, w świetle której to na organie administracji prowadzącym postępowanie spoczywa, co do zasady, obowiązek wszechstronnego oraz rzetelnego ustalenia stanu faktycznego sprawy (art. 7 i nast.k.p.a.), nie oznacza, że organ ma obowiązek poszukiwania dowodów mających wykazać zaistnienie okoliczności, których wykazanie leży w interesie strony, w sytuacji jej pasywnej postawy w tym zakresie. Z treści przepisów k.p.a. normujących postępowanie dowodowe nie można bowiem wyprowadzić konkluzji, że organy administracji zobowiązane są do poszukiwania środków dowodowych służących poparciu twierdzeń strony w sytuacji, gdy ona środków takich nie przedstawia. Nałożenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia bowiem strony postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy nieudowodnienie określonych okoliczności faktycznych może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. Skarżący w żaden sposób nie wykazał więc, że lokal przy ul. [...] w K. traktuje jako swoje stałe miejsce zamieszkania, a w Austrii przebywa jedynie czasowo.

W ramach prowadzone postępowania dowodowego organ administracyjny I instancji przeprowadził dowód z wyjaśnień skarżącego, przeprowadził rozprawę administracyjną, na którą stawiła się w charakterze świadka A. G. – pracownik Zarządu Budynków Komunalnych w K. oraz pełnomocnik skarżącego. Nie stawili się natomiast, prawidłowo zawiadomieni: A. B. – brat skarżącego, R. W. oraz L. M. – sąsiedzi skarżącego. Organ natomiast nie przeprowadził oględzin. Trafnie bowiem zauważono, że stan faktyczny sprawy jest na tyle klarowny, że nie wymaga przeprowadzenia dodatkowych dowodów, a organ II instancji zauważył, że nawet pozostawienie swoich rzeczy w lokalu nie świadczy jeszcze o skoncentrowaniu swoich spraw życiowych w tym miejscu. Jak już wyżej wskazano pełnomocnik skarżącego nie zawnioskował o przesłuchanie jakichkolwiek świadków, którzy mieliby cokolwiek do powiedzenia na temat centrum życiowego skarżącego. Nie wniesiono również w celach dowodowych żadnych dokumentów medycznych, które mogłyby ewentualnie wskazywać na czasowość pobytu skarżącego za granicą. Podniesiony więc zarzut naruszenia przepisów procedury administracyjnej nie zasługuje więc na uwzględnienie. Zebrany materiał dowodowy ma charakter kompleksowy. Organ dokonał zatem prawidłowo oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Stąd nie doszło do naruszenia art. 7, 77, 78 i 80 k.p.a.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, o czym orzeczono w sentencji wyroku.