Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 117/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2023-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 135;
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: § 13zs
journal: Dz.U. 2015 poz 187
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak Sędziowie Sędzia WSA Anna Strzelec Sędzia WSA Iwona Tchórzewska (sprawozdawca) Protokolant Starszy asystent sędziego Radosław Kot po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2023 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Lubartowie z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz J. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2023 r., nr [...] Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję nr [...] Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Lubartowie z dnia [...] 2022 r., odmawiającą przyznania spółce cywilnej [...] J. i R. S. S.C. pomocy finansowej w zakresie wsparcia finansowego rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w 2022 r. szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy.

W dniu [...] 2022 r. do Biura Powiatowego ARiMR w Lubartowie wpłynął podpisany przez J. S. wniosek o udzielenie pomocy finansowej w zakresie wsparcia finansowego rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w 2022 r. szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi.

We wniosku wskazany został numer identyfikacyjny wnioskodawcy [...], nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności spółce cywilnej [...] J. i R. S. S.C., której wspólnikami są J. S. i R. S.. We wniosku, w rubryce dotyczącej danych identyfikacyjnych członków rodziny wpisany został R. S.. Do wniosku dołączona została podpisana przez R. S. zgoda współwłaściciela gospodarstwa na ubieganie się o pomoc finansową, informacja o uprawach i szkodach w wyniku suszy oraz kalkulacja z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym spowodowanych suszą w roku 2022. Następnie w dniu [...] 2022 r., na potwierdzenie sprzedaży produktów rolnych w okresie od 1 stycznia 2021 r. do 30 września 2022 r., do wniosku została dołączona faktura wystawiona przez sprzedawcę - [...] J. i R. S. S.C.

W ramach weryfikacji wniosku w organie pierwszej instancji za pośrednictwem poczty elektronicznej skierowane zostało do Departamentu Wsparcia Krajowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa pytanie, czy w związku z tym, że wnioskodawca jest zarejestrowany jako spółka cywilna, jest wykluczony z przyznania pomocy. W ramach pytania wskazano, że wnioskodawca jest zarejestrowany w ewidencji producentów jako [...] J. i R. S. S.C. Wspólnikami, współwłaścicielami jest małżeństwo – rodzina. W ocenie organu pierwszej instancji wnioskodawcy powinna być przyznana pomoc.

W odpowiedzi Departament Wsparcia Krajowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poinformował, że w przypadku spółki cywilnej należy zwrócić przede wszystkim uwagę na fakt, iż przepis § 13zs ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r., poz. 187 z późn. zm., dalej jako "rozporządzenie z dnia 27 stycznia 2015 r." lub "rozporządzenie") ukierunkowuje pomoc przez wskazanie, że pomoc przysługuje rodzinie. Jednocześnie § 13zs ust. 3 tego rozporządzenia wskazuje, że pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana jednemu członkowi rodziny, o której mowa w ust. 2, któremu został nadany numer identyfikacyjny, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, na jego wniosek, w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania tego członka rodziny. Natomiast pojęcie rodziny ma ustawową definicję. W art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej ustawodawca stwierdził, że rodzina tom osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Spółka cywilna nie mieści się w powyższej definicji rodziny.

Decyzją z dnia [...] 2022 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w odmówił przyznania pomocy finansowej.

Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od tej decyzji, Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2023 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy podzielił ustalenia oraz ocenę organu pierwszej instancji o zaistnieniu przesłanek uzasadniających odmowę przyznania pomocy.

Organ odwoławczy wskazał, że w złożonym w dniu [...] 2022 r. wniosku o udzielenie pomocy finansowej w zakresie wsparcia finansowego rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w 2022 r. szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi strona - [...] J. i R. S. S.C ubiegała się o udzielenie pomocy finansowej z tytułu wystąpienia w gospodarstwie rolnym szkód spowodowanych suszą w roku 2022.

Zgodnie z przepisami § 13zs ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. pomoc przysługuje rodzinie, w skład której wchodzą osoby pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Należy zatem mieć na uwadze pojęcie rodziny, która ma ustawową definicję. Przepis art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej stanowi, że rodzina to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. W świetle poglądów wyrażanych w orzecznictwie faktyczny związek, o jakim mowa w powołanym przepisie, oznacza codzienne współdziałanie osób, zmierzające do lepszego zaspokojenia ich potrzeb bytowych, w tym mieszkaniowych, żywnościowych i polegających na zapewnieniu dochodu stanowiącego źródło utrzymania (zarobkowych). Wspólne zamieszkiwanie jest więc przesłanką uznania za rodzinę osób zamieszkujących ze sobą, jeżeli równocześnie z tym zamieszkiwaniem występuje element wspólnego gospodarowania. Polega on zaś na dzieleniu lokalu mieszkalnego w sposób pozwalający stwierdzić, że koncentruje się w nim aktywność życiowa osoby zamieszkującej. Wspólne gospodarowanie opiera się bowiem na podziale zadań związanych z właściwym prowadzeniem gospodarstwa domowego. Wspólnie gospodarować oznacza zatem wspólne prowadzenie gospodarstwa domowego. Cechami charakterystycznymi dla prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego może być udział i wzajemna, ścisła współpraca w załatwianiu codziennych spraw związanych z prowadzeniem domu, niezarobkowanie i pozostawanie w związku z tym na całkowitym lub częściowym utrzymaniu osoby, z którą się gospodarstwo domowe prowadzi, a wszystko dodatkowo uzupełnione cechami stałości, które tego typu sytuację charakteryzują. Pojęcie wspólnego gospodarowania nie oznacza zatem wyłącznie przyczyniania się do funkcjonowania wspólnoty poprzez wykonywanie na jej rzecz jakichkolwiek czynności, współdecydowania o przeznaczeniu dochodu rodziny oraz wykonywania czynności związanych z codziennymi zajęciami. Istotną cechą wspólnego gospodarowania jest również pozostawanie na utrzymaniu osoby, z którą takie gospodarstwo się tworzy.

Powołując się na powyższe, organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż spółka cywilna nie mieści się w przedstawionej definicji rodziny. Podkreślając, że wnioskodawcą w przedmiotowej sprawie jest spółka cywilna - [...] J. i R. S., organ odwoławczy zauważył, że spółka cywilna nie może wykazać istnienia rodziny oraz tworzyć rodziny z osobą wskazaną we wniosku o udzielenie pomocy finansowej (Sekcja IV Dane Indentyfikacyjne Członków Rodziny), to jest z R. S.. Nie można w żaden sposób twierdzić, że spółka cywilna pozostaje z R. S. w faktycznym związku, wspólnie zamieszkuje i gospodaruje.

Zdaniem organu stwierdzić zatem należy, że w sprawie nie został spełniony warunek określony w § 13zs ust. 2 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., to jest spółka cywilna nie mieści się w definicji rodziny. Innymi słowy, rodzina to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące, natomiast spółka cywilna jest rodzajem umowy regulującej zasady współpracy jej stron, czyli wspólników.

Organ wskazał jednocześnie, że składając wniosek strona podpisała go, co jest równoznaczne z podjęciem odpowiedzialności za jego wypełnienie. Jednocześnie oświadczyła we wniosku, że znane są jej warunki otrzymania pomocy finansowej.

Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego ARiMR zwrócił także uwagę, że rozpatrując merytorycznie sprawę jest związany przepisami prawa. Wskazane normy prawne nakazują w określonym stanie faktycznym wydanie określonej decyzji. Organ nie może w tej sytuacji odstąpić od przestrzegania przepisów powołując się na słuszny interes strony. Zastosowanie zasady uwzględniania przy wydaniu decyzji słusznego interesu strony możliwe jest w sytuacji, kiedy organ rozpatrujący sprawę ma możliwość pewnego luzu decyzyjnego, co nie ma miejsca w sprawie.

Organ wyjaśnił również, że postępowanie przed organami ARiMR regulowane jest w art. 10a ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. 2022 r., poz. 2157 z późn. zm.),według którego, jeżeli przepisy ustawy lub przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy kodeksu postpowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca zarzuciła mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego:

1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez nierzetelne rozpoznanie całości okoliczności sprawy i zgromadzonego materiału dowodowego, który jednoznacznie wskazuje, ze J. i R. małżonkowie S. są jednoczesnymi wspólnikami spółki cywilnej, uprawnionymi do otrzymania wsparcia finansowego dla rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w 2022 r. szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi;

2. art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak jasnego i przekonującego dla strony uzasadnienia wydanej decyzji;

3. art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a., polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w L. z dnia [...] 2022 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej w zakresie wsparcia finansowego rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w 2022 r. szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi, podczas gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa;

4. § 13zs rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, poprzez błędne przyjęcie, że wspólnicy spółki cywilnej prowadzący [...] J. i R. S. S.C. nie są rodziną i nie mieszczą się w definicji rodziny z art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej, podczas gdy w okolicznościach niniejszej sprawy tworząc rodzinę J. i R. małżonkowie S. są jednoczesnymi wspólnikami spółki cywilnej, uprawnionymi do otrzymania wsparcia finansowego dla rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w prowadzonym przez nich gospodarstwie rolnym w 2022 r. szkód spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi oraz spełniają przesłanki z przepisu § 13zs rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r., jakie są wymagane do otrzymania przedmiotowej pomocy.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że nie ma przeszkód, aby małżonkowie tworząc rodzinę współdziałali w prowadzeniu działalności gospodarczej w ramach spółki cywilnej Z uwagi na powyższe spółka cywilna [...] J. i R. S. spełnia wszelkie przesłanki podmiotu uprawnionego do otrzymania pomocy, o której mowa w przepisie § 13zs rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. Spółka cywilna jest jedną z form prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby fizyczne pozostające w związku małżeńskim. Zgodnie z przepisami art. 860 i następnymi kodeksu cywilnego, spółka cywilna jest formą prowadzenia działalności gospodarczej, która powstaje przez zawarcie umowy przez co najmniej dwie osoby, które nazywane są wspólnikami. Powyższe wskazuje, że sama umowa spółki jest jedynie formą prawną współdziałania małżonków (wspólników). Zatem w niniejszej sprawie bezsprzecznie rodzinę tworzą wspólnicy spółki cywilnej (małżonkowie), w ramach prowadzonej przez nich działalności.

Skarżąca zauważyła, że w świetle definicji rodziny wyrażonej w art. 6 pkt 14 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej przez pojęcie rodziny należy rozumieć osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Wspólnie gospodarować oznacza wspólne prowadzenie gospodarstwa domowego. Z kolei wspólne zamieszkiwanie jest przesłanką uznania za rodzinę osób zamieszkujących ze sobą, jeżeli równocześnie z tym zamieszkiwaniem występuje element wspólnego gospodarowania. Powyższe jednoznacznie wskazuje, że istotą definicji rodziny zawartej w art. 6 pkt. 14 ustawy o pomocy społecznej jest to, że co najmniej dwie osoby spokrewnione lub nawet niespokrewnione wspólnie zamieszkują i gospodarują. Wskazane cechy rodziny istnieją i nierozerwalnie dotyczą J. i R. małżonków S..

Skarżąca podkreśliła, że spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej, nie jest również odrębnym bytem prawnym. Tym samym spółka cywilna nie może pozbawić bytu (podmiotowości) tworzących ją wspólników. W okolicznościach niniejszej sprawy małżonkowie, pozostając członkami spółki cywilnej, nie przestają tworzyć rodziny.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie pełnomocnik organu złożył wydruk z dnia 30 maja 2023 r. z ewidencji producentów na okoliczność, że R. S. posiada odrębny numer identyfikacyjny producenta i ten numer uprawniałby do złożenia wniosku o przyznanie pomocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r., poz. 187 z późn. zm.).

Na mocy § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 października 2022 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2022 r., poz. 2117) dokonano zmiany rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. w ten sposób, że dodany został § 13zs, który wszedł w życie w dniu 15 października 2022 r. (§ 3 rozporządzenia z dnia 13 października 2022 r.).

Jak wynika z ust. 1 § 13zs rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., celem wprowadzonej regulacji normatywnej, mającej charakter aktu jednorazowego, było udzielenie przez państwo pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa, rozwoju wsi i rynków rolnych, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, w zakresie wsparcia finansowego rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym w rozumieniu przepisów o podatku rolnym szkód spowodowanych wystąpieniem w 2022 r.: 1) gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, które zostały oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, lub 2) suszy w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, które zostały obliczone za pośrednictwem publicznej aplikacji, o której mowa w § 13x ust. 6.

Stosownie do § 13zs ust. 2 rozporządzenia, pomoc, o której mowa w ust. 1, przysługuje rodzinie:

1) w skład której wchodzą osoby pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące;

2) w której co najmniej jedna osoba prowadzi gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym;

3) w której co najmniej jednej osobie został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;

4) która wykaże sprzedaż produktów rolnych z gospodarstwa rolnego, o którym mowa w pkt 2, od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 30 września 2022 r. w wysokości co najmniej 5000 zł brutto.

Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana jednemu członkowi rodziny, o której mowa w ust. 2, któremu został nadany numer identyfikacyjny, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, na jego wniosek, w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania tego członka rodziny (ust. 3 § 13zs).

Wniosek, o którym mowa w ust. 3, składa się na formularzu opracowanym przez Agencję i udostępnionym na jej stronie internetowej do dnia 30 listopada 2022 r. Za datę złożenia tego wniosku uważa się datę wpływu prawidłowo wypełnionego i kompletnego wniosku do biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania członka rodziny, o której mowa w ust. 2, ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1. W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 3, po dniu 30 listopada 2022 r., nie wszczyna się postępowania w sprawie przyznania pomocy, o której mowa w ust. 1 (ust.4-5 § 13zs).

Zgodnie z § 13zs ust. 6 rozporządzenia wniosek, o którym mowa w ust. 3, zawiera:

1) imiona i nazwiska członków rodziny, o której mowa w ust. 2, oraz miejsce zamieszkania członka tej rodziny ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1;

2) numer identyfikacyjny członka rodziny, o której mowa w ust. 2, ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1, nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;

3) numery identyfikacyjne powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (numery PESEL) członków rodziny, o której mowa w ust. 2, a w przypadku osób fizycznych nieposiadających numeru PESEL - numer paszportu albo innego dokumentu stwierdzającego tożsamość;

4) oświadczenie członka rodziny, o której mowa w ust. 2, ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1, że jego rodzinie zagraża utrata płynności finansowej oraz że w jego gospodarstwie rolnym w rozumieniu przepisów o podatku rolnym wystąpiły w 2022 r. szkody spowodowane wystąpieniem suszy, gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich.

Do wniosku, o którym mowa w ust. 3, dołącza się: 1) kopię protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, lub 2) wydruk protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 13x ust. 5, albo kalkulacji oszacowania szkód, o której mowa w § 13x ust. 6a - uwierzytelnione przez członka rodziny, o której mowa w ust. 2, ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1; 3) zgodę, o której mowa w ust. 13 - w przypadku gdy gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym jest przedmiotem współwłasności; 4) kopie faktur lub inne dokumenty potwierdzające sprzedaż, o której mowa w ust. 2 pkt 4 (§ 13zs ust. 7 rozporządzenia).

W przypadku gdy gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym jest przedmiotem współwłasności, pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana temu ze współwłaścicieli, co do którego pozostali współwłaściciele wyrazili pisemną zgodę (§ 13zs ust. 13).

Wysokość pomocy oraz przesłanki, od których zależy jej udzielenie w wyższej lub niższej wysokości (10000 zł lub 5000 zł) określają przepisy § 13zs ust. 8-11 rozporządzenia.

Przepis § 13zs rozporządzenia, między innymi w zakresie dat określonych ust. 4 i ust. 5, był dwukrotnie zmieniany na mocy rozporządzeń Rady Ministrów z dnia [...] 2022 r. (Dz. U. z 2022 r., poz. 2315) oraz z dnia 21 listopada 2022 r. (Dz. U. z 2022 r., poz. 2399). Pierwotnie określona data 15 listopada 2022 r. została zmieniona na 23 listopada 2022 r., a następnie na 30 listopada 2022 r.

W okolicznościach sprawy nie jest kwestionowane zachowanie terminu do złożenia wniosku o udzielenie pomocy oraz do złożenia dokumentów, o których mowa w § 13zs ust. 7 rozporządzenia. Potwierdzają to także daty przyjęcia wniosku oraz dokumentów w siedzibie organu pierwszej instancji.

Organy obu instancji nie kwestionują też, że J. S. i R. S. są małżeństwem, wspólnie zamieszkują i gospodarują.

Z akt sprawy wynika również, że w ewidencji producentów jako producent rolny o numerze identyfikacyjnym [...] wpisana jest spółka cywilna [...] J. i R. S. S.C., której wspólnikami są J. S. i R. S. (k. 1-8 akt administracyjnych).

Natomiast organy obu instancji uznały, że pomoc nie może być przyznana w sytuacji, gdy zgodnie ze wskazanym w treści wniosku z dnia [...] 2022 r. numerem identyfikacyjnym wnioskodawcy nadanym w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, wnioskodawcą jest spółka cywilna, której wspólnikami są małżonkowie J. S. i R. S.. Zdaniem organu odwoławczego w sprawie nie został spełniony warunek określony w § 13zs ust. 2 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., gdyż spółka cywilna nie mieści się w definicji rodziny. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, rodzina to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące, natomiast spółka cywilna jest rodzajem umowy regulującej zasady współpracy jej stron, czyli wspólników.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podziela powyższego stanowiska o braku podstaw do przyznania w okolicznościach sprawy pomocy mającej na celu wsparcie finansowe rodziny. W ocenie Sądu stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji nie pozostaje w zgodzie z przepisami prawa.

W pierwszym rzędzie wymaga podkreślenia, że zgodnie z powszechnie przyjmowanymi poglądami proces wykładni przepisów prawa nie może ograniczać się do dyrektyw językowych (por. uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2011 r., II FPS 8/10 oraz M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki, Warszawa 2010, s. 291 i n.; L. Morawski, Zasady wykładni prawa, Toruń 2010, s. 74-83). Pogląd, że dyrektywy funkcjonalne i systemowe mogą prowadzić do odrzucenia rezultatów wykładni językowej nawet w tych sytuacjach, gdy wykładnia językowa prowadzi do rezultatów jednoznacznych jest obecnie dominujący w nauce prawa i orzecznictwie (por. np. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2009 r., I OPS 8/09 oraz M. Zirk-Sadowski Wykładnia w prawie administracyjnym, System Prawa Administracyjnego, tom 4 s. 204 i nast., M. Gutowski, P. Kardas Wykładnia i stosowanie prawa w procesie opartym na Konstytucji, Warszawa 2017 s. 275 i nast. oraz powołane w nich literatura i orzecznictwo). Żaden przepis prawa nie jest bowiem oderwaną jednostką, lecz występuje w pewnym kontekście systemowym - jest częścią określonego aktu normatywnego, który z kolei jest częścią określonej gałęzi prawa przynależącej do systemu prawa polskiego. Wykładając więc dany przepis prawa, należy brać pod uwagę jego relacje do innych przepisów danego aktu normatywnego (wykładnia systemowa wewnętrzna) oraz do przepisów zawartych w innych ustawach (wykładnia systemowa zewnętrzna). Należy mieć również na uwadze, aby rezultat wykładni był zgodny z zasadami przewidzianymi w Konstytucji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2017 r., sygn. I FSK 1039/15). Obowiązkiem sądu administracyjnego, sprawującego wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej, jest prokonstytucyjna interpretacja przepisów prawa.

Mając powyższe na względzie Sąd zwrócił uwagę, że stosownie do treści projektu rozporządzenia z dnia 13 października 2022 r., na mocy którego § 13zs został dodany do rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. (nr projektu RD615), celem jego wprowadzenia było uruchomienie pomocy finansowej dla rodzin, którym zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w 2022 r. szkód powstałych w wyniku niekorzystnych zjawisk atmosferycznych. W projekcie akcentowano, że 2022 r. jest kolejnym trudnym rokiem dla producentów rolnych, na wzrost kosztów produkcji rolnej nałożyły się problemy związane z wystąpieniem niekorzystnych zjawisk atmosferycznych. Następnie w projekcie rozporządzenia z dnia [...] 2022 r., zmieniającego § 13zs (nr projektu RD628), ponownie wskazano, że pomoc określona w § 13zs ust. 1 rozporządzenia ma na celu zapewnienie płynności finansowej rodzinom w związku z tym, że w gospodarstwie rolnym członka tej rodziny w 2022 r. wystąpiły szkody spowodowane wystąpieniem niekorzystnych zjawisk atmosferycznych, co miało wpływ na obniżenie dochodów.

Bez wątpienia także jednoznaczna treść § 13zs ust. 1 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. wskazuje, że przepis ten ma na celu wsparcie finansowe rodziny, której zagraża utrata płynności finansowej w związku z wystąpieniem w gospodarstwie rolnym szkód spowodowanych wystąpieniem w 2022 r. niekorzystnych zjawisk atmosferycznymi wymienionymi w tym przepisie.

W świetle ust. 2 § 13zs rozporządzenia beneficjentem pomocy jest rodzina, gdyż zgodnie z powołanym przepisem pomoc, o której mowa w ust. 1, przysługuje rodzinie. Z § 13zs ust. 2 pkt 1 rozporządzenia wynika, że rodzina w rozumieniu powołanego przepisu obejmuje osoby pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące.

Jak wskazano już wyżej, w okolicznościach sprawy nie jest kwestionowane, że J. S. i R. S. są małżeństwem i wspólnie zamieszkują pod wskazywanym we wniosku i dołączonych do niego dokumentach adresem [...], [...], gdzie prowadzą stanowiące ich współwłasność gospodarstwo rolne. Zatem J. i R. małżonkowie S. tworzą rodzinę, o jakiej mowa w powołanym przepisie. Zarazem spełniony jest przewidziany w § 13zs ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wymóg, aby w rodzinie co najmniej jedna osoba prowadziła gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym.

Trzeba przy tym zauważyć, że w świetle przepisu § 13zs ust. 2 pkt 1 rozporządzenia, który konkretyzuje pojęcie rodziny w rozumieniu rozporządzenia, w istocie zbędne jest odwoływanie się do definicji rodziny wyrażonej w art. 6 pkt 14 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2023 r., poz. 901). Niemniej nie budzi wątpliwości, że wspólnie zamieszkujący i gospodarujący małżonkowie wypełniają ostatnio wskazaną definicję, według której rodzina to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące.

Przepisy rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. wymagają ponadto, aby w rodzinie co najmniej jednej osobie został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (§ 13zs ust. 2 pkt 3 rozporządzenia).

Wskazane przepisy zawiera ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2022 r., poz. 2001 z późn. zm., dalej powoływana jako "ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów").

Zgodnie z art. 3 pkt 2 lit. b tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, producentem rolnym w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, będąca rolnikiem w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013, to jest rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U.UE.L.2013.347.608 z dnia 2013.12.20, dalej powoływanego jako "rozporządzenie nr 1307/2013").

Stosownie do art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013 "rolnik" oznacza osobę fizyczną lub prawną bądź grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, której gospodarstwo rolne jest położone na obszarze objętym zakresem terytorialnym Traktatów, określonym w art. 52 TUE w związku z art. 349 i 355 TFUE, oraz która prowadzi działalność rolniczą.

Jak stanowi art. 11 ust. 1 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, wpisu producenta do ewidencji producentów dokonuje się, w drodze decyzji administracyjnej, na jego wniosek złożony do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego miejscowo, na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję. W decyzji, o której mowa w art. 11 ust. 1, producentowi nadaje się numer identyfikacyjny (art. 12 ust. 1).

W myśl ust. 4 art. 12 tej ustawy w przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się: 1) jeden numer identyfikacyjny temu z małżonków lub współposiadaczy, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyrazili pisemną zgodę; 2) odrębny numer identyfikacyjny od numeru, o którym mowa w pkt 1, jeżeli wnioskodawca: a) jest producentem rolnym i prowadzi samodzielnie odrębne gospodarstwo rolne stanowiące zorganizowaną całość gospodarczą lub b) zamierza uczestniczyć w mechanizmach innych niż wymienione w ust. 4b, lub c) jest posiadaczem zwierzęcia lub podmiotem prowadzącym zakład utylizacyjny.

Z kolei art. 12 ust. 5 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, w brzmieniu wynikającym ze zmian wprowadzonych z dniem 15 marca 2015 r. oraz z dniem 1 września 2019 r., przewiduje, że w przypadku producentów działających w formie spółki cywilnej nadaje się jeden numer identyfikacyjny. Numer identyfikacyjny nadaje się spółce.

Spółka cywilna uregulowana jest w przepisach kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 860 § 1 k.c. przez umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów.

W doktrynie prawa cywilnego wskazuje się, że spółka cywilna, mimo że nie ma osobowości prawnej, jest powszechnie uznawana za korporację, czyli za zrzeszenie osób współdziałających dla osiągnięcia zamierzonego, wspólnego dla wszystkich celu (K. Pietrzykowski [w:] Kodeks cywilny, t. 2, red. K. Pietrzykowski, 2018, kom. do art. 860, nb 6). Przy tym brak podmiotowości prawnej nie stoi na przeszkodzie traktowaniu spółki cywilnej przez odrębne przepisy jako podmiotu uregulowanych w nich stosunków prawnych (por. Jerzy Ciszewski (red.), Nazaruk Piotr (red.), Kodeks cywilny. Komentarz aktualizowany, System Informacji Prawnej LEX, a także Andrzej Kidyba (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania - część szczególna, wyd. II, System Informacji Prawnej LEX).

W uchwale z dnia 20 maja 2012 r., sygn. II GPS 2/12, podjętej na tle art. 3 pkt 3 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów w ówczesnym brzmieniu, Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów uznał, że przypadku grupy osób związanych umową spółki cywilnej, status producenta rolnego w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76 ze zm.) przysługuje spółce cywilnej.

W uzasadnieniu uchwały Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że przepisy prawa unijnego uznają za rolnika grupę osób fizycznych lub prawnych całkowicie abstrahując od statusu prawnego takiej grupy i jej członków w prawie krajowym. Traktują grupę jako rolnika niezależnie od tego, kto na gruncie prawa krajowego ma w takim przypadku zdolność prawną – grupa jako taka czy jej członkowie. Wynika z tego niebudzący wątpliwości wniosek: sam fakt, że spółka cywilna nie ma według prawa krajowego osobowości prawnej i że nie została też generalnie, jako odrębny od wspólników podmiot wyposażona w zdolność prawną nie jest przeszkodą do uznania spółki cywilnej za uprawnioną do uzyskania płatności. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że spółka cywilna stanowi niewątpliwie grupę osób w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 1782/2003 (uchylonego przez rozporządzenie nr 73/2009, które zostało następnie uchylone mocą rozporządzenia nr 1307/2013, wprowadzającego w art. 4 ust. 1 lit. a analogiczną do wcześniejszych regulacji definicję "rolnika"). Tym samym nie sposób jej odmówić statusu jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, o której mowa w art. 3 pkt 3 lit. b ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, te dwa określenia – grupa osób fizycznych lub prawnych i jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej – należałoby uznać za zbieżne treściowo. W pojęciu jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej mieści się niewątpliwie grupa osób (fizycznych lub prawnych) wspólnie prowadzących gospodarstwo rolne.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że utożsamienie spółki cywilnej z jednostką organizacyjną wymaga potraktowania spółki w sposób przedmiotowy, jako rezultatu zawarcia umowy spółki, a więc jako pewnego "urządzenia społecznego", działającego na podstawie tej umowy, którego substratem są przede wszystkim osoby realizujące określone, wspólne cele.

Naczelny Sąd Administracyjny zanegował natomiast pogląd, według którego spółka cywilna to wyłącznie umowa wspólników dotycząca prowadzenia wspólnej działalności, a "umowa" tego rodzaju nie może być posiadaczem gospodarstwa rolnego i nie może prowadzić działalności rolniczej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozumiana przedmiotowo spółka cywilna jest więc niewątpliwie jednostką organizacyjną. Wspólne realizowanie określonego celu gospodarczego wymaga bowiem co najmniej minimalnego zorganizowania współdziałania wspólników. Spółka cywilna jako taka nie została przez prawo wyposażona w osobowość prawną, a zatem jest jednostką organizacyjną, nieposiadającą osobowości prawnej, co nie wyklucza przyznania jej przez prawo zdolności prawnej.

W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, w świetle przytoczonych wyżej poglądów doktryny i orzecznictwa chybiona jest argumentacja organu sprowadzająca się do uznania, że spółka cywilna jest rodzajem umowy regulującej zasady współpracy jej stron, czyli wspólników, w związku z czym spółka cywilna nie mieści się w definicji rodziny i nie może wykazać posiadania rodziny.

Tego rodzaju stanowisko pomija bowiem najbardziej istotny aspekt spółki cywilnej, a mianowicie aspekt osobowy. Jak wyjaśniono wcześniej, wspólnicy spółki cywilnej, jako podmioty tego specyficznego stosunku prawnego, tworzą rodzaj korporacji, stanowią grupę osób współdziałających dla osiągnięcia zamierzonego – wspólnego dla wszystkich celu (Andrzej Kidyba (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania - część szczególna, wyd. II, System Informacji Prawnej LEX). Także na gruncie wyrażonej w przepisach prawa europejskiego definicji rolnika (art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013) występującą na gruncie prawa krajowego spółkę cywilną, której wspólnikami są osoby fizyczne, należy traktować jako będącą rolnikiem grupę osób fizycznych. Na tożsamość pojęcia grupy osób, jakim obecnie posługuje się art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013, a wcześniej art. 2 lit. a rozporządzenia nr 1782/2003, oraz jednostki nieposiadającej osobowości prawnej w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały z dnia 30 maja 2012 r.

Co istotne, w uzasadnieniu powołanej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził również, że uznanie na gruncie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej za odrębny podmiot – producenta rolnego uzasadnia postawienie tezy, że do tej samej kategorii podmiotów (producentów rolnych) kwalifikują się małżonkowie wspólnie prowadzący działalność rolniczą, a także współposiadacze gospodarstwa rolnego (art. 12 ust. 4 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów). Nie sposób byłoby bowiem zgodzić się z poglądem, że poza ustawowym zaliczeniem, w ramach definicji legalnej, trzech różnych kategorii podmiotów do grupy producentów rolnych (art. 3 pkt 3), ta sama ustawa wyróżnia w art. 12 ust. 4 i 5 jeszcze trzech innych producentów rolnych: współmałżonka, współposiadacza i wspólnika spółki cywilnej. Osoby te nie prowadzą działalności rolniczej samodzielnie (indywidualnie) i dlatego nie można ich utożsamiać z producentem rolnym – osobą fizyczną.

Wyrażone w uzasadnieniu uchwały siedmiu sędziów z dnia 30 maja 2012 r. stanowisko, opowiadające się za przyjęciem, że na gruncie ustawy o krajowym systemie ewidencji status producenta rolnego przysługuje małżonkom wspólnie prowadzącym działalność rolniczą oraz, że małżonków należy traktować jako grupę osób fizycznych w rozumieniu przepisów unijnych, stanowiącą na gruncie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej (art. 3 pkt 3 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów), zostało podtrzymane w późniejszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok z dnia 21 stycznia 2020 r., sygn. I GSK 1506/19). Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu powołanego wyroku podkreślił, że tak długo jak trwa małżeństwo i małżonkowie wspólnie prowadzą działalność rolniczą, posiadają oni status producenta rolnego, niezależnie od tego, że wpis do ewidencji producentów obejmuje tylko jednego z małżonków. Numer identyfikacyjny nadany temu małżonkowi, co do którego współmałżonek wyraził zgodę, identyfikuje bowiem producenta rolnego - małżonków.

W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, powyższe stanowisko, które Sąd podziela, ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy.

Nie budzi bowiem wątpliwości, że rodzinę, o której mowa w § 13zs ust. 2 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., stanowią małżonkowie prowadzący wspólnie działalność rolniczą, będący producentem rolnym identyfikowanym przez jeden numer identyfikacyjny nadany w trybie art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów. Małżonek, któremu za zgodą współmałżonka został nadany taki numer, mógłby wystąpić z wnioskiem, o którym mowa w § 13zs rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. Natomiast, jak wskazano już wyżej, w świetle wyrażonej w przepisach unijnych definicji rolnika, małżonków tych kwalifikuje się jako grupę osób fizycznych, a na gruncie przepisów ustawy o krajowym systemie ewidencji – jako jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej. Z punktu widzenia powołanych przepisów sytuacja małżonków jako producenta rolnego identyfikowanego numerem nadanym w trybie art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów jest więc zbieżna z sytuacją producenta rolnego, jakim jest spółka cywilna, której wspólnikami są małżonkowie.

W związku z tym, zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie brak argumentów natury prawnej, które przemawiałyby za zróżnicowaniem na gruncie § 13zs rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. sytuacji tych dwóch grup osób, w których skład w jednym i w drugim przypadku wchodzą małżonkowie prowadzący gospodarstwo rolne.

Przeciwnie, mając na względzie omówioną wyżej zbieżność sytuacji małżonków jako producenta rolnego identyfikowanego numerem nadanym w trybie art. 12 ust. 4 pkt 1 ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów z sytuacją producenta rolnego, jakim jest spółka cywilna, której wspólnikami są małżonkowie, odmowa przyznania pomocy przysługującej rodzinie jedynie z tej przyczyny, że tworzący rodzinę małżonkowie prowadzą działalność rolniczą w formie zarejestrowanej w ewidencji producentów spółki cywilnej, pozostawałaby w sprzeczności z wartościami konstytucyjnymi.

Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji zasadą równości, wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.

Komentowany przepis wymaga zachowania równości na płaszczyźnie stanowienia prawa (równość wobec prawa) oraz na płaszczyźnie stosowania prawa. Cytowana powyżej formuła, nakazująca takie samo traktowanie osób znajdujących się w takiej samej sytuacji oraz odmienne traktowanie osób znajdujących się w sytuacji odmiennej, adresowana jest przede wszystkim do prawodawcy. To on, tworząc normy generalno-abstrakcyjne, powinien brać pod uwagę konieczność stanowienia norm o takiej samej lub różnej treści w zależności od wskazanych powyżej sytuacji (TK – SK 32/02). Równe traktowanie osób wymaga, by organy stosujące prawo dokonywały konkretyzacji norm generalno-abstrakcyjnych w normy konkretno-indywidualne bez nieuzasadnionego różnicowania. Innymi słowy, by nie traktowały odmiennie osób ze względu na takie ich cechy, które nie są prawnie relewantne (por. Piotr Tuleja (red.), Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, System Informacji Prawnej LEX).

Stwierdzić należy, że wykładnia przepisów prawa dokonana w decyzjach organów obu instancji wydanych w niniejszej sprawie nie spełnia ostatnio wskazanych wymogów.

Zdaniem Sądu dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma istotnego znaczenia, że według § 13zs ust. 3 rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r. pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana jednemu członkowi rodziny, o której mowa w ust. 2, któremu został nadany numer identyfikacyjny, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, na jego wniosek. Niewątpliwie celem tak sformułowanego przepisu było bowiem jednokrotne przyznanie pomocy jednej rodzinie, a zarazem wystąpienie z wnioskiem przez podmiot, któremu, jako producentowi, został nadany numer identyfikacyjny. Zasad tych nie narusza wniosek, w którym jako wnioskodawca została wskazana spółka cywilna posiadająca nadany numer identyfikacyjny producenta rolnego i której wspólnikami są oboje małżonkowie tworzący rodzinę.

Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje także podniesiona przez organ dopiero na rozprawie okoliczność posiadania przez R. S. odrębnego numeru identyfikacyjnego producenta, nadanego wcześniej niż numer identyfikacyjny spółki cywilnej. Jak wynika z treści faktury złożonej w dniu [...] 2022 r. do organu pierwszej instancji, J. i R. małżonkowie S. prowadzą aktualnie działalność rolniczą w formie spółki cywilnej. Jednocześnie z omówionych wcześniej przyczyn Sąd doszedł do przekonania, że udzieleniu pomocy rodzinie nie stoi na przeszkodzie okoliczność, iż we wniosku został powołany numer identyfikacyjny producenta rolnego - spółki cywilnej, której wspólnikami są małżonkowie.

Z tych wszystkich względów Sąd orzekający w sprawie uznał, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana tą decyzją w mocy decyzja organu pierwszej instancji, odmawiająca przyznania spółce cywilnej, której wspólnikami są małżonkowie, pomocy przysługującej rodzinie na podstawie § 13zs rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r., została wydana z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem wskazanego przepisu prawa materialnego. Rozpoznając sprawę ponownie organ dokona oceny wniosku o udzielenie pomocy finansowej z uwzględnieniem dokonanej przez Sąd wykładni przepisu § 13zs rozporządzenia z dnia 27 stycznia 2015 r.

W konsekwencji i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej powoływanej jako "p.p.s.a.") Sąd uchylił decyzje organów obu instancji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 1 p.p.s.a.