Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 159/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: *Stwierdzono bezskuteczność czynności wydanej na podstawie przepisów szczególnych
Powołane przepisy: article: art. 33 ust. 1 i 4
journal: Dz.U. 2020 poz 2029
law: Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych - t.j.
article: art. 146  par. 1, art. 200, art. 205  par. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Nikiforów, Sędziowie: Sędzia WSA Anetta Chołuj, Asesor WSA Dominik Dymitruk (sprawozdawca), Protokolant: specjalista Renata Pawlak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 13 lipca 2023 r. sprawy ze skargi A. Spółka z o.o. w J. na czynność Burmistrza J. z dnia 29 listopada 2021 r. nr KK.4431.29.KO.2021.9268 w przedmiocie odmowy przyznania dotacji oświatowej dla Niepublicznej Szkoły Podstawowej A. w J. I. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; II. zasądza od Burmistrza J. na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 24 sierpnia 2021 r. A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J. (dalej: skarżąca), jako organ prowadzący Niepubliczną Szkołę Podstawową A. w J., zwróciła się do Burmistrza J. (dalej: organ) na podstawie art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 2029 z późn. zm., dalej jako: u.f.z.o.) o przyznanie dotacji oświatowej począwszy od miesiąca września 2021 r.

W uzasadnieniu swojego wniosku skarżąca wskazała, że szkoła, która została wpisana do ewidencji szkół i placówek niepublicznych pod numerem [...] w dniu 27 lipca 2021 r., stanowić będzie alternatywę dla obecnie istniejących szkół, natomiast zorganizowanie budynku szkoły, jej wyposażenia, zrekrutowanie kadry stanowiło wyzwanie finansowe. Skarżąca podała także liczbę uczniów według stanu na dzień 24 sierpnia 2021 r.: uczniowie klas I – III – [...] osoby oraz [...] osób w zerówkomym oddziale przedszkolnym.

Organ, w pisemnej odpowiedzi z dnia 21 września 2021 r., poinformował skarżącą o odmowie przyznania dotacji, wskazując, że dotacje oświatowe są przekazywane pod warunkami określonymi w art. 33 ust. 1 i 3 u.f.z.o., tj.:

1) organ prowadzący przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę przekaże organowi dotującemu informację o planowanej liczbie odpowiednio dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, nie później niż do dnia 30 września roku bazowego;

2) przedszkole, inna forma wychowania przedszkolnego, szkoła przekaże dane do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego.

Kolejnym pismem z dnia 29 września 2021 r. skarżąca zwróciła się do organu o ponowną weryfikację wniosku o przyznania dotacji. Wskazała w nim, że już w dniu 28 września 2020 r. zwróciła się do organu o ujęcie w budżecie kwot koniecznych do dofinansowania nauki dla uczniów na rok 2021, jak również podała, iż szkoła od momentu otrzymania dostępu do Systemu Informacji Oświatowej uzupełniła wszystkie niezbędne dane w wyznaczonym terminie do 30 września 2021 r. Końcowo natomiast skarżąca ponowie podkreśliła podstawę prawną wniosku o przyznanie dotacji oświatowej wynikającą z art. 33 ust. 4 u.f.z.o.

Pismem z dnia 29 listopada 2021 r. organ ponownie poinformował skarżącą o braku możliwości wypłaty dotacji za okres IX – XII 2021 r., wskazując na przesłanki przekazania dotacji wynikające z art. 33 ust. 1 i 2 u.f.z.o. Organ podkreślił, że złożony wniosek nie zawierał niezbędnych danych wynikających z powołanego art. 33 ust. 1 u.f.z.o. oraz nie zostały wprowadzone dane do SIO według stanu na dzień 20 września 2020 r. zgodnie z art. 33 ust. 2 u.f.z.o. Końcowo organ wyjaśnił, że z uwagi na niską subwencję oświatową Gmina J. corocznie dopłaca do funkcjonowania szkoła, dla których jest organem prowadzącym.

W skardze do tutejszego Sądu skarżąca zaskarżyła czynność organu z dnia 29 listopada 2021 r. polegającą na odmowie przyznania dotacji za okres IX – XII 2021 r. dla Niepublicznej Szkoły Podstawowej A. w J., zarzucając:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 33 ust. 4 u.f.z.o. poprzez jego błędne zastosowanie i niezasadne odmówienie skarżącej zgody na odstąpienie od terminu na złożenie informacji o planowanej liczbie uczniów, a tym samym niezasadne odmówienie skarżącej przyznania dotacji na rok 2021, w sytuacji gdy zasady sprawiedliwości, konstytucyjna zasada równości oraz ustawowa idea zaspokajania przez jednostkę samorządu terytorialnego zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym z uwagi na profil działalności szkoły, który skupia się na dzieciach z niepełnoprawnością, które powinny być objęte szczególną troską, bezspornie przemawiały za wyrażeniem przez Burmistrza J. zgody, zwłaszcza, że termin na złożenie wniosku o przyznanie dotacji ma charakter wyłącznie instrukcyjny;

2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na ustalenie należnej stronie skarżącej dotacji, a mianowicie art. 7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez brak dokładnego rozważenia stanu faktycznego sprawy, podważenie zasady zaufania obywateli do władzy publicznej i naruszenie słusznego interesu skarżącej, poprzez niewyrażenie zgody na odstąpienie od terminu na złożenie wniosku o udzielenie dotacji, bez uzasadnionej ku temu podstawy faktycznej oraz prawnej, a przede wszystkim poprzez brak uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, w sytuacji gdy skarżąca prowadząc szkołę podstawową na terenie Gminy J. realizuje zadanie własne gminy.

Mając na uwadze podniesione powyżej zarzuty, skarżąca wniosła o uznanie czynności organu za bezskuteczną; o uznanie jej uprawnienia do odstąpienia od terminu na złożenie wniosku o udzielenie dotacji wraz z informacją o planowanej liczbie uczniów oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia swych praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie od strony skarżącej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania, w tym również kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

Uzasadniająca swoje stanowisko podkreślił organ, że skarżąca w sposób oczywisty przekroczyła ustawowy termin na zaskarżenie podjętej czynności w sprawie odmowy przyznania dotacji, albowiem odpowiedź na wniosek o wypłatę dotacji skarżąca otrzymała już w dniu 21 września 2021 r. Kolejne natomiast pismo organu stanowiło jedynie ponowną informację o braku możliwości wypłaty dotacji za okres IX – XII 2021 r. Odnosząc się natomiast do merytorycznych podstaw skargi, wskazał organ, że wniosek o przyznanie dotacji został złożony z oczywistym naruszeniem terminu, tj. z przekroczeniem daty 30 września roku bazowego 2020 oraz zawierał on braki dotyczące danych dzieci niezbędne do przyznania i naliczenia subwencji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

Skarga podlegała uwzględnieniu.

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 z późn. zm., określanej dalej jako: p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 146 § 1 i 2 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa.

W pierwszej jednak kolejności należało rozważyć kwestię dopuszczalności drogi sądowej w przedmiotowej sprawie zarówno z uwagi na przedmiot postępowania, jak również zachowanie pozostałych wymogów formalnych, w tym w szczególności terminu wniesienia skargi.

Zgodnie z art. 47 u.f.z.o. czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest odmowa wypłaty dotacji oświatowej za okres IX – XII 2021 r., która w ocenie Sądu stanowi czynność z zakresu administracji publicznej, o których mowa w cytowanym art. 47 u.f.z.o. Wskazana regulacja obejmuje wszelkie czynności podejmowane przez organ dotujący w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji. Z treści powołanego przepisu nie wynika bowiem żadne ograniczenie co do kategorii czynności, które podlegają tej regulacji. W tym zakresie Sąd podziela poglądy zawarte w wyrokach: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 sierpnia 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 398/22, LEX nr 3392126, czy też Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 29 czerwca 2022 r., sygn. akt I SA/Op 10/22, LEX nr 3379894.

Dodać należy, że podzielany przez tutejszy skład orzekający pogląd, zgodnie z którym czynności podejmowane w przedmiocie dotacji dla niepublicznych placówek oświatowych stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, zatem ocena tej czynności podlega kontroli sądowoadministracyjnej, zyskał w zasadzie jednolite poparcie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. postanowienia NSA z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 322/13 i z dnia 15 lipca 2014 r., sygn. akt II GSK 1634/14; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 17 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 1111/20 i z dnia 8 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Gd 1441/21; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 12 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Ol 17/22; wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 1476/21, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

Rozważenia wymagała w następnej kolejności kwestia zachowania terminu do wniesienia skargi.

Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę.

W niniejszej sprawie termin na dokonanie tej czynności wynosił 30 dni i biegł w ocenie Sądu od dnia 4 listopada 2021 r., tj. daty doręczenia skarżącej pisma organu w przedmiocie odmowy wypłaty dotacji datowanego na dzień 29 listopada 2021 r. Data odbioru wskazanego pisma sprzed daty widniejącej na tym piśmie wynika zarówno z treści zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki pocztowej zawartej w aktach administracyjnych, jak również pieczęci wpływu przesyłki do adresata wynikającej z pisma załączonego do skargi oraz danych widniejących w systemie śledzenia przesyłek operatora pocztowego. W oparciu o te okoliczności Sąd uznał, że data, którą opatrzone zostało pismo organu, jest błędna, zaś powołane względy przemawiają za uznaniem, że datą doręczenia skarżącej pisma organu w przedmiocie odmowy wypłaty dotacji jest dzień 4 listopada 2021 r.

Sąd doszedł także do przekonania, że za czynność z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. uznać należy działanie faktyczne (materialno-techniczne) adresowane do jednostki usytuowanej poza aparatem administracyjnym, której podjęcie wywołuje następstwo w postaci nabycia lub odmowy nabycia uprawnienia (lub nałożenia obowiązku). W tej sytuacji obie pisemne odpowiedzi organu na wniosek skarżącej o przyznanie dotacji (pierwsza datowana na dzień 21 września 2021 r. oraz kolejna wystosowana w następstwie wniosku o ponowną weryfikację wniosku o dotację datowana na dzień 29 listopada 2021 r.) składają się na jedną czynność odmowy przyznania dotacji. Ponadto, wobec rozszerzenia argumentacji organu na skutek ponownego rozważenia racji skarżącej, dopiero ostatnie pismo organu datowane na dzień 29 listopada 2021 r. można uznać za czynność rozstrzygającą w przedmiocie przyznania dotacji.

Skarga nadana została listem poleconym w dniu 28 grudnia 2021 r., a więc po upływie 30-dniowego terminu. Jednakże okoliczności sprawy, w szczególności brak pouczenia skarżącej odnośnie do możliwości wniesienia skargi do sądu i brak wyraźnych uregulowań w tym zakresie powodują, że nie sposób przyjąć, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło z winy skarżącej.

Żadne z pism organu skierowane do skarżącej nie zawierało pouczenia, z którego wynikałaby kwalifikacja określonej formy działania organu oraz wynikające stąd środki i terminy zaskarżenia. W utrwalonym orzecznictwie sądowym trafnie przyjmuje się, że brak pouczenia (podobnie jak pouczenie niepełne, błędne lub niejasne) powoduje, że uchybienie terminu do wniesienia skargi jest niezawinione przez stronę (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 27 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1592/11; z dnia 9 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 61/12). Zauważyć przy tym należy, że wprawdzie przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) nie znajdują w przedmiotowym postępowaniu przed organem administracji zastosowania wprost, to obowiązek udzielenia takiego pouczenia - również w innych przypadkach niż unormowane w k.p.a. decyzje i postanowienia - wynika z ogólnej zasady praworządnego działania administracji publicznej oraz zasady pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej wypływających z treści art. 7 i art. 2 Konstytucji RP (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 694/16, CBOSA).

Sąd miał również na względzie, że skarżąca w toku czynności podejmowanych przed organem podejmowała wszelkie możliwe kroki, by wyjaśnić racje przemawiające za przyznaniem wnioskowanej dotacji. W tym zakresie dostrzec należy, że wniosek o ponowną weryfikację zasadności przyznania dotacji zawierał pogłębioną argumentację, która w ocenie skarżącej przemawiała za jej udzieleniem. Dlatego tez Sąd przyjął, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy skarżącej i rozpoznał skargę.

Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej czynności, wskazać w pierwszej kolejności należy, że stosownie do treści art. 17 ust. 1 u.f.z.o. niepubliczne przedszkole niebędące przedszkolem specjalnym otrzymuje na każdego ucznia z budżetu gminy dotację w wysokości równej podstawowej kwocie dotacji dla przedszkoli, z tym że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości nie niższej niż kwota przewidziana na takiego ucznia niepełnosprawnego przedszkola w części oświatowej subwencji ogólnej dla gminy.

Jak stanowi natomiast art. 33 ust. 1 u.f.z.o., dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26 i art. 28-32, są przekazywane pod warunkiem, że:

1. organ prowadzący przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę oraz placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże organowi dotującemu informację o planowanej liczbie odpowiednio dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, nie później niż do dnia 30 września roku bazowego;

2. przedszkole, inna forma wychowania przedszkolnego, szkoła oraz placówka, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże dane do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego.

Rokiem bazowym jest, jak to wynika z art. 2 pkt 25 u.f.z.o., rok poprzedzający rok budżetowy.

Z akta sprawy wynika, że w dniu 27 lipca 2021 r. prowadząca przez skarżącą Niepubliczna Szkoła Podstawowa A. w J. została wpisana do ewidencji szkół i placówek niepublicznych pod numerem [...] z datą podjęcia działalności wyznaczoną na dzień 1 września 2021 r. Skoro więc wpis prowadzonej przez skarżącą placówki do ewidencji miał miejsce dopiero pod koniec lipca 2021 r., to oczywistym jest, że brak było prawnej i faktycznej możliwości podania organowi dotującemu informacji o planowanej liczbie dzieci do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji (roku bazowego), jak również wprowadzenia do SIO danych według stanu na dzień 30 września roku bazowego. W tym więc względzie organ prawidłowo ustalił obowiązujący w sprawie stan faktyczny i prawny, jednakże błędnie – wbrew wprost wyrażonej treści wniosku – poprzestał na tym ustaleniach odmawiając przyznania wnioskowanej dotacji.

Nie budzi jednak wątpliwości, że pismo złożone przez stronę skarżącą w dniu 24 sierpnia 2021 r. winno zostać rozpatrzone z uwzględnieniem art. 33 ust. 4 u.f.z.o., na który zresztą strona powołała się zarówno w treści pierwotnego wniosku o przyznanie dotacji, jak również w późniejszym wniosku o ponowne jego rozważenia złożonym w dniu 29 września 2021 r.

Zgodnie z jego treścią, na wniosek organu prowadzącego odpowiednio przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do udzielenia dotacji, o której mowa odpowiednio w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, może wyrazić zgodę na odstąpienie od terminu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, lub na udzielenie dotacji w terminie wcześniejszym niż od początku następnego roku budżetowego, w przypadku nie przekazania informacji i danych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2.

Skoro bowiem skarżąca nie mogła we wskazanym terminie (w roku poprzedzającym okres, na który miała być przyznana dotacja) skutecznie złożyć wniosku o dotację oświatową, gdyż wówczas tworzona przez nią placówka jeszcze nie istniała, prawidłowo skorzystała z trybu przewidzianego w art. 33 ust. 4 u.f.z.o. Stanowi on – wbrew argumentacji prezentowanej przez organ w toku postępowania –wyłączny i samodzielny tryb umożliwiający organowi dotującemu przekazanie dotacji mimo braku spełnienia warunków podanych w ust. 1, co następuje w formie czynności z zakresu administracji publicznej podlegającej kognicji sądów administracyjnych. Nie ma zatem podstaw, aby w razie uchybienia wymaganiom wynikającym z ust. 1 powołanego artykułu korzystać z określonego w przepisach k.p.a. trybu przywrócenia terminu z tej po pierwsze przyczyny, że ustawodawca przewidział w tym względzie przepis szczególny, a po wtóre – sprawa dotycząca dotacji oświatowej nie jest procedowana w oparciu o przepisy postępowania administracyjnego; nie kończy się rozstrzygnięciem w formie decyzji administracyjnej (art. 1 pkt 1 k.p.a.).

Sąd stwierdził, że w sprawie organ dotujący naruszył przepis art. 33 ust. 4 u.f.z.o. poprzez jego niezastosowanie, co było podstawą stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej przez skarżącą czynności. Zdaniem Sądu, oczywistym jest, że - określoną w art. 33 ust. 4 u.f.z.o. - możliwość wyrażenia zgody na odstąpienie od terminów, o których mowa w ust. 1, ustawodawca pozostawił uznaniu organu dotującego ("może wyrazić zgodę), w które to uznanie - jako takie - Sąd nie może ingerować. Rolą Sądu jest natomiast ocena sytuacji poprzedzającej sam akt ostatecznego uznania pod warunkiem, że organ dotujący dostrzegł wskazany tryb postępowania i uczynił go podstawą podjętej czynności.

Oznacza to, że podejmując określone czynności w granicach uznania administracyjnego, organy administracji publicznej winny dokładnie wyjaśnić okoliczności stanu faktycznego, w jakim określone czynności podejmują oraz wyjaśnić zainteresowanym podmiotom zasadność swojego działania. Oznacza to, że uznanie administracyjne będzie zgodne z prawem tylko wtedy, gdy organ dokładnie wyjaśni i przeanalizuje wszystkie ważne okoliczności, w jakich zainteresowany podmiot zwraca się do niego o zastosowanie art. 33 ust. 4 u.f.z.o., a następnie w podejmowanej czynności konkretnie i wyczerpująco przedstawi przyjęty obraz sprawy, zasadność zastosowanych kryteriów, a tym samym tok rozumowania jednoznacznie prowadzący do rozstrzygnięcia określonej treści (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 17 września 2021 r., sygn. akt I SA/Lu 257/21, LEX nr 3264905).

Wyrażenie zgody przez organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do udzielenia dotacji na odstąpienie od terminów, o których mowa w art. 33 ust. 1 u.f.z.o., dokonywane jest w drodze czynności z zakresu administracji publicznej, a zatem ma ona charakter niesformalizowany, gdyż akty prawa powszechnego nie regulują procedury ich dokonywania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 2001 r., sygn. akt II SA 3404/00, LEX nr 48084). Podjęcie tej czynności nie następuje w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami k.p.a., co nie oznacza wcale dowolności organu przy realizowaniu przewidzianej w art. 33 ust. 4 u.f.z.p. uznaniowości w sferze rozstrzygania o wyrażeniu zgody na odstąpienie od niektórych wymagań prawnych przekazania dotacji.

Obowiązujący standard proceduralny podejmowania przez organy czynności z zakresu administracji publicznej pozostaje w dużej części zbieżny z regulacją zawartą w przepisach dotyczących sformalizowanego postępowania administracyjnego (k.p.a.), jednakże jego pierwotnym źródłem pozostają zasady konstytucyjne na czele z zasadą praworządności (art. 7 Konstytucji RP) oraz demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji), a także wyprowadzoną z ostatniej z nich zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa. To w oparciu o m.in. te zasady następuje ocena legalności zaskarżonej czynności. Prowadzi to do wniosku, że brak należytego uzasadniania przez organy administracji swojego rozstrzygnięcia ujętego w ramy czynności z zakresu administracji publicznej nie pozwala zarówno adresatowi tej czynności, jak i Sądowi, na odkodowanie motywów, jakimi kierował się organ podejmując to rozstrzygnięcie. Odnosi się to w szczególności – jak w analizowanej sprawie – do przypadku zignorowania podstawy prawnej wniosku o przyznanie dotacji, w którym strona zawarła prośbę o odstąpienie od terminów, o których mowa w art. 33 ust. 1 u.f.z.o.

W ocenie sądu działanie organu uzewnętrznione w informacji przekazanej stronie skarżącej w piśmie z dnia 29 listopada 2021 r. tych warunków nie spełniło, albowiem organ nie rozpoznał sprawy w uwzględnieniem powołanej przez skarżącą podstawy prawnej swojego żądania.

W konkluzji Sąd wskazuje, że w obu pismach, których przedmiotem było w istocie odstąpienie od terminu, o którym mowa w art. 33 ust. 4 u.f.z.o., skarżąca przedstawił konkretne argumenty uzasadniające (w jej ocenie) przyznanie dotacji pomimo niespełnienia warunków określonych w ust. 1 powołanego artykułu. Do tej argumentacji organ nie odniósł się w ogóle, czym uniemożliwił sądową kontrolę zgodności z prawem zaskarżonej czynność.

W tym kontekście Sąd w całości podziela i przyjmuje za własny pogląd wyrażony w judykaturze i doktrynie, że choć art. 33 ust. 4 u.f.z.o. nie przesądza, jakimi przesłankami powinien kierować się organ dotujący, korzystając z możliwości w nim zawartej, należy zgodzić się ze stanowiskiem judykatury, iż powinien on odpowiedzieć m.in. na pytanie, czy w interesie społecznym jest zapewnienie dzieciom niepełnosprawnym, które wymagają kształcenia specjalnego, możliwości edukacyjnych; obowiązany jest także ocenić sytuację konkretnego wnioskodawcy i uwzględnić cel udzielenia dotacji, a więc, czy np. dotyczy ona właśnie dzieci (uczniów) niepełnosprawnych, które należy objąć szczególną troską i umożliwić im edukację przedszkolną (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17 stycznia 2019 r., sygn. akt III SA/Wr 571/18, LEX nr 2625732; wyrok NSA z dnia 19 czerwca 2019 r., sygn. akt I GSK 613/19, LEX nr 2700824, Komentarz do art. 33 u.f.z.o. M. Pilch, Lex).

Biorąc pod uwagę brak stosowania w warunkach niniejszej sprawy przepisów k.p.a., pozostałe sformułowane w skardze zarzuty naruszenia art. 7 i art. 8 k.p.a. nie okazały się uzasadnione, choć w istocie – na co Sąd zwrócił już uwagę – tożsamy z powołanymi w tych przepisach zasadami standard postępowania niewątpliwie obowiązuje także przy podejmowaniu czynności z zakresu administracji publicznej, a który w analizowanej sprawie nie został zachowany.

Wobec tego, na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a., Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności orzekając o tym w punkcie 1. Sentencji wyroku.

Wbrew wnioskowi zawartemu w skardze, Sąd nie uznał uprawnienia skarżącej w trybie art. 146 § 2 p.p.s.a., gdyż to rolą organu jest ocena argumentów zawartych we wniosku skarżącej i dokonanie stosownej czynności, z obowiązkiem wszechstronnego jej uzasadnienia.

Ponownie rozpatrując wniosek oparty na treści art. 33 ust. 4 u.f.z.o. organ zastosuje się do wskazań zawartych w niniejszym uzasadnieniu wyroku, wszechstronnie uzasadniając swoją czynność w kontekście argumentacji skarżącej.

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania – zawarte w punkcie 2. sentencji wyroku – zostało wydane na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). Na zasądzone koszty składają się: kwota 200 zł uiszczona tytułem wpisu od skarg, kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia adwokackiego oraz kwota 17 zł uiszczona tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.