Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 38/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2024-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: *Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy: article: art. 92 a, 92 c
journal: Dz.U. 2022 poz 180
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Anetta Chołuj, Asesor WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca), Anna Kuczyńska-Szczytkowska, , po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 5 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi F. sp. z o.o. we W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 15 grudnia 2023 r. nr BP.501.1841.2022.0161.DL1.500803 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi F. sp. z o.o. we W. (dalej: strona, skarżąca, spółka) jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: GITD, organ II instancji, organ odwoławczy) z dnia 15 grudnia 2023 r. nr BP.501.1841.2022.0161DL1.500803 - wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dale: k.p.a.), art. 4 pkt 22, art. 39a ust. 1, art. 39j ust. 1-4., art. 39k ust. 1-3, art. 39m, art. 92a ust. 2, 4, i 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 180 ze zm., dalej uotd), Ip. 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do uotd - utrzymująca w mocy decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji, DWITD) z dnia 6 sierpnia 2022 r. nr WITD.DI.0152.I0028/59/22 o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2.000 zł.

Organ I instancji nakładając karę pieniężną wskazał, że przeprowadzono kontrolę drogową w dniu 28 czerwca 2022 r. około godziny 8:00 na ul. [...] we W. pojazdu marki [...] o nr rej. [...], którym kierował I. A. (obywatel G.). W toku kontroli stwierdzono wykonywanie zarobkowego krajowego transportu drogowego osób, kierowca przewoził pasażera we W. na trasie z ul. [...] na ul. [...]. Przewóz został zamówiony za pomocą aplikacji [...], opłata za przejazd wyniosła 25,72 zł, pasażer otrzymał w aplikacji fakturę wystawioną przez [...] w imieniu strony. Pojazd nie był oznakowany jako taksówka, a kierujący nie okazał do kontroli dokumentów potwierdzających brak przeciwskazań lekarskich i psychologicznych do pracy na stanowisku kierowcy. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole nr [...].

Organ I instancji wydał opisaną na wstępie decyzję i stwierdził naruszenia lp. 4.2. i 4.3 zał. nr 4 uotd.

W wyniku odwołania strony organ II instancji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, że okoliczności sprawy nie budzą wątpliwości, co do zasadności nałożenia kary. Wskazał organ, że w trakcie kontroli kierujący okazał kontrolującym: prawo jazdy, dowód rejestracyjny pojazdu i dokument potwierdzający nadanie nr PESEL, nie dysponował natomiast orzeczeniem lekarskim i psychologicznym o braku przeciwwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Pokreślił organ, że protokół kontroli został podpisany przez kierującego bez zastrzeżeń. Podmiotem odpowiedzialnym za zrealizowany przewóz w dniu kontroli była spółka. Kierujący w momencie kontroli zrealizował przewóz pasażera, który dokonał płatności za pośrednictwem aplikacji [...] w wysokości 25,72 zł, co potwierdza faktura nr [...] wystawiona przez [...] w imieniu strony, dlatego spółka powinna była wyposażyć kierującego w ww. dokumenty.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) strona wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz umorzenie postępowania i zasądzenie kosztów postępowania, zarzuciła naruszenie:

1) art. 76 § 3 k.p.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, oraz art. 12 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w rezultacie utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo, iż została ona wydana bez wnikliwego wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych sprawy i nie uwzględnieniu słusznego interesu strony, w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy takich jak ustalenie w czyim imieniu wykonywany był kontrolowany przejazd, braku wyjaśnienia, w oparciu o jaki stosunek prawny kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu,

2) art. 9 w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. polegające na niewystarczającym wyjaśnieniu podstaw decyzji, ustalonych faktów, oceny dowodów, a przede wszystkim niewyjaśnienie dlaczego organ pierwszej instancji nie wykazał inicjatywy dowodowej w zakresie niezbędnym do prawidłowego rozstrzygnięcia relacji łączących Stronę oraz na czyją rzecz oraz co stało się z ewentualnie otrzymanym wynagrodzeniem za przedmiotowy przejazd, a także ustalenia formy współpracy kierowcy ze Spółką i czy taka współpraca w ogóle miała miejsce.

W uzasadnieniu skargi argumentowała strona, że organ nie wyjaśnił roli spółki w wykonanym przewozie, co czyni materiał dowodowy niepełnym. W materiale dowodowym sprawy brak jest zeznań świadków (kierowcy, przedstawicieli Spółki), którzy współpracę pomiędzy ww. podmiotami by potwierdzili bądź jej wiarygodnie zaprzeczyli. Przede wszystkim nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie faktu, że spółkę można uznać za podmiot wykonujący przewóz drogowy, a ciężar dowiedzenia tego faktu spoczywa na organie administracji. Według strony nie można stwierdzić, czy kierowca w dniu kontroli świadczył przejazd na rzecz innego podmiotu czy też we własnym imieniu i na własną rzecz. A możliwym jest, iż kierowca wykonując te usługi w zakresie transportu drogowego realizował je we własnym imieniu i na swoją rzecz. Organy nie ustaliły ewentualnej formy współpracy kierowcy z przewoźnikiem, ani też czy okoliczności czy taka współpraca miała w ogóle miejsce.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd dokonując kontroli legalności decyzji nie znalazł podstaw dla zakwestionowania stanowiska organów, że w sprawie wystąpiły naruszenia uotd skutkujące koniecznością nałożenia kary pieniężnej.

Spór w sprawie dotyczy prawidłowości stanowiska organów co do spełnienia warunków do nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym w zakresie odnoszącym się do wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy (naruszenia lp. 4.4. oraz lp. 4.3. załącznika nr 4 do uotd).

Zgodnie z art. 4 pkt 22 uotd przez obowiązki lub warunki przewozu drogowego rozumie się obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy o transporcie drogowym. Przepis art. 39a ust. 1 uotd określa warunki, jakie winien spełniać kierowca, w tym m.in. w ust. 1 pkt 3 i 4 przewidziano brak przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz brak przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Z kolei art. 39j i art. 39k uotd uregulowane są zasady dotyczące badań lekarskich i psychologicznych. A zgodnie z art. 39m uotd wymagania, o których mowa w art. 39a-39l, stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy lub innej osoby osobiście wykonującej przewóz drogowy.

Brak zastosowania się przez przewoźnika do zasad i reguł wykonywania transportu drogowego jest sankcjonowane. Zgodnie z art. 92a ust. 2 uotd, zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3000 złotych (ust. 4). Zgodnie z art. 92a ust. 8 uotd, wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy. Jak przewiduje lp. 4.2 załącznika nr 4 do uotd, wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 1000 zł. A stosownie do lp. 4.3 załącznika nr 4 wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 1000 zł.

W ocenie Sądu okoliczności faktyczne sprawy uzasadniały nałożenie na stronę kary. Z akt sprawy wynika, że zatrzymanym do kontroli pojazdem został wykonany zarobkowy przewozów drogowych osób. Jak ustalono i co potwierdził kierowca w protokole kontroli podpisanym bez zastrzeżeń, kierowca przewoził pasażera we W. na trasie z ul. [...] na ul. [...], przewóz był dokonywany pojazdem bez oznaczenia taxi. Pasażer zamówił przejazd za pomocą aplikacji [...] (organ dokonał zrzutu z telefonu pasażera potwierdzającego ww. zdarzenie), na dowód czego przedłożył fakturę numer [...] wystawioną przez [...] w imieniu strony na kwotę 25,72 zł. W trakcie kontroli kierowca przedłożył prawo jazdy, dowód rejestracyjny pojazdu, dokument potwierdzający nadanie PESEL, nie przedłożył natomiast orzeczenia lekarskiego i psychologicznego o braku przeciwskazań do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Jak ustalił organ strona posiada licencję na przewóz taksówką.

Wbrew twierdzeniom strony, zasadnie organy stwierdziły, że podmiotem odpowiedzialnym za zrealizowany przewóz była spółka. Za pośrednictwem aplikacji [...] w imieniu spółki została wystawiona faktura i na jej rzecz za pośrednictwem aplikacji [...] uiszczona została płatność. Dlatego spółka zobligowana była zapewnić, aby kierowca dysponował niezbędnymi dokumentami dotyczącymi wymaganych badan lekarskich i psychologicznych.

W ocenie Sądu nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi, że organ nie podjął inicjatywy dowodowej w zakresie wykazania jakiego rodzaju relacje łączą stronę z kierowcą. Zauważa Sąd, że strona w toku całego postępowania ograniczyła się jedynie do poddania w wątpliwość stanowiska organów, natomiast nie przedłożyła żadnych dowodów ani nie udzieliła żadnych wyjaśnień kwestionujących jej rolę w wykonanym przewozie. A z dowodów zgormadzonych w sprawie – protokołu kontroli podpisanego przez kierowcę, zrzutu z aplikacji [...] i wystawionej faktury wynika, że przewóz był dokonany w imieniu i na rzecz strony. Samo twierdzenie strony, że ww. dowody są niewystarczające i nie wynika z nich jakiego rodzaju związek łączył kierowcę ze stroną nie mogą skutecznie podważyć ustaleń faktycznych sprawy.

Zasadnie również wskazały organy, że strona nie wykazała okoliczności uwalniających ją od odpowiedzialności opisanych w art. 92c uotd. Stosownie do treści art. 92c ust. 1 pkt 1 uotd nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 pkt 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Słusznie organy oceniły, że skarżąca nie wykazała okoliczności wyłączających jej odpowiedzialność opisaną w art. 92c ust. 1 pkt 1 uotd. Do naruszenia doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć.

Dla zwolnienia z odpowiedzialności na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. konieczne jest ustalenie braku wpływu podmiotu wykonującego przewozy lub inne czynności na powstanie naruszenia. Niemożność przewidzenia zdarzeń lub okoliczności, dla uwolnienia się od odpowiedzialności na podstawie przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 lub 2 uotd, powinna być wykazana przez przewoźnika przy uwzględnieniu kryterium należytej staranności. Dla zwolnienia się z odpowiedzialności przedsiębiorca musi zatem wykazać, że dołożył należytej staranności, czyli uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek jakichś nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych okoliczności lub zdarzeń doszło do naruszenia przepisów prawa. W niniejszej sprawie żadnych takich obiektywnych, nieprzewidywalnych, nadzwyczajnych okoliczności skarżąca nie wykazała.

W ocenie Sądu, nie doszło również w sprawie do naruszenia wskazywanych w skardze przepisów postępowania. Strona miała zapewniony czynny udział w postępowaniu, a organy uwzględniły i oceniły przedłożone i wskazywane przez stronę dowody.

W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a.