Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 257/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2023-08-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8 ust. 1 pkt 1, ust. 3, ust. 4, art. 39 ust. 1, ust. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 2268
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
article: art. 151, art. 250 par. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 24 sierpnia 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Czerw (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędzia WSA Michał Zbrojewski Protokolant st. sekretarz sądowy Dominika Człapińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2023 roku sprawy ze skargi H.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 15 grudnia 2022 r. znak: SKO.4115.290.2022 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi M. P., prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...], kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi decyzją

z dnia 15 grudnia 2022 r., znak: SKO.4115.290.2022, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi (dalej także: Kolegium, organ II instancji), po rozpatrzeniu odwołania H.S. (dalej także: skarżący), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.) (dalej: k.p.a.), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 570), art. 39 ust. 1 i 2 w związku z art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i 4 oraz art. 8 ust. 1 pkt 1, ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U . z 2021 r. poz. 2268 ze zm.) (dalej: u.p.s.) oraz § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2021 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U . z 2021 r. poz. 1296) (dalej: rozporządzenie RM),

§ 1 uchwały nr 111/27/2018 Rady Miasta Zgierza z dnia 20 grudnia 2018 r. w sprawie podwyższenia kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania pomocy w zakresie dożywiania dla osób objętych programem wieloletnim "Posiłek w szkole i w domu" na lata 2019-2023 (Dz.Urz.Woj.Łódzk. z 2018 r. poz. 7088) (dalej: uchwała Rady Miasta Zgierza) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Zgierza (dalej także: organ I instancji) z dnia 6 października 2022 r., znak: MOPS.5100.20867.2022, odmawiającą przyznania zasiłku celowego z programu "Posiłek w szkole i w domu" w miesiącu sierpniu 2022 r.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że H.S. wystąpił

w dniu 8 sierpnia 2022 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z.

z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej w postaci świadczenia pieniężnego

- zasiłku celowego na zakup żywności w sierpniu 2022 r. Organ I instancji ustalił, że skarżący zamieszkuje sam i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródło dochodu skarżącego w lipcu 2022 r. stanowiło wynagrodzenie w kwocie 2.630,48 zł. Zdaniem organu I instancji dochód uzyskany w lipcu 2022 r. nie kwalifikuje skarżącego do pomocy finansowej w formie świadczenia pieniężnego - zasiłku celowego na zakup żywności z uwagi na przekraczające kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej tj. kwotę 776 zł podwyższoną do 150 % tj. 1 164 zł na podstawie uchwały Rady Miasta Zgierza. W związku z tym organ I instancji decyzją odmówił przyznania pomocy finansowej w formie świadczenia pieniężnego - zasiłku celowego z programu "Posiłek w szkole i w domu" w sierpniu 2022 r.

Od powyższej decyzji odwołanie złożył H.S. stawiając zarzuty pracownikom Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. oraz zarzucając poświadczenie nieprawdy w treści wydanej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, po rozpoznaniu powyższego odwołania, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium, po przywołaniu treści art. 39 ust. 1, ust. 2 u.p.s., wskazało, że decyzja o przyznaniu zasiłku celowego ma charakter uznaniowy. Powoduje to, że nawet w sytuacji spełnienia przesłanek do uzyskania takiego zasiłku, organ może odmówić jego przyznania, bądź przyznać go w wysokości, jaką uzna za zasadną. Brak definicji "szczególnie uzasadnionych przypadków" daje natomiast organowi uprawnienie do oceny in concreto konieczności udzielenia takiej pomocy. Zasiłek celowy, o którym mowa w art. 39 u.p.s., jest zatem fakultatywną formą pomocy i nawet w sytuacji, gdy występują wymienione w tym przepisie przesłanki, organ nie musi go przyznać. Natomiast w sytuacji, gdy w konkretnej sytuacji nie wystąpią ustawowe przesłanki organ rozpatrujący wniosek o udzielenie beneficjentowi pomocy musi tej pomocy odmówić.

Następnie Kolegium wyjaśniło, że decyzją z dnia 29 sierpnia 2022 r., znak: MOPS.5112.20341.2022, Prezydent Miasta Zgierza przyznał skarżącemu:

1. specjalny zasiłek celowy na opłatę energii elektrycznej 50,00 zł, a na opłaty mieszkaniowe 200,00 zł w okresie od 1 sierpnia 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r.;

2. specjalny zasiłek celowy na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia w okresie od 1 sierpnia 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r. w kwocie 100,00 zł; 3. specjalny zasiłek celowy na zakup żywności w okresie od 1 sierpnia 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r. w kwocie 100,00 zł.

Dalej Kolegium stwierdziło, że w dniu 6 października 2022 r. Prezydent Miasta Zgierza wydał kilka decyzji rozpoznających wniosek skarżącego z dnia 8 sierpnia 2022 r., tj.: 1. znak: [...] odmawiającą "przyznania zasiłku okresowego w sierpniu 2022r."; 2. znak: [...] odmawiającą "prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych"; 3. znak: [...] odmawiającą "przyznania pomocy finansowej w formie świadczenia pieniężnego - zasiłku celowego z programu "Posiłek w szkole i w domu" w sierpniu 2022 r."; 4. znak: [...] odmawiającą opłacania składek zdrowotnych od dnia 01 września 2022 r.".

Kolegium podkreśliło, że organ I instancji ustalał stan faktyczny, opierając się zarówno na informacjach przekazywanych przez skarżącego w tym w formie oświadczeń składanych pod rygorem odpowiedzialności karnej, jak i na dokumentach urzędowych przesłanych przez pracodawcę skarżącego oraz ustaleniach dokonanych podczas wywiadu środowiskowego.

Następnie Kolegium stwierdziło, że w aktach sprawy znajdują się m.in. umowy zlecenia zawarte pomiędzy skarżącym a: 1. S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na okres do 30 czerwca 2022 r. 2. G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na okres od 2 lipca 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r.; 3. S. S.A. z siedzibą w W. na okres od 1 lipca 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r.

Kolegium podkreśliło, że z zaświadczeń znajdujących się w aktach sprawy wynika, że: 1. H.S. wykonywał w G. Sp. z o.o. na umowę-zlecenie od dnia 2 lipca 2022 r. na czas określony do 12 lipca 2022 r. W okresie od 1 sierpnia 2022 do 31 sierpnia 2022 nie otrzymał wynagrodzenia. 2. H.S. wykonywał w G. Sp. z o.o. na umowę-zlecenie od dnia 2 lipca 2022 na czas określony do 2022/07/12. Zaświadczenie wydaje się w celu: MOPS. W okresie od 1 lipca 2022 r. do 31 lipca 2022 r. nie otrzymał wynagrodzenia; 3. H.S. w firmie S. Spółka Akcyjna z siedzibą w W. w okresie od 1 lipca 2022 r. do 12 lipca 2022 r. otrzymywał miesięczny przychód 2 127,60 zł, (dochód 1 127,50 zł), a wypłata wynagrodzenia nastąpiła w sierpniu 2022 r.; 4. H.S. w firmie S. S.A. z siedzibą w W. w okresie od 1 sierpnia 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r. otrzymywał miesięczny przychód 2 127,60 zł (dochód 1 127,50 zł), a wypłata wynagrodzenia nastąpiła w sierpniu 2022 r.

Organ II instancji, za organem I instancji, stwierdził, że dochód H.S. w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku tj. w lipcu 2022 r. stanowiło wynagrodzenie w kwocie 2 630,48 zł. Organ II instancji podkreślił, że w sytuacji niewypłacenia wynagrodzenia przez pracodawcę służy pracownikowi roszczenie o wypłatę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi zwróciło ponadto uwagę, że H.S. w miesiącu sierpniu 2022 r. miał przyznane aż trzy zasiłki celowe specjalne, które mogą być przyznane osobom, które nie spełniają kryterium dochodowego. Ponadto skarżący korzysta od wielu lat z pomocy społecznej, tym samym otrzymując wielokrotnie wsparcie dla siebie i prowadzenie swojego jednoosobowego gospodarstwa domowego.

Organ II instancji odnosząc się do pozostałych zastrzeżeń zawartych w odwołaniu, stwierdził, że podstawą decyzji odmownej nie jest osobista niechęć wobec skarżącego, ale obiektywnie stwierdzony fakt niespełnienia ustawowej przesłanki. Organ II instancji podkreślił, że faktem bezspornym jest, że dochód H.S. przekracza kryterium dochodowe uprawniające do uzyskania zasiłku celowego.

Następnie Kolegium przywołało treść art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, ust. 3, art. 8 ust. 1 pkt 1, ust. 3, ust. 4 i ust. 4a u.p.s. i stwierdziło, że jedną z okoliczności dających prawo do korzystania z pomocy społecznej jest ustalenie przez organy pomocy społecznej, czy osoba o nią wnioskująca ma możliwość przezwyciężenia (trudnej) sytuacji życiowej, w jakiej się znajduje, przy wykorzystaniu własnych możliwości i zasobów, np. majątkowych, finansowych. W tym kontekście ustawodawca określił wysokość dochodu warunkującą uzyskanie prawa do świadczenia z opieki społecznej oraz zasady ustalania wysokości dochodu w sprawach z zakresu pomocy społecznej.

Podstawową zatem przesłanką otrzymania zasiłku celowego jest kryterium dochodowe. Kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. na dzień orzekania wynosi 776,00 zł. Dochód H.S. znacząco przekroczył ustawowe kryterium dochodowe. Dochód H.S. znacząco przekroczył także kryterium dochodowe określone w akcie prawa miejscowego na potrzeby wieloletniego rządowego programu "Posiłek w szkole i w domu" na lata 2019-2023. Jak wynika z § 1 uchwały Rady Miasta Zgierza podwyższono do 150% kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 8 ust. 1 u.p.s. dla celów przyznawania pomocy w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych w ramach wieloletniego rządowego programu "Posiłek w szkole i w domu" na lata 2019-2023. Oznacza to, że z pomocy określonej w tym programie mogą korzystać osoby prowadzące jednoosobowe gospodarstwo domowe, których dochód nie przekracza w miesiącu kwoty 1 164 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wyjaśniło jednocześnie, że dochód stanowiący istotne kryterium, od którego zależy uzyskanie świadczenia z pomocy społecznej, obliczany jest nie według subiektywnych kryteriów, lecz w sposób ściśle określony przez ustawodawcę w obowiązujących przepisach prawa.

Kolegium stwierdziło, że z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że dochód skarżącego bezsprzecznie przekroczył w lipcu 2022 r. wskazane w u.p.s. oraz w uchwale Rady Miasta Zgierza kryterium dochodowe. Ponadto skarżący nie kwestionował tej okoliczności, lecz skupiał się na nacechowanym złą wolą zachowaniu pracowników organu I instancji.

Wobec powyższego organ stwierdził, że H.S. nie spełnił jednej z dwóch obligatoryjnych przesłanek określonych w art. 39 u.p.s.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, H.S. zaskarżył w całości decyzję organu II instancji i wniósł o jej uchylenie.

Skarżący wskazał, że ustalenie wynagrodzenia za pracę w czerwcu i lipcu 2022 r. miało miejsce w oparciu o papierowe potwierdzenie ich osiągnięcia, jednak w rzeczywistości środków wykazanych w złożonych do akt sprawy zaświadczeniach nadesłanych nie otrzymał, bowiem zostały one w całości zajęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z..

W ocenie skarżącego istota jego wniosków o udzielenie pomocy w lipcu była chwilowa i incydentalna, bowiem do ustabilizowania sytuacji przyczyniło się m.in uzgodnienie możliwości podjęcia współpracy w ramach umowy cywilnoprawnej z zleceniodawcą wykonującym usługi dla kilku podmiotów, ale dopiero od października 2022 r. W ocenie skarżącego, został on pozostawiony bez środków na życie i zakup żywności oraz bieżące, niezbędne do normalnego funkcjonowania opłaty np. za tzw. media.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określony jest przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634) (dalej: p.p.s.a.), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.

Sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracyjnych, kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego.

Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną w tej sprawie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 15 grudnia 2022 r., znak: SKO.4115.290.2022, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Zgierza z dnia 6 października 2022 r., znak: MOPS.5100.20867.2022, odmawiającą przyznania zasiłku celowego z programu "Posiłek w szkole i w domu" w miesiącu sierpniu

2022 r., Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca odpowiadają wymogom prawa.

Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U . z 2021 r. poz. 2268 ze zm.) (dalej: u.p.s.).

Zgodnie z art. 39 ust. 1 u.p.s. w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Jak z kolei stanowi art. 39 ust. 2 u.p.s. zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów między innymi zakupu żywności. Bezsporne w niniejszej sprawie jest, że skarżący wystąpił w dniu 8 sierpnia 2022 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej w postaci świadczenia pieniężnego - zasiłku celowego na zakup żywności w sierpniu 2022 r.

Należy podkreślić, że przyznanie zasiłku celowego, o którym mowa w art. 39 ust. 1 u.p.s., uzależnione jest od dochodu. Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91 u.p.s., przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 776 zł (kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej) przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 u.p.s. lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Uchwałą Nr III/27/2018 Rady Miasta Zgierza z dnia 20 grudnia 2018 r. w sprawie podwyższenia kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania pomocy w zakresie dożywiania dla osób objętych programem wieloletnim "Posiłek w szkole i w domu" (Dz.Urz.Woj.Łódzk. z 2018 r. poz. 7088) podwyższono do 150% kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 8 ust. 1 u.p.s. dla celów przyznawania pomocy w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych w ramach wieloletniego rządowego programu "Posiłek w szkole i w domu" na lata 2019-2023

(§ 1 uchwały). Oznacza to, że z pomocy w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych w ramach wieloletniego rządowego programu "Posiłek w szkole i w domu" na lata 2019-2023 w mieście Zgierz mogą korzystać osoby prowadzące jednoosobowe gospodarstwo domowe, których dochód nie przekracza w miesiącu kwoty 1 164 zł. Należy przy tym podkreślić, że w każdym przypadku, gdy kryterium dochodowe warunkujące prawo do świadczeń z pomocy społecznej, określone w art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. zostaje przekroczone, niezależnie o jaką kwotę i niezależnie od zaistniałych trudności życiowych, organ przyznający świadczenia z pomocy społecznej obowiązany jest odmówić przyznania zasiłku celowego, o którym mowa w art. 39 u.p.s. (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 11 października 2022 r., II SA/Bk 555/22, LEX nr 3427077, CBOSA).

Zgodnie z art. 8 ust. 3 u.p.s. za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o:

1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych i koszty uzyskania przychodu;

2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach;

3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.

Natomiast, zgodnie z art. 8 ust. 4 u.p.s., do dochodu nie wlicza się świadczeń szeroko rozumianej pomocy społecznej i świadczeń rodzinnych, to jest:

1) jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego;

2) zasiłku celowego;

3) pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty;

4) wartości świadczenia w naturze;

5) świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych;

5a) świadczenia pieniężnego, o którym mowa w ustawie z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1255), i pomocy pieniężnej, o której mowa w art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji i okresu powojennego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1858), w art. 7a ust. 2 ustawy z dnia 2 września 1994 r. o świadczeniu pieniężnym i uprawnieniach przysługujących żołnierzom zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudnianym w kopalniach węgla, kamieniołomach, zakładach md uranu i batalionach budowlanych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1774), w art. 5a ust. 2 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o osobach deportowanych do pracy przymusowej oraz osadzonych w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. z 2021 r. poz. 1818), w art. 10a ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o świadczeniu pieniężnym i uprawnieniach przysługujących cywilnym niewidomym ofiarom działań wojennych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1820) oraz w art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych;

6) dochodu z powierzchni użytków rolnych poniżej 1 ha przeliczeniowego;

7) świadczenia wychowawczego, o którym mowa w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2019 r. poz. 2407 oraz z 2021 r. poz. 1162 i 1981);

8) świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o Karcie Polaka (Dz. U. z 2019 r. poz. 1598);

9) świadczenia pieniężnego przyznawanego na podstawie art. 9 ustawy z dnia 22 listopada 2018 r. o grobach weteranów walk o wolność i niepodległość Polski (Dz. U. poz. 2529);

10) nagrody specjalnej Prezesa Rady Ministrów przyznawanej na podstawie art. 31a ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. z 2021 r. poz. 178, 1192 i 1535);

11) pomocy finansowej przyznawanej repatriantom, o której mowa w ustawie z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (Dz. U. z 2019 r. poz. 1472);

12) środków finansowych przyznawanych w ramach działań podejmowanych przez organy publiczne, mających na celu poprawę jakości powietrza lub ochronę środowiska naturalnego;

13) zwrotu kosztów, o których mowa w art. 39a ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 1082);

14) rodzinnego kapitału opiekuńczego, o którym mowa w ustawie z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym (Dz. U. poz. 2270);

15) dofinansowania obniżenia opłaty rodzica za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna, o którym mowa w art. 64c ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz. U. z 2021 r. poz. 75, 952, 1901 i 2270);

16) kwotę dodatku energetycznego, o którym mowa w art. 5c ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 716, z późn. zm.);

17) kwotę dodatku osłonowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2021 r. o dodatku osłonowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 1);

18) kwoty dodatku węglowego, o którym mowa w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o dodatku węglowym (Dz. U. poz. 1692);

19) kwotę dodatku dla gospodarstw domowych z tytułu wykorzystywania niektórych źródeł ciepła, o którym mowa w art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 września 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw (Dz. U. poz. 1967).

20) kwoty dodatku elektrycznego, o którym mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej (Dz. U. poz. 2127).

Wymaga podkreślenia, że pojęcie dochodu jednoznacznie zdefiniowane przez ustawodawcę, należy rozumieć szeroko jako wszystkie przychody bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, z wyłączeniem odliczeń oraz pomniejszeń enumeratywnie i w sposób wyczerpujący oraz zamknięty (nie zaś przykładowy) w nich wymienionych, co oznacza, że dokonywanie innych odliczeń i pomniejszeń dochodu jest nieuprawnione Katalog wyłączeń zawarty w art. 8 ust. 4 u.p.s. ma charakter zamknięty, a zatem niewymienione w nim przychody podlegają wliczeniu do dochodu branego pod uwagę przy ustalaniu wysokości świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (por. wyrok NSA z dnia 20 listopada 2019 r., I OSK 4419/18, LEX nr 2758882, CBOSA).

Na podstawie akt administracyjnych sprawy Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie organy ustaliły, że dochód H.S. w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku tj. w lipcu 2022 r. stanowiło wynagrodzenie w kwocie 2 630,48 zł. Powyższego wyliczenia nie kwestionuje skarżący. W skardze skarżący podnosi natomiast, że ustalenie wynagrodzenia za pracę w czerwcu i lipcu 2022 r. miało miejsce w oparciu o papierowe potwierdzenie ich osiągnięcia, jednak w rzeczywistości środków wykazanych w złożonych do akt sprawy zaświadczeniach nadesłanych nie otrzymał, bowiem zostały one w całości zajęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z.

Odnosząc się do powyższego Sąd stwierdza, że kwoty zajęte w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego nie mieszczą się w katalogu obciążeń pomniejszających dochód jak i w katalogu przychodów odliczanych od dochodu w rozumieniu art. 8 ust. 3 i 4 u.p.s. Nie ma w związku z tym wpływu na określenie wysokości dochodu skarżącego argument, jakoby w rzeczywistości środków wykazanych w złożonych do akt sprawy oświadczeniach i zaświadczeniach

nie otrzymał, bowiem zostały one w całości zajęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 11 października 2022 r., III SA/Kr 695/22, LEX nr 3446077, CBOSA). Skoro więc egzekucja administracyjna nie mieści się ani w zakresie pomniejszeń, ani wyłączeń od dochodu, wobec czego organy prawidłowo ustaliły dochód skarżącego, co oznacza dokonanie prawidłowych ustaleń faktycznych na okoliczność przekroczenia przez skarżącego progu dochodowego jako uprawniającego do przyznania wnioskowanego świadczenia.

Sąd podkreśla, że specyfika obliczania dochodu osoby ubiegającej się o świadczenia z pomocy społecznej wynikająca z przepisów ustawy o pomocy społecznej powoduje, że może dojść do sytuacji, w której dochód wnioskodawcy w świetle przepisów ustawy o pomocy społecznej może odbiegać od rzeczywistego dochodu będącego w jego dyspozycji (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 11 października 2022 r., III SA/Kr 695/22, LEX nr 3446077, CBOSA).

W związku z tym Sąd stwierdza, że mają rację organy orzekające w sprawie, że skarżący nie kwalifikuje się do uzyskania pomocy finansowej w formie świadczenia pieniężnego - zasiłku celowego na zakup żywności z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej tj. kwoty 776 zł podwyższonej do 150 % tj. 1.164 zł na podstawie Uchwały nr 111/27/2018 Rady Miasta Zgierza z dnia 20 grudnia 2018r. w sprawie podwyższenia kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania pomocy w zakresie dożywiania dla osób objętych programem wieloletnim "Posiłek w szkole i domu". W związku z powyższym, zdaniem Sądu, odmowa przyznania skarżącemu pomocy finansowej w formie świadczenia pieniężnego - zasiłku celowego z programu "Posiłek w szkole i w domu" w sierpniu 2022r. była uzasadniona.

Końcowo Sąd zwraca także uwagę, że organ I instancji mimo odmowy przyznania zasiłku celowego ze względu na przekroczenia kryterium dochodowego, uznając trudną sytuację skarżącego, udzielił mu wsparcia ze środków z pomocy społecznej, bowiem materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy potwierdza, że decyzją z dnia 29 sierpnia 2022 r., znak: MOPS.5112.20341.2022 Prezydent Miasta Zgierza przyznał skarżącemu: 1. specjalny zasiłek celowy na opłatę energii elektrycznej 50,00 zł, a na opłaty mieszkaniowe 200,00 zł w okresie od 1 sierpnia 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r.; 2. specjalny zasiłek celowy na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia w okresie od 1 sierpnia 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r. w kwocie 100,00 zł; 3. specjalny zasiłek celowy na zakup żywności w okresie od 1 sierpnia 2022 r. do 31 sierpnia 2022 r. w kwocie 100,00 zł.

Podsumowując stwierdzić należy, że w ocenie Sądu zaskarżona decyzja ani decyzja ją poprzedzająca nie naruszają norm prawa materialnego ani procesowego w takim zakresie, który skutkowałby koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone zgodnie z art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 i art. 80 k.p.a., a uzasadnienia decyzji odpowiadają wymogom art. 107 § 3 k.p.a.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.

W pkt 2 sentencji wyroku Sąd orzekł w zakresie zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej skarżącemu przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Mając na uwadze wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 kwietnia 2023 r. (SK 85/22, OTK-A 2023/41) (w którym to wyroku Trybunał Konstytucyjny wskazał, że niezależnie od tego, czy pomoc prawna jest udzielana z urzędu, czy z wyboru, przysługiwać powinno takie samo wynagrodzenie), Sąd doszedł do przekonania, że w ramach wykładni prokonstytucyjnej należy pominąć regulację Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 18 ze zm.) (do którego odsyła art. 250 § 1 p.p.s.a.) tylko w tej części, która odnosi się do ustalenia stawek wynagrodzenia adwokata za świadczoną pomoc prawną z urzędu i zastąpić te stawki - stosownie do przedmiotu zaskarżenia oraz rodzaju postępowania - stawkami wynagrodzenia (opłat), jakie prawodawca przewidział za takiego samego rodzaju prace (pomoc prawną) wyświadczone przez adwokata ustanowionego z wyboru. W konsekwencji w analizowanym przypadku zastosowanie wnioskowania z analogii (w taki sam sposób Trybunał Konstytucyjny postrzegał skutki swoich wyroków w sprawach o sygn. akt SK 66/19 oraz SK 78/21) oznacza przyznanie adwokatowi wyznaczonemu pełnomocnikiem skarżącego w niniejszej sprawie kwoty 480 zł (bo na taką właśnie kwotę prawodawca wycenił pomoc prawną adwokata z wyboru według § 14 ust. 1 pkt lit c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.), podwyższoną, zgodnie z § 4 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, o kwotę podatku od towarów i usług.