Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 454/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-07-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 3 i 7a; art. 28 ust. 1; art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a; art. 29 ust. 4 pkt 3 lit.a; art. 48 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2024 poz 725
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
article: art. 119 pkt. 4; art. 151
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Tomasz Grossmann Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 lipca 2024 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 18 kwietnia 2024 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. , postanowieniem z dnia 28 lutego 2024 roku (nr [...]), skierowanym do T. Sp. z o.o. z siedzibą w W., na podstawie art. art. 48 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3, ust. 5 ustawy - Prawo Budowlane, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych, tj. rozbudowę i przebudowę obiektu budowlanego – wieży antenowej wraz z instalacją telekomunikacyjną, zlokalizowanej na działkach nr ewid. [...] i [...], obręb R., gmina W. . Organ poinformował adresata rozstrzygnięcia o możliwości i terminie złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego, a także o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia PINB wyjaśnił, że na terenie nieruchomości obejmującej działki o nr ewid. [...] i [...] znajduje się wolnostojąca wieża telekomunikacyjna, wykonana na podstawie pozwolenia na budowę nr [...] z dnia 22.06.2001r. (pozwolenie na użytkowanie wydano w dniu 09.08.2004r.). W lipcu-sierpniu 2021r. wykonane zostały roboty budowlane udokumentowane Projektem Wstępnym MZV01 z marca 2021r. oraz Projektem Wykonawczym z dnia 27.04.2021r., które polegały na montażu urządzeń telekomunikacyjnych na istniejącym obiekcie (wieży). W rejestrach Starostwa Powiatowego Wydziału Budownictwa i Architektury nie odnotowano zgłoszeń budowy lub zgłoszenia robót budowlanych. Do akt sprawy pozyskano kopię zatwierdzonego projektu budowlanego stanowiący załącznik do decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 22.06.2001r. oraz sprawozdanie z badań pomiarów promieniowania elektromagnetycznego dla celów ochrony środowiska z dnia 14.06.2021r.

Po analizie zebranego materiału dowodowego organ ustalił, że doszło do przebudowy i rozbudowy wieży antenowej, a nie jak wskazuje inwestor do zainstalowania na wieży urządzeń technicznych. Inwestor nie tylko zdemontował poprzednie anteny i zamontował w ich miejsce inne, o odmiennej charakterystyce, ale także zamontował na wieży dodatkowe anteny, które nie miały swojego odpowiednika w pierwotnym projekcie budowlanym. Prace modernizacyjne doprowadziły do wzrostu sumarycznej mocy ERIP anten. PINB uznał, że wykonane roboty doprowadziły do zamiany parametrów stacji bazowej, co w świetle jednolitego orzecznictwa sądów administracyjnych uznawane jest za przebudowę, czy rozbudowę stancji bazowej, a nie montaż urządzeń na istniejącym obiekcie budowlanym.

Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozparzeniu zażalenia T. Sp. z o.o., postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2024 roku (nr [...]), uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji w części obejmującej "tj. rozbudowę i przebudowę obiektu budowlanego – wieży antenowej wraz z instalacją telekomunikacyjną" i w tym miejscu orzekł "tj. rozbudowę obiektu budowlanego – wieży antenowej wraz z instalacją telekomunikacyjną", a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wyjaśnił, że materiał dowodowy jest kompletny, a wykonane roboty budowlane należy zakwalifikować jako rozbudowę stacji bazowej telefonii komórkowej, a nie jej przebudowę, ponieważ dokonano zmiany charakterystycznych parametrów obiektu, jakim jest stacja bazowa, poprzez zwiększenie i ogólną zamianę sumaryczną mocy pojedynczych anten. Na wykonanie takich robót inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę.

WWINB uznał, że organ I instancji prawidłowo zastosował w sprawie tryb określony w art. 48 ustawy - Prawo budowlane, tj. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych oraz poinformowała inwestora o możliwości złożenia wniosku o legalizację, a także o warunku, którym jest uiszczenie opłaty legalizacyjnej.

T. Sp. z o.o. z siedzibą w W., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, skorzystała z prawa skargi do sądu administracyjnego. Spółka zażądała uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a także zasądzenia niezbędnych kosztów postępowania sądowego.

W ocenie skarżącej Spółki kwestionowane postanowienia zostały wydane z naruszeniem:

1. art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez jego zastosowanie w niniejszej sprawie, podczas gdy postanowienie organu I instancji wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych powinno zostać uchylone;

2. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 124 § 1 w związku z art. 126 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i dowolne ustalenie wbrew literalnej wykładni właściwych przepisów, że instalowanie dodatkowych anten na istniejącej wieży telekomunikacyjnej stanowi rozbudowę stacji bazowej i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę;

3. art. 48 ust. 1 i ust. 3 ustawy - Prawo budowlane poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy wykonane przez Skarżącą roboty budowlane nie doprowadziły do rozbudowy obiektu budowlanego, gdyż obejmowały wyłącznie instalowanie urządzeń technicznych na istniejącym obiekcie, co objęte jest wyłączeniem spod obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia robót na podstawie art. 29 ust. 4 pkt 3 ppkt a) ustawy - Prawo budowlane;

4. art. 28 ustawy - Prawo budowlane poprzez jego zastosowanie do sytuacji, gdy inwestycja zrealizowana przez Spółkę nie stanowi rozbudowy obiektu budowlanego, a roboty budowlane, których dotyczy postępowanie nie wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, albowiem na podstawie art. 29 ust. 4 pkt 3 ppkt a) ustawy - Prawo budowlane objęte były zwolnieniem od obowiązku uzyskania takiej decyzji;

5. art. 29 ust. 4 pkt 3 ppkt a) ustawy - Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy roboty budowlane wykonane przez Spółkę polegały na instalowaniu urządzeń technicznych (w szczególności anten instalacji radiokomunikacyjnej) na istniejącym obiekcie budowlanym, których wysokość nie przekraczała 3 metrów.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ nie przeprowadził w sposób wyczerpujący postępowania wyjaśniającego i nie podjął wszelkich dostępnych kroków, aby poczynić właściwe i szczegółowe ustalenia faktyczne.

Z treści rozstrzygnięcia, ani z jego uzasadnienia, nie wynika w jaki sposób zmiana parametrów anten sektorowych i radioliniowej wpływa na zamianę charakterystycznych parametrów wolnostojącej wieży telekomunikacyjnej i w jaki sposób, przy pomocy jakiego dowodu, organ ustalił ten fakt, a także czy wystarczające jest stwierdzenie jakiejkolwiek zamiany w obiekcie budowlanym, aby stwierdzić, że doszło do jego rozbudowy.

Podstawową wątpliwością jest to w jaki sposób można było stwierdzić zmianę charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego posługując się różnymi wartościami, jednostkami miar oraz niewłaściwie rozumiejąc kluczowe terminy techniczne. Nie można jak uczyniły to organy porównywać mocy doprowadzonej do anteny wyrażonej w dBm - W, z mocą promieniowaną izotropowo przez anteny radiokomunikacyjne. Organy błędnie posługują się pojęciem "promieniowania izotopowego" które nie ma nic wspólnego z radiokomunikacją, a świadczy jedynie o całkowitym braku zrozumienia kwestii technicznych.

WINB nie wyjaśnił dlaczego zmiana parametrów instalacji radiokomunikacyjnej zainstalowanej na wieży antenowej stanowi rozbudowę obiektu budowlanego. Z rozbudową mamy do czynienia w przypadku zamiany, innych poza wysokością, charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego, jak kubatura, powierzchnia zabudowy, jego długość czy szerokość. Organ nie wyjaśnił, dlaczego te parametry, które jego zdaniem uległy zmianie, są charakterystyczne i jakie w tym kontekście mają znaczenie. Nie spełnia tego wymogu lakoniczne stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu, a także powoływanie się na tezy orzeczeń sądowych.

Modernizacja instalacji radiokomunikacyjnej, zgodnie z art. 152 ustawy o ochronie środowiska, została zgłoszona właściwemu organowi ochrony środowiska. Zgłoszenie zostało dokonane z zachowaniem wszelkich wymogów. Do zgłoszenia dołączone zostały wyniki pomiarów wykonanych przez akredytowane laboratorium pomiarowe, które potwierdzają brak przekroczeń dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w miejscach dostępnych dla ludności. Organ ochrony środowiska nie wniósł sprzeciwu do dokonanego zgłoszenia.

W aktualnym stanie prawnym warunkiem zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę jest wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu instalacji radiokomunikacyjnej, jako rodzaju urządzenia, na istniejącym obiekcie budowlanym. Instalację radiokomunikacyjną stanowią anteny sektorowe i radioliniowe używane dla celów emitowania, odbioru i wzmacniania sygnału telefonii komórkowej. Obiektem budowlanym w rozumieniu ustawy - Prawo budowlane może być budynek, budowla, jak i obiekt małej architektury.

W uzasadnieniu zarzutu naruszenia prawa materialnego skarżąca Spółka przywołała poglądy zaprezentowane w wyrokach WSA w Krakowie z dnia 19 grudnia 2023 roku o sygn. akt II SA/Kr 1338/23 oraz WSA w Kielcach z dnia 2 czerwca 2015 roku o sygn. akt II SA/Ke 338/15 i podniosła, że instalowanie urządzeń technicznych, tj. instalacji radiokomunikacyjnej o wysokości nieprzekraczającej 3m na istniejącej wieży, nie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia robót budowlanych, gdyż znajdowało oparcie w treści art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) Prawa budowlanego.

W ocenie Spółki kwalifikacja robót budowlanych polegających na zainstalowaniu anten dla celów funkcjonowania stacji bazowej telefonii komórkowej jako rozbudowy prowadzi do konstatacji, iż nie wiadomo, jakich robót miałaby dotyczyć wyjątek od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę opisany w treści art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a) oraz art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) ustawy - Prawo budowlane.

Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu wydanego postanowienia oraz wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2022, poz. 2492).

Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie - art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024, poz. 935 - dalej w skrócie "P.p.s.a."). Uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie Sąd uchyla ten akt w całości albo w części na warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c P.p.s.a., względnie stwierdza jego nieważności, gdy spełnione są przesłanki wskazane w art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albo stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Sprawy dotyczące skarg na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a., mogą być rozpoznawane przez sąd administracyjny w trybie uproszczonym - co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Wzorzec materialnoprawnej legalności kwestionowanych postanowień stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.).

W ocenie Sądu brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska, że organy dokonały naruszenia prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię.

Zgodnie z art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego zwrot "roboty budowlane" oznacza budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Uszczegółowieniem tego przepisu jest art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, zgodnie z którym wyraz "budowa" oznacza "wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę lub nadbudowę obiektu budowlanego".

Ustawodawca wyjaśnia ponadto w art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego, że słowo "przebudowa" należy interpretować jako wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji.

Natomiast w art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego ustawodawca definiuje termin "remont", stwierdzając, że oznacza on wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym.

Przyjmuje się, że stacja bazowa telefonii komórkowej jest budowlą stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego), a tym samym stanowi obiekt budowlany (art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego), którego budowa wymaga pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego (wyrok NSA z 25.08.2022 r., II OSK 2696/19, LEX nr 3403372).

Ustawodawca nie definiuje w Prawie budowlanym terminów "instalowanie" lub "instalacja". Jednak w orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że "instalowanie" jest rodzajem robót budowlanych, które w szczególności nie polegają na budowie, przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego (porównaj: wyrok NSA z 16.02.2017 r., II OSK 1424/15, LEX nr 2292195; wyrok NSA z 27.04.2023 r., II OSK 1511/20, LEX nr 3662552; wyrok NSA z 13.06.2022 r., II OSK 1894/19, LEX nr 3356128; czy wyrok NSA z 18.06.2020 r., II OSK 3520/19, LEX nr 3064954).

Jednocześnie uznaje się, że jeśli zamontowanie na wieży dodatkowych anten nie skutkuje zmianą charakterystycznych parametrów użytkowych stacji bazowej telefonii komórkowej, to działanie takie spełnia wymogi zakwalifikowania go jako przebudowy obiektu budowlanego, zaś w przypadku zmiany tychże charakterystycznych parametrów musi być kwalifikowane jako jej rozbudowa (wyrok NSA z 9.10.2019 r., II OSK 2801/17, LEX nr 2744789).

Brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska, że ustalenia stanowiące podstawę faktyczną kontrolowanego rozstrzygnięcia zostały przyjęte z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.).

Pomiędzy stronami (organem a skarżącą Spółką) bezsporne pozostaje, że w oparciu o projekt przebudowy obiektu telefonii komórkowej z dnia 27 kwietnia 2021 roku przeprowadzona została "instalacja i modernizacja urządzeń działającej stacji bazowej telefonii komórkowej" osadzonej na wieży kratowej zlokalizowanej na działkach o numerach ewidencyjnych [...] oraz [...] w miejscowości W. ([...]), R. .

Inwestor na żadnym etapie postępowania administracyjnego, czy sądowego, nie kwestionował ustalenia przyjętego przez organy, że "Prace modernizacyjne doprowadziły do wzrostu sumarycznej mocy ERIP anten".

Wskazać zatem należy, że pierwotnie na spornej wieży zamontowane były:

- trzy pary anten sektorowych K730 378 pracujące w paśmie 900 MHz (izotropowa moc promieniowania każdej z nich przy maksymalnej doprowadzonej mocy równej 39 dBm to około 401 W, czyli łącznie 2406 W),

- dwie anteny paraboliczne [...] pracujące w paśmie 23 GHz (izotropowa moc promieniowania każdej z nich przy maksymalnej mocy wyjściowej równej 0,063 W to około 646 W, czyli łącznie 1292 W),

- jedna antena paraboliczna [...] pracująca w paśmie 23 GHz (izotropowa moc promieniowania tej anteny przy maksymalnej mocy wyjściowej równej 0,063 W to około 2512 W),

oraz

- jedna antena paraboliczna [...] pracująca w paśmie 18 GHz (izotropowa moc promieniowania tej anteny przy maksymalnej mocy wyjściowej równej 0,063 W to około 1862 W).

Na skutek robót budowlanych wykonanych w 2021 roku, potwierdzonych sprawozdaniem z badań pomiarów promieniowania elektromagnetycznego dla celów ochrony środowiska z dnia 14 czerwca 2021 roku, na spornej wieży funkcjonują:

- antena typu 80010651 o zakresie pracy 1800 MHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotropowo 3617 W,

- antena typu [...] o zakresie pracy 2600 MHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotropowo 14468 W,

- antena typu [...] o zakresie pracy 1800 MHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotropowo 3617 W,

- antena typu [...] o zakresie pracy 2600 MHz o równoważnej mocy promieniowania izotropowo 14468 W,

- antena typu [...] o zakresie pracy 900 MHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotropowo 6181 W,

- antena typu [...] o zakresie pracy 900 MHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotopowo 5259 W,

- antena typu [...] o zakresie pracy 1800 MHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotropowo 3617 W,

- antena typu [...] o zakresie pracy 2600 MHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotopowego 14468 W,

- antena typu [...] o zakresie pracy 900 MHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotopowo 5259 W,

oraz

- antena [...] o zakresie pracy 900 GHz oraz równoważnej mocy promieniowania izotropowo [...] i mocy nadajnika [...] dBm.

Przyjąć zatem należy, że na skutek wykonanych robót budowlanych łącza równoważna mocy promieniowania izotopowego anten zamontowanych na spornej wieży została zwiększona z dotychczasowej maksymalnej 8072 W do maksymalnego poziomu nawet 52905,5 W.

Sąd w składzie orzekający w niniejszej sprawie nie ujawnił postaw dla przyjęcia stanowiska o błędnym zastosowaniu prawa materialnego.

Wadliwości kwestionowanych rozstrzygnięć nie dowodzi argumentacja wskazująca na brak możności stwierdzenia zmian charakterystycznych parametrów spornego obiektu budowlanego oraz niewłaściwe rozumienie kluczowych terminów technicznych.

W ocenie Sądu z materiału dowodowego wynika niezbicie, że wzrost sumarycznej mocy ERIP anten zamontowanych na spornej wieży telekomunikacyjnej jest wynikiem zwiększenia liczba anten i innych urządzeń.

Zakładając zatem, że jednymi z parametrów charakterystycznych obiektu stacji bazowej telefonii komórkowej są m.in. zakres częstotliwości jej pracy oraz liczba składających się na nią anten – za czym opowiada się Sąd w niniejszym składzie – to należało uznać, że analizowane roboty budowlane organy trafnie zakwalifikowały jako "rozbudowę" stacji bazowej.

Sąd dostrzega, że przy rozstrzyganiu kontrolowanej sprawy organy obu instancji wspierały się poglądami orzecznictwa sądów administracyjnych, które ukształtowane zostało na gruncie treści art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333).

Powołany przepis stanowił, że "pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, na obiektach budowlanych".

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie znajduje podstaw do tego, aby przyjąć stanowisko, że zmiana wprowadzona na mocy ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 471 z późn. zm.) stanowiła istotną modyfikację treści regulacji prawnej dotyczącej uchylenia wymogu uzyskania pozwolenia na budowę dla robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających.

Na gruncie treści art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) ustawy – Prawo budowlane charakterystyka/definicja "urządzenia" została wzbogacona od dodatkową cechę, tj. wysokość, która nie może przekraczać 3m.

W konsekwencji na gruncie brzmienia art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) ustawy – Prawo budowlane nie wymaga się decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, na wykonywanie robót budowlanych polegających na "instalowaniu na obiektach budowlanych stanowiących albo niestanowiących całości techniczno-użytkowej urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, a także związanego z tymi urządzeniami osprzętu i urządzeń zasilających, o wysokości nieprzekraczającej 3 m".

Sąd podziela stanowisko prezentowane przez WSA w Krakowie, że w art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a) oraz w art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) Prawa budowlanego (vide: art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego przed nowelizacją z 2020 roku) ustawodawca posłużył się zbiorczą kategorią określoną jako urządzenia, która to kategoria obejmuje antenowe konstrukcje wsporcze, instalacje radiokomunikacyjne, związane z tymi urządzeniami osprzęt i urządzenia zasilające, stanowiące albo niestanowiące całości techniczno-użytkowej, instalowane na obiektach budowlanych, po nowelizacji z 2020 roku "o wysokości nieprzekraczającej 3 m".

Jednak w celu uzasadnienia poglądu o braku konieczności uzyskania pozwolenia na budowę na "roboty budowlane polegające na wymianie lub umieszczaniu na istniejących masztach nowych anten, zmianę konfiguracji anten" WSA w Krakowie odwołuje się do genezy przepisu art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, który został dodany na mocy ustawy z dnia z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 106, poz. 675), w tym do argumentacji powołanej w uzasadnieniu do projektu tej ustawy (Druk Sejmu VI kadencji nr 2546).

Odnotować więc należy, że oparty na tych samych założeniach, powołany w skardze, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 2 czerwca 2015 roku o sygn. akt II SA/Ke 338/15, którym oddalono skargę na decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie nielegalnej rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej (stalowej kratowej wieży o wysokości ok. 54m posadowionej na żelbetowym fundamencie), został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2017 roku o sygn. akt II OSK 2295/15. NSA uchylił także decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

NSA wyjaśnił w uzasadnieniu, że zakwalifikowanie robót jako instalowanie antenowych konstrukcji wsporczych oraz instalacji radiokomunikacyjnych na obiektach budowlanych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego może nastąpić tylko wówczas, gdy ich umiejscowienie na obiektach budowlanych nie stanowi rozbudowy, nadbudowy lub przebudowy tych obiektów (por. np. wyrok NSA z 12 października 2016 r., II OSK 3341/14; - wyrok NSA z 16 lutego 2017 r., II OSK 1424/15; - wyrok NSA z 22 lutego 2017 r., II OSK 1494/15). Ewentualna więc zmiana parametrów obiektu winna być kwalifikowana jako przebudowa lub rozbudowa stacji bazowej, a nie montaż urządzeń na istniejącym obiekcie budowlanym (tak też w wyroku NSA z 26 stycznia 2012 r., II OSK 2145/10, LEX nr 112311).

Z powyższych względów Sąd nie znalazł podstaw do odstąpienia od stanowiska, że "instalowanie" jest rodzajem robót budowlanych, które w szczególności nie polegają na budowie, przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Taki wniosek pozostaje w zgodzie z zakazem wykładni synonimicznej, który wyklucza nadawanie tego samego znaczenia wyrażeniom różnobrzmiącym. Racjonalny językowo ustawodawca celowo użył wyrazu "instalowanie", a nie innego określenia wymienionego w art. 3 pkt 7-8 Prawa budowlanego.

Podsumowując wyjątek od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę opisany w treści art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) ustawy - Prawo budowlane nie jest zbiorem pustym, lecz dotyczy tylko "instalowania", czyli wykonywania prostych prac odnoszących się do poszczególnych elementów stacji bazowej, jej pojedynczych urządzeń lub konstrukcji, a nie do budowy (a także odpowiednio: przebudowy czy rozbudowy) takiej stacji (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 czerwca 2019 roku o sygn. akt IV SA/Po 218/19 oraz powołane tam orzecznictwo).

Odnosząc powyższe do okoliczności kontrolowanej sprawy Sąd podzielił ocenę skarżonych organów, że roboty budowlane, które wykonała skarżąca Spółka nie stanowiły (nie ograniczały się do) "instalowania urządzeń" w rozumieniu art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a) Prawa budowlanego. W konsekwencji zarzuty naruszenia tego przepisu, a także art. 28 ust. 1 oraz art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego okazały się niezasadne.

Dokonanie zgłoszenia w trybie art. 152 ustawy - Prawo ochrony środowiska nie legalizuje robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Ustalenie, że inwestor uczynił zadość obowiązkom wynikającym z przepisów Prawa ochrony środowiska nie oznacza, że na inwestorze nie ciążą obowiązki wynikające z innych ustaw, w tym z przepisów Prawa budowlanego (wyrok NSA z 9 października 2019 r. II OSK 2801/17; wyrok NSA z 27.04.2023 r., II OSK 1511/20, LEX nr 3662552).

W treści postanowienia PINB zawarte zostały informacje wymagane na gruncie treści art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego. Zatem także zarzut naruszenia tego przepisu uznać należało za nieuzasadniony.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga podlegała oddaleniu.