Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 397/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6161 Lasy oraz zalesianie gruntów rolnych
Hasła tematyczne: Lasy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka Sędziowie: sędzia NSA Piotr Niczyporuk (spr.) sędzia del. WSA Joanna Skiba Protokolant: starszy asystent sędziego Anna Kuklińska po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 września 2020 r., sygn. akt II SA/Po 1113/19 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 8 października 2019 r. nr SKO.GN.4001.613.2019 w przedmiocie zastrzeżenia do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 16 września 2020 r., sygn. akt II SA/Po 1113/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z 8 października 2019 r. nr SKO.GN.4001.613.2019 w przedmiocie zastrzeżenia do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu.

Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu (dalej: Kolegium) decyzją z 8 października 2019 r., działając na podstawie art. 1 ust 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, art. 127 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2018 poz. 2096, dalej: "k.p.a.") po rozpoznaniu odwołania J. B. (dalej: Skarżący) utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] (dalej: Starosta) z 17 czerwca 2019 r. nr SLR.6162.376.2019 o nieuznaniu zastrzeżeń do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu.

Rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W związku z wyłożeniem w siedzibie Gminy L. (dalej: Gmina) projektu "Uproszczonego planu urządzenia lasu na terenie Gminy L. - wieś W. na okres od 01.01.2019 do 31.12.2028", Skarżący złożył 14 marca 2019 r. zastrzeżenia i uwagi dotyczące opisu lasu położonego w miejscowości W. na terenie działki o nr 201/5, ark. mapy 2, której jest właścicielem. Uwagi dotyczyły zakwalifikowania ww. działki jako las. Skarżący podał, że na działce nr 201/5 planuje wybudować dom.

Decyzją z 17 czerwca 2019 r., Starosta, działając na podstawie art. 21 ust. 5 (Dz. U. z 2018 r. poz. 2129, dalej: "u.o.l."). oraz art. 104 k.p.a. nie uznał zastrzeżeń Skarżącego do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu.

Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał, że 16 maja 2019 r. przeprowadzono oględziny ww. lasu. W oględzinach brali udział: Skarżący - właściciel lasu, przedstawiciel Wydziału Środowiska, Leśnictwa i Rolnictwa Starostwa, przedstawiciel Nadleśnictwa, przedstawiciele Biura Urządzania Lasu i Geodezji Leśnej. W stosunku do wniesionych przez Skarżącego uwag i zastrzeżeń do projektu ww. planu podczas oględzin osoby biorące w niej udział stwierdziły, że działkę o nr ew. 201/5 o powierzchni 0.3479 ha porastają gatunki lasotwórcze i drzewostan ten spełnia kryteria jako las zgodnie z art. 3 u.o.l. W związku z powyższym organ stwierdził, że należy pozostawić działkę nr 201/5 w ww. planie jako las.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Skarżący, zarzucając brak zgodności z aktualnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy rezydencjonalnej w [...], działki nr 201/5, zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy L. nr XXX/364/2009 z dnia 29 grudnia 2009 r. (opubl. Dz. Urz. Woj. [...] nr 67 poz. 1387 z 14 kwietnia 2010 r.). Podał, że zgodnie z ww. planem działka w części, o powierzchni 760 m² przeznaczona jest pod teren zabudowy rezydencjonalnej. Wydana w jego sprawie decyzja ogranicza sposób wykonywania prawa własności, obniża wartość działki, jak i uniemożliwia jej zabudowę zgodnie z ustaleniami planu miejscowego.

Opisaną we wstępie decyzją Kolegium z 8 października 2019 r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty.

Zdaniem Kolegium, decyzja organu I instancji jest prawidłowa z uwagi na to, że przedmiotowy grunt stanowi las w rozumieniu art. 3 ust 1 u.o.l. O tym, czy dany grunt jest lasem w rozumieniu tego przepisu decyduje, co do zasady, w pierwszej kolejności zapis w ewidencji gruntów. Jak wskazuje aktualny wypis z rejestru gruntów działka ew. nr 201/5 widnieje jako las o powierzchni 0,3479 ha. Status i powierzchnia działki zarówno w ewidencji gruntów jak i w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu są tożsame i nie budzą wątpliwości.

Dalej Kolegium wskazało, że wymieniony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, na który powołuje się Skarżący, jedynie przewiduje inne przeznaczenie dla części obszaru działki nr 201/5, lecz jego uchwalenie w 2009 r. nie doprowadziło do automatycznej zmiany dotychczasowego jej przeznaczenia. Końcowo Kolegium wskazało, że sporny projekt uproszczonego planu urządzenia lasu dotyczy nie zalesienia od podstaw przedmiotowego gruntu, czy też zalesienia terenów wcześniej użytkowanych w inny sposób, lecz istniejącego od kilkunastu lat lasu, który miał taki status również w poprzednim planie urządzenia lasu.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej: Sąd I instancji) wniósł Skarżący.

Opisanym na wstępie wyrokiem z dnia 16 września 2020 r., sygn. akt II SA/Po 1113/19 – Sąd I instancji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") oddalił wniesioną skargę.

Zdaniem Sądu I instancji, interpretując przepisy u.o.l. należy mieć przede wszystkim na uwadze, że ustawa ta określa zasady zachowania, ochrony i powiększania zasobów leśnych oraz zasady gospodarki leśnej w powiązaniu z innymi elementami środowiska i z gospodarką narodową (art. 1 ust. 1), zaś przepisy ustawy stosuje się do lasów, bez względu na formę ich własności (art. 2). Zgodnie z treścią art. 3, lasem w rozumieniu ustawy jest grunt: 1) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony: a) przeznaczony do produkcji leśnej lub b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo c) wpisany do rejestru zabytków; 2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.

Dalej Sąd I instancji wskazał, że dla ustalenia, iż grunt jest lasem w znaczeniu prawa administracyjnego, konieczne jest zatem spełnienie nie tylko kryterium przyrodniczego (pokrycie roślinnością leśną) i kryterium przestrzennego (zwarta powierzchnia co najmniej 0,10 ha), lecz także kryterium przeznaczenia (do produkcji leśnej; lit. a punktu 1 art. 3) bądź jednej z pozostałych przesłanek z lit. b (grunt stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego) czy lit. c (grunt wpisany do rejestru zabytków). Kryteria podstawowe: przyrodnicze, przestrzenne i przeznaczenia, muszą być spełnione łącznie, by można było mówić o lesie w znaczeniu art. 3 pkt 1 u.o.l. Dlatego też, o zakwalifikowaniu danego gruntu jako las decyduje przede wszystkim stan faktyczny na tym gruncie. Zgodnie natomiast z art. 7 ust. 1 u.o.l., trwale zrównoważoną gospodarkę leśną prowadzi się według planu urządzenia lasu lub uproszczonego planu urządzenia lasu, z uwzględnieniem wskazanych w tym przepisie celów.

Sąd I instancji podał także, że stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 7 u.o.l. - "uproszczony plan urządzenia lasu" to plan opracowywany dla lasu o obszarze co najmniej 10 ha, stanowiącego zwarty kompleks leśny, zawierający skrócony opis lasu i gruntów przeznaczonych do zalesienia oraz podstawowe zadania dotyczące gospodarki leśnej. Stosownie do treści art. 19 ust. 2 u.o.l. uproszczone plany sporządza się dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa oraz dla lasów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. Przepis art. 20 ust. 1 u.o.l., stanowi, że w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasów, w tym lasów ochronnych. Natomiast zgodnie z ust. 2 tego artykułu, w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. Przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do uregulowań zawartych w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2019 r., poz. 725 ze zm., dalej: "p.g.i.k."). Związanie organów ewidencji gruntów i budynków wynikającą z planu urządzenia lasu jego powierzchnią i granicami oznacza, że dopóki w planie urządzenia lasu nie zostanie dokonana zmiana, o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 u.o.l., dopóty organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są uprawnione do dokonywania w prowadzonej przez siebie ewidencji zmian powierzchni i granic lasu, które nie odpowiadałyby ustaleniom planu urządzenia lasu. Zasadą jest, aby wynikające z ewidencji gruntów i budynków informacje dotyczące powierzchni i granic lasu były zgodne z obowiązującym prawem urządzenia lasu. Organ ewidencji gruntów i budynków nie może dokonywać zmian w danych ewidencyjnych dotyczących lasu, które byłyby niezgodne z ustaleniami planu urządzenia lasu. W takiej sytuacji zmiana danych odnoszących się do lasu, w pierwszej kolejności musi zostać wprowadzona przez właściwy organ do planu urządzenia lasu.

Sąd I instancji wskazał również, że z art. 21 ust. 4 u.o.l. wynika, że projekt, uproszczonego planu urządzenia lasu wykłada się do publicznego wglądu na okres 60 dni w siedzibie urzędu gminy, zaś o wyłożeniu projektu uproszczonego planu urządzenia lasu wójt (burmistrz, prezydent miasta) informuje pisemnie właścicieli lasów, z zaznaczeniem, że uproszczony plan urządzenia lasu będzie podstawą naliczenia podatku leśnego. Z kolei art. 21 ust. 5 u.o.l. stanowi, że w terminie 30 dni od daty wyłożenia projektu uproszczonego planu urządzenia lasu zainteresowani właściciele lasów mogą składać zastrzeżenia i wnioski w sprawie planu, natomiast starosta wydaje decyzje w sprawie uznania lub nieuznania zgłoszonych zastrzeżeń lub wniosków. Przyjmuje się, że powyższa regulacja jest podyktowana faktem, iż uproszczony plan urządzenia lasu, kształtuje sytuację prawną właścicieli lasów, wpływając na sposób wykonywania prawa własności na obszarach objętych tym planem. Zapisy uproszczonego planu dotyczą uprawnień lub obowiązków poszczególnych właścicieli w tym sensie, że istnieje bezpośredni związek między jego zatwierdzeniem a ograniczeniem uprawnień właścicielskich poprzez określone w nim zadania.

Przenosząc te ogólne rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd I instancji wskazał, że ze zgromadzonych przez organy dowodów wynika, iż działka nr 201/5 w wypisie rejestru gruntów została oznaczona jako las (k. 6 akt organu I instancji). Organ ustalił, że powstała ona z podziału działki nr 201, która również w poprzednim uproszczonym planie urządzenia lasów i w wypisie z rejestru gruntów była działką leśną. Ponadto wizja w terenie, przeprowadzona przy udziale Skarżącego 16 maja 2019 r. potwierdziła, że działka nr 201/5 jest lasem, jej powierzchnie porastają gatunki lasotwórcze, a drzewostan spełnia kryteria lasu wskazane w art. 3 u.o.l. (por. protokół k. 3 akt organu I instancji). W świetle tych okoliczności działkę Skarżącego należało pozostawić w uproszczonym planie jako las.

Sąd I instancji wskazał również, że Skarżący wskazywał, że część jego działki o nr 201/5 w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy mieszkaniowej rezydencjonalnej w [...] dz. nr ewid. 42, 43, 45 i w [...] dz. nr ew. 201 (przyjęty uchwałą nr [...] Rady Gminy L. z 29 grudnia 2009 r. – w aktach sprawy) została przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową (MN), planuje tam budowę domu, a projekt uproszonego planu urządzenia lasu mu to uniemożliwia. Zastrzeżenia do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu zmierzały w zasadzie do pozbawienia działki nr 201/5 charakteru leśnego, co wynika wprost z pisma Skarżącego z 14 marca 2019 r. Odnosząc się do powyższego, zdaniem Sądu I instancji, że bez przeprowadzenia stosownych procedur, w tym przypadku decyzyjnego wyłączenia gruntu spod gospodarki leśnej i dokonania zmian w ewidencji gruntów (następczego), formalnie nie może dojść do utraty przez działkę statusu prawnego lasu. Wymieniony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jedynie przewiduje inne przeznaczenie dla obszaru działki o nr 201/5, lecz jego uchwalenie w 2009 r. nie doprowadziło do automatycznej zmiany dotychczasowego jej przeznaczenia. Sąd I instancji dodał przy tym, że w judykaturze wskazuje się również, że nawet fakt przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gruntów zalesionych na cele inne niż związane z gospodarką leśną, nie pozbawia działki statusu gruntu leśnego, albowiem bez przeprowadzenia stosownych procedur, tj. uzyskania zgody właściwego organu na przeznaczenie terenu leśnego na cele nieleśne, decyzyjnego wyłączenia gruntu spod gospodarki leśnej (produkcji leśnej) i dokonania zmian w ewidencji gruntów, formalnie nie może dojść do utraty przez działkę statusu prawnego lasu. W procesie sporządzania projektu uproszczonego planu urządzenia lasu nie ma możliwości kwestionowania danych zawartych w ewidencji gruntów czy też zmiany klasyfikacji gruntów. Kwestie te są uregulowane w odrębnych przepisach i podlegają rozpoznaniu w odrębnych postępowaniach. Uproszczony plan urządzenia lasu jest dokumentem, który ma przedstawiać stan lasu na czas sporządzenia przez wykonawcę inwentaryzacji lasu. Skarżący nie mógł więc w drodze zastrzeżeń do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu zmienić przeznaczenia swojej działki. Nie doszło zatem, w ocenie Sądu I instancji, do naruszenia przez organy art. 20 ust. 1 i 2 u.o.l.

Reasumując Sąd I instancji doszedł do przekonania, że rozstrzygnięcia organów odpowiadają prawu. W sprawie organy prawidłowo zastosowały prawo materialne. Stan faktyczny sprawy został w sposób wystarczający wyjaśniony i nie doszło do naruszenia przez organy przepisów postępowania.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Skarżący, zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:

a) prawa materialnego, tj.: art. 20 ust. 1 i ust. 2 u.o.l., poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji przyjęcie, iż w procesie tworzenia uproszczonego planu urządzenia lasu w zakresie kwalifikacji gruntu jako leśnego organy są związane treścią ewidencji gruntów i budynków ("bez przeprowadzenia stosownych procedur, w tym przypadku decyzyjnego wyłączenia gruntu spod gospodarki leśnej i dokonania zmian w ewidencji gruntów (następczego), formalnie nie może dojść do utraty przez działkę statusu prawnego lasu" oraz że "w procesie sporządzania projektu uproszczonego planu urządzenia lasu nie ma możliwości kwestionowania danych zawartych w ewidencji gruntów") oraz przyjęcie, że "Nie doszło do naruszenia przez organy art. 20 ust. 1 i 2 u.o.l.";

b) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 151 p.p.s.a. przez zastosowanie tego przepisu i oddalenie skargi, gdy sąd powinien zastosować art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., uwzględnić skargę i uchylić skarżoną decyzję wraz z decyzją organu I instancji. Sąd I instancji rozpatrując sprawę dokonał niewłaściwej oceny i oddalił skargę pomimo naruszenia przez organ administracji przepisów:

- art. 7, art. 7b, art. 8 § 1 i 2 oraz art. 77 § 1 oraz 80 k.p.a., poprzez wydanie rozstrzygnięcia w sprawie z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów i w konsekwencji uznanie, "że działka nr 201/5 jest lasem"; naruszenie ww. przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem gdyby dokonano pogłębionej analizy w oparciu o decyzję Starosty [...] z 23 września 2009 r., decyzję Marszałka Województwa [...] z 1 listopada 2009 r. oraz uchwałę Nr [...] Rady Gminy L. z 29 grudnia 2009 r. oraz w sposób wyczerpujący ustalono stan faktyczny, w tym w szczególności jaka część działki pokryta jest roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym, to Sąd I instancji uwzględniłby skargę;

- art. 7 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i w konsekwencji wydanie błędnego rozstrzygnięcia, albowiem gdyby w stanie faktycznym ustalono, że działka nr 201/5 w części przeznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Gminy L. nr [...] z dnia 29 grudnia 2009 r. (opubl. Dz. Urz. Woj. [...]. nr 67 poz. 1387 z 14 kwietnia 2010 r.)) pod zabudowę (o powierzchni 760 m²) nie jest pokryta roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym, to Sąd I instancji uwzględniłby skargę. Gdyby dokonano ustalenia prawidłowego stanu faktycznego, to Sąd I instancji uwzględniłby skargę — zatem naruszenie art. 7 k.p.a. miało istotny wpływ na wynik sprawy;

- oraz naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się przez Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku do zarzutu "niewyjaśnienia przez orzekające organy w sposób wyczerpujący faktycznego przeznaczenia części działki nr 201/5, w szczególności w oparciu o decyzję Starosty [...] z 23 września 2009 r., decyzję Marszałka Województwa [...] z 1 listopada 2009 r. oraz uchwałę Nr [...] Rady Gminy L. z dnia 29 grudnia 2009 r.", a te akty administracyjne uwzględniały obowiązywanie uproszczonego planu urządzenia lasu, w tym granice i powierzchnię lasu.

Wobec powyższego Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jednocześnie wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

W tej sprawie Sąd nie stwierdza wystąpienia jakiejkolwiek przesłanki nieważności postępowania, a tym samym rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 21 p.g.i.k., dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych. Uproszczony plan urządzenia lasu, z uwagi na swoje funkcje związane z gospodarką leśną stanowi element planowania gospodarczego. Z tych przyczyn dopóki nie zostanie podważona prawidłowość wpisu do ewidencji wiąże ona również organy sporządzające plany urządzenia lasu. W tym miejscu zaznaczyć należy, że ze zgromadzonych przez organy dowodów w sprawie wynika, że działka Skarżącego o nr ew. 201/5 z obrębu [...] o nr KW [...] w wypisie z rejestru gruntów i budynków została oznaczona symbolem LsIV, jako las.

Niezależnie od wiążącej mocy wpisu do ewidencji gruntów i budynków dla potrzeb planowania gospodarczego, działka Skarżącego spełnia warunki do uznania jej za las w rozumieniu u.o.l. Zgodnie z art. 3 pkt 1 u.o.l. lasem jest grunt spełniający następujące kryteria: a) ma zwartą powierzchnię co najmniej 0,10 ha, b) jest pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony i c) jest przeznaczony do produkcji leśnej lub stanowi rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo jest wpisany do rejestru zabytków.

Jak wynika z akt sprawy nieruchomość Skarżącego o nr 201/5 powstała z podziału działki nr 201, która również w poprzednim uproszczonym planie urządzenia lasu i w wypisie z rejestru gruntów i budynków była działką leśną. Działka o nr 201/5 ma powierzchnię powyżej 0,10 ha, tj. 0,3479 ha. i jest lasem, gdyż jej powierzchnie porastają gatunki lasotwórcze, drzewostan spełnia kryteria lasu wskazane w art. 3 u.o.l. Powyższe ustalenia potwierdziła wizja w terenie, przeprowadzona przy udziale Skarżącego 16 maja 2019 r., która zakończyła się sporządzeniem protokołu, który m.in. podpisał Skarżący. Niewątpliwie zatem działki Skarżącego prawidłowo uznano za las w rozumieniu ustawy o lasach, i w konsekwencji prawidłowo działki te objęto uproszczonym planem urządzenia lasu. W tym miejscu wskazać należy, że w orzecznictwie sądowym wskazano także, że sam fakt, że na danym obszarze znajduje się las wraz z roślinnością leśną wskazuje na jego przeznaczenie do produkcji leśnej (o ile nie stanowi rezerwatu przyrody lub nie wchodzi w skład parku narodowego albo nie jest wpisany do rejestru zabytków) - tak SN w wyroku z 28 stycznia 2010 r. sygn. akt I CSK 258/09, opubl. w Lex nr 565990; SN w wyroku z 28 stycznia 2009 r. sygn. akt IV CSK 353/08, opubl. w Lex nr 527250. Mając powyższe należy stwierdzić, że definicja danej nieruchomości jako lasu nie zależy od tego, w jaki sposób właściciel takiej nieruchomości zamierza w przyszłości zagospodarować roślinność leśną znajdującą się na jego nieruchomości. Gdyby tak było, to wówczas nawet duże obszary pokryte zwartą roślinnością leśną nie byłyby lasami tylko dlatego, że właściciel takiej nieruchomości uznałby, że nie są one przeznaczone do produkcji leśnej. Prowadziłoby to do nieakceptowalnej sytuacji, w której stosowanie ustawy o lasach zależałoby od woli właściciela nieruchomości leśnej.

W tym kontekście niezasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 20 ust. 1 i ust. 2 u.o.l. (pkt a) skargi kasacyjnej).

Nie sposób bowiem uznać na podstawie powyższych przepisów, jak podnosi Skarżący kasacyjnie, że w toku postępowania w sprawie sporządzania planu uproszczonego lasu i w ramach tego postępowania możliwa jest zmiana sposobu zagospodarowania gruntu leśnego, bez uwzględnienia obowiązujących w tym zakresie przepisów. Jak prawidłowo wskazał Sąd I instancji, zmiana taka może być dokonana na podstawie odrębnych przepisów, w szczególności ustawy z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (obecnie Dz. U. z 2024 r. poz. 82, dalej: "u.o.g.r.i.l."). Przepisy tej ustawy przewidują tryb, jak również sposób zmiany sposobu użytkowania gruntów leśnych. Brak dowolności w tym zakresie, wynika z tego, że grunty te podlegają szczególnej ochronie i nie jest dopuszczalna samowolna, pozaprawna zmiana ich przeznaczenia. Również ustawa o lasach wyraźnie wskazuje możliwość i przesłanki zmiany sposobu użytkowania gruntu z leśnego na rolny. Zmiana tak następuje w drodze decyzji administracyjnej, która może być podstawą do ewentualnej zmiany danych w zakresie zagospodarowania gruntu w ewidencji gruntów. Przy czym zmiany w ewidencji gruntów, jak wskazuje to ustawa prawo geodezyjne i kartograficzne są dokonywane na podstawie odpowiednich dokumentów urzędowych (zob. art. 24 ust. 2 b p.g.i.k., który stanowi, że aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie przepisów prawa, wpisów w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, wpisów w innych rejestrach publicznych, dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b). Z akt sprawy natomiast nie wynika, aby Skarżący powołał się na jakikolwiek dokument z którego wynikałaby niezgodność ustaleń organu z ewidencją gruntu.

Zgodnie z treścią art. 20 ust. 3a p.g.i.k., ewidencję gruntów i budynków, w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Treść powołanych przepisów uzasadnia przyjęte przez Sąd I instancji stanowisko, że art. 20 ust. 2 ustawy o lasach stanowi lex specialis w stosunku do uregulowań zawartych w ustawie p.g.i.k. Związanie organów ewidencji gruntów i budynków wynikającą z planu urządzenia lasu jego powierzchnią i granicami oznacza, że dopóki w planie urządzenia lasu nie zostanie dokonana zmiana, o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 u.o.l., dopóty organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są uprawnione do dokonywania w prowadzonej przez siebie ewidencji zmian powierzchni i granic lasu, które nie odpowiadałyby ustaleniom planu urządzenia lasu. Organ ewidencji gruntów i budynków nie może dokonywać zmian w danych ewidencyjnych dotyczących lasu, które byłyby niezgodne z ustaleniami planu urządzenia lasu. W takiej sytuacji - jak zaznaczono - zmiana danych odnoszących się do lasu, w pierwszej kolejności musi zostać wprowadzona przez właściwy organ do planu urządzenia lasu. Przepis ten, wbrew stanowisku Skarżącego kasacyjnie nie upoważniał do kwestionowania sposobu zagospodarowania nieruchomości w toku sporządzania uproszczonego planu urządzenia lasu.

Z akt sprawy wynika również, że część działka Skarżącego o nr ew. 201/5 w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy mieszkaniowej rezydencjonalnej w [...] dz. nr ewid. 42, 43, 45 i w [...] dz. nr ew. 201 (przyjęty uchwałą nr [...] Rady Gminy L. z 29 grudnia 2009 r.) została przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową (MN). Jednakże zauważyć należy, co też podniósł Sąd I instancji, a z czym nie zgadza się Skarżący kasacyjnie, wymieniony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jedynie przewiduje inne przeznaczenie dla obszaru działki o nr ew. 201/5, lecz jego uchwalenie w 2009 r. nie doprowadziło do automatycznej zmiany dotychczasowego jej przeznaczenia. Zauważyć bowiem należy, że nawet fakt przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gruntów zalesionych na cele inne niż związane z gospodarką leśną, nie pozbawia działki statusu gruntu leśnego, albowiem bez przeprowadzenia stosownych procedur, tj. uzyskania zgody właściwego organu na przeznaczenie terenu leśnego na cele nieleśne, decyzyjnego wyłączenia gruntu spod gospodarki leśnej (produkcji leśnej) i dokonania zmian w ewidencji gruntów, formalnie nie może dojść do utraty przez działkę statusu prawnego lasu.

Odnosząc się natomiast do argumenty Skarżącego kasacyjnie, a dotyczącego decyzji Marszałka Województwa [...] z 4 listopada 2009 r., który na etapie prowadzenia procedury planistycznej wyraził zgodę na przeznaczenia części działki na cele nieleśne, należy wskazać, że treść tej decyzji nie może być utożsamiana ze zgodą na zmianę lasu na tereny przeznaczone pod budownictwo mieszkaniowe. Zauważyć bowiem należy, że organem właściwym do wydania takiej zgody jest Starosta, co wynika z art. 13 ust. 2 pkt 2 u.o.l. Zgodnie z jego treścią w stosunku do lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa decyzję wydaje starosta na wniosek właściciela lasu. A zatem zmiana taka może być orzeczona wyłącznie na wniosek właściciela lasu. Powyższa decyzja wydana została natomiast na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych na wniosek Wójta Gminy L.

Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi kasacyjnej sformułowanego w pkt b), tj. naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. przez jego zastosowanie, zamiast art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., gdyż Sąd I instancji rozpatrując sprawę dokonał niewłaściwej oceny i oddalił skargę pomimo naruszenia przez organ administracji art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1, art. 79, art. 80 i art. 81 k.p.a., a więc przepisów dotyczących postępowania dowodowego, należy zwrócić uwagę na następujące okoliczności. Po pierwsze rozpatrując zarzuty i wnioski zgłoszone przez stronę do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu organ nie mógłby ich prawidłowo rozpoznać gdyby ograniczył się tylko do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. To postępowanie ma szczególny charakter z uwagi na przepisy, które dotyczą planów urządzania lasu. Mianowicie szczegółowe warunki i tryb sporządzania uproszczonego planu urządzenia lasu uregulowano, stosownie do delegacji ustawowej, przewidzianej w art. 25 pkt 1 u.o.l. w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu (Dz. U. z 2012 r., poz. 1302). Zgodnie z § 7 powołanego rozporządzenia, tryb sporządzania uproszczonego planu urządzenia lasu obejmuje sporządzenie w szczególności: 1) skróconego opisu lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, zawierającego informację o: a) powierzchni poszczególnych drzewostanów, gruntów przejściowo pozbawionych roślinności leśnej, a także gruntów przeznaczonych do zalesienia, b) gatunku drzewa dominującego w drzewostanie, zwanego dalej "gatunkiem głównym", jego wieku i bonitacji, c) miąższości i zadrzewieniu drzewostanu, d) siedliskowym typie lasu, e) typie drzewostanu; 2) zestawienia powierzchni lasów ochronnych; 3) ogólnego opisu drzewostanów wraz z zestawieniem powierzchni gruntów i miąższości drzewostanu według gatunków głównych i ich wieku; 4) rejestru zawierającego: a) zestawienie powierzchni lasów według gatunków głównych oraz ich wieku, b) zadania w zakresie gospodarki leśnej, c) wykaz rozbieżności między danymi ewidencyjnymi odnoszącymi się do gruntów objętych sporządzanym uproszczonym planem urządzenia lasu a stanem faktycznym tych gruntów; 5) kopii lub wyrysu mapy ewidencyjnej gruntów z oznaczeniem działek ujętych w sporządzanym uproszczonym planie urządzenia lasu. 2. Rejestr, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, sporządza się według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, osobno dla każdej działki ewidencyjnej. Tym samym zgłoszenie zarzutów, czy wniosków do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu to kwestionowanie tego projektu z punktu widzenia spełnienia wymogów określonych w powołanym rozporządzeniu z dnia 12 listopada 2012 r. ze szczególnym uwzględnieniem § 7, przepisy tego rozporządzenia wyznaczają również dla organu ramy oceny zgłoszonych zarzutów i wniosków. Tymczasem skarga kasacyjna nie zawiera żadnych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu.

W związku z powyższym organy administracyjne w tej sprawie nie naruszyły art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. i prawidłowo ustaliły wszystkie istotne okoliczności faktyczne oraz należycie wyjaśniły okoliczności sprawy, w tym leśne przeznaczenie nieruchomości Skarżącego. W związku z tym niezasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z 7 k.p.a., art. 10 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 79 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 81 k.p.a., poprzez przyjęcie, że organ nieprawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy. W tej sprawie uwzględniono wszystkie niezbędne w sprawie dowody i na ich podstawie ustalono prawidłowo stan faktyczny sprawy.

Zaznaczyć przy tym należy, że Skarżący kasacyjnie podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania w rzeczywistości nie zakwestionował ustaleń faktycznych istniejących na gruncie, natomiast oczekuje odmiennej oceny prawnej tego stanu faktycznego z punktu widzenia przepisów materialnoprawnych.

Oparty na nieusprawiedliwionych podstawach jest również zarzut naruszenia art. art. 141 § 4 p.p.s.a. Zauważyć bowiem należy, że art. 141 § 4 p.p.s.a. wskazuje zasadnicze elementy składowe uzasadnienia wyroku. Powinno ono mianowicie zawierać: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. A zatem uzasadnienie wyroku powinno być sporządzone w taki sposób, by wynikało z niego, dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy, o których mowa w tym przepisie oraz pozwala prześledzić tok rozumowania Sądu, w stopniu umożliwiającym jego ocenę i kontrolę. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w realiach niniejszej sprawy nie można zarzucić Sądowi I instancji, że nie odniósł się w sposób wyczerpujący do zarzutów skargi, w tym w szczególności do argumentacji Skarżącego dotyczącej sporządzenia planu miejscowego dla nieruchomości Skarżącego, decyzji wydanych na etapie procedury planistycznej oraz poprzednio obowiązującego planu urządzenia lasu.

W takich okolicznościach sformułowane zarzuty skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny ocenił jako niezasadne i dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. skarga kasacyjna została oddalona.