Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1559/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-04-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 30  ust. 1  i 2
journal: Dz.U. 2023 poz 390
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie : SWSA Janusz Kasprzycki SWSA Tadeusz Kiełkowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 1 sierpnia 2022 r. znak SKO.NP/4115/265/2022 w przedmiocie uznania świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane oraz zobowiązania do jego zwrotu oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie decyzją z dnia 1 sierpnia 2022 r., znak SKO.NP/4115/265/2022, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.) i art. 30 ust. 1, ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 615), z art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 570) i § 1 pkt 6 lit. c rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003r. w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. z 2003 r. Nr 198, poz. 1925), po rozpatrzeniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 sierpnia 2022 r. odwołania Z. M. od decyzji Burmistrza D. działającego przez Starszego Referenta Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej i Wsparcia Rodziny w D. z dnia 10 czerwca 2022 r. nr [...] w sprawie: 1) orzeczenia, że świadczenie rodzinne tj. świadczenie pielęgnacyjne, wypłacone Z. M. za okres od 01-10-2017 r. do 31-01-2022 r. w łącznej kwocie 88.669,00 zł uznano za nienależnie pobrane; 2) zobowiązania Z. M. do zwrotu ww. nienależnie pobranych świadczeń pielęgnacyjnych w łącznej kwocie 88.669,00 zł wraz z odsetkami za opóźnienie, do spłaty należności – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Powyższa decyzja, która jest przedmiotem skargi, zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Decyzją z dnia 3 lipca 2013 r., znak: [...], Burmistrz D., przychylając się do wniosku z dnia 28 czerwca 2013 r. przyznał Z. M. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na czas nieokreślony, począwszy od 1 lipca 2013 r. z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w związku z opieką nad synem W. M., legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W dniu 7 lutego 2022 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej i Wsparcia Rodziny w D. wpłynęło pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 2 lutego 2022 r., sygn. [...], w którego treści wskazano, że Z. M. pobiera świadczenie emerytalne od dnia 1 października 2017 r. Mając na uwadze tę okoliczność organ I instancji pismem z dnia 30 maja 2022 r., znak: [...], zawiadomił Z. M. o wszczęciu postępowania z urzędu w sprawie ustalenia i zwrotu nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego, wypłaconego Z. M. na podstawie decyzji Burmistrza D. z dnia 3 lipca 2013 r., znak: [...]. Jednocześnie w nawiązaniu do art. 10 § 1 k.p.a. poinformowano stronę, że może w terminie 7 dni od daty otrzymania zawiadomienia zapoznać się z całym materiałem zgromadzonym w przedmiotowej sprawie w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej i Wsparcia Rodziny w D.

Burmistrz D. decyzją z dnia 10 czerwca 2022 r. nr [...], działając na podstawie art. 2 pkt 2; art.17; art. 20 ust. 3; art. 30 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 2b, ust. 6-8; art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 615) oraz art. 104; art. 107 § 1 - § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021r. poz. 735 z późn.zm.) – orzekł, że: 1) świadczenia rodzinne, tj. świadczenie pielęgnacyjne, wypłacone Z. M. za okres od 01-10- 2017 r. do 31-01-2022 r. w łącznej kwocie 88.669,00 zł uznano za nienależnie pobrane; 2) zobowiązano Z. M. do zwrotu ww. nienależnie pobranych świadczeń pielęgnacyjnych w łącznej kwocie 88.669,00 zł. Nadto w rozstrzygnięciu organ I instancji dodał, że w okresie od 1.10.2017 r. do 31.01.2022 r. Z. M. pobrała nienależnie świadczenie pielęgnacyjne w łącznej kwocie 88.669,00 zł. Na dzień wydania decyzji, tj. 10 czerwca 2022 r. naliczono odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości 13.976,53 zł, zatem kwotę zobowiązania na dzień wydania decyzji ustala się w łącznej wysokości 102.645,53 zł. Ponadto od dnia 11 czerwca 2022 r. do dnia całkowitej spłaty należności naliczane będą dalsze odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty 88.669,00 zł.

Działając na skutek odwołania Z. M., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie wydało opisaną na wstępie decyzję z dnia 1 sierpnia 2022 r., którą utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy zreferował przebieg postępowania, przytoczył art. 17 ust. 1, ust. 1a, ust. 1b, ust. 4 i ust. 5 oraz art. 30 ust. 1, ust. 2, ust. 2b, ust. 5, ust. 8 i ust. 9 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych – i wskazał, że w wyniku rozpoznania wniosku z dnia 28 czerwca 2013 r. decyzją z dnia 3 lipca 2013 r., znak: [...], Burmistrz D. przyznał Z. M. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na czas nieokreślony, począwszy od 1 lipca 2013 r. z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w związku z opieką nad synem W. M. legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. W dniu 7 lutego 2022 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej i Wsparcia Rodziny w D. wpłynęło pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 2 lutego 2022 r., sygn. [...], w którego treści wskazano, że Z. M. pobiera świadczenie emerytalne od dnia 1 października 2017 r. W zaistniałej sytuacji ziściły się przesłanki do zastosowania normy określonej w art. 30 ust. 1 w zw. z art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych tj. świadczenia rodzinne zostały wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Przesłanką, która musi być spełniona by art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych znalazł zastosowanie w sprawie, jest zawarte na końcu tego przepisu zastrzeżenie "jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania". Stwierdzenie to rozumiane jest w ten sposób, że organ musi wykazać, iż strona miała świadomość co do zaistnienia okoliczności mających wpływ na przyznanie danego świadczenia rodzinnego. W sprawie ta przesłanka została spełniona. Zdaniem organu odwoławczego, słusznie zatem organ pierwszej instancji orzekł o świadczeniach nienależnie pobranych w okresie od 01-10-2017 r. do 31-01-2022 r. w łącznej kwocie 88.669,00 zł, zobowiązując stronę do ich zwrotu. Jednocześnie na dzień wydania decyzji tj. 10 czerwca 2022 r. naliczono odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości 13.976,53 zł, a zatem kwotę zobowiązania na dzień wydania decyzji ustalono w łącznej wysokości 102.645,53 zł. Dodatkowo wskazano, że od dnia 11 czerwca 2022 r. do dnia całkowitej spłaty należności naliczane będą dalsze odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty 88.669,00 zł.

Uznając, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, organ odwoławczy podkreślił, że w sprawie nie jest sporne przysługiwanie stronie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na syna W. M. ani to, że z dniem 1 października 2017 r. nastąpił zbieg dwóch wykluczających się świadczeń wobec faktu pobierania przez Z. M. świadczenia emerytalnego od tej daty. Dokonana analiza akt administracyjnych wskazuje na pouczenie i zapoznanie skarżącej z treścią art. 25 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na pouczenie zawarte w treści wniosku złożonego w MGOPS w D. w dniu 28.06.2013 r. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, z którego wynika, że "w przypadku zmian mających wpływ na prawo do świadczeń pielęgnacyjnych, w szczególności wymienionych powyżej, osoba jest zobowiązana niezwłocznie powiadomić o tych zmianach podmiot realizujący świadczenia rodzinne. Niepoinformowanie organu właściwego prowadzącego postępowanie w sprawie świadczeń rodzinnych o zmianach, o których mowa powyżej, może skutkować powstaniem nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, a w konsekwencji – koniecznością ich zwrotu". Oświadczenie o zapoznaniu się z powyższym pouczeniem Strona podpisała w dacie 28 czerwca 2013 r. Również w decyzji przyznającej świadczenie pielęgnacyjne z dnia 3 lipca 2013 r., znak: [...], znajduje się stosowne pouczenie, w którego treści wskazano, że "osoba pobierająca świadczenie pielęgnacyjne, w związku z art. 25 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jest obowiązana do niezwłocznego powiadomienia tutejszego organu o wszelkich zmianach mających wpływ na prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, w tym m. innymi: – o zmianie w liczbie członków rodziny, – podjęciu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, – ustaleniu prawa do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego i świadczenia przedemerytalnego, – uzyskaniu lub utracie uprawnienia do opłacania przez burmistrza składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe w związku z pobieraniem świadczenia pielęgnacyjnego oraz innych okolicznościach i faktach wskazanych w pkt 4 niniejszego pouczenia. W treści pouczenia zawarto również informację o skutkach niepoinformowania o zmianach, tj. że świadczenia, wobec których zmiany miały wpływ, będą uznane za nienależnie pobrane i jako takie będą musiały być zwrócone wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że dla ustalenia, od kiedy świadczenia rodzinne są pobierane nienależnie, decydujące znaczenie ma chwila w której świadczeniobiorca dowiedział się o okoliczności powodującej ustanie prawa do świadczeń i z którą powinien zawiadomić organ o tej okoliczności w myśl art. 30 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 25 ust.1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W rozpoznawanej sprawie strona zaniechała zaś spełnienia tego obowiązku. Złożenie podpisu na formularzu wniosku o świadczenie stanowi dowód na zrozumienie i przyjęcie do wiadomości podpisanej treści. Jeśli osoba ubiegająca się o świadczenie rodzinne składa w tym celu wniosek, będąc właściwie pouczoną o braku prawa do pobierania świadczenia, warunek prawidłowego pouczenia należy uznać za spełniony. Żaden przepis powołanej ustawy nie nakłada na organ obowiązku ustalania, czy strona wnosząca o przyznanie świadczenia zrozumiała treść pouczenia, które podpisała. Takiej powinności organu nie da się także wyprowadzić z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Zarówno pouczenie zawarte na formularzu wniosku, jak i pouczenie w decyzji przyznającej świadczenie, zostały sformułowane w sposób zwięzły i zrozumiały i nie wymagały znajomości przepisów prawa, przy czym w aktach sprawy nie ma dowodów świadczących o tym, że skarżąca miała kłopot ze zrozumieniem podpisywanego pouczenia i oświadczenia oraz wątpliwości co do ich treści.

Organ odwoławczy dodał, że nie budzi zastrzeżeń również wskazany w decyzji sposób naliczania odsetek za zwłokę, ponieważ odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń rodzinnych do dnia spłaty. Wydając decyzję na podstawie art. 30 ust. 1 u.ś.r. nie dokonuje się obliczenia wymaganej do zwrotu kwoty odsetek. Jest to oczywiste z tego względu, że końcowym dniem ich naliczania jest dzień zapłaty, a ten w chwili wydania decyzji nie jest znany. Naliczenie odsetek stanowi czynność materialnotechniczną podejmowaną w trakcie postępowania egzekucyjnego – o ile nie dojdzie do dobrowolnej spłaty należności. Organ odwoławczy zwrócił też uwagę na treść art. 30 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Pismem z dnia 8 września 2022 r. Z. M. złożyła skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji: 1) naruszenie przepisów art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 oraz art. 11 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez utrzymanie w mocy decyzji posiadającej istotne braki w zakresie jej uzasadnienia, jak również pominięcie w uzasadnieniu decyzji wydanej w II instancji okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy; 2) naruszenie przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez pominięcie istotnych jej aspektów, a także niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w szczególności w aspekcie tego, czy skarżąca posiadała wiedzę i świadomość braku możliwości pobierania świadczenia pielęgnacyjnego po nabyciu prawa do emerytury i czy okoliczność ta została udowodniona, jak również utrzymanie w mocy decyzji I instancji naruszającej te przepisy; 3) naruszenie przepisów art. 9 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez uchybienie obowiązkowi należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz utrzymanie w mocy decyzji I instancji naruszającej ten przepis; 4) naruszenie przepisów art. 10 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez utrzymanie w mocy decyzji uchybiającej temu przepisowi i przyjęcie samo zawiadomienie skarżącej o możliwości brania czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów czyniło zadość wyżej wskazanej regulacji, choć organ I instancji po otrzymaniu pisma pełnomocnika strony w dniu 10 czerwca 2022 r. w tym samym dniu wydał decyzję zupełnie pismo to ignorując i udzielając stosownych wyjaśnień już po wydaniu decyzji w nieprzewidzianym przez przepisy trybie, 5) naruszenie przepisów art. 10 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez zaniechanie zawiadomienia strony o możliwości brania czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, 6) naruszenie przepisów art. 138 § 2 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji w całości i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, mimo że decyzja wydana w I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie; 7) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 615 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie i pominięcie, że przez świadczenie nienależnie pobrane należy rozumieć świadczenie pobrane przez osobę, której można przypisać świadome działanie w złej wierze, a obowiązek zwrotu świadczenia nienależnie pobranego obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji obu instancji oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie sformułowanych zarzutów i wniosków.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy odniósł się również do zarzutów i twierdzeń skargi, uznając je za niezasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z prawem.

Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że odpowiada ona prawu i nie ma podstaw do pozbawienia jej mocy wiążącej. Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 390 ze zm., dalej "ustawa") świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury. Zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu. W myśl art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania. Art. 25 ust. 1 ustawy stanowi, że w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania dochodu lub innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, w tym na wysokość otrzymywanych świadczeń, osoba, o której mowa w art. 23 ust. 1, jest obowiązana do niezwłocznego powiadomienia o tym organu właściwego wypłacającego świadczenia rodzinne.

W okolicznościach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że skarżąca Z. M. począwszy od 1 lipca 2013 r. pobierała świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad synem W. M. legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jednocześnie – od dnia 1 października 2017 r. – skarżąca pobierała emeryturę i taki stan rzeczy trwał do 31 stycznia 2022 r. Świadczenie pielęgnacyjne zostało zatem wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodującej ustanie prawa do niego. W ocenie Sądu, organ odwoławczy zasadnie przyjął, że ziściła się również druga część hipotezy normy wynikającej z powołanych przepisów (art. 30 ust. 1 i art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy) opisana sformułowaniem "jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania". W tym kontekście organ odwoławczy trafnie zwrócił uwagę na (i zarazem przytoczył) pouczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego oraz w decyzji przyznającej świadczenie pielęgnacyjne z dnia 3 lipca 2013 r. Oba pouczenia są precyzyjne, mówią o obowiązku wynikającym z art. 25 ust. 1 ustawy, a nadto jednoznacznie i wprost wymieniają ustalenie prawa do emerytury jako okoliczność mającą wpływ na prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Istniały zatem podstawy do uznania świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane i zobowiązania do jego zwrotu. Zaskarżona decyzja jawi się zatem jako prawidłowa.

Zarzuty skargi w ocenie Sądu są bezzasadne i nie zasługują na uwzględnienie – organ zapewnił stronie możliwość udziału w postępowaniu (art. 10 k.p.a.); nie doszło do naruszenia uprawnień procesowych strony, a w szczególności nie sposób zidentyfikować w tym zakresie uchybień, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy (nie stanowi takiego uchybienia wydanie decyzji w dniu wpływu pisma strony – tym bardziej, że sprawa była rozpatrywana ponownie przez organ odwoławczy, a samo pismo nie naprowadza na okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy). Organ odwoławczy nie przeprowadzał uzupełniającego postępowania dowodowego, toteż niezawiadomienie strony na tym etapie o możliwości zapoznania się z aktami nie miało istotnego znaczenia – a w każdym razie w skardze takiego znaczenia nie wykazano. Organy należycie wywiązały się z obowiązków informacyjnych wobec strony (art. 9 k.p.a.); na etapie postępowania odwoławczego strona była również reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie Sądu, postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone prawidłowo, wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności zostały należycie wyjaśnione, toteż nie doszło do naruszenia przepisów statuujących zasadę prawdy obiektywnej (art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a.); nie zachodziły przesłanki opisane w art. 138 § 2 k.p.a., wobec czego organ odwoławczy mógł i powinien orzekać merytorycznie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie prawidłowo zinterpretowało odnośne przepisy prawa materialnego (przede wszystkim art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy) i dokonało prawidłowej subsumcji stanu faktycznego po hipotezę normy prawnej. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji – zarówno prawne, jak i faktyczne – w pełni odpowiada wymogom prawa procesowego; jest przy tym wyczerpujące i przekonujące (art. 107 § 3 k.p.a.).

Nawiązując do argumentacji sformułowanej w skardze, wypada dodatkowo jeszcze raz podkreślić, że kierowane do strony pouczenia były jednoznaczne, precyzyjne i zrelatywizowane wprost do okoliczności ustalenia prawa do emerytury. Oczywiście trzeba się zgodzić z twierdzeniami skargi co do tego, że "skuteczność" pouczenia podlega indywidualnej ocenie, z uwzględnieniem aspektów subiektywnych – ale ani w toku postępowania administracyjnego, ani w skardze nie wskazano takich konkretnych okoliczności, które mogłaby wskazywać na powodowaną czynnikami indywidualnymi rzeczywistą niemożność zrozumienia pouczenia przez skarżącą. Jest też rzeczą znamienną, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów statuujących zasadę prawdy obiektywnej nie zostały połączone z konkretnym wskazaniem jakichkolwiek relewantnych faktów czy dowodów, które – w ocenie strony skarżącej – miałyby być pominięte przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Argumentacja sformułowana w skardze nie naprowadza zatem na choćby potencjalny wpływ suponowanych uchybień na wynik sprawy.

Zdaniem Sądu, nie można też podzielić zaprezentowanego w skardze poglądu, jakoby organ pierwszej instancji miał obowiązek niejako z urzędu analizować numery PESEL czy też daty urodzenia beneficjentów świadczeń i na tej podstawie przewidywać możliwość uzyskiwania przez nich prawa do emerytury.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.