Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 190/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2024-07-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 24 par. 1 pkt 5, art. 127 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 1 i 3
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. b
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Asesor WSA Adam Osik (spr.) Protokolant: Referent stażysta Agnieszka Gross po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2024 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Energa-Operator Spółki Akcyjnej z siedzibą w Gdańsku z dnia 5 marca 2024 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza na rzecz Spółki A. od Energa-Operator Spółki Akcyjnej z siedzibą w Gdańsku kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 24 stycznia 2023 r. A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. wniosła o udostępnienie przez Energa-Operator S.A. z siedzibą w Gdańsku informacji publicznej w postaci: "listy dystrybucyjnych stacji WN/SN GPZ wraz z informacją o ilości zainstalowanych transformatorów oraz wielkości ich mocy znamionowych, przy czym wniosek dotyczy stacji, które są zlokalizowane na obszarze oraz jej oddziałów"

Decyzją z dnia 8 lutego 2023 r. organ odmówił udostępnienia informacji, zaś po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia 10 marca 2023 r., ponownie odmówił udostępnienia informacji.

Wyrokiem z dnia 29 czerwca 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 210/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu skargi A. Spółki z o.o. w K., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia 8 lutego 2023 r.

Decyzją z dnia 29 stycznia 2024 r. Energa-Operator SA odmówiła udostępnienia żądanej informacji publicznej. Zdaniem organu wniosek dotyczy udostępnienia informacji o infrastrukturze krytycznej. Infrastruktura energetyczna organu jest wpisana, we właściwym zakresie, do jednolitego wykazu obiektów, instalacji, urządzeń i usług wchodzących w skład infrastruktury krytycznej. Równocześnie zgodnie z art. 6 ust. 5 ustawy o zarządzaniu kryzysowym właściciele oraz posiadacze samoistni i zależni obiektów, instalacji lub urządzeń infrastruktury krytycznej mają obowiązek ich ochrony, w szczególności przez przygotowanie i wdrażanie, stosownie do przewidywanych zagrożeń, planów ochrony infrastruktury krytycznej oraz utrzymywanie własnych systemów rezerwowych zapewniających bezpieczeństwo i podtrzymujących funkcjonowanie tej infrastruktury, do czasu jej pełnego odtworzenia. Wskazany wykaz, zgodnie z art. 5b ust. 7 pkt 1 ustawy o zarządzaniu kryzysowym ma charakter niejawny, co obliguje organ do odmowy udostępnienia informacji o obiektach, które są do niego wpisane.

Dane zarówno o położeniu głównych punktów zasilania, jak i ich konstrukcji technicznej, w szczególności mocy znamionowej, są informacjami istotnymi z punktu widzenia całego krajowego systemu elektroenergetycznego, których ewentualne niepożądane wykorzystanie mogłoby wpłynąć negatywnie na działanie tego systemu, a nawet zagrozić jego bezpieczeństwu.

W ocenie organu ujawnienie żądanych dokumentów pozwoliłoby powodowi jako inwestorowi na uzyskanie przewagi rynkowej nad innymi inwestorami, a to z tego powodu, że istnieje ryzyko, iż po przeanalizowaniu ekspertyzy inwestor uzyskałby wiedzę co do możliwości przyłączenia źródła w innym miejscu niż wnioskowana obecnie lokalizacja elektrowni fotowoltaicznej. Natomiast inni inwestorzy nie posiadaliby takiej wiedzy.

Organ wskazał, że ujęcie go w - jakkolwiek nieobowiązującym już - Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 3 listopada 2015 r., w sprawie wykazu przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu gospodarczo obronnym może wskazywać, iż została ona ujęta w obszarze o szczególnym znaczeniu dla bezpieczeństwa Państwa. Oznacza to, iż sporządzone przez Energa- Operator SA dokumenty odnoszące się do głównego przedmiotu jej działalności tj. utrzymywaniu sieci dystrybucyjnych, a w szczególności dokumenty opisujące tą infrastrukturę, będą miały dla bezpieczeństwa Państwa szczególne znaczenie. Potwierdzeniem wskazanego powyżej stanowiska są uregulowania zawarte w ustawie z dnia 23 sierpnia 2001 r. o organizowaniu zadań na rzecz obronności Państwa realizowanych przez przedsiębiorców (Dz.U. nr 122, poz. 1320 ze zm.).

Nadto, zdaniem organu, dane objęte wnioskiem stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Zgodnie z zatwierdzonym przez Prezesa URE Programem zapewnienie niedyskryminującego traktowania użytkowników systemu dystrybucyjnego ("Program"), tj. programu mającego za zadanie zapewnienie równego i niedyskryminującego traktowania aktualnych jak i potencjalnych użytkowników dystrybucyjnej sieci elektroenergetycznej Energa-Operator SA podejmuje działania mające na celu zapewnienie ochrony informacji sensytywnych (tj. informacji których nieuprawnione udostępnienie mogłoby przyczynić się do uzyskania przewagi rynkowej jednego lub niektórych uczestników sieci elektroenergetycznej). Jak wskazano bowiem w dokumencie każdy pracownik Spółki ma obowiązek ochrony informacji sensytywnych (pkt 6.3.8 Programu), za które to informacje uznaje się również informacje o Systemie i o Działalności Podstawowej, w szczególności zaś informacje dotyczące infrastruktury sieciowej Energa-Operator SA oraz sposobu zarządzania tą infrastrukturą, niebędące informacjami ogólnodostępnymi (punkt 1.6.1.2)a) Programu Zgodności). Zgodnie z definicją Informacji Ogólnodostępnych (punkt I.2. Programu) informacjami te są informacje, co do których udostępnienie nakazuje przepis prawa. Powyższe oznacza, że dane dotyczące struktury sieci elektroenergetycznej Energa-Operator SA (a do takich danych niewątpliwie zaliczają się dane techniczne o GPZ oraz zainstalowanych w nich transformatorach) stanowią Informacje sensytywne podlegające ochronie zgodnie z Programem, bez konieczności spełnienia dodatkowych warunków, w szczególności podlegają one ochronie niezależnie od tego, czy osoba, która mogłaby takie dane uzyskać, może odnieść z ich posiadania jakąś korzyść ekonomiczną. Należy więc uznać, że Energa-Operator SA podjęła działania w celu zachowania tych informacji w poufności, to znaczy działania, o jakich mowa w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r., o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Natomiast dane, które docelowo złożyłyby się na treść informacji żądanej przez Wnioskodawcę, są dostępne dla wąskiej grupy pracowników, przy czym zgodnie z polityką bezpieczeństwa organu dokonywane są cykliczne przeglądy udzielonych dostępów do systemów informatycznych, dostęp do tych danych jest zabezpieczony hasłem, pobieranie danych z systemu odbywa się w ściśle określonych przypadkach.

W ocenie organu za nieujawnianiem informacji publicznej zgodnie z wnioskiem dodatkowo przemawiają również obwiązujące zainteresowaną przepisy prawa. W tym miejscu należy jedynie wskazać przede wszystkim na art. 4 ust. 2, art. 7 ust. 81 oraz art. 9c ust. 4a ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (tj. Dz.U. 2022 r., poz. 1385 ze zm.).

Informacje o danych technicznych głównych punktów zasilania zawierają informacje, których ujawnienie mogłoby powodować powstanie po stronie wnioskodawcy przewagi konkurencyjnej, a zatem ujawnienie informacji mogłoby stanowić naruszenie zakazu ujawniania informacji o działalności zainteresowanej w sposób dyskryminujący. Tym samym, biorąc pod uwagę przetworzony charakter informacji objętej wnioskiem oraz to że przedmiotowe informacje stanowią informację niejawną oraz tajemnicę przedsiębiorcy należy stwierdzić, iż zachodzą przesłanki do odmowy udzielenia informacji żądanej przez wnioskodawcę.

Decyzją z dnia 5 marca 2024 r., wydaną na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 oraz 17 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 902) – dalej jako: "u.d.i.p." w zw. z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 775) – dalej jako "k.p.a.", Energa-Operator SA ponownie odmówiła udostępnienia żądanej informacji.

Uzasadniając ww. decyzję organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w decyzji z dnia 29 stycznia 2024 r. Organ dodał, że art. 7 ust. 81 ustawy - Prawo energetyczne wskazuje na obowiązek publikacji w zakresie wartości łącznej dostępnej mocy przyłączeniowej dla źródeł (...) z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych lub innych informacji prawnie chronionych. W związku z powyższym należy uznać, iż zakres informacji, o jakie udostępnienie wnosi podmiot nie jest ujawniona do wiadomości publicznej.

Organ wyjaśnił, że dane, z których miałby wytworzyć wnioskodawcą informację są zbierane w różnych systemach, prowadzonych przez różne komórki organizacyjne w oddziałach. W celu wytworzenia informacji, o którą wystąpił wnioskodawca, konieczne byłoby podjęcie działań, które zaburzyłyby normalne funkcjonowanie pracy organu. Oddziały, co prawda posiadają dokumenty, które stanowią jej źródło, jednak przygotowanie żądanej informacji wymagałoby podjęcia dodatkowych czynności - przede wszystkim przeprowadzenia analizy w poszczególnych oddziałach, które komórki są właściwe do przekazania dokumentów stanowiących niezbędne informację. Ponadto przygotowanie tego rodzaju informacji zbiorczej wymagałoby udzielenie specjalnych uprawnień pracownikom konsolidującym te informację w ramach procedury dostępu do informacji poufnych funkcjonujących w spółce. Przed udzieleniem takich uprawnień osoby będące w posiadaniu danych stanowiących źródło informacji, zmuszone byłby przed ich przekazaniem do ich analizy pod katem danych, których przekazanie jest niezbędne oraz ich animizacji. Uprawnienia do zapoznania się z informacjami poufnymi mogą zostać nadane jedynie w zakresie niezbędnym do przyznanych kompetencji czy powierzonych zadań.

Informacja o obecnym stanie faktycznym tj. mocy znamionowej poszczególnych urządzeń nie może się przyczynić do podłączenia większej ilości odbiorców, gdyż posiadanie tej informacji przez kogokolwiek nie wpłynie na jej zwiększenie. W konsekwencji, brak jest podstaw do udzielenia informacji przetworzonej podmiotowi, który nie zapewnia, że zostanie ona realnie wykorzystana w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania organów państwa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1) art. 3 ust 1 pkt 1 u.d.i.p. przez błędną jego wykładnię, a w następstwie ograniczenie prawa skarżącej do dostępu do informacji publicznej z uwagi na nieprawidłowe przyjęcie, że wnioskowane informacje stanowią informacje przetworzone;

2) art. 5 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. w związku z art. 11 ust 2 u.z.n.k. poprzez błędną wykładnię, zastosowanie, a w następstwie organicznie prawa skarżącej do dostępu do informacji publicznej z uwagi na nieprawidłowe przyjęcie, że wnioskowany zakres informacji stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa;

3) art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. ze względu na zajęcie w toku postępowania, stanowiska przez tożsame osoby, które rozstrzygały sprawę w postępowaniu toczącym się w pierwszej instancji;

4) art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a." w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez błędną wykładnię i w następstwie uznanie, że wnioskowane informacje stanowią informacje przetworzone.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia 29 stycznia 2024 r.;

2) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych;

a ponadto:

3) na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a. o zobowiązanie organu do rozstrzygnięcia sprawy poprzez udostępnienie informacji publicznej w postaci: "listy dystrybucyjnych stacji WN/SN GPZ wraz z informacją o ilości zainstalowanych transformatorów oraz wielkości ich mocy znamionowych, przy czym wniosek dotyczy stacji, które są zlokalizowane na obszarze ENERGA-OPERATOR S.A. oraz jej oddziałów" tj. zgodnie z wnioskiem skarżącej z dnia 24 stycznia 2023 r. oraz doręczenia tej informacji publicznej w formie pisemnej na adres skarżącej do korespondencji: ul. [....] z M., [...] K. lub adres poczty elektronicznej e-mail: [...].

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że w przedmiotowej sprawie brakuje kompleksowego, merytorycznego uzasadnienia konieczności zachowania w tajemnicy wnioskowanych informacji. Informacje objęte wnioskiem udostępniane są nie tylko określonej grupie pracowników organu, ale również innym osobom w postaci baz danych np. projektantom sieci i linii elektroenergetycznych. Ponadto, informacje dotyczące możliwości przyłączenia instalacji odnawialnych źródeł energii do sieci dystrybucyjnej organu są zamieszczone na jego stronie internetowej, a więc do dużej ich części dostęp ma szerokie grono odbiorców. Wnioskowane informacje nie mają żadnej wartości gospodarczej dla organu, ponieważ nie mogą być wykorzystane do zwiększenia jego zysku, a jego ewentualne wykorzystanie przez inne podmioty nie doprowadziłoby do uszczuplenia majątku organu.

Zdaniem skarżącej ewentualne niebezpieczeństwo faktycznego wpłynięcia na naruszenie ciągłości przesyłu energii elektrycznej na danym obszarze, w kontekście zakresu publicznie dostępnych informacji, pozostaje wyłącznie górnolotnym hasłem.

Skarżąca wskazała, że nowelizacją Prawa energetycznego z 2021 r. wprowadzono obowiązek publikowania przez operatorów sieci dystrybucyjnej planów rozwoju ich sieci właśnie w celu ułatwienia inwestorom należytego przygotowania miejsca inwestycji (por. art. 16 ust. 15a Prawa energetycznego). Istnieje też obowiązek udostępniania przez operatorów informacji o dostępnych mocach w poszczególnych głównych punktach zasilania, zgodnie z art. 7 ust. 81 Prawa energetycznego.

Zgodnie z art. 3 pkt 16 Prawa energetycznego bezpieczeństwo energetyczne jest to "stan gospodarki umożliwiający pokrycie bieżącego i perspektywicznego zapotrzebowania odbiorców na paliwa i energię w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony, przy zachowaniu wymagań ochrony środowiska". Nie odnosi się to zatem do bezpieczeństwa fizycznego sieci, ale zabezpieczenia dostaw prądu (energii i jej nośników).

Zdaniem skarżącej powołanie się organu na program zgodności, nie uzasadnia odmowy udostępnienia skarżącemu wnioskowanych informacji. Posługiwanie się programem zgodności w taki sposób, by uniemożliwiał on udzielenie w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej jakichkolwiek informacji należy traktować w kategoriach nadużycia prawa.

W odniesieniu do stanowiska organu o przetworzonym charakterze żądanej informacji skarżąca wskazała, że nie może ponosić negatywnych konsekwencji przechowywania informacji przez różne systemy, różnych komórek organizacyjnych organu. Organ poprzestał wyłącznie na ogólnym i niedającym się zweryfikować stwierdzeniu, ale przede wszystkim niespójnym z treścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Nie ulega wątpliwości, co akceptowane jest powszechnie w orzecznictwie, że udzielenie informacji publicznej, zawsze wiąże się z jakimś nakładem pracy podmiotu zobowiązanego. Organ forsuje stanowisko, że udostępnienie żądanej informacji niemalże zdestabilizuje sytuację w jego przedsiębiorstwie i sparaliżuje jego działalność. Powoływana przez organ argumentacja pozostaje sprzeczna z zasadami zdrowego rozsądku i logiki.

Zdaniem skarżącej sam fakt zakwalifikowania "systemów zaopatrzenia w energię, surowce energetyczne i paliwa" jako "infrastruktury krytycznej" w rozumieniu ustawy o zarządzaniu kryzysowym nie przesądza o spełnieniu przesłanki, o której mowa w art. 5 ust. 1 u.d.i.p. Skarżąca nie kwestionuje faktu, że wykaz obiektów, instalacji, urządzeń i usług wchodzących w skład infrastruktury krytycznej z podziałem na systemy ma charakter niejawny, jednak nie powoduje to rozszerzenia tejże niejawności na infrastrukturę krytyczną. Co więcej, wykładnia tego przepisu w związku z treścią art. 7 ust. 81 Prawa energetycznego nie pozostawia wątpliwości, że brak jest podstaw do uznania niejawności wnioskowanych informacji, skoro obowiązek ich ujawnienia (w znacznej części) występuje po stronie organu z mocy samej ustawy.

Skarżąca podniosła również, że stanowisko w toku postępowania prowadzonego w drugiej instancji, wszczętego na skutek zgłoszonego przez skarżącą wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zajęły te same osoby, które zajęły stanowisko w toku postępowania prowadzonego w pierwszej instancji. Innymi słowy, te same osoby rozstrzygały sprawę w obu instancjach. Powyższe stanowi oczywiste naruszenie zasady, że nikt nie może być sędzią we własnej sprawie (łac. nemo iudex in causa sua).

W odpowiedzi na skargę Energa-Operator SA w Gdańsku wniosła o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935) - dalej jako: "p.p.s.a.", sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oceniając wydaną w sprawie decyzję w wyżej wskazanym zakresie kognicji Sąd uznał, że wniesiona skarga podlegała uwzględnieniu.

Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Energa-Operator S.A. z dnia 5 marca 2024 r. wydana została z naruszeniem art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a., co stanowi podstawę do jej uchylenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, art. 25 i art. 27 k.p.a. Natomiast w razie wystąpienia w sprawie jednej z przesłanek wznowieniowych sąd administracyjny jest zobligowany do wydania rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Podkreślenia wymaga przy tym, że naruszenie prawa będące podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego powoduje uwzględnienie skargi, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, teza 6 do art. 145 p.p.s.a.; wyrok NSA z 10 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1573/13).

Zgodnie z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji, stosuje się przepisy k.p.a., z tym że: 1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni; 2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji. W myśl art. 17 ust.1 u.d.i.p. powyższy przepis ma odpowiednie zastosowanie do rozstrzygnięć o odmowie udostępnienia informacji podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie.

Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Powyższa instytucja wyłączenia pracownika, ma odpowiednie zastosowanie do pracownika podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, który nie jest organem administracji publicznej, jeżeli pracownik ten wydawał w imieniu tego podmiotu decyzję objętą wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy (por. wyrok NSA z dnia 9 października 2014 r. sygn. akt I OSK 267/14). Powoływane powyżej przepisy art. 17 ust. 1 i 2 w związku z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. odsyłają do odpowiedniego stosowania Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie wydania decyzji.

W sprawie niniejszej, obie decyzje w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej, tj. zarówno zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję z dnia 29 stycznia 2024 r. podpisały w imieniu Zarządu Energa-Operator S.A. te same osoby – tj. Wiceprezes Zarządu A. B. i prokurent M. R.

Przepis art. 24 k.p.a. stwarza warunki do bezstronnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez pracownika organu. Uregulowanie to ma na celu uniknięcie sytuacji, gdy dana osoba, działając z upoważnienia piastuna organu, dwukrotnie bierze udział w wydaniu rozstrzygnięcia. Pracownik, który już raz uczestniczył w wydaniu decyzji ma ugruntowane poglądy na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 20 maja 2010 r. o sygn. akt I OPS 13/09 stwierdził, że przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. nie ma zastosowania jedynie do piastuna organu, w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a., w postępowaniu, o jakim mowa w art. 127 § 3 k.p.a. Należy zatem a contrario przyjąć, na podstawie rozważań zawartych w przedmiotowej uchwale, że przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. ma zastosowanie w postępowaniu, o jakim mowa w art. 127 § 3 k.p.a., w przypadku, gdy funkcję organu wykonuje upoważniony pracownik organu, który wydał decyzję objętą wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Takie stanowisko wyraził także Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 18 lutego 2013 r. o sygn. akt II GPS 4/12. Zatem treść art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. przesądza o obowiązku wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej, w którym to postępowaniu ten sam zobowiązany podmiot ponownie rozpatruje sprawę (por. wyrok NSA z dnia 24 września 2015 r. sygn. akt I OSK 1762/14, orzeczenia.nsa,gov.pl).

Wyłączenie od rozstrzygania (podejmowania decyzji) podczas ponownego rozpoznawania sprawy wyraża najistotniejszy aspekt bezstronności - przekonanie strony postępowania, że jej sprawa została ponownie rozpatrzona obiektywnie. Pracownik, który uczestniczył już raz w czynnościach procesowych, ma przez to ugruntowane poglądy zarówno na stan faktyczny, jak i na sposób rozstrzygnięcia sprawy, co z kolei może budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności i obiektywizmu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1649/16).

Zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Skoro bowiem zaskarżona decyzja została wydana z upoważnienia organu przedsiębiorstwa energetycznego przez tych samych pracowników, którzy rozstrzygali sprawę wcześniej, podejmując decyzję z dnia 29 stycznia 2024 r., to należało uznać, że wystąpiła przesłanka uzasadniająca uchylenie zaskarżonej decyzji jako obarczonej wadą określoną w art. 145 § 1 pkt 3 w związku z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a.

Wobec uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., przedmiotem oceny Sądu nie mogła być na tym etapie sprawy kwestia prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni przepis dotyczący wyłączenia pracownika (pracowników).

Mając powyższe na uwadze Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1. wyroku. O zwrocie kosztów postępowania jak w punkcie 2. wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżącej koszty wpisu sądowego (200 zł), wynagrodzenia pełnomocnika reprezentującego skarżącą (480 zł) oraz opłatę skarbową od dokumentu pełnomocnictwa (17 zł).