Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 360/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par. 12 ust. 1 pkt 1, par. 232 ust. 6
journal: Dz.U. 2015 poz 1422
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 28 czerwca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2017 roku sprawy ze skargi R. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia zrealizowania obowiązku wykonania określonych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...] oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżącego R. D. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] r., nr [...], , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2016r. poz. 23) – w skrócie: "K.p.a." – oraz na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016r., poz. 290 z późn. zm.) – powoływanej także jako: "Prawo budowlane" – utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r., nr [...], stwierdzającej wykonanie obowiązku nałożonego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r., nr[...].

Postępowanie organów nadzoru budowlanego toczyło się w związku z pismem R. D. z dnia 10 marca 2015r., kiedy to wniósł on o sprawdzenie legalności okien, które znajdują się w budynku mieszkalnym sąsiada A. W. w miejscowości Z.

Pismem z dnia 16 marca 2015r. Archiwum Państwowe w W. poinformowało, iż nie odnaleziono projektu budowlanego budynku mieszkalnego dla W. W. we wsi Z. oraz przekazało poświadczone za zgodność z oryginałem kopie pozwolenia na budowę Nr [...], z dnia 15 lipca 1955r., wydanego przez Prezydium Rady Narodowej w Ł., udzielającego W. W. pozwolenia na budowę domu murowanego na działce położonej we wsi Z.

Podczas oględzin w dniu 19 marca 2015r. organ stopnia powiatowego ustalił, iż na działce nr ewid. 1217 położonej w Z., gm. Z., znajduje się budynek mieszkalny z poddaszem użytkowym o wymiarach: długość 12,30m, szerokość 12,52m. Jest to budynek murowany, dach dwuspadowy o konstrukcji drewnianej, kryty blachodachówką, usytuowany w odległości 0,70m do 2,70m od granicy z działką nr ewid. 1216 i w odległości 10,50m od budynku sąsiedniego. Ściana budynku w którym znajdują się sporne okna jest oddalona 10,50m od budynku mieszkalnego usytuowanego na działce sąsiedniej nr ewid. 1216, wymiary tej ściany wynoszą: szerokość 12,34m, wysokość od 3,19 do 4,00m, co daje 65,30m2 powierzchni ściany. W tej ścianie są 4 okna i jedne drzwi balkonowe o wymiarach: 1,15 x 1,43 m; 0,77 x 1,64m; 1,26 x 1,61m; 2,00 x 1,11m; 1,00 x 2,00m. Łączna powierzchnia okien w tej ścianie wynosi 9,14m2. Wysokość budynku w kalenicy 7,90m.

Pismem z dnia 23 marca 2015r. organ stopnia powiatowego zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie okien w budynku mieszkalnym, usytuowanym na działce nr ewid. 1217, położonej w Z., gm. Z.

Pierwsza decyzja organu I instancji z dnia [...] roku o umorzeniu postępowania w trybie art. 105 § 1 k.p.a. została uchylona przez organ odwoławczy, który zlecił wyjaśnienie dokonywanych po 1962 roku przebudów i zmian.

W toku oględzin w dniu 25 sierpnia 2015r. ustalono między innymi, iż na działce nr ewid. 1217 znajduje się budynek mieszkalny, do którego została dobudowana przybudówka jednokondygnacyjna o wymiarach szerokość 4,25m, długość 8,10m. W dobudowanej części znajduje się kuchnia, łazienka i korytarz. Konstrukcja dachu drewniana kryta eternitem. Dach jednospadowy, ze spadkiem na własną działkę. Wysokość dobudowanej części od 3,19 do 4,00m. Obecny przy oględzinach A. W. oświadczył, że budynek mieszkalny został rozbudowany w latach 70-tych przez Z. W., jego ojca. Nadto wskazał, że nie jest w stanie określić przebiegu granic między jego dz. nr ewid. 1217, a sąsiednią nieruchomością o nr ewid. 1216. Natomiast obecny przy oględzinach R. D.- właściciel dz. nr ewid. 1216 - oświadczył, iż w latach (początek) 70-tych była zrobiona przybudówka i zostały wykonane dwa okna, jedno w przybudówce, a drugie w budynku mieszkalnym. Około roku 1993-1994 zostało zrobione poddasze użytkowe z oknem i drzwiami od strony jego działki. Ponadto R. D. podkreślił, że nie ma zachowanych odległości od granicy działki, oraz wskazał, że granica działki przebiega tak jak ściany tylne budynku gospodarczego sąsiada.

Następnie w dniu 29 września 2015r. organ stopnia powiatowego przeprowadził rozprawę administracyjną w sprawie okien w budynku mieszkalnym, usytuowanym na dz. nr ewid. 1217, położonej w Z., gm. Z.. Obecny na rozprawie A. W. oświadczył, że właścicielem nieruchomości nr ewid. 1217 położonej w Z. jest od 2002r. Z jego wiedzy wynika, że budynek mieszkalny został wybudowany w 1962r. przez jego dziadka – W. W. W ścianie szczytowej od strony nieruchomości stanowiącej własność R. D. wykonane zostały dwa okna: jedno na parterze i jedno na poddaszu mieszkalnym. Rozbudowa budynku w kierunku podwórza została wykonana w 1978r. przez jego ojca – Z. W. W ścianie od strony od strony nieruchomości stanowiącej własność R. D. wykonane zostało jedno okno. W latach 1990 - 1993 wykonano nowe pokrycie dachu z balchodachówki. Ponadto A. W. wskazał, iż nie posiada pozwolenia na rozbudowę przedmiotowego budynku, ani żadnego zezwolenia na wymianę pokrycia dachu. Poinformował nadto, że w pierwszej połowie września 2015r., złożył w Urzędzie Gminy Z. wniosek o rozgraniczenie działek nr ewid. 1217 i 1216.

R. D., wyjaśnił, że jest właścicielem działki nr ewid. 1216, położonej w Z. od roku 2004. Nie wie, kiedy wybudowano budynek. Ale jego w kierunku podwórza wykonana została w latach 1975-1978 z jednym oknem od strony jego działki. W 1993r. wykonane zostało poddasze mieszkalne z płytą balkonową wspornikową z dużym oknem i drzwiami balkonowymi od jego strony.

Obecny na rozprawie Z. W. oświadczył zaś, iż z tego co pamięta jego ojciec – W. W. rozpoczął budowę budynku mieszkalnego w Z. w 1956r. na podstawie pozwolenia na budowę z roku 1955. W ścianie szczytowej od strony zachodniej wykonane były dwa okna: jedno na parterze i jedno na poddaszu. W 1978r. wykonał dobudowę kuchni do ganku od strony podwórza. W ścianie od strony nieruchomości R. D. wykonane jest jedno okno w kuchni i jedno wąskie okno w pokoju za zgodą S. G. (oświadczenie z dnia 20 czerwca 1978r.).

E. W. oświadczyła, że rozbudowa budynku w kierunku podwórza o kuchnię wykonana została w 1978r. W 1993r. wykonane zostało nowe pokrycie na budynku mieszalnym z blachodachówki bez zmiany wysokości i balkon od strony zachodniej na poddaszu wraz z oknami.

E. G. oświadczył zaś, że W. W. postawił budynek mieszkalny w 1956r. po spaleniu drewnianego budynku mieszkalnego. W szczycie od strony zachodniej było jedno okno na parterze i jedno na strychu. Przybudówka od strony podwórza wykonana została w latach 1975-1980. Od strony zachodniej wykonane zostało jedno okno w przybudówce i jedno wąskie okno na parterze w starej części budynku. W 1993r. na budynku mieszkalnym wymienione zostało pokrycie dachowe i wykonany został balkon z oknami.

Następne oświadczenie w sprawie złożyła I. D., która wskazała, że w ścianie szczytowej zachodniej były dwa okna, jedno na parterze, drugie na poddaszu. W latach 1975-1980 dobudowano kuchnię od strony podwórza z oknem od strony zachodniej i wykonano jedno okno w starej części budynku na parterze z szybami mrożonymi. W 1993 roku został wykonany balkon wraz z oknami w szczycie od strony zachodniej i wymiana pokrycia dachu.

E. D. oświadczył, że w 1993r., kiedy budowany był budynek mieszkalny przez E. G., Z. W. wykonał balkon od strony zachodniej w swoim budynku mieszkalnym i zmienił pokrycie dachu z dachówki cementowej na blachodachówkę.

Postępowanie zostało zawieszone od dnia 22 października 2015r do dnia 13 maja 016 roku, na czas prowadzonego postępowania rozgraniczeniowego. Po jego zakończeniu załączono do akt decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...]., nr [...], zatwierdzającą na podstawie dokumentacji rozgraniczeniowej granice pomiędzy nieruchomością oznaczoną w ewidencji gruntów nr 1216, a nieruchomością o nr ewid. 1217 w Z.

Następnie decyzją z dnia [...] r., nr [...], organ I instancji nałożył na A. W. obowiązek wykonania robót budowlanych w budynku mieszkalnym, usytuowanym na działce nr ewid. 1217, położonej w Z., gm. Z., polegających na: - likwidacji okna o wymiarach 1,26 x 1,61 m w sypialni na parterze od strony granicy z działką nr ewid. 1216 i wypełnieniu otworu okiennego materiałem budowlanym nieprzezroczystym o klasie odporności ogniowej ściany oddzielenia przeciwpożarowego REI 60; - likwidacji dwóch okien: jednego o wymiarach 0,77 x 1,64 w pokoju na parterze, drugiego o wymiarach 2,00 x 1,11m w pokoju na poddaszu i drzwi balkonowych o wymiarach 1,00 x 2,00m w pokoju na poddaszu od strony granicy z działką nr ewid. 1216 i wypełnieniu tych otworów materiałem budowlanym przepuszczającym światło o klasie odporności ogniowej nie niższej niż E30 - w terminie do dnia 31 grudnia 2016r. Decyzja jest ostateczna.

Pismem z dnia 28 grudnia 2016r. A. W. poinformował o wykonaniu opisanych wyżej robót budowlanych.

W dniu 9 stycznia 2017r. organ stopnia powiatowego przeprowadził oględziny na spornej nieruchomości w trakcie których ustalono, iż w budynku mieszkalnym usytuowanym na dz. nr ewid. 1217 w Z., gm. Z. okno na parterze od strony granicy z działką nr ewid. 1216 zostało zamurowane i otynkowane. Okno w pokoju na parterze od strony granicy z działką nr ewid. 1216 zostało zlikwidowane, a otwór okienny wypełniony przeszkleniem o klasie odporności ogniowej EI30, okno w pokoju na poddaszu zostało zlikwidowane, a otwór okienny również wypełniony przeszkleniem o klasie odporności ogniowej EI30. Drzwi balkonowe na poddaszu od strony granicy z działką nr ewid. 1216 zostały zlikwidowane, a otwór drzwiowy zamurowany pustakiem i otynkowany.

W takim stanie faktyczno-prawnym organ stopnia powiatowego wydał decyzję z dnia [...] r., [...], którą stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r.

Odwołanie wniósł R. D., kwestionując prawidłowość wykonania przez A. W. obowiązku z uwagi na użyty materiały do przeszklenia otworów okiennych. W szczególności odwołujący (jego pełnomocnik) podniósł zarzut nadmiernej przezroczystości oraz że otwory te nadal pełnią funkcję okien

Organ II instancji wskazał następnie, że jeżeli w danej sprawie została wydana ostateczna decyzja w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego i w całości decyzja ta została wykonana, to konsekwencją takiego stanu rzeczy jest wydanie decyzji stwierdzającej wykonanie obowiązku, o której mowa w art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. W tym postępowaniu organ nadzoru budowlanego jest zobligowany zbadać jedynie, czy inwestor wykonał obowiązek, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego i w zależności od dokonanych ustaleń zobowiązany jest podjąć decyzję, o której mowa w art. 51 ust. 3 pkt 1 lub 2 Prawa budowlanego.

Organ odwoławczy przytoczył treść § 12 ust. 1 pkt 1 i § 232 ust. 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015r., nr 1422) – zwane dalej: "rozporządzeniem" – i wskazał, że brak możliwości sytuowania ściany z otworami okiennymi lub drzwiowymi w odległości mniejszej niż 4m ma na celu zapewnienie ochrony przeciwpożarowej.

W ocenie organu II instancji nałożony w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r., nr [...], obowiązek został wykonany. Sporne otwory okienne, spełniają bowiem wymagania określone w § 232 ust. 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wskazany przepis dopuszcza w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% powierzchni ściany. Wymienia przy tym szczegółowo klasy odporności ogniowej wypełnień.

W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że należało utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Na ostateczną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. skargę do sądu administracyjnego złożył R. D., który podniósł, że jego zdaniem, roboty budowlane zostały wykonane niezgodnie z prawem, ponieważ drzwi balkonowe zobowiązany miał przeszklić, a je zamurował, a ponadto zmniejszył rozmiar okna na poddaszu, zaś pozostałe otwory okienne wypełnił szybą przezroczystą, zmniejszając przy tym powierzchnię ściany. Zdaniem skarżącego materiały budowlane przepuszczające światło nie mogą pełnić funkcji okna i być przezroczyste, natomiast użycie przez zobowiązanego przezroczystej szyby pełni funkcję okna.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 28 czerwca 2017r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Natomiast uczestnik postępowania wniósł o oddalenie skargi i wyjaśnił, że jego zamierzeniem było wykonanie prac zgodnie z decyzją. W toku wykonywania prac budowlanych konsultował się z inspektorami nadzoru budowlanego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do tego, czy A. W., zobowiązany do wykonania ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r., nr [...], wykonał obowiązki w niej nałożone.

Przypomnieć należy, że nałożone w ww. decyzji obowiązki miały swoje oparcie w art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oraz w przepisach techniczno-budowlanych. W szczególności organ zwrócił uwagę, że zgodnie z przepisami § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w ścianie szczytowej budynku mieszkalnego A. W., od strony granicy z działką skarżącego nr 1216, nie może być żadnego okna, ani żadnych drzwi. Jednakże w świetle § 232 ust. 6 rozporządzenia, w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego dopuszcza się wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% powierzchni ściany, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnień nie powinna być niższa niż E30.

Jak wynika natomiast z materiału dowodowego A. W. na pierwszym piętrze całkowicie zamurował otwór po drzwiach balkonowych i częściowo zamurował otwór okienny, ograniczając tym samym dostęp naturalnego oświetlenia do pomieszczenia. Wniosek organu o wykonaniu w tym zakresie obowiązku nałożonego decyzją nr [...] nie został przekonująco uzasadniony. Inwestor wykonał wprawdzie więcej, niż nakazał mu organ, jednak organ nadzoru budowlanego, weryfikując sposób wykonania decyzji nr [...], powinien był ustalić, czy takie wykonanie obowiązku nie narusza prawa w zakresie dostępu do światła w tym pomieszczeniu. Stanu niezgodnego z prawem organ nie powinien bowiem akceptować. Tymczasem organ w ogóle np. nie wyjaśnił, czy stosunek powierzchni okien, liczonej w świetle ościeżnic, do powierzchni podłogi wynosi co najmniej 1:8, o czym stanowi § 57 ust. 2 rozporządzenia, czy wykonane prace nie naruszają rygorów dotyczących norm oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. W decyzji organu I instancji, jak i organu II instancji próżno jest szukać jakichkolwiek wyjaśnień w tej kwestii. Zauważalny jest zatem brak konsekwencji w działaniu organu nadzoru budowlanego, skoro najpierw nakłada obowiązek wypełnienia otworów (okiennego i drzwiowego) materiałem przepuszczającym światło, a potem bez żadnej refleksji nie odnosi się do częściowego ich zamurowania. W tym zakresie uzasadnienie decyzji organów obu instancji narusza art. 107 § 3 K.p.a. Tego rodzaju zaniechanie organu stanowi też naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.

Przede wszystkim jednak wątpliwości co do prawidłowości wykonania przez A. W. decyzji nr [...] wywołuje sposób wypełnienia pozostałych otworów materiałem przepuszczającym światło. Otóż zgodnie z cytowanym już § 232 ust. 6 rozporządzenia, w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego dopuszcza się wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, jeżeli powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10% powierzchni ściany, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnień nie powinna być niższa niż E30. Kwestią sporną jest zatem to, czy sposób wypełnienia przez A. W. otworów okiennych odpowiada dyspozycji przepisu § 232 ust. 6 rozporządzenia.

W szczególności spór dotyczy tego, czy wypełnienie dotychczasowego otworu okiennego/drzwiowego innym rodzajem szyby o wymaganej odporności ogniowej jest właściwym wykonaniem obowiązku. Innymi słowy, czy zamiana szyby na szkło o odporności ogniowej E30 stanowi prawidłowe wykonanie obowiązku.

W podobnej sprawie wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 listopada 2015r., sygn. akt II OSK 749/14, wyjaśniając, że w przepisie § 12 ustawodawca posłużył się określeniem "otwory okienne i drzwiowe", nie zawierając definicji tego pojęcia. Natomiast w treści rozporządzenia, w przepisach dotyczących oświetlenia pomieszczeń, użył określenia "okna" (§ 57 ust. 2 rozporządzenia). Dalej NSA wyjaśnił, że w języku potocznym za otwór okienny uznaje się otwór w ścianie budynku umożliwiający dostęp światła do wnętrza budynku, jak również widok na zewnątrz budynku. Taką samą funkcję pełni wypełnienie otworu okiennego w postaci okna, chroniąc dodatkowo wnętrze budynku przed czynnikami atmosferycznymi. Zarówno okno, jaki i otwór okienny pełnią tę samą zasadniczą funkcję związaną z zapewnieniem dostępu światła i widoku. Z wykładni językowej wynika zatem, że funkcja otworu okiennego i okna jest tożsama, natomiast otwór okienny nie musi być zabudowany oknem.

Zdaniem NSA otwory w ścianie budynku wypełnione przezroczystymi przegrodami zapewniającymi dostęp światła dziennego oraz widok pełnią niewątpliwie taka samą funkcję jak okna, czy też otwory okienne także wtedy, gdy mieszczą się w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego. Skoro zatem przepis § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia zakazuje umieszczania otworów okiennych w ścianach znajdujących się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną, to bez znaczenia jest, jaki rodzaj okna zostanie umieszczony w zaprojektowanym otworze okiennym. Dotyczy to również okien z materiałów niepalnych czy trudno zapalnych. Okoliczności te są z punktu widzenia treści § 12 rozporządzenia obojętne. Z tego wniosek, że użycie do wypełnienia otworu okiennego przeszklenia, które będzie pełniło funkcję okna, narusza ww. przepis, a naruszenie to ma charakter kwalifikowany. Jest bowiem oczywistym naruszeniem normy bezwzględnie obowiązującej i wywołuje skutki nie do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Prowadziłoby to bowiem do naruszenia szczególnie wrażliwej sfery jaką jest intymność, także w relacjach sąsiedzkich (orzeczenie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).

Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w wyroku z dnia 7 grudnia 2016r., sygn. akt VII SA/Wa 326/16, stwierdził, że: "brak możliwości sytuowania ściany z otworami okiennymi lub drzwiowymi w odległości mniejszej niż 4 m ma na celu nie tylko zapewnienie ochrony przeciwpożarowej, ale także zapewnienie ochrony interesów osób trzecich. Obiekt budowlany należy projektować i budować w taki sposób, aby zapewnić poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich." – orzeczenie dostępne jw.

Z tego wniosek, że zawarty w § 12 rozporządzenia zakaz sytuowania budynków zwróconych ścianą z otworami okiennymi w kierunku granicy działki sąsiedniej nie wynika tylko i wyłącznie z bezpieczeństwa przeciwpożarowego. W przywołanym orzecznictwie podnosi się także, że ww. zakaz gwarantuje ochronę interesów osób trzecich – prawo do prywatności, na co wskazuje art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.

Załączone do akt zdjęcia wskazują, że dwa otwory okienne nie zostały zlikwidowane, tylko w ich miejsce wstawiono ościeżnicę z szybą ognioodporną. Pozostawiono nawet parapety. Otwór nadal zachowuje funkcję i wygląd okna, osadzonego w ramie. Tymczasem zdaniem sądu "wypełnienie", o którym mowa w § 232 ust. 6 rozporządzenia ma prowadzić do zlikwidowania otworów okiennych w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego, a nie polegać na pozostawieniu tychże otworów i wstawieniu w nie "okien" spełniających odpowiednią klasę odporności ogniowej. "Wypełnienie" otworu okiennego ma tworzyć wraz z pozostałą ścianą jednolitą, zwartą całość. Zatem materiał budowlany, użyty do wypełniania otworów w ścianie oddzielenia pożarowego powinien mieć podobne cechy, jak materiał budowlany, z którego wybudowano całą ścianę, z tą tylko różnicą, że materiał ten będzie posiadał dodatkową cechę, jaką jest przepuszczanie światła. Dlatego właśnie ustawodawca w pierwszej kolejności wskazał, że do wypełnienia otworów należy użyć luksferów lub cegły szklanej. Materiały te bowiem z jednej strony przepuszczają światło dzienne, ale z drugiej strony posiadają cechy podstawowego budulca ściennego jakim jest np. cegła, bloczek, czy pustak. Ponadto zarówno luksfer, jak i cegła szklana, pomimo ich przeźroczystości uniemożliwiają patrzenie przezeń. Natomiast "inne przeszklenie" zostało uwzględnione w omawianym przepisie z uwagi na ciągły postęp technologiczny, także w zakresie materiałów budowlanych i wcale nie oznacza, że przeszklenie to może mieć dowolne cechy, nie licząc oczywiście odpowiedniej klasy ognioodporności, która zawsze w tym wypadku musi być zachowana. Innymi słowy przez "inne przeszklenie" w rozumieniu § 232 ust. 6 rozporządzenia należy rozumieć taki materiał budowlany, który swoimi właściwościami będzie zbliżony do luksferów lub cegły szklanej – będzie przepuszczał światło, ale też będzie stanowił materiał budowlany ścienny.

W ocenie sądu w sprawie nie ma znaczenia, że wstawione w miejsce otworów okiennych "okna" nie otwierają się, bowiem jak wynika z powyższych rozważań funkcją okna jest nie tylko jego otwieranie, np. w celu przewietrzenia pomieszczenia, ale również doświetlenie tego pomieszczenia i zapewnienie widoku na zewnątrz budynku. Nie ma również znaczenia nazewnictwo użyte przez producenta zastosowanego przeszklenia – "nazwa wyrobu: ściana przeciwpożarowa (...)" – skoro po jego zamontowaniu w otworze okiennym będzie pełnić funkcję okna. Tak więc niewystarczające jest w tym wypadku powołanie się na załączone do akt atesty i certyfikaty odporności ogniowej użytych materiałów, bowiem nie stanowi to jedynego kryterium. Trafnie skarżący zwracają uwagę na okoliczność, iż sporne twory nadal zachowują grubość okien, nadal wyposażone są w ościeżnice okienne i parapety, a więc zarzut iż okna nie zostały zlikwidowane jest uzasadniony.

W związku z powyższym stwierdzić należy, że organ nadzoru budowlanego dopuścił się naruszenia wskazanych wyżej przepisów postępowania, gdyż nie wyjaśnił, czy zamurowanie otworu po drzwiach balkonowych i częściowe zamurowanie otworu okiennego nie wpłynie na nadmierne ograniczenie dostępu światła dziennego do pomieszczenia na pierwszym piętrze budynku mieszkalnego A.W.

Ponadto organ I instancji, a w ślad za nim organ odwoławczy dokonały błędnej interpretacji przepisów techniczno-budowlanych, tj. § 232 ust. 6 w zw. z , 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, poprzez przyjęcie, że wypełnienie otworów w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego jakimkolwiek przeszkleniem o odpowiedniej klasie odporności ogniowej, będzie wypełniało dyspozycję ww. przepisu.

Skutkiem powyższych naruszeń było niewłaściwe zastosowanie przepisu prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego.

W tym stanie rzeczy sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718) – w skrócie: "P.p.s.a." – orzekł jak w pkt 1 wyroku.

Stosownie do dyspozycji art. 135 P.p.s.a. sąd uchylił również ostateczną decyzję z PINB w Ł. z dnia [...] r., nr [...]. Decyzja ta nakłada na inwestora obowiązek likwidacji okien, dotyczy tej samej sprawy administracyjnej.

Jak wynika z wcześniejszych rozważań, w decyzji tej nieprecyzyjnie określono sposób wykonania obowiązku. Organ wprawdzie wyraźnie zobowiązał właściciela budynku do likwidacji trzech okien i jednych drzwi balkonowych, ale w ocenie sądu obowiązek ten został określony nie dość precyzyjnie zarówno w sentencji rozstrzygnięcia, jak i w ostatnim akapicie uzasadnienia. Organ I instancji zobowiązał A. W. do wypełnienia otworów w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego materiałem budowlanym nieprzezroczystym (okno w sypialni na parterze) oraz materiałem budowlanym przepuszczającym światło (pozostałe okna).,o klasie odporności ogniowej nie niższej niż E30. W uzasadnieniu decyzji organ zacytował jedynie treść § 232 ust. 6 rozporządzenia ww. przepisu, bez jakiegokolwiek wyjaśnienia, co należy rozumieć przez użycie "innego przeszklenia". Tymczasem decyzja zobowiązująca do wykonania określonych robót budowlanych powinna określać precyzyjnie nałożony obowiązek, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji. Przede wszystkim organ nie zastrzegł, że nie można w miejsce dotychczasowych okien wstawić innych okien, chociażby spełniały odpowiednie wymogi ognioodporności. Organ nie wskazał, że przeszklenia wypełniające otwory w ścianie oddzielenia pożarowego powinny z jednej strony zapewniać dostęp do światła dziennego, ale jednocześnie uniemożliwiać obserwację otoczenia na zewnątrz budynku. Organ nie zaznaczył, że wypełnienie powinno stanowić ze ścianą jednolitą całość, a ponadto że do tego rodzaju wypełnień należy użyć luksferów, cegły szklanej lub innych materiałów im podobnych. Tymczasem, jak wynika ro chociażby ze zdjęć w aktach w istocie doszło do wymiany jednych okien na inne, tyle że o większej odporności ogniowej. Nie doszło zatem do likwidacji okien, co być może jest następstwem nieprecyzyjnego określenia obowiązku.

Wobec wskazanych wyżej wadliwości decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r., nr [...], sąd w oparciu o art. 135 P.p.s.a. orzekł również o uchyleniu tej decyzji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy zastosują się do zawartych w niniejszym uzasadnieniu uwag oraz przyjętej wykładni prawa, w szczególności precyzując zakres obowiązku i sposób jego wykonania tak, aby nie było wątpliwości, iż inwestor nie ograniczył się do wymiany szyb w nadal istniejących oknach

O zwrocie kosztów postępowania w kwocie odpowiadającej uiszczonemu wpisowi sądowemu od skargi orzeczono w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.

A.B.