Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 730/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2023-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust.1 pkt 2,3, art. 184 ust. 1, art. 206, art. 207 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 1634
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 , art. 134 par. 1
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel Sędzia WSA Bolesław Stachura Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Zienkowicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu [...] kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie na realizację projektu wraz z odsetkami za zwłokę oddala skargę.


UZASADNIENIE

P. S. (zwany dalej: "Beneficjentem", "Skarżącym") 13.10.2017 r. zawarł z Województwem [...]

- Wojewódzkim Urzędem Pracy w S., pełniącym rolę Instytucji Pośredniczącej (zwanym dalej "IP"), umowę nr [...] o dofinansowanie projektu (zwaną dalej "umową") w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] 2014 - 2020 pn. "[...]". Przedmiotem umowy było przyznanie Beneficjentowi dofinansowania na realizację projektu w kwocie nieprzekraczającej [...] zł. Projektodawca zobowiązany był do wniesienia wkładu własnego w wysokości [...] zł. Łączna wysokość wydatków kwalifikowalnych w ramach projektu wynosiła [...] zł.

W ramach przedmiotowej umowy określone zostały szczegółowe zasady dofinansowania projektu oraz prawa i obowiązki Beneficjenta z tym związane.

IP zobowiązała się do dofinansowania części wydatków kwalifikowalnych poniesionych na realizację projektu na podstawie zweryfikowanego przez IP poprawnego wniosku

o płatność. Do podstawowych obowiązków Beneficjenta należała zaś realizacja projektu na podstawie wniosku o dofinansowanie projektu "[...]", stanowiącego załącznik nr 2 do umowy o dofinansowanie. Zgodnie z § 13 ust. 4 umowy o dofinansowanie Beneficjent obowiązany był do zwrotu na rachunek bankowy wskazany przez IP kwot korekt wydatków kwalifikowalnych oraz innych kwot zgodnie

z § 18 ust. 5 oraz § 31 ust. 4. Środki dofinansowania, w wysokości określonej

w § 2 umowy, które zostały przyznane Beneficjentowi na realizację projektu,

IP przekazała zgodnie z harmonogramem płatności stanowiącym załącznik

nr 4 do umowy w łącznej wysokości [...] zł.

W związku z realizacją ww. projektu IP stwierdziła wystąpienie nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt. 36 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)

nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności

i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L 347 z dnia 20 grudnia 2013 r. ze zm. zwanego dalej: rozporządzenie nr 1303/2013).

Beneficjent 19.04.2019 r. przedłożył do rozliczenia wniosek o płatność

nr [...] (pierwotna wersja), natomiast 13.06.2019 r. przedłożył ostateczny wniosek o płatność nr [...], w którym w punkcie (Zwroty/korekty) wykazał korektę dotyczącą wartości dokumentu nr [...] rozliczonego we wniosku nr [...] w pozycji nr 7. Korekta dotyczyła zadania nr 5: staże dla 129 uczniów u pracodawców (L. ). Na kwotę korekty składało się dofinansowanie w wysokości [...] zł oraz koszty pośrednie w wysokości [...] zł.

[...].07.2019 r. IP zatwierdziła wniosek o płatność nr [...], wystawiając listę sprawdzającą do weryfikacji wniosku o płatność znak: [...] W informacji tej IP wskazała, że przedmiotową korektę

w wysokości [...] zł należy zwrócić na konto bankowe WUP do 10.10.2019 r. IP nie odnotowała zwrotu ww. kwoty korekty. W związku z powyższym 11.10.2019 r. zostało wystawione przez IP wezwanie do zapłaty, znak: [...] [...],

Nr: [...] Przedmiotowe wezwanie zostało odebrane przez Beneficjenta 29.10.2019 r. zgodnie z potwierdzeniem odbioru. Termin zwrotu środków upłynął 12.11.2019 r.

Dodatkowo IP zakwestionowała wydatek dotyczący indywidualnego doradztwa zawodowego wykazany we wniosku o płatność numer [...] W konsekwencji tego Beneficjent został zobowiązany do zwrotu należnej kwoty nieprawidłowości w wysokości [...] zł wraz z odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania środków na konto projektowe Beneficjenta do dnia dokonania zwrotu (tj. dnia obciążenia rachunku bankowego Beneficjenta) w terminie 14 dni od daty otrzymania informacji pokontrolnej na rachunek bankowy WUP. Z uwagi na powyższe oraz brak zwrotu przez Beneficjenta należnej kwoty, 9.07.2019 r. zostało wystawione przez IP wezwanie do zapłaty, znak: [...], Nr [...] Przedmiotowe wezwanie zostało odebrane przez Beneficjenta 11.07.2019 r.

25.07.2019 r. Beneficjent zwrócił środki w wysokości [...] zł. Z uwagi

na to, że kwota nie wyczerpała kwoty zobowiązania na dzień zwrotu, zgodnie

z art. 55 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.) przedmiotowa wpłata została zaliczona proporcjonalnie na poczet należności głównej w wysokości [...] zł oraz kwoty należnych odsetek za zwłokę

w wysokości [...] zł. W związku z powyższym 11.10.2019 r. zostało wystawione przez IP drugie wezwanie do zapłaty, znak: [...] [...], Nr: [...], w którym wezwano Beneficjenta do zwrotu pozostałej kwoty zobowiązania w wysokości [...] zł wraz z odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania transzy/środków na konto projektowe Beneficjenta do dnia dokonania zwrotu (tj. dnia obciążenia rachunku bankowego Beneficjenta).

W związku z tym, iż wezwania do zapłaty z 11.10.2019 r. okazały się nieskuteczne (na kwotę [...]zł oraz na kwotę [...]zł), Dyrektor WUP wszczął

postępowanie administracyjne, o czym strona została poinformowana pismem

z 16.01.2020 r. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Pracy w S. 25.06.2020 r. wydał decyzję administracyjną nr [...] orzekającą zwrot przez Beneficjenta środków otrzymanych na podstawie ww. umowy o dofinansowanie w kwocie [...]zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków.

Beneficjent wniósł odwołanie od decyzji, zaskarżając ją w całości. Decyzją Zarządu Województwa działającego jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Z. 2014-2020 (zwanego dalej: "IZ") z [...].07.2021 r. decyzja

z 25.06.2020 r. Dyrektora WUP została uchylona w całości a sprawa przekazana

do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, organ I instancji ustalił zasadność wskazanej przez Beneficjenta korekty, okoliczności jej powstania

i na podstawie decyzji z 30.09.2021 r. nr [...] nakazał zwrot od Beneficjenta kwoty dofinansowania w wysokości [...] zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, tj.:

1) dla kwoty [...]zł od dnia 3 października 2018 r.,

2) dla kwoty [...]zł od dnia 14 listopada 2017 r.,

3) dla kwoty [...]zł od dnia 15 listopada 2017 r.

do dnia zapłaty, z wyłączeniem okresu od 16.01.2020 r. do dnia doręczenia decyzji.

W związku ze złożonym przez Beneficjenta odwołaniem od decyzji

z 30.09.2021 r. IZ na nowo przeprowadziła postępowanie wyjaśniające. Następnie decyzją z 9.08.2022 r. nr [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, organ II instancji wskazał, że organ I instancji w toku prowadzonego postępowania zastosował się do przepisów art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy

z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818 ze zm. - zwanej dalej: ustawą wdrożeniową) oraz art. 207 ust. 1 i ust. 8, art. 184 ust. 1 ustawy

z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1634

ze zm. – zwanej dalej: u.f.p.). Następnie, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, organ II instancji wskazał, że 30.09.2021 r. Dyrektor WUP wydał decyzję administracyjną nr [...] orzekającą zwrot przez Beneficjenta środków otrzymanych

na podstawie umowy o dofinansowanie w kwocie m.in. [...] zł - wynikającej

z korekty wniosku o płatność. W uzasadnieniu swojej decyzji organ I Instancji wskazał, że Beneficjent nie dokonał zwrotu dobrowolnie wykazanej przez niego korekty dotyczącej Zadania nr 5 Klucz 5: Staże 129 uczniów u pracodawców (L. ). W związku

z powyższym naruszył postanowienia umowy o dofinansowanie projektu

§ 13 ust. 4, co jednocześnie stanowiło nieprawidłowość w myśl art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013. Organ I instancji w ww. decyzji szczegółowo wyjaśnił okoliczności związane z powstaniem tej korekty, a także podstawy jej dokonania.

W ocenie organu II instancji w toku postępowania administracyjnego IP ustaliła ponad wszelką wątpliwość, że Beneficjent wykorzystał środki otrzymane w ramach projektu w sposób nieprawidłowy, z naruszeniem procedur, o których mowa

w art. 184 u.f.p. Organ I Instancji prawidłowo ustalił, że Beneficjent naruszył

§ 13 ust. 4 umowy, zgodnie z którym Beneficjent dokonuje zwrotu na rachunek bankowy wskazany przez IP kwot korekt wydatków kwalifikowanych oraz innych kwot.

W ocenie organu II instancji, opiekun projektu prawidłowo zatem wskazał w liście sprawdzającej do weryfikacji wniosku o płatność nr [...] (zatwierdzonej 22.05.2019 r.), że w pozycjach 6 i 7 dotyczących korekty listy płac wypłaty stypendiów zostały błędnie wykazane w Zestawieniu wydatków i zarekomendował właściwy sposób, w jaki należy wykazać korektę, tzn. we wniosku o płatność w części (Zwroty/korekty), w której należy wykazywać wszystkie korekty. Powyższa rekomendacja zgodna była zatem z wytycznymi wskazanymi w Podręczniku Beneficjenta z dnia 29 czerwca 2016 r.

Odnośnie wniosku o płatność nr [...] przedłożonym w dniu 31 maja 2019 r. organ odwoławczy opisał dokonane przez Beneficjenta korekty i stwierdził, że opiekun projektu zaznaczył w pkt. 18, że informacja na temat zwrotów/korekt została błędnie wykazana w części dofinansowanie dla kosztów pośrednich. Poproszono o korektę kwoty dofinansowania kosztów pośrednich zgodnie

z wnioskowaną kwotą dofinansowania kosztów pośrednich wskazaną we wniosku

o dofinansowanie.

Szczegółowa analiza dokumentów wskazała, że w pierwszym wniosku o płatność (19 kwietnia 2019 r.) to sam Beneficjent wykazał wydatek ze znakiem minus na kwotę

[...] zł, który został nieprawidłowo rozliczony we wcześniejszym wniosku o płatność i dotyczył błędnie naliczonych składek na ubezpieczenia społeczne. W tej sytuacji,

w ocenie organu odwoławczego, wskazane przez opiekuna projektu, w listach sprawdzających do ww. wniosków o płatność, uwagi były poprawne i wynikały

z wytycznych wskazanych w dziale zwroty/korekty str. 95 Podręcznika Beneficjenta z dnia 29 czerwca 2016 r. W ocenie organu odwoławczego, na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut pełnomocnika Beneficjenta, jakoby "sporządzenie przedmiotowej korekty zostało wymuszone przez opiekuna projektu, który warunkował rozliczenie wniosku o płatność".

Reasumując, organ stwierdził, że naruszenie postanowień umowy

o dofinansowanie, określających sposób jej realizacji, stanowi wystarczającą podstawę do przyjęcia, że zaistniała przesłanka, która w rozumieniu art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 u.f.p. uzasadniała wydanie decyzji określającej kwotę dofinansowania podlegającą zwrotowi. W ocenie organu odwoławczego, ustalony przez organ I Instancji stan faktyczny był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy. Na jego podstawie należało uznać, że Beneficjent naruszył procedurę realizacji projektu w zakresie wskazanych wcześniej postanowień umowy. Powyższe okoliczności w sposób oczywisty wskazywały, że zaszły podstawy do zastosowania art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w związku

z art. 184 u.f.p. Zdaniem organu odwoławczego okoliczności te były tak ewidentne,

że brak przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron nie mógł być uznany

za naruszenie art. 7, 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 – zwana dalej "k.p.a."). Organ I Instancji odpowiednio wyjaśnił stan faktyczny i zapewnił Beneficjentowi udział w postępowaniu. Ponadto Beneficjent miał możliwość złożenia wyjaśnień.

Organ zauważył również, że w odwołaniu Beneficjent wniósł o uchylenie w całości decyzji Dyrektora WUP z 30.09.2021 r., jednakże ww. decyzja składa się z dwóch części - pierwsza dotyczyła ww. kwoty [...]zł, druga zaś dotyczyła kwoty

[...] zł. Pełnomocnik Beneficjenta zakwestionował w odwołaniu tylko pierwszą część

ww. decyzji. Następnie organ wyjaśnił na jakiej podstawie zostały naliczone obie kwoty.

Konkludując, organ stwierdził, że wbrew zarzutom podniesionym w odwołaniu,

w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych w nim przepisów. Decyzja organu I Instancji została wydana w granicach obowiązującego prawa.

Na podstawie okoliczności ustalonych w trakcie postępowania administracyjnego trafnie uznano, że naruszenie postanowień umowy o dofinansowanie stanowiło nieprawidłowość. Naruszenie postanowień umowy stanowiło jednocześnie podstawę

do wydania decyzji o zwrocie dofinansowania uzyskanego przez Beneficjenta.

We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skardze, Beneficjent zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ podjęcia wszelkich czynności niezbędnych celem czynienia ustaleń w zakresie istnienia przesłanek uzasadniających dokonanie przez skarżącego zwrotu środków uzyskanych tytułem dofinansowania, dokonanie tych ustaleń w oparciu o niemiarodajny materiał dowodowy, z pominięciem słusznego interesu strony, zaniechanie przez organ podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w szczególności w zakresie ustalenia, czy skarżący dopuścił się naruszeń umowy o dofinansowanie, a także poprzez bezzasadną odmowę wiarygodności dowodom zaoferowanym przez Skarżącego w toku postępowania, co w efekcie skutkowało błędnym ustaleniem w zakresie tego, że Skarżący naruszył postanowienia umowy o dofinansowanie;

2) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej, w szczególności poprzez niedokładne zbadanie okoliczności sprawy w zakresie dotyczącym aktualizacji przesłanek uzasadniających dokonanie przez Skarżącego zwrotu środków otrzymanych tytułem dofinansowania, nieuwzględnienie w wydanym postanowieniu słusznego interesu strony;

3) art. 9 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania z pominięciem spoczywającego na organach administracji publicznej obowiązku należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków strony będących przedmiotem postępowania administracyjnego, albowiem przedstawicielom Skarżącego odmówiono udzielenia informacji o zebranym w sprawie materiale dowodowym;

4) art. 10 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania z pominięciem spoczywającego na organach administracji publicznej obowiązku zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, albowiem nie przeprowadzono dowodów wnioskowanych przez stronę, a tym samym uniemożliwiono stronie też złożenie stosownych, przydatnych dla rozstrzygnięcia sprawy wyjaśnień;

5) art. 75 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i pominięcie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka;

6) art. 77 k.p.a. poprzez pominięcie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka oraz strony postępowania;

7) art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnych a nie swobodnych ustaleń faktycznych, niepopartych konkretnymi i jednoznacznymi dowodami w zakresie ustalenia, że na gruncie niniejszej sprawy doszło do aktualizacji przesłanek uzasadniających dokonanie przez skarżącego zwrotu środków uzyskanych tytułem dofinansowania;

8) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie

w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji, podczas gdy decyzja ta winna była podlegać uchyleniu z uwagi na wydanie jej z naruszeniem przepisów prawa;

9) art. 207 ust. 8 w zw. z ust. 1 pkt 2 u.f.p. poprzez orzeczenie przez organ I instancji - i utrzymanie tego rozstrzygnięcia przez organ II instancji w mocy - o zwrocie przez skarżącego dofinansowania w wysokości [...] zł, podczas gdy

na gruncie niniejszej sprawy nie doszło do aktualizacji jakiejkolwiek przesłanki uzasadniającej dokonanie przez skarżącego zwrotu środków uzyskanych tytułem dofinansowania.

Mając powyższe na uwadze, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji w całości; a także o zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi Strona odniosła się do podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Kryteria sądowej kontroli zaskarżonych aktów organów administracji publicznej zostały wyznaczone przepisem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako: "p.p.s.a."), zgodnie z którym decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2). Równocześnie w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem niemającym tu zastosowania).

Spór w niniejszej sprawie dotyczy zasadności zwrotu od Beneficjenta kwoty dofinansowania w wysokości [...] zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w związku z korektą wniosku o płatność.

Mając na uwadze powyższe przypomnieć należy, że zgodnie z art. 207 ust. 1 u.f.p., w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są;

1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,

2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184,

3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości

- podlegają zwrotowi przez Beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Poprzez naruszenie procedur przy wykorzystaniu środków europejskich, przywołanych w cytowanym wyżej art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., należy rozumieć przede wszystkim procedury wskazane w umowie o dofinansowanie projektu, zawieranej na podstawie art. 206 u.f.p. Zgodnie bowiem z art. 184 ust. 1 u.f.p. wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 u.f.p., są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu.

W pojęciu "innych procedur" mieszczą się umowy zawierane przez beneficjentów na wykonanie zgłoszonych przez nich w ramach określonych programów operacyjnych i wyłonionych do dofinansowania projektów. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu w wyroku z dnia 11 października 2018 r. (sygn. akt I GSK 873/18), przystąpienie do realizacji projektów finansowanych w ramach programów operacyjnych jest dobrowolne, jednakże wiąże się ono z przestrzeganiem szeregu obowiązków wynikających z dysponowania środkami publicznymi, które beneficjent bierze na siebie z chwilą przystąpienia do umowy o dofinansowanie projektu. Korzystanie ze środków publicznych zawsze wiąże się z wyższymi wymaganiami co do ich wydatkowania, które winno być przeprowadzone w sposób celowy i oszczędny. Dlatego też niewypełnienie postanowień umowy oraz dokumentów regulujących zasady przyznawania i wykorzystania dofinansowania powoduje konieczność odzyskiwania kwot podlegających zwrotowi, w tym wydawania decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach u.f.p. Tym samym, w przypadku, gdy projekt realizowany jest niezgodnie z przepisami prawa, a także postanowieniami RPO WZ, IP ma nie tylko prawo, ale i obowiązek zakwestionować prawidłowość przyznania dofinansowania i w takim przypadku jest zobowiązana przepisami prawa do stosowania art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p.

Zgodnie z art. 207 ust. 8 pkt 1 u.f.p., w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1, instytucja określona odpowiednio w ust. 9, 11 i 11a lub instytucja, która podpisała z beneficjentem umowę o dofinansowanie, wzywa do:1) zwrotu środków lub 2) do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, o którym mowa w ust. 2, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 8, organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej w rozumieniu ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju albo ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego albo ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, albo ustawy o zasadach realizacji programów, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków, z uwzględnieniem ust 2 oraz zawierającą pouczenie o sankcji wynikającej z ust. 4 pkt 3, z zastrzeżeniem ust 7. Jak wynika z akt sprawy, organ I instancji w toku prowadzonego postępowania zastosował się do ww. przepisów. Organ I instancji orzekał w przedmiotowej sprawie w następującym stanie faktycznym.

W pierwszym wniosku o płatność (19.04.2019 r.) Beneficjent wykazał wydatek ze znakiem minus na kwotę [...]zł, który został nieprawidłowo rozliczony we wcześniejszym wniosku o płatność i dotyczył błędnie naliczonych składek na ubezpieczenia społeczne.

13.06.2019 r. Beneficjent przedłożył ostateczny wniosek o płatność nr [...], w którym w punkcie (zwroty/korekty) wykazał korektę dotyczącą wartości dokumentu nr [...] rozliczonego we wniosku nr [...] w pozycji nr 7. Korekta dotyczyła zadania nr 5: staże dla 129 uczniów u pracodawców (L. ). Na kwotę korekty składało się dofinansowanie w wysokości [...] zł oraz koszty pośrednie w wysokości [...] zł.

w Zestawieniu dokumentów przy pozycji nr 6 Beneficjent umieścił zapis, iż "po złożeniu WNP nr [...] [...] okazało się, że dokument nr [...] został niepoprawnie naliczony. Tzn. naliczono ZUS, który nie powinien zostać naliczony. Dokonano korekty, która jest ujęta w zwrotach/korektach, w bieżącym wniosku o płatność". W liście sprawdzającej do weryfikacji wniosku o płatność nr [...], zatwierdzonej 12.06.2019 r. opiekun projektu zaznaczył (w pkt. 18), że informacja na temat zwrotów/korekt została błędnie wykazana w części dofinansowanie dla kosztów pośrednich. Z tego względu zalecono korektę kwoty dofinansowania kosztów pośrednich zgodnie z wnioskowaną kwotą dofinansowania kosztów pośrednich wskazaną we wniosku o dofinansowanie.

Jak wynika z dokumentacji projektowej, we wniosku o płatność nr [...] Beneficjent wykazał przedmiotową korektę z właściwym podziałem, tj. w wysokości [...] zł; w tym dofinansowanie [...] zł (koszty bezpośrednie w wysokości [...] zł; koszty pośrednie w wysokości [...] zł). Po wykazaniu takiej korekty we wniosku o płatność. Beneficjent, na podstawie § 13 ust. 4 podpisanej umowy o dofinansowanie projektu, powinien dokonać również zwrotu na rachunek bankowy wskazany przez Instytucję Pośredniczącą kwot korekt wydatków kwalifikowalnych oraz innych kwot zgodnie z § 18 ust5 oraz § 31 ust.4.

Analiza posiadanych dokumentów wskazuje zatem jednoznacznie, że w pierwszym wniosku o płatność (19.04.2019 r.) to sam Beneficjent wykazał wydatek z znakiem minus na kwotę [...]zł, który został nieprawidłowo rozliczony we wcześniejszym wniosku o płatność i dotyczył błędnie naliczonych składek na ubezpieczenia społeczne. W tej sytuacji, wskazane przez opiekuna projektu w listach sprawdzających do ww. wniosków o płatność uwagi są poprawne i wynikają z wytycznych wskazanych w dziale zwroty/korekty str. 95 Podręcznika Beneficjenta z 29.06.2016 r.

Na uwzględnienie nie zasługuje więc zarzut Beneficjenta, jakoby "sporządzenie przedmiotowej korekty zostało wymuszone przez opiekuna projektu, który warunkował rozliczenie wniosku o płatność". Powyższe nie znajduje potwierdzenia w złożonej dokumentacji projektowej. Uwagi opiekuna projektu miały charakter techniczny, tzn. opiekun wskazał prawidłowe miejsce wykazania korekty.

9.07.2019 r. IP zatwierdziła wniosek o płatność nr [...], wystawiając listę sprawdzającą do weryfikacji wniosku o płatność. W informacji tej IP wskazała, że przedmiotową korektę w wysokości [...] zł należy zwrócić na konto bankowe WUP do 10.10.2019 r. IP nie odnotowała zwrotu ww. kwoty korekty. 11.10.2019 r. zostało wystawione przez IP wezwanie do zapłaty.

Przedmiotowe wezwanie zostało odebrane przez Beneficjenta 29.10.2019 r. zgodnie z potwierdzeniem odbioru. Termin zwrotu środków upłynął 12.11.2019 r.

Istota zarzutów przedstawionych przez Pełnomocnika Beneficjenta sprowadza się do zakwestionowania działań Organu, który – zdaniem Beneficjenta - nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Mając to na uwadze wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis art. 7 k.p.a. nakazuje zatem organom administracji m.in. podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (zasada prawdy obiektywnej). Zasada ta jest realizowana przede wszystkim przez przepisy normujące postępowanie dowodowe, zwłaszcza przez art. 75 § 1, nakazujący organom administracji dopuszczenie jako dowodu wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, art. 77 § 1, nakazujący organom administracji zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz art. 80 k.p.a., nakazujący ocenę faktu udowodnienia poszczególnych okoliczności na podstawie całego materiału dowodowego.

Zgodnie natomiast z art. 8 § 1 i 2 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Organ ustosunkował się do twierdzeń uznanych przez Beneficjenta za istotne dla sposobu załatwienia sprawy. Wbrew twierdzeniom Beneficjenta zaskarżone rozstrzygnięcie wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i znajduje w nim swoje oparcie.

Naruszenie postanowień umowy o dofinansowanie, określających sposób jej realizacji, stanowi wystarczającą podstawę do przyjęcia, że zaistniała przesłanka, która w rozumieniu art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust 9 u.f.p. i uzasadnia wydanie decyzji określającej kwotę dofinansowania podlegającą zwrotowi. Ustalony stan faktyczny był wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy. Na jego podstawie należało uznać, że Beneficjent naruszył procedurę realizacji projektu w zakresie wskazanych wcześniej postanowień umowy. Powyższe okoliczności w sposób oczywisty wskazują, że zaszły podstawy do zastosowania art 207 ust 1 pkt 2 u.f.p. w związku z art 184 u.f.p. Zdaniem Sądu, okoliczności te są ewidentne, a zatem brak przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron nie może być uznane za naruszenie art 7, 77 § 1 k.p.a.

W świetle powyższego stwierdzić należy, że nie zachodziła też konieczność kontynuowana postępowania dowodowego.

Zaskarżona decyzja dotyczy też zwrotu kwoty [...]zł. W skardze nie podniesiono na tę okoliczność żadnych zarzutów, ale bezsporne jest, że zwrócone przez Beneficjenta środki w wysokości [...] zł nie wyczerpały kwoty zobowiązania na dzień zwrotu w związku z czym zostało wystawione przez IP drugie wezwanie do zapłaty, w którym wezwano Beneficjenta do zwrotu pozostałej kwoty zobowiązania w wysokości [...] zł wraz z odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania transzy/środków na konto projektowe Beneficjenta do dnia dokonania zwrotu (tj. dnia obciążenia rachunku bankowego Beneficjenta).

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.

Przywołane orzeczenia sądów administracyjnych opublikowane są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.