Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 605/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Józef Maleszewski (spr.) Asesor sądowy WSA Jacek Rejman Protokolant sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2024 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 20.10.2023 r. A. W. (dalej jako skarżąca) wystąpiła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad siostrą J. W..

Prezydent Miasta P. decyzją z dnia 30.11.2023 r., znak: [...], odmówił przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji wyjaśnił, że skarżąca sprawuje opiekę nad legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym siostrą. W związku z opieką skarżąca wykonuje wszystkie czynności życia codziennego tj. przygotowuje i podaje posiłki, podaje leki, uczy siostrę czytać i pisać. Osoba wymagająca opieki wymaga pomocy przy ubieraniu się i myciu, porusza się z trudem, nie wychodzi sama z domu, nie jest w stanie sama zrobić zakupów, samodzielnie w ciągu dnia korzysta z toalety, wymaga pomocy przy podawaniu leków.

Organ I instancji ustalił, że ojciec osoby wymagającej opieki nie żyje, lecz żyje jej matka i nie legitymuje się ona orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. W konsekwencji organ I instancji uznał, że matka jest osobą uprawnioną w pierwszej kolejności do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego na córkę, w związku z czym świadczenie nie może zostać przyznane skarżącej.

Odwołanie od powyższej decyzji pismem z dnia 15.12.2023 r. wywiodła skarżąca podnosząc, że matka nie może sprawować opieki nad swoją córką z uwagi na swój wiek, choroby i stan zdrowia. Skarżąca wyjaśniła, że sama opiekuje się zarówno niepełnosprawną siostrą, jak i matką.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako SKO lub Kolegium) decyzją z dnia 22.05.2024 r., znak: [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 17 ust. 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 390 z późn. zm., dalej jako: u.ś.r.) osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku, gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

W myśl art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: nie później niż do ukończenia 18. roku życia albo w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia.

Następnie Kolegium uzasadniło, że matka osoby podlegającej opiece nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Tymczasem ugruntowana jest linia orzecznicza, że dopóki osoby spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki nie legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, nie istnieje możliwość, aby dalsi krewni uzyskali prawo do świadczenia pielęgnacyjnego (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, II SA/Ke 277/23, LEX nr 3577000).

Na poparcie swojego stanowiska organ odwoławczy przytoczył bogate orzecznictwo sądów administracyjnych wyjaśniając m.in., że wykładnia językowa art. 17 ust. 1a u.ś.r. wskazuje, że ustawodawca uznał za konieczne, aby ocena, czy osoba spokrewniona w pierwszym stopniu nie jest w stanie wypełnić we właściwy sposób obowiązku alimentacyjnego z uwagi na stan zdrowia rozstrzygana była orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Ani orzekające w sprawie organy ani sąd administracyjny nie mają wiadomości specjalnych, które pozwalałyby w pełni wyważyć, czy stan zdrowia osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu rzeczywiście uniemożliwia sprawowanie opieki. Rygoryzm spornego przepisu, którego brzmienie jest jednoznaczne w swej treści, odpowiada celom u.ś.r. Jakkolwiek celem unormowań art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. la u.ś.r. jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego osobom, które rzeczywiście sprawują opiekę nad bliskimi osobami niepełnosprawnymi, to jednak dalszym krewnym świadczenie to przysługuje wyłącznie wtedy gdy osoba zobowiązana w pierwszej kolejności nie jest w stanie, z powodu obiektywnie istniejących przeszkód, uczynić zadość swojemu obowiązkowi opieki nad osobą niepełnosprawną. Za ową obiektywnie istniejącą przeszkodę należy uznać aktualnie wyłącznie posiadanie orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 maja 2023 r., II SA/Łd 322/23, LEX nr 3577763).

W konkluzji SKO stwierdziło, że matka osoby wymagającej opieki nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, a zatem nie sposób przyznać świadczenia pielęgnacyjnego skarżącej. Dodatkowo Kolegium wskazało, że sytuacja mogłaby ulec zmianie, gdyby matka skarżącej uzyskała orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Skargę na powyższą decyzję wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca, wnosząc o jej zmianę w całości poprzez przyznanie skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zawodowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną siostrą, a ewentualnie uchylenie zaskarżonych decyzji organów obu instancji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto skarżąca wniosła o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania i przeprowadzenie dowodu ze wskazanych w skardze dokumentów i zeznań świadka.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła:

1) naruszenie art. 17 ust. 1a oraz art. 17 ust. 4 u.ś.r. poprzez przyjęcie, że skarżąca nie spełnia przesłanek dla przyznania jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem osobistej opieki nad siostrą z uwagi na rzekomą możliwość sprawowania tej opieki przez matkę skarżącej,

2) naruszenie art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. polegające na niepodjęciu przez organ I instancji czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób umożliwiający uniknięcie wątpliwości co do tego, czy skarżąca spełnia przesłanki dla przyznania jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego,

3) błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez nieuwzględnienie stanu zdrowia matki osoby wymagającej opieki i braku możliwości sprawowania przez nią opieki nad niepełnosprawną córką.

Uzasadniając skargę, skarżąca wskazała, że do września 2023 r. opiekę nad siostrą skarżącej sprawowała jej matka. Po tym czasie pieczę nad niepełnosprawną siostrą w pełnym zakresie przejęła skarżąca. Z uwagi na konieczność sprawowania osobistej opieki nad siostrą skarżąca zmuszona została zrezygnować z dotychczasowego zatrudnienia. Z tego też powodu pismem z dnia 20.10.2023 r. wystąpiła z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na siostrę.

Skarżąca podkreśliła, że wbrew ustaleniom dokonanym przez organy I oraz II instancji, stan zdrowia matki osoby wymagającej opieki uniemożliwia sprawowanie rzeczywistej opieki nad niepełnosprawną córką. Dodatkowo skarżąca wskazała, że matka osoby niepełnosprawnej złożyła wniosek do Powiatowego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności o ustalenie znacznego stopnia niepełnosprawności.

Następnie skarżąca podniosła, że organy obu instancji nie przeprowadziły żadnego postępowania w zakresie ustalenia stanu faktycznego pomijając, że od września 2023 r. to skarżąca została zmuszona w całości przejąć pieczę nad siostrą, co z kolei niosło za sobą konieczność zrezygnowania z zatrudnienia. Ponadto w ocenie skarżącej zaskarżona decyzja - poza lakonicznym powołaniem się na brak orzeczenia o niepełnosprawności - nie zawiera uzasadnienia stanu faktycznego.

Kolejno skarżąca argumentowała, że matka osoby niepełnosprawnej, pomimo braku orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, nie ma możliwości sprawowania opieki nad córką - z uwagi zarówno na wiek, jak też i stan zdrowia. Ma ona bowiem problem z samodzielnym poruszaniem się, nie ma możliwości zrobienia zakupów, wymaga pomocy osób trzecich przy wyjściu z domu, załatwianiu spraw urzędowych oraz czynnościach życia codziennego. Matka bardzo szybko się męczy, występują u niej omdlenia, stwierdzono u niej liczne choroby. Jak wynika przy tym z zaświadczenia lekarskiego nie jest ona w stanie opiekować się osobą drugą, a co więcej sama takiej pomocy obecnie wymaga. Tym samym – w przekonaniu skarżącej - nie ulega wątpliwości, że stan zdrowia matki osoby wymagającej opieki uniemożliwia jej sprawowanie opieki nad niepełnosprawną, a co za tym koniecznym i uzasadnionym pozostaje sprawowanie tejże opieki przez skarżącą. Skarżąca jest więc jedyną osobą, która może zapewnić pomoc swojej niepełnosprawnej siostrze.

Dalej skarżąca uzasadniła, że w okolicznościach niniejszej sprawy zaktualizował się obowiązek alimentacyjny skarżącej - jako zobowiązanej w dalszej kolejności - względem siostry, co czyni ją osobą uprawnioną do świadczenia pielęgnacyjnego, z zastrzeżeniem, że rzeczywiście z uwagi na stan zdrowia i wiek matka nie jest w stanie sprawować właściwej opieki nad swoją niepełnosprawną córką. Odmienna wykładnia omawianych przepisów prowadziłaby do pozbawienia osoby faktycznie sprawującej opiekę prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Akceptacja takiej wykładni naruszałaby konstytucyjne zasady sprawiedliwości społecznej, nakaz ochrony i opieki nad rodziną, jak również wynikający z art. 71 ust. 1 Konstytucji RP nakaz szczególnej pomocy władz publicznych rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej.

W konsekwencji skarżąca stwierdziła, że w okolicznościach niniejszej sprawy rozstrzygnięcie w sprawie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego nie powinno opierać się na literalnym brzmieniu art. 17 ust. la pkt 1 u.ś.r. W ocenie skarżącej nie można z góry założyć, że tylko rodzic legitymujący się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności nie jest zdolny do sprawowania pełnej i efektywnej opieki nad wymagającym tego dzieckiem.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swą argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.

W piśmie z dnia 21.08.2024 r. skarżąca wskazała, że matka osoby niepełnosprawnej złożyła wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności, lecz nie został on dotychczas rozpatrzony. W ocenie skarżącej zasadne było rozpoznanie skargi po wydaniu decyzji o stopniu niepełnosprawności.

Na rozprawie w dniu 05.09.2024 r. skarżąca podtrzymała swoje stanowisko w sprawie oświadczając, że nie wnosi o odroczenie rozprawy. Skarżąca wyjaśniła, że jej matka nie uzyskała jeszcze decyzji w przedmiocie stopnia niepełnosprawności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie może zostać uwzględniona.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Z brzmienia zaś art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.

Nie ulega więc wątpliwości, że Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22.05.2024 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 30.11.2023 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 390 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym do dnia 31.12.2023 r.

W myśl art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Stosownie zaś do art. 17 ust. 1a u.ś.r. osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Kluczową okolicznością wymagającą rozstrzygnięcia na kanwie niniejszej sprawy jest odpowiedź na pytanie, czy siostra, jako osoba zobowiązana w dalszej kolejności do alimentacji na rzecz osoby niepełnosprawnej jest uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji gdy osoba wymagająca opieki posiada matkę, która nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Zdaniem orzekającego Sądu na aprobatę zasługuje stanowisko Kolegium, zgodnie z którym nie jest możliwe przyznanie skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na fakt, że osoba wymagająca opieki, tj. jej siostra – J. W., ma matkę, a więc osobę zobowiązaną w bliższej niż skarżąca kolejności do spełnienia obowiązku alimentacyjnego.

Podkreślenia wymaga, że w uchwale z dnia 14.11.2022 r., sygn. akt: I OPS 2/22, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że warunkiem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych osobom wskazanym w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, jest legitymowanie się przez rodziców osoby wymagającej opieki, osoby spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 17 ust. 1a u.ś.r.).

W ocenie Sądu, podjęta przez Naczelny Sąd Administracyjny, będąca odpowiedzią na wcześniejsze rozbieżności w orzecznictwie, uchwała z dnia 14.11.2022 r. nie pozostawia wątpliwości, że w przypadku, gdy osoba zobowiązana do opieki w pierwszej kolejności nie legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności, organ administracji nie może przyznać świadczenia pielęgnacyjnego innym osobom. Nie może już więc badać innych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na ustalenie możliwości sprawowania opieki przez osobę zobowiązaną w pierwszej kolejności. Innymi słowy, z cytowanej uchwały NSA płynie wniosek, że dopóki osoby spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki nie legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, nie może być mowy o tym, aby dalsi krewni uzyskali prawo do świadczenia pielęgnacyjnego (wyrok WSA w Kielcach z 6.06.2023 r., II SA/Ke 277/23, LEX nr 3577000). W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że osoba wymagająca opieki jest panną, zaś jej matka nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Orzekający Sąd podziela stanowisko, zgodnie z którym ocena czy osoba uprawniona w pierwszej kolejności do świadczenia pielęgnacyjnego nie jest w stanie wypełnić we właściwy sposób obowiązku alimentacyjnego z uwagi na stan zdrowia powinna być rozstrzygana orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostają więc podnoszone przez skarżącą okoliczności dotyczące braku możliwości sprawowania faktycznej opieki nad osobą niepełnosprawną przez jej matkę. W toku postępowania administracyjnego, nie zostało przedstawione orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności D. W., a tylko taki dokument pozwoliłby na odmienną ocenę spełnienia przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego skarżącej.

Mając więc na względzie obowiązujący stan prawny i faktyczny oraz wyżej przywołaną uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego należało odmówić skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawną siostrą. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji odmawiającej przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego, organ odwoławczy postąpił więc prawidłowo.

Wyjaśnienia także wymaga, że z art. 269 § 1 p.p.s.a. - zgodnie z przyjętym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem - wynika, że stanowisko zajęte w uchwałach Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych.

Z treści art. 269 p.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca zarówno uchwał abstrakcyjnych, jak i uchwał konkretnych, której istota sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych (por. wyrok NSA: z 29 czerwca 2010 r., sygn. akt II FSK 739/09, z 18 czerwca 2010 r., sygn. akt I FSK 994/09). Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne winny je respektować. Zatem ogólna moc wiążąca uchwał powoduje, że z chwilą ich podjęcia wiążą one sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których stosowany będzie interpretowany przepis (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 27.10.2022 r., II SA/Rz 624/22, LEX nr 3441738). W tych okolicznościach tutejszy Sąd podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uchwale z dnia 14.11.2022 r. i orzekł jak w sentencji.

Odnosząc się do zgłoszonego wniosku o przeprowadzenie przez Sąd w niniejszym postępowaniu dowodu z przedłożonych przez skarżącą dokumentów i zeznań świadków, Sąd wskazuje, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym ma jedynie uzupełniający charakter, na co wskazuje w sposób jednoznaczny brzmienie przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić - dowody uzupełniające - tylko z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W okolicznościach badanej sprawy nie zaistniały wątpliwości tego rodzaju, które uzasadniałyby przeprowadzenie dowodów uzupełniających. Jak już wyżej wskazano, wyłączona jest przy tym możliwość samodzielnej oceny stanu zdrowia osoby nielegitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności zarówno przez organy administracji, jak i Sąd.

Dodatkowo zauważyć należy, że zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. poz. 1429 z późn. zm.) w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Powstanie prawa rozumieć tu należy jako ziszczenie się przesłanek przyznania świadczenia. Wszystkie te przesłanki musiały więc zaistnieć do końca roku 2023, zatem ewentualne uzyskanie przez D. W. orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności na skutek wniosku złożonego w lipcu 2024 r. nie może mieć znaczenia dla oceny zasadności zaskarżonej decyzji. Zasadność ta oceniana jest co do zasady według stanu faktycznego z dnia wydania decyzji.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się również zarzucanych organowi naruszeń przepisów 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. W ocenie Sądu organy I i II instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy oraz zrozumiale wyjaśniły podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje dowody, na jakich się oparł się organ, jak również ustalenia dokonane na ich podstawie.

W tym stanie rzeczy należało oddalić skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.