Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 716/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 8, art. 20 ust. 1-2, art. 21 ust. 1, art. 22 ust. 2, art. 23 ust. 1-4, art. 24 ust. 2a pkt 1-2, ust. 2b pkt 1-2, ust. 2c
journal: Dz.U. 2023 poz 1752
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.)
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
article: art. 151
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Tomasz Grossmann Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski (spr.) Protokolant sekr. sąd. Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2024 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 24 lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Starosta P., decyzją z 6 czerwca 2024 roku (Nr [...]), na podstawie art. 24 ust. 2a pkt 2, ust. 2b pkt 2 oraz ust. 2c ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 11 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w sprawie ewidencji gruntów i budynków, odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie ujawnienia współwłasności J. Z. do nieruchomości wywodzących się z KW Tom I Karta 33, w oparciu o dokumenty przedstawione przez wnioskodawcę.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśniono, że na żądanie J. Z. z dnia 26 października 2023 roku wszczęte zostało postępowanie w sprawie ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków współwłasności wnioskodawcy do nieruchomości wywodzących się z KW Tom I Karta 33.

Wnioskodawca, w odpowiedzi na wezwanie do dostarczenia dokumentów uzasadniających dokonanie żądanej zmiany, przedłożył umowę przeniesienia gospodarstwa rolnego z dnia 5 września 1980 roku zgodnie z aktem notarialnym Nr Rep. [...] z dnia [...].

Składając powyższe dokumenty wnioskodawca podkreślił, że istniejący zapis "Wspólnota Wsi B." jest błędny, gdyż nie jest ona właścicielem jak i posiadaczem nieruchomości wywodzących się z KW Tom I Karta 33.

Postanowieniem z dnia 20 maja 2024 roku Starosta włączył przedłożone dokumenty do materiału dowodowego.

W przedłożonych dokumentach zostały opisane nieruchomości składające się z działek o innych numerach geodezyjnych niż wnioskodawca wskazał we wniosku, a nadto brak jest ustalenia wysokości udziałów we własności pozostałych współwłaścicieli poszczególnych nieruchomości jakie miałby być ujawnione w rejestrze gruntów i budynków.

W uzasadnieniu odmowy aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków organ wyjaśnił, że ujawnianie w ewidencji praw do gruntów spełnia tylko funkcję informacyjną. Organ ewidencyjny jedynie rejestruje stany prawne, które zostały ustalone w innym trybie i przez inne organy. Starosta nie jest uprawniony do rozstrzygania sporów dotyczących tego, komu przysługuje prawo własności do określonej działki ewidencyjnej, jeśli nie jest to możliwe na podstawie przedłożonych dokumentów. Organ ewidencyjny nie wytwarza dokumentów na podstawie, których dokonuje aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Organ nie może dokonywać żadnych zmian własnościowych.

Ponadto w myśli art. 8a ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych starosta wydaje decyzję ustalająca, które nieruchomości spośród nieruchomości, o których mowa w art. 1 ust. 1, stanowią wspólnotę gruntową. Starosta w formie decyzji ustala wykaz uprawnionych do udziału we wspólnocie oraz wykaz obszarów gospodarstw rolnych przez nich posiadanych i wielkość przysługujących im udziałów we wspólnocie (art. 8a ust 5 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych). Ustaleń tych nie może dokonywać we własnym zakresie organ ewidencyjny.

Starosta stwierdził, że pod numerem [...] prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową oraz ustalenia osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej obejmującej nieruchomości oznaczone w ewidencji gruntów i budynków jako działki ewidencyjne nr [...] i [...] położone we wsi B..

Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania, decyzją z dnia 24 lipca 2024 roku (nr [...]), utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że J. Z. podaniem z dnia 26 października 2023 roku wystąpił do Starosty P. z żądaniem ujawnienia go w ewidencji gruntów i budynków jako współwłaściciela nieruchomości wywodzących się z księgi wieczystej B. Tom I Karta 33, obręb B.. Wnioskodawca przedłożył akt notarialny Nr Rep. [...] z dnia [...] roku oraz umowę przeniesienia własności i posiadania gospodarstwa rolnego z dnia 5 września 1980 roku.

Z aktu notarialnego wynika, że F. Z. nabył po J. Z. i B. Z. gospodarstwo rolne zapisane w księdze wieczystej B. karta [...] oraz własność i posiadanie udziału w nieruchomości zapisanej w księdze wieczystej B. karta [...] zapisanego dotąd na A. Z., obejmującego kawałek gruntu o obszarze około trzech hektarów, po jego katastralnym odmierzeniu i według oznaczenia na planie katastralnym.

F. Z. wraz z żoną H. Z. przekazali własność gospodarstwa rolnego położonego we wsi B. o powierzchni 19,61ha, obejmującego działki oznaczone numerami ewidencyjnymi: [...] zapisane w księdze wieczystej o numerze [...], prowadzonej przez Państwowe Biuro Notarialne w C., swojemu synowi J. Z.. Przekazanie gospodarstwa nastąpiło na podstawie umowy przeniesienia własności i posiadania gospodarstwa rolnego z dnia 5 września 1980 roku, która sporządzono przed Naczelnikiem Miasta i Gminy w U..

Organ stwierdził ponadto, iż z dokumentu sporządzonego na dzień 17 stycznia 2024 roku pod nazwą "Uproszczony wypis z rejestru gruntów" wynika, że działki ewidencyjne o numerach: [...], położone w obrębie ewidencyjnym B. , gmina U., stanowią obecnie własność Wspólnoty Wsi B.. Z dodatkowych informacji zawartych w tym dokumencie wynika, że dla przedmiotowych nieruchomości prowadzona jest księga wieczysta B. Tom 1 karta [...]. Ponadto księga wieczysta [...] Tom 1 karta [...] jest wpisana jako informacja dodatkowa w rejestrze gruntów dla działek oznaczonych numerami [...], które obecnie stanowią własność innych podmiotów niż J. Z..

Uwzględniając powyższe ustalenia organ wyjaśnił, że w myśl art. 8a ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych starosta wydaje decyzję ustalająca, które nieruchomości spośród nieruchomości, o których mowa w art. 1 ust. 1, stanowią wspólnotę gruntową. Starosta w formie decyzji ustala wykaz uprawnionych do udziału we wspólnocie oraz wykaz obszarów gospodarstw rolnych przez nich posiadanych i wielkość przysługujących im udziałów we wspólnocie (art. 8a ust 5 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych). Ustaleń tych nie może dokonywać we własnym zakresie organ ewidencyjny.

Podsumowując organ wskazał, że aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. W sytuacji sporu co do prawa własności nieruchomości ujawnionego w ewidencji gruntów, powinno najpierw dojść do jego rozstrzygnięcia w drodze procesu cywilnego lub w odpowiednim postępowaniu administracyjnym. Dopiero stosowne rozstrzygnięcia mogą stanowić podstawę aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Starosta P. prowadzi aktualnie postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia, które nieruchomości stanowią wspólnotę gruntową oraz ustalenia osób uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej, obejmującej działki ewidencyjne nr [...], położone we wsi B., gmina U.. Ostateczna decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 8a ust. 4 i ust. 5 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych może w przyszłości stanowić podstawę do aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków.

J. Z. skorzystał z prawa skargi do sądu administracyjnego i zażądał uchylenia zaskarżonej decyzji w całości.

W ocenie skarżącego decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa poprzez wszczęcie postępowania z wniosku z dnia 26 października 2023 roku i prowadzenie postępowania pomimo niezakończonego postępowania z wniosku z dnia 4 lipca 2023 roku, a także poprzez brak rozpoznania przez organ odwoławczy zarzutów w zakresie:

- przedłożenia umowy z dnia 5 września 1980 roku zawierającej przeniesienie współwłasności i udziału w nieruchomościach Tom I karta 33,

- twierdzenia, że Wspólnota Wsi B. nie jest w posiadaniu i nie ma tytułu prawnego do nieruchomości wywodzących się z księgi wieczystej Tom I karta 33, co potwierdza wykaz współwłaścicieli ujawnionych w KW Tom I karta 33 znajdujący się w Sądzie Rejonowym w C.,

- braku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do błędnego zapisu widniejącego w ewidencji gruntów i budynków, tj. brak "wystąpienia do Sądu Rejonowego w C. w celu zawezwania widniejących tam współwłaścicieli, czy też przeprowadzenia postępowania administracyjnego w celu ujawnienia osób uprawnionych",

- "Błędnego ustalenia, jak i nie wykazania, że działki [...] zmieniły właściciela w sposób dowodowy. Wskazane we wniosku nieruchomości widnieją nieprzerwanie w księdze wieczystej Tom I karta 33, więc nie doszło do przeniesienia własności na rzecz innego właściciela",

- "Naruszenia ustawy zobowiązującej do uaktualnienia danych w postaci ujawnienia współwłaściciela nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków",

- "Naruszenia przepisu uznania, że dokument w postaci Uproszczonego wypisu z rejestru gruntów z dnia 13.01.2024 roku stanowi dowód własności nieruchomości przez Wspólnotę Wsi B., nie wskazując dokumentu wymienionego w ustawie na podstawie czego organ przyjął, że stanowi własność Wspólnoty Wsi B.. Ewidencja gruntów nie stanowi dokumentu nabycia własności nieruchomości."

W pismach z dnia 7 października2024 roku oraz z dnia 21 października 2024 roku skarżący zażądał:

- przeprowadzenia dowodu z księgi wieczystej Tom I Karta 33 na okoliczność, że nieruchomości wskazane w postępowaniu stanowią współwłasność osób fizycznych, jak i na okoliczność, że nie doszło do przeniesienia własności nieruchomości w żadnej części na rzecz Wspólnoty Wsi B.,

- ustalenia kto i kiedy oraz jakim dokumentem ujawnił w ewidencji gruntów i budynków Wspólnotę Wsi B. na nieruchomościach objętych postępowaniem,

- zawezwanie Starostwa Powiatowego w P. do przesłania dokumentu, z którego będzie wynikać kiedy oraz jak doszło, na podstawie jakich dokumentów do ujawnienia w ewidencji Wspólnoty Wsi B..

Na rozprawie w dniu 21 listopada 2024 roku, skarżący zastępowany przez syna P. Z., podtrzymał zarzuty i argumentację skargi.

Jednocześnie do akt sprawy przedłożone zostały:

- opis i mapa jednostki ewidencyjnej U., obręb B., jednostka rejestracyjna [...], księgi wieczystej B. tom I karta 33, w której to ujawniono współwłaścicieli spornych gruntów z imienia i nazwiska,

- pismo z dnia 10 lipca 2020 roku zatytułowane "Zgłoszenie", że skarżący jest współwłaścicielem udziału w nieruchomościach objętych księgą wieczystą B. tom I karta 33,

- a także jako załącznik do protokołu rozprawy, pisemne stanowisko skarżącego jako ostatnie słowo w sprawie.

Ponadto pełnomocnik skarżącego, we własnym imieniu i w ochronie własnego interesu prawnego, złożył do protokołu rozprawy oświadczenie, że jest w posiadaniu działek o numerach ewidencyjnych [...] oraz [...]. Działka nr [...] jest ogrodzona i użytkowana na cele rolnicze, a działka nr [...] to pastwisko użytkowane przez pełnomocnika od 2017 roku.

Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w odpowiedzi na skargę oraz w piśmie z dnia 4 listopada 2024 roku podtrzymał argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu wydanej decyzji i zażądał oddalenia skargi.

Pismem 29 listopada 2024 roku, złożonym już po zamknięciu rozprawy, skarżący zażądał dopuszczenia przez Sąd przed ogłoszeniem wyroku "wniosku o rozszerzenie i rozpoznanie zarzutu w zakresie wskazywanej w skróconym wypisie z ewidencji gruntów i budynków istnienia zapisu własności Wspólnoty Wsi B. na nieruchomościach objętych wnioskiem". Skarżący zaznaczył, że z jego wiedzy, posiadanych dokumentów jak i wskazywanych okoliczności zawartych w odczytanej mowie końcowej wynika, że istnieje niezgodność zapisu ewidencji gruntów z treścią księgi wieczystej Tom I Karta 33.

Skarżący ponownie zażądał dopuszczenia dowodu w postaci zawezwania Sądu Rejonowego w C. do przesłania odpisu współwłaścicieli nieruchomości wskazanych w księdze wieczystej Tom I karta 33.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024, poz. 1267).

Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie - art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024, poz. 935; dalej w skrócie "P.p.s.a.").

Uwzględniając skargę na decyzję Sąd uchyla ten akt w całości albo w części na warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c P.p.s.a., względnie stwierdza nieważności decyzji, gdy spełnione są przesłanki wskazane w art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albo stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.).

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Skarga okazała się nieuzasadniona.

Materialnoprawny wzorzec kontroli legalności zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 roku - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1752 z późn. zm.).

Ewidencja gruntów i budynków (kataster nieruchomości) to system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami (art. 2 pkt 8 Prawa geodezyjnego i kartograficznego).

Ewidencja gruntów i budynków, zgodnie z art. 20 ust. 1 i ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, obejmuje informacje dotyczące:

1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;

2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych;

3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej.

właścicieli nieruchomości, a w przypadku:

4) właścicieli nieruchomości, a w przypadku:

- nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości,

- gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania;

5) miejsca pobytu stałego lub adres siedziby właścicieli, podmiotów, w których władaniu lub gospodarowaniu pozostają nieruchomości, a także samoistnych posiadaczy.

Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych (art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego).

Podmioty, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, zgłaszają właściwemu staroście zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni, licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, wynikających z aktów normatywnych, prawomocnych orzeczeń sądowych, decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, materiałów zasobu, wpisów w innych rejestrach publicznych oraz dokumentacji architektoniczno-budowlanej przechowywanej przez organy administracji architektoniczno-budowlanej (art. 22 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego).

Informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu (jeżeli zmiany tych informacji wynikają z przepisów prawa, dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, materiałów zasobu lub wykrycia błędnych informacji) lub na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania (art. 24 ust. 2a pkt 1-2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego).

Zgodnie z art. 24 ust. 2b pkt 1-2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej, jeżeli jej podstawę stanowi przepis prawa, wpis w księgach wieczystych, prawomocne orzeczenie sądu, ostateczna decyzja administracyjna, akt notarialny, akta poświadczenia dziedziczenia oraz europejskie poświadczenie spadkowe, zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, wpis w innych rejestrach publicznych, dokumentacja geodezyjna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b. W pozostałych przypadkach aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej

Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c Prawa geodezyjnego i kartograficznego).

Brak jest podstaw do formułowania stanowiska, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, czy art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572).

Analiza dowodów włączonych do akt administracyjnych potwierdza przedstawione poniżej okoliczności faktyczne, które Sąd przyjmuje jako własne ustalenia w kontrolowanej sprawie.

Podaniem z dnia 30 grudnia 2016 roku J. Z., K. J., W. C., A. G., W. G., E. G., W. M., Ł. J., K. J. i F. P., reprezentowani przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wstąpili do Starosty P. o ustalenie uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej wsi B. obejmującej działki oznaczone numerami ewidencyjnymi: [...], położone we wsi B., gmina U..

Starosta P., decyzją z dnia 19 czerwca 2020 roku ([...]) odmówił ustalenia, że nieruchomości położone we wsi B., gmina U., oznaczone numerami ewidencyjnymi: [...] obręb [...], gmina U. stanowią wspólnotę gruntową wsi B.. Jednocześnie organ umorzył postępowanie w zakresie ustalenia wykazu uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej.

Wojewoda W., decyzją z dnia 12 sierpnia 2020 roku ([...]), po rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania J. Z., K. J., W. C., A. G., W. G., E. G., W. M., Ł. J., K. J. i [...] P., działających przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, uchylił w całości decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Z uzasadnienia powyższych decyzji wynika, iż do podania o ustalenie uprawnionych do udziału we wspólnocie gruntowej załączone zostały, miedzy innymi, wypis z rejestru gruntów wspólnoty wsi B., wyciąg z martykuły gromady B. , księga wieczysta B. tom I wykaz L 33 z tłumaczeniem przysięgłym z języka niemieckiego na język polski.

Wpis w księdze wieczystej B. tom I karta 33 z 1875 roku wskazuje imiona i nazwiska rolników jako współwłaścicieli nieruchomości. Z kolei wpis z 1904 roku w analizowanej księdze wieczystej, w kolumnie 7, jako rodzaj upraw wskazuje "grunty wspólnoty (spółdzielni) chłopskiej wsi B.".

W wyciągu z martykuły katastralnej według stanu na dzień 17 marca 1948 roku, jako właściciela nieruchomości ujawnionej w księdze wieczystej B. tom I karta 33 wskazano Spółkę gospodarczą - B. .

Dokument "Wykaz ustalenia stanu posiadania" z października 1962 roku jako właściciela wskazuje "Gminne", a w nowym stanie odnotowano "Gromadzka Rada Narodowa U.".

Obecna działka ewidencyjna nr [...], obręb B., gmina U., w przeszłości wchodziła do wspólnoty gruntowej wsi B., jednakże na skutek postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia 8 lipca 2005 roku o sygn. akt [...] została przeniesiona na własność innych podmiotów i nie stanowi już własności wspólnoty gruntowej wsi B..

Wykaz synchronizacyjny z dnia 20 kwietnia 2017 roku sporządzony przez uprawnionego geodetę jednoznacznie sprecyzował, że działki o numerach ewidencyjnych [...] obręb B., gmina U., odpowiadają gruntom wymienionym w dawnej księdze wieczystej B. Tom I karta 33.

Na podstawie podania skarżącego z dnia 26 października 2023 roku zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków współwłasności J. Z. do nieruchomości wywodzących się z KW Tom i Karta 33.

W odpowiedzi na wezwanie do dostarczenia dokumentów uzasadniających dokonanie żądanej zmiany wnioskodawca przedłożył akt notarialnym Nr Rep. [...] z dnia 8 lipca 1947 roku oraz umowę przeniesienia gospodarstwa rolnego z dnia 5 września 1980 roku.

Wyniki postępowania dowodowego przeprowadzonego w sprawie z wniosku o dokonanie zmian w ewidencji gruntów i budynków wskazują, że działki ewidencyjne o numerach: [...], położone w obrębie ewidencyjnym B. , gmina U., stanowią obecnie własność Wspólnoty Wsi B.. Z dodatkowych informacji zawartych w tym dokumencie wynika, że dla przedmiotowych nieruchomości prowadzona jest księga wieczysta B. Tom I karta 33. Jednocześnie księga wieczysta B. Tom I karta 33 jest wpisana jako informacja dodatkowa w rejestrze gruntów dla działek oznaczonych numerami [...], które obecnie stanowią własność innych podmiotów niż J. Z..

Brak jest podstaw prawnych do formułowania oceny, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, czy też niewłaściwe zastosowanie.

Skarżone organy zgodnie z prawem przyjęły, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, który pełni funkcje informacyjno-techniczne nie rozstrzygając sporów o prawo, ani nie nadaje czy ujmuje praw (wyrok NSA z 14.04.2015 r., I OSK 1718/13, LEX nr 1723906). Zapisy w ewidencji gruntów mają wyłącznie charakter techniczno-deklaratoryjny. Organ ewidencyjny rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie może on natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu lub budynku. Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością (wyrok NSA w Warszawie z 18.03.1999 r., II SA 1728/98, LEX nr 46224).

Organy trafnie uznały, że przedłożone przez skarżącego dokumenty nie stanowią prawidłowej podstawy dla dokonania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie nieruchomości obejmującej działki o numerach ewidencyjnych [...] oraz nieruchomości obejmującej działki o numerach ewidencyjnych [...].

Z przedłożonego przez skarżącego aktu notarialnego wynika, że F. Z. nabył po J. Z. i B. Z. gospodarstwo rolne zapisane w księdze wieczystej B. karta 14, 25, 42, 69, 105 i 83 oraz własność i posiadanie udziału w nieruchomości zapisanej w księdze wieczystej B. tom I karta 33 zapisanego dotąd na A. Z., obejmującego kawałek gruntu o obszarze około trzech hektarów, po jego katastralnym odmierzeniu i według oznaczenia na planie katastralnym.

F. Z. wraz z żoną H. Z. przekazali własność gospodarstwa rolnego położonego we wsi B. o powierzchni 19,61ha, obejmującego działki oznaczone numerami ewidencyjnymi: [...], zapisane w księdze wieczystej o numerze [...], prowadzonej przez Państwowe Biuro Notarialne w C., swojemu synowi J. Z.. Przekazanie gospodarstwa nastąpiło na podstawie umowy przeniesienia własności i posiadania gospodarstwa rolnego z dnia 5 września 1980 roku, która sporządzono przed Naczelnikiem Miasta i Gminy w U..

Wskazane dokumenty nie stanowią dowodu nabycia prawa własności (udziału w prawie własności) do nieruchomości należących do Wspólnoty Wsi B., do nieruchomości należących do osób fizycznych wskazanych jako właściciele nieruchomości obejmujących działki [...], czy też do nieruchomości należących do Skarbu Państwa, jako właściciela działki o numerze ewidencyjnym [...].

Jednocześnie brak jest podstaw do tego, aby odrzucać stanowisko, że treść przedłożonych dokumentów została skonsumowana ewidencyjnie poprzez ujawnienie w ewidencji gruntów i budynków Wspólnoty Wsi B., jako właściciela nieruchomości obejmującej działki ewidencyjne o numerach: [...]. Przy takim założeniu dokumentny przedłożone przez skarżącego będą potwierdzać jedynie jego tytułu prawny do udziału we wspólnocie gruntowej wsi B..

Sąd w całości podziela ocenę prawną skarżonych organów, że kwestia tytułu prawnego do nieruchomości obejmującej działki o numerach ewidencyjnych [...], które zgodnie z ewidencją przynależą do Wspólnoty Wsi B., winna zostać rozstrzygnięta w toku postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia, czy nieruchomości położone we wsi B., gmina U., oznaczone numerami ewidencyjnymi: [...] obręb [...], gmina U. stanowią wspólnotę gruntową wsi B..

Organy zgodnie z prawem uznały, że w toku postępowania dotyczącego aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków niedopuszczalne jest rozstrzyganie kwestii dotyczących istnienia wspólnoty gruntowej wsi B., czy też istnienia tytułu prawnego zmiany właściciela w odniesieniu do działek o numerach ewidencyjnych [...] oraz [...].

Stąd wadliwości zaskarżonych decyzji nie może potwierdzać uchylenie się od oceny skutków prawnych zapisów ujawnionych w księdze wieczystej B. tom I karta 33, uchylenie się od oceny skutków prawnych postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia 8 lipca 2005 roku o sygn. akt [...] w odniesieniu do działki nr [...], czy też uchylenie się od oceny skutków prawnych płynących z dokumentów stanowiących podstawę dla ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków właścicieli działek o numerach ewidencyjnych [...] oraz [...].

W tym stanie rzeczy zarzuty i oczekiwania dowodowe zgłaszane przez skarżącego nie mogły prowadzić do uwzględnienia skargi, bo nie potwierdzają one ani wadliwości rozstrzygnięcia o odmowie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, ani konieczności prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie niezbędnym dla załatwienia kontrolowanej sprawy.

Odwoływanie się do okoliczności nieistotnych dla oceny legalności zaskarżonych decyzji nie mogło stanowić właściwej podstawy do tego, aby zamkniętą rozprawę otworzyć na nowo.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.