Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 429/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2024-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 92a ust. 2 z zw. z lp. 15.2 załącznika nr 4
journal: Dz.U. 2022 poz 2201
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.

SENTENCJA

Dnia 11 grudnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (sprawozdawca) Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 grudnia 2024 roku sprawy ze skargi M. D. na decyzję Inspektor Transportu Drogowego z dnia 11 czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 19 stycznia 2024 r., nr [...]; II. zasądza od Inspektor Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z 19 stycznia 2024 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 92a ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201, z późn. zm., dalej także jako u.t.d.) oraz protokołu kontroli z 31 października 2023 r. nr [...] nałożył karę pieniężną w łącznej wysokości 1 000 zł na M. D., jako osobę zarządzającą transportem w przedsiębiorstwie [...] sp. z o.o. w [...]. Organ stwierdził naruszenia określone w przepisach:

a) lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d. jako wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne (wysokość kary pieniężnej: 500 zł); w trakcie wstępnej kontroli stanu technicznego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] stwierdzono, iż nie działa żadne światło hamowania "stop";

b) lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d. jako wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne (wysokość kary pieniężnej: 500 zł); w trakcie wstępnej kontroli stanu technicznego naczepy marki [...] o nr rej. [...] stwierdzono, iż nie działa żadne światło hamowania "stop".

W odwołaniu M. D. (dalej także jako skarżący), zastępowany przez zawodową pełnomocnik, zaskarżył decyzję w całości, domagając się jej uchylenia i umorzenia postępowania, ewentualnie uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Nadto wniósł o przesłuchanie kierowcy, na fakt ciążących na nim obowiązków sprawdzenia stanu technicznego pojazdu przed wyjazdem z siedziby przedsiębiorstwa, w tym elementów oświetlenia. Pełnomocnik zarzuciła naruszenie:

a) art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez ustalenie przez organy administracji publicznej stanu faktycznego sprawy niezgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, co miało mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie decyzji; a w szczególności brak ustalenia: (i) kiedy powstały usterki, poprzestając na samowolnym stwierdzeniu, iż na pewno powstały one przed rozpoczęciem wykonywania przejazdu przez kierowcę, (ii) czy do obowiązków kierowcy należało upewnienie się przed rozpoczęciem przewozu, iż posiada on w aucie sprawne światła hamowania, poprzestając na ustaleniu, iż nawet gdyby należało to do obowiązków kierowcy, to strona winna była przed wyjazdem kierowcy sprawdzić czy posiada on sprawny pojazd;

b) art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, pominięcie dowodów przedstawionych przez stronę oraz następujących okoliczności: (i) kierowca dokonał sprawdzenia pojazdu w bazie przed wyruszeniem w pierwszy kurs i wtedy pojazd był sprawny, (ii) usterka powstała w czasie trwania kursu (w czasie jazdy), (iii) organ po dokonaniu kontroli pojazdu nie zatrzymał dowodu rejestracyjnego, a usterka została naprawiona podczas kontroli, co potwierdza, że usterka powstała w czasie trwania kursu, gdyż w przypadku poważniejszej usterki nie byłoby możliwe dokonanie jej naprawy na miejscu kontroli; (iv) awaria świateł stopu nie jest sygnalizowana przez odpowiednie kontrolki na panelu kierowcy w pojeździe, wobec czego kierowca nie mógł wiedzieć o usterce przed przystąpieniem do sprawdzania pojazdu, ani w trakcie jazdy;

- co w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia, że w sprawie nie zachodzą przesłanki umorzenia postępowania i nienakładania kary pieniężnej na skarżącego;

c) art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia, które nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć, co doprowadziło do niezasadnego nałożenia kary pieniężnej;

d) art. 8 ust. 2 oraz art. 2 Konstytucji poprzez ich niezastosowanie i pozostawienie w mocy decyzji rażąco naruszającej te przepisy.

Decyzją z 11 czerwca 2024 r. nr [...] Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 z późn. zm., dalej także jako K.p.a.), art. 4 pkt 22 lit. 1), art. 92a ust. 2, ust. 4 i ust. 8 u.t.d., art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 z późn. zm., dalej także jako P.r.d.), § 5 i § 6 w związku z lp. 4.3.1 lit. a) zał. nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 05 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz.U. z 2019 r., poz. 2141, dalej także jako rozporządzenie MSWiA), art. 2, art. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającego dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009, str. 51, z późn. zm.) oraz lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając napisał, że 31 października 2023 r. w S. na ul. [...] został zatrzymany do kontroli drogowej pojazd marki [...] nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] nr rej. [...], którym kierował M. J.. Kierowca wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu [...] sp. z o.o. w [...]. Po kontroli stanu technicznego ustalono, iż zarówno pojazd jak i naczepa posiadają usterkę w postaci niedziałającego żadnego źródła światła hamowania.

Jak stanowi § 5 ust. 2 rozporządzenia MSWiA drogowa kontrola stanu technicznego obejmuje identyfikację pojazdu oraz badanie techniczne co najmniej jednej pozycji z obszarów wymienionych w tym przepisie, w tym świateł i wyposażenia elektrycznego (§ 5 ust. 2 pkt 4). Sposób identyfikowania pojazdu, zakres i metody badania jego stanu technicznego oraz kryteria oceny usterek stwierdzanych podczas tego badania są określone w załączniku nr 1 do tego rozporządzenia. Zgodnie z lp. 4.3.1. lit. a) zdanie trzecie załącznika 1 do ww. rozporządzenia MSWiA, w przypadku braku świateł "stop", tj. żadne źródło światła nie działa, usterkę należy zakwalifikować jako usterkę niebezpieczną.

Stosownie do lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d. w zw. z art. 92a ust. 2 tej ustawy, wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 500 zł, której podlega zarządzający transportem.

Na podstawie art. 2 pkt 5 rozporządzenia 1071/2009 zarządzający transportem oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, tę osobę fizyczną lub, w razie potrzeby, inną osobę fizyczną wyznaczoną przez tego przedsiębiorcę na podstawie umowy, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy.

Organ odwoławczy ocenił, że organ I instancji słusznie przypisał skarżącemu naruszenie z lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d., gdyż skarżący zgłoszony jako osoba nadzorująca nad kierowcami i pojazdami powinien był tak sprawować pieczę, żeby nie doszło do sytuacji w której pojazd należący do kontrolowanego przedsiębiorstwa posiada tego typu usterki. Według art. 66 ust. 1 pkt 1 P.r.d. pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących lub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu na drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wyższego stopnia wskazał, że materiał dowodowy nie zawiera żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c u.t.d. w stosunku do strony. Okoliczności wskazane w odwołaniu nie stanowią okoliczności wyłączających odpowiedzialność administracyjną strony jako zarządzającego transportem za naruszenie przepisów u.t.d. Gdyby skarżący zadbał jeszcze bardziej o rzetelne rozwiązania organizacyjne, do stwierdzonego naruszenia nie doszłoby. Odpowiedzialność osoby zarządzającej transportem nie jest oparta na zasadzie winy. Uwolnienie się od odpowiedzialności jest możliwe tylko po wykazaniu przez zarządzającego transportem braku wpływu na powstanie naruszenia.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że w toku kontroli zatrzymano dowody rejestracyjne zarówno ciągnika samochodowego oraz naczepy. Nawet gdyby po usunięciu stwierdzonych usterek kontrolujący zwrócili kierowcy zatrzymane dokumenty nie miałoby to wpływu na rozstrzygniecie w sprawie, bowiem ze zgromadzonego materiału dowodowego bezsprzecznie wynika, że w chwili zatrzymania zespół pojazdów posiadał usterki kwalifikowane jako niebezpieczne, zgodnie z rozporządzeniem MSWiA.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. D., zastępowany przez tą samą zawodową pełnomocnik, wniósł o uchylenie obu decyzji wydanych w sprawie i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Nadto wniósł o zwrot kosztów postępowania. Pełnomocnik zarzuciła naruszenie:

a) art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez ustalenie przez organy administracji publicznej stanu faktycznego sprawy niezgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, co miało mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie decyzji; a w szczególności brak ustalenia: (i) kiedy powstały usterki, poprzestając na samowolnym stwierdzeniu, iż na pewno powstały one przed rozpoczęciem wykonywania przejazdu przez kierowcę, (ii) czy do obowiązków kierowcy należało upewnienie się przed rozpoczęciem przewozu, iż posiada w aucie sprawne światła hamowania, poprzestając na ustaleniu, iż nawet gdyby należało to do obowiązków kierowcy, to strona winna była przed wyjazdem kierowcy sprawdzić czy posiada on sprawny pojazd;

b) art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, pominięcie dowodów przedstawionych przez stronę oraz następujących okoliczności: (i) kierowca dokonał sprawdzenia pojazdu w bazie przed wyruszeniem w pierwszy kurs i wtedy pojazd był sprawny, (ii) usterka powstała w czasie trwania kursu (w czasie jazdy), (iii) organ po dokonaniu kontroli pojazdu nie zatrzymał dowodu rejestracyjnego, a usterka została naprawiona podczas kontroli, co potwierdza, że usterka powstała w czasie trwania kursu, gdyż w przypadku poważniejszej usterki nie byłoby możliwe dokonanie jej naprawy na miejscu kontroli; (iv) awaria świateł stopu nie jest sygnalizowana przez odpowiednie kontrolki na panelu kierowcy w pojeździe, wobec czego kierowca nie mógł wiedzieć o usterce przed przystąpieniem do sprawdzania pojazdu, ani w trakcie jazdy - co w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia, że w sprawie nie zachodzą przesłanki umorzenia postępowania i nienakładania kary pieniężnej na skarżącego;

c) art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia, które nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot ten nie mógł przewidzieć, co doprowadziło do niezasadnego nałożenia kary pieniężnej;

d) art. 8 ust. 2 oraz art. 2 Konstytucji poprzez ich niezastosowanie i pozostawienie w mocy decyzji rażąco naruszającej te przepisy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Pełnomocnik skarżącego i organ złożyli wnioski o rozpoznanie sprawy w tym trybie (k. 9 i 26 akt).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Obie decyzje wydane w sprawie podlegają uchyleniu, jednak z powodu innego niż wskazane w skardze.

W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej jako P.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub jego wydania z naruszeniem prawa (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną; ma obowiązek dokonać oceny legalności działania organów administracji również z urzędu.

Przedmiotem skargi jest decyzja Inspektor Transportu Drogowego z 11 czerwca 2024 r. którą została utrzymana w mocy decyzja organu I instancji nakładająca na skarżącego karę pieniężną, za wykonywanie przewozu w trakcie którego w ciągniku samochodowym jak i w naczepie nie działało żadne źródło światła hamowania ("stop"). Organ nałożył dwie kary po 500 zł za brak działających źródeł światła stopu: w ciągniku samochodowym i w naczepie, łącznie 1000 zł. Skarżący to osoba zarządzająca transportem.

Podstawę prawną odpowiedzialności skarżącego stanowi art. 92a ust. 2 u.t.d. oraz lp.15.2 załącznika nr 4 do tej ustawy, w związku z art. 92a ust. 8 u.t.d.

Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów (art. 92a ust. 2) zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 zł do 2 000 zł za każde naruszenie.

Ustawodawca w art. 92a ust. 8 u.t.d. stanowi, że wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazanych w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy. Stosownie zaś do lp. 15.2 tego załącznika, wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne - podlega karze w wysokości 500 zł.

Sąd podziela wywody organu dotyczące warunków technicznych pojazdów oraz ich wyposażenia (art. 66 ust. 1 P.r.d.). Zasadnie również organ wskazał na przepis § 5 ust. 2 rozporządzenia MSWiA, dotyczący zakresu drogowej kontroli technicznej pojazdu. Obejmuje ona identyfikację pojazdu oraz badanie techniczne co najmniej jednej pozycji z obszarów wymienionych w tym przepisie, w tym świateł i wyposażenia elektrycznego (§ 5 ust. 2 pkt 4). W myśl ust. 7 tego paragrafu, usterki stwierdzone podczas drogowej kontroli technicznej pojazdu dzieli się na trzy kategorie: 1) usterki drobne; 2) usterki poważne; 3) usterki niebezpieczne - usterki powodujące bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszające wymagania ochrony środowiska, w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, które powodują niedopuszczenie do dalszego używania pojazdu.

Sposób identyfikowania pojazdu, zakres i metody badania jego stanu technicznego oraz kryteria oceny usterek stwierdzanych podczas tego badania są określone w załączniku nr 1 do tego rozporządzenia. Zgodnie z lp. 4.3.1. lit. a) zdanie trzecie załącznika 1 do ww. rozporządzenia MSWiA, w przypadku kiedy żadne źródło światła nie działa usterkę należy zakwalifikować jako usterkę niebezpieczną.

W niniejszej sprawie jest poza sporem, że 31 października 2023 r. dokonano kontroli pojazdu marki [...] wraz z naczepą marki [...], którymi wykonywano krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu spółki, w której skarżący jest osobą zarządzającą transportem. Poza sporem jest również to, że w trakcie kontroli nie działało żadne źródło światła hamowania, tak w pojeździe jak i w naczepie. Tym samym doszło do naruszenia opisanego pod cytowaną już pozycją lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d.

Sprzeciw budzi zakres nałożonej kary pieniężnej. W ocenie Sądu organ I instancji bez podstawy prawnej przypisał skarżącemu podwójne naruszenie z lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d., osobno za ciągnik samochodowy i osobno za naczepę.

W myśl art. 2 pkt 31 P.r.d. pojazd to środek transportu przeznaczony do poruszania się po drodze oraz maszyna lub urządzenie do tego przystosowane, z wyjątkiem urządzenia wspomagającego ruch. Z kolei transport drogowy to krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy (art. 4 pkt 3 u.t.d.). Przez krajowy transport drogowy jak i międzynarodowy transport drogowy ustawodawca rozumie podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy (art. 4 pkt 1 i pkt 2 u.t.d.).

W świetle ww. definicji legalnych transportu drogowego (art. 4 pkt 3 w zw. z art. 4 pkt 1 i pkt 2 u.t.d.) zespół pojazdów jest także pojazdem. W grupie przepisów znajdujących się pod lp. 15 załącznika nr 4 do u.t.d., a więc załącznika dotyczącego zarządzających transportem, ustawodawca konsekwentnie sankcjonuje naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego wykonywane pojazdem ("Wykonywanie przewozu drogowego pojazdem: 15.1. nieposiadającym ważnego aktualnego badania technicznego..., 15.2. posiadającym usterkę lub usterki..., 15.3. niewyposażonym w wymagany tachograf..., 15.4. który nie posiada ogranicznika prędkości..., 5.5. z zainstalowanym ogranicznikiem prędkości niespełniającym stosownych wymogów technicznych, i.t.d.).

W ocenie Sądu literalna wykładnia przepisu, na podstawie którego organ nałożył karę (lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d.) prowadzi do wniosku, że w analizowanej sytuacji wysokość kary pieniężnej wynosi 500 zł, że brak podstaw prawnych do nakładania kary za brak działających świateł osobno w ciągniku i osobno w naczepie. W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z jednym czynem a nie dwoma. Z tego powodu obie decyzje wydane w sprawie podlegają uchyleniu. Sąd zaznacza, że nie było możliwe uchylenie obu decyzji tylko w części, bowiem w sentencji decyzji organu I instancji jest tylko wskazana kara pieniężna w łącznej wysokości 1 000 zł i dopiero z uzasadnienia decyzji wynika sposób jej obliczenia.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że są one bezzasadne.

Organy zasadnie przyjęły, że odpowiedzialnym za powyższe naruszenie był skarżący – jako zarządzający transportem. Trafnie wskazano w zaskarżonej decyzji na rozporządzenie nr 1071/2009, stanowiące w art. 2 pkt 5, że "zarządzający transportem" oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, tę osobę fizyczną lub, w razie potrzeby, inną osobę fizyczną wyznaczoną przez tego przedsiębiorcę na podstawie umowy, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy.

W trakcie postępowania stwierdzono, że M. D. pełnił taką funkcję w przedsiębiorstwie spółki. Skarżący tego ustalenia nie kwestionował.

Pozycja zarządzającego transportem wiąże się z istotną odpowiedzialnością za zarządzanie operacjami transportowymi przedsiębiorstwa przewozowego (art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 1071/2009). Wyznaczenie osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie transportu drogowego ma na celu zapewnienie odpowiedniej jakości usług przewozowych oraz ich zgodności z przepisami, zarówno unijnymi, jak i krajowymi z zakresu transportu drogowego. Funkcja zarządzającego wiąże się m. in. z odpowiedzialnością za należyte przestrzeganie przepisów regulujących transport drogowy, czego zresztą skarżący - co do zasady - nie kwestionował.

Nie budzi więc wątpliwości, że skarżący zobligowany był do zorganizowania takich rozwiązań w tym rozwiązań dotyczących bezpieczeństwa w ruchu drogowym, by przed podjęciem operacji upewnić się czy przy przewozie nie zostaną naruszone obowiązujące przepisy prawa. Jest oczywiste – co zresztą również nie było przedmiotem sporu – że zarządzający transportem ma obowiązek czuwać nad stanem technicznym pojazdów używanych do transportu w przedsiębiorstwie.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 92c ust. 1 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie. Zgodnie z treścią tego przepisu, nie wszczyna się postepowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust.1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują?, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć?, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. Z woli ustawodawcy ww. przepisy stosuje się odpowiednio w sprawach o nałożenie kary pieniężnej wobec zarządzającego transportem, osoby, o której mowa w art. 7c (osoba fizyczna uprawniona do wykonywania zadań zarządzającego transportem w imieniu przedsiębiorcy) a także każdej innej osoby wykonującej czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego (art. 92c ust. 1a u.t.d.).

Niewątpliwie w kontrolowanej sprawie nie upłynął dwuletni okres od dnia ujawnienia naruszenia, a za stwierdzone naruszenie na skarżącego nie została nałożona kara przez inny uprawniony organ (pkt 2 i 3 tego przepisu). Zasadnie również organy uznały, iż okoliczności wskazane w skardze, a wcześniej w odwołaniu, nie są okolicznościami w rozumieniu pkt. 1 tego przepisu.

W ocenie Sądu zarzut braku wyjaśnienia przez organ kiedy powstała usterka, połączony z sugestią, że powstała ona w trakcie przejazdu skoro kierowca ma obowiązek sprawdzenia pojazdu przed wyruszeniem w pierwszy kurs i wtedy samochód był sprawny - nie zasługuje na uwzględnienie.

Podkreślenia wymaga, że odpowiedzialność za naruszenia przepisów sankcjonowana w przepisach u.t.d. nie opiera się na zasadzie winy, a do nałożenia kary pieniężnej wystarczy sam fakt stwierdzenia naruszenia, przy czym wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia przepisów powołanej ustawy jest ściśle określona i organy administracyjne nie mają możliwości jej miarkowania. Zastosowanie przepisu art. 92c ust. 1 u.t.d. jest ograniczone jest do sytuacji wyjątkowych, takich które pozostawały poza możliwością wpływu i zapobieżenia przez podmiot wykonujący przewóz, których podmiot ten nie mógł w ramach swojej staranności (rozpatrywanej z uwzględnieniem zawodowego charakteru działalności) przewidzieć i im zapobiec. Obejmuje on takie sytuacje, które przy dołożeniu pełnej staranności i tak by wystąpiły, i na które podmiot wykonujący przewóz nie mógł żadną miarą wpłynąć. Zarządzający transportem odpowiada bowiem za stan techniczny pojazdów służących do tego przewozu, utrzymywanie ich w odpowiedniej kondycji i o taką dbałość o ich stan techniczny, by usterki, szczególnie te poważne i niebezpieczne nie występowały. W ocenie Sądu, usterka wszystkich świateł hamowania, która zdaniem skarżącego powstała w trakcie wykonywania przewozu, w całości mieści się w gestii zarządzającego transportem. Z twierdzeń skarżącego nie wynikało, że jest ona wynikiem zdarzenia zewnętrznego, pozostającego poza możliwością wpływu i zapobieżenia przez podmiot wykonujący przewóz. W sprawie jak dotąd nie zostało wykazane, że sporna usterka powstała w wyniku przyczyn niestandardowych, nie mieszczących się w przewidywaniu technologicznym.

Sąd zaznacza, że skarżący nie przedstawił przekonującej argumentacji na okoliczność wyjątkowych, nietypowych zdarzeń które pozostawałyby poza jego sferą, a które spowodowały usterkę. Skarżący poprzestał na zeznaniu kierowcy do protokołu kontroli, że wcześniej sprawdził ogólny stan techniczny pojazdu głównie światła i olej w silniku a wszystkie światła były sprawne, że przeszkolił i zobowiązał kierowców do kontroli pojazdów nie tylko w czasie wyjazdu z bazy ale także przed rozpoczęciem każdego kolejnego kursu. Sąd powtarza, że brak winy nie może stanowić podstawy wyłączenia odpowiedzialności.

Ponownie prowadząc postępowanie organ zastosuje wykładnię przepisów prawa materialnego opisaną w uzasadnieniu. Nadto organ będzie związany oceną Sądu co do przyczyn wyłączenia odpowiedzialności, zaprezentowanych w skardze.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd uchylił obie decyzje wydane w sprawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) w związku z art. 135 P.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 P.p.s.a.