Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 2591/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-04-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 132b ust. 2, art. 132 ust. 3 pkt 3
journal: Dz.U. 2021 poz 1882
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz, Sędziowie Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak, Sędzia del. WSA Arkadiusz Windak (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 4 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Op 498/21 w sprawie ze skargi R.B. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie uznania za winnego zarzucanego przewinienia dyscyplinarnego i wymierzenia kary dyscyplinarnej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 4 lipca 2022r., sygn. akt II SA/Op 579/21 po rozpoznaniu sprawy ze skargi R.B. uchylił zaskarżone orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Opolu z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...] i utrzymane nim w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w N. z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] w przedmiocie uznania funkcjonariusza za winnego zarzucanego przewinienia dyscyplinarnego i wymierzenia kary dyscyplinarnej oraz zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

W niniejszej sprawie postanowieniem z [...] marca 2021 r. Komendant Powiatowy Policji w N. wszczął postępowanie dyscyplinarne wobec skarżącego, obwinionego o to, że [...] grudnia 2020 r. około godz. 6:00 - pełniąc służbę dyżurnego w KPP w N. - nakłonił st. post. A.W. do wykonania czynności służbowej w sposób nieprawidłowy, polegającej na nierzetelnym sporządzeniu notatki służbowej z dnia [...] grudnia 2020 r. w zakresie okoliczności powstania obrażeń u zatrzymanego R.D. podczas interwencji domowej, tj. o popełnienie przewinienia dyscyplinarnego określonego w art. 132b ust. 2 w zw. z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, w związku z § 3 załącznika do Zarządzenia Nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie Zasad etyki zawodowej policjanta (Dz. Urz. KGP z dnia 7 stycznia 2004 r.).

Organ wyjaśnił, że zatrzymany w związku z interwencją domową, przebywając w tzw. pomieszczeniu przejściowym, niespodziewanie uderzył głową w siatkę zabezpieczającą kratę na drzwiach, co spowodowało zadrapanie naskórka po prawej stronie czoła. Przebywający w pomieszczeniu obok posterunkowy J.K. powiadomił o powyższym dowódcę patrolu – st. posterunkowego A.W., a ten dyżurnego, tj. aspiranta sztabowego R.B. Z zapisu monitoringu wynika, że doprowadzony o godz. 4:43 przez ww. policjantów do Komendy zatrzymany R.D. nie miał żadnych obrażeń na odkrytych częściach ciała, w tym na głowie, a przebywając w pomieszczeniu przejściowym w pewnym momencie uderzył głową w siatkę zabezpieczającą kratę na drzwiach, w wyniku czego pojawiło się zadrapanie po prawej stronie czoła.

A.W. zeznał, że po poinformowaniu dyżurnego R.B. o powyższym, ten konsultował z zastępcą, "czy zdarzenie będzie wydarzeniem nadzwyczajnym i kogoś trzeba o tym poinformować", a po wypytaniu go, czy rana ta mogła powstać u zatrzymanego podczas awantury w domu, stwierdził, że skoro zatrzymany awanturował się w domu, a matka potwierdziła, że uderzał głową w ściany i meble, to ma wpisać do notatki, że obrażenia te zrobił sobie w domu, przed przyjazdem policjantów na interwencję. Podobne zeznania złożył J.K.

R.B. wyjaśnił, że w dniu zdarzenia ok. godz. 6:00 przebywał na przerwie i wtedy został powiadomiony przez swojego zastępcę, że wprowadzono do PDOZ zatrzymanego, który miał zadrapanie na czole oraz, że nie uzyskał od policjantów informacji gdzie, kiedy i w jakich okolicznościach ono powstało. Zapytany przez skarżącego J.K. stwierdził, że prawdopodobnie mogło ono powstać w domu, ale również w pomieszczeniu przejściowym na terenie KPP N. Ostatecznie policjanci stwierdzili, że nie są pewni ale prawdopodobnie przywieźli zatrzymanego do KPP z takimi obrażeniami, ponieważ podczas wizyty u lekarza miał on już ślad na głowie, a skarżący polecił opisanie powyższego w notatce.

Uznając, że zeznania tworzą logiczny ciąg i są spójne ze zgromadzonym materiałem dowodowym Komendant Powiatowy Policji w N orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2021 r. uznał skarżącego winnego naruszenia dyscypliny służbowej.

Komendant Wojewódzki Policji w Opolu dodatkowo odnosząc się do częściowego wycofania się przez A.W. ze składanych kilkukrotnie zeznań, wyjaśnił, że może to być spowodowane specyfiką czynności procesowej, którą jest konfrontacja i obecnością obwinionego. Do czasu zmiany zeznań podczas konfrontacji, dotychczasowe zeznania mają oparcie w zebranym materiale dowodowym, w związku z czym zeznania złożone podczas konfrontacji [...] maja 2021 r. uznano za mniej wiarygodne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uwzględniając skargę stwierdził, że analiza materiału dowodowego i uzasadnienia wydanych orzeczeń wskazują na przedwczesność stanowiska organów co do popełnienia przez skarżącego zarzucanego przewinienia dyscyplinarnego. Wątpliwości dotyczą ustalenia stanu faktycznego, co do okoliczności w jakich doszło do popełnienia przypisanego skarżącemu przewinienia dyscyplinarnego. Sprzeczności związane są już z ustaleniem miejsca gdzie zatrzymany doznał obrażeń na czole. Z notatki służbowej dotyczącej interwencji sporządzonej przez policjanta J.K. wynika, że ww. uraz był skutkiem awantury domowej, natomiast z notatek służbowych sporządzonych [...] stycznia 2021 r. przez interweniujących policjantów wynika, że był on skutkiem uderzenia głową przez zatrzymanego w siatkę zabezpieczającą kratę, o czym poinformowali osobę dyżurną na stanowisku dowodzenia. Dyżurni stwierdzając, że nie jest to wydarzenie nadzwyczajne polecili zapis w notatce służbowej, że obrażenia u zatrzymanego powstały w miejscu zamieszkania. Podobne zeznania złożono [...] marca 2021 r., ale podczas konfrontacji [...] maja 2021 r. A.W. zeznał, że pod wpływem rozmów z przełożonymi wpisał, że zatrzymany obrażeń głowy doznał na Komendzie, dodając jednocześnie, że informował zastępcę Komendanta, że niemożliwe jest jednoznaczne stwierdzenie, gdzie obrażenia głowy powstały ale według posiadanej wiedzy najprawdopodobniej w domu ale Komendant nie był tym faktem zainteresowany. Zeznał również, że zachowania skarżącego (dot. treści notatki służbowej) nie odebrał jako nakłonienia do wpisania nieprawdy, ponieważ z posiadanych informacji wynikało, że zatrzymany zranił się w głowę w domu. Tym samym twierdzenia organu odwoławczego, że zeznania A.W. są spójne z pozostałym materiałem dowodowym są wnioskiem nieprawdziwym. Pomimo zaistniałych wątpliwości organy zaniechały przesłuchania samego zatrzymanego oraz jego matki.

W ocenie Sądu I instancji, z uwagi na zmianę zeznań przez A.W. nie sposób uznać, że w sprawie w sposób jednoznaczny wynika, jaki był rzeczywisty udział skarżącego w całym zdarzeniu. Organy nie wyjaśniły dostatecznie, czy nakłaniał on do wykonania czynności służbowej w sposób nieprawidłowy. Brak spójności zeznań policjantów powoduje wątpliwości co do tego, czy i ewentualnie kto faktycznie nakłaniał do sporządzenia notatki z [...] grudnia 2020 r. o określonej treści. W tej kwestii organy pominęły zupełnie wskazany przez A.W. udział przełożonych w jej sporządzaniu. W sytuacji gdy wyniki postępowania dowodowego zawierają sprzeczne ustalenia, organ ma obowiązek się do nich ustosunkować.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ, zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie:

I. przepisów postępowania, tj.:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 134ha ust. 1 ustawy o Policji przez uchylenie zaskarżonego orzeczenia wobec wyjścia poza tożsamość czynu objętego postępowaniem dyscyplinarnym, podczas gdy z prawidłowych ustaleń faktycznych dokonanych przez przełożonego dyscyplinarnego oraz wyższego przełożonego dyscyplinarnego wynikało, że tożsamość sprawy jak i prawidłowo dokonane ustalenia faktyczne dotyczą nakłonienia st. post. A.W. do wykonania czynności służbowej w sposób nieprawidłowy, polegający na nierzetelnym sporządzeniu notatki służbowej z [...] grudnia 2020 r. w zakresie okoliczności powstania obrażeń u zatrzymanego podczas interwencji domowej, a nie okoliczności samej interwencji, której okoliczności faktyczne nie obejmują przedmiotowej sprawy, co skutkowało błędem w ustaleniach faktycznych dokonanych przez Sąd I instancji;

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez dokonanie wadliwej kontroli postępowania wyższego przełożonego dyscyplinarnego policjanta oraz nie odniesienie się w uzasadnieniu wyroku do dokonanych ustaleń faktycznych wynikających z zabezpieczonego nagrania monitoringu i pierwotnych zeznań st. post. A.W. obciążających skarżącego, potwierdzających zarzucany mu czyn dyscyplinarny, a nadto nieprzedstawienie w uzasadnieniu wyroku dokonanych ustaleń i dowodów będących podstawą uznania skarżącego winnym zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego, co miało wpływ na uchylenie orzeczenia dyscyplinarnego I i II instancji pomimo prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co skutkowało przyjęciem błędnych założeń, że skarżący nie działał w zakresie czynu opisanego w orzeczeniu;

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 134ha ust.1 ustawy o Policji przez uchylenie zaskarżonego orzeczenia wobec błędnego przyjęcia i oceny przez WSA za wiarygodnych wtórnych i zmienionych zeznań świadka A.W. w protokole konfrontacji, podczas gdy zeznania te stanowiły element jego linii obrony, gdyż poświadczenie nieprawdy w notatce z [...] grudnia 2020 r. było przedmiotem innego postępowania dyscyplinarnego prawomocnie zakończonego, natomiast w postępowaniu karnym za czyn ten postawiono mu zarzut z art. 231 § 1 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. co skutkowało błędem w ustaleniach faktycznych dokonanych przez WSA w Opolu;

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 134ha ust. 1 ustawy o Policji przez uchylenie zaskarżonego orzeczenia wobec błędnego uznania przez WSA, że wpis policjanta J.K. w notatniku służbowym "w mieszkaniu R.D. policjant J.K. zapisał m.in., że ww. mężczyzna doznał urazu skóry w okolicy czoła co było skutkiem w/opisanych wydarzeń (tj. awantury domowej)" nastąpiło w mieszkaniu w trakcie interwencji z zatrzymanym, tj. przed sporządzeniem notatki dotyczącej obrażeń ciała u zatrzymanego powstałych w pomieszczeniu przejściowym w komendzie, podczas gdy z prawidłowych ustaleń wynikało, że st. post. A.W. dopiero po sporządzeniu notatki polecił J.K. wpisanie jej treści do notatnika służbowego, co skutkowało błędem w ustaleniach faktycznych dokonanych przez WSA w Opolu;

5) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 134ha ust. 1 ustawy o Policji przez uchylenie zaskarżonego orzeczenia wobec błędnego przyjęcia przez WSA, że istotne znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego mają zeznania zatrzymanego i jego matki, podczas gdy nie byli oni świadkami sporządzania dokumentacji z zatrzymania R.D. na polecenie R.B., co skutkowało błędem w ustaleniach faktycznych dokonanych przez WSA w Opolu;

II. prawa materialnego:

1) art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji w zw. z art. 135g ust. 2 zd. 2 ustawy o Policji przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że uzasadnienie faktyczne i prawne rozstrzygnięcia nie rozstrzyga na korzyść obwinionego niedających się usunąć wątpliwości, podczas gdy przełożony dyscyplinarny i rzecznik dyscyplinarny zbadali i uwzględnili okoliczności przemawiające zarówno na korzyść jak i niekorzyść obwinionego;

2) art. 134 pkt 3 ustawy o Policji w zw. z art. 132a pkt 1 ustawy o Policji przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że sąd administracyjny w ramach kontroli zaskarżonego orzeczenia może wnikać w zakres winy u obwinionego w ramach postępowania dyscyplinarnego oraz wymierzonej kary dyscyplinarnej podczas, gdy stwierdzenie winy i wymierzenie kary należy do wyłącznej kompetencji przełożonego dyscyplinarnego.

Z uwagi na powyższe skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Opolu, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych oraz zrzekł się rozprawy wnosząc o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną R.B. wniósł o jej oddalenie jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw prawnych. Pismem procesowym z [...] marca 2024 r. R.B. poinformował o istotniej, w jego ocenie, okoliczności mającej bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie rozpatrywanej skargi kasacyjnej, tj. o wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 887/22, którego przedmiotem była ocena zdarzenia z [...] grudnia 2020 r. na terenie Komendy Powiatowej Policji w N. i wymierzenie kary dyscyplinarnej innemu funkcjonariuszowi policji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) określanej dalej jako "p.p.s.a.", ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 134ha ust. 1 ustawy o Policji zaakcentowania wymaga, że zakres prowadzonego przeciwko policjantowi postępowania dyscyplinarnego determinuje treść postawionego mu zarzutu.

W rozpoznawanej sprawie skarżącemu policjantowi postawiono zarzut, że [...] grudnia 2020 r. około godz. 6:00 - pełniąc służbę dyżurnego w KPP w N. - nakłonił st. post. A.W. do wykonania czynności służbowej w sposób nieprawidłowy, polegający na nierzetelnym sporządzeniu notatki służbowej z dnia [...] grudnia 2020 r. w zakresie okoliczności powstania obrażeń u zatrzymanego R.D. podczas interwencji domowej.

Tak sformułowany zarzut wskazuje, że celem postępowania dyscyplinarnego było ustalenie czy skarżący nakłonił policjanta do nierzetelnego sporządzenia notatki służbowej w zakresie okoliczności, tj. daty i miejsca powstania obrażeń u zatrzymanego.

W kontekście powyższego niezrozumiały jest podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut wyjścia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu poza tożsamość czynu objętego postępowaniem dyscyplinarnym. Skarżący kasacyjnie organ wywodzi, że sprawa nie dotyczy tego, czy zatrzymany podczas wprowadzania do pomieszczenia przejściowego miał widoczne obrażenia na głowie, lecz faktu nieujawnienia zdarzenia polegającego na uderzeniu przez zatrzymanego czołem w siatkę zabezpieczającą kratę i pominięciu tej okoliczności w notatce służbowej na polecenie skarżącego.

Mając na uwadze przedmiot postępowania dyscyplinarnego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, opisany zarzut kasacyjny nie koreluje z przedmiotem zarzutu postawionego funkcjonariuszowi, który nie dotyczył "nieujawnienia faktu uderzenia głową przez zatrzymanego w siatkę zabezpieczającą kratę" i pominięcie powyższego w notatce służbowej, lecz jak to opisano w zarzucie "okoliczności powstania obrażeń u zatrzymanego" i w tym zakresie Sąd I instancji badał postępowanie organu, które zmierzało do wyjaśnienia czasu i miejsca powstania obrażeń, a w konsekwencji zarzutu związanego z nakłanianiem przez skarżącego innego policjanta do nierzetelnego sporządzenia notatki służbowej.

Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie organu, Sąd Wojewódzki nie uznał za wiarygodnych zeznań złożonych przez A.W. Zadaniem Sądu Wojewódzkiego była ocena zebranego przez organ materiału dowodowego i poczynionych w jego oparciu ustaleń faktycznych. Sąd Wojewódzki dokonał takiej oceny i opisał dostrzeżone braki i sprzeczności w ustaleniach faktycznych co nie świadczy o uznaniu przez Sąd wiarygodności którychkolwiek z zeznań.

W kontrolowanym orzeczeniu Sąd I instancji nie przesądził również o prawidłowości stanowiska, że wpis w notatniku służbowym J.K. o urazie u zatrzymanego w okolicy czoła w trakcie awantury domowej, powstał w trakcie interwencji w mieszkaniu.

Odnosząc się do zaleceń Sądu Wojewódzkiego przeprowadzenia dowodu z przesłuchania zatrzymanego i jego matki, słusznie skarżący kasacyjnie organ podnosi, że osoby te nie były świadkami sporządzania notatki służbowej. Jednakże w kontekście postawionego skarżącemu zarzutu i zaistniałych wątpliwości, za uzasadnione uznać należy stanowisko Sądu I instancji, że zeznania tych osób mogą mieć znaczenie dla ustalenia okoliczności powstania obrażeń u zatrzymanego.

Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. Skarżący kasacyjnie organ podnosząc zarzut naruszenia szeregu wskazanych przepisów kwestionuje prawidłowość dokonanej kontroli sądowoadministracyjnej zaskarżonego orzeczenia przez brak odniesienia się do ustaleń wynikających z nagrań monitoringu i pierwotnych zeznań A.W.

Przypomnieć zatem należy, że zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis ten ma więc charakter ustrojowy. Wydanie wyroku niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanej normie. Nie ma bowiem żadnych podstaw do przyjęcia, że Sąd Wojewódzki nie dokonał w niniejszej sprawie takiej kontroli albo, że zastosował środki, których ustawa nie przewiduje, czy też ocenę swoją oparł na innym kryterium niż zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem. Nie wiadomo w czym upatruje skarżący kasacyjnie naruszenie przez Sąd Wojewódzki przepisu art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., który stanowi, że "Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty". Należało zatem uznać zarzutu naruszenia tego przepisu za nieuzasadniony.

Z uzasadnienia analizowanego zarzutu nie wynika również, na czym miałoby polegać naruszenie art. 1 § 1 i 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Do naruszenia ww. przepisów mogłoby dojść, gdyby Sąd nie dokonał kontroli stanowiącego przedmiot skargi aktu, zastosowałby inny rodzaj oceny niż zgodność z prawem odwołując się np. do zasad słuszności czy współżycia społecznego, względnie wyszedłby poza zakres przedmiotowy postępowania sądowoadministracyjnego rozpoznając skargę na akt lub czynność niepoddane jego kognicji, ewentualnie zastosował środki ustawie nieznane. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca.

Podobnie należało ocenić zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a., który reguluje powinność sądu administracyjnego orzekania na podstawie akt sprawy, uprawniając jednocześnie do przeprowadzenia określonych dowodów tylko w ograniczonym zakresie. Do naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. dojść mogłoby zatem wtedy, gdyby sąd wyrokując dokonał własnych ustaleń na podstawie przeprowadzonych przed nim dowodów innych niż określone w przepisie art. 106 § 3 p.p.s.a., jak również wtedy, gdyby zaniechał przeprowadzenia takiego dowodu, jeżeli dowód ten miałby istotne znaczenie dla dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, a przede wszystkim gdyby nie podjął rozstrzygnięcia na podstawie akt postępowania, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Naruszenie natomiast art. 141 § 4 p.p.s.a. może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera wskazanych w tym przepisie elementów, a także wówczas, gdy nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, oraz gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09; wyroki NSA z: 18 września 2014 r., II GSK 1096/13; 27 listopada 2014 r., II GSK 584/13, 12 lutego 2015 r., II OSK 200/15).

Powyższe oznacza, że sąd administracyjny ma nie tylko obowiązek wskazania swojego rozstrzygnięcia (wypowiedzenia się w przedmiocie zgodności z prawem skarżonego aktu administracyjnego), ale i umotywowania swojego stanowiska w tym zakresie, tj. przedstawienia toku rozumowania, który doprowadził do podjęcia rozstrzygnięcia, w tym wskazania przyczyn zajęcia danego stanowiska, jak i powodów, dla których zarzuty i argumenty podnoszone przez stronę są lub nie są zasadne. Przy czym prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez sąd I instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego (por. wyrok NSA z 3 sierpnia 2021 r., sygn. akt II OSK 3831/18).

W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji w sposób wystarczający, umożliwiający dokonanie kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku, odniósł się do zarzutów skargi i wyjaśnił, z jakich przyczyn uznał stanowisko organów dyscyplinarnych za niewystarczające do ustalenia istotnych okoliczności sprawy. Na stronach 10-12 uzasadnienia Sąd przedstawił i wyjaśnił przepisy materialnoprawne stanowiące podstawę rozstrzygnięcia, zaś na kolejnych stronach uzasadnienia odniósł się do poszczególnych zarzutów i kwestii spornych. Przytaczając konkretne dowody zebrane w aktach sprawy, w tym cytując fragmenty zeznań, Sąd wykazał w czym upatruje uchybień procesowych i jakie kwestie wymagają przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego.

Oddaleniu podlegały także zarzuty naruszenia prawa materialnego, jako pozbawione usprawiedliwionych podstaw.

Art. 135j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji stanowi, że orzeczenie dyscyplinarne powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Pomimo, że nie określa on konkretnych elementów uzasadnienia faktycznego i prawnego orzeczenia, przyjąć należy, że powinno ono zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Powinny być w nim również podane motywy działania organu, co do oceny całokształtu sprawy, jak również motywy jego działań procesowych, podjętych w trakcie zbierania materiału dowodowego.

Uzasadnienie orzeczenia w przedmiocie wymierzenia policjantowi kary dyscyplinarnej powinno odzwierciedlać logiczny proces rozumowania, który doprowadził organ do wniosku o winie lub niewinności obwinionego. Organ może odmówić wiary określonym dowodom, jednakże dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej oceny, co winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia. W sytuacji, gdy wyniki postępowania dowodowego zawierają sprzeczne ustalenia, organ ma obowiązek ustosunkować się do tych sprzeczności przez wskazanie dowodów, które przyjął jako podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, oraz uzasadnienie, dlaczego innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Zaniechanie przeprowadzenia możliwych do przeprowadzenia dowodów, w szczególności mających znaczenia dla wyjaśnienia okoliczności popełnienia czynu, jest poważnym uchybieniem, który skutkować musi uchyleniem orzeczenia dyscyplinarnego.

Sąd Wojewódzki stwierdził i opisał istotne dla sprawy uchybienia organu w prowadzonym postępowaniu, wykazując m.in. sprzeczności zeznań świadków złożonych w takcie postępowania oraz potrzebę ustalenia wpływu jaki na postawę i wyjaśnienia A.W. mogło wywrzeć zachowanie jego przełożonych, o którym wspomniał w trakcie konfrontacji przeprowadzonej w dniu [...] maja 2021 r.

Oczywistym jest, że nawet zgromadzenie wszystkich dowodów możliwych do uzyskania w ramach danego postępowania, nie wyeliminuje istnienia sprzecznych lub nie w pełni spójnych dowodów np. z zeznań świadków. Wówczas dla potrzeby ustaleń faktycznych organ może wybrać jedno ze źródeł dowodowych pod warunkiem, że przekonująco to uzasadni, zgodnie z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego. Warunkiem jest jednak uprzednie przeprowadzenie wszelkich możliwych dowodów, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia stanu faktycznego. Braki w tym zakresie, które dostrzegł Sąd Wojewódzki, zostały jasno wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Sądowa kontrola orzeczenia dyscyplinarnego, zgodnie z obowiązującymi unormowaniami, sprowadziła się do oceny, czy organy przestrzegały reguł procedowania. Sąd administracyjny nie może i nie ingerował w uprawnienia zastrzeżone wyłącznie dla organu prowadzącego postępowanie dyscyplinarne i nie oceniał celowości, czy słuszności zastosowanych przezeń sankcji, jak też winy obwinionego policjanta.

Nie mogło mieć istotnego znaczenia dla oceny zarzutów skargi kasacyjnej przywołanie przez stronę skarżącą wyroku z 9 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 887/22, bowiem został on wydany w ramach oceny całkowicie odmiennego przewinienia dyscyplinarnego innego funkcjonariusza Policji.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny w ramach sformułowanych zarzutów i podstaw kasacyjnych nie znalazł podstaw do negatywnej weryfikacji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Wyrażone w jego uzasadnieniu oceny prawne oraz wskazania co do dalszego postępowania pozostają dla organów wiążące.

Mając powyższe na względzie na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.