Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 3489/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2023-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 107 par. 3, art. 138 par. 1, art. 8
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 18 ust. 4b pkt 2, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1 i 2, art. 13b
journal: Dz.U. 2022 poz 2201
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
article: art. 2 pkt 43
journal: Dz.U. 2020 poz 110
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
article: art. 58 ust. 1, art. 56
journal: Dz.U. 2004 nr 90 poz 864
law: Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Asesor WSA Anna Fyda-Kawula Protokolant ref. staż. Aleksandra Koseła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2023 r. sprawy ze skargi Muhammada Ali Rajpurt na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 15 lutego 2023 r. nr BP.501.310.2022.2058.WA7.363904 w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ") decyzją z 15 lutego 2023 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm., dalej: "K.p.a."), art. 4 pkt 11 i pkt 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a i ust. 4b, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 1, ust. 3 oraz ust. 7 pkt 1 i ust. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2022 r., poz. 2201, dalej: "u.t.d.") oraz lp. 1.1 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., po rozpatrzeniu odwołania M. A.R. (dalej: "Strona", "Spółka", "Skarżący") prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...], utrzymał w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "MWITD") z 10 stycznia 2022 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wyjaśnił, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia: 1) wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji oraz 2) wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b tej ustawy.

GITD wskazał, że 31 maja 2021 r. w Warszawie na Al. J.poddano kontroli pojazd marki R. o nr rej. [...], którym kierował W. N.. Kontrolowany pojazd nie posiadał lampy z napisem TAXI, ponadto konstrukcyjnie przystosowany był do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Podczas kontroli funkcjonariusze Policji na podstawie danych z aplikacji BOLT oraz faktury nr [...] wystawionej przez BOLT Operation OU ustalili, że przewóz był wykonywany przez Stronę. Przewóz wykonany z PI. [...] na Al. [...] w W., zamówiony został za pomocą aplikacji Bolt. Pasażer za przewóz zapłacił 12 zł gotówką, za co nie otrzymał paragonu. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane protokołem nr [...] z 31 maja 2021 r.

GITD wyjaśnił, że w toku postępowania organ I instancji pozyskał z Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy Biura Administracji i Spraw Obywatelskich informację, zgodnie z którą Strona, na dzień kontroli posiadała licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką wydaną przez Prezydenta m.st Warszawy; pojazd marki R.o nr rej. [...] nie został zgłoszony do ww. licencji (dowód: pismo z 29 listopada 2021 r.- w aktach sprawy). Jednocześnie pismem z 1 grudnia 2021 r. Urząd Miejski w Ł.poinformował, że Strona nie posiada uprawnień transportowych wydanych przez tamtejszy urząd.

Organ dodał, że postępowanie zakończyło się wydaniem przez MWITD decyzji administracyjnej z 10 stycznia 2022 r. nr [...] nakładającej na Stronę karę pieniężną w wysokości 12000 złotych. Ww. decyzja została doręczona 17 stycznia 2022 r. Pismem nadanym 27 stycznia 2022 r. Strona wniosła o odwołanie od decyzji.

GITD rozpatrując odwołanie od powyższej decyzji, po przytoczeniu mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów prawa, potwierdził ustalenia dokonane przez organ I instancji i stwierdził, że zgromadzony materiał dowodowy w sprawie bezsprzecznie wskazuje, że celem i intencją pasażera było skorzystanie z usługi przewozu. Nie można więc w tym przypadku mówić o przewozie grzecznościowym, czy koleżeńskim. Zarówno pasażer, jak i kierowca mieli świadomość pobrania i uiszczenia opłaty za wykonany przejazd, bezspornie została uiszczona gotówkowo, pasażer nie otrzymał paragonu.

Organ wyjaśnił, że w niniejszej sprawie przewoźnik wykonywał okazjonalny przewóz osób, a nie transport drogowy taksówką. Kontrolowany pojazd, który nie został nawet zgłoszony do licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką nie był taksówką ponieważ nie spełniał warunków technicznych określonych w § 24 Rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r., poz. 2022 z późn. zm., dalej: "rozporządzenie techniczne").

Organ stwierdził zatem, że organ I instancji prawidłowo zakwalifikował przewóz z dnia kontroli, jako wykonywany bez licencji skutkujący nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i 7 pkt 1 u.t.d. oraz lp. 1.1 załącznika nr 3 do u.t.d.

Ponadto, w ocenie GITD przewóz wykonywany przez Stronę w dniu kontroli nie spełnił także wszystkich wymogów wykonywania przewozu okazjonalnego. Organ odwoławczy ustalił, że kontrolowany pojazd, którym Strona wykonywała przewóz osób, jest przystosowany do przewozu maksymalnie 5 osób łącznie z kierowcą. Natomiast zgodnie z art. 18 ust. 4a u.t.d. - przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Ponadto, przedmiotowy przewóz, samochodem osobowym, nie spełniał łącznie wszystkich przesłanek wskazanych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. Nie spełniono, bowiem warunku polegającego na zawarciu umowy z pasażerem w formie pisemnej lub elektronicznej w lokalu przedsiębiorstwa, tym samym nie mógł korzystać z odstępstwa przewidzianego w ww. art. u.t.d.

Dlatego zdaniem GITD, organ I instancji prawidłowo nałożył na Stronę karę pieniężną w wysokości 8.000 zł stosownie do treści art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d. oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do tej ustawy.

Organ uznał za niezasadne zarzuty podniesione w odwołaniu.

Pismem z 30 marca 2023 r. Skarżący, reprezentowany przez adwokata, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję GITD z 15 lutego 2023 r., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie w całości oraz decyzji I instancji, a także o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:

1) art. 4 pkt 11, art. 5b ust 1 pkt 3 u.t.d., w zw. z Ip. 1.1 oraz 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary w wysokości łącznie 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez Skarżącego nie wypełniały definicji przewozu okazjonalnego, a stanowiły przewóz osób taksówką - na którą Skarżący posiada odpowiednią licencję,

2) art. 4 pkt 11 u.t.d., w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2019 roku w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w cytowanym wyżej rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób),

3) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji,

4) art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez Skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I stopnia w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji Bolt, zaniechanie przesłuchania świadka,

5) art. 8 K.p.a., poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że organ w sposób całkowicie błędny zakwalifikował przejazd, będący przedmiotem kontroli, jako tzw. przejazd okazjonalny samochodem niespełniającym kryteriów ustawowych. Jak ustalono w toku postępowania, Skarżący uzyskał stosowną licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką - w związku z czym, kontrolowany przejazd był przejazdem taksówką, a nie przejazdem okazjonalnym.

Zdaniem Skarżącego, o tym, czy pojazd traktować jako taksówkę decyduje odpowiedni wpis w dowodzie rejestracyjnym (potwierdzający spełnienie wymogów dot. taksówki). Przyjęcie innego toku rozumowania prowadziłoby do absurdalnych wniosków, np. takich, że brak apteczki doraźnej pomocy czy koła zapasowego dyskwalifikowałoby pojazd jako taxi. Inną kwestią jest natomiast, jak podniósł Skarżący, niespełnianie przez pojazd wymagań dla taksówki - takie naruszenie prawa może bowiem być podstawą do nałożenia na spółkę sankcji czy to o charakterze karnym (za popełnione wykroczenie), czy ewentualnie administracyjnym - jednakże jest to zupełnie inna podstawa prawna.

Skarżący dodał, że skoro wadliwie GITD uznał, że kontrolowany przejazd nie należy zakwalifikować jako przejazd taksówką, na co Skarżący posiadał stosowną licencję, a jako przejazd okazjonalny, nieprawidłowo została także przez organ nałożona kara za wykonywanie przewozu pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust 4a u.t.d., gdyż te parametry techniczne w ogóle nie dotyczą taksówek.

Skarżący dodał, że zgodnie z § 2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającego rozporządzenie (WE) Nr 561 2006 (Dz.U. UE L z dnia 14 listopada 2009 r., 300. 88, dalej: "rozporządzenie nr 1073/2009"), za usługi okazjonalne uznaje się "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika". Według Skarżącego, w odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika. W tym też sensie nie może być utożsamiany z przewozem osób taksówką (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2010 r., II GSK 655/09; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2010 r., VI SA/WA 932/10).

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskrzonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd uznał, że zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja I instancji nie naruszają przepisy prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.

W niniejszej sprawie została na Skarżącego nałożona kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji oraz za dokonanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu i bez spełnienia przesłanek z art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d.

W ocenie Sądu, organy prawidłowo stwierdziły popełnione przez Skarżącego naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". Jak wynika natomiast z art. 5b ust. 1 u.t.d., uzyskania odpowiedniej licencji wymaga podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką.

W niniejszej sprawie organy obu instancji ustaliły, że Skarżący w dniu kontroli 31 maja 2021 r., posiadał licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką wydaną przez Prezydenta m.st. Warszawy. Kontrolowany jednak pojazd w trakcie dokonywanej 31 maja 2021 r., odpłatnej usługi przewozu pasażera na trasie z Pl. [...] na Al. [...] w W., zamówionej za pośrednictwem aplikacji "Bolt", nie został zgłoszony do tej licencji oraz nie został oznakowany jako taksówka. Ustalenia te potwierdza zgromadzony w aktach administracyjnych materiał dowodowy, w tym z fotografii znajdujących się w aktach sprawy jednoznacznie wynika, że sporny pojazd nie posiadał lampy z napisem "TAXI", której mowa w § 24 rozporządzenia technicznego oraz z pisma z 29 listopada 2021 r. z Urzędu m.st. Warszawy jednoznacznie wynika, że sporny pojazd nie został zgłoszony do licencji.

Sąd stwierdza, że nie można uznać przewozu samochodem osobowym nieoznaczonym jako taksówka za przewóz taksówką. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 43 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988), taksówka jest to pojazd samochodowy, odpowiednio wyposażony i oznaczony, przeznaczony do przewozu osób w liczbie nie większej niż 9 łącznie z kierowcą oraz ich bagażu podręcznego za opłatą ustaloną na podstawie: a) taksometru albo b) aplikacji mobilnej, o której mowa w art. 13b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 180 i 209). Jednym zatem z wymogów uznania danego pojazdu za taksówkę jest jego odpowiednie oznaczenia. Jak wynika z § 24 ust. 1 pkt 1 i pkt 8 rozporządzenia technicznego, taksówkę wyposaża się w: 1) taksometr elektroniczny z ważnym dowodem legalizacji, o ile występuje; 8) dodatkowe światło z napisem "TAXI", odpowiadające następującym warunkom: a) rozmieszczenie: na dachu, b) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu, d) powinno być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza. W świetle powyższej regulacji prawnej, poza dodatkowymi, dopuszczalnymi sposobami oznaczenia taksówki, oznaczenie wskazane w § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego, jest obligatoryjne dla uznania, jak wynika z definicji taksówki z art. 2 pkt 43 ustawy Prawo o ruchu drogowym, danego pojazdu za taksówkę. Podkreślenia wymaga, że cyt. definicja taksówki nie wiąże pojęcia taksówki z licencją oraz ze zgłoszeniem danego pojazdu do danej licencji, lecz z odpowiednim wyposażeniem oraz oznaczeniem pojazdu samochodowego. Oczywiście samo właściwe oznaczenie pojazdu samochodowego nie upoważnia do dokonywania usług przewozu taksówką. Jak bowiem wynika z przepisów u.t.d., konieczne jest jeszcze posiadanie właściwej licencji oraz zgłoszenie danego pojazdu do tej licencji. Właściwe oznaczenie jednak pojazdu samochodowego, jest warunkiem koniecznym aby dany pojazd mógł być uznany za taksówkę, a dokonywany nim przewóz przy posiadaniu wymaganej licencji wraz z wpisem pojazdu do tej licencji, za przewóz taksówką.

Na marginesie wyjaśnienia wymaga, że w świetle definicji taksówki zawartej w art. 2 pkt 43 P.r.d., dla uznania, że dany pojazd jest taksówką bez znaczenia pozostają wymogi wymienione w § 24 ust. 1 pkt 6 i pkt 7 rozporządzenia technicznego. Definicja bowiem, jak zostało to wyżej wyjaśnione, odnosi się do odpowiedniego oznaczenia – które wymienione jest w § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego – i do odpowiedniego wyposażenia pozwalającego na przewóz osób w liczbie nie większej niż 9 łącznie z kierowcą oraz ich bagażu podręcznego za opłatą ustaloną na podstawie taksometru albo odpowiedniej aplikacji mobilnej – ten natomiast element definicji taksówki wyczerpują wymogi określone w § 24 ust. 1 pkt 1 - 4 rozporządzenia technicznego. Niespełnienie zatem przez dany pojazd wymogów określonych w § 24 ust. 1 pkt 6 i pkt 7 rozporządzenia technicznego, a więc brak apteczki doraźnej pomocy czy też ogumionego koła zapasowego lub zestawu naprawczego, opony samouszczelniającej (Seal tyre), nie ma żadnego wpływu na uznanie że dany pojazd nie jest taksówką w rozumieniu art. 2 pkt 43 P.r.d. Do tych bowiem elementów wyposażenia nie odnosi się definicja taksówki zamieszczona w tym przepisie.

W niniejszej sprawie sporny pojazd nie został oznaczony zgodnie z wymogami § 24 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia technicznego i nie został zgłoszony do licencji, w związku z czym wykonywany sporny przewóz nie mógł być uznany za przewóz taksówką, lecz ze względu na okoliczności niniejszej sprawy – za przewóz okazjonalny. W związku z czym organy obu instancji prawidłowo uznały, że sporny przewóz, który nie mógł być z powyższych powodów uznany za przewóz taksówką, był dokonywany bez wymaganej licencji, pomimo, że Skarżący posiadał licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką. Skarżący bowiem, w istocie rzeczy, dokonał przewozu, o którym mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 u.t.d. (krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym), bez wymaganej licencji unormowanej w tym przepisie.

Organy obu instancji słusznie zatem wskazały, iż Skarżący popełnił naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wymienione w lp. 1.1 załącznika nr 3 do u.t.d., zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji innej niż licencja wspólnotowa jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 12 000 zł.

W ocenie Sądu organy prawidłowo ustaliły, że Skarżący podczas przeprowadzonej kontroli wykonywał transport drogowy w postaci przewozu okazjonalnego w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d. Zgodnie z tym przepisem, przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Skarżący wykonywał zarobkowo przewóz osób, w sposób niepozwalający zakwalifikować go jako przewóz regularny bądź wahadłowy, zdefiniowane w art. 4 pkt 7 i 10 u.t.d. Po myśli art. 18 ust. 4a u.t.d. przewóz okazjonalny można wykonywać, z pewnymi niewchodzącymi w tej sprawie w grę, a wymienionymi w art. 18 ust. 4b u.t.d. wyjątkami, jedynie pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. W świetle art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy: a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b) na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 781 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 i 2320), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości, c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa.

W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, że sporny w niniejszej sprawie przewóz stanowił przewóz okazjonalny, co oznacza, że w sprawie zastosowanie mają powyżej przytoczone przepisy. Z okoliczności stanu faktycznego ustalonego przez organy w sposób wyczerpujący wynika, że zatrzymany do kontroli kierowca przewoził odpłatnie pasażera. Usługa przewozu została zamówiona za pośrednictwem aplikacji internetowej Bolt. Skarżący był organizatorem przewozu i wykonywał zobowiązanie polegające na przewiezieniu pasażera pomiędzy określonymi odcinkami w przestrzeni topograficznej miasta (Pl. [...]– Aleje [...]), samochodem, który jak to zostało wyżej wyjaśnione nie był taksówką i który nie spełniał kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu, gdyż był przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Kierowca nie świadczył samoistnie czynności w ramach zawartej z pasażerem umowy przewozu, lecz działał na zlecenie i w imieniu Skarżącego współpracując z nim z wykorzystaniem narzędzia – aplikacji Bolt i za pośrednictwem obsługującego tę aplikację podmiotu. Należność została uiszczona kierowcy gotówką w wysokości 12 zł, nie w lokalu przedsiębiorcy. Zamówienie przejazdu za pośrednictwem aplikacji Bolt nie miało miejsca z użyciem elektronicznego podpisu kwalifikowanego.

Istotną okolicznością w niniejszej sprawie, jest fakt, że do świadczenia spornej usługi przewozu miało dojść na skutek skorzystania zarówno przez pasażera, jak i przez Skarżącego z internetowej aplikacji Bolt, służącej właśnie do organizowania usług przewozu. Można w tym miejscu wskazać na dokonaną przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 20 grudnia 2017 r. (C- 34/15) analizę charakteru usługi pośrednictwa poprzez platformę informatyczną UBER, analogiczną do aplikacji Bolt. Trybunał wskazał, że usługę pośrednictwa, która polega na odpłatnym umożliwianiu nawiązywania kontaktów, poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską, należy uznać za usługę nierozerwalnie związaną z usługą przewozową, a tym samym za usługę wchodzącą w zakres "usług w dziedzinie transportu" w rozumieniu art. 58 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Usługa pośrednictwa w przekazywaniu zleceń przewozowych złożonych za pomocą aplikacji mobilnych, pomiędzy pasażerami a kierowcami, nie ogranicza się do usługi pośrednictwa polegającej na umożliwianiu nawiązywania kontaktów poprzez aplikację na inteligentny telefon, między właścicielami pojazdów niebędącymi zawodowymi kierowcami a osobami chcącymi przebyć trasę miejską. Usługa pośrednictwa polega na selekcjonowaniu właścicieli pojazdów niebędących zawodowymi kierowcami, którym przedsiębiorstwo to dostarcza aplikację, bez której, po pierwsze, kierowcy nie świadczyliby usług przewozowych, a po drugie, osoby chcące przebyć trasę miejską nie miałyby dostępu do usług tych kierowców.

Omawianą usługę pośrednictwa pomiędzy klientem (pasażerem) a kierowcą, Trybunał uznał za integralną część złożonej usługi, której głównym elementem jest usługa przewozowa, wobec czego należy zakwalifikować ją jako usługę w dziedzinie transportu, a nie usługę społeczeństwa informacyjnego i podlega ona nie postanowieniom art. 56 TFUE dotyczącego swobodnego przepływu usług w ogólności, lecz postanowieniom art. 58 ust. 1 TFUE, będącego przepisem szczególnym, w myśl którego swobodę przepływu usług w dziedzinie transportu regulują postanowienia tytułu dotyczące transportu.

Powyższy wyrok potwierdził prawidłowość oceny charakteru wykonywanej usługi przez Skarżącego (usługa transportowa). Skoro bowiem TSUE potraktował firmę UBER (platformę konkurencyjną do TAXIFY/Bolt), jako wykonującego w części usługę transportową (w zakresie pośrednictwa), to oczywistym jest, że Skarżący jako realizator drugiej części usługi (przewóz pasażera), za którą pobiera opłatę w gotówce, również wykonywał usługę transportową (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1141/17; wyrok WSA w Gliwicach z dnia z 1 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 1048/18; wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2358/17 i z dnia 11 lipca 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 390/19).

W tej sytuacji, organy obu instancji słusznie również wskazały, iż Skarżący popełnił naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym wymienione w lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., zgodnie z którym wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a. z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b, jest zagrożone karą pieniężną w wysokości 8000 zł.

Jak wynika z art. 92a ust. 1 i ust. 7 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12.000 złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa ust. 1, wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do u.t.d. Organ I instancji słusznie nałożył na Skarżącego karę pieniężną za oba stwierdzone naruszenia w wysokości 12.000 zł, co słusznie zaakceptował GITD.

W świetle powyższych wyjaśnień, zarzuty zatem naruszenia prawa materialnego – art. 4 pkt 11, art. 5b ust 1 pkt 3 u.t.d., w zw. z Ip. 1.1 oraz 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., polegające na wymierzeniu Skarżącemu kary w wysokości łącznie 12.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności podejmowane przez Skarżącego nie wypełniały definicji przewozu okazjonalnego, a stanowiły przewóz osób taksówką oraz art. 4 pkt 11 u.t.d., w związku z art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009, polegające na uznaniu, że przewóz jedynie jednej osoby, nie zaś grupy pasażerów, wypełnia znamiona "przewozu okazjonalnego", podczas gdy definicja "przewozu okazjonalnego" określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja "usług okazjonalnych" określona w ww. rozporządzeniu wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób) – okazały się nieuzasadnione.

Sąd nie zgadza się ze stanowiskiem Skarżącego, że definicja przewozu okazjonalnego określona w ustawie o transporcie drogowym, jak i definicja usług okazjonalnych określona w rozporządzeniu nr 1073/2009 wymaga, aby przewoźnik wykonywał przewóz co najmniej dwóch osób (grupy osób). W tym zakresie Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko wyrażone m.in. w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 lutego 2023 r. sygn. akt VI SA/Wa 2889/22, z 7 marca 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 2997/21 i z 10 sierpnia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 706/21 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 20 maja 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 1097/20 (treść tych, jak i dalej powołanych wyroków jest dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jakkolwiek Sąd nie neguje samej możliwości posiłkowego odwoływania się do regulacji zawartej w rozporządzeniu nr 1073/2009, to jednak z uwagi na cel i zakres przedmiotowy tego aktu, czyli zapewnienie spójnych ram prawnych dla międzynarodowego autobusowego i autokarowego przewozu osób na terytorium Wspólnoty, jego postanowienia w kontekście przewozu wykonywanego samochodami osobowymi należy wykładać odpowiednio, a nie literalnie, gdyż nie są to materie tożsame, a jedynie pokrewne. Także pojęcia "usług okazjonalnych" i "przewozu okazjonalnego" nie są pojęciami tożsamymi. Odnosząc się w tym kontekście bezpośrednio do treści art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009, wypada zauważyć, że definiując pojęcie "usług okazjonalnych", prawodawca wspólnotowy wskazał, że obejmują one przewóz grup pasażerów i jest to ich cechą główną, jednak nie można z tego sformułowania wywodzić wniosku, że dla kwalifikacji usługi przewozowej jako okazjonalnej warunek wielości pasażerów musi być za każdym razem bezwzględnie spełniony, ponieważ wprost z tego przepisu to nie wynika. Należy przyjąć, że jakkolwiek przewóz grup pasażerów powinien stanowić zasadę organizowania usług okazjonalnych, to powyższe nie wyklucza, aby takie usługi mogły być świadczone także na rzecz pojedynczego pasażera. Podkreślenia zresztą wymaga, że ewentualny przewóz jednej osoby - w ocenie Sądu - nie pozbawia organu możliwości uznania tego przewozu za okazjonalny. Skoro bowiem zgodnie z art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009 m.in. zleceniodawca uprawniony jest określić liczebność grupy przewożonych osób, to może on zawęzić także skład osobowy pasażerów pojazdu do jednej osoby, zwłaszcza gdy przewóz dokonywany jest samochodem osobowym, a nie autobusem. Użyty w rozporządzeniu zwrot "przewóz grup pasażerów utworzony z inicjatywy zleceniodawcy", w warunkach przewozu samochodem należy więc rozumieć w ten sposób, że daje zleceniodawcy swobodę w zakresie wyboru, czy przewóz dotyczy jednego pasażera czy też ich większej liczby. Skutkiem dokonania powyższego wyboru przez zleceniodawcę nie będzie zatem zmiana charakteru świadczonej przez Skarżącą usługi na przewóz inny niż okazjonalny. Dlatego uznać należy, że zakres przewozu okazjonalnego w rozumieniu art. 4 pkt 11 u.t.d., jakkolwiek zbliżony do użytego w rozporządzeniu nr 1073/2009 sformułowania "usług okazjonalnych", jest w istocie inny i musi być rozumiany w taki sposób, aby obejmował formy przewozów, które nie mieszczą się w ramach "przewozu regularnego" oraz "przewozu regularnego specjalnego" albo "przewozu wahadłowego". W innym bowiem przypadku przepisy powiązane z przewozem okazjonalnym byłyby martwe z uwagi na niemożność wskazania zakresu przedmiotowego tego pojęcia. Z tych względów zawarty w art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1073/2009 zwrot "przewóz grup pasażerów utworzony z inicjatywy zleceniodawcy" w odniesieniu do przewozu osób samochodem osobowym należy rozumieć w ten sposób, że daje zleceniodawcy swobodę w zakresie wyboru, czy przewóz dotyczy jednego pasażera, czy też ich większej liczby.

Sąd nie stwierdził również w niniejszej sprawie naruszenia przez organy obu instancji przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, materiał dowodowy na którym organy obu instancji oparły swoje rozstrzygnięcie, stanowi wyczerpujący materiał dowodowy pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy. Ustalenia te pozwalały na przyjęcie przez organy, że samochód osobowy, którym był dokonany sporny przewóz nie spełniał wymogów taksówki, jak również nie spełniał wymogów konstrukcyjnych przewidzianych w art. 18 ust. 4a u.t.d., a także, że do skojarzenia kierującego z pasażerem doszło poprzez internetową platformę Bolt z inicjatywy pasażera, który należność uiścili gotówką kierowcy w wysokości 5,20 zł.

W oparciu o te ustalenia organy dokonały prawidłowej subsumpcji prawnej stanu faktycznego do omówionych powyżej przepisów prawa materialnego, co skutkowało prawidłowym stwierdzeniem przez organy opisanych powyżej naruszeń prawa po stronie Skarżącego, za które została na Skarżącego nałożona kara pieniężna w prawidłowej wysokości 12.000 zł. Organy obu instancji w prawidłowy i wyczerpujący sposób wyjaśniły podstawy prawne i faktyczne nałożonej kary w uzasadnieniach decyzji obu instancji spełniających wymogi art. 107 § 3 K.p.a.

W konsekwencji należy stwierdzić, że GITD prawidłowo, zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji i nie uchybił zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, unormowanej w art. 8 K.p.a.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259,), orzekł jak w sentencji.