Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1656/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24a i 24b
journal: Dz.U. 2019 poz 701
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.
article: art. 144
journal: Dz.U. 2020 poz 1228
law: Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe - tj

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędziowie Asesor WSA Tomasz Dziuk, Sędzia WSA Krzysztof Nowak (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2023 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości C. sp. z o.o. w upadłości z siedzibą w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 5 września 2022 r. nr SKO.OŚ/41.9/503/2022/13610/AK w przedmiocie gospodarowania odpadami oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 5 września 2022 r. Nr SKO.OŚ/41.9/503/2022/13610/AK Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej: "Kolegium" lub "organ odwoławczy") po rozpatrzeniu odwołania z 07.06.2019 r. spółki C. sp. z o.o. z siedzibą w S. przy ul. [...] , od decyzji Nr [...] Zastępcy Naczelnika Wydziału Kształtowania Środowiska działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta K. (dalej: "organ I instancji") z 16.05.2019 r. Nr [...] ([...]) orzekło:

1. uchylić zaskarżoną decyzję Nr [...] Zastępcy Naczelnika Wydziału Kształtowania Środowiska działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta K. z dnia 16.05.2019 r. nr [...] ([...]) w punkcie 1 sentencji w części dotyczącej podmiotu zobowiązanego do zagospodarowania na własny koszt odpadów o kodzie 19 12 11* /inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów zawierające substancje niebezpieczne/ przetrzymywanych na naczepach o nr rejestracyjnych: [...]oraz [...] na parkingu przy ul. [...] w K.

2. i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy w następujący sposób:

Zobowiązuje syndyka masy upadłości spółki C. sp. z o.o. w upadłości z siedzibą przy ul. [...] , S. do zagospodarowania na własny koszt odpadów o kodzie 19 12 11* /inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów zawierające substancje niebezpieczne/ przetrzymywanych na naczepach o nr rejestracyjnych: [...] oraz [...] na parkingu przy ul. [...] w K. .

3. w pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymać w mocy.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 8 października 2018 r. podczas kontroli przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w K. (dalej: "WIOŚ") dwóch środków transportujących odpady, zatrzymanych w rejonie ulicy K. w B. (teren eksploatacji kruszywa z likwidowanego nasypu kolejowego) - obszarze użytkowanym przez J. Sp. z o.o. z siedzibą w B. przy ul. [...] stwierdzono naruszenie przepisów określonych w art. 24a ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 701 ze zm.) - dalej "u.o.o.". W naczepach zatrzymanych pojazdów znajdowały się mieszaniny odpadów składających się z tworzyw sztucznych, gumy, zanieczyszczonych tkanin (czyściwo), drewna, elementów ze strzępienia pojazdów (wykładziny, elementy wygłuszające pojazdów, elementy karoserii z tworzyw sztucznych, tapicerka, części wyposażenia samochodów), wymieszane w sposób uniemożliwiający ich rozdzielenie bez użycia specjalistycznej linii sortowniczej. Przedstawione dokumenty przewozowe określały transport odpadów innych niż stwierdzone w przewożonym ładunku o kodzie 08 01 12. Odpady zostały przetransportowane na teren znajdujący się w B. w rejonie ul. [...] , użytkowany przez J. Sp. z o.o., gdzie miały być porzucone.

WIOŚ ustalił, że odpady ze względu na skład i właściwości fizykochemiczne powinny być oznaczone kodem 19 1211* /inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów zawierające substancje niebezpieczne/. Posiadaczem odpadów o kodzie 19 12 11* znajdujących się na naczepach o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...] jest firma C. Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. [...] , S. (dalej: "spółka C."), która przekazała przedmiotowe odpady przewoźnikowi nie posiadającemu stosownych decyzji na gospodarowanie odpadami. W myśl art. 24b ust.2 ustawy o odpadach, to spółka jest zobowiązana do zagospodarowania na własny koszt odpadów znajdujących się na zatrzymanych naczepach.

Decyzją z dnia 16 maja 2019 r., nr [...] organ I instancji, zobowiązał spółkę C. do zagospodarowania na własny koszt odpadów o kodzie 19 12 11 * /inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów zawierające substancje niebezpieczne/, przetrzymywanych na naczepach o nr rejestracyjnych: [...] oraz [...] na parkingu przy ul. [...] w K. oraz zobowiązał do przekazania odpadów do zagospodarowania firmie S. Sp. z o. o. z siedzibą w D. oraz do dostarczenia do Urzędu Miasta K. – Wydziału Kształtowania Środowiska karty przekazania odpadów niezwłocznie po przyjęciu odpadów przez uprawnionego odbiorcę, w terminie nie dłuższym niż 14 dni od daty przekazania odpadów i umarzającą postępowanie organu w pierwszej instancji wobec bezprzedmiotowości z przyczyn podmiotowych. Decyzja podlegała natychmiastowemu wykonaniu.

W toku postępowania organ I instancji ustalił, że spółka C. nie posiada wymaganych prawem zezwoleń na zbieranie odpadów i pozwolenia zintegrowanego dla instalacji służącej do magazynowania odpadów, a w związku z powyższym nie ma możliwości zwrócenia odpadów znajdujących się na naczepach na teren nieruchomości w S. przy ul. [...] . W kwestii zagospodarowania odpadów przy ul. [...] w J. wystąpiono do spółki o przesłanie aktualnego stanu magazynowego hali, w której są już zgromadzone odpady. Spółka nie przesłała żądanych informacji, a na podstawie informacji WIOŚ stwierdzono, że na zatrzymanych naczepach z znajduje się ponad 120 Mg odpadów niebezpiecznych. Dalej organ I instancji stwierdził, że w świetle obowiązujących przepisów instalacja służąca do magazynowania odpadów niebezpiecznych o pojemności powyżej 50 Mg powinna być objęta pozwoleniem zintegrowanym, którego spółka nie posiada.

Postanowieniem z dnia 27 listopada 2018 r. Prokuratura Rejonowa w J. wszczęła śledztwo w sprawie składowania na terenie magazynu należącego do spółki przy ul. [...] w J. odpadów chemicznych, niewłaściwie oznakowanych w postaci 48 beczek z zawartością nieustalonej substancji w takich warunkach, że mogło to zagrażać życiu lub zdrowiu człowieka łub spowodować istotne obniżenie jakości wody, powietrza lub powierzchni ziemi łub zniszczenie w świecie roślinnym lub zwierzęcym w znacznych rozmiarach. Równolegle postępowanie prowadzi Prokuratura Okręgowa w K. . Kontrola Śląskiego WIOŚ w spółce C. - Oddział w J. wykazała m.in., iż spółka C. eksploatuje w J. instalację do magazynowania odpadów niebezpiecznych o całkowitej pojemności ponad 50 Mg, a pomimo wcześniejszych zaleceń Inspektorów WIOŚ dotyczących weryfikacji posiadanego zezwolenia na zbieranie odpadów spółka nie złożyła wniosku o zmianę przedmiotowej decyzji. Stwierdzono, że spółka C. wystąpiła do Prezydenta Miasta J. w dniu 20 czerwca 2017 r. z wnioskiem o udzielenie pozwolenia zintegrowanego dla instalacji magazynowania odpadów niebezpiecznych o całkowitej pojemności ponad 50 Mg w związku z prowadzoną działalnością zbierania odpadów, jednakże postępowanie jest na etapie uzupełniania braków formalnych wniosku. Skoro zatem spółka nie posiada wymaganego prawem pozwolenia zintegrowanego dla instalacji magazynowania odpadów niebezpiecznych w hali przy ul. [...] w J. , to nie ma możliwości organizacyjnych i technicznych pozwalających właściwie zagospodarować odpady znajdujące się na zatrzymanych naczepach. Organ I instancji ustalił, że firma S. w D. posiada możliwości techniczne i organizacyjne pozwalające właściwie zagospodarować odpady o kodzie 08 01 11* w instalacji do termicznego przetwarzania. W związku z powyższym organ I instancji zobowiązał spółkę do zagospodarowania przedmiotowych odpadów decyzją z dnia 16 maja 2019 r.

Spółka złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji zarzucając wydanie zaskarżonej decyzji bez podstawy prawnej w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w pkt 2 i 3 jej sentencji oraz naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w tym, art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 oraz art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) – dalej: "k.p.a.", w związku z art. 24b ust. 2 u.o.o. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania I instancji w stosunku do spółki jako podmiotu niebędącego stroną w sprawie, względnie uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oraz o wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji.

Rozpatrując odwołanie Kolegium wskazało, że stroną w postępowaniu zakończonym decyzją organu I instancji była spółka C.. Podmiot ten był adresatem tej decyzji. W toku postępowania odwoławczego przed Kolegium postanowieniem z dnia 6 września 2019 r., sygn. akt: [...] Sąd Rejonowy dla K. w K. , VIII Wydział Gospodarczy do spraw upadłościowych i restrukturyzacyjnych, ogłosił upadłość dłużnika spółki C. sp. z o.o. z siedzibą w S. i wyznaczył syndyka w osobie D.G. . Kolegium wskazało, że w myśl art. 144 ust. 1 art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 498 ze zm.) - dalej "u.p.u.", po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. W myśl ust. 2 ww. artykułu postępowania, o których mowa w ust. 1, syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że stroną postępowań administracyjnych, dotyczących masy upadłości upadłej spółki jest syndyk, który działa na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym, co wprost wynika z brzmienia przywołanego powyżej art. 144 ust. 2 u.p.u. W kontrolowanej przez Kolegium sprawie organ I instancji prowadził postępowanie - od momentu jego zainicjowania aż do zakończenia decyzją - z udziałem spółki C.. Kolegium wskazało, że w postępowaniu administracyjnym zawsze musi uczestniczyć strona, a skierowanie aktu administracyjnego do podmiotu nie będącego w sprawie stroną i prowadzenie postępowania z udziałem takiego podmiotu stanowi naruszenie art. 29 k.p.a. Z uwagi na okoliczności stanu faktycznego sprawy - zmiana podmiotu mającego interes prawny w sprawie w rozumieniu art. 28 k.p.a., uzasadnione stało się, w ocenie Kolegium, uchylenie decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania w sprawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 105 § 1 k.p.a. jako bezprzedmiotowego. Decyzja organu I instancji została skierowana bowiem do podmiotu - spółki, który nie może być stroną przedmiotowego postępowania administracyjnego i postępowanie w sprawie nie może się toczyć z jej udziałem. W konsekwencji decyzją z dnia 21 listopada 2019 r., nr SKO.OŚ/41.9/669/2019/9182/AK Kolegium uchyliło w całości decyzję organu I instancji i umarzyło postępowanie organu I instancji wobec jego bezprzedmiotowości z przyczyn podmiotowych. Decyzja podlegała natychmiastowemu wykonaniu.

W skardze na decyzję organu odwoławczego z dnia 21 listopada 2019 r. Prokurator Okręgowy w K. zarzucił jej:

1. naruszenie prawa mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 105 § 1 k.p.a. polegające na - błędnym przyjęciu, że skoro zaskarżona decyzja organu I instancji została skierowana do C. sp. z o.o. z siedzibą w S. , która po wydaniu ww. decyzji postawiona została w stan upadłości, a więc do podmiotu, który nie może być stroną przedmiotowego postępowania administracyjnego to ww. decyzja stała się bezprzedmiotowa z przyczyn podmiotowych, podczas gdy - stosownie do treści art.144 ust. 1 i 2 w zw. z art. 145 ust. 1 i art. 61 u.p.u. w prawa i obowiązki upadłego w postępowaniu administracyjnym dotyczącym masy upadłości ww. spółki w ww. sprawie o zobowiązanie jej do zagospodarowania odpadów, zakończonym zaskarżoną decyzją wstąpił syndyk masy upadłości spółki C., a w konsekwencji

2. naruszenie art. 10 § 1 k.p.a., dające podstawę do wznowienia postępowania poprzez rozpoznanie sprawy bez udziału syndyka masy upadłości spółki C. jako strony postępowania oraz

3. naruszenie prawa mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania w całości, podczas gdy, po dopuszczeniu do udziału w sprawie syndyka, należało uchylić tylko pkt 1 zaskarżonej decyzji i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy, wskazując jako zobowiązanego do zagospodarowania wymienionych decyzją odpadów, syndyka masy upadłości spółki C..

W konsekwencji podniesionych zarzutów wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z 3 września 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 50/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę Prokuratora Okręgowego w K. na decyzję Kolegium z 21 listopada 2019 r.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł prokurator.

Prokurator zarzucił w pierwszej kolejności naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." w związku z art. 105 § 1 k.p.a. i w związku z art. 28 k.p.a. Polegało to na wadliwym przyjęciu, że skoro decyzja organu I instancji została skierowana do spółki, która po wydaniu decyzji organu I instancji postawiona została w stan upadłości, a więc do podmiotu, który nie może być stroną postępowania administracyjnego, to postępowanie to stało się bezprzedmiotowe z przyczyn podmiotowych. W ocenie prokuratora, stosownie do art. 144 ust. 1 i 2 w związku z art. 145 ust. 1 i art. 61 u.p.u., w prawa i obowiązki upadłego w postępowaniu administracyjnym dotyczącym masy upadłości spółki wstąpił syndyk masy upadłości.

Ponadto prokurator zarzucił naruszenie przepisów postępowania przez błędne zastosowanie art. 3 § 1, art. 145 ust. 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 10 § 1 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Polegało to na oddaleniu przez sąd I instancji skargi prokuratora, podczas gdy sąd I instancji powinien był uchylić w całości zaskarżoną decyzję organu odwoławczego. Decyzja ta została wydana bez udziału syndyka masy upadłości spółki. Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.

Wyrokiem z dnia 5 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3961/21 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 21 listopada 2019 r. nr SKO.OŚ/41.9/669/2019/9181/AK.

W uzasadnieniu wyroku NSA podzielił stanowisko zaprezentowane w skardze kasacyjnej, że w sytuacji, gdy decyzja organu I instancji została skierowana do spółki, która po wydaniu decyzji organu I instancji postawiona została w stan upadłości, a więc do podmiotu, który nie może być stroną postępowania administracyjnego, to postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe z przyczyn podmiotowych. NSA wskazał, że stosownie do art. 144 ust. 1 i 2 w związku z art. 145 ust. 1 i art. 61 u.p.u., w prawa i obowiązki upadłego w postępowaniu administracyjnym dotyczącym masy upadłości spółki wstąpił syndyk masy upadłości. W jego ocenie konstrukcja prawna podstawienia procesowego bezwzględnego oznacza, że w każdym momencie postępowania administracyjnego istniał podmiot tego postępowania i jednocześnie adresat obowiązków wynikających z decyzji organu I instancji. To z kolei uniemożliwiało umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Jak zaważył NSA odrębną kwestią jest tymczasowa utrata przez upadłego legitymacji formalnej, w wyniku ogłoszenia upadłości i wyznaczenia syndyka, która oznacza w istocie, że upadły zostaje pozbawiony zdolności do podejmowania działań w postępowaniu (a więc w swojej części zdolności do czynności prawnych), w takim zakresie, w jakim legitymację formalną uzyskuje syndyk (subrogacja). Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest natomiast ewentualne zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 3 k.p.a. do czasu zgłoszenia się syndyka masy upadłości, a nie umorzenie postępowania administracyjnego.

W ocenie NSA decyzja organu I instancji została wydana w tej sprawie przed ustanowieniem syndyka masy upadłości. Oznacza to, że decyzja ta prawidłowo została skierowana do spółki. Natomiast już w dacie wydania decyzji organu odwoławczego legitymację formalną posiadał syndyk masy upadłości na podstawie art. 141 ust. 1 i 2 u.p.u. Decyzja organu odwoławczego powinna zatem zostać skierowana do syndyka masy upadłości, który wstąpił do postępowania w drodze podstawienia procesowego bezwzględnego. Otwarcie postępowania upadłościowego spowodowało bowiem, że tylko syndyk masy upadłości mógł być adresatem decyzji nakładającej obowiązki w zakresie zagospodarowania odpadów, ponieważ to syndyk masy upadłości dysponował w tej sprawie legitymacją procesową. Tym samym, zdaniem NSA decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem art. 105 § 1 k.p.a., czego nie dostrzegł sąd I instancji. Zarzut naruszenia art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 105 § 1 k.p.a. i w związku z art. 10 i art. 28 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. zasługiwał zatem na uwzględnienie co uzasadniało uchylenie zaskarżonego wyroku WSA i zaskarżonej decyzji Kolegium z 21 listopada 2019 r.

W następstwie ponownie przeprowadzonego postępowania, kierując się stanowiskiem zawartym w powołanym wyżej wyroku NSA, Kolegium wydało opisaną na wstępie uzasadnienia decyzję.

W uzasadnieniu tej decyzji Kolegium opisało stan faktyczny sprawy i dotychczasowy przebieg postępowania. Przywołało również przepisy prawa mające zastosowanie w sprawie tj. ustawy o odpadach, ustawy Prawo upadłościowe i kodeksu postępowania administracyjnego.

W ocenie Kolegium treść ww. przepisów prawa jednoznacznie wskazuje, że stroną postępowań administracyjnych, dotyczących masy upadłości upadłej spółki -co ma miejsce w przedmiotowej sprawie - jest syndyk, który działa na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym, co wprost wynika z brzmienia przywołanego powyżej art. 144 ust. 2 tej ustawy.

Jak wskazało Kolegium ustalenia stanu faktycznego sprawy dokonane przez organ I instancji nie budzą jego wątpliwości. W oparciu o akta sprawy Kolegium poczyniło takie same ustalenia, w wyniku których doszło do wniosków podobnych jak organ I instancji. Z uwagi jednak na postawienie spółki C. w stan upadłości w toku postępowania odwoławczego, podmiotem zobowiązanym do wykonania obowiązku zagospodarowania na własny koszt odpadów o kodzie 19 12 11* /inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów zawierające substancje niebezpieczne/ przetrzymywanych na naczepach o nr rejestracyjnych: [...] oraz [...] na parkingu przy ul. [...] w K. , jest syndyk masy upadłości tej spółki. Nie budzi wątpliwości Kolegium kogo należy uznać za posiadacza odpadów na naczepach o nr rejestracyjnych: [...] oraz [...] . Wynika to ze zgromadzonego materiału dowodowego, który nie budzi wątpliwości co do swojej rzetelności. Kolegium nie znalazło podstaw do podważenia zawartych w nim dowodów.

Kolegium nie dopatrzyło się także naruszeń prawa w punktach II i III zaskarżonej decyzji organu I instancji.

Wobec powyższego Kolegium działając w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po zbadaniu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i po dokonaniu jego oceny orzekło o uchyleniu decyzji organu I instancji w części, tj. w punkcie 1 i w tym zakresie orzekło co do istoty sprawy. Kolegium jednocześnie stwierdziło, że postępowanie w pozostałym zakresie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. Kolegium nie stwierdziło zatem naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. przez organ I instancji ani przekroczenia przez ten organ zasady swobodnej oceny dowodów. Organ przeprowadził bowiem dowody, które wykazały, rodzaj odpadów znajdujących się na naczepach, fakt transportu tych odpadów niezgodnie z prawem oraz posiadacza tych odpadów. Kolegium nie dopatrzyło się naruszenia art. 6 i 8 kpa, gdyż organ I instancji przeprowadził postępowanie z poszanowaniem zasad płynących z tych przepisów, w wyniku czego dokonał ustaleń, które znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji, przekonywującym o prawidłowej ocenie zgromadzonego materiału dowodowego oraz o słuszności podjętego rozstrzygnięcia.

Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów Kolegium nie podzieliło ich czemu dało wyraz w uzasadnieniu decyzji. Kolegium nie podzieliło również stanowiska zawartego w piśmie z 6.11.2019 r. D. G. - syndyka masy upadłości spółki C..

Skargę na decyzje Kolegium wywiódł, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika syndyk masy upadłości spółki C. i zarzucił zaskarżonej decyzji:

- naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie:

1. art. 3 pkt 19 u.o.o. - poprzez uznanie, że skarżący jest posiadaczem odpadów znajdujących się na naczepach na parkingu przy ul. [...] w K. w sytuacji, gdy podmiot władający powierzchnią ziemi nie sprostał ciężarowi dowodowemu oraz nie doszło do obalenia domniemania, według którego władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów;

2. art. 24b ust. 2 u.o.o. - poprzez zobowiązanie skarżącego jako posiadacza odpadów do zagospodarowania na własny koszt odpadami znajdującymi się na naczepach na parkingu przy ul. [...] w K. w sytuacji, gdy skarżący w ogóle nie powinien zostać uznany za posiadacza odpadów;

3. art. 91 ust. 2 u.p.u. - poprzez prowadzenie przedmiotowego postępowania administracyjnego oraz zobowiązanie skarżącego do zagospodarowania na własny koszt odpadów znajdujących się na naczepach na parkingu przy ul. [...] w K. w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja dotyczy zobowiązania niepieniężnego oraz z dniem ogłoszenia upadłości stała się zobowiązaniem pieniężnym płatnym i z tym dniem stało się ono płatne.

- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie:

1. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., 107 § 3 k.p.a. i art. 80 k.p.a. - poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w toku postępowania administracyjnego oraz uznanie, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uzasadnia przekonanie, iż to właśnie skarżący jest posiadaczem odpadów oraz podmiotem, na który można nałożyć obowiązek zagospodarowania odpadami na własny koszt;

2. art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. - poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzjo oraz brak zawarcia w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób szczegółowy faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz poprzez brak dostatecznego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji;

3. art. 10 § 1 k.p.a. - poprzez brak zapewnienia skarżącemu, tj. syndykowi masy upadłości, czynnego udział w każdym stadium postępowania, w szczególności poprzez brak zapewnienia syndykowi masy upadłości czynnego udziału w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem I instancji.

W oparciu o powyższe zarzuty wniósł o:

1. uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji w całości i uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości oraz umorzenie postępowania administracyjnego w całości;

2. w razie uznania przez tutejszy Sąd, że nie zachodzą przesłanki do wydania orzeczenia o treści, jak w punkcie 1 - uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji w całości i uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

3. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez organ II instancji w całości, ewentualnie w razie odmowy ze strony organu II instancji, na podstawie przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. lub wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez tutejszy Sąd w całości.

4. zasądzenie na rzecz skarżącego od organu administracji publicznej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 8 listopada 2022 r. nr SKO.OS/41.9/647/2022/15872/AK Kolegium odmówiło wstrzymania zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1656/22, tut. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259) – dalej jako "p.p.s.a." stanowi zaś, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wydana po ponownym przeprowadzeniu postępowania odwoławczego na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3961/21. Orzekając ponownie Kolegium na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a.

1. uchyliło zaskarżoną decyzję Nr [...] Zastępcy Naczelnika Wydziału Kształtowania Środowiska działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta K. z 16.05.2019 r. nr spr. [...] ([...]) w punkcie 1 sentencji w części dotyczącej podmiotu zobowiązanego do zagospodarowania na własny koszt odpadów o kodzie 19 12 11* /inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów zawierające substancje niebezpieczne/ przetrzymywanych na naczepach o nr rejestracyjnych: [...] oraz [...] na parkingu przy ul. [...] w K.

2. i w tym zakresie orzekło co do istoty sprawy w następujący sposób:

Zobowiązuje syndyka masy upadłości spółki C. sp. z o.o. w upadłości z siedzibą przy ul. [...] , S. do zagospodarowania na własny koszt odpadów o kodzie 19 12 11* /inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów zawierające substancje niebezpieczne/ przetrzymywanych na naczepach o nr rejestracyjnych: [...] oraz [...] na parkingu przy ul. [...] w K. .

3. w pozostałej części utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

W sprawie znalazły zastosowanie przepisy art. 24a i 24b u.o.o. ponieważ w stanie faktycznym sprawy bezspornie doszło do zatrzymania pojazdów należących do przewoźnika firmy P. , na których przewożono odpady należące do spółki C.. Świadczą o tym dokumenty przewozowe znajdujące się w aktach sprawy. Drobiazgowe postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ I instancji również w oparciu o ustalenia dokonane przez Wojewódzkiego Inspektorat Ochrony Środowiska oraz inne służby i organy doprowadziły do zgromadzenia w sprawie materiału dowodowego w świetle, którego, Sąd orzekający w sprawie nie ma wątpliwości co do prawidłowości dokonanych przez organy orzekające w sprawie ustaleń faktycznych i zastosowanych w sprawie przepisów ustawy o odpadach. Zarzut skarżącego naruszenia art. 3 pkt 19 u.o.o. nie zasługuje w tak ustalonym stanie faktycznym na aprobatę. W chwili zatrzymania pojazdów opady znajdowały się na pojazdach i były przewożone. W sprawie nie doszło do składowania odpadów na nieruchomości. Organy nie miały również problemu z ustaleniem posiadacza odpadów, gdyż jego dane wynikały z dokumentów, a sama spółka C. nie kwestionowała, że była nadawcą odpadów znajdujących się na pojazdach. Z materiału dowodowego sprawy wynika równocześnie jaki rodzaj odpadów został umieszczony na naczepach. Z informacji skierowanej przez WIOŚ do organu I instancji w piśmie z dnia 20.01.2018 r. (K.38 akt organu I instancji) wynika, że na naczepach znajdowały się odpady, które powinny być oznaczone kodem 19 12 11 * - inne odpady (w tym zmieszane substancje i przedmioty) z mechanicznej obróbki odpadów zawierające substancje niebezpieczne. Ponadto WIOŚ wskazał, że posiadacz odpadu nie ma możliwości technicznych i organizacyjnych o ich unieszkodliwienia. Wydając zaskarżoną decyzję organ I instancji prawidłowo w pkt II decyzji wskazał na sposób zagospodarowania odpadów poprzez ich unieszkodliwienie poprzez ich termiczne przekształcenie w specjalnej instalacji należącej do podmiotu, który posiada odpowiednie zezwolenia i dysponuje możliwościami technicznymi ich przetworzenia.

Zdaniem Sądu, z uwagi na powyższe również powiązany z poprzednim zarzutem zarzut naruszenia art. 24b u.o.o. jest nieuzasadniony.

Stosownie do treści art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t.j Dz.U. z 2020 r., poz.1228 – dalej "u.p.u."), po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Przepis ten jednoznacznie wskazuje, że w postępowaniach dotyczących masy upadłości legitymowanym do występowania w nich jest jedynie syndyk masy upadłości. Postępowania dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka lub przeciwko niemu, a syndyk takie postępowania prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. Upadły zachowuje legitymację jedynie w sprawach, które nie dotyczą masy upadłości (vide wyrok SN z 14 października 2016 r., I CSK 714/15). Powołany przepis oznacza, że syndykowi przysługuje legitymacja do występowania w tych postępowaniach. Legitymację syndyka określa się w nauce jako tzw. legitymację formalną. Syndyk jest więc stroną w znaczeniu formalnym (procesowym), tzn. działa w postępowaniu we własnym imieniu. Natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości, pozostaje upadły. On bowiem jest podmiotem stosunku prawnego, na tle, którego wyniknął spór. Prowadzenie sporu przez syndyka odbywa się więc na rzecz upadłego. Użyte w art. 144 ust. 1 u.p.u. wyrażenie, iż postępowania dotyczące masy mogą być wszczęte i dalej prowadzone "jedynie" przez syndyka lub przeciwko niemu oznacza, że upadły będąc stroną w znaczeniu materialnym pozbawiony jest legitymacji formalnej do występowania w tych postępowaniach. Podstawienie syndyka w miejsce upadłego ma więc bezwzględny charakter. Taki sytuacja ma miejsce w kontrolowanej sprawie ponieważ po ogłoszeniu upadłości spółki C. to syndyk masy upadłościowej stał się stroną postępowania w sensie formalnym. Warto podkreślić, iż powołany wyżej przepis art. 144 u.p.u. określa jedynie status prawny syndyka jako zarządcy masy upadłości.

Istotną w sprawie okolicznością jest związanie Kolegium treścią wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 października 2021 r. To z tego wyroku wynika wprost, że w miejsce upadłej spółki C. do postępowania prowadzonego przez organ odwoławczy wstąpił syndyk masy upadłościowej. NSA wprost w uzasadnieniu wyroku wskazał Kolegium, że "Decyzja organu odwoławczego powinna zatem zostać skierowana do syndyka masy upadłości, który wstąpił do postępowania w drodze podstawienia procesowego bezwzględnego. Otwarcie postępowania upadłościowego spowodowało bowiem, że tylko syndyk masy upadłości mógł być adresatem decyzji nakładającej obowiązki w zakresie zagospodarowania odpadów, ponieważ to syndyk masy upadłościowej dysponował w tej sprawie legitymacją procesową." Tym samym realizując wyrok NSA Kolegium prawidłowo uchyliło decyzję organu I instancji w pkt. I i nałożyło na syndyka masy upadłościowej obowiązek zagospodarowania odpadów przetrzymywanych na naczepach o nr rejestracyjnych [...] oraz [...] na parkingu przy ul. [...] w K. .

W ocenie Sądu, również podniesione w skardze pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a., w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz stanowiska NSA wyrażonego w powołanym wyżej wyroku, są nieuzasadnione.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.