Postanowienie WSA w Łodzi, sygn. akt II SAB/Łd 73/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2024-09-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35, art. 36 § 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 52 § 1 i 2, art. 58 § 1 pkt 6, art. 149 § 1, 1a, 2 art. 151, art. 232 § 1 pkt 1, art. 269
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
article: art. 1 ust. 2, art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4, art. 13 ust. 1, art. 14 ust. 2, art. 16
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
article: art. 10 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2023 poz 338
law: Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 12 września 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Czerw (spr.) Asesor WSA Marcin Olejniczak po rozpoznaniu w dniu 12 września 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. R. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi – na rzecz skarżącej K. R. kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu od skargi, zaksięgowaną w dniu 17 czerwca 2024 roku, pod pozycją [...].


UZASADNIENIE

Wnioskiem, złożonym w dniu 26 kwietnia 2024 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Z., K.R. (dalej także: strona skarżąca) zwróciła się o udostępnienie informacji publicznych. Strona skarżąca wniosła o udzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem:

1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania urzędu?

2. Czy urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie to dlaczego?

3. Według informacji od prof. I. P. ogniska odry w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości [...],[...] i [...]). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania urzędu?

4. Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?

5. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania urzędu?

6. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania urzędu w ciągu ostatnich 5 lat?

7. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?

8. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie?

9. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym?

10. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia?

11. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.

12. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie?

13. W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązkowych szczepień w związku z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do dziecka wnioskującej?

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. udzielił odpowiedzi na wniosek strony skarżącej pismem z 7 maja 2023 r., przesłanym na adres strony skarżącej, którego odbiór strona skarżąca potwierdziła zgodnie z potwierdzeniem odbioru, załączonym do akt administracyjnych sprawy. Odpowiedzi organ udzielił w następującej formie:

"Ad 1. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że szczepienia przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, W Z W B , odrze, śwince, różyczce, pneumokokom mają za zadanie wytworzyć u dziecka szczepionego odporność na zakażenie wywołane przez te drobnoustroje. W trakcje jego życia kontakt z drobnoustrojem wywołującym te choroby powoduje stymulacje tej odporności, inaczej stałe jej odświeżanie. Dlatego przyjmuje się, że w znacznym stopniu zabezpiecza te osoby przed zachorowaniem przez cały okres życia. Gdyby dziecko zaszczepione żyło w sterylnym środowisku czyli takim pozbawionym patogenów chorobotwórczych to ta odporność utrzymywałaby się 10-15 lat.

Ad 2. W Polsce szczepienia obowiązkowe, bezpłatne realizowane są do 19 roku życia. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że szczepienia ochronne osób dorosłych należą do grupy szczepień zalecanych i nie są obarczone przymusem administracyjnym.

Ad 3. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że nie prowadzi oddzielnych statystyk wykonanych szczepień u migrantów.

Ad 4. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. nie prowadzi rejestru odroczonych przez lekarzy szczepień. Ponadto informuje, że listę przeciwskazań do szczepień ustala WHO. Decyzję o szczepieniu dziecka zgodnie z aktualnym kalendarzem szczepień podejmuje lekarz sprawujący nad dzieckiem podstawową opiekę zdrowotną. Przeciwskazania do wykonania szczepienia ujęte są także w ulotce określonej jako charakterystyka produktu leczniczego dołączonego do opakowania preparatu szczepionkowego.

Ad 5. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że w ciągu ostatnich 5 lat nie nakładano grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązywać się mieli z ustawowego obowiązku zgłaszania niepożądanego odczynu poszczepiennego. Podmioty realizujące szczepienia ochronne na terenie powiatu [...] zobowiązane zostały do bezwzględnego zgłaszania każdego niepożądanego odczynu poszczepiennego, każdej niepożądanej reakcji, która mogłaby mieć związek lub można ją wiązać z wykonanym szczepieniem ochronnym - zarówno tych stwierdzonych przez lekarza lub zgłoszonych lekarzowi przez rodziców/opiekunów prawnych dzieci. Nie zanotowano odstępstwa od tej zasady.

Ad 6. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że w ciągu ostatnich 5 lat na terenie powiatu [...] nie odnotowano zgonów do 4 tygodni od wykonanego szczepienia.

Ad 7. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że na terenie powiatu [...] w ciągu ostatnich 5 lat odnotowano dwa ciężkie Niepożądane Odczyny Poszczepienne po szczepieniu p/Covid-19.

Ad 8. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że nie prowadzi i nie jest w posiadaniu tego rejestru danych, tym samym informacja nie może zostać udostępniona w drodze odpowiedzi na wniosek.

Ad 9. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że realizację kalendarza obowiązkowych szczepień ochronnych, które w minimalnym odsetku obarczone są wystąpieniem NOP nie stoją w sprzeczności z art. 47 Konstytucji RP.

Ad 10. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że kwestie świadczeń kompensacyjnych w przypadku Niepożądanego Odczynu Poszczepiennego reguluje art. 17a-17i ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2023r. poz. 1284 z późn. zm.). Fundusz kompensacyjny jest państwowym funduszem celowym tworzonym w celu wypłacania świadczeń kompensacyjnych.

Ad 11. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że każdorazowo przed wykonaniem u dziecka szczepienia ochronnego lekarz przeprowadza kwalifikację dziecka do szczepień. Kwalifikacja ta obejmuje badanie podmiotowe, czyli informacja uzyskana od pacjenta lub jego opiekuna, oraz badanie przedmiotowe - zbadanie pacjenta przez lekarza. Ponadto, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. nie jest organem władnym do udzielenia odpowiedzi na pytanie z zakresu medycyny zwłaszcza zadań objętych badaniami.

Ad 12. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca wykonywanie szczepień ochronnych, a wręcz mówi się o obowiązku, które w RP realizuje się w oparciu o rozporządzenie Ministra Zdrowia. Światowa Organizacja Zdrowia mówi o obowiązku wykonywania szczepień ochronnych, który jest wynikiem posiadanej wiedzy mówiącej o dobroczynnym wpływie szczepień na zdrowie pojedynczego człowieka, a tym samym całej populacji.

Ad 13. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt SK 81/19 z dnia 09.05.2023r. nie podważa obowiązku szczepień ochronnych a jedynie formę w jakiej publikowane są terminy wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych. Wyrok nie oznacza zniesienia obowiązku szczepień. W związku z powyższym przepisy określające obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym pozostają w mocy.

Obowiązek szczepień ochronnych został zapisany w ustawie z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz w § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U . z 2023r. poz. 2077) podane zostały zakresy wieku dzieci, w których istnieje obowiązek wykonania szczepień ochronnych przeciwko poszczególnym chorobom zakaźnym.

Tytułem uzupełnienia odpowiedzi na Pani wniosek o udostępnienie informacji publicznej na podstawie art.2 w zw. z art. 14 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022r. poz. 902) wyjaśniam, iż udostępnieniu na wniosek nie podlega informacja nie będąca informacją publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej lub informacja publiczna nie będąca w posiadaniu organu. W trybie przepisów ww. ustawy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. nie sporządza na wniosek o udostępnienie informacji publicznej opinii prawnych medycznych lub innych eksperckich, nie udostępnia i nie interpretuje treści przepisów, nie udziela wyjaśnień, a także nie udziela informacji dotyczących zadań i kompetencji innych organów administracji publicznej, gdyż nie mieści się to w pojęciu udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu przepisów ww. ustawy, a jedynie udostępnia informacje i dokumenty będące w jego posiadaniu, przez niego wytworzone i przetwarzane jeśli zawierają żądaną we wniosku informację.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. informuje ponadto, że szczegółowe informacje na temat szczepień ochronnych można uzyskać na stronie szczepienia.pzh.gov.pl.

Powyższe przekazuje do wiadomości i ponownego rozważenia Pani decyzji dotyczącej szczepień dziecka.".

W skardze z 13 maja 2024 r. (data wpływu: 17 maja 2024 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na bezczynność Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z., K. R., powołując się na naruszenie przez organ art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) wniosła o: zobowiązanie organu do wykonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi; orzeczenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi, organ wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ, zakwestionował zarzut naruszenia art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, które to przepisy określają terminy odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej.

Organ przyznał, iż wniosek o udostępnienie informacji publicznej wpłynął za pośrednictwem poczty do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Z. 26 kwietnia 2024 r. oraz, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. jest organem władzy publicznej, zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie w jakim posiada wnioskowane informacje.

Organ wskazał, że udzielił odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej pismem z 7 maja 2023 r., przesłanym na adres wnioskodawczyni, a strona skarżąca potwierdziła odbiór, zgodnie potwierdzeniem odbioru, załączonym do akt sprawy, zgodnie z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Odnosząc się natomiast do kwestii związanych z udzielonymi odpowiedziami i ich zakresem, które według strony skarżącej: nie są pełne, nie są wystarczające i budzą jej wątpliwości, organ wyjaśnił, że kierował się kwalifikacją pytań pod kątem charakteru danych informacji. Organ wskazał, że pojęcie informacji publicznej należy odnosić do sfery faktów, a przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mogą służyć do realizacji celów, dla których właściwe są inne tryby postępowania i do których realizacji powołane są właściwe organy kontrolne.

Ponadto organ zauważył, że z art. 17 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1284 ze zm.) wynika, iż organy inspekcji sanitarnej nie przeprowadzają szczepień ochronnych, a jedynie sprawują nadzór w tym zakresie, co realizowane jest poprzez przekazywanie im przez lekarzy sprawozdania z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych, zgodnie z wzorami i procedurą określoną rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Wobec tego spośród informacji dotyczących nadzoru sprawowanego nad wykonywaniem obowiązkowych szczepień ochronnych, charakter informacji publicznej może mieć tylko taka informacja, jaką organy inspekcji sanitarnej posiadają na podstawie przekazanych sprawozdań. Organ wyjaśnił, że nie stanowią informacji publicznej dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych, wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres określa art. 17 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Informacji publicznej nie dotyczą także skierowane do organu zapytania o opinię, czy stanowisko co do konstytucyjności obowiązujących przepisów prawa, zwracanie się do organu o dokonywanie wykładni przepisów, w tym wnioski stanowiące prośbę o udzielenie porady prawnej, jak również pytania z zakresu wiedzy medycznej, Nie stanowią również pytań z zakresu informacji publicznej pytania dotyczące stanowiska Światowej Organizacji Zdrowia w zakresie szczepień ochronnych oraz zapisy prawa krajowego wykraczające poza pojęcie informacji publicznej. Również nie są informacją publiczną obowiązujące powszechnie przepisy prawa krajowego, W trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p. organ nie jest zobowiązany do dokonywania ocen dotyczących zgodności prawa krajowego, jego wykładni, udzielania porad prawnych ani medycznych.

Mając na uwadze powyższe, organ uznał, iż pytania 2, 3, 4, 5, 6, 7 i 13 mieszczą się w pojęciu informacji publicznej, udzielając odpowiedzi na te pytania w ramach udostępnienia informacji publicznej. Udostępniając dane będące w posiadaniu organu oraz wskazując w jakim zakresie organ nie prowadzi statystyk oraz odpowiednich rejestrów, zatem nie jest w posiadaniu żądanych danych. Organ podniósł, iż czynności tej dokonał z zachowaniem ustawowego terminu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega odrzuceniu.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Jak stanowi art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) (dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym

w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.

Skarga na bezczynność, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., ma na celu ochronę prawa strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia

w sprawie lub podjęcia czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest zatem brak aktu lub czynności organu, w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w określonym terminie.

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie

art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a. Stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Sytuacja, o której stanowi powołany art. 119 pkt 4 p.p.s.a. zaistniała

w rozpoznawanej sprawie, bowiem przedmiotem skargi jest bezczynność podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej.

Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych

w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa

w art. 149 § 1 p.p.s.a., może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony

o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

W razie natomiast nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę - zgodnie

z art. 151 p.p.s.a.

Jednakże zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.

Sąd podkreśla, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, czyli nie jest wymagane wyczerpanie środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., ani wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, ani ponaglenie, o którym mowa w art. 37 k.p.a. (por. wyroki NSA: z 25 października 2018 r., I OSK 2931/16; z 30 listopada 2016 r., I OSK 1692/15; z 25 listopada 2016 r., I OSK 503/15; z 19 lutego 2014 r.,

I OSK 88/13; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Wobec czego brak ponaglenia w kontrolowanej sprawie nie uniemożliwiał rozpoznania sprawy co do istoty.

W pierwszej kolejności należy zważyć, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie, sprawy co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 lipca 2022 r. "bezczynność zachodzi wtedy, gdy sprawy nie rozpatrzono w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a." (wyrok NSA z 16 lipca 2020 r., I GSK 631/20, LEX nr 3062229, CBOSA). Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań. Sąd nie wnika w merytoryczną i procesową poprawność czynności, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana czynność lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2013 r., I OSK 2114/13, LEX nr 1421789, CBOSA).

Przedmiot rozpoznawanej w sprawie skargi stanowi bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z. w zakresie rozpatrzenia wniosku strony skarżącej, który wpłynął do organu w dniu 26 kwietnia 2024 r., złożonego w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 902) (dalej: u.d.i.p.).

Bezsporne w kontrolowanej sprawie jest to, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. jest podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej w myśl art. 4 u.d.i.p. i zobowiązany jest do udostępniania posiadanych informacji, mających charakter informacji publicznych. Do organów władzy publicznej niewątpliwie należą państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, którzy – jako organy rządowej administracji zespolonej w województwie – wykonują zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej określone w rozdziale 1 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 416) (dalej: u.p.i.s.) (zob. art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.i.s.).

Zgodnie z ugruntowanymi poglądami orzecznictwa sądowoadministracyjnego, pod pojęciem informacji publicznej należy rozumieć wszelkie fakty dotyczące spraw publicznych, rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym. Charakter publiczny należy przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności organów, przy czym oceny tej należy dokonywać każdorazowo na gruncie konkretnej sprawy (por. wyrok NSA z 11 grudnia 2019 r.,

I OSK 1846/18, Lex nr 2865097, CBOSA).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto, że co do zasady stanowią informację publiczną informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 u.p.i.s., w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie (por. wyrok WSA w Poznaniu z 6 września 2017 r., II SAB/Po 96/17, CBOSA; wyrok WSA w Szczecinie z 21 listopada 2018 r., II SAB/Sz 119/18, CBOSA).

W przypadku skierowania do podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej pisemnego wniosku o udzielenie informacji publicznej, można wyróżnić, w zależności od okoliczności faktycznych i prawnych, następujące działania podmiotu, do którego wniosek taki został skierowany. Podmiot ten może:

1) udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia; podmiot dokonuje tego w formie czynności materialno-technicznej (pisemnej odpowiedzi);

2) poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej lub też wskazać, że podmiot nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), bądź też poinformować wnioskodawcę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udostępnienia żądanej przez niego informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.);

3) odmówić udostępnienia informacji publicznej lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., stosownie do treści art. 16 u.d.i.p., czego dokonuje się w formie decyzji administracyjnej;

4) odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez wnioskodawcę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.

Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej powinien dokonać powyższych działań w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z ustawy (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W myśl zaś art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (por. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2023 r., III OSK 7187/21, LEX nr 3505176, CBOSA).

Sąd rozpoznając sprawę ze skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej bada czy zachowanie adresata wniosku stanowi adekwatną do okoliczności kontrolowanego przypadku formę jego załatwienia.

W tym miejscu należy podkreślić, że w uchwale 7 sędziów z 22 czerwca

2020 r., II OPS 5/19, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "Wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" (uchwała NSA z 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19, ONSAiWSA 2020, nr 6, poz. 79).

Z kolei jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 13 października 2021 r., III OSK 3789/21, powyższa uchwała pozostaje wiążąca również dla sądu rozpoznającego skargę na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, na zasadzie art. 269 p.p.s.a., bowiem znajduje swoje odpowiednie zastosowanie w sytuacji, gdy w chwili wniesienia skargi do sądu organ udostępnił żądaną informację publiczną i w związku z tym nie pozostaje już w bezczynności, a jednocześnie w takiej sytuacji nie jest wydawana decyzja administracyjna. Jak podkreślano w uchwale NSA z 22 czerwca 2020 r., zasadniczym celem wniesienia skargi na bezczynność organu jest doprowadzenie do usunięcia stanu bezczynności, a więc, jak w rozpoznawanej sprawie, udostępnienie żądanej informacji publicznej. Skarga na bezczynność skierowana jest przeciwko wadliwemu procedowaniu organu, w wyniku którego konkretna i indywidualna sprawa administracyjna nie jest załatwiona. Czyni to koniecznym dokonanie przez sąd administracyjny oceny, czy organ pozostaje w bezczynności na dzień wniesienia skargi. W ocenie NSA zwrot mówiący o przeszkodzie w merytorycznym rozpoznaniu skargi, którym posłużono się w analizowanej uchwale, należy rozumieć, jako inną przyczynę niedopuszczalności skargi w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie można zatem mówić o bezczynności organu, gdy organ ten uwzględniając wniosek, udostępni uprzednio informację publiczną w formie czynności materialno - technicznej. Sytuacja taka, zdaniem NSA, również stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi na bezczynność przez sąd administracyjny, o której mowa w uchwale z 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19 (postanowienie NSA z 13 października 2021 r., III OSK 3789/21, ONSAiWSA 2022, nr 2, poz. 30).

Z kolei jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 7 grudnia 2021 r., III OSK 7055/21: "Stan bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przestaje w sensie prawnym istnieć wówczas, gdy organ administracji załatwi sprawę (zakończy postępowanie) we właściwej formie, chociażby nawet uczynił to po wymaganym terminie. Na gruncie u.d.i.p. nie można zatem mówić o bezczynności organu, gdy organ ten, uwzględniając wniosek, udostępni uprzednio informację publiczną w formie czynności materialno-technicznej" (postanowienie NSA z 7 grudnia 2021 r., III OSK 7055/21, LEX nr 3286801, CBOSA).

Jak wynika z akt administracyjnych kontrolowanej sprawy organ udostępnił stronie skarżącej żądaną informację (zarówno informację publiczną, jak i informację, która informacji publicznej nie stanowiła) jeszcze przed wniesieniem skargi na bezczynność organu do Sądu. Odpowiedź na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, który wpłynął do organu w dniu 26 kwietnia 2024 r., została udzielona stronie skarżącej pismem z dnia 7 maja 2024 r., doręczonym w dniu 9 maja 2024 r. (a więc z zachowaniem ustawowego terminu, o którym mowa art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Strona skarżąca nie kwestionuje otrzymania odpowiedzi na swój wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wskazując że otrzymane przez nią dane nie są pełne, są niewystarczające i budzą wątpliwości. Natomiast skarga do tutejszego Sądu została złożona przez stronę skarżącą pismem z dnia 13 maja 2024 r. (data wpływu: 17 maja 2024 r.).

W ocenie Sądu udzielona stronie skarżącej przez organ odpowiedź jest wyczerpująca i odpowiada na zadane we wniosku pytania. Organ odniósł się do każdego zadanego we wniosku pytania. Co wymaga podkreślenia: organ odniósł się do każdego z pytań zawartych we wniosku strony skarżącej niezależnie od tego czy dotyczyły one informacji publicznej czy też nie. Wskazany na etapie skargi niewystarczający charakter udzielonych przez organ odpowiedzi, w zestawieniu z odpowiedzią udzieloną przez organ, w ocenie Sądu, nie zasługuje na uznanie. Tym samym w realiach niniejszej sprawy, Sąd uznał, że organ nie pozostawał w bezczynności na dzień wniesienia skargi do Sądu, gdyż żądaną informację udostępnił przed wniesieniem skargi.

Z tych względów skarga podlegała odrzuceniu, jako niedopuszczalna, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w punkcie 1 postanowienia.

O zwrocie wpisu sądowego od skargi orzeczono w punkcie 2 postanowienia, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.