Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1169/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-10-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 6 ust. 1, art. 47 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 23 października 2012 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski /spr./ sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia del. NSA Teresa Kobylecka Protokolant starszy asystent sędziego Konrad Młynkiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 października 2012 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 lutego 2011r. sygn. akt IV SA/Wr 687/10 w sprawie ze skargi H. P. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] września 2010r., nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 16 lutego 2011 r., sygn. akt IV SA/Wr 687/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę H. P. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały.

Jak wynika z uzasadnienia wyroku, zaskarżoną decyzją Wojewoda Dolnośląski, po rozpatrzeniu odwołania H. P. utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Stronia Śląskiego z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] orzekającą o anulowaniu czynności materialno-technicznej zameldowania H. P. z miejsca pobytu stałego w lokalu nr [...] w S., Gm. S.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda Dolnośląski przypomniał, że postępowanie w sprawie wymeldowania H. P. z miejsca pobytu stałego w lokalu nr [...] w miejscowości S., w trybie art. 15 ust. 2 ustawy dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm., zwanej dalej w skrócie "u.e.l.d.o."), wszczęte zostało przez Burmistrza Stronia Śląskiego w dniu 23 listopada 2009 r.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Burmistrz Stronia Śląskiego decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] orzekł o wymeldowaniu ww. z powyższego adresu. Od niniejszego rozstrzygnięcia wniesiono odwołanie.

Po przeanalizowaniu materiału dowodowego, organ II instancji uznał za niedopuszczalny fakt, iż przedmiotowe postępowanie organ I instancji prowadził niezgodnie z żądaniem strony. Zainteresowana wnioskowała bowiem o anulowanie czynności materialno - technicznej samego zameldowania wymienionej, nie zaś o jej wymeldowanie. W związku z powyższym, decyzją Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] kwietnia 2010 r. sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy podkreślił potrzebę jednoznacznego ustalenia, czy w dacie zgłoszenia pobytu stałego strona faktycznie zamieszkiwała pod rzeczonym adresem, tym samym należało udowodnić zaistnienie przesłanek określonych w art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

W związku z zaleceniami Wojewody Dolnośląskiego, organ prowadzący postępowanie wezwał L. S., zamieszkałą pod spornym adresem, do złożenia wyjaśnień. Oznajmiła, iż H. P. nigdy nie mieszkała w danej nieruchomości. Przyznała, że strona przyjeżdżała do mieszkania kilka razy na wakacje (do kuzynki zeznającej), lecz zabierała wówczas ze sobą jedynie niezbędne rzeczy.

W toku sprawy organ I instancji wezwał strony postępowania do przedstawienia dokumentów, które wykażą na jakim etapie jest toczące się przez Sądem Rejonowym w Kłodzku postępowanie w sprawie zniesienia współwłasności spornej nieruchomości. W odpowiedzi na wezwanie H. P. podała sygnaturę sprawy, dodając jednocześnie, że sprawa ta nie została jeszcze zakończona.

W dniu 2 czerwca 2010 r. w Urzędzie Miejskim w Tychach przesłuchano E. Ś. Oświadczyła, że dom w S. jest jej domem rodzinnym, a zainteresowana jest jej koleżanką z lat szkolnych. W związku z tym, gdy wyjeżdżała na wakacje, strona jeździła wraz z nią jako gość. Podkreśliła, że wymieniona nigdy nie zamieszkiwała na stałe w danym miejscu, jej pobyty pod spornym adresem miały wyłącznie charakter odwiedzin.

Po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego, działając na podstawie art. 10 k.p.a., organ I instancji wezwał strony do zapoznania się z dotychczas zebranym materiałem dowodowym, dając jednocześnie możliwość złożenia dodatkowych wyjaśnień bądź wniesienia żądań.

Zgodnie z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. Burmistrz Stronia Śląskiego orzekł o anulowaniu czynności materialno - technicznej w przedmiocie zameldowania H. P.na pobyt stały w lokalu nr [...] w miejscowości S.

W dniu 9 sierpnia 2010 r. do Urzędu Miasta wpłynęło odwołanie zainteresowanej od niniejszej decyzji. Przedmiotowemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędne przyjęcie, iż zameldowanie wymienionej pod podanym adresem nie spełniło odpowiednich przesłanek. Odwołująca podkreśliła przede wszystkim, że jest obecnie współwłaścicielem nieruchomości, jak również, że w przyszłości ma zamiar zamieszkiwać na jej terenie.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podkreślił, że obowiązek meldunkowy, obejmujący zameldowanie i wymeldowanie się z pobytu stałego lub czasowego, wynika wprost z przepisów prawa (art. 5, 8, 10, 15 ustawy) i nie wymaga konkretyzacji w decyzjach administracyjnych. Wykonanie tego obowiązku polega na zgłoszeniu wymaganych do zameldowania i wymeldowania danych właściwemu organowi administracji państwowej, który dokonuje stosownego aktu rejestracji - czynności materialno-technicznej, rodzącej skutki prawne. Zameldowanie rodzi domniemanie faktyczne istnienia uprawnienia do przebywania w lokalu, jak również stanowi potwierdzenie samego w nim zamieszkania. Jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania zgodnie z art. 47 ust. 2 cyt. ustawy, rozstrzyga organ meldunkowy.

Powołany powyżej przepis upoważnia zatem organ prowadzący ewidencję ludności nie tylko do rozstrzygania o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania w sytuacji, gdy dane zawarte w zgłoszeniu osoby wykonującej obowiązek meldunkowy budzą wątpliwości, ale także do prowadzenia postępowania w sprawach o uchylenie czynności materialno - technicznej zameldowania, zatem ustalania, czy w dacie jej dokonania osoba, której obowiązek meldunkowy dotyczył, spełniała warunki określone w ustawie. Zgodnie zaś z ustawą o ewidencji ludności i dowodach osobistych, dla zameldowania na pobyt stały lub czasowy trwający ponad trzy miesiące niezbędne jest faktyczne zamieszkiwanie w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie.

Materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji dowiódł, że w dacie dokonywania stosownego zgłoszenia zameldowania zainteresowana nie mieszkała faktycznie w rzeczonym lokalu. Organ odwoławczy w żaden sposób nie kwestionował chęci zamieszkiwania wymienionej w przyszłości w miejscu zameldowania, lecz obecnie dowieść należało jedynie, czy w samym momencie zgłoszenia przebywała w mieszkaniu, spełniając wszelkie niezbędne to tegoż przesłanki. Innymi słowy należało sprawdzić, czy "druk zgłoszenia pobytu stałego" przyjęty został prawidłowo i czy on sam spełnił wszelkie formalne obostrzenia. Słusznie zainteresowana powołuje się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2009 r., w którym wskazuje się na przymus skorygowania błędnego wpisu ewidencyjnego, gdy w dacie czynności materialno - technicznej zameldowania osoba nie zamieszkiwała na terenie rzeczonego lokalu. Te orzeczenie można byłoby bez wątpienia zacytować właśnie w niniejszym postępowaniu. Dowiedziono, że zgłoszenia zameldowania dokonano nieprawidłowo, w związku z czym wydano przedmiotową decyzję.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że H. P., jako współwłaścicielka spornej nieruchomości ma prawo do dysponowania nią niezależnie od faktu anulowania czynności materialno - technicznej zameldowania. Jest to czynność rejestracyjna, a więc w przypadku zamieszkania zainteresowanej we wspomnianym miejscu, nie zaistnieje żaden problem skorygowania obecnego wpisu, a więc zameldowania jej pod oznaczonym adresem.

Stosownie do art. 10 w związku z art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Z definicji zamieszczonej w tym przepisie wynika zatem, że aby uznać pobyt danej osoby za pobyt stały, należy fizycznie zamieszkiwać pod oznaczonym adresem i mieć wolę stałego w nim przebywania, czyli koncentracji spraw życiowych. Przy czym oba te elementy muszą występować łącznie. Należy zatem przyjąć, że miejsce stałego pobytu danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe czynności życiowe, a w szczególności mieszka, nocuje, przygotowuje i spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do bytowania, przyjmuje wizyty gości czy też podejmuje korespondencję (wyrok WSA z dnia 5 lutego 2009r, nr III SA/Lu 345/08).

W ocenie Wojewody Dolnośląskiego udowodniono bezsprzecznie, że w dacie dokonywania zameldowania H. P. nie zamieszkiwała w lokalu, nosiła się jedynie z zamiarem zamieszkiwania w przyszłości, jak dodaje po stosownym wyremontowaniu budynku. Tak więc zaistniały przesłanki do dokonania anulowania czynności materialno - technicznej zameldowania. W związku z niniejszym należało orzec jak w sentencji.

W skardze na ostateczną decyzję Wojewody Dolnośląskiego H. P., zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 6 ust. 1, art. 10 ust. 1 i art. 47 ust. 1 i 2 u.e.l.d.o. Skarżąca podkreśliła, że jest ona współwłaścicielem nieruchomości i że w dacie wydania decyzji o zameldowaniu zamieszkiwała w tym lokalu z zamiarem stałego pobytu. Skarżąca zarzuciła także organowi nieprzeprowadzenie dowodu z ewidencji wyborów samorządowych i ogólnokrajowych oraz nieprzesłuchanie sąsiadów.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Dolnośląski wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie z dnia 4 lutego 2011 r. pełnomocnik uczestnika postępowania C. P. poparł argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi oraz przyznanie kosztów zastępstwa prawnego na rzecz uczestniczki postępowania.

Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu skargę oddalił.

W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji podkreślił, że czynność materialno-techniczna, o której mowa w zaskarżonej decyzji, jest prawnie regulowaną formą działania administracji, która wywołuje skutki prawne poprzez działanie o charakterze faktycznym. Czynnością taką jest czynność zameldowania polegająca na dokonaniu wpisów w określonej ewidencji. Ustawodawca przewiduje załatwianie spraw administracyjnych w formie czynności materialno-technicznej w przypadku, gdy należy zastosować prawo materialne bez rozstrzygania sporu co do jego treści lub ze względu na to, że nie trzeba dokonywać ustalenia obowiązującego prawa w drodze jego wykładni. Natomiast eliminacja czynności materialno-technicznej oraz jej skutków z obrotu prawnego następuje w drodze czynności prawnej właściwego organu dokonanej w formie decyzji administracyjnej stwierdzającej nieważność lub anulującej materialno-techniczną czynność zameldowania. Podstawę prawną dla takiego działania organu i wydania decyzji jest art. 47 ust. 2 u.e.l.d.o. Czynność materialno-techniczna jaką jest zameldowanie, nie ma cech ostateczności, ani prawomocności, co oznacza, iż w każdym czasie możliwe jest skorygowanie błędnego wpisu ewidencyjnego.

Stwierdzenie nieważności (anulowanie) czynności materialno-technicznej jest instytucją wyjątkową, mającą zastosowanie w sytuacjach oczywistych, to znaczy tylko wtedy, gdy wątpliwości o których mowa w art. 47 ust. 2 u.e.l.d.o. ujawniły się już po dokonanej czynności materialno-technicznej związanej z zarejestrowaniem faktu zameldowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2008 r., wyrok WSA w Lublinie z 04.03.2010 r. sygn. akt III SA/Lu 565/09).

Art. 47 ust. 2 nakazuje organowi gminy prowadzącemu ewidencję ludności dokonać na podstawie zgłoszenia zameldowania lub wymeldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również w przypadku innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym (art. 47 ust. 1 u.e.l.d.o.). Jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy (art. 47 ust. 2 u.e.l.d.o.).

Odnosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, iż czynność materialno - techniczna zameldowania będzie prawidłowa i nie budząca wątpliwości, jeżeli osoba meldująca się na pobyt stały będzie przebywać w tym miejscu zameldowania z zamiarem stałego zameldowania. Przez pojęcie "pobytu stałego" w myśl art. 6 ust. 1 u.e.l.d.o. należy rozumieć zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Dla zaistnienia przesłanek pobytu stałego konieczne jest zatem fizyczne przebywanie osoby w miejscu pobytu stałego i skupienie tam centrum życiowego.

W ocenie Sądu przeprowadzone postępowanie wyjaśniające i zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie wskazują, że powyższe przesłanki wymagane do zameldowania skarżącej na pobyt stały w lokalu nr [...] w S. nie zostały spełnione. Prawidłowo ustalono, że skarżąca faktycznie nie zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu. Chodzi o datę rejestracji jej zameldowania jak i czas po rejestracji, okoliczność tę potwierdzają świadkowie zamieszkali pod tym adresem, jak również sama skarżąca. Przytoczone przez organ II instancji w uzasadnieniu słowa skarżącej z których wynikało, że jej zamiarem było i jest zamieszkiwanie w S., po uprzednim dokonaniu stosownych remontów i napraw budynku w stopniu, w którym nie będzie on zagrażał jego mieszkańcom, świadczą, że nosiła się ona z zamiarem zamieszkania, nie świadczą natomiast by w dacie zgłoszenia przebywała na jego terenie. Podkreślenia w tej sytuacji wymaga to, że skarżąca dokonała zameldowania w przedmiotowym lokalu w dniu 12 sierpnia 2004 r., a więc już po stwierdzeniu, że budynek znajduje się w bardzo złym stanie technicznym i powinien być niezwłocznie wysiedlony ze względu na zagrożenie dla użytkowników. W ocenie Sądu okoliczność ta dowodzi, iż niemożnością ze strony skarżącej było faktyczne zamieszkiwanie w miejscu dokonywania zgłoszenia zameldowania.

Dla dokonania zaś czynności materialno - technicznej zameldowania na pobyt stały niezbędny jest nie tylko zamiar przebywania w danym lokalu jako miejscu stałego pobytu ale też faktyczne zamieszkanie w lokalu. Inaczej rzecz ujmując: miejsce stałego pobytu osoby to miejsce, w którym osoba realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję. Okoliczności tego rodzaju nie można przypisać skarżącej, stąd dokonaną na jego rzecz w dniu 12 sierpnia 2004 r. czynność materialno-techniczną zameldowania w lokalu nr [...] w S. należało istotnie jako wadliwą anulować.

Nie ma w związku z tym znaczenia sama tylko i wyłącznie wola skarżącej zamieszkania w lokalu stanowiącym współwłasność skarżącej. Kwestie korzystania z nieruchomości są stricte kwestiami cywilistycznymi, które w razie sporu mogą być rozstrzygane na tle postępowania cywilnego w sądzie powszechnym.

Powszechnym jest bowiem stanowisko, że instytucja zameldowania nie przesądza o prawie do lokalu, ani o uprawnieniu do przebywania w nim, które to uprawnienie jest pochodną tytułu do lokalu. Zameldowanie jest czynnością materialno-techniczną, która potwierdza jedynie fakt zamieszkiwania w lokalu, a nie rozstrzyga o prawie do lokalu. Wyjaśnił to wyczerpująco wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. w sprawie sygn. akt K 20/01 (OTK - A 2002/3/34).

W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych ani też przepisów postępowania. Wydanie zaskarżonej decyzji poprzedzone zostało bowiem prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy zgodnie z obowiązkami nałożonymi na organy administracji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła H. P. zaskarżając tenże wyrok w całości i zarzuciła:

1. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.) w związku z 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a oraz art. 151 p.p.s.a., które polegało na nieuwzględnieniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 7 k.p.a., art. 77 § 1, § 3 k.p.a., a przez to art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nieodniesienie się do istotnych zarzutów skargi i lakoniczne stwierdzenie, iż Sąd uznał, że postępowanie wyjaśniające i zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie wskazują na to, że przesłanki wymienione w art. 6 ust. 1 u.e.l.d.o., a tym samym art. 10 ust. 1 u.e.l.d.o., oraz art. 47 ust. 1 u.e.l.d.o. nie zostały spełnione, a przesłanki art. 47 ust. 2 u.e.l.d.o. zostały spełnione. W rezultacie tych naruszeń Wojewódzki Sąd Administracyjny wydał wyrok oddalający skargę na decyzję Wojewody Dolnośląskiego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Stronia Śląskiego orzekającą o anulowaniu czynności materialno-technicznej zameldowania H. P., pomimo tego, iż istniały przesłanki jej uwzględnienia;

2. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a., oraz w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., dalej - p.u.s.a.) oraz z art. 3 § 2 p.p.s.a polegające na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na decyzję Wojewody Dolnośląskiego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Stronią Śląskiego orzekającą o anulowaniu czynności materialno-technicznej zameldowania H. P., które zostały wydane z naruszeniem art. 7 K.p.a., art. 77 § 1, § 3 K.p.a., a przez to art. 80 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a., poprzez uznanie, iż właściwe organy administracji państwowej prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy oraz przez zaakceptowanie błędnie ustalonego stanu faktycznego przez sąd administracyjny ze względu na zastosowaną normę prawa materialnego. W rezultacie tych naruszeń Wojewódzki Sąd Administracyjny wydał wyrok oddalający skargę, pomimo tego, iż istniały przesłanki jej uwzględnienia. Wskazując na powyższe

Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Istotą niniejszej sprawy było ustalenie czy w dacie dokonania czynności materialno technicznej zameldowania skarżącej kasacyjnie na pobyt stały zamieszkiwała ona pod wskazanym adresem. Zarzuty skargi kasacyjnej zmierzały bowiem do wykazania błędu w ustaleniach faktycznych które skutkowały oddaleniem skargi.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ewidencja ludności ma na celu rejestrację faktów, tj. tego, czy dana osoba stale lub czasowo przebywa w określonym lokalu.

W sytuacji uznania, że doszło do zameldowania skarżącej kasacyjnie na pobyt stały mimo tego, iż faktycznie nie przebywała ona w lokalu którego meldunek dotyczył, to taka czynność winna być uznana za wadliwą, co z kolei daje podstawę do jej anulowania.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji w sposób niewadliwy ustalił stan faktyczny niniejszej sprawy uznając, że skarżąca zarówno w chwili dokonania zameldowania jak i po dokonaniu tej czynności nie zamieszkiwała w lokalu w którym ją zameldowano. W uzasadnieniu wyroku Sądu pierwszej instancji w sposób jednoznaczny wykazano, że ustalony w tym zakresie stan faktyczny sprawy wynika z zeznań wymienionych świadków jak i z pism skarżącej, która kilkukrotnie wskazywała, że w lokalu tym zamierza zamieszkać dopiero po przeprowadzeniu jego remontu. Tymczasem zamiar zamieszkiwania w lokalu w przyszłości nie stanowi przesłanki pozwalającej na dokonanie meldunku.

Co więcej w aktach sprawy znajduje się informacja pochodząca bezpośrednio od skarżącej, na co zwrócono uwagę również w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, zgodnie z którą przedmiotowy budynek znajduje się w bardzo złym stanie technicznym i powinien być niezwłocznie wysiedlony ze względu na zagrożenie dla użytkowników. W tym stanie rzeczy argumenty skarżącej, które zostały podniesione dopiero na etapie skargi do sądu administracyjnego, zgodnie z którymi skarżąca zamieszkuje w tym lokalu są niewiarygodne, jak również nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy.

Dodatkowo skarżąca kasacyjnie podnosząc zarzuty co do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego sprawy, skutecznie nie podważyła zeznań świadków na które powołał się sąd, ani nie wskazała okoliczności które chociaż uprawdopodobniałyby jej zamieszkiwanie we wskazanym okresie w lokalu w którym nastąpiło zameldowanie.

W tym miejscu podkreślić należy, że organy prowadzące ewidencję ludności mają obowiązek zameldowania na podstawie zgłoszenia przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, co wynika z treści art. 47 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Oznacza to, iż zameldowanie następuje w drodze tak zwanej czynności materialno-prawnej, co niewadliwie przyjął Sąd pierwszej instancji. Przesłanką dokonania czynności materialno technicznej zameldowania na pobyt stały jest stosowanie do treści art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. W sytuacji zaś dokonania czynności materialno-technicznej zameldowania wbrew temu, iż skarżąca nie zamieszkiwała pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego tam przebywania, koniecznym było anulowanie takiej czynności.

Odnosząc się do podnoszonych w toku sprawy kwestii praw do lokalu oraz toczącego się postępowania o zniesienie współwłasności wyraźnie podkreślić należy, że zameldowanie nie przesądza o istnieniu jakiegokolwiek prawa danej osoby do lokalu, objętego tym zameldowaniem, a także przeciwnie: anulowanie czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały nie oznacza utraty tytułu prawnego. Źródłem praw do lokalu są bowiem stosunki cywilnoprawne.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznając za niezasadne zarzuty skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę kasacyjną.