Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1031/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2024-03-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 178 par. 1, art. 179 par. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2651
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka – Wiśniewska, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 5 marca 2024 r. sprawy ze skargi K. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 17 października 2023 r., nr 2201-IER.721.1.2023 w przedmiocie odmowy umożliwienia zapoznania się z danymi zawartymi w piśmie oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 17 października 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej: Dyrektor IAS, Organ odwoławczy) po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez K. sp. z o.o. (dalej: Spółka, Skarżąca), na postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdańsku (dalej: Naczelnik US, Organ I instancji) z dnia 2 sierpnia 2023 r. w przedmiocie odmowy umożliwienia zapoznania się z danymi zawartymi w piśmie z dnia 17 maja 2023 r. informującym o wszczętym postępowaniu karnym skarbowym, co do których Naczelnik US wydał postanowienie z dnia 2 sierpnia 2023 r. o wyłączeniu jawności w sprawie dotyczącej zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za maj 2019 roku, utrzymał w mocy postanowienie Organu I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcia wydano w następującym stanie faktycznym sprawy:

Naczelnik US zawiadomieniem z dnia 24 maja 2023 r. poinformował Spółkę o zawieszeniu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za maj 2019 roku (znak sprawy 2205-SEW-1.721.608.2023.2), z uwagi na wszczęcie postępowania karnego skarbowego.

Spółka w dniu 19 czerwca 2023 r. zwróciła się do Naczelnika US o udostępnienie akt ww. sprawy.

Pismem z dnia 22 czerwca 2023 r. Organ I instancji poinformował Spółkę o nieudostępnieniu akt sprawy. W konsekwencji powyższego Spółka pismem z dnia 8 lipca 2023 r. wniosła ponaglenie, zarzucając bezczynność Organowi I instancji. Dyrektor IAS postanowieniem z dnia 28 lipca 2023 r. uznał ponaglenie za zasadne.

W piśmie z dnia 30 lipca 2023 r. Pełnomocnik Spółki ponownie zwrócił się o udostępnienie akt sprawy ze szczególnym wskazaniem na dokument stanowiący zawiadomienie o wszczęciu postępowania karnego skarbowego w zakresie rozliczeń z tytułu VAT za maj 2019 r..

Naczelnik US postanowieniem z 2 sierpnia 2023 r. wyłączył z jawności dane wymienione zawiadomieniu Naczelnika US z 17 maja 2023 r. o wszczęciu postępowania karnego skarbowego w sprawie o przestępstwo skarbowe obejmujące rozliczenie Spółki z tytułu podatku VAT za maj 2019 rok i danych nadawcy na kopercie w której zostało ono przesłane - z uwagi na interes publiczny.

Odrębnym postanowieniem z 2 sierpnia 2023 r. Naczelnik US odmówił Spółce umożliwienia zapoznania się z danymi zawartymi w piśmie z 17 maja 2023 r. informującym o wszczętym postępowaniu karnym skarbowym.

Nie zgadzając się z ww. rozstrzygnięciem w dniu 7 sierpnia 2023 roku, Spółka złożyła zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika US.

Dyrektor IAS postanowieniem z 17 października 2023 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Organu I instancji wskazując, że prawo do wglądu do akt ulega ograniczeniu w przypadku, o którym mowa w art. 179 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.) – dalej jako: "O.p.", tj. ze względu na interes publiczny. Organ I instancji z uwagi na interes publiczny wyłączył z jawności dane wymienione w zawiadomieniu z 17 maja 2023 r. o wszczęciu postępowania karnego skarbowego w sprawie o przestępstwo skarbowe obejmujące rozliczenie Spółki z tytułu podatku VAT za maj 2019 r. - zgodnie z art. 179 § 1 O.p. Odrębnym postanowieniem Organ I instancji odmówił udostępnienia części danych zawartych w ww. dokumencie - zgodnie z art. 179 § 2 O.p.

Dyrektor IAS wskazał, że Naczelnik US związany postanowieniem o wyłączeniu z jawności mając na uwadze interes publiczny odmówił Spółce zapoznania się z częścią danych zawartych w piśmie z 17 maja 2023 roku - informującym o wszczętym postępowaniu karnym skarbowym. Zaskarżone rozstrzygnięcie Naczelnika US, zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 217 O.p. Wobec powyższego nie można zgodzić się z zarzutem naruszenia przepisów art. 217, art. 210 i art. 219 O.p. Organ I instancji wypełnił wymogi dotyczące kwestii rozstrzygnięcia jak i uzasadnienia postanowienia, przywołując powody, którymi się kierował. Z treści zaskarżonego postanowienia wynika, że znamiona interesu publicznego wyczerpuje fakt, iż udostępnienie Spółce wyłączonych z jawności danych stanowiłoby naruszenie tajemnicy dochodzenia (śledztwa) i mogłoby negatywnie wpłynąć na jego przebieg. Ujawnienie przestępstw i skuteczne ściganie ich sprawców, jako element bezpieczeństwa i porządku publicznego niewątpliwie leży w interesie całego społeczeństwa. Wobec powyższego Dyrektor IAS nie zgodził się z zarzutami naruszenia art. 51 ust. 3 Konstytucji RP, art. 120, art., 121 ust. 1 i 2, art. 124 i art. 129 w zw. z art. 178 § 1 oraz art. 179 § 1 O.p. w drodze procedury podatkowej dostępu do informacji związanych z postępowaniem karnym skarbowym, bowiem do czasu, kiedy Spółka nie jest jeszcze Stroną tego postępowania dokumenty związane z ww. postępowaniem - winny pozostawać dla niej niejawne. Informacje wynikające nieudostępnionych danych są bezpośrednio związane z prowadzonym postępowaniem karnym skarbowym, jako podmiot pociągnięty do odpowiedzialności posiłkowej (co wymaga wydania postanowienia w tym przedmiocie przez organ je prowadzący) lub interwenient. W interesie publicznym jest nieujawnianie danych dotyczących podmiotów gospodarczych i osób nie będących stroną postępowania, czy też danych pozyskanych na etapie dochodzeń.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Spółka zaskarżyła ww. postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenie prawa procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy w postaci:

1. art. 233 § 1 pkt 1, art. 210 § 4 w zw. z art. 127 w zw. z art. 235 i art. 239 O.p. przez uchylenie się w istocie od obowiązku ponownego przeprowadzenia postępowania w sprawie i nieustosunkowanie się do stanowiska Skarżącej podniesionego w zażaleniu na postanowienie Naczelnika US,

2. art. 179 § 1 O.p. przez przyjęcie, że w postępowaniu zachodzą okoliczności uzasadniające odmowę udostępnienia stronie części danych zawartych w piśmie z dnia 17 maja 2023 r. informującym o wszczęciu postępowania karnego skarbowego z uwagi na zaistnienie interesu publicznego, podczas gdy w rzeczywistości wskazany zakres danych, których jawność wyłączono, nie uzasadnia odmowy dostępu do tych danych, mimo wydania postanowienia, o którym mowa w art. 179 § 1 O.p.,

3. art. 179 § 2 i 3 przez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że dla właściwego umotywowania orzeczenia o odmowie ujawnienia treści dokumentów, o których ujawnienie wnioskowała Strona, wystarczające byłoby przywołanie tylko okoliczności w postaci istnienia postanowienia o wyłączeniu tych dokumentów z akt sprawy ze względu na interes publiczny i wykazanie, że występuje tożsamość między tymi dokumentami, tj. objętymi żądaniem wglądu i wyłączonymi z akt, podczas gdy mimo wyłączenia jawności określonych dokumentów strona nadal ma prawo domagać się zapoznania z nimi, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelniania odpisów i kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów, co nakłada na organ obowiązek sprawdzenia w toku postępowania, czy przesłanki określone w art. 179 § 1 O.p. są nadal spełnione,

4. art. 217 § 2 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 i art. 239 O.p. przez sporządzenie ogólnikowego, hasłowego i niespełniającego wymogów narzuconych prawem uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, z którego nie wynika, dlaczego konkretnie w danym postępowaniu przyjęto przesłankę w postaci "interesu publicznego", o którym mowa w art. 179 § 1 O.p., mającego uzasadniać odmowę dostępu do danych, których jawność wyłączono.

Z uwagi na powyższe Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości oraz zasądzenie od Dyrektora IAS na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie procesowym z dnia 14 grudnia 2023 r. Spółka podtrzymała w całości wnioski i stanowisko zajęte w uzasadnieniu skargi wskazując, że organ w odpowiedzi na skargę nie odniósł się do jej treści.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Istota sporu sprowadza się do kwestii ustalenia, czy w niniejszej sprawie istniały podstawy do odmowy udostępnienia Skarżącej danych wyłączonych z jawności, a więc czy postanowienia Organu I instancji i Organu odwoławczego nie naruszają prawa Strony do wglądu do akt sprawy.

Zgodnie z art. 178 § 1 O.p. strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, odpisów oraz sporządzania kopii przy wykorzystaniu własnych przenośnych urządzeń. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania.

Zgodnie z art. 179 § 1 O.p., przepisu art. 178 O.p., nie stosuje się do znajdujących się w aktach sprawy dokumentów zawierających informacje niejawne, a także do innych dokumentów, które organ podatkowy wyłączy z akt sprawy ze względu na interes publiczny. W myśl § 2 tego przepisu, odmowa umożliwienia stronie zapoznania się z dokumentami, o których mowa w § 1, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelniania odpisów i kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia. Natomiast zgodnie z art. 179 § 3 O.p., na postanowienie, o którym mowa w § 2, służy zażalenie.

Wyrażone w art. 178 § 1 O.p. prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów stanowi jeden z aspektów zasady jawności postępowania podatkowego (art. 129 O.p.) i zasady czynnego udziału strony w tym postępowaniu (art. 123 § 1 O.p.). Przepis ten nie ma jednak charakteru absolutnego i doznaje określonych ograniczeń, o których mowa w art. 179 § 1 O.p. (por. wyrok NSA z dnia 3 listopada 2015 r., sygn. akt II FSK 2300/13, powoływane w uzasadnieniu orzeczenia dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl.).

Analiza przepisów art. 178 i 179 O.p. wykazuje, że na postanowienie wydane na podstawie art. 178 § 1 O.p. nie przysługuje zażalenie. Wykładnia językowa art. 179 § 3 O.p. wyklucza przyjęcie, że postanowienie, o którym mowa w art. 179 § 1 O.p., jest zaskarżalne zażaleniem (por. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II FSK 616/11, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 17 września 2009 r., sygn. akt I SA/Gd 68/09, wyrok WSA w Warszawie z 23 sierpnia 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 80/08).

Jednocześnie brak dopuszczalności zażalenia nie oznacza braku możliwości kontroli wykonywania administracji publicznej w omawianym zakresie. Zaskarżalność postanowień w sprawach incydentalnych gwarantuje bowiem przepis art. 237 O.p. stanowiący, że stronie służy prawo wniesienia zarzutów w odwołaniu od decyzji na postanowienie organu, na które nie służy zażalenie (por. wyroki NSA z dnia 3 marca 2005 r., sygn. akt FSK 690/04, z dnia 21 lipca 2006 r., sygn. akt I FSK 1070/05).

W sytuacji, gdy organ wyłącza z akt sprawy poszczególne dokumenty z powodu objęcia ich tajemnicą państwową lub ze względu na interes publiczny, ograniczając tym samym uprawnienia strony postępowania, określone w art. 178 O.p., postanowienie w tym przedmiocie podlega kontroli instancyjnej lub sądowej w ramach badania prawidłowości decyzji kończącej postępowanie w danej sprawie (por. wyrok NSA z 26 lipca 2012 r., sygn. akt II FSK 616/11, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 30 sierpnia 2016 r., sygn. akt III SA/Gl 2408/15, wyrok WSA w Opolu z 14 października 2015 r., sygn. akt I SA/Op 358/15).

Wyłączenie takie stanowi wypowiedź w kwestii procesowej wynikłej w toku postępowania podatkowego/kontroli celno-skarbowej, a z uwagi na ustawowy brak zaskarżalności postanowienia w tym przedmiocie, ewentualne weryfikowanie jego poprawności odbywa się na innych zasadach niż postanowień zaskarżalnych w drodze zażalenia (wyrok NSA z dnia 31 maja 2023 r. sygn. akt I FSK 350/23).

W przypadku, gdy Strona postępowania oświadczy Organowi chęć zapoznania się z aktami sprawy, w tym także z dokumentami wyłączonymi z akt, Organ w drodze postanowienia odmawia dokonania tej czynności, co wynika z treści art. 179 § 2 O.p. Postanowienie to jest postanowieniem odrębnym od postanowienia o wyłączeniu dokumentów z akt sprawy.

Zatem w sprawie kontrolowanego postanowienia odmawiającego Skarżącej udostępnienia części danych zawartych w dokumencie nie może być badana zasadność wyłączenia tych danych, która została dokonana odrębnym postanowieniem. Weryfikacja w tym zakresie może nastąpić tylko i wyłącznie podczas kontroli sądowej wydanej przez Organ decyzji w postępowaniu podatkowym.

Przysługujący stronie na podstawie art. 179 § 3 O.p. środek odwoławczy od postanowienia o odmowie udostępnienia stronie zapoznania się z dokumentami nie może być zatem wykorzystywany do weryfikacji prawidłowości rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 179 § 1 O.p., w przedmiocie wyłączenia dokumentów z akt sprawy ze względu na interes publiczny, a kognicja Sądu w niniejszej sprawie jest ograniczona do ustalenia, czy postanowienie wydane na podstawie art. 179 § 2 O.p. zostało wydane zgodnie z uprzednio wydanym w sprawie postanowieniem na podstawie art. 179 § 1 O.p. Postanowienie wydane w trybie art. 179 § 2 O.p. ma bowiem charakter wtórny w stosunku do postanowienia przewidzianego w art. 179 § 1 O.p.

Tożsame stanowisko zawarł NSA w wyżej już cytowanym wyroku z dnia 31 maja 2023 r. sygn. akt I FSK 350/23, w którym wskazał, że w sytuacji zatem, gdy skargą zostanie zaskarżone postanowienie o odmowie umożliwienia stronie/kontrolowanemu zapoznania się z dokumentami, które uprzednio w drodze odrębnego postanowienia zostały wyłączone przez organ z akt sprawy/akt kontroli celno-skarbowej ze względu na interes publiczny, zakres badania przez sąd administracyjny takiej sprawy jest ograniczony wyłącznie do ustalenia, czy postanowienie wydane na podstawie art. 179 § 2 O.p. respektuje treść postanowienia wydanego na podstawie art. 179 § 1 in fine O.p.

Kognicja sądu administracyjnego w sprawie zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 179 § 2 O.p., jest ograniczona do oceny, czy dokumenty, których dotyczy odmowa umożliwienia stronie zapoznania się z nimi, są dokumentami objętymi zapadłym już postanowieniem o ich wyłączeniu z akt sprawy/akt kontroli celno-skarbowej ze względu na interes publiczny, wydanym na podstawie art. 179 § 1 in fine O.p. Natomiast nie obejmuje ona badania zasadności samego wyłączenia (spełnienia przesłanki interesu publicznego), gdyż ta kwestia podlega weryfikacji podczas sądowej kontroli decyzji kończącej postępowanie podatkowe, w tym to przekształcone z kontroli celno-skarbowej, w którym doszło do tego rodzaju wyłączenia. Tym samym w przypadku skargi na wydane na podstawie art. 179 § 2 O.p. postanowienie o odmowie umożliwienia stronie zapoznania się z dokumentami wyłączonymi przez organ z akt sprawy z uwagi na interes publiczny, nie mieści się kontrola postanowienia, które zapadło w przedmiocie tego wyłączenia na podstawie art. 179 § 1 in fine w związku z art. 216 O.p. (zob. wyrok z dnia 29 września 2022 r., sygn. akt I FSK 2332/19).

W sprawie będącej przedmiotem kontroli Sądu wyżej wskazana zgodność została zachowana. Należy zauważyć, że skoro od postanowienia odmawiającego Stronie zapoznania się z dokumentami, bądź danymi zawierającymi informacje niejawne przysługuje zażalenie, to kontrola Sądu ogranicza się do ustalenia, czy postanowienie to zawiera wszystkie niezbędne elementy wskazane w art. 217 § 2 O.p. - przede wszystkim, czy zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne.

W zaskarżonym postanowieniu Dyrektor IAS przytoczył przepisy mające zastosowanie w sprawie, wskazał interpretację pojęcia interesu publicznego oraz wskazał, na podstawę wyłączenia dokumentów, tj. interes publiczny. Dyrektor IAS argumentował, że obecnie nie jest możliwe udostępnienie Spółce zawiadomienia o wszczęciu postępowania karno-skarbowego w niezanonimizowanej wersji, gdyż ww. postępowanie na tym etapie prowadzone jest "w sprawie", zatem informacje te muszą pozostać niejawne dla Spółki do momentu, gdy ewentualnie stanie się ona stroną tego postępowania, jako podmiot pociągnięty do odpowiedzialności.

Skoro obecnie prowadzone jest dochodzenie, to ujawnienie na tym etapie niezanonimizowanych danych (podmiotów wymienionych w piśmie, oznaczenia organu postępowania przygotowawczego, sygnatury akt sprawy, numeru rejestracji pisma, miejsca sporządzenia dokumentu i danych osobowych pracowników) mogłoby zniweczyć cel i sens postępowania przygotowawczego. Mogłoby dojść do ujawnienia takich szczegółów, które mogą powodować trudności w ustaleniu, czy w istocie został popełniony czyn zabroniony. Ujawnienie tych informacji mogłoby umożliwić osobom bezpośrednio związanym z prowadzonym dochodzeniem zidentyfikowanie określonego podmiotu, a w konsekwencji prowadziłoby do możliwości podejmowania prób ingerencji w tok postępowania poprzez zacieranie śladów w celu uniknięcia odpowiedzialności, a w konsekwencji dążenie do pozbawienia Skarbu Państwa należnych wpływów.

W zaskarżonym postanowieniu wskazano zatem na podstawę wyłączenia z jawności części dokumentu. Podano zatem przyczyny odmowy udostępnienia dokumentu w wersji niezanonimizowanej i podstawy prawne takiego rozstrzygnięcia. Należało zatem przyjąć, że uzasadnienie tego rozstrzygnięcia jest prawidłowe.

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym nie może umożliwiać dostępu do informacji godzących w interes publiczny, takich jak dane, których ujawnienie mogłoby rzutować wynik postępowania przygotowawczego. W interesie publicznym leży dobro prowadzonego postępowania przygotowawczego, gdyż ujawnienie przestępstw i skuteczne ściganie sprawców jest w interesie całego społeczeństwa. Przy czym zasygnalizowania wymaga, że powód wyłączenia materiałów ma charakter jedynie czasowy.

W ocenie Sądu niezasadne są zarzuty niewystarczającego wyjaśnienia podstaw wyłączenia z jawności dokumentów, czy też niewykazanie zaistnienia przesłanek interesu publicznego. Dla właściwego umotywowania orzeczenia o odmowie udostępnienia Skarżącej dokumentów, wystarczające było przywołanie tylko okoliczności w postaci istnienia postanowienia o wyłączeniu z jawności danych znajdujących się w zawiadomieniu ze względu na interes publiczny i wskazanie, że te właśnie wyłączone dane zawierały informacji objęte żądaniem ich udostępnienia wyrażonym wnioskiem Strony. Oba te warunki zostały spełnione, zarówno w postanowieniu Naczelnika US, jak i w utrzymującym je w mocy postanowieniu Dyrektora IAS.

Przy czym w uzasadnieniu postanowienia odmownego dopuszczalne było dodatkowe przywołanie, jak została zidentyfikowana przesłanka interesu publicznego w ramach wydanego przez organ postanowienia o wyłączeniu danych z jawności. Podkreślić jednak trzeba, że wypowiedź na tej płaszczyźnie formułowaną w postanowieniu z art. 179 § 2 O.p. należy postrzegać wyłącznie jako mającą li tylko charakter relacyjny z treści postanowienia o wyłączeniu (o ile jest ono - przez wzgląd na zasadę ogólną przekonywania - opatrzone dodatkowo uzasadnieniem, bo jako postanowienie niezaskarżalne w drodze zażalenia takowego formalnie nie musi posiadać - a contrario art. 217 § 2 O.p.), a nie jako własny i podlegający merytorycznej weryfikacji motyw postanowienia odmownego (por. wyrok NSA z dnia 31 maja 2023 r. sygn. akt I FSK 350/23). W tym zakresie wskazano, że ujawnienie informacji stanowiłoby naruszenie tajemnicy dochodzenia, a więc było w interesie publicznym. Rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały zatem wydane na podstawie i w granicach przepisów prawa oraz zawierały rozstrzygnięcia poparte stosowną oceną.

Uniemożliwienie zapoznania się z pełną treścią tego dokumentu nie skutkowało całkowitym wyłączeniem dostępu do niego. Zanonimizowane zastały jedynie niektóre informacje, adekwatnie do konieczności zachowania tajemnicy dochodzenia, a w aktach sprawy znajduje się odpowiedni wyciąg, co jest wystarczające na obecnym trapie postępowania do realizacji praw Skarżącej.

Spółka czyni zarzuty wadliwości postanowienia o wyłączeniu z jawności określonych danych (mających charakter pierwotny wobec postanowienia o odmowie udostępnienia), poprzez nieadekwatne uzasadnianie. Nie zauważa jednak, że istotą niniejszej sprawy jest zbadanie zasadności i prawidłowości rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia dokumentów. Przedmiotem niniejszej sprawy nie mogą być okoliczności odnoszące się do postępowania (pierwotnego) o wyłączeniu, lecz rozpatrzenie sprawy co do istoty, tj. odmowy udostępnienia akt, uwzględniając argumentację Strony i całokształt okoliczności sporu. Nie można więc w tym postępowaniu rozstrzygać kwestii dotyczących postępowania podatkowego, skoro zaistniały spór koncentruje się wokół kwestii ubocznej. W zaistniałym stanie faktycznym nie pozostawiało wątpliwości, że: określone w postanowieniu w wyłączeniu dane mogły zostać wyłączone z akt sprawy z uwagi ochronę interesu publicznego. Jednocześnie zaznaczyć należy, że organ nie zmienił definicji interesu publicznego w toku postępowania. Wręcz przeciwnie organ dostrzegając potrzebę ochrony tego interesu wydał postanowienie o wyłączeniu z jawności części danych.

Podsumowując: w niniejszej sprawie nie było potrzeby prowadzenia rozważań, które miały wykazać wystąpienie interesu publicznego przemawiającego za wyłączeniem z akt określonych dokumentów. Ta materia wykraczała poza zakres postanowienia wydanego na podstawie art. 179 § 2 O.p..

Z treści zaskarżonych postanowień dotyczących odmowy udostępnienia danych wyłączonych z jawności wynika, że organy obu instancji analizowany treść pierwotnego postanowienia o wyłączeniu, jak również pełną treść wyłączonych dokumentów, która determinowała potrzebę wyłączenia ich z jawności dla Skarżącej.

Postanowienie odmowne Organu I instancji i postanowienie utrzymujące je w mocy, zawierały wystarczające uzasadnienia wymagane przepisem art. 217 § 2 O.p. Co najważniejsze w ich uzasadnieniach przywołano postanowienie Naczelnika US o wyłączeniu z jawności danych z uwagi na interes publiczny, z uwagi na dobro postępowania przygotowawczego. Już sama ta okoliczność była wystarczającym motywem do wydania postanowienia odmownego wobec Strony, nawet bez konieczności relacjonowania jak rozumiał interes publiczny organ wydający to wcześniejsze postanowienie o wyłączeniu. Tym bardziej owego interesu Organ nie musiał dowodzić i analizować w postanowieniach wydanych w granicach sprawy objętej skargą, gdyż nie mieściło się to w zakresie motywów koniecznych i właściwych dla przedmiotu orzekania tych organów.

W związku z powyższym Organ nie naruszył wskazanych w skardze zarzutów, w szczególności nie doszło do naruszenia art. 127 O.p. statuującego zasadę dwuinstancyjnego postępowania. Sprawa została bowiem rozpoznana dwukrotnie przez odpowiednie organy podatkowe. Zaskarżone postanowienia spełniają wszystkie wymogi określone w art. 217 § 2 O.p., tj. zawiera prawidłowe uzasadnienie faktyczne i prawne w świetle przesłanek określonych w art. 179 § 2 O.p. W zaskarżonym postanowieniu szczegółowo i zasadnie podano podstawy prawne oraz uzasadnienie faktyczne odmowy udostępnienia części danych wyłączonych z jawności. Wskazano na podstawę wyłączenia dokumentów z akt sprawy. Zauważyć należy, że ostateczny walor dowodowy wyłączonych danych zawartych w dokumencie, jak i zasadność ich wyłączenia mogą być skontrolowane dopiero w odwołaniu od decyzji rozstrzygającej sprawę podatkową oraz skardze sądowoadministracyjnej na decyzję Organu odwoławczego. Z uwagi na powyższe, podniesione w skardze zarzuty dotyczące niezasadności wyłączenia z jawności danych nie zasługują na uwzględnienie. Zarzuty te nie podlegały bowiem rozpoznaniu w niniejszej sprawie.

Ponadto okoliczność, że pierwotnie Naczelnik US nie widział potrzeby wydania postanowienia o wyłączeniu, pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Należy wskazać, że organ w każdym czasie ma możliwość wyłączenia określonego dokumentu, bądź danych, a jego obowiązkiem jest podjąć odpowiednie kroki, aby zabezpieczyć interes prawnie chroniony, nawet jeśli wcześniej pozostawał w zwłoce.

Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, nie stwierdził naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.

Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), oddalił skargę.