Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 161/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2023-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 2351
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: par. 19 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2022 poz 1225
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie (t. j.)
article: art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak Protokolant: asystent sędziego Sławomir Mirowski po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 października 2023 r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 stycznia 2023 r. nr 83/2023 w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie wybudowania drewnianej wiaty I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej kwotę 997 (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi I. P. (dalej: strona, skarżąca) jest wskazana w sentencji decyzja Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: DWINB, organ odwoławczy), którą utrzymana została w mocy decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej: PINB, organ I instancji) z dnia 23 listopada 2022 r., nr 131/2022, umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie wybudowania drewnianej wiaty na posesji nr [...], przy ul. [...] w K.

Jak wynika z akt administracyjnych, ww. posesja, będąca własnością Z. i M. B. (dalej uczestnicy postępowania) zabudowana została budynkiem mieszkalnym w zabudowie szeregowej. Strona skarżąca jako właścicielka sąsiedniej posesji nr [...], zgłosiła do PINB wybudowanie na posesji nr [...] budynku gospodarczo-garażowego bez pozwolenia na budowę. Zgłoszenie zawierało dokumentację zdjęciową wyżej wymienionego obiektu z trzech stron, w tym fotografię z postawionym w nim samochodem.

W wyniku przeprowadzonych oględzin PINB ustalił, że na ww. posesji wybudowana została drewniana wiata o wymiarach 6,00m x 3,75m wraz z dobudówką, w odległości około 1 metra od granicy posesji nr [...]. Stwierdzono, że wiatę umocowano do stóp fundamentowych za pomocą metalowych kotew. Od strony posesji nr [...] ściana wiaty wykonana została z listew drewnianych i pleksiglasu, a od strony dojazdowej w ścianie została osadzona brama. Od strony posesji nr [...] wiata brak jest ściany. Dach wiaty jest drewniany, pokryty dachówką.

W oparciu o powyższe ustalenia PINB wszczął postępowanie w przedmiocie wybudowania powyższej wiaty bez zgody właściwego organu. W toku tego postępowania skarżąca dostarczyła dodatkowo opinię "dotyczącą istniejącego budynku gospodarczo-garażowego na działce [...], AM [...], obręb J., przy ul. [...] w K.", opracowaną przez mgr inż. arch. W. C., zawierającą, między innymi, kolejne fotografie obiektu. W oparciu o miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru południowo-wschodniej części miasta K. (uchwała nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] sierpnia 2007 r.) PINB ustalił natomiast, że podstawowym przeznaczeniem działki na której znajduje się wiata, jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna (symbol MN). Na tym terenie plan dopuszcza budowę garaży jako budynków bliźniaczych po obu stronach bocznych granic sąsiednich działek.

Jeden z właścicieli posesji nr [...], Z. B. wyjaśnił w toku postępowania, że wiata ma charakter gospodarczy. Natomiast, zdaniem skarżącej, wiata użytkowana jest jako garaż otwarty. Dodatkowo składowane jest w niej drewno, co – jak zaznaczyła skarżąca – narusza § 19 ust 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1225 – dalej: rozp. MI).

Decyzją z dnia 5 sierpnia 2021 r. PINB, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U z 2021 r., poz. 2351 ze zm. – dalej: P.b.), nakazał rozbiórkę przedmiotowej wiaty. Decyzja ta została uchylona przez organ odwoławczy i sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji przesłuchał świadków, którzy zeznali, że widzieli samochód we wiacie wielokrotnie, kilka razy lub nigdy. Stwierdzając, że zeznania świadków są niejednoznaczne i nie można było na ich podstawie stwierdzić, czy wiata pełni funkcję garażu otwartego, organ I instancji wywiódł, że wiata ma charakter gospodarczy i służy do składowania drewna na opał. W oparciu o zabrany materiał dowodowy PINB uznał, że o nie doszło naruszenia przepisów ustawy – Prawo budowlane i w konsekwencji umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła strona skarżąca. Utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji DWINB powołując się na art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) i wspierając się orzecznictwem sądowym, wyjaśnił przesłanki umorzenia postępowania administracyjnego. Powtórzył za organem I instancji, że wobec niejednoznacznych zeznań świadków należało uznać, że sporna wiata służy do składowania drewna i nie jest - jak twierdzi strona skarżąca - garażem. DWINB wyjaśnił w tym względzie, że wprawdzie pojęcie wiaty nie zostało zdefiniowane w Prawie budowlanym, to jednak w judykaturze ukształtował się pogląd, że jest to obiekt otwarty, z trzema przegrodami pełnymi lub niepełnymi, zadaszony, oparty na wbitych w ziemię słupkach, z reguły służący do przechowywania przedmiotów lub materiałów. Organ wskazał przy tym, że brak jednolitej definicji wiaty powoduje konieczność każdorazowej oceny, czy dany obiekt jest wiatą lub budynkiem oraz analizy formy, funkcji, gabarytów. Wyjaśnił, że za podstawowe cechy wiaty uznaje się wsparcie budowli na słupach stanowiących podstawowy element konstrukcyjny wiążący budowlę trwale z gruntem. W ocenie organu odwoławczego niewątpliwie takim obiektem jest sporna wiata, co potwierdzają ustalenia oględzin dokonanych przez PINB.

DWINB zwrócił uwagę na załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (Dz. U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.), w którym, za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę która "stanowi pomieszczenie naziemne, nieobudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet w ogóle ścian pozbawione". Powołując się na wyrok WSA z dnia 18 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SA/Po 1151/15 organ II instancji zauważył, że ustawodawca odróżnia wiaty od parterowych budynków gospodarczych i stąd nie może budzić wątpliwości, że wiaty nie można traktować jako synonimu takiego budynku, a więc obiektu zamkniętego. Z powyższego wywiódł, że PINB prawidłowo zakwalifikował sporny obiekt jako wiatę. DWINB wskazał też na treść art. 29 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, zgodnie z którym, nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, m.in. budowa wiat o powierzchni do 50m2, sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny. W ocenie organu odwoławczego, zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że wiata nie wymagała ani wskazanej wyżej decyzji, ani zgłoszenia.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżąca zarzuciła naruszenie niżej wymienionych przepisów przez ich niezastosowanie:

- art. 28 ust 1 P.b.,

- art. 104 § 1 k.p.a. w związku z art. 51 ust. 1 P.b.,

- § 19 ust. 2 pkt 1 rozp. MI, według którego miejsca postojowe należy sytuować na działce budowlanej w odległości od granicy działki nie mniejszej niż 3m,

- § 42 ust. 1 rozp. MI, zgodnie z którym bramy i furtki w ogrodzeniu nie mogą otwierać się na zewnątrz działki,

- § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, zgodnie z którym zabrania się składowania materiałów palnych poza budynkiem w odległości mniejszej inż. 4m od granicy sąsiedniej działki,

- art. 29 ust. 2 pkt 2 P.b.,

- postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (powołanego przez organy nadzoru budowlanego), który dopuszcza budowę garaży jako budynków bliźniaczych, po obu stronach bocznych granic sąsiednich działek.

Ponadto podniesione zostały zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez decyzje obu instancji, to jest art. 6, art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 80, art. 86 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez błędne ustalenie staniu faktycznego sprawy, w tym także pominięcie oceny środków dowodowych zgłoszonych przez skarżącą oraz pominięcie oceny wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów i ich nieporównanie, a także braki w zakresie uzasadnienia faktycznego decyzji poprzez niewskazanie, którym dowodom i dlaczego organ odmówił mocy dowodowej i wiarygodności, a które i dlaczego uznał za wiążące.

W związku z tak postawionymi zarzutami strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji obu instancji i zobowiązanie organów nadzoru budowalnego do wydania decyzji i nakazie rozbiórki spornego obiektu jako garażu otwartego. Strona wniosła także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi jej autorka zwróciła, między innymi, uwagę na wybiórcze potraktowanie materiału dowodowego, brak jego analizy i brak wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji, które zeznania świadków organ uznał za wiarygodne, a których nie oraz w jaki sposób świadkowie ustalili funkcję przedmiotowej konstrukcji budowlanej. Zdaniem strony, zeznania przesłuchanych w sprawie świadków wskazują niezbicie, że samochody były pod wiatą parkowane co najmniej więcej niż kilka razy. Skarżąca podniosła także, że organy nie dokonały analizy, jakie znaczenie miałaby mieć w przypadku wiaty opuszczana brama garażowa usytuowana od przodu posesji, która jej zdaniem, potwierdza tylko funkcję garażową obiektu. Zaakcentowała, że organy miały do dyspozycji co najmniej kilkanaście zdjęć spornej wiaty wykonanych w różnych przedziałach czasowych, z których wynika, że był tam parkowany samochód i składowane drewno w dużej ilości. Dowody te zostały pominięte. Organy nie dokonały także analizy prywatnej opinii dostarczonej przez skarżącą sporządzonej przez architekta.

W dalszych wywodach skargi skarżąca odniosła się do definicji "wiaty" przytaczając orzecznictwo sądowe. Zauważyła, że sporny obiekt nie spełnia cech, jakie zostały w niej zawarte – zarówno funkcja, jak i konstrukcja oraz wybrukowany podjazd, otwierana brama garażowa i usytuowana przed nią brama w ogrodzeniu świadczą o tym, że jest to budynek garażowy o dodatkowej funkcji gospodarczej (służy też przechowywaniu drewna na opał). Zaś ściana garażu i stanowiska postojowe znajdują się w odległości 85 cm od granicy działki nr [...], a okap dachu garażu przylega bezpośrednio do granicy i nachylony jest w stronę sąsiadującej działki, powodując spływ wód opadowych na tę działkę.

W odpowiedzi na skargę DWINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie.

W odrębnych pismach przygotowawczych z dnia 26 kwietnia 2023 r. uczestnicy postępowania wnieśli o oddalenie skargi. W uzasadnieniu odnieśli się do zarzutów skargi, w tym do poszczególnych dowodów, których pominięcie lub niewłaściwą ocenę strona zarzuciła. Wyjaśniali, że jeżeli samochód znajdował się pod wiatą, to wyłącznie celem pakowania lub wypakowania z niego ładunków. Zaś prywatną opinię architekta uznali za niewiążące oświadczenie osoby działającej na zlecenie skarżącej. Podczas rozprawy w dniu 3 października 2023 r. pełnomocnik uczestników postepowania podtrzymał ich dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 – dalej: p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Mając na uwadze zakreśloną wyżej kognicję sądów administracyjnych oraz określone w art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a. przyczyny wzruszenia orzeczenia administracyjnego, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości dokonanej przez organy kwalifikacji obiektu wzniesionego na posesji nr [...] przy ul. [...] w K., to jest, czy jest to wiata czy też budynek gospodarczy ze stanowiskiem postojowym. Od tej kwalifikacji zależy bowiem zastosowanie przepisów prawa materialnego będących podstawą oceny legalności powyższego obiektu.

W pierwszej kolejności powołać zatem należy przepisy stanowiące materialną podstawę rozpoznania niniejszej sprawy. Stosownie do treści art. 29 ust. 2 pkt 2 P.b. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia o którym mowa w art. 30, budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50 m2, sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny, lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m2 powierzchni działki.

Jak słusznie zauważyły strony postępowania, pojęcie wiaty nie posiada legalnej definicji, z tych też powodów konieczne jest sięgnięcie do utrwalonego w tej kwestii orzecznictwa sądowego. Zasadniczo zatem przyjmuje się, że pojęcie wiaty należy rozumieć jako lekką, zadaszoną konstrukcję, wspartą na słupach, częściowo lub zupełnie pozbawioną ścian (zob. przykładowo wyroki: z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/GI 265/13, z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Gd 175/13, z dnia 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Gd 649/14, z dnia 16 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1481/14, z dnia 26 września 2017 r., sygn. akt II OSK 902/17 – dost. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z kolei Słownik Języka Polskiego PWN (zob. https://sjp.pwn.pl/) podaje, że wiata to: "lekka budowla w postaci dachu wspartego na słupach". Jest to budowla, która nie ma co najmniej jednej ściany i jest wsparta na słupach, które są głównym elementem konstrukcyjnym. Dodatkowo należy zaznaczyć, że wiata jest obiektem budowlanym nie stanowiącym ani budynku, ani obiektu małej architektury, czyli jest budowlą (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 1115/22 – dost. jw.).

W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, które są sporne, konieczne jest również powołanie objętego zarzutem naruszenia przepisu § 19 ust. 2 pkt 1 lit. a rozp. MI. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, odległość stanowisk postojowych, w tym również zadaszonych, oraz otwartych garaży wielopoziomowych od: placu zabaw dla dzieci, boiska dla dzieci i młodzieży, okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku opieki zdrowotnej, w budynku oświaty i wychowania, w budynku mieszkalnym, w budynku zamieszkania zbiorowego, z wyjątkiem: hotelu, motelu, pensjonatu, domu wypoczynkowego, domu wycieczkowego, schroniska młodzieżowego i schroniska, nie może być mniejsza niż 3 metry – w przypadku parkingu do 10 stanowisk postojowych włącznie. Odległość taka nie obowiązuje jedynie w sytuacji, gdy parking niezadaszony składa się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych przypadających na jeden lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanych przy tym budynku (§ 19 ust. 5 rozp. MI).

Z powyższej regulacji prawnej wynika zatem, że w sytuacji, gdy obiekt zadaszony pełni funkcję miejsca postojowego nawet dla tylko jednego samochodu, to wymaga zachowania odległości 3m od okien m.in. w budynku mieszkalnym.

Przenosząc powyższe regulacje prawne i powołane orzecznictwo sądowe na grunt niniejszej sprawy, odnotować najpierw trzeba, że według strony skarżącej sporny obiekt jest budynkiem gospodarczym z miejscem postojowym, a jego budowa wymagała pozwolenia na budowę na podstawie art. 28 ust. 1 P.b. Natomiast, zdaniem DWINB, sporna budowla spełnia cechy wiaty o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 2 P.b. i jej wzniesienie nie wymagało ani odpowiedniej decyzji, ani zgłoszenia, co skutkowało oceną bezprzedmiotowości postępowania, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a. Z treści decyzji wynika także, że organ oparł swoje stanowisko przede wszystkim na protokole oględzin i ocenie zeznań świadków, które uznał za niejednoznaczne w kwestii, czy samochody były parkowane pod zadaszeniem, czy też nie. Decyzja nie zawierała natomiast żadnych uwag dotyczących dowodów, które zostały dostarczone przez stronę skarżącą w postaci własnych wyjaśnień wspartych dokumentacją zdjęciową oraz opinii sporządzonej na jej zlecenie przez architekta.

Tak dostrzeżone braki analizy materiału dowodowego, w opinii Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, naruszają przepisy procedury administracyjnej w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jako całkowicie zasadne w tym względzie należało ocenić podniesione przez stronę skarżącą zarzuty naruszenia przepisów postępowania, to jest art. 7, art. 77 § 1, a przede wszystkim art. 78 § 1 i 2, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przywołana regulacja prawna nakazuje organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). W tym celu zobligowane są do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Co istotne na gruncie niniejszej sprawy, żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Organ jest uprawniony do nieuwzględnienia takiego żądania tylko jeżeli żądanie to nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy i to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, chyba że zgłoszone dowody mają znaczenie dla sprawy.

W niniejszej sprawie w istocie dokumentacja zdjęciowa potwierdza to, co już zostało stwierdzone w trakcie oględzin utrwalonych protokołem, to jest, że obiekt ma konstrukcję drewnianą, umocowaną za pomocą metalowych kotew do stóp fundamentowych, ze ścianą od strony posesji nr [...] i z bramą od strony drogi dojazdowej, także z utwardzeniem kostką betonową oraz rozsuwaną bramą w ogrodzeniu. Ponadto z dostarczonych przez skarżącą zdjęć wynika, że w rzeczywistości obiekt nie ma ściany tylko od strony posesji nr [...] – posiada zatem dwie ściany oraz bramę typowo garażową, na tylnej ścianie jest dobudówka, pod którą składowane jest drewno. Drewno jest również składowane od strony, która ściany nie posiada. Na obiekcie zamontowane są też rynny służące odprowadzaniu wody. Z kolei na jednym ze zdjęć wyraźnie zostało uwiecznione parkowanie samochodu wewnątrz obiektu.

Zgodnie opinią prywatną dostarczoną przez skarżącą, sporny obiekt należy kwalifikować jako budynek, gdyż jego przeznaczeniem jest garażowanie samochodu i składowanie drewna opałowego, co również zostało potwierdzone materiałem zdjęciowym. W opinii zwrócono także uwagę na unormowania zawarte w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. Nr 109, poz. 719 ze zm., to jest w brzmieniu obowiązującym w okresie prowadzenia postępowania, dalej: rozp. MSWiA), określające wymagania przeciwpożarowe.

Jakkolwiek zatem zdaniem Sądu, materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący dla oceny zastosowania powołanych przepisów prawa materialnego, co wynika z akt administracyjnych sprawy, to jednak skarżona decyzja nie odzwierciedla tego, co w toku postępowania zostało ustalone. W jej uzasadnieniu nie zostały bowiem wymienione wyżej opisane dowody, nie przedstawiono ich analizy ani też oceny okoliczności które z nich wynikają na tle pozostałego materiału dowodowego. Oznacza to, że organ nie dokonał oceny materiału dowodowego, a przynajmniej nie wynika to z uzasadnienia kontrolowanej decyzji. Jest to równoznaczne z naruszeniem art. 80 k.p.a., który nakazuje organom dokonanie oceny, czy dana okoliczność została udowodniona na podstawie całokształtu materiału dowodowego. W tym względzie należy zgodzić się z argumentacją skargi, że ocena charakteru spornego obiektu została dokonana wyłącznie w oparciu o wybiórczo dobrane dowody.

Przy tym nie jest wiadomo, dlaczego organ pominął opisany wyżej materiał dowodowy. Zwrócić należy uwagę, że art. 107 k.p.a. określający elementy konstrukcyjne decyzji, przewiduje w § 3, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Trudno dopatrzeć się tej oceny zarówno dowodów, które całkowicie zostały pominięte, jak i tych, które organ uznał (a właściwie powtórzył za organem I instancji tę ocenę) za niejednoznaczne. Przede wszystkim, czego Sądowi brakuje, to konfrontacji zeznań świadków ze zdjęciami strony skarżącej, które mają potwierdzać rzeczywistą funkcję spornego obiektu.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela przy tym stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 6 lipca 2023 r., sygn. akt II OSK 2537/20 (dost. jw.), że nie można przy kwalifikowaniu danego obiektu budowlanego abstrahować od jego rzeczywistej funkcji. W sytuacji, gdy ocenie organów nadzoru budowlanego podlegają wykonane roboty budowlane nieobjęte pozwoleniem na budowę ani zgłoszeniem, a tak jest w tej sprawie, weryfikacji podlega nie dokumentacja, ale pewien faktycznie istniejący stan rzeczy będący skutkiem wykonanych robót budowlanych. Zadaniem organu jest zbadanie, czy ten stan rzeczy jest dopuszczalny prawnie. Inwestor ma pewien margines swobody, gdy chodzi o doprecyzowanie docelowego charakteru czy funkcji przedsięwzięcia, ale deklaracje inwestora nie mogą zaprzeczyć obiektywnym ustaleniom (por. wyrok NSA z 2 grudnia 2022 r., sygn. akt II OSK 3743/19 – dost. jw.). Przyjęcie, że wyłącznym kryterium kwalifikacji danego obiektu są jego cechy konstrukcyjne prowadziłoby do sytuacji, w której każde zadaszone miejsce postojowe można by uznać za zwykłą wiatę, a w konsekwencji regulacje § 19 rozp MI, dotyczące odległości m.in. zadaszonych miejsc postojowych od okien budynków i granicy działki budowlanej, byłyby martwe.

Nie można zatem opierać się wyłącznie nie niejednoznacznych zeznaniach świadków i na danych protokołu oględzin, które zawsze są poprzedzone zawiadomieniem stron (w tym inwestora, który na potrzeby oględzin może odpowiednio obiekt przygotować), ale na całości materiału dowodowego, oceniając wagę i wartość każdego dowodu z osobna na tle pozostałych dowodów. Konieczna jest tutaj analiza nie tylko faktu, że obiekt posiada dwie ściany, drzwi garażowe, ale także fakt utwardzenia podjazdu i zamontowanej bramy w ogrodzeniu na wprost tych drzwi. Trzeba mieć też na uwadze to, że funkcja, jaką może spełniać sporny obiekt, nie zależy wyłącznie od częstotliwości parkowania w nim samochodu, ale przede wszystkim od tego, czy taką możliwość zapewnia. Wypada w tym miejscu powtórzyć za DWINB, że brak jednolitej definicji wiaty powoduje konieczność każdorazowej oceny, czy dany obiekt jest wiatą lub budynkiem, w tym analizy formy, funkcji, gabarytów.

Z powyższych powodów, wobec braku rzetelnej oceny materiału dowodowego na tle przepisów prawa materialnego, Sąd stwierdził naruszenie przepisów procesowych w stopniu, który mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wypełniało przesłankę uchylenia zaskarżonego aktu na podstawie powołanego na wstępie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy obowiązany jest do dokonania tej oceny, która winna znaleźć odzwierciedlenie w decyzji, z uwzględnieniem uwag i poglądów wyrażonych w przytoczonym orzecznictwie sądowym.

O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., wliczając do tych kosztów zwrot wpisu od skargi wynoszącego 500 zł, opłaty skarbowej za dokument pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz opłatę w wysokości 480 zł za zastępstwo prawne radcy prawnego w oparciu o § 14 ust. 1pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.).