Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 585/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2017-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Sejmik Województwa
Treść wyniku: *Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 217
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski Protokolant st. inspektor sądowy Ewa Bogulak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 września 2017 r. sprawy ze skargi T. B., J. K. na czynność Zarządu Województwa D. z dnia [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnego wyniku oceny merytorycznej projektu I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia; II. zasądza od Zarządu Województwa D. solidarnie na rzecz skarżących kwotę [...] (słownie:[...]) złotych kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

|

Dyrektor Instytucji Pośredniczącej A. W. pismem z dnia [...] października 2016 r. poinformował T.B. i J. K. o negatywnym wyniku oceny merytorycznej projektu "[...]", ponieważ ich projekt nie spełnił kluczowych kryteriów oceny merytorycznej finansowo-ekonomicznej: "Sytuacja finansowa Wnioskodawcy", "Plan finansowy" oraz "Zachowanie trwałości" – zawartych w "Kryteriach wyboru operacji finansowanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa D. 2014- 2020", zatwierdzonych przez Komitet Monitorujący RPO WD. Wskazano, że przedstawiona przez wnioskodawców promesa zawarcia umowy pożyczki, wystawiona przez "A" S. A., nie potwierdza zdolności kredytowej wnioskodawcy. Brak jest więc gwarancji finansowej zrealizowania i utrzymania inwestycji przez okres wskazany dokumentami programowymi.

Pismem z dnia [...] grudnia 2016 r. Zarząd Województwa D. nie uwzględnił protestu wnioskodawców na powyższe rozstrzygnięcie uznając, że kryteria "Sytuacja finansowa Wnioskodawcy", "Plan finansowy" oraz "Zachowanie trwałości" zostały właściwie ocenione na pierwszym etapie. Przedstawiona promesa zawarcia umowy pożyczki słusznie została uznana za niewystarczający dokument potwierdzający możliwość sfinansowania inwestycji i posiadanie zdolności kredytowej przez wnioskodawcę. Eksperci oceniający projekt zasadnie uznali, że przedłożona promesa zawarcia umowy pożyczki zamiast promesy kredytowej, umowy kredytowej lub promesy leasingowej na minimalną kwotę równą wartości dofinansowania jest niewystarczająca do uznania kryterium za spełnione, w związku z czym przeprowadzili ocenę sytuacji finansowej wnioskodawcy. Na etapie dokonywanej oceny nie było możliwości uznania kryteriów "Sytuacja finansowa Wnioskodawcy", "Plan finansowy" oraz "Zachowanie trwałości" za spełnione. Wnioskodawca nie załączył bowiem do wniosku umowy pożyczki. W przypadku finansowania projektu z pożyczki należało dostarczyć umowę pożyczki, z potwierdzeniem jej rejestracji we właściwym urzędzie skarbowym. Przedłożenie umowy pożyczki na etapie wniesienia protestu należy uznać za bezskuteczne.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, uzupełnionej pismem procesowym z dnia [...] stycznia 2017 r., zarzucono naruszenie art. 125 ust. 3a Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. oraz zasad przejrzystości i rzetelności przeprowadzenia postępowania w sprawie wyboru projektu do dofinansowania, określonych w załączniku nr 3 do Regulaminu konkursu [...] RPO WD 2014-2020 - obowiązującego od 31 grudnia 2015 r. (Nr [...]) - "Kryteria wyboru projektów w ramach RPO WD 2014-2020", zatwierdzonego uchwałą nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r. przez Komitet Monitorujący Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa D. - przez nieprawidłowe przeprowadzenie procedury oceny merytorycznej, a także niewłaściwe dokonanie oceny dokumentacji przedłożonej przez wnioskodawcę wbrew ustanowionym regułom oceny każdego projektu. Zarzucono także naruszenie zasady równego traktowania na etapie konkursowym oceny wniosków projektowych, która jest określona w "Wytycznych w zakresie trybów wyboru projektów na lata 2014-2020" - Rozdział 4 - Ogólne warunki wyboru projektów punkt 1 podpunkt E, przez uznanie że promesa umowy pożyczki nie jest brana pod uwagę w trakcie analizy sytuacji finansowej wnioskodawcy. Na tle tak sformułowanych zarzutów wniesiono o uchylenie rozstrzygnięcia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Na poparcie skargi argumentowano, że IZ RPO WD błędnie nie wzięła pod uwagę promesy pożyczki wystawionej przez instytucję bankową na podstawie pozytywnej oceny kredytowej spółki. Podkreślono, że D. Instytucja Pośrednicząca w interpretacji tożsamego dokumentu w tożsamym typie konkursu, otrzymanej przez współpracującą firmę doradczą, uwzględniła promesę pożyczki jako dokument, który jest elementem uzupełniającym analizę sytuacji finansowej. Żaden z zapisów dokumentacji nie wyklucza analizy w oparciu o dokumenty finansowe i promesę pożyczki.

Strona skarżąca nie zgodziła się z oceną dokonaną przez ekspertów, w której znalazł się zapis, że "brak jednak wiarygodnego dokumentu bankowego oceniającego zdolność kredytową wnioskodawcy". W przekonaniu strony skarżącej to stwierdzenie podważa prawidłowość przeprowadzonej analizy, skoro promesa pochodzi od wystawcy, będącego wiarygodną instytucją bankową, tym samym zachodzi wątpliwość co do tego, czy eksperci posiadali wystarczającą wiedzę finansową i ekonomiczną. Argumenty Instytucji Pośredniczącej (IPAW) oraz IZ skupiają się na pokazaniu, że promesa pożyczki nie jest umową pożyczki i w związku z tym nie zwalnia od oceny sytuacji finansowej wnioskodawcy. Jest to jednak dla strony skarżącej sprawa jasna i w niniejszej skardze podważa ona sam proces dokonania oceny sytuacji finansowej i co za tym idzie wiarygodność ekspertów, którzy ją przeprowadzili. Umowa jako załącznik do protestu nie może być wzięta pod uwagę w ponownej ocenie, niemniej jednak miało to na celu wykazanie spełnienia kryterium sytuacji finansowej, wbrew ocenie pierwotnej, która stwierdza, że "kondycja finansowa wnioskodawcy bez udzielonej pożyczki jest niewystarczająca do realizacji tego projektu". Skarżąca bowiem przedstawiła umowę jako ostateczne potwierdzenie, że specjaliści ds. analiz finansowych zatrudnieni w wymienionej instytucji bankowej byli odmiennego zdania. Co więcej, umowa została zawarta w terminie przewidzianym przez harmonogram realizacji projektu, tak aby ponieść wydatek w planowanym terminie, co też nastąpiło. Dlatego też firma miała możliwość zaciągnięcia pożyczki, co też uczyniła, aby zrealizować projekt. Wynika z tego, że analiza sytuacji finansowej została przeprowadzona błędnie. D. Instytucja Pośrednicząca uwzględnia promesę pożyczki przy analizie sytuacji finansowej innych wnioskodawców. Oznacza to, że przedsiębiorcy nie są równo traktowani przez poszczególne instytucje pośredniczące.

W przekonaniu strony skarżącej, instrukcja wypełnienia wniosku odbiega od ustalonych w regulaminie konkursu w załączniku nr 3 kryteriów, jest niespójna i sprzeczna w sensie logicznym. Jej redakcja odwołująca się do "przykładowych dokumentów (oprócz kopii umowy, promesy kredytowej i promesy leasingu", a następnie wskazanie kategoryczne, jakiego rodzaju dokumenty należy załączyć, nie pozwalają na jednoznaczne dekodowanie jej sensu. Należy jednak przyjąć, że ustanowiono otwarty katalog dokumentów, za pomocą których możliwe jest potwierdzenie posiadania środków finansowych przez wnioskodawcę.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 16 lutego 2017 r. sygn. akt III SA/Wr 1531/16 oddalił skargę na czynność Zarządu Województwa D. z dnia [...] grudnia 2016 r. w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnego wyniku oceny merytorycznej projektu.

WSA uznał, że z Regulaminu konkursu wynika, że przyjęte Kryteria wyboru projektów oraz Instrukcja wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu stanowią załączniki do tego Regulaminu (opatrzone kolejno numerami 3 i 2), a zatem należy uznać, że są jego integralną częścią, przy czym Instrukcję cechuje większy stopień uszczegółowienia, ale w ocenie Sądu nie zawiera ona treści wykluczających się lub sprzecznych z Regulaminem bądź załącznikiem nr 3. W załączniku nr 3 do Regulaminu przy kryterium merytorycznym "Sytuacja finansowa wnioskodawcy" (w przypisie 5, w pozycji "Opis znaczenia kryterium") zawarto informację, że posiadanie promesy kredytowej, umowy kredytowej, promesy leasingowej na minimalną kwotę równą wartości dofinansowania, oznaczać będzie spełnienie tego kryterium. W pozostałych przypadkach dokonana zostanie ocena sytuacji finansowej. W Instrukcji natomiast, w sekcji T "Wydatki oraz źródła finansowania projektu", w pkt 3 "Środki gwarantowane przez Wnioskodawcę" – podano, że: "Należy wskazać wartość wydatków kwalifikowalnych i niekwalifikowalnych w ramach projektu, które będą finansowane ze środków własnych do momentu wypłaty wsparcia, w podziale na: kredyt bankowy, leasing, kredyt bankowy udzielony ze środków Europejskiego Banku Inwestycyjnego, środki własne Wnioskodawcy, zaliczka (dotyczy wydatków kwalifikowanych). Posiadanie środków finansowych na realizację projektu powinno być uprawdopodobnione poprzez dostarczenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie następujących, przykładowych dokumentów (oprócz kopii umowy, promesy kredytowej i promesy leasingu), m. in.:

- w przypadku finansowania projektu z pożyczki należy dostarczyć umowę pożyczki, z potwierdzeniem jej rejestracji we właściwym urzędzie skarbowym, a także dokumenty potwierdzające fakt posiadania środków finansowych przez pożyczkodawcę.

Zdaniem WSA z treści dokumentacji konkursowej wynikało, że dla uznania omawianego kryterium za spełnione bez osobnego badania sytuacji finansowej wnioskodawcy, należy do wniosku dołączyć promesę kredytową, umowę kredytową, bądź promesę leasingową. W sytuacji, gdy wnioskodawca zakłada finansowanie projektu z pożyczki, nie przewidziano dla uprawdopodobnienia posiadania środków przedłożenia samej promesy pożyczkowej, lecz umowę pożyczki i to uprzednio zarejestrowaną we właściwym urzędzie skarbowym wraz z wymogiem jednoczesnego udokumentowania posiadania środków finansowych. Treść dokumentacji konkursowej jest jasna, nie stoi ze sobą w sprzeczności i nie może budzić wątpliwości co do zasad wykazania źródeł finansowania projektu.

W ocenie Sądu, bezsprzecznie z danych wniosku – z uwzględnieniem, że na dzień składania wniosku strona skarżąca nie posiadała deklarowanych (z tytułu pożyczki) środków, nie dysponowała bowiem umową pożyczki – wynikało, że strona nie zagwarantowała realizacji projektu w zakresie wkładu własnego, jak zasadnie przyjęli eksperci oraz orzekające instytucje. Przedłożenie umowy pożyczki dopiero na etapie protestu należy uznać za spóźnione i przez to nieskuteczne.

Zdaniem Sądu brak przedłożenia do wniosku umowy pożyczki, a w jej miejsce posiłkowanie się tylko promesą pożyczki, czyli umownym zobowiązaniem się do jej udzielenia pod warunkami w niej opisanymi (umowa przedwstępna), nie uwiarygodniał w wystarczającym stopniu deklarowanej kondycji ekonomiczno-finansowej strony skarżącej i nie dawał gwarancji posiadania środków finansowych. W konsekwencji niespełnione zostały pozostałe kryteria, gdyż obejmowały one analizę finansowo-ekonomiczną, czyli występują w powiązaniu z kryterium pierwszym.

Po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej wnioskodawców, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 maja 2017 r. sygn. akt II GSK 1202/17 uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA we Wrocławiu.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał za uzasadniony zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez nieodniesienie się przez Sąd I instancji do zarzutu naruszenia zasady równego traktowania na etapie konkursowym oceny wniosków projektowych, w ramach którego skarżący opisał charakter promesy pożyczki udzielonej przez "A" oraz wskazywał, że ustalenie zasad konkursu z pominięciem możliwości oceny tego typu dokumentu godzi w zasadę równego traktowania. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji głównie skoncentrował się na podzieleniu argumentów organu, pomijając dokonanie oceny słuszności zarzutów podniesionych przez skarżących. Dokonując analizy uzasadnienia zaskarżonego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że uzasadnienie to zawiera deficyt odnoszący się do oceny zarzutów i argumentacji skargi, które mogą mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

Jak wskazał dalej NSA w załączniku nr 3 do Regulaminu przewidziane zostały dokumenty, których przedłożenie automatycznie prowadzi do spełnienia kryteriów, a przy ich braku, należy ocenić sytuację wnioskodawcy w oparciu o pozostałe załączone dokumenty i podane twierdzenia, przy czym należy zauważyć, że nie określono zamkniętego katalogu dokumentów, za pomocą których wnioskodawcy mogą wykazywać, że ich sytuacja finansowa gwarantuje możliwość realizacji projektu. Taki sposób regulacji pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że wnioskodawcy za pomocą różnych środków dowodowych mogą wykazywać swoją sytuację finansową, natomiast przedłożenie wskazanych dokumentów (promesa kredytowa, umowa kredytowa, promesa leasingowa) zwalnia IZ z obowiązku sprawdzenia, czy sytuacja finansowa takiego wnioskodawcy, legitymującego się ww. dokumentami gwarantuje możliwość realizacji zamierzonego przedsięwzięcia.

Natomiast w Instrukcji wypełnienia wniosku w pkt 3 "Środki gwarantowane przez wnioskodawcę" podano, że posiadanie środków finansowych na realizację projektu powinno być uprawdopodobnione poprzez dostarczenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie następujących, przykładowych dokumentów (oprócz kopii umowy, promesy kredytowej i promesy leasingu), t.j. w przypadku finansowania projektu z pożyczki należy dostarczyć umowę pożyczki, z potwierdzeniem jej rejestracji we właściwym urzędzie skarbowym, a także dokumenty potwierdzające fakt posiadania środków finansowych przez pożyczkodawcę.

Następnie NSA wskazał, że biorąc pod uwagę powyższe uregulowanie, Sąd I instancji rozpoznając skargę powinien rozstrzygnąć, czy wskazanie w Instrukcji wypełnienia wniosku dokumentów, jakie należy złożyć, aby spełnić kryterium "Sytuacja finansowa Wnioskodawcy", w sytuacji gdy w Regulaminie konkursu nie ma ich w tym zakresie żadnych ograniczeń, należy uznać za niezgodne z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Innymi słowy, WSA powinien ocenić, czy wprowadzenie w Instrukcji wypełniania wniosku zamkniętego katalogu dokumentów, które należy dostarczyć w przypadku finansowania inwestycji z pożyczki pozostaje w sprzeczności z przedstawionymi wyżej postanowieniami Regulaminu konkursu. Ponadto - biorąc pod uwagę wytyczne zawarte w Regulaminie – WSA powinien ocenić postępowanie organu w zakresie skutków nie przedłożenia przez wnioskodawcę jednego z taksatywnie wymienionych dokumentów (promesa kredytowa, umowa kredytowa, promesa leasingowa na minimalną kwotę równą wartości dofinansowania). Przedłożona promesa pożyczki powinna zostać poddana analizie pod kątem jej wpływu na sytuację finansową wnioskodawcy, tym bardziej, że została wystawiona przez "A" S.A., tj. jedną z wiodących instytucji finansowych zajmujących się udzielaniem pożyczek oraz leasingu, należącą do grupy kapitałowej "B". Sąd I instancji, powinien ocenić charakter tej promesy, czy nie zawiera ona elementów promesy kredytowej oraz wziąć pod uwagę, że została wystawiona po zbadaniu zdolności kredytowej wnioskodawcy. WSA powinien jednoznacznie wypowiedzieć się, czy takie postępowanie organu narusza zasadę bezstronności i prowadzi do sprzecznej z prawem dyskryminacji przedsiębiorców ubiegających się o dofinansowanie, tj. narusza zasadę równego traktowania na etapie konkursowym oceny wniosków projektowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Według § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Stosownie zaś do art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r. poz. 217; zwanej dalej - "ustawa" bądź "u.p.s.f."), w przypadku nieuwzględnienia protestu (...), wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a.

W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy ustrojowej). Do kryterium legalności nawiązał ustawodawca również w art. 61 ust. 8 pkt 1 u.p.s.f., skoro w przepisie tym nakazał sądom uwzględnienie skargi, w wypadku stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą (lub – pośredniczącą). A contrario, jeśli ocenę przeprowadzono zgodnie z prawem, skarga podlega oddaleniu, stosownie do art. 61 ust. 8 pkt 2 u.p.s.f.

Ponadto zgodnie z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Rozpoznając ponownie skargę, WSA związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 maja 2017 r. sygn. akt II GSK 1202/17, w którym NSA uznał, że skarga kasacyjna wniesiona przez wnioskodawców ma usprawiedliwione podstawy.

Doprecyzowanie i uszczegółowienie zasad przeprowadzania konkursu, zawarte jest regulaminie przeprowadzania konkursu oraz w dokumentach stanowiących załączniki do niego, w szczególności w przewodniku po kryteriach wyboru projektów oraz w instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie. Regulamin konkursu jest podstawowym źródłem praw i obowiązków wnioskodawców. W art. 41 ust. 2 "u.p.s.f." określono minimalny katalog elementów oraz informacji, jakie musi określać każdy regulamin konkursu. Właściwe instytucje mogą zatem wzbogacać treść regulaminu o dodatkowe elementy.

Z Regulaminu konkursu nr [...] w ramach RPO WD 2014 – 2020 wynika, że Kryteria wyboru projektów oraz Instrukcja wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu stanowią załączniki do tego Regulaminu. Stosownie do pkt 12 Regulaminu - Kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia, wybór wniosków o dofinansowanie projektu dokonywany jest w oparciu o "Kryteria wyboru projektów w ramach RPO WD 2014 – 2020", stanowiące załącznik nr 3 do Regulaminu. Natomiast stosownie do pkt 8 Regulaminu – Zasady składania wniosków o dofinansowanie, wniosek o dofinansowanie należy sporządzić według Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu, stanowiącej załącznik nr 2 do Regulaminu. Zatem należy uznać, że są integralną częścią Regulaminu.

W załączniku nr 3 do Regulaminu przy kryterium merytorycznym nr 1 "Sytuacja finansowa wnioskodawcy", definiując to kryterium wskazano, że w ramach kryterium będzie sprawdzane czy sytuacja finansowa wnioskodawcy gwarantuje możliwość realizacji projektu. Dodatkowo przy tym kryterium, w przypisie nr 5 do "Opisu znaczenia kryterium" poinformowano, że posiadanie promesy kredytowej, umowy kredytowej, promesy leasingowej na minimalną kwotę równą wartości dofinansowania, oznaczać będzie spełnienie tego kryterium. W pozostałych przypadkach dokonana zostanie ocena sytuacji finansowej.

Natomiast w Instrukcji wypełniania wniosku (strona 34), w sekcji T "Wydatki oraz źródła finansowania projektu", w pkt 3 "Środki gwarantowane przez Wnioskodawcę" – podano, że: "Należy wskazać wartość wydatków kwalifikowalnych i niekwalifikowalnych w ramach projektu, które będą finansowane ze środków własnych do momentu wypłaty wsparcia, w podziale na: kredyt bankowy, leasing, kredyt bankowy udzielony ze środków Europejskiego Banku Inwestycyjnego, środki własne Wnioskodawcy, zaliczka (dotyczy wydatków kwalifikowanych). Posiadanie środków finansowych na realizację projektu powinno być uprawdopodobnione poprzez dostarczenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie następujących, przykładowych dokumentów (oprócz kopii umowy, promesy kredytowej i promesy leasingu):

- wyciąg z rachunków bankowych Wnioskodawcy, w tym rachunków inwestycyjnych ze wskazaniem środków na nich zgromadzonych na dzień składania wniosku o dofinansowanie;

- w przypadku finansowania projektu z pożyczki należy dostarczyć umowę pożyczki, z potwierdzeniem jej rejestracji we właściwym urzędzie skarbowym, a także dokumenty potwierdzające fakt posiadania środków finansowych przez pożyczkodawcę,;

- w przypadku dopłaty do kapitału spółki – dokumenty statutowe spółki wraz z potwierdzeniem wpływu środków pieniężnych z omawianej operacji na konto Wnioskodawcy."

W Instrukcji wskazano "następujące, przykładowe dokumenty" za pomocą, których wnioskodawca może uprawdopodobnić posiadanie środków finansowych na realizację projektu. Takie sformułowanie w Instrukcji sugeruje, że wnioskodawca mógłby uprawdopodobnić posiadanie środków finansowych, przedstawiając również inne, dowolnie wybrane przez siebie dokumenty. Jednakże NSA uznał w wyroku kasacyjnym, że w Instrukcji wypełniania wniosku wprowadzono "zamknięty katalog dokumentów" w celu wykazania posiadania środków finansowych na realizację projektu.

Należy podkreślić, że Regulamin konkursu, jak również wszystkie dokumenty stanowiące załączniki do niego, powinny stanowić spójną całość, logicznie powiązaną, wskazując potencjalnemu wnioskodawcy, co powinien zrobić, aby mógł otrzymać dotację. Osiągnięcie tego celu będzie możliwe tylko, gdy sposób zredagowania poszczególnych ich norm nie będzie budził wątpliwości co do ich znaczenia. W szczególności zapisy Instrukcji wypełniania wniosku nie mogą wprowadzać ograniczeń w dokumentowaniu spełnienia poszczególnych kryteriów wyboru, nie przewidzianych w samym Regulaminie i Kryteriach wyboru projektów.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że wskazanie w Instrukcji wypełniania wniosku zamkniętego katalogu dokumentów, jakie należy złożyć w celu wykazania posiadania środków finansowych, pozostaje w sprzeczności z przedstawionymi postanowieniami Regulaminu konkursu, w sytuacji gdy w Regulaminie i w załączniku do Regulaminu "Kryteria wyboru projektów" nie zamieszczono żadnych ograniczeń co do katalogu dokumentów, uprawdopodobniających sytuację finansową wnioskodawcy. Tego rodzaju ograniczenie wprowadzone w Instrukcji wypełniania wniosków nie zapewnia wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty i rzetelny, co narusza art. 37 ust. 1 "u.p.s.f." W konsekwencji należy przyjąć, że wnioskodawcy uprawnieni byli do uprawdopodobnienia swojej sytuacji finansowej, korzystając z nieograniczonego katalogu dokumentów, a więc również za pomocą promesy pożyczki, a nie tylko umowy pożyczki.

W tym miejscu, odnosząc się do zapisów Instrukcji dotyczących przypadku finansowania projektu z pożyczki, należy zaznaczyć, że wnioskodawca ubiegający się o dofinansowanie projektu, przedkładając umowę pożyczki zawartej z instytucją bankową lub też innym podmiotem, którego przedmiotem działalności gospodarczej jest udzielanie pożyczek, nie mógłby spełnić warunku "potwierdzenia rejestracji we właściwym urzędzie skarbowym". Przepisy prawa nie wymagają "rejestracji umowy pożyczki w urzędzie skarbowym", ale zobowiązują biorącego pożyczkę w określonych przypadkach do uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych. Stosownie do art. 2 pkt 4 lit. a i lit. b ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2017, poz. 1150) nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne: a) w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług, b) jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności. Wówczas strona umowy pożyczki nie składa deklaracji podatkowej, a więc nie ma też możliwości przedłożenia "potwierdzenia rejestracji we właściwym urzędzie skarbowym". Znacznie utrudnione byłoby też przedłożenie "dokumentów potwierdzających fakt posiadania środków finansowych przez pożyczkodawcę", którym jest instytucja bankowa, np. przez przedłożenie w myśl postanowień Instrukcji "wyciągów z rachunków bankowych, w tym rachunków inwestycyjnych ze wskazaniem środków na nich zgromadzonych na dzień składania wniosku o dofinansowanie". Analizowane postanowienie Instrukcji faktycznie ogranicza dokumentowanie posiadania środków finansowych przez wnioskodawcę jedynie za pomocą umów pożyczek, udzielanych przez osoby fizyczne lub podmioty nie prowadzące działalności gospodarczej w zakresie udzielania pożyczek, co również nie jest zgodne z art. 37 ust. 1 "u.p.s.f."

W rozpatrywanej sprawie wnioskodawcy przedłożyli promesę zawarcia umowy pożyczki z dnia [...] lutego 2016 r., zgodnie z którą "A" S. A. zadeklarował wstępnie udzielenie wnioskodawcom pożyczki w wysokości [...] zł z przeznaczenie na pokrycie kosztów realizacji projektu zatytułowanego "[...]", realizowanego w ramach działania 1.5, podziałania 1.5.2 i schematu 1.5.2.A RPO WD 2014-2020 (pkt 1 promesy). Jak zaznaczono, wartość pożyczki stanowi 100 % wartości kosztów kwalifikowanych projektu (pkt 2 promesy). Promesa została wystawiona na podstawie pozytywnej oceny zdolności kredytowej wnioskodawcy, dokonanej w oparciu o wniosek o zawarcie umowy pożyczki wraz z załącznikami i jest ważna do dnia [...] sierpnia 2016 r. (pkt 3 promesy). Warunkiem zawarcia umowy pożyczki i udostępnienia kwoty pożyczki jest m. in. przedłożenie w "A" podpisanej umowy o udzielenie wsparcia, zawartej pomiędzy wnioskodawcą i Gminą W., pełniącą funkcję Instytucji Pośredniczącej RPO WD 2014-2020, w imieniu której działa Instytucja Pośrednicząca A.W. (pkt 4 promesy).

Przedłożona przez wnioskodawców promesa pożyczki została wystawiona przez "A" S. A., tj. jedną z wiodących instytucji finansowych, zajmującą się leasingiem finansowym i udzielaniem pożyczek, należącą do grupy kapitałowej "B". Była to więc jedna ze spółek leasingowych "B" S.A., w której udziałowcem był "B" S. A. Pożyczka ta przeznaczona była na konkretny cel, tj. pokrycie kosztów realizacji projektu, o którego dofinansowanie ubiegają się wnioskodawcy i udzielona w wysokości 100 % kosztów kwalifikowanych projektu. Co istotne, promesa została wystawiona po przeprowadzeniu pozytywnej oceny zdolności kredytowej wnioskodawcy i ważna jest pół roku.

Powyższe cechy zbliżają analizowaną promesę pożyczki do promesy kredytowej. Przedłożona promesa pożyczki zawiera szereg elementów promesy kredytowej. W odróżnieniu od promesy kredytowej udzielona jest przez spółkę leasingową, a nie przez podmiot o statusie banku.

Promesa kredytowa jest bowiem pisemną obietnicą banku, że udzieli on kredytu na określoną kwotę po spełnieniu przez kredytobiorcę określonych warunków, np. posiadania zdolności kredytowej czy dostarczenia odpowiednich dokumentów. Promesa jest rodzajem decyzji banku o udzieleniu kredytu, powziętej na podstawie analizy wiarygodności kredytowej klienta. Promesa kredytowa ma określony "termin ważności", po którym sytuacja kredytobiorcy musi zostać ponownie zbadana. Zwykle to okres do 60 dni. Ważne, aby promesa zawierała adnotację o jej wiążącym charakterze.

Z powyższych względów przedłożona przez wnioskodawców promesa pożyczki, wystawiona po przeprowadzeniu pozytywnej oceny zdolności kredytowej wnioskodawcy, została w sposób nieuzasadniony pominięta przy ocenie kryterium "Sytuacja finansowa wnioskodawcy", jako nie potwierdzająca zdolności kredytowej wnioskodawcy. Postępowanie takie narusza zasadę wyboru projektów w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny (art. 37 ust. 1 "u.p.s.f.") oraz narusza zasadę równego traktowania na etapie oceny wniosków zgodnie z "Wytycznymi w zakresie trybów wyboru projektów na lata 2014 – 2020" - Rozdział 4 pkt 1 ppkt E, wydanymi na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 4 "u.p.s.f." Stosownie do tych wytycznych zasadę równego traktowania rozumie się jako zakaz stosowania regulaminu konkursu w sposób skutkujący faworyzowaniem niektórych wnioskodawców kosztem pozostałych.

Przy ponownej ocenie wniosku strony, w tym sytuacji finansowej wnioskodawcy i jego zdolności do realizacji projektu, organ winien mieć na uwadze przedłożoną promesę pożyczki, a przede wszystkim fakt, że promesa ta została udzielona po pozytywnej ocenie zdolności kredytowej wnioskodawcy przez instytucję finansową.

Z powyższych powodów Sąd, na mocy art. 61 ust. 8 pkt 1 u.p.s.f., orzekł jak w pkt I sentencji. Orzeczenie w pkt II znajduje wsparcie w art. 200 p.p.s.a. (wpis od skargi – 200 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego – 480 zł).