Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2664/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-09-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6334 Stypendia
Hasła tematyczne: Zatrudnienie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 76 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 149
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędzia del. WSA Mirosław Wincenciak (spr.) Protokolant sekretarz sądowy J.O. po rozpoznaniu w dniu 19 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Lu 361/16 w sprawie ze skargi M.J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego stypendium oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 21 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 361/16 po rozpoznaniu sprawy ze skargi M.J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego stypendium, oddalił skargę. U podstaw rozstrzygnięcia Sądu I instancji legły następujące ustalenia oraz ocena prawna.

Decyzją z [...] września 2012 r. Starosta uznał M.J. za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku. W okresie od [...] sierpnia 2013 r. do [...] listopada 2013 r. bezrobotny odbył staż, na który został skierowany przez Powiatowy Urząd Pracy, dalej jako "PUP". Za powyższy okres odbywania stażu skarżący pobrał stypendium. Po zakończeniu stażu, z dniem [...] listopada 2013 r. skarżący podjął zatrudnienie w tej samej firmie, tj. "O.". W dniu 23 marca 2015 r. do PUP wpłynęło pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wzywające do sprawdzenia stanu konta ubezpieczonego M.J., z uwagi na stwierdzony zbieg tytułów ubezpieczeń. ZUS poinformował, że z danych zgromadzonych na koncie ubezpieczonego wynika, że w okresie od [...] listopada 2012 r. do [...] grudnia 2012 r. skarżący posiadał tytuł do podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym - umowa zlecenia.

Po analizie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, organ I instancji ustalił, iż w okresie posiadania statusu osoby bezrobotnej, skarżący jednocześnie wykonywał inną pracę zarobkową (umowa zlecenie), o czym nie zawiadomił PUP, mimo pouczenia podczas rejestracji jako osoba bezrobotna, że jest obowiązany zawiadomić PUP w ciągu 7 dni o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub pozarolniczej działalności oraz o zaistnieniu innych okoliczności powodujących utratę statusu bezrobotnego albo utratę prawa do zasiłku.

Ze względu na powyższe okoliczności, organ I instancji postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. wznowił z urzędu postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168 ze zm.), dalej jako "k.p.a.", w stosunku do własnej decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. orzekającej o utracie statusu bezrobotnego z dniem [...] listopada 2013 r. W wyniku wznowienia postępowania decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. organ ten orzekł o uchyleniu ww. decyzji ostatecznej z dnia [...] listopada 2013 r. Jednocześnie tą samą decyzją organ orzekł na nowo o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] listopada 2013 r. z powodu wykonywania pracy w ramach umowy zlecenia. Skarżący nie wniósł odwołania od tej decyzji. Następnie decyzją z dnia [...] maja 2015 r., także podjętą w wyniku wznowienia postępowania, organ I instancji orzekł o uchyleniu decyzji własnej z dnia [...] sierpnia 2013 r. przyznającej skarżącemu prawo do stypendium w okresie odbywania stażu od [...] sierpnia 2013 r. do [...] listopada 2013 r. Również od tej decyzji M.J. nie wniósł odwołania. W dniu 22 czerwca 2015 r. organ wszczął postępowanie w sprawie obowiązku zwrotu kwoty 3.031,10 zł nienależnie pobranego stypendium. Decyzję tę uchylił Wojewoda na skutek wniesionego odwołania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Starosta decyzją z [...] listopada 2015 r. na podstawie art. 76 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i art. 9 ust. 1 pkt 14 lit c. ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r. poz. 149 z późn. zm.), dalej jako "u.p.z.", orzekł o zwrocie nienależnie pobranego stypendium za okres od [...] sierpnia 2013 r. do [...] listopada 2013 r.

Od powyższej decyzji Starosty, skarżący wniósł odwołanie zarzucając naruszenie art. 76 ust. 1 i 2 pkt 2 u.p.z. poprzez błędne przyjęcie, że pobrane stypendium jest nienależnie pobranym świadczeniem pieniężnym, pomimo, że pobierający to świadczenie nie był prawidłowo pouczony o okolicznościach, uzasadniających zwrot świadczenia.

Decyzją z [...] stycznia 2016 r. nr [...], opisaną na wstępie Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 76 ust 1 i ust. 2 u.p.z. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W motywach uzasadnienia organ stwierdził, że zasadnie orzeczono o obowiązku zwrotu wobec skarżącego nienależnie pobranego stypendium za okres od [...] sierpnia 2013 r. do [...] listopada 2013 r. w kwocie brutto 3.031,10 zł. Wojewoda, po przytoczeniu treści art. 76 ust. 1 i 2 u.p.z. wskazał, że PUP przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie i wykazał, iż skarżący w okresie od [...] listopada 2012 r. do [...] grudnia 2012 r. wykonywał pracę na umowę zlecenie. Okoliczności tej skarżący nie kwestionował. Organ odwoławczy wskazał, że M.J. został prawidłowo pouczony o obowiązkach związanych ze statusem osoby bezrobotnej oraz o ustawowych przesłankach warunkujących uzyskanie , a następnie posiadanie statusu osoby bezrobotnej. Skarżący złożył także oświadczenie, że jest osobą niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej oraz zobowiązał się do bezzwłocznego informowania urzędu o wszelkich zmianach danych zawartych w karcie rejestracyjnej oraz do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w przypadku niespełnienia warunków wymienionych w ustawie. Mimo prawidłowego pouczenia skarżący nie zgłosił faktu podjęcia pracy na podstawie umowy zlecenia, przez cały czas wykonywania pracy posiadając status osoby bezrobotnej.

Na powyższą decyzję M.J. wniósł skargę do WSA w Lublinie, zarzucając naruszenie: (1) art. 76 ust. 2 pkt 2 ust. 1 u.p.z. poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie zaistniały wszelkie konieczne przesłanki do wydania rozstrzygnięcia o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia - stypendium za odbyty staż za okres od [...] sierpnia 2013 r. do [...] listopada 2013 r.; (2) art. 8, art. 9 i art. 81 poprzez błędną, wybiórczą ocenę zebranego materiału dowodowego w sprawie oraz art. 107 § 1 k.p.a. w zakresie lakoniczności uzasadnienia podjętego w sprawie rozstrzygnięcia w zakresie spełnienia po stronie skarżącej wszystkich koniecznych warunków do zastosowania obowiązku zwrotu nienależnie pobranego stypendium.

W uzasadnieniu powołanego na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał na treść art. 76 ust. 1 i 2 u.p.z. i podniósł, iż z przepisu tego wynika, że decyzja nakładająca obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia (w niniejszej sprawie stypendium) nie jest decyzją uznaniową, lecz ma charakter związany. Organ w prowadzonym postępowaniu zobowiązany jest jedynie ustalić czy zaistniały okoliczności powodujące ustanie prawa do pobierania świadczenia, czy zostały wypłacone świadczenia za okres po zaistnieniu tych okoliczności oraz czy pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach, zaś w razie poczynienia w tym zakresie pozytywnych ustaleń ma obowiązek wydać decyzję nakazującą zwrot nienależnie pobranych świadczeń.

Według Sądu I instancji w sprawie zostały spełnione przesłanki ustawowe, na podstawie których powstał po stronie skarżącego obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w postaci stypendium. Z akt niniejszej sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, iż organy administracji prawidłowo ustaliły, że skarżący posiadając status bezrobotnego, mimo prawidłowego pouczenia w dniu rejestracji, podjął pracę na umowę zlecenia w okresie od [...] listopada 2012 r. do [...] grudnia 2012 r. Następnie w 2013 r. został skierowany na staż, w związku z czym przyznano mu stypendium. Skarżący był pouczony o okolicznościach powodujących ustanie prawa do jego pobierania, co potwierdził własnoręcznym podpisem. Udzielone w tym zakresie skarżącemu pouczenie było zrozumiałe i jednoznacznie wynikało z niego, że winien on zawiadomić PUP w ciągu 7 dni o podjęciu jakiegokolwiek zatrudnienia bądź innej pracy zarobkowej. Dodatkowo Sąd wskazał, że skarżący jest z wykształcenia prawnikiem, a zatem zrozumienie treści obszernego pouczenia nie powinno sprawiać mu trudności.

WSA podkreślił, że za osobę bezrobotną może być uznana wyłącznie osoba spełniająca wymogi określone w art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z., a zatem musi być to osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej. Przy czym zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 43 u.p.z. przez zatrudnienie rozumie się wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą, zaś stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 11 u.p.z. inną pracą zarobkową jest wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych. Nie ulega więc wątpliwości, że wykonywanie pracy na podstawie umowy zlecenia uniemożliwia nabycie statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do świadczeń z tym związanych. Ze statusu osoby bezrobotnej mogą korzystać tylko osoby poza zatrudnieniem lub niewykonujące innej pracy zarobkowej. Jakakolwiek aktywność mająca na celu uzyskiwanie zarobków, mieszcząca się w ramach tego, co uznawane jest za zatrudnienie, lub inna praca zarobkowa stanowi przesłankę utraty tego statusu i to niezależnie od jej wymiaru czasowego czy też wysokości uzyskiwanych dochodów.

Sąd I instancji zauważył, iż pobranie nienależnego świadczenia nastąpiło na skutek świadomego wprowadzenia w błąd PUP. Niezasadny jest także zarzut skargi, zgodnie z którym decyzja o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia powinna zostać poprzedzona wydaniem decyzji o uznaniu świadczenia za nienależne. Jednakże obowiązek taki nie wynika z przepisów u.p.z. Brak jest także podstaw do stosowania w tym zakresie przez analogię orzecznictwa dotyczącego ustawy o świadczeniach rodzinnych. WSA podkreślił, że w okresie posiadania statusu osoby bezrobotnej, skarżący wykonywał pracę na umowę zlecenia od [...] listopada 2012 r. do [...] grudnia 2012 r., czego sam nie kwestionował.

W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego M.J. zaskarżył wyrok Sąd I instancji w całości i zarzucił mu:

1. naruszenie prawa materialnego, tj. art, 76 ust 2 pkt 2 u.p.z. poprzez błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że skarżący świadomie wprowadził w błąd PUP, doprowadzając do wypłaty nienależnego stypendium z tytułu odbywania stażu w okresie od dnia [...] sierpnia 2013 r. do dnia [...] listopada 2013r., gdyż organy wydając kwestionowaną decyzję błędnie przypisały, że skarżący działał świadomie wprowadzając w błąd PUP.

2. naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a" i art 151 p.p.s.a poprzez oddalenie skargi, podczas gdy decyzja powinna być uchylona jako wydana z naruszeniem art 76 ust 2 pkt 2 u.p.z., a tym samym zaakceptowanie uchybień proceduralnych popełnionych przez organy administracji państwowej, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tzn. zaakceptowanie naruszeń przez organy art 8, art 9 i art 81 k.p.a poprzez błędną i wybiórczą ocenę zebranego materiału dowodowego w sprawie;

- art 141 § 4 p.p.s.a w zw. z art 3 § 1 p.p.s.a poprzez ich niezastosowanie, skutkujące niewyjaśnieniem zasadności lub niezasadności wszystkich złożonych przez stronę skarżącą zarzutów, a w szczególności poprzez brak odniesienia się przez WSA do tego, czy skarżący w sposób świadomy wprowadził w błąd PUP, która to kwestia ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, tj. uchylenie decyzji I i II instancji lub o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez WSA.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację prawną na poparcie zarzutów tej skargi.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Przede wszystkim nie doszło do naruszenia art. 141 § 4 w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. Przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. może polegać na wykroczeniu poza kompetencje sądu albo zastosowaniu środka nieprzewidzianego w ustawie względnie w sytuacji gdy Sąd rozpoznający skargę, uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie. Przepis ten nie określa jednak wzorca, według którego kontrola ta ma być wykonana. Okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej nie oznacza naruszenia tego przepisu.

Z kolei przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy uzasadnienia wyroku. Stanowi, że powinno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku pozwala na przyjęcie, że objęło ono wszystkie niezbędne wymogi, o których mowa w powołanym przepisie, a przedstawiony w nim wywód prawny w toku kontroli instancyjnej pozwala na ocenę, jakie znaczenie Sąd I instancji nadał zastosowanym normom prawnym i co stanowiło podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w sentencji. Zauważyć należy, iż za pomocą zarzutu naruszenia tego przepisu nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez Sąd meriti stanu faktycznego, czy też stanowiska co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego, a w konsekwencji trafności rozstrzygnięcia. Poza tym przepis ten nie może z zasady stanowić samodzielniej podstawy kasacyjnej, bowiem wedle treści uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09 (ONSAiWSA z 2010 r., nr 3, poz. 39) może on być samodzielną podstawą kasacyjną tylko wówczas, gdy motywy wyroku nie zawierają stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Takiego braku niepodobna wytknąć omawianym motywom wyroku. W judykaturze przyjmuje się, że orzeczenie sądu pierwszej instancji uchyla się spod kontroli instancyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2010 r., sygn. II OSK 986/09; z dnia 12 marca 2015 r., sygn. I OSK 2338/13, publik. CBOSA). Przy czym tylko wówczas, gdy konstrukcja uzasadnienia nie pozwala na odtworzenie toku myślowego Sądu I instancji, można mówić o skutkującym ewentualnym wzruszeniem orzeczenia uchybieniu art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2259/11, LEX nr 1299453). W tej sprawie takich okoliczności nie dostrzeżono. Prezentowane w tych ramach wytyki odnoszą się do kwestii nieodniesienia się do tego czy skarżący w sposób świadomy wprowadził organ w błąd. Na ostatniej stronie uzasadnienia Sąd I instancji podzielił argumentację organów, że w sprawie miało miejsce świadome wprowadzenie PUP w błąd, a nie fałsz dokumentów lub złożenie nieprawdziwego oświadczenia. Wyrok nie uchyla się więc spod kontroli instancyjnej, a zatem z tego powodu nie podlegał wzruszeniu.

Chybiony okazał się także drugi zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj naruszenia 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 8, art. 9 i art. 81 k.p.a. w powiązaniu z art. 76 ust. 2 pkt 2 u.p.z., który to przepis stanowi podstawę także odrębnego zarzutu kasacyjnego - naruszenia prawa materialnego, poprzez uznanie że skarżący świadomie wprowadził w błąd organ.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa procesowego wskazać należy, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wynika expressis verbis z treści tego przepisu warunkiem uwzględnienia skargi jest ustalenie, że stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym naruszenie wskazanego przepisu będzie miało miejsce wówczas, gdy kontrolując legalność zaskarżonej decyzji sąd nie dostrzeże, że rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź odnajdując te błędy prawne niewłaściwie oceni ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej, przy czym w obu wypadkach ta wadliwość w rozumowaniu sądu musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej. W ocenie NSA organy nie naruszyły art. 8, art. 9 i art. 81 k.p.a. Analiza akt administracyjnych przedmiotowej sprawy nie pozwala na uznanie, że organy wybiórczo oceniły materiał dowodowy. Uchybienie przez organy normom zawartym w przepisach art. 8, art. 9 i art. 81 k.p.a. ma miejsce wówczas, gdy wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalają one faktów czy zdarzeń, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli istotnych dla zastosowania określonej normy prawa materialnego. Zakres postępowania wyjaśniającego jest zdeterminowany przepisami prawa materialnego, które przesądza o zakresie potrzebnych w sprawie ustaleń. To przepisy prawa materialnego określają przedmiot sprawy, a tym samym zakres postępowania i okoliczności mające znaczenie z punktu widzenia rozpoznania danej sprawy. W rozpoznawanej sprawie zakres postępowania wynika z treści art. 76 ust. 2 pkt 2 u.p.z. Zgodnie z tym przepisem, za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach, świadomego wprowadzenia w błąd państwowego urzędu pracy przez osoby pobierające to świadczenie. Na gruncie analogicznej konstrukcji w prawie ubezpieczeń społecznych, przyjąć należy, w świetle art. 76 ust. 2 pkt 2 u.p.z., że dla ustalenia obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, decydujące znaczenie ma świadomość i zamiar bezrobotnego, który pobrał świadczenie w złej wierze (por. odpowiednio wyrok SN z 24 listopada 2004 r., I UK 3/04, OSNIPUSiSP 2005, nr 8, poz. 16). Warunkiem ustalenia obowiązku zwrotu nienależnego świadczenia jest wymóg świadomości w pobieraniu świadczenia nienależnego. Obowiązek zwrotu obciąża zatem tego - i tylko tego - kto przyjął świadczenie w złej wierze wiedząc, że mu się nie należy (por. odpowiednio wyrok SA w Krakowie z 11.IX.1996r. III AUr 105/96, OSA 1997, Nr 7-8, poz. 21).

W okolicznościach sprawy nie można uznać, że Sąd pierwszej instancji dokonał wadliwej wykładni wskazanego wyżej przepisu, trafnie przyjmując, iż istotną cechą konstrukcji nienależnego świadczenia jest zamiar i świadomość osoby, która świadczenie pobrała co do faktu, że jej ono się nie należy, a więc działanie takie przybiera formę umyślności. W świetle całokształtu okoliczności sprawy trafne jest stanowisko Sądu I instancji, że skarżący świadomie wprowadził PUP w błąd. Skarżący posiadając status bezrobotnego, mimo prawidłowego pouczenia w dniu rejestracji, podjął pracę na umowę zlecenia. Następnie w 2013 r. został skierowany na staż, w związku z czym przyznano mu stypendium. Skarżącego pouczono o okolicznościach powodujących ustanie prawa do jego pobierania, co potwierdził własnoręcznym podpisem. Udzielone w tym zakresie skarżącemu pouczenie było zrozumiałe i jednoznacznie wynikało z niego, że winien on zawiadomić w ciągu 7 dni powiatowy urząd pracy o podjęciu jakiegokolwiek zatrudnienia bądź innej pracy zarobkowej. Ponadto skarżący jest z wykształcenia prawnikiem.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 p.p.s.a. skargę oddalił.