Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1063/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 134,
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 77 par. 1, art. 78 par. 2, art. 80, art. 138 par. 1 pkt 1, art. 32
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 109 ust. 1 i  5
journal: Dz.U. 2018 poz 1510
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak - Osetek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 września 2019 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2019 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] listopada 2017 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej jako "organ pierwszej instancji") ustalił, że J. J. (dalej jako "Zainteresowana") w okresie od 16 września 2013 r. do 15 czerwca 2014 r. podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów o świadczenie usług zawartych z płatnikiem składek [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej także jako "Skarżąca"). Wskazana decyzja została skutecznie doręczona Zainteresowanej w dniu 8 grudnia 2017 r. oraz Skarżącej, jako płatnikowi składek w dniu 11 grudnia 2017 r., co potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenia odbioru.

W dniu 18 grudnia 2017 r. (data nadania pisma w Urzędzie Pocztowym) Zainteresowana, działając za pośrednictwem Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Odwołanie podpisane zostało przez K. T. Prezesa Zarządu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G..

Pismem z 8 lutego 2019 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, działając w oparciu o art. 64 § 2 k.p.a., wezwał K. T. Prezesa Zarządu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. do uzupełnienia braku formalnego odwołania poprzez doręczenie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii pełnomocnictwa upoważniającego ją do reprezentowania J. J. w postępowaniu prowadzonym przed Prezesem Narodowego Funduszu Zdrowia. Pismem z 19 lutego 2019 r., J. J. nawiązując do wezwania organu z dnia 8 lutego 2019 r. wyjaśniła, że w jej imieniu odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z [...] listopada 2017 r. wniósł płatnik składek [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G.. Do pisma załączono oryginał pełnomocnictwa z dnia 3 grudnia 2018 r., udzielonego przez J. J. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G., z treści którego wynika, że płatnik składek upoważniony jest do działania w imieniu Zainteresowanej przed organami NFZ w szczególności złożenia odwołania od decyzji z [...] listopada 2017 r.

Postanowieniem z [...] marca 2019 r. nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przywołując datę doręczenia Zainteresowanej decyzji z [...] listopada 2017 r., co miało miejsce w dniu 8 grudnia 2017 r. zważył, że termin do wniesienia przez nią odwołania upływał w dniu 15 grudnia 2017 r., co nastąpiło z uchybieniem ustawowego terminu określonego treścią art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2018 r., poz. 1510 ze zm.; dalej ustawa o świadczeniach). Organ zaznaczył ponadto, że Zainteresowana została prawidłowo pouczona o terminie wniesienia odwołania oraz nie wnosiła o jego przywrócenie. Odpis ww. postanowienia doręczono płatnikowi składek jako stronie postępowania oraz jako pełnomocnikowi Zainteresowanej.

Pismem z 16 kwietnia 2019 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, zarzucając organowi:

1. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 2, art. 80 w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy;

2. mające wpływ na wynik sprawy naruszenia prawa materialnego, przez błędną jego wykładnie i niewłaściwe zastosowanie tj.: art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach poprzez bezzasadne przyjęcie, że termin na złożenie odwołania zawarty w tym przepisie należy liczyć od dnia doręczenia zawiadomienia Zainteresowanej a nie odwołującej się stronie oraz błędne jego zastosowanie i uznanie, że odwołująca się naruszyła termin na złożenie odwołania odwołując się w dniu [...] grudnia 2017 r. od decyzji doręczonej jej w dniu 11 grudnia 2017 r.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej p.p.s.a.) sądowa kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w § 2 tego przepisu sprawowana jest według kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.) zaskarżone orzeczenie podlega wówczas wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony orzeczeniem. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. kontroli legalności Sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przy jego wydaniu nie doszło bowiem do naruszenia przepisów postępowania, które miały zastosowanie w sprawie.

Przedmiotem skargi jest postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia stwierdzające uchybienie przez J. J., w imieniu której działał pełnomocnik – będący jednocześnie płatnikiem składek, terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia [...] listopada 2017 r. nr [...] ustalającej istnienie po stronie Zainteresowanej obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów o świadczenie usług na rzecz płatnika składek w okresie wskazanym w decyzji.

Podstawę zaskarżonego postanowienia stanowił art. 134 k.p.a., według którego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

W przedmiotowej sprawie – co wynika z akt administracyjnych – organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji została doręczona Zainteresowanej w dniu 8 grudnia 2017 r., a odwołanie Zainteresowanej, działającej przez pełnomocnika – będącego jednocześnie płatnikiem składek zostało nadane na adres organu pierwszej instancji w Urzędzie Pocztowym G. w dniu 18 grudnia 2017 r.

Podkreślenia wymaga zatem, że zgodnie z treścią art. 109 ust. 1 ustawy o świadczeniach dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu rozpatruje indywidualne sprawy z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego. Do indywidualnych spraw z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego zalicza się sprawy dotyczące objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i ustalenia prawa do świadczeń. W myśl ust. 5 art. 109 ww. ustawy odwołanie od decyzji wydanej w sprawach, o których mowa w ust. 1, wnosi się do Prezesa Funduszu w terminie 7 dni od dnia jej otrzymania.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym status strony postępowania o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym przysługuje zarówno zainteresowanemu, jak i płatnikowi składek (por. m.in. wyrok NSA z 23 maja 2013 r., II GSK 301/12 i przywołane tam orzecznictwo - dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - zwanej dalej CBOSA). Uznać zatem należy, że organ postąpił prawidłowo doręczając odpis decyzji z dnia [...] listopada 2017 r. zarówno Zainteresowanej, jak i płatnikowi składek. Termin do wniesienia odwołania dla każdej ze stron postępowania biegł zatem odpowiednio od dnia, w którym doręczono jej odpis decyzji (dla Zainteresowanej termin ten rozpoczynał bieg w dniu 9 grudnia 2017 r., natomiast dla płatnika składek w dniu 12 grudnia 2017 r.).

W myśl art. 32 k.p.a. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania.

Jak wynika z oświadczenia Zainteresowanej zawartego w treści pisma z 19 lutego 2019 r. w jej imieniu odwołanie od decyzji z dnia [...] listopada 2017 r. wniósł płatnik składek (współuczestnik/strona postępowania administracyjnego), który stosownie do zakresu pełnomocnictwa z dnia 3 grudnia 2018 r. uprawniony był do dokonania powyższej czynności procesowej w imieniu Zainteresowanej. Nie ulega zatem wątpliwości, że odwołanie, które zostało złożone przez Zainteresowaną, w imieniu której działał płatnik składek zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, o którym mowa w art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach. Okoliczność, że odwołanie wpłynęło do organu w terminie zakreślonym dla płatnika składek nie ma znaczenia dla oceny zachowania terminu przez Zainteresowaną.

W świetle powyższego stwierdzić należało, że zaskarżone postanowienie organu odwoławczego zostało wydane zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 109 ust. 6 ustawy o świadczeniach w sprawach, o których mowa w ust. 1, w zakresie nieregulowanym niniejszą ustawą, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Reasumując, w ocenie Sąd, zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu powodującym konieczność jego uchylenia. W rozpoznawanej sprawie postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z zasadami wynikającymi z Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania wskazywanych w skardze tj.: art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 2, art. 80 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Organ odwoławczy dysponując zwrotnym potwierdzeniem odbioru przez Zainteresowaną decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] listopada 2017 r. oraz oświadczeniem Zainteresowanej popartym pełnomocnictwem z dnia 3 grudnia 2018 r. nie miał możliwości wydania innego rozstrzygnięcia niż stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W orzecznictwie sądów administracyjnych panuje ugruntowany pogląd, że uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminowi, przewidzianego w art. 134 k.p.a. Stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie jest zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 14 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Ke 40/19, Lex nr 2636082).

Wobec powyższego, w świetle wywodów skargi oraz kontroli do jakiej Sąd jest zobligowany w świetle art. 134 p.p.s.a., brak jest podstaw do uznania, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia.

Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.