Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 432/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2020-08-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 293
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Janiszewska – Ziołek sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Znaniecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenie warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta [...] w [...] z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] r., 2. przyznać kuratorowi K. K. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) kwotę [...]([...]) złotych tytułem wynagrodzenia dla kuratora ustanowionego dla nieznanego z miejsca pobytu uczestnika postępowania A. J..


UZASADNIENIE

U z a s a d n i e n i e:

Wójt Gminy G. decyzją z [...] lutego 2019 r., nr [...], na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 59 ust. 1-2, art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 10945), zwanej dalej: "u.p.z.p.", odmawiał ustalenia skarżącej - firmie W. , warunków zabudowy dla terenu obejmującego działkę: nr [...] (w części), obręb geodezyjny S. [...], gm. G., w zakresie: budowy farmy fotowoltaicznej o mocy 3,0 MW wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, tj. doziemną instalacją elektryczną, montażem transformatorów, inwerterów oraz przyłączy energetycznych.

Powyższe rozstrzygnięcie, organ I instancji oparł o następujące ustalenia i rozważania:

W dniu [...] kwietnia 2018 r., skarżąca złożyła wniosek w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla ww. inwestycji. Wójt Gminy G. w dniu [...] sierpnia 2018 r. wydał decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2018 r. (data wpływu do urzędu [...] listopada 2018 r.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło zaskarżoną decyzję oraz przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy ustalono, co następuje:

Warunek wynikający z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., nie jest spełniony, ponieważ w obszarze analizowanym, zgodnie z mapą w skali 1:1000 (załącznik nr 2 arkusz nr 1-6), nie występuje zabudowa umożliwiająca dokonania analizy w zakresie kontynuacji funkcji.

Północną granicę obszaru analizowanego stanowi teren różny (Tr). W pozostałych kierunkach granica ta opiera się o tereny rolniczej przestrzeni produkcyjnej oraz tereny zabudowy zagrodowej i zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

Dla przedmiotowej inwestycji nie ma uzasadnienia rozszerzenia obszaru analizowanego o większy niż trzykrotna szerokość frontu działki (81 m), czyli w tym przypadku większej niż ok. 243,0 m, ponieważ obszar ten stanowi jednorodną strukturę funkcjonalno-przestrzenną, dostępną z tej samej drogi publicznej, głównie składającą się z pól uprawnych i siedlisk rolniczych oraz zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Wyznaczając obszar analizowany wzięto pod uwagę w szczególności teren stanowiący jednolitą urbanistyczną całość pod względem użytkowania i zagospodarowania terenu.

W obszarze analizowanym w przeważającej części występuje zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i zabudowa zagrodowa składające się z budynków mieszkalnych, budynków gospodarczych i innych.

W obszarze analizowanym (na działce [...], obręb geodezyjny S. ) znajduje się ok. 30 naziemnych paneli solarnych (mikroinstalacja o mocy do 40,0 kW) zasilających budynek na działce nr [...], nie mogą one jednak stanowić kontynuacji funkcji dla niniejszej inwestycji, ze względu na to, że jest to mikroinstalacja stanowiąca uzupełnienie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.

W przekonaniu organu, instalacja fotowoltaiczna, tak jak scharakteryzowała ją skarżąca, nie może zostać zaliczona do urządzeń infrastruktury technicznej, o jakich mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p., (wyrok WSA w Gdańsku Nr II SA/Gd 298/14 z dnia 16 lipca 2014 r.; Wyrok WSA we Wrocławiu Nr II SA/Wr 411/14 z dnia 8.09.2014 r.; Wyrok WSA w Gdańsku Nr II SA/Gd 604/11 z dnia 09.05.2012 r.; Wyrok NSA Nr II OSK 3035/15 z dnia 7 listopada 2017 r. i Wyrok NSA Nr II OSK 794/16 z dnia 12 stycznia 2018 r.).

W ocenie Wójta Instalacja fotowoltaiczna jest obiektem do produkcji energii elektrycznej, a konkretnie budowlą stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Z wniosku wynika, że w skład planowanej budowli wejdą m.in. panele fotowoltaiczne, montowane na konstrukcjach stalowych lub aluminiowych kotwiczonych, metodą wbijania w grunt, instalacje kablowe wraz z infrastrukturą niezbędną do włączenia się do sieci operatora. Elementy te są pomiędzy sobą powiązane technicznie i użytkowo. Żaden z tych elementów nie mógłby funkcjonować samodzielnie. Stanowią więc całość techniczno-użytkową i jako takie mogą być wykorzystywane do wytworzenia energii elektrycznej. Inną kwestią jest natomiast czy i jak wytworzoną energię elektryczną będzie się dostarczać odbiorcy. Powyższe jednak nie wpływa na sposób zdefiniowania farmy fotowoltaicznej.

Odnosząc się do pojęcia "urządzenie infrastruktury technicznej" zawartego w art. 61 ust. 3 ww. ustawy, należy przyjąć, że infrastruktura wspiera działalność produkcyjną, służy rozwojowi produkcji choć sama nie bierze bezpośredniego udziału w produkcji. Działalność produkcyjną prowadzą np. elektrownie słoneczne, wiatrowe lub wodne. Natomiast infrastrukturą techniczną są urządzenia do przesyłania i dystrybucji energii. Infrastrukturą techniczną nie są natomiast urządzenia służące do jej wytworzenia (uzasadnienie wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 11 lutego 2010 r. sygn. akt II SA/Rz 225/09). Jeżeli więc, jak to powyżej wykazano, sporna inwestycja nie jest urządzeniem infrastruktury technicznej, to nie można w stosunku do niej zastosować wyłączenia wynikającego z art. 61 ust. 3 ww. ustawy. Koniecznym jest więc spełnienie przez inwestycję ustaleń dotyczących warunków tzw. "dobrego sąsiedztwa" wynikających z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.

W ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym bezsporne jest rozdzielenie pojęcia "infrastruktura techniczna" od urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii, tj. w art. 10 ust. 2 pkt 5 i art. 10 ust. 2a, a także w art. 15 ust. 2 pkt 10 i art. 15 ust. 3a ustawy.

Urządzenia fotowoltaiczne są kwalifikowane przez prawodawcę jako zabudowa przemysłowa. Stosownie do przepisu § 3 ust. 1 pkt 52 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2081), do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się zabudowę przemysłową, w tym zabudowę systemami fotowoltaicznymi, lub magazynową, wraz z towarzyszącą jej infrastrukturą.

Brak jest zatem uzasadnienia do zgodzenia się z wnioskiem inwestora i uznaniem projektowanej farmy fotowoltaicznej za elementy infrastruktury technicznej.

Interpretacja przepisów w latach 2015-2018 zmieniła się, a Wójt w latach tych nie wydał pozytywnej decyzji w podobnej sprawie, w związku z tym zaistniała konieczność zweryfikowania swojego stanowiska, a więc pozostania przy stanowisku prezentowanym w decyzjach wydanych w latach 2013-2015 lub zmiany stanowiska, co jest dopuszczone i wymagane przepisami prawa.

Podsumowując i mając na uwadze powyższe konkluzje, Wójt Gminy G. w przedmiotowej sprawie nie podzielił swojego stanowiska określonego w decyzjach wydawanych przez organ w latach 2013-2014, czyli w okresie kiedy to przepisy prawa w zakresie lokalizacji farm fotowoltaicznych były niejednoznaczne, a orzecznictwo w zakresie farm fotowoltaicznych nie było dostatecznie utrwalone. Wójt mając na uwadze, to że w orzecznictwie funkcjonują obecnie różne kierunki interpretacji infrastruktury technicznej przychyla się do stanowiska obecnie dominującego w orzecznictwie i bardziej utrwalonego, które mówi, że infrastruktura techniczna wspiera działalność produkcyjną, służy rozwojowi produkcji, lecz sama nie bierze bezpośredniego udziału w produkcji.

W odwołaniu od powyższej decyzji, skarżąca wniosła o jej uchylenie i określenie warunków zabudowy zgodnie z wnioskiem.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1/ art. 7 kpa poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, jak również nieuwzględnienie istotnych interesów Inwestora,

2/ art. 8 kpa poprzez wydanie decyzji bez dokonania analizy wszystkich aspektów prowadzonego postępowania,

3/ art. 9 i 16 kpa poprzez wydanie orzeczenia stojącego w sprzeczności z ustaleniami stanu prawnego, faktycznego i zebranym materiałem dowodowym w sprawie.

4/ art. 61 ust. 1 pkt. 1 u.p.z.p., poprzez uznanie, że planowana inwestycja nie jest infrastrukturą techniczną, a w związku z tym wymaga spełnienia warunku kontynuacji funkcji.

5/ art. 61 ust. 1 pkt. 1 u.p.z.p., poprzez dokonanie błędnej analizy terenu wokół inwestycji, w szczególności w zakresie zachowania kontynuacji funkcji.

W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że stanowisko organu stoi w całkowitej sprzeczności z poglądem zaprezentowanym przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku w sprawie sygn. akt II OSK 158/16 z dnia 27 września 2017 roku, w którym to Sąd wyraźnie wskazał, że : "...W tym miejscu wskazać należy, że w odniesieniu do energii wiatrowej aktualna linia orzecznicza Naczelnego Sądu Administracyjnego opowiada się właśnie za stanowiskiem, że elektrownie wiatrowe stanowią urządzenia infrastruktury technicznej w rozumieniu ww. przepisu Powołano się też na wyroki NSA: z 21 czerwca 2017 r. sygn. akt II OSK 2637/15, z 20 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 798/15, z 12 stycznia 2016 r. sygn. akt II OSK 1070/14; z 4 lutego 2014 r. sygn. akt II OSK 2129/12; z 13 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 762/12; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przytoczono też pogląd NSA zawarty w wyroku z 27 września 2017 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 158/16, w którym stwierdzono, że skoro elektrownie wiatrowe stanowią urządzenia infrastruktury technicznej w rozumieniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p., to brak jest jakichkolwiek podstaw do odmiennego traktowania instalacji fotowoltaicznej. Jak też wyrażone w ww. wyroku stanowisko, że: "Całkowicie błędną była również próba definiowania pojęcia ustawowego, poprzez odwoływanie się do zapisu zawartego w akcie wykonawczym wydanym dla całkiem innych celów, tj. § 3 pkt 52 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Okoliczność zaliczenia systemów fotowoltaicznych do zabudowy przemysłowej dla potrzeb decyzji środowiskowej nie ma jakiegokolwiek znaczenia i związku z art. 61 ust. 3 upzp."

Podniesiono, że treść zaskarżonej decyzji stoi również w sprzeczności z dotychczasową praktyką organu, który dotychczas wydał już kilkanaście decyzji ustalających warunki zabudowy dla elektrowni fotowoltaicznych na terenie Gminy G., w których ten sam organ uznawał te inwestycje jako urządzenia infrastruktury technicznej, które to nie wymagają spełnienia warunku określonego w art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p. o czym strona skarżąca informowała w piśmie z dnia [...] lipca 2018 roku, przedkładając jednocześnie do akt sprawy wydane decyzje jak poniżej :

1. decyzja nr [...] z dnia [...] lutego 2013 roku,

2. decyzja nr [...] z dnia [...] lipca 2013 roku,

3. decyzja nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 roku,

4. decyzja nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 roku,

5. decyzja nr [...] z dnja [...] września 2013 roku,

6. decyzja nr [...] z dnia [...] listopada 2013 roku,

7. decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 roku,

8. decyzja nr [...] z dnia [...] maja 2014 roku,

9. decyzja nr [...] z dnia [...] października 2014 roku,

10. decyzja nr [...] z dnia [...] listopada 2014 roku,

11. decyzja nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 roku,

12. decyzja nr [...] z dnia [...] marca 2015 roku,

13. decyzja nr [...] z dnia [...] marca 2015 roku,

14. decyzja nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 roku.

Wywodzono, że z zasady dobrego sąsiedztwa wynika wymóg, aby nowa zabudowa dostosowana była do funkcji obiektów już istniejących i wyklucza zabudowę sprzeczną z funkcjami już istniejących obiektów, lecz organ błędnie zinterpretował przepis jako wymóg, aby nowa zabudowa miała funkcje takie jak dotychczas istniejąca, podczas gdy przepis jedynie wymaga, aby inwestycja nie była z istniejącą zabudową wyraźnie sprzeczna.

Wskazano, że w obszarze analizowanym (na działce [...], obręb geodezyjny S. ) znajduje się ok. 30 naziemnych paneli solarnych (mikroinstalacja do 40,0 kW) zasilająca budynek na działce nr [...], a zapotrzebowanie na moc zabudowy mieszkaniowej to wartości rzędu ok. 10 kW. Skoro więc wybudowana instalacja, ma moc znamionową 40 kW, to stanowi zatem przedsięwzięcie, którego moc jest wyższa niż zapotrzebowanie zabudowy, a więc przedsięwzięcie oddaje wygenerowaną moc do sieci, a co za tym idzie nie jest to wyłącznie uzupełnienie funkcji mieszkaniowej, ale ma to również znamiona działalności komercyjnej czy gospodarczej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z [...] kwietnia 2019 r., na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 6 ust. 2, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1, art. 63 ust. 1 i art. 64 ust. 1 u.p.z.p., oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), zwanej dalej: "k.p.a.", utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy oparł o następujące ustalenia i rozważania:

W skarżonej decyzji Wójt Gminy G. odniósł się do kwestii zmiany dotychczasowej praktyki rozstrzygania podobnych spraw w latach 2013-2014 w odmienny sposób i uznawania wówczas, że instalacje fotowoltaiczne stanowią urządzenia infrastruktury technicznej.

Planowana inwestycja nie spełnia wymogu zapisanego w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. ponieważ, w szeroko rozumiany sąsiedztwie nie ma ani jednej działki dostępnej z tej samej drogi publicznej zabudowanej w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących budowy elektrowni fotowoltaicznej.

Kolegium zauważa rozbieżność w linii orzeczniczej reprezentowanej przez sądy administracyjne w kwestii interpretacji art. 61 ust. 3 u.p.z.p.

Zgodnie z jednym z poglądów budowa elektrowni fotowoltaicznej wymaga spełnienia wymogów wynikających z zasady dobrego sąsiedztwa, gdyż panele fotowoltaiczne nie stanowią urządzenia infrastruktury technicznej (WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 16 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 298/14, WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 8 września 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 411/14, WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 4 luty 2015 r., sygn. akt. II SA/Po 698/14, WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 5 luty 2015 r. sygn. akt. II SA/Bk 1097/14, NSA z dnia 12 stycznia 2018r. sygn. akt II OSK 794/16, WSA w Krakowie z dnia 19 stycznia 2018r. sygn. akt II SA/Kr 1361/17, WSA w Gdańsku z dnia 29 maja 2018r. sygn. akt II SA/Gd 167/18).

Dla uzasadnienia powyższego stanowiska wskazuje się, że urządzenie infrastruktury technicznej nie może służyć celowi produkcyjnemu, jakim jest wytwarzanie energii elektrycznej z zamiarem jej zbycia osobom trzecim, a więc działalności kwalifikowanej jako przemysłowa. Infrastruktura techniczna wspiera działalność produkcyjną, służy rozwojowi produkcji lecz sama nie bierze bezpośredniego udziału w produkcji.

W uzasadnieniach wyroków Sądów odmawiających elektrowniom fotowoltaicznym statusu infrastruktury technicznej podkreśla się również, że brak zdefiniowania samego pojęcia "infrastruktura techniczna" w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uzasadnia odwołanie się w tym zakresie do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Pojęcie urządzeń infrastruktury technicznej jest zdefiniowane w art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018r. poz. 2204 ze zm.) zgodnie z którym do urządzeń infrastruktury technicznej zalicza się: budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych. Obiekty wymienione w art. 143 ust. 2 powołanej powyżej ustawy są przez ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w art. 2 pkt 13 utożsamiane z uzbrojeniem terenu. Z całą pewnością instalacja fotowoltaiczna nie stanowi uzbrojenia terenu. Jej podstawowym zadaniem jest wytwarzanie energii elektrycznej i nie pełni ona funkcji służebnej względem innych urządzeń czy obiektów.

Dodatkowo wskazuje się by mieć na względzie § 3 ust. 1 pkt 52 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016r. poz. 71 t.j.), gdzie wprost zalicza się systemy fotowoltaiczne do zabudowy przemysłowej.

Dla zaprezentowania drugiego ze stanowisk, można wskazać na wyrok WSA w Olsztynie z dnia 30 stycznia 2018 r. sygn. akt. II SA/Ol 929/17, gdzie m.in. zauważono, że budowa instalacji paneli fotowoltaicznych nie różni się funkcjonalnie od farmy wiatrowej. W obu przypadkach urządzenia techniczne służą do wytwarzania energii elektrycznej poza zakładem energetycznym, choć sposób produkcji energii jest różny. Skoro elektrownie wiatrowe stanowią urządzenia infrastruktury technicznej w rozumieniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p., to brak jest podstaw do odmiennego traktowania instalacji fotowoltaicznej.

Na podobnym stanowisku stanął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 września 2017 r. sygn. akt II OSK 158/16, gdzie ponadto zaznaczono, że przy dokonywaniu wykładni pojęcia "urządzenie elektryczne" na podstawie art. 61 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym konieczne jest zastosowanie wykładni funkcjonalnej i dynamicznej, uwzględniającej po pierwsze cel, jakiemu ma służyć odwołanie się w tym przepisie do ww. pojęcia, a po drugie uwzględniającej okoliczność, że następuje ewolucja techniczna i technologiczna urządzeń elektrycznych i coraz większy procent energii jest wytwarzany ze źródeł odnawialnych.

Mając na uwadze zaprezentowane powyżej rozbieżności w orzecznictwie, w tym rozbieżności w orzecznictwie samego NSA (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2018r. sygn. akt II OSK 794/16 oraz wyrok NSA z dnia z dnia 27 września 2017 r. sygn. akt II OSK 158/16), przy braku uchwały NSA ujednolicającej orzecznictwo dotyczące zagadnienia charakteru elektrowni fotowoltaicznych, w ocenie tut. Kolegium brak jest jasnych przesłanek by stwierdzić, że ocena prawna ustalonego stanu faktycznego sprawy dokonana przez organ I instancji jest błędna.

W tym miejscu należy także odnieść się do również podniesionej w odwołaniu kwestii dokonania w skarżonej decyzji błędnej analizy terenu wokół inwestycji. W skarżonej decyzji zapisano, że na działce nr [...] znajduje się ok. 30 naziemnych paneli solarnych (mikroinstalacja o mocy do 40kW) zasilających budynek posadowiony na tej działce. Zgodzić należy się z organem I instancji, że instalacja o wskazanej mocy i powierzchni kilkunastu metrów kwadratowych, która przeznaczona jest na potrzeby własne gospodarstwa domowego nie może stanowić kontynuacji funkcji i parametrów zabudowy dla farmy fotowoltaicznej o mocy do 3 MW i powierzchni ok. 0,5ha przeznaczonej do wytwarzania i sprzedaży energii elektrycznej na zewnątrz. Powyższej oceny nie zmienia podnoszona w odwołaniu okoliczność, że w ramach tej instalacji może dochodzić do wytwarzania nadwyżek prądu, które są oddawane do sieci. W tym miejscu należy bowiem podkreślić, że wnioskowana inwestycja znacznie różni się deklarowanym parametrem mocy i możliwościami wytwórczymi prądu przez urządzenia w ramach planowanej elektrowni fotowoltaicznej. Ponadto niewątpliwie przeznaczeniem podstawowym wnioskowanej inwestycji jest produkcja przemysłowa energii elektrycznej i jej dalsza dystrybucja, podczas gdy podstawową funkcją przydomowych mikroinstalacji fotowoltaicznych jest zaopatrzenie w prąd danego gospodarstwa domowego.

W skardze złożonej do Sądu, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1/ art. 7 k.p.a., poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, jak również nieuwzględnienie istotnych interesów Inwestora,

2/ art. 8 k.p.a., poprzez wydanie decyzji bez dokonania analizy wszystkich aspektów prowadzonego postępowania,

3/ art. 9 i 16 k.p.a., poprzez wydanie orzeczenia stojącego w sprzeczności z ustaleniami stanu prawnego, faktycznego i zebranym materiałem dowodowym w sprawie.

4/ art. 61 ust. 1 pkt. 1 u.p.z.p. poprzez uznanie, iż planowana inwestycja nie jest infrastrukturą techniczną, a w związku z tym wymaga spełnienia warunku kontynuacji funkcji.

5/ art. 61 ust. 1 pkt. 1 u.p.z.p., poprzez dokonanie błędnej analizy terenu wokół inwestycji, w szczególności w zakresie zachowania kontynuacji funkcji.

W uzasadnieniu skargi powtórzono argument zawarty w odwołaniu o wydaniu przez Wójta Gminy w G. 14 decyzji ustalających warunki zabudowy dla instalacji fotowoltaicznych, które to uznał za urządzenia infrastruktury technicznej, podnosząc, że mimo zmiany interpretacji przepisów, organ ten nie wznowił postępowań w zakresie wyżej wskazanych decyzji, ani też nie złożył wniosku o stwierdzenie ich nieważności.

Przytoczono linię orzeczniczą sądów administracyjnych potwierdzających, iż elektrownie fotowoltaiczne stanowią urządzenia infrastruktury technicznej. Powołano się na następujące wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego:

- wyrok z dnia 27 września 2017 r., sygn. akt II OSK 158/16;

- wyrok z dnia 21 września 2017 r., sygn. akt II OSK 2637/15;

- wyrok z dnia 20 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 798/15;

- wyrok z dnia 12 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1070/14;

- wyrok z dnia 4 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2129/12;

- wyrok z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 762/12;

oraz wyroki:

- WSA w Białymstoku z dnia 20 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Bk 940/17;

- WSA w Olsztynie z dnia 30 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Ol 929/17.

Wskazano, że w dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym wyrażany był pogląd, oparty na wykładni gramatycznej i systemowej, iż m.in. siłownie wiatrowe z generatorem energii elektrycznej są urządzeniami infrastruktury technicznej w rozumieniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p. (przykład: wyrok NSA z 11.04.2013r. sygn. akt II OSK 567/12, wyrok NSA z 3.03.2011r. sygn. akt II OSK 2251/10, wyrok z 13.11.2012r. sygn. akt II OSK 762/12, wyrok NSA z 21.04.2010 r. sygn. akt II OSK 310/10).

Odnosząc się do oceny kontynuacji funkcji dokonanej przez organy, wskazano podobnie jak w odwołaniu, że warunek kontynuacji funkcji należy rozumieć szeroko, to znaczy w taki sposób, że tylko wówczas nie jest on spełniony, gdy projektowana inwestycja jest sprzeczna z dotychczasową funkcją terenu i nie daje się z nią w praktyce pogodzić, przy czym przez kontynuację funkcji rozumie się także uzupełnienie funkcji dotychczasowej (por. wyrok NSA z dnia 2 października 2008 r., II OSK 1104/07, wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2009 r., II OSK 1909/08, wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2009 r., II OSK 1909/08, publ. CBOSA).

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej zwaną: "p.p.s.a.", doprowadziła Sąd do stanowiska, że w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu materialnemu, w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków uregulowanych w art. 61 ust. 1 u.p.z.p., z których pkt 1 wymaga, aby co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, była zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu.

Z kolei wymogi określone w art. 61 ust. 1 pkt 2 – 5 są następujące:

- teren ma dostęp do drogi publicznej (pkt 2);

- istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego (pkt 3);

- teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 (pkt 4);

- decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi (pkt 5).

Jednak według art. 61 ust. 3 u.p.z.p. do inwestycji polegającej na realizacji linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej wymogów określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy nie stosuje się. Z uwagi bowiem na specyfikę tych inwestycji zwykle nie może być mowy o dostosowaniu cech zabudowy powstającej do cech zabudowy istniejącej, a istnienie tego rodzaju obiektów i urządzeń w przestrzeni urbanistycznej uzasadnione jest potrzebami społeczeństwa.

Istota sporu, mająca kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy sprowadzała się do oceny charakteru planowanej inwestycji, polegającej na budowie niezależnych bloków fotowoltaicznych, a więc urządzeń służących do przetwarzania energii słonecznej w energię elektryczną.

Ocena ta wymagała rozstrzygnięcia zagadnienia, czy instalacja paneli fotowoltaicznych zawiera się w pojęciu "urządzenia infrastruktury technicznej", których lokalizacja nie wymaga spełnienia wymogów wynikających z zasady dobrego sąsiedztwa.

Organ I instancji uznał, że instalacja ta nie mieści się w ww. pojęciu, co szczegółowo uzasadnił. Tymczasem organ odwoławczy w miejsce podjęcia wykładni art. 61 ust. 3 u.p.z.p., odnośnie zamierzenia inwestycyjnego, przytoczył rozbieżne orzeczenia w kwestii interpretacji tego przepisu, uznając, że skoro brak jest uchwały NSA ujednolicającej orzecznictwo dotyczące zagadnienia charakteru elektrowni fotowoltaicznych, to brak jest jasnych przesłanek by stwierdzić, że ocena prawna ustalonego stanu faktycznego sprawy dokonana przez organ I instancji jest błędna.

Oznacza to naruszenie przez organ odwoławczy zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 15 k.p.a. Zgodnie z tą zasadą, obowiązkiem organu odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją wydaną w I instancji, przy czym realizacja tej zasady nie może ograniczać się jedynie do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia organu I instancji, lecz polega na ponownym merytorycznym rozpoznaniu sprawy przez organ wyższego stopnia. W orzecznictwie podkreśla się, że właściwe wypełnienie zasady dwuinstancyjności wymaga nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć różnych organów, lecz zakłada ich podjęcie w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone. Obowiązkiem organu odwoławczego jest więc ponowne rozpatrzenie sprawy tak, jak gdyby nie było rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji (por. wyrok NSA z 21 lutego 2012 r., II OSK 2720/11, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wobec formalnego jednak zaakceptowania przez organ odwoławczy stanowiska organu I instancji, że planowana inwestycja nie mieści się w pojęciu urządzeń infrastruktury technicznej, w rozumieniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p., należało odnieść się do zajętego stanowiska organów.

Dokonując analizy przedmiotowego problemu podkreślić trzeba fakt braku definicji pojęcia, zawartego w art. 61 ust. 3 u.p.z.p., tj. "urządzeń infrastruktury technicznej". Zagadnienie, czy można odkodować to pojęcie przy pomocy jego występowania na gruncie regulacji spoza u.p.u.p., jest problematyczne, nawet w orzecznictwie, stojącym na gruncie uznania, że instalacja fotowoltaiczna nie jest urządzeniem infrastruktury technicznej (wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2018 r., sygn. akt.: II OSK 2727/17 wypowiada się za wspomaganiem się znaczeniem pojęcia urządzenia infrastruktury technicznej, występującego w innych regulacjach, a wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2018 r., sygn. akt: II OSK 794/16, sprzeciwia się temu).

Skoro nie ma pełnej zgody na wspomaganie się przy odkodowaniu omawianego pojęcia, regulacjami spoza u.p.z.p., to nie występują określone dyrektywy, ani ograniczenia w przeprowadzeniu procesu odczytania tego pojęcia w oparciu o ogólne reguły wykładni przepisów prawa. W przypadku braku definicji legalnej danego pojęcia, podstawowym rodzajem wykładni, którą należy zastosować jest wykładnia językowa (gramatyczna), polegająca na nadawaniu znaczenia możliwie najbliższego potocznemu rozumieniu danego wyrazu lub zwrotu. Według definicji encyklopedycznej pod pojęciem infrastruktura techniczna należy rozumieć urządzenia, sieci przesyłowe i związane z nimi obiekty świadczące niezbędne i podstawowe usługi dla określonej jednostki przestrzenno-gospodarczej, w zakresie energetyki, dostarczania ciepła, wody, usuwania ścieków i odpadów, transportu, teletechniki itp. Pojęcie to nie jest więc ograniczone wyłącznie do urządzeń służących do przesyłu m.in. energii elektrycznej, co oznacza możliwość uznania, że omawiane pojęcie obejmuje również urządzenia służące do wytwarzania tej energii. Gdyby jednak dodatkowo sięgnąć do reguł wykładni systemowej, czy szeregu wyznaczników pozajęzykowych takich jak cele, funkcje regulacji prawnej i przekonania moralne, by wspomóc kontekst językowy i systemowy omawianego pojęcia, to należy zauważyć, że definicją pojęcia: "urządzenia infrastruktury technicznej", posługuje się ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 2204), dalej zwana: "u.g.n.

Posługując się więc definicją pojęcia "urządzenia infrastruktury technicznej" na gruncie art. 143 ust. 2 u.g.n., który definiuje je, jako: "budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych", należy stwierdzić, że pojęciem tym określa się m.in. "urządzenia elektryczne". Również i dla tego pojęcia (urządzenia elektryczne) ustawodawca nie wprowadził definicji. Nie zawęża to jednak możliwości odkodowania znaczenia pojęcia "urządzenia infrastruktury technicznej", lecz je rozszerza. Skoro za "urządzenie infrastruktury technicznej", uznaje się "urządzenie elektryczne", to trudno założyć – wobec braku zakazu na gruncie aktów normatywnych - , że urządzeniem tym może być tylko urządzenie przesyłające prąd, a już nie może być urządzenie produkujące prąd. Celowym jest odwołanie się do poglądu, wyrażonego w wyrokach II OSK 64/16 oraz II OSK 158/16, iż "Przy dokonywaniu wykładni pojęcia "urządzenie elektryczne" na podstawie art. 61 ust. 3 u.p.z.p., konieczne jest zastosowanie wykładni funkcjonalnej i dynamicznej, uwzględniającej, po pierwsze cel, jakiemu ma służyć odwołanie się w tym przepisie do ww. pojęcia, a po drugie uwzględniającej okoliczność, że następuje ewolucja techniczna i technologiczna urządzeń elektrycznych i coraz większy procent energii jest wytwarzany ze źródeł odnawialnych."

Trzeba też zauważyć, że z definicji pojęcia "urządzenia" zawartej w art. 3 ust. 9 ustawy z dnia 7 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne wynika, że przez urządzenia należy rozumieć urządzenia techniczne stosowane w procesach energetycznych. Według art. 3 ust. 7 tej ustawy procesy energetyczne to techniczne procesy w zakresie wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, magazynowania, dystrybucji oraz użytkowania paliw lub energii. W wykładni systemowej znajduje więc potwierdzenie stanowisko, że urządzenia infrastruktury technicznej to przewody lub urządzenia techniczne stosowane do wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, magazynowania, dystrybucji oraz użytkowania energii elektrycznej.

Biorąc pod uwagę powyższe, zasadnym jest uznanie, że urządzeniem elektrycznym, zawierającym się w szerszym pojęciu "urządzenia infrastruktury technicznej", w rozumieniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p., będzie instalacja fotowoltaiczna.

W tym miejscu wymaga podkreślenia, że jedna z zasad stosowania wykładni systemowej opiera się na założeniu, że system prawa jest niesprzeczny i zupełny, dlatego interpretując przepisy nie można doprowadzić do powstawania luk czy sprzeczności między przepisami.

Nie sposób w tym miejscu zauważyć, że w świetle ugruntowanego orzecznictwa, elektrownie wiatrowe stanowią urządzenia infrastruktury technicznej w rozumieniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p. (por. przykładowo wyroki NSA: z 21 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 2637/15, z 20 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 798/15, z 12 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1070/14; z 4 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2129/12; z 13 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 762/12; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Brak jest istotnych przesłanek by w tej sytuacji można byłoby różnicować obie instalacje, skoro w obu przypadkach urządzenia techniczne służą do wytwarzania energii elektrycznej poza zakładem energetycznym, choć sposób produkcji energii jest różny. Skoro w stosunku do elektrowni wiatrowych nie podnosi się argumentów wykluczających je z pojęcia urządzeń infrastruktury technicznej, to trudno zaakceptować fakt podnoszenia w stosunku do instalacji fotowoltaicznych, takiej argumentacji. Przyjęcie zasadności tej argumentacji stanowiłoby niezrozumiałą niekonsekwencję podejścia do obu instalacji. Abstrahując jednak od tej okoliczności, wyrażaną argumentację krytyczną co do możliwości uznania instalacji fotowoltaicznych za urządzenia infrastruktury technicznej, należy uznać za niezasadną.

W niektórych orzeczeniach podnosi się argument, iż zgodnie z art. 4 ust. 1 u.p.z.p, ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2018 r., sygn. akt: II OSK 794/16), a cel decyzji o warunkach zabudowy wynika z przepisu art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. i sformułowanego w tym przepisie wymogu "dobrego sąsiedztwa" (wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2018 r., sygn. akt: II OSK 2727/17).

Pierwsza podnoszona kwestia dotyczy jednak dyrektywy skierowanej do gminnego uchwałodawcy, która nie wyłącza – w sytuacji braku uchwalenia planu miejscowego – funkcjonowania ani przepisu art. 61 ust. 1 ani art. 61 ust. 3 u.p.z.p. Druga kwestia, kładąca nacisk na wymóg uwzględniania zasady dobrego sąsiedztwa, nie funkcjonuje na gruncie przepisów u.p.z.p. w sposób absolutny, skoro wyłącza ją przepis art. 61 ust. 3 ww. ustawy.

Powyższe argumenty mogą zresztą dotyczyć również elektrowni wiatrowej, a nie stanowią przeszkody do uznania możliwości uzyskiwania warunków zabudowy na lokalizację elektrowni wiatrowych z zastosowaniem art. 61 ust. 3 u.p.z.p.

Następnym argumentem za wyłączeniem instalacji fotowoltaicznych z pojęcia urządzeń infrastruktury technicznej jest próba definiowania pojęcia ustawowego, poprzez odwoływanie się do zapisu zawartego w akcie wykonawczym wydanym dla całkiem innych celów, tj. § 3 pkt 52 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Okoliczność zaliczenia systemów fotowoltaicznych do zabudowy przemysłowej dla potrzeb decyzji środowiskowej nie ma jakiegokolwiek znaczenia i związku z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. (vide wyrok NSA z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt II OSK 158/16). Zresztą na gruncie przepisów ww. rozporządzenia elektrownie wiatrowe, podobnie jak instalacje fotowoltaiczne zostały zaliczone do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Podnoszony jest wreszcie argument, że istnieje różnica pomiędzy instalacją fotowoltaiczną a elektrownią wiatrową, polegająca na tym, że pomimo budowy elektrowni wiatrowej jest możliwość kontynuacji dotychczasowej funkcji w zakresie zagospodarowania terenu, w przeciwieństwie z reguły do sytuacji zainstalowania elektrowni fotowoltaicznej, która przeważnie zmienia dotychczasową funkcję terenu. W orzeczeniach tych podkreśla się bowiem, że co do zasady, elektrownie wiatrowe w mniejszym stopniu wykluczają możliwość realizowania dotychczasowej funkcji terenu i lokalizacja tych elektrowni na obszarach rolniczych nie eliminuje dotychczasowej funkcji na obszarze analizowanym.

Odnosząc się do tego argumentu, należy podnieść, że po pierwsze, opisana sytuacja nie stanowi reguły w każdym przypadku, a po drugie, zmiana funkcji terenu, nie ma dla sprawy znaczenia.

Zgodzić się bowiem należy ze stanowiskiem zawartym w wyroku NSA z dnia 13 września 2017 r., sygn. akt: II OSK 64/16, że "argument, iż instalacja paneli fotowoltaicznych zawsze prowadzi w efekcie do faktycznej zmiany przeznaczenia jednostki urbanistycznej z przeważającej funkcji upraw rolnych na funkcję przemysłowa, nie może być stawiany jako argument przeciwko dopuszczalności wydania decyzji o warunkach zabudowy, której dopuszczalnym celem jest zmiana funkcji, czy przeznaczenia danego terenu. Nieskorzystanie przez organy gminy z władztwa planistycznego i rezygnacja z uchwalenia planu miejscowego dla określonego terenu, oznacza podporządkowanie określonego terenu reżimowi ustawowemu, tj. dopuszczalność zmiany jego zagospodarowania właśnie w oparciu o indywidualną decyzję o warunkach zabudowy. Taka decyzja, jeżeli spełnione są przesłanki określone w art. 61 u.p.z.p., może doprowadzić do zmiany sposobu zagospodarowania terenu, ale nigdy do zmiany przeznaczenia, bo takie przeznaczenie w sensie normatywnym nie istnieje".

W sytuacji przyjęcia, że nie zachodzą przesłanki do uznania instalacji fotowoltaicznej za spełniającej warunki z art. 61 ust. 3 u.p.z.p., doszłoby nie tylko do nierównego traktowania dwóch podobnych inwestycji pozyskiwania energii ze źródeł odnawialnych, lecz co istotniejsze do możliwości paraliżu pozyskiwania energii z instalacji fotowoltaicznych w przypadku zaniechania przez gminę sporządzenia planu miejscowego. Trudno bowiem założyć, że inwestycja taka spełni zasadę dobrego sąsiedztwa.

W ocenie Sądu planowana inwestycja stanowi infrastrukturę techniczną. Dlatego też nie musi spełniać wymagań określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., tym samym przepis ten nie mógł stanowić podstawy do odmowy ustalenia warunków zabudowy.

Mając powyższe na uwadze, brak jest podstaw do ustosunkowywania się Sądu do zawartych w skardze zarzutów naruszenia ww. przepisu.

W świetle powyższych wywodów, wobec naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego zachodziła konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji.

W ponownie prowadzonym postępowaniu niezbędne stanie się wzięcie przez organy pod uwagę nowego stanu prawnego i dokonanie jego analizy pod kątem możliwości uwzględnienia wniosku. Poczynione przez Sąd rozważania tyczą się stanu prawnego na moment wydania zaskarżonej decyzji. Tymczasem 29 sierpnia 2019 r., przepis art. 61 ust. 3 u.p.z.p., otrzymał nowe brzmienie na podstawie art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r., o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 1524). Obecnie ww. przepis stanowi: "Przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii.". Rzeczą organów będzie dokonanie wykładni ww. przepisu w odniesieniu do zamierzenia inwestycyjnego objętego wnioskiem o udzielenie warunków zabudowy.

Biorąc pod uwagę powyższe, sąd uwzględnił skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a.

Sąd przyznał kuratorowi dla osoby nie znanej z miejsca pobytu, działającemu za skarżącego, kwotę nieprzekraczającą stawki minimalnej, określonej w § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2019 r. poz. 68). Wyjaśnić bowiem należy, że brak jest przepisów określających sposób ustalenia wysokości wynagrodzenia dla kuratora osoby nieznanej z miejsca pobytu w toku postępowania przed sądem administracyjnym. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 24 października 2006r. sygn. akt I FSK 93/06, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 23 lutego 2016r. sygn. akt II SA/Bk 776/15) przyjmuje się, że w takich przypadkach należy stosować odpowiednio (a nie wprost) przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U z 2013r., poz.1476). Zgodnie z § 1 ust. 1, aktualnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r., w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. z 2018 r., poz. 536), wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej, ustala się w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności adwokackie określonych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2017 r. poz. 2368 i 2400), a w przypadku gdy kuratorem jest radca prawny - w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności radców prawnych określonych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 225 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1870 i 2400 oraz z 2018 r. poz. 138), w obu przypadkach nie mniej niż 60 zł. Zgodnie zaś z § 1 ust. 3 ww. rozporządzenia, wysokość wynagrodzenia w sprawach wymagających przeprowadzenia rozprawy ustala się w kwocie wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej wskazanych stawek minimalnych, jeżeli uzasadnia to: 1) nakład pracy kuratora, w szczególności czas poświęcony na przygotowanie się do działania w postępowaniu, liczba stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjęte w sprawie; 2) wartość przedmiotu sporu; 3) stopień zawiłości sprawy. Biorąc pod uwagę nakład pracy kuratora i stopień zawiłości sprawy, w sprawie ma zastosowanie przepis § 3 ust. 3 pkt 1 i 3 ww. rozporządzenia. Zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w innej sprawie wynoszą 480 zł. Przyznane kuratorowi wynagrodzenie w kwocie 240 zł nie przekracza więc stawki minimalnej określonej w ww. rozporządzeniu z 22 października 2015 r.

Biorąc powyższe pod uwagę, przyznano kuratorowi koszty, jak w pkt 2 wyroku.

J. Janiszewska – Ziołek G. Saniewski J. Bortkiewicz