Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 993/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2024-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 141 par. 4
journal: Dz.U. 2024 poz 935
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia del. WSA Grzegorz Dudar (spr.) Protokolant asystent sędziego Marta Górniak po rozpoznaniu w dniu 24 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej E. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 900/20 w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 28 stycznia 2020 r. nr BP.501.2019.0154.KA121064 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o przewozie towarów niebezpiecznych 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz E. S. 2100 (dwa tysiące sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 21 października 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 900/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E. S. (dalej powoływana także jako skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej powoływany także jako GITD) z dnia 28 stycznia 2020 r. w przedmiocie kary pieniężnej.

Stan sprawy przedstawia się następująco.

Podczas przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2019 r. na autostradzie [...] kontroli drogowej zespołu pojazdów składającego się z ciągnika samochodowego marki S. numerze rejestracyjnym [...] i naczepy marki D. o numerze rejestracyjnym [...] stwierdzono nieprawidłowości dotyczące przewozu substancji niebezpiecznych. Wymienionym zespołem pojazdów kierował L. C. wykonując w imieniu przedsiębiorcy E. S. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą A. krajowy transport drogowy towarów niebezpiecznych - przejazd próżną nieoczyszczoną cysterną po materiale niebezpiecznym UN 1863.

W wyniku przeprowadzonego postępowania, Śląski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 16 września 2019 r. nałożył na skarżącą karę pieniężną wysokości 10.000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło: (-) przewóz towaru niebezpiecznego z dokumentem przewozowym, w którym nie jest zawarta wymagana informacja inna niż wskazana w lp. 2.5; (-) wykonywanie przewozu niebezpiecznego w cysternie, która nie jest odpowiednio zamknięta; (-) stworzenie bezpośredniego zagrożenia dla ludzi i środowiska przez załadunek lub napełnienie towarem niebezpiecznym nieodpowiedniego środka transportu, cysterny lub kontenera lub przewóz towaru niebezpiecznego nieodpowiednim dla takiego przewozu środkiem transportu, cysterną lub kontenerem, (-) wykonywanie przewozu towaru niebezpiecznego pojazdem nie odpowiadającym warunkom określonym w części 9 Umowy ADR.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 28 stycznia 2020 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 4, art. 11, art. 59 oraz art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 i art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 382, dalej powoływana także jako ustawa), przepisów: lp. 4.3.2.3.3, lp. 5.4.1.1.1, Ip.5.4.1.1.6.2.2, lp.6.8.2.2.6 załącznika A, lp.8.2.2.2, lp. 9.2.2.2. oraz lp.9.2.2.2.1 Załącznika B do Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 1119) oraz przepisu lp. 2.5, lp. 3.8, lp. 3.20, lp. 3.4 oraz lp. 6.9 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych – uchylił decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 16 września 2019 r. w całości i nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 10 000 złotych.

GITD w uzasadnieniu decyzji, po przytoczeniu przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie oraz szczegółowo opisanych, ujawnionych w trakcie kontroli drogowej naruszeń stwierdził, że nałożone przez organ pierwszej instancji kary pieniężne za poszczególne naruszenia ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych odbyło się prawidłowo. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci protokołu kontroli, oświadczenia kierowcy oraz dokumentacji fotograficznej potwierdził, że przewóz towaru niebezpiecznego wykonywanego próżną nieoczyszczoną cysterną po materiale niebezpiecznych UN 1863 (paliwo lotnicze) został wykonany z naruszeniem szeregu przepisów, w szczególności w zakresie nie zawarcia w dokumencie przewozowym wymaganej informacji "Próżny Pojazd Cysterna – Ostatni Ładunek", wykonywanie przewozu towaru niebezpiecznego cysterną, która nie była odpowiednio zamknięta; wykonywanie przewozu towaru niebezpiecznego pojazdem nieodpowiadającym warunkom określonym w części 9 ADR (połączenie elektryczne pomiędzy ciągnikiem siodłowym a naczepą nie zabezpieczało przed wnikaniem wilgoci i brudu lub przypadkowym rozłączeniem). Jednocześnie GITD stwierdził, że organ pierwszej instancji w zaskarżonej decyzji błędnie zakwalifikował stan faktyczny związany z wydostawaniem się z kontrolowanej cysterny oparów towaru niebezpiecznego UN 1863 jako naruszenie lp. 3.20 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych podczas gdy należało zastosować kwalifikację prawną określoną pod lp. 3.4 załącznika nr 1 do ww. ustawy tj. uwolnienie się towaru niebezpiecznego z opakowania, jednostki transportowej w rozumieniu przepisów ADR, cysterny lub kontenera. Biorąc pod uwagę powyższe kara pieniężna za naruszenie lp. 3.20 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych w wysokości 6000 złotych została uchylona natomiast orzeczono karę za naruszenie lp. 3.4 załącznika nr 1 do w ustawy w wysokości 6000 zł.

Organ odwoławczy uznał, że zarzuty odwołania były jedynie częściowo trafne, wyłącznie w zakresie niezasadnego nałożenia kary na podstawie przepisu lp. 3.20 załącznika nr 1 do ustawy. W zakresie pozostałych zarzutów uznał je za niezasadne. Podkreślił, że pojazd próżny nieoczyszczony to pojazd w którym po opróżnieniu cysterny pozostały resztki przewożonego towaru niebezpiecznego. Przewóz taki nie korzysta z wyłączeń określonych w Dziale 1.1 Umowy ADR. Pogląd strony zaprezentowany w odwołaniu jest błędny gdyż ignoruje wskazane wyżej przepisy Działu 1.1 Umowy ADR oraz brzmienie art. 2 pkt 4 i pkt 5 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. Zdaniem organu odwoławczego również zarzuty dotyczące naruszenia lp. 6.9 załącznika nr 1 do ustawy oraz naruszenia art. 109 ust. 1 pkt 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych nie zasługiwały na uwzględnienie.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiodła skarżąca, zarzucając ww. decyzji:

1) naruszenie przepisów proceduralnych, tj. art. 107 § 3 jak również art. 7, art. 11 oraz art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez oparcie skarżonego rozstrzygnięcia na wrażeniach organu i niepotwierdzonych dowodami domysłach w zakresie wykonywania przez stronę przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, które warunkuje możliwość uznania skarżącej za uczestnika przewozu towarów niebezpiecznych i nałożenia sankcji w oparciu o zapis art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych,

2) naruszenie przepisów sankcjonujących, tj. art. 107 ust. 1 oraz Ip. 2.6; lp. 3.8; lp. 6.9 załącznika nr 1 do ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, wynikające z błędnej wykładni, przejawiające się na gruncie niniejszej sprawy zastosowaniem zapisanych w tych przepisach sankcji, do przejazdu niewyczerpującego definicji przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, zredagowanej w art. 2 pkt 5 przywołanej ustawy, co spowodowało nałożenie sankcji na podmiot niebędący uczestnikiem takiego przewozu,

3) naruszenie przepisów proceduralnych, tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez całkowicie nieobiektywną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, przejawiającą się uznaniem, że dowodem na wyciek materiału będącego cieczą może być unoszący się zapach, bez dających się zauważyć śladów owego wycieku w postaci kropel, mokrych zabrudzeń, czy też mokrych śladów (kropli) na podłożu, co spowodowało nałożenie sankcji za delikt administracyjny lp. 3.8 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie materiałów niebezpiecznych bez oparcia w stanie faktycznym,

4) naruszenie przepisów proceduralnych, tj. art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018r. Prawo przedsiębiorców, art. 8 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez naruszenie zapisanej w tych przepisach zasady proporcjonalności, przejawiające się na gruncie niniejszego przypadku nałożeniem dwóch kar administracyjnych za ten sam stan faktyczny polegający na niedomknięciu zaworów składających się na osprzęt cysterny, co skarżąca postrzega również jako naruszenie zasady ne bis in idem, oraz art. 2 Konstytucji RP,

5) naruszenie przepisów proceduralnych, tj. art. 107 § 3 jak również art. 7, art. 11 oraz art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez oparcie skarżonego rozstrzygnięcia na wrażeniach organu i niepotwierdzonych dowodami domysłach w zakresie rzekomego niespełniania przez pojazd poddany sprawdzeniu wymogów części 9-ej umowy ADR.

Wskazanym na wstępie wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę skarżącej. Po skrótowym przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, sąd pierwszej instancji stwierdził, że biorąc pod uwagę treść skargi, argumenty skarżącej zostały w części uwzględnione przez organ odwoławczy, co skutkowało odstąpieniem od sankcjonowania naruszenia z lp. 3.20 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. Zasadnie zatem, GITD uchylił karę pieniężną nałożoną z tytułu naruszenia z lp. 3.20 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych i w jej miejsce nałożył sankcję z lp. 3.4 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że pozostałe argumenty strony podniesione w odwołaniu nie mogły zostać uwzględnione przez organ odwoławczy. Strona wykonywała bowiem przewóz pojazdem nieoczyszczonym - próżnym po rozładunku towaru niebezpiecznego w postaci paliwa lotniczego. Przejazd wykonywany takim pojazdem nie korzysta z włączeń określonych w Dziale 1.1 Umowy ADR.

Zdaniem sądu pierwszej instancji, w przedmiotowej sprawie GITD wypełnił obowiązki wynikające z zasad postępowania administracyjnego. W toku postępowania administracyjnego zgromadzono w aktach sprawy dowody, które były konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia. Organ podjął kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego z uwzględnieniem interesu społecznego oraz słusznego interesu stron. Zdaniem sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny i uwzględnia wszystkie istotne okoliczności sprawy. WSA stwierdził, że organ wykazał w toku postępowania naruszenia do jakich doszło ze strony przewoźnika, jak np.: próżne nieoczyszczone cysterny, pojazdy-baterie i MEGC dopuszcza się do przewozu pod warunkiem, że są one zamknięte w taki sam sposób i szczelne w takim samym stopniu, jak w stanie napełnionym. W niniejszej sprawie cysterna nie była prawidłowo szczelnie zamknięta. Uszkodzony system połączenia elektrycznego ciągnika i naczepy. Nieprawidłowości w dokumentach przewozowych towarów niebezpiecznych – próżnej cysterny po paliwie lotniczym. Za wykryte uchybienia GITD nałożył karę pieniężną w wysokości ściśle określonej w przepisach ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. W takiej sytuacji nie można skutecznie postawić organowi zarzutu naruszenia prawa materialnego.

Sąd pierwszej instancji nie stwierdził w niniejszej sprawie także uchybień procesowych. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dokładnie wyjaśnił podstawę faktyczną i prawną swojego rozstrzygnięcia stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem sądu nie można także organowi przypisać zarzuconego w skardze naruszenia art. 7, 8 , 77 § 1 i 80 k.p.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca, zaskarżając go w całości.

W zakresie podstawy kasacyjnej sformułowanej w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie Dz.U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej p.p.s.a.) zarzuciła naruszenie:

I. przepisu procesowych tj. art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nierozpatrzenie całokształtu zarzutów sformułowanych w skierowanej skardze na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, przemawiających za koniecznością jej wyeliminowania z obrotu prawnego, co przejawia się na gruncie skarżonego wyroku bardzo lakonicznym i dalekim od sedna sprawy odniesieniem przez Skład Orzekający pierwszoinstancyjnie do argumentu strony, zgodnie z którym Główny Inspektor Transportu Drogowego winien umorzyć w całości postępowanie administracyjne będące następstwem kontroli przeprowadzonej w dniu 14 sierpnia 2019 r. ponieważ nie był wykonywany przewóz materiałów niebezpiecznych zgodnie z definicją formalną zapisaną w art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych;

II. przepisu proceduralnego tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a. p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w związku z uprzednim naruszeniem przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisów materialnych, tzn. art. 107 ust. 1 oraz Ip. 2.6; Ip. 3.8; Ip. 6.9 załącznika nr 1 do ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych, przejawiającym się ich niewłaściwym zastosowaniem przez organ wynikającym z błędnej wykładni, skutkującym na gruncie prowadzonej sprawy administracyjnej zastosowaniem zapisanych w tych przepisach sankcji, do przejazdu niewyczerpującego definicji formalnej przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, zredagowanej w art. 2 pkt 5 przywołanej ustawy, co spowodowało nałożenie sankcji na podmiot niebędący uczestnikiem takiego przewozu;

III. przepisu proceduralnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w związku z uprzednim naruszeniem przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisów postępowania tzn. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. przejawiającym się oparciem decyzji o stronniczo i nieobiektywnie oceniony materiał dowodowy nie potwierdzający wydostawania się ciekłego materiału niebezpiecznego poza cysternę, jak również nałożeniem kary za wyciek w oparciu o wrażenia zapachowe kontrolującego;

IV. przepisu proceduralnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w związku z uprzednim naruszeniem przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisów postępowania tzn. art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, art. 8 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego przejawiającym się odstąpieniem od zastosowania przy nakładaniu sankcji zapisanej w tych przepisach zasady proporcjonalności i nałożeniem dwóch kar administracyjnych za jeden w istocie stan faktyczny, polegający na nieprawidłowym domknięciu cysterny;

V. przepisu proceduralnego, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w związku z uprzednim naruszeniem przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisów postępowania tzn. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. przejawiającym się arbitralnym i niepopartym obiektywnymi dowodami uznaniem, iż połączenie elektryczne ciągnika i naczepy tworzącej jednostkę transportową poddaną sprawdzeniu nie spełnia wymogów zapisanych w części 9-ej Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r.

Wskazując na powyższe, pełnomocnik skarżącej wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości jak również uchylenie decyzji organów I i II instancji lub alternatywnie o jego uchylenie i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez WSA w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów sądowych w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca zrzekła się rozprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, GITD wniósł o jej oddalenie, zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone (por. wyrok NSA z 6 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1536/11).

Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała.

Przechodząc do rozważenia zasadności postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów, w pierwszej kolejności oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego objęty został zarzut naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a., jego zasadność, bowiem, wykluczałaby możliwość merytorycznego odniesienia się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej.

Przypomnieć zatem należy, że art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy, które powinny znaleźć się w uzasadnieniu wyroku. Zgodnie z dyspozycją przywołanej powyżej regulacji uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania.

W orzecznictwie przyjmuje się, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego, jeżeli nie wiadomo, jaki stan faktyczny sąd pierwszej instancji przyjął, jako podstawę wyrokowania, a także w sytuacji, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy wada uzasadnienia nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia lub gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (vide uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, wyrok NSA z 12 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1620/10). Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego, dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem, dlaczego nie stwierdził czy stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, czy też przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 4 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 1985/09).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów i standardów, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji nie zastosował się bowiem w pełni do dyspozycji art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera wszystkich elementów, na jakie wskazuje ustawa. Nie daje to rękojmi, że sąd administracyjny dołożył należytej staranności przy podejmowaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, którymi kierował się WSA podejmując rozstrzygnięcie w postaci oddalenia skargi skarżącej, a wada ta nie pozwala na jego kontrolę instancyjną. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika ani powód przyjęcia, że stanowisko prezentowane przez skarżącą jest niezasadne, ani nie została wyjaśniona podstawa rozstrzygnięcia w tym przedmiocie.

Sąd pierwszej instancji w sposób nader ogólny stwierdził w uzasadnieniu wyroku, że w świetle treści protokołu kontroli, GITD nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości ściśle określonej w przepisach ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, a zatem nie można skutecznie postawić organowi zarzutu naruszenia prawa materialnego. Jednocześnie sąd pierwszej instancji nie stwierdził także uchybień procesowych – zarówno art. 107 § 3 k.p.a. jak i art. 7, 8, 77 § 1 i 80 k.p.a., którym to wywodom poświęcił zaledwie dwa zdania.

Tymczasem skarżąca w złożonej skardze podniosła szereg precyzyjnych zarzutów, dotyczących zarówno przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania, do których to zarzutów sąd pierwszej instancji w ogóle się nie ustosunkował. Skarżąca wskazywała m.in. na to,

- że w jej ocenie w ogóle nie powinna ponosić odpowiedzialności karnej z załącznika do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, bowiem nie wykonywała przewozu towarów w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy a jedynie przejazd pustą cysterną,

- że błędnie zostało zarzucone jej przewożenie towaru niebezpiecznego nieszczelną cysterną, w sytuacji gdy przewożone wcześniej było paliwo lotnicze czyli ciecz, a organy kontrolujące nie stwierdziły żadnych wycieków, a jedynie opierały się na zapachu dochodzącego z cysterny,

- że organy niezasadne, naruszając zasadę proporcjonalności dwukrotne ukarały ją za ten sam czyn – raz z lp. 3.4 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych za uwolnienie towaru niebezpiecznego z cysterny w kwocie 6000 zł i z lp. 3.8. załącznika nr 1 do ww. ustawy za wykonywanie przewozu cysterną, która nie była odpowiednio zamknięta (2000 zł).

Do powyższych zarzutów sąd pierwszej instancji w ogóle się nie ustosunkował, dlatego też nieznane są Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu motywy dlaczego i na jakiej podstawie sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie organu jest zgodne z prawem, zaś stanowisko skarżącej jest niezasadne. Powyższe mankamenty uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji skutkują tym, że niemożliwe jest dokonanie merytorycznej kontroli stanowiska tego sądu co do zgodności z prawem zaskarżonej do sądu pierwszej instancji decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego.

Zważywszy na zasadność zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. za bezprzedmiotowe i przedwczesne należało uznać rozpoznawanie pozostałych merytorycznych zarzutów z pkt II-V skargi kasacyjnej, dotyczących naruszenia przepisów postępowania.

Mając na uwadze powyższe rozważania, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. O zasądzeniu kosztów postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 4 i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935), na które składało się wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika skarżącej za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, wpis sądowy od skargi kasacyjnej oraz opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji oddalającego skargę.