Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 917/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2024-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i lit. c w zw. z art. 135,
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 234 ust. 3
journal: Dz.U. 2023 poz 1478
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym w dniu [...] lutego 2024 r. sprawy ze skargi B. K. i Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] z dnia [...] r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących B. K. i Z. K. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (organ, organ odwoławczy) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy D. (organ I instancji) znak [...] z 10 stycznia 2023 r., mocą której odmówiono nakazania właścicielom nieruchomości gruntowej o nr. ew. [...] obręb K., gm. D., przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom powstałych po podwyższeniu terenu na przedmiotowej działce.

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Kolegium wskazało art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm. – k.p.a.), art. 234 ust 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1478 ze zm. – u.p.w.), art. 1 ust. 1 i ust.2, art. 2, art. 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570).

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, działka nr [...] zgodnie z informacją z rejestru gruntów stanowi współwłasność ustawową J. i G. C. oraz S. i E. C.. Wniosek w sprawie złożyli natomiast B. i Z. K. (właściciele działki nr [...] - skarżący).

Organ podkreślił, iż sprawa jest procedowana po raz drugi, bowiem decyzją z 24 października 2022 r. znak [...] organ uchylił decyzję organu I instancji z 31 maja 2022 r., mocą której nakazano właścicielom nieruchomości gruntowej o nr ew. [...] wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, powstałych po podwyższeniu terenu na przedmiotowej działce.

Organ przywołał chronologię zdarzeń mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Postępowanie to zostało zainicjowane na wniosek skarżących, którzy jako właściciele działek [...] i [...] w obrębie K., Gmina D. zawiadomili, iż właściciel działki [...] dokonał i nadal dokonuje nielegalnego podnoszenia terenu, poprzez nawożenie ziemi i gruzu na swoją działkę, naruszając tymi działaniami stosunki wodne w rejonie rzeki W. W treści wniosku wskazano, że właściciel sąsiedniej działki [...] naruszył stosunki wodne ze szkodą dla działki [...] poprzez podniesienie terenu. Działania właściciela działki [...] wyrządziły szkodę na gruntach sąsiednich poprzez "rozmiękanie gruntu, przez co możliwy jest poślizg gruntu nawodnionego w stronę koryta rzeki" oraz pochylenie się płotu ogrodzenia i nastąpienie ruchomości chodników (kostki brukowej), a także osuwanie się terenu działki [...], która jest działką rekreacyjną należąca do Natury 2000 i znajduje się na terenie zalewowym". Do wniosku została dołączona dokumentacja fotograficzna obrazująca nawiezienie ziemi na działce bezpośrednio przylegającej do rzeki. 7 grudnia 2021 r. przeprowadzono wizję w terenie, z czynności tej sporządzono protokół w, którym zapisano, iż na działkach [...] nawieziono ziemię, działanie to zaś powoduje szkodę na działkach sąsiednich. Jednocześnie zaproponowano spotkanie w urzędzie gminy celem rozważenia zawarcia ugody lub powołania biegłego celem poczynienia ustaleń w sprawie.

11 stycznia 2022 r. przeprowadzono rozprawę administracyjną co obrazuje protokół z rozprawy, zgodnie z którym odstąpiono od zawarcia ugody zaś wnioskodawca sprecyzował, iż wnosi o przywrócenie stanu pierwotnego działki. Na pytanie osoby prowadzącej rozprawę o szkody występujące na działce nr [...] obecny na rozprawie współwłaściciel działki [...] - Z. K. podał, że cyt. (...) szkody będą widoczne za 7 lat u mnie, ale teren w tym momencie jest grząski (...).- a także podniósł, iż po nawiezieniu ziemi na działkę w piwnicy zalega woda.

Dnia 1 lutego 2022 r. w obecności stron przeprowadzono kolejną wizję w terenie. Mając na uwadze ustalenia rozprawy administracyjnej przeprowadzono dowód z oględzin kolektora deszczowego, którego wlot znajduje się na działce skarżących i odprowadza wody deszczowe bezpośrednio do rzeki.

Dalej organ wskazał, że 8 marca 2022 r. przeprowadzono w obecności biegłego hydrologa i stron oględziny terenu działek [...] Następstwem przeprowadzenia oględzin była ekspertyza hydrogeologiczna sporządzona na zlecenie Urzędu Gminy w D. przez zespół trzech ekspertów. Celem sporządzonej ekspertyzy stało się określenie, czy zostały naruszone stosunki wodne w miejscowości K. gmina D. na gruncie stanowiącym działkę [...] i [...], obręb K. ze szkodą dla gruntu stanowiącego działkę [...] i [...]. Autorzy ekspertyzy poczynili następujące wnioski:

- wody z całego terenu objętego badaniami i analizą zawsze spływały w kierunku rzeki W. (działka [...]), ponieważ rzeka jest bazą drenażu dla tego terenu;

- nie nastąpiła zmiana kierunku wód powierzchniowych (opadowych i roztopowych pomiędzy działkami [...] i [...]

- prace ziemne wykonane na działce [...] pogorszyły stosunki wodne na działce [...]:

- z powodu wykonania nasypu na działce [...] na działce [...] nastąpiło podpiętrzenie zwierciadła wód podziemnych, powodując tym samym trwałe podmakanie części terenu działki [...];

- na działce [...] nastąpiła zmiana stanu wody na gruncie ze szkodą dla działki o [...],

- na działkach [...] i [...] nastąpiła zmiana stanu wody na gruncie - w przypadku działki [...] jest to zwiększenie spływu powierzchniowego na tę działkę, natomiast w przypadku działki [...] jest to podniesienie poziomu wód podziemnych.

Organ przywołał treść art. 234 u.p.w. i stwierdził, że sama zmiana stanu wody na gruncie nie uprawnia do tego, aby organ uwzględnił zgłoszone w trybie omawianego przepisu żądanie, gdyż konieczne jest także stwierdzenie istnienia związku przyczyno-skutkowego pomiędzy tą zmianą a szkodą na nieruchomości sąsiedniej. Poczynienie ustaleń w zakresie niezbędnym dla zastosowania art. 234 ust. 3 u.p.w. co do zasady wymaga wiadomości specjalnych przekraczających wiedzę wynikającą z doświadczenia życiowego organów administracji o właściwości ogólnej, jednakże to nie biegły dokonuje oceny charakteru ewentualnej szkody oraz ustalenia, czy stwierdzona zmiana stanu wody na gruncie odpowiada takiej zmianie, z którą należy wiązać odpowiedzialność właściciela gruntu, lecz orzekające w sprawie organy, które swoje stanowisko opierają na zgromadzonym materiale dowodowym. Ocena prawna ustaleń stanu faktycznego również leży w kompetencji organów, a nie biegłego

Organ zwrócił uwagę, że organ I instancji ustalił, iż w przypadku działki skarżących żadna zmiana natężenia ani kierunku spływu wód nie miała miejsca. Nastąpiła jedynie zmiana natężenia spływu wód podziemnych oraz podniesienie się lustra tych wód. We wnioskach ekspertyzy sporządzonej przez biegłego nie wykazano również, aby na działce skarżących nastąpiła realna szkoda opisana we wniosku, tj. "rozmiękanie gruntu przez co możliwy jest poślizg gruntu nawodnionego w stronę koryta rzeki, przechylenie się ogrodzenia, ruchomość chodników, osuwanie terenu". Według organu wykazania powyższych okoliczności nie zawarto w dokumentach zebranych w toku postępowaniach. Co prawda Z. K. podczas rozprawy administracyjnej stwierdził, iż w jego piwnicy zbiera się woda, jednakże podczas trzech oględzin w terenie nie podniósł tego zarzutu, nie przedłożył także żadnej dokumentacji fotograficznej w tym zakresie. Ponadto, jak wynika z wypowiedzi Z. K. podczas rozprawy administracyjnej "wcześniej były podtopienia przy większych opadach i kiedy rzeka wylewała".

Organ zgodził się z oceną organu I instancji, iż porośnięte mchem fugi polbruku czy obecność roślinności charakterystycznej dla terenów mocno wilgotnych mogą być wynikiem warunków lokalnych związanych z usytuowaniem działek [...], znajdujących się na terenie zalewowym, w sąsiedztwie rzeki W. czy też braku odwodnienia działek. Brak właściwego odwodnienia działek [...] wynika wprost z ekspertyzy biegłych. Wody podziemne i powierzchniowe odpływają z działki [...] w kierunku rzeki W. poprzez teren działki [...] W myśl mpzp przyjętego uchwałą Rady Gminy D. nr [...] z 30 czerwca 2005 r. działka nr [...] oznaczona jest symbolem MU-1-m. Odprowadzenie wód deszczowych z terenu działki budowlanej może nastąpić do gruntu na terenie działki, a nadmiar wód deszczowych musi być odprowadzany do sieci kanalizacji deszczowej. Natomiast jak wynika z ekspertyzy na działce skarżących, która jest zagospodarowana poprzez zabudowę terenu domem mieszkalnym oraz polbrukami i częścią zieleni urządzonej, brakuje uporządkowanego systemu odwodnienia, jedynie część wód opadowych i roztopowych po wprowadzeniu w grunt zostaje odprowadzona zinwentaryzowanym rurociągiem w kierunku rzeki W. (przecinając działkę [...].

Tym samym w ocenie organu nie zaszła zmiana kierunku odpływu wód, bowiem część wód opadowych i roztopowych z działki skarżących nadal odpływa na działkę będącą własnością p. [...], pomimo podwyższenia terenu na terenie działki [...] W konsekwencji powyższych ustaleń przyjęto, iż nastąpiła zmiana stosunków wodnych poprzez podniesienie lustra wód gruntowych, jednakże nie wykazano realnej szkody na działce [...] Przeprowadzone postępowanie wykazało bezsprzecznie, iż nie nastąpiła zmiana kierunku natężenia i spływu wód opadowych i roztopowych z działki [...] Nie wykazano także aby na skutek przeprowadzonych prac na działce [...] wystąpiła szkoda na działce [...] Szkoda ta musiałaby przy tym być realna, nie zaś jedynie hipotetyczna i wystąpić już w dniu zainicjowania postępowania. Oceny sprawy nie zmienia według organu wniosek odwołujących stron polegający na uwzględnieniu przy ocenie sprawy dokumentacji fotograficznej zawartej na płycie CD. Skarżący nie zabezpieczają wód opadowych i roztopowych we własnym zakresie w granicach działki, zaś warunki wodno-gruntowe, lokalizacja w bezpośrednimi położeniu rzeki W., pozwalają na przyjęcie, że prace na działce [...] nie miały bezpośredniego wpływu na stosunki wodne na działce [...] i powstanie szkody.

Organ podkreślił, że decyzja w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych nie ma charakteru zabezpieczającego przed ewentualnym naruszeniem stosunków wodnych w przyszłości. Szkoda winna być realna na dzień zainicjowania postępowania. Definiowanie szkody przez skarżących jako zarastanie polbruku mchem, zamakanie elewacji budynku czy też pochylenie płotu nie jest zasadne. Szkoda winna być rozumiana jako uszczerbek w majątku zgłaszającego roszczenia czy też uniemożliwienie wykorzystywania terenu zgodnie z przeznaczeniem. zwłaszcza gdy stosunki wodne na badanym terenie są złożone i już wcześniej (przed nawiezieniem mas ziemnych) na działce [...] występowały podtopienia po większych opadach i kiedy rzeka wylewała.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucili, że decyzja organu została wydana z naruszeniem:

- art. 234 ust. 3 u.p.w. poprzez błędne przyjęcie przez organ, iż w sprawie brak jest kumulatywnego wystąpienia obu przesłanek wskazanych w tym przepisie, tj. wystąpienia zmiany stosunków wodnych ze szkodą dla gruntów sąsiednich, w sytuacji gdy z ekspertyzy hydrogeologicznej sporządzonej na potrzeby postępowania oraz pozostałych dowodów jednoznacznie wynika, iż wskutek wykonania na działce [...] nasypu niekontrolowanego z nawiezionego gruzu i ziemi doszło do zmiany stanu wody oraz iż zmiany te spowodowały szkodę na działce [...];

- art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonanie błędnych ustaleń faktycznych, błędną ocenę dowodów, pominięcie dowodów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, w tym w szczególności pominięcie przez organ administracji przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, iż ze sporządzonej na potrzeby niniejszego postępowania ekspertyzy hydrogeologicznej jednoznacznie wynika, iż z powodu wykonania nasypu na działce. [...] na działce [...] wystąpiły szkody (trwałe podmakanie części terenu działki [...], zwiększona wilgotność oraz utrzymywanie się tej wilgotności na terenie wokół wykonanego budynku mieszkalnego, zarastanie działki [...] roślinnością wilgociolubną);

- art. 84 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji brak uznania przez organ, iż w sytuacji przyjęcia przez organ I instancji, że dotychczas wydana opinia nie daje odpowiedzi na pytanie czy na działce [...] powstała szkoda to należy wystąpić do biegłych o wydanie opinii uzupełniającej w tym zakresie;

- art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez brak wskazania przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dlaczego mimo jasnych wniosków wynikających z ekspertyzy hydrogeologicznej, iż wskutek wykonania na działce [...] nasypu niekontrolowanego z nawiezionego gruzu i ziemi doszło do zmiany stanu wody oraz, iż zmiany te spowodowały szkodę na działce [...] organ nie orzekł zgodnie z wnioskami wysuniętymi przez biegłych.

W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione.

Skarżący wnieśli o: uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; zasądzenie od organu na rzecz skarżących solidarnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259) - dalej: "p.p.s.a." Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być bowiem rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W badanej sprawie wniosek taki złożył organ, a żadna ze stron nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.

Dalej wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 tego artykułu stanowi, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z treści art. 145 § 1 p.p.s.a., wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W badanej sprawie zasadniczą kwestią sporną było to, czy wskutek działań podejmowanych na działce nr [...], na działce nr [...] wystąpiły szkody ("szkodliwy wpływ" – przyp. Sądu) o których mowa w art. 234 ust. 3 u.p.w.

Zgodnie bowiem z art. 234 ust. 3 jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności.

Sąd zauważa, iż pierwotnie decyzją organu I instancji z 31 maja 2022 r. nakazano właścicielom nieruchomości gruntowej o nr ew. [...] wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, powstałym po podwyższeniu terenu na przedmiotowej działce nr [...]. Decyzja ta została uchylona przez SKO, a następnie organ I instancji wydał decyzję którą odmówiono nakazania właścicielom nieruchomości gruntowej o nr. ew. [...] przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom powstałych po podwyższeniu terenu na przedmiotowej działce [...], która została utrzymana w mocy obecnie zaskarżoną do Sądu decyzją SKO.

Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, w postępowaniu o naruszenie stosunków wodnych powinnością organu jest ustalenie, czy doszło do zmiany stosunków wodnych na gruncie. Jeżeli odpowiedź jest pozytywna, organ winien jednoznacznie ustalić, kto i kiedy zmiany tej dokonał, na czym ona polegała, jaki był stan wód przed dokonaniem zmiany i jaki po jej dokonaniu, oraz jak zmiana wpłynęła na stosunki wodne w terenie, a przede wszystkim czy wpływ ten jest szkodliwy dla gruntów sąsiednich, tj. czy powoduje lub może powodować powstanie szkody (tak np. wyrok WSA w Lublinie z dnia 3 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Lu 442/22) .

Jak z kolei podkreślono m.in. w wyroku WSA w Krakowie z dnia 24 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Kr 1359/23 wydanie decyzji w trybie art. 234 ust. 3 u.p.w. wymaga przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego. Wszędzie tam, gdzie sprawa nie jest oczywista i w drodze logicznego rozumowania nie da się ustalić tych dwóch elementów tj. faktu naruszenia stosunków wodnych i szkody z tym związanej dla nieruchomości sąsiednich, organy administracji z reguły obowiązane są w prowadzonym postępowaniu, do pozyskania stosownej ekspertyzy biegłego z zakresu hydrologii, która okoliczności te ustali.

Sąd z powyższym poglądem w pełni się zgadza. Zgodził się z nim również pierwotnie organ I instancji, który przed wydaniem pierwszej decyzji w sprawie powołał biegłych i wydając przedmiotową decyzję w sprawie oparł się na ustaleniach wydanej przez biegłych ekspertyzy hydrologicznej.

W obecnie zaś zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podkreślił, że w sprawie nastąpiła co prawda zmiana stanu wód na działce nr [...], ale nie wypełniona została druga część przepisu, a mianowicie zdaniem organu nie wykazano powstania szkody na działce skarżących – oceny tej organ dokonał jednak w oderwaniu od wniosków ekspertyzy hydrologicznej, sporządzonej przez biegłych powołanych przez organ I instancji. .

Zdaniem Sądu, z przyczyn całkowicie niezrozumiałych, na skutek uchylenia poprzedniej decyzji I instancji, organy obu instancji w istocie pominęły ustalenia wynikające z przedmiotowej opinii, a wydając decyzję oparły się na wyrwanych z kontekstu fragmentach zeznań (stanowiska) strony, które dotyczyły nie tyle "szkodliwego wpływu" o którym stanowi art. 234 ust. 3 u.p.w. czy powstania szkód na działce nr [...] w ogóle - co jednoznacznie potwierdza opinia biegłych, a dotyczyły jedynie przyszłych, dalszych efektów już zaistniałych na działce zmian (szkód), w postaci dalszych szkód które powstaną bezpośrednio na budynkach czy innych obiektach znajdujących się na działce nr [...].

Prawidłowy jest co prawda pogląd organu odwoławczego, że to do organu należy ocena czy określone, zaistniałe w danej sprawie okoliczności wypełniają przesłanki z art. 234 ust. 3 u.p.w. jednak wobec trafności poglądu, również przytoczonego przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, że poczynienie ustaleń niezbędnych do zastosowania art. 234 ust. 3 u.p.w. co do zasady wymaga wiadomości specjalnych przekraczających wiedzę wynikającą z doświadczenia życiowego organów administracji o właściwości ogólnej i jednoznacznej ekspertyzy hydrologicznej w przedmiocie zaistnienia szkodliwego wpływu, stanowisko organu jest wewnętrznie sprzeczne, a tezy co do braku szkód na działce nr [...] całkowicie nieuzasadnione i nieprawidłowe, jak również pozostaje w sprzeczności z opinią biegłych.

Biegli jednoznacznie wskazali, że wskutek działań na działce nr [...] stanowiących naruszenie stosunków wodnych w odniesieniu do działki [...] (np. k. 35, 37, 38, k. opinii), już powstały rzeczywiste szkody na działce nr [...]. Wskazać tu należy, choćby powołane przez skarżących w skardze stwierdzone w ekspertyzie okoliczności, iż:

- prace ziemne wykonane na działce o nr ewid.[...] pogorszyły stosunki wodne na działce o nr. ewid.[...] (pkt. 10 str. 33 ekspertyzy)

- na działce o nr ewid.[...] nastąpiła zmiana stanu wody na gruncie ze szkodą dla działki o nr ewid.[...] (pkt. 22 str. 34 ekspertyzy)

- na działkach o nr ewid, [...] i [...] nastąpiła zmiana stanu wody na gruncie. W przypadku działki o nr ewid. [...] jest to zwiększenie spływu powierzchniowego na tę działkę, natomiast w przypadku działki o nr ewid.[...] jest podniesienie wód podziemnych, (pkt. 23 str. 34 ekspertyzy)

- w przypadku działki o nr ewid.[...] zmiana rzędnych terenu (podniesienie) na działce o nr ewid.[...] uniemożliwiło swobodny spływ wód z tej działki powodując ich podpiętrzenie, czego efektem jest zwiększona wilgotność oraz utrzymywanie się tej wilgotności na terenie wokół wykonanego budynku mieszkalnego. Szczególnie widoczne jest to od strony północnej działki (str. [...] ekspertyzy - podsumowanie).

Co istotne organ odwoławczy wskazuje na te ustalenia w zaskarżonej decyzji (s. 6-7) jednak z przyczyn niezrozumiałych nie uznaje zaistniałych okoliczności za szkody na działce skarżących.

Sąd nie ma jednak w przeciwieństwie do organów wątpliwości, iż wskazane w opinii trwałe podmakanie części terenu działki o nr ewid.[...], zwiększona wilgotność oraz utrzymywanie się tej wilgotności na terenie wokół wykonanego budynku mieszkalnego, jak również zarastanie działki nr [...] roślinnością wilgociolubną należy uznać za szkodę w rozumieniu art. 234 ust. 3 u.p.w. Przepis ten co więcej posługuje się pojęciem "szkodliwego wpływu" na grunty sąsiednie – sąd nie ma wątpliwości iż taki właśnie szkodliwy wpływ, w postaci powyżej opisanych okoliczności zaistniał w badanym przypadku. Bez znaczenia jest natomiast fakt, iż nie nastąpiła zmiana kierunku spływu wód powierzchniowych , albowiem art. 234 ust. 3 u.p.w. nie wymaga tego aby stwierdzić zaistnienie szkodliwego wpływu na sąsiedni grunt.

Stawiane zatem przez organ tezy pozostają w oczywistej sprzeczności z wnioskami wynikającymi z opinii biegłych – która w ocenie sądu jest spójna i logiczna.

Tym samym skarga niewątpliwie zasługiwała na uwzględnienie.

W związku zatem ze stwierdzeniem, że doszło do uchybienia przepisom prawa materialnego mającymi wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 234 ust. 3 u.p.w. oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a.

W punkcie drugim wyroku Sąd zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania obejmujący uiszczony wpis od skargi w kwocie [...]zł, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie [...]zł na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U z 2023 poz 1935.) i opłatę skarbową od złożonego jednego dokumentu pełnomocnictwa w kwocie [...]zł.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni stanowisko sądu wyrażone w uzasadnieniu niniejszego wyroku w pierwszym rzędzie za podstawowy dowód w sprawie przyjmując ekspertyzę hydrologiczną biegłych zawierającą kluczowe dla oceny sprawy okoliczności i ustalenia.

Wszystkie przywołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.