Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 788/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie: sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) sędzia del. WSA Jan Szuma Protokolant asystent sędziego Barbara Kowalska po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 grudnia 2020 r. sygn. akt II SA/Gl 554/20 w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 23 stycznia 2020 r. nr WINB-WOA.7721.315.2016.MA/AK w przedmiocie przedłożenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 554/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę A. R. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", w Katowicach z dnia 23 stycznia 2020 r., nr WINB-WOA.7721.315.2016.MA/AK, którą w pkt 1 uchylono decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "PINB", dla Miasta Częstochowa z dnia 15 kwietnia 2016 r., nr 153/2016, w zakresie wyznaczonego terminu przedłożenia projektu budowlanego zamiennego i wyznaczono nowy termin na dzień 1 czerwca 2020 r.; w pkt 2 utrzymano w mocy w pozostałej części ww. decyzję PINB, tj. odnośnie nałożenia na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.), zwanej dalej "P.b.", na M. i T. M. obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego sporządzonego przez osobę uprawnioną w celu doprowadzenia budowy budynku na działce nr [...] przy ul [...] w Częstochowie do stanu zgodnego z prawem.

Sąd wskazał, że organy prawidłowo zakwalifikowały jako istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego (wykonanie mniejszego tarasu niż pierwotnie to planowano), wobec czego w niniejszej sprawie zastosowanie znalazł art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. Dlatego zasadnicze znaczenie dla rozpoznawanej sprawy ma dokonana przez organy ocena zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. W zakresie norm odległościowych w sprawie nie stwierdzono nieprawidłowości (§ 12, § 13 i § 271 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie; Dz. U. z 2015 r. poz. 1422; art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych). Została też zachowana linia zabudowy określona w decyzji o warunkach zabudowy. Inwestycja nie zakłóca bezpośredniego dostępu do drogi publicznej i dojazdu do posesji nr [...] przy ul. [...] (§ 14 ww. rozporządzenia). Nie narusza też warunków technicznych jeśli chodzi o projektowane miejsca postojowe i na odpady oraz co do kierunku spływu wód opadowych (odpowiednio § 19, § 23 i § 29 ww. rozporządzenia, czy też art. 234 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne; Dz. U. z 2018 r. poz. 2268 ze zm.). Okna budynków na sąsiednich posesjach są w odległościach większych niż wymagane przepisem. W aktach sprawy przekazanych do PINB znajdują się oświadczenia inwestorów o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zapis jest zgodny z dołączonym oświadczeniem. Mapa przyjęta do zasobu sporządzona przez uprawnionego geodetę, wyraźnie wskazuje przebieg granic pomiędzy działkami o nr ewid. geod. [...], a [...]. Powyższe ustalenie znajdują odzwierciedlenie w aktach sprawy. Sąd wskazał, że dla legalności procesu budowlanego nie ma znaczenia możliwość dokonywania modyfikacji przyjętych rozwiązań projektowych, o ile wprowadzone modyfikacje spełniają wymogi prawne. Sąd zaakcentował, że w zasadzie każda inwestycja powoduje konflikty sąsiedzkie. W niniejszej sprawie dokonane przez inwestorów odstępstwo od projektu zostało zakwalifikowane jako istotne, które wymaga sporządzenia projektu zamiennego. Organ słusznie tę kwestię ocenił, uwzględniając zebrany materiał dowodowy. Nie naruszono zatem przepisów postępowania.

W kontekście powyższych ustaleń Sąd wskazał, iż oddalił wnioski dowodowe skarżącego, bowiem nie zostały one ocenione w postępowaniu administracyjnym.

Sąd ocenił, że brak udziału strony skarżącej w kontroli nie umożliwiło przeprowadzenia kontroli budowy przez organ nadzoru budowlanego. Istotne jest czy podczas kontroli organ ustalił wszystkie okoliczności. Poza tym zarzuty w tym przedmiocie pojawiają się w skardze. Na etapie postępowania przed organem I instancji i w związku z wydaniem decyzji nakazującej sporządzenie projektu zamiennego skarżąca w ogóle nie podnosiła powyższych uchybień.

Sąd nie uwzględnił zarzutów dotyczących wykonania niewłaściwych pomiarów. Sąd wskazał, że pomiary te wykonał uprawniony geodeta. Również kierownik budowy jest odpowiedzialny za zapisy dokonywane w dzienniku budowy.

Sąd wskazał na istotę postępowania legalizacyjnego prowadzonego w trybie art. 48 P.b. (por. wyroki NSA: z 14 listopada 2019 r., II OSK 3266/17; z 22 maja 2009 r., II OSK 795/08; z 17 czerwca 2016 r., II OSK 2530/14), stwierdzając, że bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 48 ust. 1 P.b. W takim postępowaniu inwestor może wykonać odpowiednie roboty budowlane i dostosować obiekt budowlany do stanu zgodnego z prawem. Dopiero gdy inwestor, mając taką możliwość, nie podejmie stosownych kroków, organ nadzoru budowlanego powinien rozstrzygać o wydaniu nakazu rozbiórki danego obiektu budowlanego. Jako bezzasadne Sąd ocenił zarzuty odnoszące się do naruszenia art. 51 ust. 1 i 1a P.b., jak również art. 35 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 P.b., a to również z przyczyn wskazanych uprzednio przez Sąd.

Ponadto stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie budzą wątpliwości kluczowe okoliczności badane przez organ, a w przedstawionym stanie rzeczy PINB nie był upoważniony do zastosowania innych przepisów niż powołany art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. w przypadku stwierdzenia istotnego odstąpienia od udzielonego pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2019 r., II OSK 399/17).

Podsumowując, w ocenie Sądu, przy ustalonym zakresie i kwalifikacji istotnych odstępstw od projektu budowlanego, obowiązek przedłożenia projektu zamiennego był niezbędny. Wybór organu odnośnie podstawy rozstrzygnięcia z art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. był trafny.

Rolą i celem projektu budowlanego zamiennego jest zainwentaryzowanie wszystkich zmian wynikających z dotychczas wykonanych robót budowlanych tak, aby możliwa była ocena zrealizowanego przedsięwzięcia z punktu widzenia wymagań art. 35 ust. 1 P.b., przy czym "przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian". Także wskazać należy, że w razie stwierdzenia istotnych odstępstw od projektu budowlanego, ustawodawca nie uprawnia organu do wyboru, ale nakłada na niego obowiązek zobowiązania inwestora do przedłożenia projektu zamiennego.

Reasumując, Sąd stwierdził, że zastosowanie w sprawie niniejszej przepisu art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. nastąpiło zgodnie z prawem, w oparciu o ustalenia faktyczne, których skutecznie nie podważono oraz na podstawie oceny prawnej, która nie budzi wątpliwości. Zarzuty skargi stanowiły gołosłowną polemikę z ww. rozstrzygnięciem organu II instancji.

Powyższe prowadzi do wniosku, że wydana w sprawie decyzja jest zgodna z prawem, a podniesione w skardze zarzuty – zarówno w zakresie naruszenia prawa materialnego jak i procesowego – nieuzasadnione. Z tego powodu należało oddalić skargę na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyła skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, a także decyzji organu I i II instancji; oraz przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. w zw. z § 309 ww. rozporządzenia przez ich:

- błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, iż spełnienie przez budynek inwestorski wymogów formalnych przewidzianych w rozporządzeniu pozwala na legalizację takiego budynku, pomimo istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu, faktycznego negatywnego oddziaływania na budynki sąsiednie, a w konsekwencji także faktycznego stwarzania przez ten budynek zagrożenia dla higieny i zdrowia sąsiadów;

- niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że przepisy rozporządzenia nie odnoszą się do zacienienia działki, w sytuacji gdy w § 309 ww. rozporządzenia ustawodawca wprost wskazał, że budynek powinien być zaprojektowany i wykonany z takich materiałów i wyrobów oraz w taki sposób, aby nie stanowił zagrożenia dla higieny i zdrowia użytkowników lub sąsiadów, w szczególności w wyniku ograniczenia nasłonecznienia i oświetlenia naturalnego, co odnosi się do całych nieruchomości sąsiednich tj. zarówno do budynków, jak i działek sąsiednich.

Ponadto zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

1) art. 75 K.p.a. w zw. z art. 79 § 1 i § 2 K.p.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a polegające na przyjęciu, że inwestorzy mogli pozbawić skarżącą możliwości udziału w oględzinach nieruchomości, a w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, iż pozbawienie skarżącej możliwości udziału w dokonanych przez organ oględzinach nieruchomości inwestorów nie stanowiło naruszenia przepisów postępowania, w sytuacji gdy dokonane przez organ oględziny nieruchomości (w tym budynku) inwestorów stanowiły istotny dowód w sprawie, w związku z czym skarżąca jako strona postępowania miała prawo wziąć udział w przeprowadzeniu dowodu z oględzin i ani organ, ani tym bardziej inna strona postępowania administracyjna nie była uprawniona by skarżącą tego prawa pozbawiać, zaś powyższe uchybienie miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, gdyż w oparciu o wadliwie przeprowadzone dowody z oględzin (bez udziału skarżącej) organy obu instancji poczyniły kluczowe dla niniejszej sprawy aczkolwiek nieprawidłowe ustalenia, a to:

- w zakresie kierunku spływania wód gruntowych i opadowych z nieruchomości inwestorów i ustalenia te następnie legły u podstaw nieuzasadnionego przyjęcia, że brak wykonania przez inwestorów opaski drenażowej nie narusza przepisów prawa;

- w zakresie zgodności rzeczywistego przebiegu robót z zapisami dokonanymi w dzienniku budowy, które to ustalenia legły u podstaw nieuzasadnionego przyjęcia, że budynek inwestorów wybudowany został w zgodzie z przepisami prawa, a w szczególności, że inwestor nie dopuścił się w tym zakresie samowoli budowlanej;

- w zakresie zakwalifikowania zewnętrznej ściany budynku skarżącej leżącej w granicy z działką inwestorów jako ściany oddzielenia przeciwpożarowego, w sytuacji gdy ściana na ta nie posiada żadnych cech ściany oddzielenia przeciwpożarowego i organ nie wskazał również w ogóle co legło u podstaw takiego ustalenia, zaś ustalenia w tym zakresie były kluczowe dla dokonania prawidłowej oceny odległości budynku inwestorów od przedmiotowej ściany budynku skarżącej (pod kątem § 271 ww. rozporządzenia);

- w zakresie tego, że oddziaływanie obiektu inwestorów, biorąc pod uwagę jego gabaryty, zamyka się w granicach działki inwestorów i nie zagraża higienie oraz zdrowiu skarżącej, w sytuacji gdy ustalenia te były kluczowe dla dokonania oceny, czy możliwa jest legalizacja obiektu inwestorów poprzez jedynie przedłożenie projektu zamiennego;

2) art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. polegające na oddaleniu wniosków dowodowych skarżącej, zgłoszonych na str. 5 i 6 w pkt 1) skargi, we wniosku dowodowym dat. 25.06.2020 r. oraz we wniosku dowodowym z dnia 13.10.2020 r., w sytuacji gdy zgłoszone dowody są dokumentami i miały charakter uzupełniający, pozwalający Sądowi I instancji na dokonanie oceny, że czynności dowodowe w postaci oględzin (de facto bez udziału skarżącej) zostały przez organ dokonane w sposób wadliwy, doprowadzając organy obu instancji, a w konsekwencji także Sąd I instancji do błędnych ustaleń, jakoby budynek inwestorów nie oddziałuje negatywnie na budynek skarżącej i nie stwarza zagrożenia dla higieny oraz zdrowia skarżącej, a w konsekwencji, że możliwa jest jego legalizacja poprzez przedłożenie projektu zamiennego,

3) art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. polegające na niewyczerpującym i niewszechstronnym rozważeniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności:

- na pominięciu dowodów w postaci wydruków budynku inwestorów z portalu gogle.pl/maps według stanu na czerwiec 2012 r. (załączonych do zalegającej w aktach sprawy skargi kasacyjnej z dnia 8.03.2017 r.) oraz niewzięciu pod uwagę rozbieżności pomiędzy zapisami w dzienniku budowy, a pokontrolnymi ustaleniami organu, podczas gdy dowody te jednoznacznie wskazują, że inwestor prowadził roboty w okresie gdy w obrocie prawnym nie obowiązywały już decyzje o pozwoleniu na budowę, dopuszczając się tym samym samowoli budowlanej, zaś wpisy dokonane w dzienniku budowy nie odzwierciedlają rzeczywistego przebiegu tych że robót;

- niewzięciu pod rozwagę i pominięciu dowodów zgłoszonych w skardze, we wniosku dowodowym dat. 25.06.2020 r. oraz we wniosku dowodowym z dnia 13.10.2020 r., w sytuacji gdy dowody te w sposób jednoznaczny wskazywały, iż z uwagi na ukształtowanie terenu, niewykonanie przez inwestorów opaski drenażowej (pomimo, iż była ona przewidziana w zatwierdzonym projekcie), a także zbyt duże gabaryty budynku inwestorów (de facto będące także efektem znacznych odstępstw od zatwierdzonego projektu), budynek inwestorów faktycznie oddziałuje negatywnie na budynek skarżącej, powodując jego zawilgocenie oraz ograniczenie nasłonecznienia i oświetlenia naturalnego, a w konsekwencji stwarza zagrożenia dla higieny i zdrowia skarżącej, co czyniło niemożliwym zalegalizowanie budynku inwestorów poprzez jedynie przedłożenie projektu zamiennego;

4) art. 134 § 1 p.p.s.a. polegające na niedokonaniu rozstrzygnięcia w graniach sprawy i niezbadaniu prawidłowości zaskarżonej decyzji:

- w zakresie niewykonania przez inwestorów opaski drenażowej wokół budynku inwestorskiego, w sytuacji gdy z uwagi na zmienny poziom wód gruntowych na obszarze objętym inwestycją (teren zalewowy) opaska drenażowa została przewidziana w zatwierdzonym projekcie dotyczącym budynku inwestorów, a mimo to nie została przez inwestorów w ogóle wykonana, zaś § 315 i § 316 ww. rozporządzenia przewidują obowiązek zaprojektowania i wykonania budynku w taki sposób, by opady atmosferyczne, woda w gruncie i na jego powierzchni nie powodowały zagrożenia zdrowia i higieny użytkowania, w szczególności poprzez wykonanie odpowiedniego drenażu;

- w zakresie wykonania przez inwestora podmurówki wyższej niż w zatwierdzonym projekcie, podczas gdy pomimo, iż w konsekwencji takiego odstępstwa obiekt inwestorów spełniał pod tym względem wymogi przewidziane w rozporządzeniu, to należało poddać ocenie, czy niezgodne z projektem podwyższenie całego budynku oddziałuje faktycznie na nieruchomość skarżącej ograniczając nasłonecznienie i oświetlenie naturalne stwarzając tym samym zagrożenie dla higieny i zdrowia skarżącej jako sąsiada inwestorów;

- w zakresie wysokości obiektu inwestorów mierzonej od powierzchni gruntu do najwyżej położonego punktu dachu oraz zgodności wysokości tego obiektu z przepisami prawa, w szczególności wpływu tej wysokości na ograniczenie nasłonecznienia i oświetlenia naturalnego działek sąsiednich;

- w zakresie wykonania przez inwestorów dodatkowego i nieprzewidzianego w projekcie dwuskrzydłowego okna na ścianie południowej obiektu, podczas gdy ocena istotności tego odstępstwa oraz ewentualnego zagrożenia dla skarżącej i jej nieruchomości, powinna zostać dokonana poprzez ustalenie czy odstępstwo to narusza stabilność konstrukcji całego obiektu, czego ani organy obu instancji ani też Sąd I instancji nie uczyniły

– co miało istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, gdyż wobec całkowitego pominięcia przez zaskarżone orzeczenie powyższych kwestii, doszło do nierozpoznania w tym zakresie istoty sprawy oraz nie została w tym zakresie w ogóle rozpoznana kwestia faktycznego oddziaływania budynku inwestorów na budynek skarżącej pod kątem możliwego stwarzania przez ten budynek zagrożenia dla higieny i zdrowia skarżącej, co czyniło nieuzasadnionym przyjęcie przez zaskarżone orzeczenie, że możliwa jest legalizacja budynku inwestorów w obecnym stanie poprzez jedynie przedłożenie przez nich projektu zamiennego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego i procesowego.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że strona wnosząca skargę kasacyjną błędnie rozumie charakter i istotę postępowania naprawczego prowadzonego w trybie art. 50-51 P.b. Stwierdzenie, że dana inwestycja była realizowana z istotnymi odstępstwami od udzielonego pozwolenia na budowę wymaga wdrożenia trybu naprawczego celem oprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Poza tym w okolicznościach niniejszej sprawy wyeliminowano z obrotu prawnego decyzję o pozwoleniu na budowę, zaś Sąd Administracyjny (wyrok o sygn. akt II SA/Gl 371/14) wyraził wiążącą ocenę prawną, że w takich okolicznościach jak w niniejszej sprawie wymaga wdrożenia tryb naprawczy z art. 50-51 P.b., celem doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Temu celowi służy nałożenie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. obowiązku przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, który powinien uwzględniać wszystkie dokonane przez inwestora zmiany, jak i powinien zawierać rozwiązania projektowe, które mieszczą się w granicach obowiązujących przepisów prawa. Tylko tak przeprowadzone postępowanie naprawcze będzie uprawniało do stwierdzenia, czy realizowana inwestycja jest zgodna z prawem i może podlegać legalizacji. Ma rację Sąd I instancji, że zarówno postępowanie legalizacyjne (w trybie art. 48 P.b.), jak i naprawcze (w trybie art. 50-51 P.b.) w pierwszej kolejności wymagają wdrożenia procedury naprawczej celem doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Niewątpliwie takiemu ustaleniu w postępowaniu naprawczym ma służyć nałożenie obowiązku przedstawienia projektu budowlanego zamiennego. Dopiero więc w wyniku jego przedstawienia organ nadzoru budowlanego będzie mógł ustalić, czy przewidziane w nim rozwiązania projektowe są zgodne z prawem (np. czy ściana w granicy działek jest ścianą oddzielenia pożarowego, o jakiej mowa w § 235 ww. rozporządzenia – to z projektu budowlanego powinny wynikać parametry takiej ściany; ewentualnie czy budynek spełnia wymogi z § 309 oraz § 315 i § 316 ww. rozporządzenia; czy nie naruszono stosunków wodnych na gruncie, czy wody opadowe z budynku nie są odprowadzane na teren sąsiednich nieruchomości; czy wykonane otwory okienne są zgodne z prawem i czy rzeczywiście wpływają negatywnie na konstrukcję nośną budynku; czy wysokość budynku nie powoduje ponadnormatywnego zacieniania sąsiednich budynków), a jeżeli tak to tylko wtedy będzie możliwe ustalenie, czy inwestycja jest zgodna z prawem, czy ewentualnie inwestycja będzie wymagała kontynuowania w oparciu o projekt budowlany zamienny, zaś kwestia zgodności faktycznie wykonanych robót budowlanych z rozwiązaniami projektowymi zawartymi w projekcie budowlanym będzie oceniana na ostatnim etapie procesu inwestycyjno-budowlanego, jakim jest oddanie obiektu budowlanego do użytku (patrz: art. 51 ust. 4 P.b.). Nie można nie uwzględnić, że w okolicznościach niniejszej sprawy wymagana będzie kompleksowa ocena projektu budowlanego zamiennego, ponieważ w niniejszej sprawie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego pozwolenie na budowę, co wymaga uzyskania nowego projektu budowlanego (tu: zamiennego) i jego ewentualnego zatwierdzenia, celem kontynuowana dalszych etapów procesu inwestycyjno-budowanego. Nie można w omawianym zakresie doszukać się wskazywanego w skardze kasacyjnej naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 151 i art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 75, art. 77 § 1, art. 79 § 1 i § 2 K.p.a.

Należy stronie wnoszącej skargę kasacyjną wyjaśnić, że nałożenie obowiązku w postaci przedstawienia projektu budowlanego zamiennego nie kończy postępowania naprawczego, o czym stanowią kolejne ustępy art. 51 P.b. To jak zakończy się postepowanie naprawcze, czy nałożeniem jakiś jeszcze obowiązków, czy rozbiórką, czy zatwierdzeniem projektu budowlanego zamiennego, w pierwszej kolejności będzie zależało od tego czy w ogóle inwestor przedstawi projekt budowlany zamienny. W tym zakresie nie mają więc przesądzającego znaczenia wnioski dowodowe składane przez skarżącą przed Sądem Administracyjnym, dlatego Sąd I instancji niewadliwie tych warunkach na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. nie uwzględnił tych wniosków tym bardziej, że stanowią one wyłącznie "projekcję" stanowiska skarżącej co do tego jak powinna wyglądać inwestycja na sąsiedniej nieruchomości. Takie zaś stanowisko skarżącej pomija, że inwestor w ramach tzw. "wolności budowlanej" może zrealizować inwestycję w oparciu o własne plany inwestycyjne o ile mieszczą się w granicach obowiązującego prawa (patrz: art. 4 P.b.). Zasadniczo właściciel sąsiedniej nieruchomości tych planów nie może ograniczać, czy też narzucać własnych "pomysłów" co do sposobu zagospodarowania sąsiedniej nieruchomości, chyba, że wykaże, iż dane rozwiązanie projektowe jest niezgodne z prawem.

Dlatego wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej, a dotyczące naruszenia prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. w zw. z § 309 ww. rozporządzenia; oraz naruszenia prawa procesowego, tj. art. 75 K.p.a. w zw. z art. 79 § 1 i § 2 K.p.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a.; art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a.; art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a.; art. 134 § 1 p.p.s.a. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.

Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.