Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1095/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2023-12-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 1634
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art. 77, art. 107 § 1, art. 105 § 1
journal: Dz.U. 2023 poz 775
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Ewa Partyka WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w [....] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 8 maja 2023 r. nr SKO.4170.11.1270.2023 w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia – skargę oddala –


UZASADNIENIE

II SA/Rz 1095/23

U z a s a d n i e n i e

Przedmiotem skargi Fundacji [...] z/s w [...] jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z 8 maja 2023 r. nr SKO.4170.11.1270.2023 dotycząca umorzenia postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, 12 grudnia 2022 r. Gmina [...] wniosła o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia obejmującego przebudowę drogi wewnętrznej w P. gm. [...] na działkach nr [...].

Fundacja postanowieniem Wójta Gminy [...] z 5 stycznia 2023 r. – wydanym na podstawie art. 31 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775, dalej: k.p.a.) - została dopuszczona do udziału w postępowaniu w charakterze strony.

Decyzją z 2 marca 2023 r. nr UG.6220.27.202 – wydaną na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 73 ust. 1, art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2022 r., poz. 1029 ze zm.) – Wójt Gminy [...] umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla w/w przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu wskazał, że w ocenie organów opiniujących, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie, Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [....], przedmiotowe przedsięwzięcie nie kwalifikuje się do zadań wskazanych w § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r., poz. 1839 ze zm.), zatem jednocześnie nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku (...), stąd na jego realizację nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Odnosząc się do uwag i wniosków Fundacji dodatkowo wyjaśnił, że inwestycje w postaci przebudowy drogi wewnętrznej w P., przebudowy drogi gminnej w M. oraz budowy zbiornika wodnego K. – M. nie pozostają ze sobą w związku. Przebudowa dróg w P. i w M. objęta była jednym wnioskiem Gminy [...] do Prezesa Rady Ministrów w ramach Rządowego Funduszu Polski Ład, bowiem jednym wnioskiem można było objąć kilka odcinków dróg, niemniej są to odrębne drogi w dwóch różnych miejscowościach, które nie są ze sobą powiązane. Przebudowa tych dróg nie ma też żadnego związku z budową zbiornika wodnego K. – M.

W odwołaniu od decyzji Wójta Fundacja zarzuciła naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego. W jej ocenie, organ I instancji naruszył w szczególności art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej przez złamanie zasady bezstronności i równego traktowania oraz zaniechanie zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, co uniemożliwiło udowodnienie wszelkich okoliczności w sprawie przed rozstrzygnięciem postępowania.

Odnośnie naruszenia przepisów prawa materialnego wskazano na naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 13 oraz art. 59 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...) poprzez takie podzielenie przedsięwzięcia, aby zwolnić wnioskodawcę z wymogu uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a tym samym obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ I instancji odrzucił wszystkie jej wnioski o uzupełnienie postępowania, argumentując, że postępowanie i tak podlega umorzeniu, co stanowi naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu.

Fundacja powołała się ponadto na treść aplikacji Gminy [...] o dofinansowanie z Programu Inwestycji Strategicznych Rządowego Funduszu Polski Ład realizacji zadania "Przebudowa drogi M. – P. oraz P.M. na potrzeby planowanego zbiornika wodnego K. – M.", z którego uzasadnienia wynika, że drogi te będą pełnić strategiczną funkcję połączenia wsi przy powstaniu planowanego zbiornika.

W ocenie Fundacji, wniosek o finansowanie zadania wskazuje jednoznacznie na powiązanie technologiczne wszystkich trzech przedsięwzięć - dwóch odcinków ciągu drogowego M. – P. i budowy zbiornika wodnego.

Także raport o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia dot. budowy zbiornika wodnego K. – M. wskazuje, że obejmuje ono drogę M.- P. (A2-A3) i P. – K. (A1), a planowana przebudowa drogi w P. wpisuje się w ten plan. Ponadto przebudowywana droga prowadzi do działek, które wg PGW WP są przeznaczone do przesiedleń w ramach budowy zbiornika.

SKO opisaną na wstępie decyzją z 8 maja 2023 r. - działając na podstawie art. 17 pkt 1, art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Wyjaśniło, że wydanie decyzji o umorzeniu postępowania jest obligatoryjne, gdy postępowanie zostało wszczęte, ale z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.

Zgodnie z art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...), decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia.

Jej uzyskanie jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Rozporządzenie z 10 września 2019 r. przewiduje, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko należy zaliczyć m.in. drogi o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 31 i 32, lub obiekty mostowe w ciągu drogi o nawierzchni twardej, z wyłączeniem przebudowy dróg lub obiektów mostowych służących do obsługi stacji elektroenergetycznych i zlokalizowanych poza obszarami objętymi formami ochrony przyrody o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (§ 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia).

Do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1 (§ 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia).

W ocenie Kolegium, przedmiotowe przedsięwzięcie nie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, zatem nie wymaga wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co uzasadnia umorzenie postępowania w sprawie.

Zgodnie z treścią Karty informacyjnej przedsięwzięcia, już składając wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach inwestor nie przewidywał przebudowy dłuższego odcinka drogi niż 1 km.

Zgodnie z KIP, przebudowa obejmuje: w km 0+000 - 0+570: poszerzenie drogi o nawierzchni bitumicznej z 3,3 do 4 m, położenie warstwy bitumicznej, pobocza z tłucznia i budowę przepustu, zaś w km 0+570 - 0+915: utwardzenie drogi żwirowej tłuczniem, klińcem kamiennym, pobocza drogi z tłucznia i udrożnienie istniejących rowów. W ocenie inwestora, zasięg oddziaływania przedsięwzięcia będzie miał charakter lokalny, ograniczony do terenów realizacji przedsięwzięcia - pasa drogowego remontowanej drogi. Inwestor uzasadnił, że obecnie droga jest w złym stanie technicznym, o zdeformowanej nawierzchni, na której występują wyboje, ubytki, powstają zastoiska wody. Droga ta obsługuje ruch lokalny w miejscowości P.

W przedmiotowej sprawie chodzi nie tyle o rozważenie konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (lub brak takiej oceny), co o rozstrzygnięcie, czy w ogóle dane zamierzenie inwestycyjne jest przedsięwzięciem w rozumieniu ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...), a więc czy istnieje potrzeba wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jednakże nawet w tej sytuacji stwierdzić należy, że zamierzenie to nie jest powiązane z innymi realizowanymi czy planowanymi w pobliżu przedsięwzięciami. Dotyczy remontu istniejącej już drogi wewnętrznej w P. na długości 915 m.

Odnosząc się do argumentacji Fundacji organ wskazał, że skoro w raporcie na który się powołuje została już dokonana ocena oddziaływania na środowisko całego tego przedsięwzięcia, a więc budowa zbiornika wodnego z przyległą infrastrukturą, to nie można zasadnie twierdzić, że inwestor w tej sprawie w sposób nieuprawniony dzieli przedsięwzięcie na mniejsze części w celu uniknięcia prowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

W ocenie Kolegium, wystąpienie przez inwestora o wydanie decyzji środowiskowej w sprawie remontu drogi wewnętrznej w P. świadczy o tym, że w rzeczywistości jest to zupełnie inne zamierzenie, niepowiązane z przedsięwzięciem dla którego sporządzono raport. Potwierdzałoby to twierdzenia zawarte w decyzji organu I instancji, że infrastruktura drogowa planowana w ramach przedsięwzięcia polegającego na budowie zbiornika wodnego zostanie dopiero wybudowana.

Powiązanie technologiczne budowy zbiornika wodnego z remontem wewnętrznej drogi znajdującej się w jego pobliżu jest zbyt daleko idące, nawet pomijając fakt braku korelacji czasowej realizacji obydwu zamierzeń budowlanych (z których realizacja tego drugiego nie została nawet przesądzona).

Powiązania takiego w szczególności nie można upatrywać w samej nazwie nadanej przedsięwzięciu w ramach procedury przetargowej na wykonanie remontu tej drogi, wskazującej, że przebudowa drogi powstaje na potrzeby planowanego zbiornika.

Poprawa nawierzchni drogi w miejscowości P. na potrzeby lokalnej społeczności stanowi autonomiczne rozwiązanie komunikacyjne polepszające warunki ruchu drogowego w tej miejscowości i jest niezależne od realizowanej w tym samym czasie i w ramach jednego projektu finansowanego z tego samego programu Polski Ład inwestycji poprawy nawierzchni drogi w miejscowości M., w sytuacji, gdy miejscowości te dzieli od siebie kilka kilometrów.

Skoro oddziaływanie przedmiotowej inwestycji zawiera się w pasie drogowym istniejącej już drogi gminnej, to nie można uznać, że oddziaływanie to zostanie skumulowane z realizacją inwestycji w miejscowości M., gdzie również oddziaływanie tamtej inwestycji będzie ograniczone do pasa drogowego drogi gminnej. Należy zatem uznać, że obydwie te drogi lokalne będą istnieć samodzielnie i odrębnie spełniać cel, jakim jest poprawa lokalnych warunków komunikacyjnych.

Odnośnie zarzutu braku uwzględnienia przez organ I instancji wniosku Fundacji o dopuszczenie jako dowodu treści aplikacji Gminy [...] o dofinansowanie przedsięwzięcia, jest ono nieuzasadnione.

Gmina [...] przyznała bowiem, że w treści wniosku o dofinansowanie prowadzonego przedsięwzięcia ujęta została zarówno przedmiotowa inwestycja remontu drogi w P., jak i remontu drogi w M., a ponadto nie przeczy, by w tej aplikacji użyto sformułowania "na potrzeby planowanego zbiornika wodnego K.- M.".

Przedstawienie tego wniosku potwierdziłoby jedynie przyznaną przez Gminę [...] okoliczność, która jednak nie ma znaczenia w niniejszym postępowaniu. Uzasadnienie bowiem wniosku o dofinansowanie remontu dróg z Programu Polski Ład nie może wpłynąć na fakt braku powiązania technologicznego i funkcjonalnego przedmiotowego przedsięwzięcia ze wskazanymi przez odwołującą innymi przedsięwzięciami realizowanymi lub planowanymi w okolicy.

Tym samym zdaniem Kolegium, planowana inwestycja nie podlega zatem rozporządzeniu z 10 września 2019 r. i nie wymaga wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W świetle tych okoliczności umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. było prawidłowe.

Wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargą Fundacja zaskarżyła w całości decyzję Kolegium z 8 maja 2023 r., zarzucając jej naruszenie:

I. przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. poprzez dowolną a nie swobodną ocenę dowodów i przyjęcie sztywnej teorii dowodowej. Naruszenie to wypełnia przesłankę z art. 138 § 2 k.p.a. o przesłankach do uchylenia zaskarżonej decyzji,

II. prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 13 oraz art. 59, 60, 71 ust. 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...), poprzez utrzymanie dokonanej przez organ I instancji legalizacji podzielenia przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko w taki sposób, aby uniknęło ono wymogu uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i ewentualnej oceny oddziaływania na środowisko, co jest jednocześnie naruszeniem art. 4 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko oraz art. 6 Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (Konwencja z Aarhus).

W związku z powyższymi zarzutami Fundacja wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji o umorzeniu postępowania, przeprowadzenie dowodów uzupełniających z załączonego do skargi dokumentu oraz zasądzenie od organu na rzecz Fundacji kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wywiodła:

ad. I. Dowodem na powiązania technologiczne przedmiotowego przedsięwzięcia z przedsięwzięciem "Budowa zbiornika wodnego K. – M. na rzece [...]" jest załącznik do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy zbiornika wodnego - raport o oddziaływaniu na środowisko.

Każda wersja raportu dla tego przedsięwzięcia zawiera potwierdzenie, że częścią inwestycji pn. "Budowa zbiornika wodnego K. – M. na rzece [...]" jest także przebudowa układu dróg w gm. N. i [...], a każdy wariant inwestycji zawiera połączenie wsi M. i P. w miejscu tożsamym z drogą objętym niniejszym postępowaniem, co objęte zostało inwentaryzacją przyrodniczą i oceną oddziaływań. W zasadzie jest to jedyny dowód pozwalający na weryfikację powiązań technologicznych obu przedsięwzięć, jednak organ I instancji wbrew wnioskom Fundacji nie poszerzył materiału dowodowego o ten dokument, argumentując to tym, że jest to dowód nieistotny. Było to rażące naruszenie prawa stron w postępowaniu, szczególnie art. 7 i 8 k.p.a.

W przypadku drugiego istotnego dowodu w sprawie, tj. dokumentacji związanej z aplikacją Gminy [...] o uzyskanie finansowania dla zadania pod nazwą "Przebudowa drogi M. – P. oraz P. – M. na potrzeby planowanego zbiornika wodnego K. – M.", w ramach którego realizowane ma być przedmiotowe przedsięwzięcie, organ I instancji nie chciał uzupełnić materiału dowodowego o ten dokument, jednak Fundacja uzyskała go niezależnie i załączyła do odwołania do organu II instancji. Ten jednak w ramach postępowania odwoławczego wykazał się dowolną a nie swobodną oceną dowodów i powołał się na fakt istnienia tego dokumentu, jednak odniósł się tylko do tytułu zadania, a nie do całej treści opisu przedsięwzięcia, z którego wynika, że przebudowa drogi wewnętrznej w P. na działkach nr [...] jest powiązana bezpośrednio technologicznie z budową zbiornika wodnego K. – M. na rzece [...] i przebudową drogi gminnej w M. na działce nr [...]. Organy obu instancji całkowicie pominęły treść mówiącą o połączeniu obu wsi, jednocześnie bezpodstawnie bagatelizując cel przedsięwzięcia - realizację na potrzeby zbiornika wodnego K.- M.

ad. II. Organ odwoławczy dokonał błędnej wykładni powołanych w uzasadnieniu decyzji orzeczeń wskazując, że skoro w raporcie została już dokonana ocena oddziaływania na środowisko całego tego przedsięwzięcia, a więc budowa zbiornika wodnego z przyległą infrastrukturą, to nie można zasadnie twierdzić, że inwestor w tej sprawie w sposób nieuprawniony dzieli przedsięwzięcie na mniejsze części w celu uniknięcia prowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej dla zbiornika wodnego K. – M. jest bowiem dokonywana ocena całego zmierzenia, a więc łącznie z budową przyległej infrastruktury.

Wykładnia organu II instancji, że wyłączenie budowy/przebudowy drogi (SKO wadliwie posługuje się sformułowaniem "remont drogi") z większej inwestycji budowy zbiornika K.-M., nie narusza przepisów w tym zakresie, jest błędna i wprost wpisuje się w czynności zakazane wskazane w cytowanych wyżej wyrokach NSA. Uzasadnienie SKO jest tylko potwierdzeniem, że wyłączenie przedmiotowego przedsięwzięcia przebudowy drogi w m. P. (a także odcinka drogi M. – P. w m. M.) ma na celu jego szybszą realizację niż w przypadku realizacji całej inwestycji zbiornika wodnego i tym samym ominięcie oceny oddziaływania części zadań, które składają się na to przedsięwzięcie.

Ocena planowanego przedsięwzięcia, a nie już zrealizowanego, jest podstawą procedury oceny oddziaływania i ogólnie procedury wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która to musi być skonsumowana przez dalsze decyzje realizacyjne. Takie "wyłączenie" budowy dróg "na potrzeby budowy zbiornika K.-M." z trwającego postępowania dotyczącego "budowy zbiornika wodnego K.-M." jest jawnym naruszeniem praw stron postępowania. Stronami postępowania są rodziny z około 80-90 domów przeznaczonych do rozbiórki i terenów rolniczych do zalania i zabudowy, którym Konwencja z Aarhus gwarantuje umożliwienie udziału w postępowaniu "na tyle wcześnie, aby wszystkie możliwości były jeszcze dostępne i aby udział społeczeństwa był skuteczny" (art. 6 ust. 4). Natomiast udział społeczeństwa, w tym konsultacje dla całego społeczeństwa w tym postępowaniu dotyczącym budowy zbiornika, jeszcze się nie rozpoczęły. Oznacza to, że ci ludzie mają prawo żądać rozpatrzenia wariantów alternatywnych do budowy zbiornika wymuszającego ich wywłaszczenia i wysiedlenia, a wszelkie fragmentacje inwestycji, tak aby jej części powstały wcześniej niż po uzyskaniu dla niej ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, tych praw ich pozbawia, na co Fundacja [....] nie może się zgodzić.

Niewłaściwa jest też interpretacja SKO, że brak jest powiązania z budową zbiornika przedmiotowego przedsięwzięcia ze względu na brak korelacji czasowej. Różne elementy przedsięwzięcia nie muszą być realizowane jednocześnie. Całkowicie chybiony jest też argument za odrębnością przedsięwzięcia, ze względu na to, że "droga bowiem może funkcjonować samodzielnie, a jej zadaniem jest usprawnienie ruchu pojazdów, zatem przedmiotowe zamierzenie spełni swoją funkcję nawet wówczas, gdy planowany zbiornik wodny nigdy nie powstanie." Wszak SKO potwierdziło, że przedsięwzięcie w ramach którego przedmiotowa droga powstaje nazywa się "Przebudowa drogi M. – P. oraz P. – M. na potrzeby planowanego zbiornika wodnego K. – M." oraz, że "planowana przebudowa drogi sięga istotnie działki nr [...] w P., której koncepcja urbanistyczna przewiduje powstanie budownictwa mieszkalnego w związku z likwidacją gospodarstw w projektowanej czaszy zbiornika" (analogiczna sytuacja dotyczyła odcinka drogi rozpatrywanej w postępowaniu "Przebudowa drogi gminnej w M. na działce nr ewid. [...] w km 0+000-1+000").

Błędna wykładnia dotyczy też rzekomego braku powiązań między sobą przebudowy dwóch odcinków drogi M. – P., realizowanych odrębnymi wnioskami o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, tj. dotyczącego przedmiotowego przedsięwzięcia i przebudowy drogi gminnej w M. na działce nr [...]. Dowodem takich powiązań jest treść wniosku inwestora o dofinansowanie inwestycji z Programu Inwestycji Strategicznych.

Ponadto nie jest istotne, czy działki przedsięwzięć ze sobą sąsiadują i w jakim obecnie stanie są odcinki drogi (np. czy jest nawierzchnia, czy jest przejezdna), czy nie. Istotne jest, że odcinki drogi mają powstać, aby docelowo "pełnić strategiczną funkcję połączenia wsi" (wniosek o dofinansowanie), tak więc nieprawdą są twierdzenia o tym, że "wyremontowana droga bowiem może funkcjonować samodzielnie, a jej zadaniem jest usprawnienie ruchu pojazdów."

Przy interpretacji zaproponowanej przez Kolegium można by wydzielić praktycznie każdą inwestycję drogową tak, aby uniknęła progów określonych w Rozporządzeniu z 10 września 2019 r. rezygnując z realizacji ich środkowych odcinków. Każdy fragment drogi będzie przecież w jakimś stopniu poprawiał lokalne warunki komunikacyjne i większość miejscowości jest położonych w pewnej odległości od siebie. Również w przypadku przebudowy/rozbudowy prowadzonej na kilku krótkich nieprzylegaiacych do siebie odcinkach drogi lub kanalizacji, których długość osiągnie w sumie 1 km, konieczne będzie uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W przedmiotowej sprawie kumulacja dwóch odcinków w ramach oddzielnych postępowań o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwetycji polegającej na przebudowie drogi wewnętrznej w P. i przebudowie drogi gminnej w M., które zostały umorzone ze względu na odcinek drogi o nawierzchni twardej do 1 km i rzekomy brak obopólnych powiązań, wynosi 1570 m i kwalifikuje to przedsięwzięcie jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, nawet pomijając technologiczne powiązanie z przedsięwzięciem "Budowa zbiornika wodnego K.-M.".

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego, doprowadziły zdaniem Fundacji do naruszenia przepisów ustawy środowiskowej, w tym zwłaszcza art. 3 ust. 1 pkt 13 (definicja przedsięwzięcia) oraz przepisów działu V ustawy - Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura, w tym art. 59, 60, 71 ust. 1 i ust. 2.

Naruszenia te skutkują naruszeniem art. 4 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko oraz art. 6 Konwencji o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach).

Przedmiotem skargi jest decyzja SKO w Krośnie z 8 maja 2023 r., utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z 5 stycznia 2023 r. o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia obejmującego przebudowę drogi wewnętrznej w P. gm. [...] na działkach nr [...].

Dokonana przez Sąd pod względem wskazanych wyżej kryteriów kontrola zaskarżonej decyzji nie wykazała, by była ona dotknięta wadami uzasadniającymi jego eliminację z obrotu prawnego.

Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy ustalony w toku postępowania administracyjnego nie budzi zastrzeżeń i może stanowić podstawę wyrokowania.

Zaistniały spór sprowadza się w istocie do ustalenia, czy w przedmiotowej sprawie zamierzenie inwestycyjne – z uwagi na wywodzone powiązanie z innymi przedsięwzięciami (jak twierdzi skarżąca Fundacja) lub brak tego powiązania (na którym to stanowisku stoją orzekające w sprawie organy administracji) - jest przedsięwzięciem, względem którego istnieje potrzeba wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Sąd w całości akceptuje poczynione w tym zakresie ustalenia organów, że przeprowadzone w sprawie postępowanie (odpowiadające prawdzie obiektywnej, tj. przepisom art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 K.p.a.) przemawia za słusznością stanowiska, że dla planowanej inwestycji nie istniała potrzeba wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Zebrany materiał dowodowy - rozpatrzony w sposób dokładny i wszechstronny – świadczy w sposób nie budzący wątpliwości, że remont drogi w P. jest zamierzeniem niepowiązanym z żadnym innym przedsięwzięciem, w szczególności remontem drogi w M. oraz na budową zbiornika wodnego K. – M.

Sąd podziela stanowisko SKO, że wywodzone przez Fundację powiązanie technologiczne budowy zbiornika wodnego z remontem wewnętrznej drogi w P. i drogi w M. jest zbyt daleko idące. Okoliczność, że przebudowa drogi w P. została objęta sporządzoną znacznie wcześniej dokumentacją (raportem o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko) dot. budowy zbiornika wodnego K. – M. nie oznacza, że w sytuacji znacznego przedłużania się tego postępowania i braku pewności czy zbiornik wodny zostanie w ogóle zrealizowany, nie jest możliwa wcześniejsza przebudowa przedmiotowej drogi (utwardzenie, poszerzenie), jako mającej służyć poprawie lokalnych warunków komunikacyjnych, a nie tylko i wyłącznie potrzebom związanym z powstaniem planowanego zbiornika.

W opisanej sytuacji nie można również upatrywać powiązania przebudowy drogi w P. z przebudową drogi w M. w samej nazwie nadanej przedsięwzięciu dla potrzeb uzyskania dofinansowania z programu Polski Ład, gdy jak wykazały organy, drogi te nie łączą się ze sobą w terenie (nie wyklucza to ewentualnego ich połączenia w przyszłości w jeden ciąg, chociażby w ramach inwestycji związanych z zamierzoną budową wspomnianego zbiornika i koniecznością dostosowania do tego infrastruktury komunikacyjnej).

W opisanej sytuacji nie zachodzą więc okoliczności świadczące o potrzebie przeprowadzenia postępowania i wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wynikające z forsowanej przez Fundację tezy o fragmentaryzacji inwestycji obejmującej budowę zbiornika wodnego oraz przebudowę dróg w P. i M.

W orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, że przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego z art. 105 § 1 k.p.a. zachodzą wtedy, gdy postępowanie przed organem I instancji było bezprzedmiotowe (bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, wobec którego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę co do istoty, m.in. z uwagi na brak podstaw prawnych do merytorycznego załatwienia danej sprawy lub brak przedmiotu postępowania względem którego organ administracji jest władny do rozstrzygania o uprawnieniach lub obowiązkach danego podmiotu).

Skoro zatem realizacja inwestycji nie wymaga przeprowadzenia postępowania środowiskowego, w związku z jego bezprzedmiotowością należało w całości podzielić stanowisko organu I i II instancji co do słuszności podjętych rozstrzygnięć, przemawiających za umorzeniem postępowania administracyjnego w sprawie.

Reasumując, w okolicznościach sprawy organy administracji nie dopuściły się naruszenia tak przepisów procesowych jak i materialnoprawnych, które zostały w sposób prawidłowy zinterpretowane i zastosowane. Stanowisko organów co do wydanych rozstrzygnięć - w tym co do składanych przez Fundację uwag i wniosków oraz podnoszonych zarzutów - zostało również należycie wyjaśnione i umotywowane.

Z przedstawionych przyczyn Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.