Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 786/24
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2024-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję organu II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 234
journal: Dz.U. 2023 poz 1478
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędzia WSA Piotr Fronc Protokolant: starszy referent sądowy Kamila Maśloch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2024 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 1 marca 2024 r., znak: SKO.OS/4170/134/2023 w przedmiocie zobowiązania do przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz skarżącej K. K. kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta i Gminy M. decyzją z dnia 6 kwietnia 2022 r. (znak: [...]) zobowiązał właścicieli działki nr [...] położonej w M. do przyłączenia w/w nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji deszczowej, zlokalizowanej na działce drogowej w terminie 5 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyły K. K. i I. B. stwierdzając, że odprowadzenie wód opadowych z terenu ich działki nie uległo zmianie od 40 lat i polega na odprowadzaniu wód opadowych po terenie własnym biologicznie czynnym. Stwierdziły również, że podłączenie do sieci kanalizacji deszczowej nie jest możliwe do wykonania w technicznie prosty sposób.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 28 września 2022 r. SKO.OŚ/4170/171/2022 uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu sprzeciwu R. S. od ww. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławcze w Krakowie - mocą wyroku z dnia 24 lutego 2023 r. II SA/Kr 1441/22 uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że Kolegium nie wykazało w swojej decyzji przesłanek do wydania decyzji kasatoryjnej i mylnie uznało, że organ pierwszej instancji nie wyjaśnił istotnych okoliczności stanu faktycznego jak: powstania szkody, związku przyczynowo- skutkowego pomiędzy zmianą na działce nr [...] a szkodą na działce sąsiedniej oraz nie powołało biegłego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 1 marca 2024 r. nr SKO.OS/4170/134/2023, na podstawie art. 234 ustawy z dnia 20.07.2017 r. Prawo wodne (tj. Dz.U. 2023 poz. 1478) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ podał, iż z akt sprawy wynika, iż dnia 7 października 2021 r. wpłynął wniosek R. S. w sprawie zalewania działki nr [...] (M., ul. [...]) przez wody opadowe spływające z działki nr [...] (M., ul. [...]). R. S. jest jednym z właścicieli działki położonej w M.h o numerze [...], obr. [...] (województwo [...], gmina M.). Natomiast właścicielami działki położonej w M. o numerze [...], obr. [...] (województwo [...], gmina M.) są: I. B., K. K. Podczas przeprowadzonej wizji w terenie w dniu 1 grudnia 2021 r. R. S. oświadczył do protokołu, iż przy obfitych opadach deszczu działka nr [...] zostaje zalewana. Sytuacja nasiliła się, gdy na działce nr [...] pojawiły się zmiany, tj. zmiana pokrycia dachu. Wody opadowe, odprowadzane rynnami od strony wschodniej i zachodniej, gromadzą się przy narożniku północnej ściany budynku działki nr [...], jednak drenaż nie nadąża odprowadzać wody powodując zalewanie kotłowni wraz z hydroforem i pomp, które uległy całkowitemu zniszczeniu oraz ściany na wysokości ok. 0.5 m, która wymagała niezwłocznego osuszenia. Wody opadowe z własnego budynku, zlokalizowanego na działce nr [...] przy pomocy instalacji drenarskiej wpuszczane są do gruntu, a następnie rozprowadzone po w/w działce na zasadzie rozsączania. W aktach sprawy znajduje się materiał zdjęciowy, który dokumentuje szkody spowodowane zalewaniem działki nr [...], tj. zalanie kotłowni wraz z hydroforem i pomp, które uległy całkowitemu zniszczeniu oraz zalanie ściany na wysokości ok. 0.5 m, która wymagała niezwłocznego osuszenia. Zdaniem Kolegium przedmiotowe postępowanie wykazało, że nastąpiła zmiana stanu wody na gruncie szkodliwie wpływająca na grunty sąsiednie, tj. zmiana kształtu dachu budynku znajdującego się na działce nr [...] w M. spowodowała, że wody opadowe, odprowadzane rynnami od strony wschodniej i zachodniej, gromadzą się przy narożniku północnej ściany budynku znajdującego się na działce nr [...] w M., a drenaż nie nadąża z oprowadzaniem wody i powoduje zalewanie kotłowni w budynku sąsiada. Zdaniem Kolegium przeprowadzone postępowanie wykazało, że w sprawie zaistniały podstawy do wydania decyzji nakazującej przyłączenie nieruchomości nr [...] w M. do istniejącej sieci kanalizacji deszczowej, ponieważ wykazano, że K. K. i I. B. dokonały na swoim gruncie zmiany, która spowodowała zmianę stosunków wodnych i zmiany te zaszkodziły gruntom

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję złożyły zobowiązane, zarzucając naruszenie:

- art. 234 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1478 zwana w dalszej części: "pr.w.") poprzez błędne zastosowanie go w stanie faktycznym niniejszej sprawy i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji zobowiązującej Skarżące do przyłączenia własnej nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji deszczowej, podczas gdy nie doszło przez Skarżące do zmiany stanu wody na gruncie, który szkodliwie wpływałby na grunty sąsiedzkie, a odpowiedzialny za zmiany na gruncie jest właściciel działki nr [...];

- art. 234 ust. 3 pr.w. poprzez błędne zastosowanie go w stanie faktycznym niniejszej sprawy, podczas ażeby zastosować ten przepis musi istnieć konkretna szkoda po stronie właścicieli innych gruntów, a także związek przyczynowo- skutkowy pomiędzy działaniem Skarżących, a rzekomą szkodą tych właścicieli, a tak szkoda, jak i związek przyczynowo – skutkowy nie został wykazany w niniejszym postępowaniu;

- art. 234 ust. 3 pr.w. poprzez błędną jego wykładnię i uznanie, iż w niniejszej sprawie konieczne będzie zobowiązanie Skarżących do przyłączenia ich nieruchomości do sieci kanalizacji deszczowej, podczas gdy Skarżące w żaden sposób nie odpowiadają za zalewanie działki nr [...];

- art. 234 ust. 5 pr.w. poprzez błędne zastosowanie go w stanie faktycznym i pominięcie twierdzeń Skarżących dotyczących faktu, iż to właściciel działki nr [...] dokonał takiej zmiany stosunków wodnych na swojej działce skutkującej szkodą dla gruntów tak własnych, jak i gruntów sąsiednich, a przez 5 ostatnich lat Skarżące nie dokonywały na swojej działce żadnej zmiany stosunków wodnych;

- art. 138 § 1 pkt. 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji I instancji podczas gdy w ocenie Skarżącej decyzja organu I instancji powinna być uchylona, a postępowanie w sprawie powinno zostać umorzone ewentualnie przekazane do ponownego rozstrzygnięcia organowi I instancji;

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy poprzez bezzasadne uznanie, iż za rzekome zalewanie działki nr [...] odpowiadają Skarżące i niezbędne jest zobowiązanie ich do przyłączenia ich własnej nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji deszczowej, zlokalizowanej na działce drogowej, podczas gdy w pierwszej kolejności nie została wykazana szkoda na nieruchomości nr [...], a ponadto (co najistotniejsze) nie została w sprawie przeprowadzone opinia biegłego hydrologa, która to dopiero opinia może wskazywać na ewentualne przyczyny rzekomego zalewania działki nr [...] i sposobach poprawienia sytuacji na gruncie;

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się w decyzji przez organy obu instancji do pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 10 marca 2022 r. (znak: [...]), z którego jednoznacznie wynika, że na działce nr [...] nie stwierdzono nieprawidłowości w związku z odprowadzaniem wód opadowych, co przesądza, iż to nie Skarżące są odpowiedzialne za zalewanie działki nr [...];

- art. 8 k.p.a., tj. naruszenie zasady pogłębionego zaufania do organów władzy państwowej, poprzez wydanie przez Organ II instancji dwóch sprzecznych ze sobą decyzji (tj. pierwszej z dnia 28 września 2022 r. uchylającej zaskarżoną decyzję w całości i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, a następnie decyzji z dnia 1 marca 2024 r. utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję), bez przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego i bez umożliwienia stronom wypowiedzenia się na temat wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 lutego 2023 r. (sygn.akt: II SA/Kr 1441/22), który został wydany bez powiadomienia Skarżących o prowadzonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postępowaniu;

- art. 84 § 1 k.p.a., poprzez brak zastosowania go w stanie faktycznym niniejszej sprawy i brak powołania w niniejszej sprawie dowodu z opinii biegłego hydrologa, podczas gdy sprawa ma charakter sporny. Strony postępowania prezentują zupełnie różne i sprzeczne ze sobą stanowiska, a ocenia zmiany stosunków wodnych na gruncie wymaga wiadomości specjalnych, gdyż nie jest możliwe dokonanie takiej oceny wyłącznie na podstawie wrażeń wzrokowych;

- art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niepełne, niedokładne i błędne wyjaśnienie stanu faktycznego, tj. brak wzięcia pod uwagę innych przyczyn rzekomego zalewania działki nr [...], niż zmiana kształtu dachu budynku położonego na działce nr [...], podczas gdy zmiana ta była zmianą całkowicie dopuszczalną, legalną i nieingerującą w stosunki wodne na gruncie;

- art 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niepełne, niedokładne i błędne wyjaśnienie stanu faktycznego, tj. oparcie się podczas orzekania co do istoty sprawy tylko i wyłącznie na twierdzeniach strony przeciwnej, a brak wzięcia pod uwagę stanowiska Skarżących, iż za zmianę zagospodarowania terenu odpowiada sam R. S., który dokonał podkopania swojej działki spadzistej do poziomu piwnicznego, co z kolei spowodowało zmianę stosunków wodnych na jego nieruchomości;

- art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niepełne, niedokładne i błędne wyjaśnienie stanu faktycznego, tj. brak wzięcia pod uwagę, że fakt zmiany kształtu dachu nie ma żadnego wpływu na ilość wód opadowych spływających na działki, bowiem tak z płaskiego dachu, jak i ze spadzistego dachu spływa tyle samo wody na grunt, a zmiana taka została zaaprobowana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, co znalazło odzwierciedlenie w piśmie PINB w M. z dnia 10 marca 2022 r.;

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Z uwagi na to, że w trakcie postępowania sądowego zmarła skarżąca I. B., a z przedłożonych dokumentów (k. 47-54) wynika, że jedyną spadkobierczynią zmarłej jest druga skarżąca K. K., Sąd zawiesił postępowanie sądowe na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a., a następnie podjął je z udziałem następcy prawnej zmarłej tj. z udziałem skarżącej K. K.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji i postanowień z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych.

Skarga zasługuje na uwzględnienie z uwagi na naruszenie przez organ przepisów postępowania – w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a. – w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, które to naruszenia przełożyły się w konsekwencji na naruszenie prawa materialnego – art. 234 prawa wodnego.

Na wstępie należy wyjaśnić przyczyny uchylenia decyzji obydwu organów, w sytuacji kiedy pierwsza decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie tj. decyzja z dnia 28 września 2022 r., uchylająca decyzję organu I instancji, została po rozpoznaniu sprzeciwu R. S. uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 24 lutego 2023 r. wydanym do sygnatury akt II SA/Kr 1441/22. Na tej płaszczyźnie rozważań w pierwszej kolejności należy przywołać pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażony w uzasadnieniu do wyroku z dnia 20 lutego 2024 r., wydanym do sygnatury akt II OSK 2407/22, w myśl którego w postępowaniu po uwzględnieniu sprzeciwu zarówno organ administracji, jak i sąd administracyjny związany jest oceną prawną wyrażoną przez sąd uwzględniający sprzeciw tylko w zakresie prawidłowości zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., natomiast nie jest związany ocenami prawnymi, które wykraczają poza kwestie związane z prawidłowością zastosowania tego przepisu. Z tych przyczyn w przedmiotowym postępowaniu zarówno organ, jak i Sąd rozpoznający niniejszą sprawę związani byli poglądem wyrażonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu do wyroku z dnia 24 lutego 2023 r., "że decyzja kasatoryjna może zostać wydana, gdy wątpliwości organu drugiej instancji co do stanu faktycznego nie da się wyeliminować w trybie art. 136 k.p.a. Konieczność uzupełnienia w niewielkim zakresie postępowania dowodowego, przez przeprowadzenie określonego dowodu, mieści się w kompetencjach organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania, wyłączając dopuszczalność decyzji kasacyjnej."... "Zauważyć należy, że to nie tyle wydanie decyzji przez organ I instancji było przedwczesne z uwagi na brak opinii biegłego, co przedwczesne było wydanie decyzji kasatoryjnej przez organ II instancji, który w pierwszej kolejności powinien ustalić stan faktyczny w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji (zdjęcia obrazujące zmianę kształtu dachu, zmniejszenie powierzchni biologicznie czynnej na działce poprzez wyłożenie kostką, zeznania świadków co do zalania nieruchomości skarżącego, fakturę za wymianę zalanych urządzeń, stanowisko PINB w sprawie prawidłowości odprowadzania wód opadowych z działki nr [...] obr. [...]), odnieść te ustalenia do treści normy prawnej wynikającej z art. 234 ustawy prawo wodne, wskazać okoliczności faktyczne, które dla zastosowania tej normy prawnej są nieznane oraz dokonać oceny, czy uzupełnienie materiału dowodowego w tym zakresie jest możliwe w trybie art. 136 k.p.a. Dopiero wówczas możliwe jest wskazanie przepisów postępowania, które zostały naruszone oraz koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. SKO zdaje się zatem mylić konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznym zakresie z oceną zebranego przez organ pierwszej instancji materiału dowodowego. Organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania kasacyjnego rozstrzygnięcia, jeśli organ pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, gdyż decyzja kasacyjna nie może zostać wydana, jeśli kwestią sporną będzie tylko ocena prawna zebranego materiału dowodowego w danej sprawie" (podkreślenie własne).

Z powyższych rozważań wynika zatem jednoznacznie, że uchylona decyzja SKO została w ocenie WSA wydana przedwcześnie oraz z czego ta przedwczesność wynika. Tymczasem w ponownym postępowaniu organ II instancji ograniczył się do wydania decyzji o odmiennym rozstrzygnięciu, niż rozstrzygnięcie uchylone przez WSA w/w wyrokiem. Takie postępowanie i zakwestionowane skargą rozstrzygnięcie, również należy ocenić za przedwczesne. W toku niniejszego postępowania sądowego, ze stanowiska i wyjaśnień przedstawionych przez strony na rozprawie wynika bowiem, że stan faktyczny sprawy rzeczywiście wymaga znacznego uzupełnienia, a konieczne do przeprowadzenia postępowanie dowodowe ma taki zakres, że z uwagi na zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, koniecznym jest aby zostało dokonane przed organem I instancji. Z tych przyczyn uchylona została nie tylko zaskarżona decyzja organu II instancji, ale również – na podstawie art. 135 p.p.s.a. - decyzja organu I instancji.

Przechodząc do meritum sprawy należy podkreślić, że jak wynika ze stanowiska uczestnika R. S., zalewanie swojej nieruchomości wodami opadowymi z działki skarżącej tj. z działki nr [...], wiąże on ze zmianą konstrukcji dachu na budynku usytuowanym na działce skarżącej i sposobem zamontowania rynien do nowego pokrycia dachowego. Tak w każdym razie wynika z pisma uczestnika z dnia 7 października 2021 roku inicjującego kontrolowane postępowanie administracyjne (k. 12 akt administracyjnych). Do pisma tego uczestnik dołączył m.in. kopię sprawozdania z dnia 3 lutego 2009 roku, z badań zanieczyszczenia próbek wody przeprowadzonego przez WSS-E w Krakowie (k. 9 akt administracyjnych) i kopię pisma Sanepidu w M. z dnia 21 maja 2009 roku (k. 10 akt administracyjnych). Ze stanowiska skarżącej wynika, że zmiana konstrukcji dachu nastąpiła w 2008 lub 2009 roku. Powyżej przywołane kopie pism, które przedłożył uczestnik, datowane są na rok 2009. W tym stanie rzeczy, w ponownym postępowaniu, w pierwszej kolejności organ winien przeprowadzić postępowanie dowodowe celem jednoznacznego ustalenia kiedy doszło do zmiany konstrukcji dachu i od kiedy istnieje aktualny stan konstrukcji dachu i sposobu odprowadzania z niego wody (sposób zamontowania rynien). Związane jest to z treścią art. 234 ust. 5 prawa wodnego, który stanowi, że postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt. W przypadku jeśli będą zachodzić przesłanki do zastosowania art. 234 ust. 5 prawa wodnego, organ I instancji umorzy przedmiotowe postępowanie administracyjne.

W przeciwnym wypadku organ uzupełni postępowanie dowodowe celem jednoznacznego ustalenia, czy odprowadzanie wód opadowych z działki nr [...] przy ul. [...] w M. powoduje szkody na działce uczestnika R. S. tj. na działce nr [...] przy ul. [...] w M. i wyda stosowne nakazy, które zapobiegną tym szkodom. Dokonując powyższych ustaleń i rozstrzygnięć, organ uwzględni poniższe poglądy i wytyczne. W tym zakresie organ uwzględni też, że zgromadzony materiał dowodowy winien odzwierciedlać istotny dla sprawy stan faktyczny i być opisany w sposób, który umożliwiał będzie dokonanie jednoznacznej oceny, co z określonego materiału dowodowego wynika i co on obrazuje.

W pierwszej kolejności ustalenia winny dotyczyć tego, czy podczas opadów atmosferycznych, wody opadowe z działki skarżącej przedostają się na działkę uczestnika. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że powyższe ustalenia mogą ale nie muszą wymagać opinii biegłego z zakresu hydrologii. Zakres przedmiotowego postępowania dotyczy bowiem obiektywnie niewielkiego obszaru, a aktualne możliwości techniczne są na tyle znaczne, że wystraczającym może się okazać dokonanie nagrania filmu w trakcie intensywnych opadów atmosferycznych, z którego wynikać będzie jak przedstawia się przepływ wód na działce skarżącej w trakcie tych opadów. Dokonując w tym zakresie ustaleń i ocen, organ (ewentualnie biegły) uwzględni przy tym zarówno ukształtowanie i spadek terenu pomiędzy ścianą budynku skarżącej skierowaną w stronę działki uczestnika od granicy z jego działką, (który to spadek zostanie dokładnie ustalony i wskazany) oraz odległość pomiędzy tą ścianą i granicą działek. Ze stron geoportalu wynika, że jest to odległość ok. 14 metrów, a zatem odległość od rynien na budynku skarżącej do budynku uczestnika będzie jeszcze większa, w granicach ponad 20 metrów i prawie na całym tym odcinku stanowi powierzchnię biologicznie czynną.

W przypadku jeśli wody opadowe z działki skarżącej przedostają się na działkę uczestnika, organ zobligowany będzie ustalić, czy wskazywane przez uczestnika szkody, pozostają w związku z przepływem tych wód. Na tym etapie postępowania, organ wnikliwie rozważy, czy w sprawie nie zachodzi konieczność przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego hydrologa. Związane jest to z jednej strony z zarzutami skargi, iż sam skarżący spowodował zmiany w stosunkach wodnych, które powodują szkody w jego budynku. Z drugiej natomiast strony, ze zdjęć znajdujących się na k. 30 i 31 akt sprawy, które obrazują rynnę na budynku uczestnika i ukształtowanie terenu przy jego budynku wynika, że przy samej rynnie, która jest wpuszczona w ziemię, znajduje się wyraźne i dość duże zagłębienie. Nie jest zatem wykluczone, że - tak jak zarzuca skarżąca – szkody które wskazuje uczestnik, pozostają w związku ze sposobem wykonania odprowadzenia wody opadowej na jego działce i są skutkiem wód opadowych z jego działki. Ponieważ jednoznaczne ustalenie związku przyczynowo skutkowego, odnośnie tego co powoduje szkody w budynku uczestnika, może być dość skomplikowane, to tak jak już wskazano, na tym etapie postępowania organ wnikliwie rozważy możliwość skorzystania z opinii biegłego.

Jeśli z ustaleń tych będzie wynikać, że to wody opadowe z działki skarżącej powodują szkodę w budynku uczestnika i zajdzie konieczność skierowania do skarżącej stosownych nakazów na podstawie art. 234 ust. 3 prawa wodnego, organ w pierwszej kolejności uwzględni, że uczestnik wiąże szkody w swoim budynku ze sposobem zamontowania rynien na budynku skarżącej. Dlatego na tym etapie postępowania, organ w pierwszej kolejności dokona ustaleń i rozważy, czy i jaka zmiana odprowadzania wód w tym zakresie, będzie wystarczająca do tego, aby wody opadowe z działki skarżącej, nie przedostawały się na działkę uczestnika.

Ewentualnie, w dalszej kolejności organ rozważy zrealizowanie na działce skarżącej studni chłonnej (zbiornika retencyjnego), na którego możliwość budowy wskazywał już poprzednik prawny skarżącej lub też innego urządzenia, które skutecznie zapobiegać będzie szkodom. Związane jest to z tym, że nakaz wykonania stosownych urządzeń zapobiegających szkodom spowodowanym przez naruszenie stosunków wodnych, z jednej strony musi być skuteczny, z drugiej natomiast strony powinien prowadzić do pożądanych efektów w sposób możliwie szybki i prosty.

Dlatego dopiero jako ostateczny sposób rozwiązania ewentualnego problemu z odprowadzaniem wód opadowych z działki skarżącej, organ przeanalizuje nakaz przyłączenia jej nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji deszczowej, zlokalizowanej w działce drogowej tj. ul. [...] w M. Rozważając ten nakaz organ będzie zobligowany do dokonania jednoznacznych ustaleń, że przyłączenie takie jest prawnie i faktycznie możliwe. Takich ustaleń organ dotychczas w ogóle nie poczynił, ograniczając się jedynie do wyrażenia zdawkowej informacji (k. 73v akt administracyjnych), że istnieje techniczna możliwość takiego przyłączenia. Tymczasem brak w tym zakresie stosownych ustaleń skutkuje tym, że zachodzą istotne wątpliwości co do tego, czy uchylona decyzja była w ogóle wykonalna. Jak można przypuszczać na podstawie dokumentacji fotograficznej znajdującej się w aktach administracyjnych, kanalizacja deszczowa przebiega mniej więcej w osi jezdni ul. [...] w M. (k. 54 akt administracyjnych). W ogóle nie wiadomo jakie są jej parametry techniczne, czy została zaprojektowana wyłącznie do odprowadzania wód opadowych z tej jezdni, czy też projekt i stosowne pozwolenia, i uzgodnienia obejmują także działki, które są usytuowane wzdłuż tej działki drogowej. W ogóle też nie wiadomo, jak technicznie miałoby zostać wykonane nakazane przyłączenie i czy będzie możliwe, z uwagi na usytuowanie sieci kanalizacji deszczowej. Dlatego rozważając konieczność jego wykonania, organ dokona ustaleń - które znajdą odzwierciedlenie w zebranym materiale dowodowym - że wykonanie takiego przyłączenia będzie prawnie i faktycznie możliwe do wykonania.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a. oraz art. 135 p.p.s.a. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 w/w ustawy, zasądzając na rzecz skarżącej kwotę 797 zł., na którą składa się 300 zł tytułem zwrotu wpisu od skargi, 480 zł. tytułem wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika i 17 zł. tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.