Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 673/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2020-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 2, pkt 16, pkt 17a, art. 5 ust. 1, art. 11a
journal: Dz.U. 2018 poz 2220
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jedn.
article: art. 23, art. 24, art. 21, art. 144 par. 1
journal: Dz.U. 1964 nr 9 poz 59
law: Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy.

SENTENCJA

25 lutego 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Protokolant Referent Natalia Kopiś po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 lutego 2020 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] października 2019 r., znak: [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dzieci uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza Ł. z [...] sierpnia 2019 r.; znak: [...] w części odmawiającej przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dzieci.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] sierpnia 2019 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 4 ust. 2, art. 5, art. 6, art. 11a, art. 12a, art. 14, art. 15, art. 24 ust. 1, art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2220 ze zm., dalej: u.ś.r.) oraz art. 32 ustawy z 7 lipca 2017 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z systemami wsparcia rodzin (Dz. U. poz. 1428), Burmistrz Ł. przyznał M. S. zasiłek rodzinny na troje dzieci oraz wnioskowane dodatki do zasiłku rodzinnego, za wyjątkiem dodatku z tytułu samotnego wychowywania dzieci: Ł. S. i M. S..

Powołując się na art. 3 pkt 17a i art. 11a ustawy o świadczeniach rodzinnych, organ pierwszej instancji stwierdził, że wnioskodawczyni jest mężatką. Z mężem M. S. wychowuje ich wspólne dziecko – A. S. oraz dwie córki z jej pierwszego małżeństwa – Ł. i M., których biologiczny ojciec nie żyje. W związku z powyższym wnioskodawczyni, w ocenie organu, nie jest uprawniona do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dwojga dzieci.

W odwołaniu od tej decyzji M. S. zakwestionowała odmowę przyznania jej dodatku z tytułu samotnego wychowywania córek - Ł. i M..

Samorządowego Kolegium Odwoławczego decyzją z [...] października 2019 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, że M. S. nie spełnia przesłanek przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania córek Ł. i M., ponieważ, w myśl art. 3 pkt 17a u.ś.r., osobą samotnie wychowującą dziecko jest panna, kawaler, wdowa, wdowiec, osoba pozostająca w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osoba rozwiedziona, chyba że co najmniej jedno dziecko wychowuje wspólnie z jego rodzicem.

Organ podniósł, że z materiału dowodowego wynika, że Ł. (ur. [...] i M. (ur. [...]) są dziećmi ze związku małżeńskiego M. S. (wcześniej G.) i K. G., który zmarł [...] sierpnia 2015 r. M. S. [...] września 2018 r. zawarła związek małżeński z M. S. i [...] listopada 2018 r. urodziła się ich córka A. . Decyzjami wydanymi przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w S. z [...] września 2018 r., znak: [...] i [...] zmieniono nazwisko M. i Ł. z "G." na "S.".

Odnosząc się do zarzutu odwołania, Kolegium stwierdziło, że w świetle definicji zawartej w art. 3 pkt 17a u.ś.r., już samo urodzenie dziecka w nowym związku i wspólne jego wychowywanie zmieniło status skarżącej względem uprawnień do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Natomiast to, w jakim stopniu mąż skarżącej faktycznie partycypuje w utrzymaniu i wychowaniu córek skarżącej z poprzedniego związku, jest obojętne z punktu widzenia ustawy o świadczeniach rodzinnych; jest to kwestia wewnętrznych relacji pomiędzy skarżącą a jej mężem, które pozostają poza sferą regulacji prawnej. Istotne jest tylko to, że pozostawanie w formalnym - tak jak skarżąca - lub nieformalnym związku, wyklucza samotne rodzicielstwo w stosunku do wszystkich dzieci.

Kolegium stwierdziło, że zgodnie z zasadą praworządności wyrażoną w art. 6 k.p.a., organy administracji obowiązane są do stosowania art. 3 pkt 17a u.ś.r., który zawiera zamknięty katalog podmiotów, które są osobami samotnie wychowującymi dziecko w rozumieniu ustawy. Przyjęcie, że M. S. jest osobą samotnie wychowującą dwoje z trojga jej dzieci pozostawałoby, w ocenie Kolegium, w sprzeczności z literalnym brzmieniem powołanej normy prawnej i byłoby sprzeczne z wykładnią celowościową tego przepisu. Organ nie ma bowiem wątpliwości, że Ł. i M. S. wychowują się w "rodzinie" w rozumieniu art. 3 pkt 16 u.ś.r., którą tworzą wraz z matką, jej mężem i ich dzieckiem. Jest to nowa relacja prawno-rodzinna, w ramach której skarżąca i jej mąż, wstępując w związek małżeński, zobowiązali się zaspokajać wspólne potrzeby rodziny, którą założyli, w tym każdego dziecka, nad którym sprawują opiekę. Stosownie do art. 27 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, oboje małżonkowie obowiązani są, każdy według swych sił oraz możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi może polegać także, w całości lub w części, na osobistych staraniach o wychowanie dzieci i na pracy we wspólnym gospodarstwie domowym. Stąd między innymi wynika obowiązek M. S. do wspólnego wychowywania i zaspokajania potrzeb Ł. i M..

Wykładnia celowościowa prowadzi więc, zdaniem Kolegium, do wniosku, że za osobę samotnie wychowującą dziecko może być uznana osoba, która łącznie legitymuje się statusem cywilnym wymienionym w art. 3 pkt 17a ustawy i która wychowuje dziecko bez udziału żadnej innej osoby.

Kolegium stwierdziło jednocześnie, że skarżąca spełnia wymogi do przyznania zasiłku rodzinnego na wszystkie dzieci na okres zasiłkowy od [...] listopada 2019 r. do [...] października 2019 r. oraz do przyznania pozostałych dodatków do zasiłku rodzinnego, o które wnioskowała.

M. S. złożyła skargę na decyzję Kolegium, w której podniosła, że nie zgadza się z przesłankami odmowy przyznania jej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania córek Ł. i M.. Wskazała, że w okresie zasiłkowym 2018/2019 miała przyznane prawo do tego dodatku przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. (właściwe ze względu na ówczesne miejsce zamieszkania), które nie podzieliło stanowiska organu pierwszej instancji, tożsamego z wyrażonym w zaskarżonej decyzji Kolegium. Skarżąca wyjaśniła również, że w jej sytuacji rodzinnej nic się nie zmieniło, nie zmieniła się też ustawa o świadczeniach rodzinnych w tym zakresie, a stanowisko wyrażane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. znajduje oparcie w orzecznictwie sądów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując zawarte w zaskarżonej decyzji stanowisko, że skarżąca nie spełnia warunków przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania Ł. i M.. Kolegium wyjaśniło jednocześnie, że znane mu jest odmienne stanowisko od zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji, wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych, a także w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] grudnia 2018 r., znak: [...], zgodnie z którym "fakt zawarcia nowego związku małżeńskiego (bądź pozostawania w związku nieformalnym) przez rodzica wychowującego dziecko pochodzące z innego związku nie ma wpływu na sferę władzy rodzicielskiej i obowiązków alimentacyjnych względem tego dziecka" i że "dziecko wychowujące się w rodzinie rekonstruowanej nie traci statusu osoby wychowywanej przez samotnego rodzica", a także, że "rodzic może być uznawany wobec jednego dziecka za rodzica samotnie je wychowującego, a wobec dziecka wychowywanego wspólnie z rodzicem biologicznym, za osobę wychowującą dziecko w rodzinie". Jednakże stanowiska tego Kolegium nie podzieliło, ponieważ ustawodawca w art. 11a u.ś.r. określił krąg osób uprawnionych do dodatku do zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości. Zdaniem organu, urodzenie się A. S. i jej wspólne wychowywanie przez oboje rodziców spowodowało, że skarżąca przestała być "osobą samotnie wychowującą dziecko" w rozumieniu art. 3 pkt 17a u.ś.r. wobec córek, których biologiczny ojciec nie żyje, a tym samym przestała być osobą uprawnioną do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego ich wychowywania. W ocenie Kolegium, należy również uwzględnić cel, jakiemu ma służyć dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka, którym jest wsparcie finansowe osoby, która samotnie, tj. bez udziału małżonka lub ojca dziecka - wychowuje swoje dziecko, w samodzielnym wysiłku wychowawczym takiej osoby. Sytuacja takiej osoby jest niewątpliwie gorsza niż osoby, która wychowuje co najmniej jedno ze swoich dzieci w mężem, tak jak skarżąca, lub konkubentem - ojcem co najmniej jednego dziecka.

Kolegium zwróciło uwagę, że małżonkowie, a także rodzice dzieci (niepozostający w formalnym związku) oraz pozostające na ich utrzymaniu dzieci tworzą rodzinę w rozumieniu art. 3 pkt 16 u.ś.r., niezależnie od tego, czy te dzieci są dziećmi wspólnymi obojga małżonków. Ustawa nie wprowadza przy tym pojęcia "rodziny rekonstruowanej", które pojawia się w orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych, bo zrównuje w swoich regulacjach nie tylko rodzinę składającą się z małżonków i ich wspólnych dzieci z rodziną tworzoną przez małżonków i dzieci, z których nie wszystkie są wspólne, ale także z rodziną, tworzoną przez rodziców niepozostających w związku małżeńskim i ich dzieci (byleby chociaż jedno było wspólne).

W ocenie Kolegium, nie ma wątpliwości co do tego, że skarżąca z mężem i ich córką A. oraz córkami skarżącej z poprzedniego związku - M. i Ł. - tworzą "rodzinę" w rozumieniu art. 3 pkt 16 u.ś.r. Zdaniem organu, nie ma też wątpliwości, że dochody obojga małżonków są brane pod uwagę przy ustalaniu przesłanek dochodowych zawartych w przepisach art. 5 ustawy przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego na trzy córki. Gdyby mąż skarżącej przebywał poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego miałyby zastosowanie do sprawy przyznania i otrzymywania świadczeń rodzinnych nie tylko na córkę A., ale także na córki skarżącej - M. i Ł.. Przyjęcie wykładni ukształtowanej w orzecznictwie sądów administracyjnych miałoby daleko idące skutki w zakresie nabycia prawa do różnych świadczeń rodzinnych, nie tylko prawa do dodatku, o którym mowa w art. 11 a ust. 1 ustawy. Przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego na M. i Ł. S. należałoby bowiem uwzględnić tylko dochody ich matki, a fakt pobytu męża matki za granicą nie miałby znaczenia dla ustalania i otrzymywania na nie świadczeń rodzinnych. W ocenie Kolegium, taka wykładnia nie jest zgodna z celem dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, którym jest, jak już wyżej wspomniano, wsparcie finansowe osoby, która samotnie wychowuje i utrzymuje dziecko, tj. bez udziału ojca co najmniej jednego dziecka, niekoniecznie będącego współmałżonkiem.

Odnosząc się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 23 czerwca 2008 r., P 18/06, Kolegium podkreśliło, że Trybunał zakwestionował jedynie konstytucyjność przepisu art. 2 pkt 5 lit. a ustawy z 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. nr 86, poz. 732 ze zm.), nie zaś art. 3 pkt. 17a u.ś.r. Art. 3 pkt 17a tej ustawy nie utracił więc mocy obowiązującej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest zasadna.

Przedmiotem sporu jest uznanie skarżącej za osobę samotnie wychowującą dwie córki z pierwszego związku – Ł. i M. S., a w konsekwencji – zasadność przyznania jej dodatku do zasiłku rodzinnego z tego tytułu.

Bezsporne jest, że biologiczny ojciec Ł. i M. S. nie żyje, zaś skarżąca pozostaje aktualnie w związku małżeńskim z M. S., z którym – oprócz dwóch starszych córek, wychowuje ich wspólne dziecko – A. S..

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy konieczne jest zatem rozstrzygnięcie, czy skarżącej, jako osobie pozostającej w związku małżeńskim i wychowującej dwoje dzieci z innego związku w sytuacji, gdy ich ojciec nie żyje, przysługuje status osoby samotnie wychowującej dzieci w rozumieniu art. 3 pkt 17a u.ś.r.

W myśl art. 3 pkt 17a u.ś.r., pod pojęciem "osoby samotnie wychowującej dziecko" należy rozumieć pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. Osoby samotnie wychowujące dziecko są uprawnione do uzyskania szczególnego świadczenia, tj. dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka (art. 11a u.ś.r.), pod warunkiem nieprzekroczenia określonego w ustawie kryterium dochodowego (art. 5 ust. 1 u.ś.r.).

Interpretacja tego przepisu, oparta wyłącznie na wykładni językowej, wskazująca, że wobec zamkniętego katalogu podmiotów objętych hipotezą art. 3 pkt 17a u.ś.r., nie obejmuje on osoby zamężnej, niebędącej w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu (a do takich należy skarżąca), nie spotkała się, co do zasady, z aprobatą sądów administracyjnych.

Sądy administracyjne w szeregu spraw wskazały na konieczność korygowania wyników wykładni językowej art. 3 pkt 17a u.ś.r. przy zastosowaniu wykładni systemowej, uwzględniającej aksjologię prawa pomocy społecznej, w tym wartości wyrażone w Konstytucji. Odwołano się w tym zakresie do dwóch reprezentatywnych wyroków Trybunału Konstytucyjnego: z 18 maja 2005 r. K 16/04 i z 23 czerwca 2008 r., P 18/06. W rezultacie tych zabiegów interpretacyjnych w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ukształtował się pogląd, że zawarcie związku małżeńskiego przez rodzica wychowującego dziecko pochodzące z innego związku (a tym bardziej pozostawanie w związku nieformalnym), nie ma wpływu na sferę władzy rodzicielskiej i obowiązków alimentacyjnych względem tego dziecka. Dlatego też uznano, że dziecko wychowujące się w tzw. rodzinie zrekonstruowanej nie traci statusu osoby wychowywanej przez samotnego rodzica. Dla takiej oceny nie ma znaczenia, okoliczność, że rodzic ubiegający się o dodatek do zasiłku rodzinnego pozostaje w nowym związku. Skoro bowiem, w świetle art. 3 pkt.17a u.ś.r., negatywną przesłanką uznania osoby za samotnie wychowującą dziecko jest warunek wychowywania wspólnie co najmniej jednego dziecka z jego rodzicem, bez znaczenia jest okoliczność, że jeden z rodziców ubiegający się o dodatek do zasiłku rodzinnego pozostaje w nowym związku, z którego również pochodzą inne dzieci, jakie wychowuje wspólnie z dziećmi z innego związku. W takiej sytuacji rodzic może być uznawany wobec jednego dziecka za rodzica samotnie wychowującego, a wobec dziecka wychowywanego wspólnie z biologicznym rodzicem, za osobę wychowującą dziecko w rodzinie. Wspomniany przepis stanowi bowiem nie o każdej osobie związanej z jednym z rodziców dziecka, ale o rodzicach dziecka, zatem osobie będącej rodzicem tego dziecka (tak. m. in. wyroki NSA: z 21 marca 2019 r., I OSK 3418/18; z 7 czerwca 2013 r., I OSK 2162/12; z 12 października 2016 r., I OSK 345/15; z 2 czerwca 2017 r., I OSK 26/17; z 20 czerwca 2018 r., I OSK 1876/16; z 8 listopada 2018 r., I OSK 1083/17).

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę pogląd ten podziela, dostrzegając przy tym, że odmienne (oparte na wykładni językowej) rozumienie art. 3 pkt 17a u.ś.r. w praktyce mogłoby prowadzić do sytuacji, w której dwie osoby znajdujące się w tak samo trudnej sytuacji zostaną potraktowane w różny sposób, wyłącznie ze względu na przesłankę formalnoprawną stanu cywilnego. Przesłanka ta nie ma natomiast żadnego odniesienia do cechy relewantnej, jaką jest znajdowanie się w trudnej sytuacji bytowej (można znajdować się w trudnej sytuacji materialnej, pozostając w związku nieformalnym, jak i pozostając w związku małżeńskim). Co więcej, tak ukształtowane przesłanki mogą skłaniać potencjalnych świadczeniobiorców do preferowania niesformalizowanych związków lub też do tworzenia sztucznych przesłanek rozwiązania związku sformalizowanego (małżeństwa) tylko z uwagi na omawiane kryteria pomocy państwa. W ten sposób ustawodawca pośrednio skłania świadczeniobiorców do takich zachowań, co, jak wskazał Trybunał Konstytucyjny, jest sprzeczne z przepisami Konstytucji, które statuują obowiązki Państwa dotyczące wspierania związków sformalizowanych (nie deprecjonując wartości związków nieformalnych, ani nie wymuszając formalizacji związków).

Zatem, wbrew stanowisku Kolegium wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w odpowiedzi na skargę, fakt zawarcia związku małżeńskiego przez osobę samotnie wychowującą dziecko nie powoduje utraty tego statusu w rozumieniu art. 3 pkt 17a w związku z art. 11a u.ś.r.

Okoliczność ta nie pozostaje jednak bez wpływu na uprawnienie takiej osoby do świadczeń rodzinnych, ponieważ może spowodować zmianę wysokości dochodu rodziny, a w konsekwencji - przekroczenie kryterium dochodowego.

W myśl art. 3 pkt 16 u.ś.r., jako rodzinę należy rozumieć odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz pozostające na utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia, a także dziecko, które ukończyło 25. rok życia legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2017 r. poz. 2092 oraz z 2019 r. poz. 1818); do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko.

Nie ulega wątpliwości, że w świetle tej definicji małżonek skarżącej jest członkiem jej "rodziny". Skarżąca, jako osoba pozostająca w związku małżeńskim, wychowująca dzieci w rodzinie zwanej w orzecznictwie "rekonstruowaną", znajduje się w lepszej sytuacji niż osoba, która nie ma małżonka i nie wychowuje żadnego dziecka z jego ojcem. W myśl bowiem art. 23 i art. 24 k.r.o., małżonkowie są obowiązani między innymi do wzajemnej pomocy oraz do współdziałania dla dobra rodziny, którą przez swój związek założyli. Rozstrzygają też wspólnie o istotnych sprawach rodziny (art. 24 k.r.o.). Oboje małżonkowie obowiązani są również, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych, przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zadośćuczynienie temu obowiązkowi może polegać także, w całości lub w części, na osobistych staraniach o wychowanie dzieci i na pracy we wspólnym gospodarstwie domowym (art. 27 k.r.o.). Jednocześnie dziecko ma wobec swojego ojczyma (macochy) pewne roszczenia alimentacyjne, odpowiadające zasadom współżycia społecznego (art. 144 § 1 k.r.o.), co oznacza, że może się skutecznie domagać opieki od ojczyma (macochy). Sytuacja prawna mężatki jest więc lepsza w porównaniu z sytuacją matki, która jest stanu wolnego i nie ma małżonka zobowiązanego prawnie do udzielenia jej pomocy w opiece nad dzieckiem, nie wychowuje też dziecka z jego drugim rodzicem (por. wyrok WSA w Gliwicach z 18 grudnia 2018 r., IV SA/Gl 838/19).

Skoro pod pojęciem dochodu rodziny ustawodawca rozumie sumę dochodów członków rodziny (art. 3 pkt 2 u.ś.r.), to przy ustalaniu dochodu rodziny skarżącej na potrzeby postępowania o przyznanie określonego świadczenia rodzinnego, należy uwzględniać dochód jej współmałżonka – M. S.. Jako współmałżonek skarżącej – będącej osobą samotnie wychowującej dziecko – jest on bowiem członkiem jej rodziny w rozumieniu art. 3 pkt 16 u.ś.r., niezależnie od tego, że nie jest rodzicem dwojga dzieci wchodzących w skład tej rodziny.

Podkreślić przy tym należy, że "inny cel ma definicja rodzica samotnie wychowującego dziecko, zaś inny definicja rodziny. Na gruncie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ma przeszkód, aby uznać za samotnie wychowującą dziecko osobę pozostającą w kolejnym związku (małżeńskim bądź nieformalnym), jednak taki status świadczeniobiorcy nie oznacza automatycznie, że do dochodów rodziny nie wlicza się dochodów kolejnego partnera (małżonka, bądź przy spełnieniu określonych warunków, również konkubenta) osoby samotnie wychowującej dziecko z poprzedniego związku, niebędącego rodzicem jej dzieci" (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2018 r., I OSK 133/18).

W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji skoncentrowały się na kwestii sytuacji skarżącej w świetle zawartej w art. 11a u.ś.r. definicji osoby samotnie wychowującej dziecko, nie wskazując kwoty dochodów rodziny skarżącej, ani składników, jakie przyjęły do jej wyliczenia, co ma kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Organy naruszyły tym samym art. 3 pkt 16 w związku z art. 3 pkt 2 u.ś.r., co obligowało Sąd do uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji w zaskarżonej części, tj. w zakresie odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dzieci, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ w związku z art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).

Rozpoznając sprawę ponownie, organ pierwszej instancji uwzględni wyżej dokonaną wykładnię przepisów prawa, uznając skarżącą za osobę samotnie wychowującą córki: Ł. i M. S. oraz ustalając dochód rodziny skarżącej z uwzględnieniem dochodu jej męża M. S..

Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł, jak w sentencji.