Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 296/23
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2023-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 24a ust. 1-10 , art. 20, art. 2 pkt 8
journal: Dz.U. 2021 poz 1990
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: § 47 , § 36 , § 37 ust. 1, § 39 ust. 1, 2 , 3
journal: Dz.U. 2021 poz 1390
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Krzysztof Armański (spr.), protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach z dnia 30 marca 2023 r. znak: WIG.II.7221.10.2023 w przedmiocie odrzucenia zarzutów zgłoszonych do danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z 30 marca 2023 r. znak: WIG.II.7221.10.2023 Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Kielcach (zwany dalej "ŚWINGiK"), po rozpatrzeniu odwołania W. K. reprezentowanej przez K. K., utrzymał w mocy decyzję Starosty Kieleckiego z 25 stycznia 2023 r. znak: GN-II.660.88.2022.JG w przedmiocie odrzucenia zarzutów zgłoszonych do danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków.

Uzasadniając wydaną decyzję organ odwoławczy wyjaśnił, że Starosta Kielecki, działając w oparciu o art. 24a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 1990 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", przeprowadził w latach 2020-2022 modernizację ewidencji gruntów i budynków obrębu [...]. W terminie od 3 stycznia do 24 stycznia 2022 r. projekt operatu opisowo-kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków został wyłożony do wglądu osób zainteresowanych.

W dniu 10 stycznia 2022 r. K. K. zgłosił swoje uwagi do wyłożonego projektu operatu opisowo-kartograficznego, kwestionując dane przedstawione w trakcie wyłożenia – co zawarto w protokole uwag. K. K., opisując zdarzenia, które dotyczą działki nr A, nie zgodził się na jakiekolwiek zmiany w ustaleniu jej powierzchni oraz planowaną drogę od strony północnej przez tą działkę.

Pismem z 14 lutego 2022 r. Starosta Kielecki, działając w oparciu o art. 24 a ust. 7 ustawy, poinformował stronę o odrzuceniu zgłoszonej 10 stycznia 2022 r. uwagi do projektu ww. operatu.

W piśmie z 2 marca 2022 r. K. K. ponownie podniósł kwestię dotyczącą przebiegu granic i powierzchni działki nr A, nie zgadzając się z ustaleniem przebiegu granic tej działki i podważając prawidłowość wykonanych przez wykonawcę prac geodezyjnych. Czynności ustalenia granic powinny bowiem zostać jego zdaniem wykonane na gruncie – nie zaś zdalnie.

W dniu 15 kwietnia 2022 r. w Dzienniku Urzędowym Województwa Świętokrzyskiego pod poz. B umieszczono informację, że 15 lutego 2022 r. projekt operatu opisowo- kartograficznego sporządzony w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego [...], stał się operatem ewidencji gruntów i budynków.

Starosta Kielecki, mając na uwadze treść art. 24a ust. 9 ustawy, potraktował ww.

pismo strony z 2 marca 2022 r. jako zarzut podlegający rozpoznaniu w trybie art. 24a ust. 10 ustawy.

Organ zwrócił się do O. (wykonawca dokumentacji geodezyjnej) pismem z 6 maja 2022 r. o ustosunkowanie się do niniejszej sprawy, zaznaczając że dokonano analizy wyników przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków w części dotyczącej przedmiotowej działki ewidencyjnej nr A – która ujawniła rozbieżność w danych odnoszących się do szerokości działki nr C na styku z działką nr A.

W odpowiedzi z 14 czerwca 2022 r. ww. Spółka (zwana dalej "wykonawcą") oświadczyła, że prace zostały wykonane zgodnie z obowiązującymi przepisami, opisem przedmiotu zamówienia i sztuką geodezyjną, a "granica południowa drogi jest ujawniona w egib prawidłowo, aż do punktu będącego stykiem granic działek ewidencyjnych o nr I/5 i D (punkt 5-2289). Z powodu rozbieżności szkiców z operatu ze scalenia o nr odpowiednio 3 i 4 doszło do załamania linii południowej granicy drogi C - na wysokości działki ewidencyjnej D". Wykonawca wyjaśnił, skąd wzięło się zauważone przez organ poszerzenie działki nr C na styku z działką nr A, jak również podniósł, że "powierzchnia działki ewidencyjnej jest funkcją granic, a nie odwrotnie". Wobec zaistniałego sporu dotyczącego przebiegu granicy działki nr A z działką nr C wykonawca oznaczył punkt graniczny nr 5-2251 jako należący do granicy spornej.

W piśmie z 26 lipca 2022 r. strona ponownie przedstawiła swoje zarzuty dotyczące końcowego projektu opisowo-kartograficznego działki A, opracowanego w ramach modernizacji ewidencji gruntów, żądając "opuszczenia naszego terenu, który został zaplanowany i użytkowany na drogę od strony działek ogródkowych - bez naszej wyraźnej zgody".

Pismem z 19 października 2022 r. Starosta Kielecki zwrócił się do wykonawcy o usunięcie nieprawidłowości związanych z ujawnioną w ewidencji gruntów i budynków powierzchnią działki nr A, wskazując że w wyniku analizy dostępnych materiałów archiwalnych stwierdzono, że punkty nr 5-44001, 5-2252, 5-1420, 5-2251, 5-2249, 5-15993 spełniają wymogi dokładnościowe i stanowią tym samym granice przedmiotowej działki nr A, które spełniają kryteria, o których stanowi treść § 41 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 18 sierpnia 2020 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazywania wyników tych pomiarów dla państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz.U. 2022 r. poz. 1670 z późn.zm.), w którym mowa o wykazaniu pola powierzchni działki ewidencyjnej. Zgodnie z ww. regulacją organ stwierdził, że w tym przypadku przebieg wszystkich granic został ustalony w postępowaniu administracyjnym, sądowym lub w trybie przepisów wydanych na podstawie art. 26 rozporządzenia w sprawie klasyfikacji gruntów ust. 2 ustawy to jest: granice powstały w wyniku scalenia gruntów, podziału nieruchomości oraz zostały ustalone w procedurze ustalania przebiegu granic, o której mowa w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2019 r. poz. 393). Dodatkowo organ nadmienił, że powierzchnia działki nr A powinna zostać przeliczona na podstawie wykazanego przebiegu granic oraz zgodnie z § 16 ust. 2 rozporządzenia, który m.in. stanowi, że pole powierzchni oblicza się na podstawie współrzędnych punktów granicznych działki ewidencyjnej, uwzględniając wartość poprawki odwzorowawczej i wykazuje się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha.

W odpowiedzi z 28 października 2022 r. Spółka poinformowała, że w ramach rękojmi/gwarancji wynikającej z zawartej umowy usunęła wskazane przez Zamawiającego nieprawidłowości, dokonując korekty w odniesieniu do powierzchni działki nr A – z czego sporządzono operat techniczny, przyjęty następnie do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Wykonawca, po przeliczeniu powierzchni działki nr A, zaktualizował część opisową ewidencji gruntów i budynków, sporządzając wykaz zmiany danych ewidencyjnych dla przedmiotowej działki oraz stwierdzając brak nieprawidłowości w niniejszej sprawie.

Decyzją z 25 stycznia 2023 r., sprostowaną postanowieniem z 6 lutego 2023 r., Starosta Kielecki orzekł o odrzuceniu zarzutów zgłoszonych do danych ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym po przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu 0005 [...], gmina [...], w odniesieniu do granic i powierzchni działki nr A.

W odwołaniu od ww. decyzji K. K. podniósł zarzut naruszenia przepisu § 39 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków (zwanego dalej "rozporządzeniem") poprzez ustalenie granic nieruchomości A i C (droga) bez uwzględnienia ostatniego spokojnego stanu posiadania, położenia znaków i śladów granicznych, dostępności dokumentów zawierających informacje w tym zakresie.

Organ odwoławczy, utrzymując w mocy zakwestionowaną decyzję, podkreślił że starosta – jako podmiot wyznaczony do realizowania zadań dotyczących ewidencji gruntów i budynków – ma obowiązek utrzymać operat ewidencyjny w stanie aktualności. Stan aktualności związany jest nierozerwalnie ze zgodnością z dostępnymi dla organu

dokumentami i materiałami źródłowymi oraz dokumentacją zgromadzoną w prowadzonym przez starostę zasobie powiatowym. Zadania te reguluje § 44 ust. 1 rozporządzenia. Organ I instancji, w celu zapewnienia aktualności danych ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego 0005 [...], działając w oparciu o art. 24a ustawy, przeprowadził modernizację tej ewidencji, a w trakcie jej wykonywania działał zgodnie z ww. przepisem oraz regulacjami Rozdziału 3 rozporządzenia. W tym zakresie ŚWINGiK przytoczył przepis § 35-39 rozporządzenia. Organ odwoławczy, analizując przedmiotowe postępowanie w kontekście przywołanych regulacji, wskazał że zgromadzony materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Kielcach to dokumenty odnoszące się działki nr A, do których, oprócz operatu z modernizacji ewidencji z modernizacji gruntów i budynków, zalicza się:

- operat techniczny, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem ewidencyjnym P.2608.1985.828, który dotyczy zmiany projektu scalenia,

- operat techniczny, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem ewidencyjnym P.2608.1996.1454, którego wynikiem jest podział działki nr I,

- operat techniczny, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem ewidencyjnym P.2608.1998.1577, którego wynikiem jest podział działki nr 458/2,

- operat techniczny, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem ewidencyjnym P.2608.2001.2255, którego wynikiem jest wznowienie znaków granicznych działki nr F/8,

- operat techniczny, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem ewidencyjnym P.2608.2009.4394, którego wynikiem jest podział działki nr I/1.

Dalej ŚWINGiK wskazał, że z ww. dokumentacji geodezyjnych tylko jedna dotyczy bezpośrednio całej działki nr A – i jest to operat techniczny nr P.2608.1985.828, którego wynikiem jest zmiana projektu scalenia. Jednakże, jak stwierdził wykonawca, dane zawarte w tym operacie są rozbieżne – z uwagi na widoczną rozbieżność w położeniu granic działki drogowej nr C na szkicach scaleniowych nr 3 i nr 4. Wykonawca, biorąc pod uwagę stwierdzone rozbieżności, przeanalizował operaty techniczne sporządzone w ramach prac geodezyjnych w obrębie przedmiotowej działki. W rezultacie wykonawca stwierdził, że szkic scaleniowy nr 4 jest prawidłowy, gdyż w przeanalizowanych operatach jednostkowych geodeci wykorzystywali ten szkic do określania przebiegu granic działek sąsiednich. W związku z powyższym wykorzystał dane zawarte na szkicu scaleniowym nr 4 do ustalenia przebiegu granic działki ewidencyjnej nr A z działkami nr nr C i I/5. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że scalenie gruntów wsi [...] miało miejsce w 1979 r. Jak wynika ze sprawozdania technicznego na obszarze tej wsi w marcu 1983 r. rozpoczęto czynności związane ze zmianą w klasyfikacji, w wyniku czego sporządzono rejestr pomiarowo-klasyfikacyjny zawarty w operacie technicznym nr P.2604.1983.574 ("II faza wsi [...] po korekcie klasyfikacji i zmianach projektu scalenia"). Kolejno w lutym 1982 r. rozpoczęto czynności dotyczące zmiany projektu scalenia, z czego sporządzono operat techniczny przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego o identyfikatorze P.2604.1985.828. W niniejszym operacie technicznym znajdują się: szkic wyznaczenia projektowanych działek nr 3, dotyczący pomiaru działki nr F po podziale oraz szkic polowy nr 4 dotyczący pomiaru działki nr F przed podziałem. Zgodnie z danymi przedstawionymi na szkicach scaleniowych nr 3 i 4 długości granic działki nr A z działkami nr F/5 i G/7 nie zostały bezpośrednio podane, zaś na szkicu nr 3 przedstawiono długości działek nr F/3 i G/4. Zgodnie z danymi zawartymi na szkicu scaleniowym nr 3 droga winna przebiegać po terenie obecnych ogródków działkowych. Wykonawca analizując oba ww. szkice scaleniowe zauważył jednak sprzeczność. Zgodnie z przeprowadzonymi analizami wykonawca uznał za wiarygodny szkic scaleniowy nr 4 – z uwagi na zawarte w nim dane, tj.: granice zewnętrzne działki ewidencyjnej nr F oraz niezbędne domiary do punktów osnowy. Według szkicu nr 4 droga przebiega przez prywatne działki ewidencyjne, stąd załamanie na wysokości działek nr D i K. ŚWINGiK zaznaczył, że działka drogowa nr C istnieje już na ww. szkicach scaleniowych, tak więc działka drogowa będąca w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowej działki nr A istnieje od co najmniej 1982 r. Z ww. operatów technicznych wynika, że uprzednio geodeci, określając przebieg granic działek sąsiednich np. nr 458/4 i nr F/19, wykorzystywali do tego dane ze szkicu scaleniowego nr 4 pozyskanego z operatu jednostkowego nr P.2604.1985.828. Dodatkowo operatem jednostkowym 05.2337-121/2001 geodeta S. C. wznowił znaki graniczne działki nr F/8 również przy wykorzystaniu szkicu scaleniowego nr 4. Wykonawca przeanalizował dostępne dokumenty dotyczące przebiegu przedmiotowej granicy działki ewidencyjnej, a w szczególności dane z operatów technicznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i stwierdził, że dla potrzeb ustalenia przebiegu granic działki ewidencyjnej nr A wykorzysta operaty jednostkowe o numerach ewidencyjnych:

- P.2604.1985.828 (zmiana projektu scalenia),

- P.2604.1998.1577 (podział działki nr 458/2),

- P.2604.2001.2255 (wznowienie znaków granicznych działki nr F/8).

- P.2604.2009.4394 (podział działki nr I/1).

Dokumentacje te, zdaniem wykonawcy, przedstawiają istotne dane m.in.: powierzchnię działki ewidencyjnej nr A (nr H przed scaleniem), miary i długości granic działki ewidencyjnej nr F (szkic nr 4 z operatu technicznego o identyfikatorze P.2608.1985.828). Ubocznie wskazano, że wykonawca w piśmie wyjaśniającym nadmienił, że "w dodatkowych informacjach zamieszczono nr operatu podziałowego (którego współrzędne nie zostały przyjęte ze względu na występujące rozbieżności, także w punktach 5-1418 czy 5-1417). Podkreślić należy, że na okładce operatu technicznego 2337/22/96 widnieje informacja napisana ołówkiem "błędne współrzędne", pod którą wymienione są pkt I01, I02, I15, co potwierdza, iż nie tylko w bieżącej modernizacji stwierdzono wadliwość wykonanego operatu z podziału dz. I." Po przeanalizowaniu dostępnej dokumentacji geodeta stwierdził, że w dokumentacji nr P.2604.1985.828 są braki i rozbieżności, a operat techniczny sporządzony w ramach podziału działki nr I o numerze ewidencyjnym 2337/22/96 jest wadliwy. Po wykonaniu analizy przystąpiono do realizacji prac związanych z ustaleniem przebiegu granic działki ewidencyjnej nr A z działkami nr C i I/5. Wykonawca prawidłowo zawiadomił strony pismem z 19 lipca 2021 r. o planowanym terminie wykonania tych czynności geodezyjnych, a następnie ustalił granice przedmiotowej działki ewidencyjnej nr A w oparciu o analizę dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie tj. operatów nr 2401-57/98 (P.2604.1998.1577), 2337-121/2001 (P.2604.2001.2255), 2337-22/96 (P.2604.1996.1454), 2337-51/2009 (P.2604.2009.4394) oraz operatu scaleniowego 05.236/04/691/85 - zmiana projektu scalenia gruntów wsi [...], zawierającego dane oraz szkice, które zostały poddane analizie. Przy określaniu przebiegu granic działki ewidencyjnej nr A z działką nr C (odcinek od pkt 5-2251 do pkt 5-2252) wykonawca wykorzystał dane z operatu technicznego P.2604.1998.1577, zaś przy ustaleniu przebiegu granic działki nr A z działką nr I/5 (odcinek od pkt 5-2251 do punktu nr 5-1420) wykorzystał dane z operatu technicznego P.2604.2009.4394.

Organ odwoławczy wskazał, że w przypadku określenia przebiegu granic działki nr A wykonawca działał w zgodzie z § 36 rozporządzenia. Po przeanalizowaniu dostępnych materiałów archiwalnych uznał dane zawarte w operatach technicznych o numerze P.2604.1985.828, P.2604.1998.1577, P.2604.2001.2255 za znaczące w przedmiotowej sprawie i bezpośrednio wskazujące poprawność zastosowania szkicu scaleniowego nr 4. Następnie wykonawca przeprowadził ustalenie przebiegu granic działki ewidencyjnej nr A z działkami nr C i I/5, a zgromadzony materiał dowodowy w sprawie posłużył jako materiał pomocniczy do wykonania ustalenia przebiegu granic. W rezultacie, przebieg granic działki ewidencyjnej nr A z działką nr C został ustalony w oparciu o § 39 ust. 3 rozporządzenia. K. K. kwestionował przebieg granic tych działek – co wyraził oświadczeniem w protokole ustalenia granic działek ewidencyjnych, który stanowi, iż "granica przebiega zgodnie z czerwoną linią oraz oświadczeniem na szkicu, zgodnie z załączonym dokumentem to jest – działka sięga do samej siatki, działka posiada 1,45 ha". Natomiast na szkicu polowym, będącym integralną częścią protokołu, strona zakreśliła obszar linią koloru czerwonego, oświadczając że "granica powinna przebiegać, aż do końca siatki ogrodzenia, granica powinna przebiegać wzdłuż ogrodzenia, które wskazali nam w dobrej wierze uprawnieni 3 geodeci, działka wynosiła 1:45 ha do siatki. Wyznaczenie granic odbyło się pod koniec października 1983 roku". Strona nie wyraża zgody na tak ustalony przebieg granic działki ewidencyjnej nr A z działką nr C. Z kolei pełnomocnik Gminy [...] (właściciel działki ewidencyjnej nr C) oświadczył, że "granica przebiega zgodnie z granicami ewidencyjnymi które istnieją obecnie". W związku z powyższym wykonawca oznaczył punkt nr 5-2251 jako punkt należący do granicy spornej. Tym samym rozstrzygnięcie sporu dotyczącego przebiegu granic między działką nr A a działką nr C w przypadku wystąpienia granicy spornej może nastąpić jedynie w wyniku przeprowadzenia rozgraniczenia nieruchomości w trybie art. 29-34 ustawy. Przebieg granic działki ewidencyjnej nr A z działką nr I/5 został ustalony w oparciu o § 39 ust. 3 rozporządzenia. Z protokołu sporządzonego podczas czynności ustalenia przebiegu granic wynika, że strona złożyła oświadczenie, że "granica przebiega zgodnie z czerwoną linią i oświadczeniem na szkicu (...) jest do samej siatki, działka powinna mieć 1,45 ha ". Organ podkreślił, że K. K. nie kwestionuje bezpośrednio zasięgu prawa własności w stosunku do działki ewidencyjnej nr I/5, lecz tylko i wyłącznie do działki drogowej, tj. nr C. Natomiast działka ewidencyjna nr I/5 została określona jako strona sporu z uwagi na fakt, że punkt nr 5-2251, który został oznaczony jako sporny, należy do trójmiedzy, tj. styk granic działek ewidencyjnych nr nr A, C, I/5. Wykonawca prac stosownie do § 62 rozporządzenia wykonał wykaz zmian danych ewidencyjnych, w którym zawarł zmianę dotyczącą powierzchni działki nr A. Wykaz przedstawia powierzchnię dotychczas wykazaną w ewidencji gruntów i budynków wynoszącą 1,4500 ha oraz nowo obliczoną przez wykonawcę wynoszącą 1,4154 ha. W tym zakresie ŚWINGiK zauważył, że przebieg granic przedmiotowej nieruchomości został obliczony i wykazany w oparciu o obowiązujące na tamten czas przepisy prawa z zakresu geodezji i kartografii – co spowodowało zmianę w powierzchni tej działki. Działka nr A uprzednio posiadała powierzchnię wynoszącą 1,45 ha, zaś po przeprowadzeniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków, w trakcie której granice działki nr A zostały ustalone, otrzymała ona powierzchnie wynoszącą 1,4154 ha. Reasumując organ podkreślił, że powierzchnia działki jest pochodną przebiegu jej granic, dlatego też w momencie zmiany przebiegu granicy działki ewidencyjnej ulega zmianie również jej powierzchnia.

Powodem zastosowania § 39 ust. 3 rozporządzenia był fakt, że nie udało się ustalić spokojnego stanu posiadania w tym przypadku, gdyż stan użytkowania na gruncie był odmienny od danych zawartych w dostępnych dokumentach, które wymienione zostały we wcześniejszej części niniejszego uzasadnienia, a strony nie złożyły do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia. Organ odwoławczy, po przeanalizowaniu wykonanych czynności przez geodetę, uznał że wykonawca prac modernizacji ewidencji gruntów i budynków prawidłowo przeprowadził czynności w zakresie określenia przebiegu granic działek ewidencyjnych i zastosował § 39 ust. 3 rozporządzenia, bazując na dokumentacji pozyskanej z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego – która jednoznacznie określa przebieg granic działki ewidencyjnej nr A. Wykonawca działał zarazem zgodnie z § 38 rozporządzenia – co potwierdza sporządzony operat techniczny nr P.2604.2022.1573, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

ŚWINGiK, biorąc pod uwagę obowiązujące na czas wykonywania modernizacji ewidencji gruntów i budynków regulacje rozporządzenia, uznał przebieg granic i powierzchnie działki ewidencyjnej nr A z działkami sąsiednimi nr A i I/5 za prawidłowo ustalone. Za uzasadnione uznano stanowisko Starosty Kieleckiego, gdyż wykazanie przebiegu granic działki ewidencyjnej następuje na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, uznając zarazem za wiarygodny szkic scaleniowy nr 4 (pozyskany z operatu technicznego nr P.2604.1985.828), który określa przebieg granic całej działki ewidencyjnej nr F (przed jej podziałem). Tym samym określenie przebiegu granic działki ewidencyjnej nr A z działkami nr C i I/5 zostało wykonane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, tj. § 39 ust. 3 rozporządzenia. Dlatego też za pozbawione podstawy prawnej i bezzasadne uznano zarzuty dotyczące danych ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym – po przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do granicy działki nr A działkami nr C i I/5. Dane te ujawnione bowiem zostały na podstawie danych geodezyjnych.

Ponadto ŚWINGiK zaznaczył, że wobec ujawnionego sporu granicznego wykonawca prac modernizacji ewidencji gruntów i budynków w procesie ustalenia przebiegu granic prawidłowo oznaczył punkt nr 5-2251 jako należący do granicy spornej działki ewidencyjnej nr A z działkami nr C i I/5. Sprawę sporu o przebieg granicy działki ewidencyjnej należy rozstrzygać przed innymi organami, w trakcie czynności wykonywanych w ramach postępowania rozgraniczeniowego – które to jest właściwe do rozstrzygania sporów granicznych. Inny przebieg granic działki ewidencyjnej niż wykazany w części graficznej operatu ewidencyjnego na podstawie dokumentów znajdujących się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym musi wynikać ze zmiany zasięgu prawa własności – co związane jest z podjęciem przez właściciela nieruchomości czynności prawnych w odrębnym postępowaniu sądowym lub administracyjnym przed innym organem. Przedstawione stanowisko co do tego, że modernizacja ewidencji gruntów i budynków nie ma charakteru prawotwórczego i nie rozstrzyga sporów granicznych znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym.

W skardze na ww. decyzję ŚWINGiK, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, W. K. podniosła zarzuty:

- naruszenia § 39 ust. 2 rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie do ustalenia przebiegu granic ewidencyjnych, w tym do wyznaczenia punktów granicznych, ostatniego spokojnego stanu posiadania, który jest zgodny ze szkicem nr 3, dotyczącym pomiaru działki nr F po podziale;

- błędnego ustalenia, bez wnikliwej analizy stanu faktycznego, że spokojnego stanu posiadania na gruncie nie da się ustalić i w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie przepisu § 39 ust. 3 rozporządzenia, w sytuacji poprzestania przez organ wyłącznie na analizie dokonanej przez wykonawcę dokumentacji geodezyjnej, bez jej krytycznej oceny i bez dokonania ustaleń na gruncie z udziałem zainteresowanych właścicieli działek;

- naruszenia prawa jej własności działki nr A i stanu ujawnionego w księgach wieczystych;

- wadliwości operatu technicznego o numerze ewid. P.2608.1985.828, to jest szkicu nr 4, braku źródłowej dokumentacji z przyjęcia działki A z października 1983 r., dowolność i nierzetelność w rozpatrywaniu (korekty) powierzchni i granic działki nr A przez wykonawcę dokumentacji, w której są braki i rozbieżności;

- stronniczości przy rozpatrywaniu przez organy zgłaszanych wielokrotnie istotnych argumentów;

- ciągłego braku logicznego wyjaśnienia, uzasadnienia i odrzucenia do dalszych prac

geodezyjno-modernizacyjnych szkicu nr 3 jako właściwego, według którego wyznaczono działkę A o powierzchni 1,45 ha, a przyjęcie błędnego szkicu nr 4 z operatu technicznego o numerze ewid. P.2608.1985.828 (str. 12 zaskarżonej decyzji).

W uzasadnieniu strona zakwestionowała stanowisko organu odwoławczego odnośnie przyjęcia szkicu nr 4 – co oznacza przebieg planowanej drogi przez prywatne działki i prowadzi do bezprawnego pomniejszenia powierzchni działki nr A, co z kolei stanowi ewidentne naruszenie prawa własności skarżącej i spokojnego stanu posiadania. Od 1983 roku stan na gruncie nie zmienił się i granicę działki A od strony północnej wyznacza trwałe ogrodzenie – siatka na słupkach metalowych. Droga od strony północnej nikomu nie była potrzebna. Po obu stronach siatki jest ukazana droga o tej samej nazwie. Zdaniem skarżącej w sposób bezprawny usiłuje się pozbawić ją 3,46 ha gruntu.

Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Na rozprawie sądowej w dniu 21 czerwca 2023 r.:

- pełnomocnik skarżącej poparł skargę i oświadczył, że użytkuje swoją działkę od północnej strony, aż do siatki i nie ma tam, ani nie było na gruncie żadnej drogi, nikt tam nie przejeżdżał;

- pełnomocnicy organu wnieśli o oddalenie skargi.

Po okazaniu przez Przewodniczącego stronom zdjęcia lotniczego z karty 66 akt administracyjnych:

- pełnomocnik skarżącej oświadczył, że droga widoczna od północy na zdjęciu mogła powstać na skutek przejeżdżania koniem;

- pełnomocnicy organu oświadczyli, że istotnie na okazanym zdjęciu lotniczym widać ślady użytkowania rolniczego, aż do drogi od północnej strony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpatrując skargę w ramach powyżej zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia zakwestionowanego rozstrzygnięcia.

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była decyzja ŚWINGiK, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie odrzucenia zgłoszonych przez skarżącego zarzutów zgłoszonych do danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków.

Jak wynika z art. 24a ust. 1-10 ustawy Starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych (ust. 1). Starosta podaje do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjnych oraz informuje o trybie postępowania związanego z modernizacją ewidencji gruntów i budynków (ust. 2). Informacje, o których mowa w ust. 2, podlegają wywieszeniu na okres 14 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego (ust. 3). Projekt operatu opisowo-kartograficznego podlega (ust. 4), na okres 15 dni roboczych, wyłożeniu do wglądu osób fizycznych, osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w siedzibie starostwa powiatowego, a także udostępnieniu za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2020 r. poz. 344). Starosta informuje o terminie i miejscu wyłożenia, o którym mowa w ust. 4, poprzez wywieszenie tej informacji na tablicy ogłoszeń w siedzibie starostwa powiatowego i właściwego urzędu gminy, na co najmniej 14 dni przed dniem wyłożenia, oraz ogłoszenia jej w prasie o zasięgu krajowym (ust. 5). Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego, może w okresie wyłożenia projektu do wglądu zgłaszać uwagi do tych danych (ust. 6). Upoważniony pracownik starostwa powiatowego, posiadający uprawnienia, o których mowa w art. 43 pkt 2, przy udziale przedstawiciela wykonawcy prac geodezyjnych związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków, w terminie 15 dni roboczych od upływu terminu wyłożenia do wglądu projektu operatu opisowo-kartograficznego, rozstrzyga o przyjęciu lub odrzuceniu uwag zgłoszonych do tego projektu, po czym informuje zgłaszającego uwagi o sposobie rozpatrzenia uwag oraz sporządza wzmiankę o treści zgłoszonych uwag i sposobie ich rozpatrzenia w protokole (ust. 7). Po upływie terminu, o którym mowa w ust. 7, dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego stają się danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym województwa oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej starostwa (ust. 8). Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym województwa informacji, o której mowa w ust. 8, zgłaszać zarzuty do tych danych (ust. 9). O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów starosta rozstrzyga w drodze decyzji (ust. 10).

W pierwszej kolejności należy podnieść, że w ocenie Sądu w sposób zasadny Starosta Kielecki potraktował pismo K. K. (pełnomocnika W. K.) z dnia 2 marca 2022 r., złożone jeszcze przed ogłoszeniem w Dzienniku Urzędowym Województwa Świętokrzyskiego (co nastąpiło w dniu 15 kwietnia 2022 r.) informacji, że w dniu 15 lutego 2022 r. projekt operatu opisowo-kartograficznego sporządzony w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego 0005-[...], stał się operatem ewidencji gruntów i budynków, jako zarzut podlegający rozpoznaniu w trybie art. 24a ust. 10 ustawy. Sąd podziela w tym zakresie pogląd wyrażony w przywołanym w zaskarżonej decyzji wyroku WSA w Krakowie z dnia 7 lutego 2008 r., sygn. III SAB/Kr 30/07, zgodnie z którym literalna wykładnia przepisu art. 24a ust. 9 ustawy prowadziłaby do sytuacji, że pomiędzy datą, z którą projekt operatu stał się z mocy prawa operatem, a datą ogłoszenia o tym w dzienniku urzędowym skarżącemu nie przysługiwałby żaden środek prawny: ani w postaci uwag (właściwych co do projektu), ani zarzutów, ani tym bardziej wniosków o wprowadzenie zmian. Wnioski wynikające z literalnego brzmienia tego przepisu nie dają się pogodzić z wykładnią systemową i celowościową przyjętych przez ustawę regulacji co do środków przysługujących na etapie projektu modernizacji operatu ewidencyjnego i wobec obowiązującego już operatu ewidencji gruntów. Z tych względów pismo strony kwestionujące dane ujawnione w projekcie operatu opisowo-kartograficznego wniesione w okresie pomiędzy datą, z którą projekt ten stał się z mocy prawa operatem ewidencji gruntów i budynków, a datą ogłoszenia informacji o tym w dzienniku urzędowym województwa, stanowi zarzuty w rozumieniu art. 24a ust. 9 ustawy, podlegające rozpoznaniu w trybie jej art. 24a ust. 10 w formie decyzji o ich uwzględnieniu lub odrzuceniu.

Trzeba też wyjaśnić, że jakkolwiek od dnia 31 lipca 2021 r. zaczęło obowiązywać rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 1390), zastępujące rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 393), zwane również dalej "rozporządzeniem", zgodnie z § 47 ww. rozporządzenia z dnia 27 lipca 2021 r. do prac geodezyjnych zgłoszonych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia dopuszcza się stosowanie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2021 r. W niniejszym przypadku miała miejsce właśnie sytuacja przewidziana w tym przepisie, a ponieważ prace geodezyjne zostały wykonane na podstawie przepisów rozporządzenia obowiązującego poprzednio, również ich ocena mogła być dokonywana – jak prawidłowo uczyniły to organy – przez pryzmat tych właśnie przepisów.

Stosownie do art. 20 ustawy ewidencja gruntów i budynków - w zakresie dotyczącym zawartych w niej informacji o gruntach - obejmuje dane o ich położeniu, granicach, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Z kolei sama ewidencja gruntów i budynków została zdefiniowana w art. 2 pkt 8 ustawy. Jest to system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że rejestr ewidencji gruntów ma charakter deklaratoryjny. Oznacza to, że dane w nim zawarte nie kształtują nowego stanu prawnego nieruchomości, lecz stanowią jedynie potwierdzenie stanu prawnego zaistniałego wcześniej (por. wyrok NSA z 19 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1764/10). Jedną z zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków jest zasada aktualności, zgodnie z którą starostowie są zobowiązani do utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. W przypadku stwierdzenia, że ewidencja gruntów i budynków stała się nieaktualna, organy administracji geodezyjnej i kartograficznej zobowiązane są podjąć działania niezbędne do jej zaktualizowania. Tryb przeprowadzenia postępowania modernizacyjnego, który uregulowany został w art. 24a ustawy jest szczególnym trybem dokonywania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków (wyrok NSA z 12 kwietnia 2022 r., sygn. I OSK 1328/21).

W ocenie Sądu organy rozpatrując zarzuty skarżącego rozważyły wszystkie istotne okoliczności dla rozstrzygnięcia tej sprawy, a wyrażone przez nie stanowisko jest prawidłowe.

Zgodnie z § 36 rozporządzenia przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej:

1) w postępowaniu rozgraniczeniowym;

2) w celu podziału nieruchomości;

3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów;

4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości;

5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej;

6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków;

7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji;

8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.

W sytuacji jednak gdy dane wynikające z tak określonej dokumentacji nie są wiarygodne, a w szczególności – jak w niniejszym przypadku – zawierają rozbieżności, zastosowanie powinna znaleźć regulacja zawarta w § 37-39 rozporządzenia. Przepis § 37 ust. 1 rozporządzenie stanowi, że jeżeli brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic. W rozpatrywanym przypadku istniała co prawda dokumentacja wymieniona w § 36 rozporządzenia ponieważ działka nr A została wydzielona w ramach zmian projektu scalenia gruntów, z których to czynności został sporządzony operat techniczny nr P.2604.1985.828, jednak zawierała ona sprzeczne dane w zakresie szkiców nr 3 i 4 w szczególności w części dotyczącej przebiegu działki drogowej nr C. Z tego powodu wykonawca nie mógł wykazać przedmiotowej granicy w trybie § 36 rozporządzenia, ale przystąpił do dokonywania czynności ustalania granic w oparciu o § 37-39 rozporządzenia.

Wobec treści § 39 ust. 1 rozporządzenia ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, dokonuje wykonawca na podstawie zgodnych wskazań właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych. Ustęp 2 § 39 stanowi, że w przypadku, gdy ww. podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, przebieg granic działek ewidencyjnych, w tym położenie wyznaczających je punktów granicznych, ustala wykonawca według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek. Natomiast ust. 3 stanowi, że w przypadku gdy spokojnego stanu posiadania nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntu, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych, ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków.

Przy stosowaniu wskazanych w przytoczonym paragrafie trybów ustalania przebiegu granic działek obowiązuje hierarchia ich stosowania, w kolejności w nim wskazanej.

Po wykonaniu analizy przystąpiono zatem w niniejszym przypadku do realizacji prac związanych z ustaleniem przebiegu granic działki ewidencyjnej nr A z działkami nr C i nr I/5. Wykonawca prawidłowo zawiadomił strony pismem z 19 lipca 2021 r. o planowanym terminie wykonania tych czynności geodezyjnych, co miało miejsce w dniu 30 sierpnia 2021 r. Bezspornym jest, że brak było podstaw do ustalenia granicy pomiędzy działkami nr A i C w oparciu o ust. 1 § 39 rozporządzenia, a to wobec odmiennych stanowisk przedstawicieli właścicieli tych działek. K. K. twierdził bowiem, że granica działki A sięga do samej siatki, co było sprzeczne z oświadczeniem przedstawiciela Gminy [...].

Wbrew zarzutom skarżącej nie było podstaw także do zastosowania w tym przypadku trybu przewidzianego w ust. 2 § 39 rozporządzenia, tj. ustalenia przebiegu granicy według ostatniego spokojnego stanu posiadania. O ostatnim spokojnym stanie posiadania, jako kryterium ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, można mówić przede wszystkim wówczas gdy zakres posiadania nie jest przedmiotem sporu pomiędzy posiadaczami graniczących działek ewidencyjnych, jest stanem wzajemnie akceptowanym i ustabilizowanym, a więc stanem charakteryzującym się pewną trwałością. Nie można tym samym przyjąć, że ustawowa przesłanka ostatniego spokojnego stanu posiadania jest spełniona jeżeli pomiędzy posiadaczami graniczących działek ewidencyjnych jest spór co do zakresu posiadania i przebiegu granicy (por. wyrok NSA z 21 kwietnia 2023 r., sygn. I OSK 615/22). Ponadto ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych według kryterium ostatniego spokojnego stanu posiadania może mieć miejsce wówczas gdy ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami określającymi stan prawny. W niniejszym przypadku, mając na uwadze rozbieżne stanowiska stron, ewidentnie nie można mówić o ostatnim spokojnym stanie posiadania. Trzeba przy tym zauważyć, że na znajdujących się w aktach postępowania zdjęciach (por. k. 63, 65-66, 75) wbrew twierdzeniu skarżącej widoczna jest droga po obu stronach siatki. W świetle powyższego zatem także stanowisko o zasięgu granic działki A aż do siatki ogrodzeniowej nie znajduje potwierdzenia w oparciu o sposób użytkowania tej części gruntu – jak chciałaby tego skarżąca. Nie sposób bowiem przyjąć, by aż do siatki działka – jak w pozostałej części – była użytkowana rolniczo. Jak ponadto zauważył organ II instancji, stan użytkowania na gruntach był w tym przypadku odmienny od danych zawartych w dostępnych dokumentach.

W tej sytuacji w ocenie Sądu w sposób uzasadniony wykonawca dokonał ustalenia przebiegu granic działki na podstawie § 39 ust. 3 rozporządzenia. Stanowisko w tym zakresie zostało przy tym w sposób wyczerpujący i logiczny uzasadnione, a uwzględnia całokształt dostępnej obecnie dokumentacji. Mianowicie granica pomiędzy działką nr A i działką I/5 została ustalona z wykorzystaniem danych z operatów jednostkowych P.2604.1996.1454 i P.2604.2009.4394 oraz szkiców scaleniowych z operatu technicznego P.2604.1985.828, zaś granicę pomiędzy działką nr A i działką G/4 ustalono na podstawie operatów jednostkowych P.2604.1998.1557 i P.2604.2001.2255 oraz na podstawie szkicu nr 4 z operatu scaleniowego P.2604.1985.828. W tym ostatnim zakresie wykonawca wyjaśnił z jakich powodów uznał za wiarygodny właśnie szkic scaleniowy nr 4, a nie szkic nr 3, które to szkice były pomiędzy sobą rozbieżne. Zgodnie z przeprowadzonymi analizami wykonawca uznał za wiarygodny szkic scaleniowy nr 4 z uwagi na zawarte w nim dane, tj. granice zewnętrzne działki ewidencyjnej nr F oraz niezbędne domiary do punktów osnowy. Według szkicu nr 4 droga przebiega przez prywatne działki ewidencyjne, stąd załamanie na wysokości działek nr D i K. Ponadto w przeanalizowanych operatach jednostkowych geodeci wykorzystywali ten szkic do określania przebiegu granic działek sąsiednich. W kolejnych pismach z 14 czerwca 2022 r. i 28 października 2022 r. wykonawca na żądanie organu zawarł dodatkowe wyjaśnienia po pierwsze co do załamania linii południowej granicy drogi C na wysokości działki ewidencyjnej nr D oraz poszerzenia działki nr C na styku z działką nr A, a po drugie dokonując korekty w odniesieniu do powierzchni działki A. Sporządzony operat techniczny został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jak słusznie przy tym zauważyły organy, pole powierzchni działki ewidencyjnej jest funkcją przebiegu jej granic, a nie odwrotnie. Oznacza to, ze granice stanowią podstawę do obliczenia powierzchni działki, zaś przypisana powierzchnia nie decyduje o przebiegu granicy. Dodatkowo, co podkreślił organ I instancji, działka nr C została wydzielona w ramach zmian projektu scalenia gruntów, z których to czynności został sporządzony operat techniczny P.2604.1985.828. Aktualnie działka ta ma uregulowany stan prawny i jest objęta księgą wieczystą o nr [...]. Natomiast działka nr A również ma założoną księgę wieczystą o nr [...], z której jako podstawę wpisu podano wyrys z mapy ewidencyjnej z 2004 r., który odzwierciedla dotychczasowy stan zgodny z projektem scalenia gruntów, a tym samym potwierdza istnienie między działką A a ogródkami działkowymi działki drogowej o nr C.

Wobec zaistniałego sporu dotyczącego przebiegu granicy działki nr A z działką nr C, wykonawca oznaczył punkt graniczny nr 5-2251 jako należący do granicy spornej. Po raz kolejny należy podkreślić, że postępowanie ewidencyjne jest postępowaniem rejestrowym i w jego toku nie dokonuje się żadnych ustaleń dotyczących zasięgu prawa własności. Polega ono wyłącznie na rejestrowaniu stanów prawnych ustalonych w innym trybie i przez inne organy, w tym także sądy. Podkreślić też należy, że nie jest ustalaniem zasięgu tego prawa procedura przewidziana w § 39 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, która nie "zastępuje" i nie może zastępować ani administracyjnego ani sądowego postępowania o rozgraniczenie nieruchomości (por. m.in. wyrok WSA w Krakowie z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. III SA/Kr 652/17). Zasadnie zatem zauważył organ II instancji, że w sytuacji zaistniałego sporu o przebieg przedmiotowej granicy, właściwym do rozstrzygnięcia tego rodzaju sporu, związanego ze zmianą zasięgu prawa własności, jest postępowanie rozgraniczeniowe.

W świetle powyższego należy uznać, że stanowisko organów wyrażone w odniesieniu do zarzutów zgłoszonych przez skarżącego w trybie art. 24a ust. 9 ustawy jest prawidłowe i nie zasługują na uwzględnienie podniesione w skardze zarzuty naruszenia zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania.

Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.